Imam Muslim : 41
حَدَّثَنَا دَاوُدُ بْنُ رُشَيْدٍ حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ يَعْنِي ابْنَ مُسْلِمٍ عَنْ ابْنِ جَابِرٍ قَالَ حَدَّثَنِي عُمَيْرُ بْنُ هَانِئٍ قَالَ حَدَّثَنِي جُنَادَةُ بْنُ أَبِي أُمَيَّةَ حَدَّثَنَا عُبَادَةُ بْنُ الصَّامِتِ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ قَالَ أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ وَأَنَّ عِيسَى عَبْدُ اللَّهِ وَابْنُ أَمَتِهِ وَكَلِمَتُهُ أَلْقَاهَا إِلَى مَرْيَمَ وَرُوحٌ مِنْهُ وَأَنَّ الْجَنَّةَ حَقٌّ وَأَنَّ النَّارَ حَقٌّ أَدْخَلَهُ اللَّهُ مِنْ أَيِّ أَبْوَابِ الْجَنَّةِ الثَّمَانِيَةِ شَاءَ و حَدَّثَنِي أَحْمَدُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ الدَّوْرَقِيُّ حَدَّثَنَا مُبَشِّرُ بْنُ إِسْمَعِيلَ عَنْ الْأَوْزَاعِيِّ عَنْ عُمَيْرِ بْنِ هَانِئٍ فِي هَذَا الْإِسْنَادِ بِمِثْلِهِ غَيْرَ أَنَّهُ قَالَ أَدْخَلَهُ اللَّهُ الْجَنَّةَ عَلَى مَا كَانَ مِنْ عَمَلٍ وَلَمْ يَذْكُرْ مِنْ أَيِّ أَبْوَابِ الْجَنَّةِ الثَّمَانِيَةِ شَاءَ
Yenna-aɣ-d [Dawud bin Rusyaid] yenna-aɣ-d [al-Walid] -dɣa Ibn Muslim- seg [Ibn Jabir] yenna-d, yenna-aɣ-d [Umair bin Hani’] yenna-d, yenna-aɣ-d [Junadah bin Abu Umayyah] yenna-aɣ-d [Ubadah bin Abu Umayyah] yenna-aɣ-d [Ubadah bin Abu Umayyah] yenna-d: "Win i d-yennan snat n Kalimah Shahada, dɣa: ulac Rebbi -win yesɛan azref ad yettwaɛbad- siwa Öebbi kan, ulac amcic ɣur-s, yerna Muḥemmed, amdan-is d Amazan-is, icehhed-d belli Nnbi Isa d amdan n Öebbi, mmi-s n wawal-is d amdan n Öebbi, d mmi-s n wawal-is amkan-is Maryam d l- ṛṛuḥ-is, igenni d tidett, lǧennet d tidett daɣen, anda ara yekcem Öebbi wid ibɣan ɣer igenni s yiwet si tmanya n tewwura n igenni i s-ihwan’. Yerna nnan-aɣ-d [Ahmad bin Ibrahim ad-Dauraqi] yenna-aɣ-d [Mubasysyir bin Ismail] seg [al-Auza’i] seg [Umair bin Hani’] deg sanad-agi s umedya, ala netta i d-yebder, ‘Allah yekcem-itt s lecɣal-is’ war ma yebder-d seg lebɣi-s.
Imam Muslim : 42
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا لَيْثٌ عَنْ ابْنِ عَجْلَانَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ يَحْيَى بْنِ حَبَّانَ عَنْ ابْنِ مُحَيْرِيزٍ عَنْ الصُّنَابِحِيِّ عَنْ عُبَادَةَ بْنِ الصَّامِتِ أَنَّهُ قَالَ دَخَلْتُ عَلَيْهِ وَهُوَ فِي الْمَوْتِ فَبَكَيْتُ فَقَالَ مَهْلًا لِمَ تَبْكِي فَوَاللَّهِ لَئِنْ اسْتُشْهِدْتُ لَأَشْهَدَنَّ لَكَ وَلَئِنْ شُفِّعْتُ لَأَشْفَعَنَّ لَكَ وَلَئِنْ اسْتَطَعْتُ لَأَنْفَعَنَّكَ ثُمَّ قَالَ وَاللَّهِ مَا مِنْ حَدِيثٍ سَمِعْتُهُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَكُمْ فِيهِ خَيْرٌ إِلَّا حَدَّثْتُكُمُوهُ إِلَّا حَدِيثًا وَاحِدًا وَسَوْفَ أُحَدِّثُكُمُوهُ الْيَوْمَ وَقَدْ أُحِيطَ بِنَفْسِي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ شَهِدَ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ حَرَّمَ اللَّهُ عَلَيْهِ النَّارَ
Yenna-aɣ-d [Qutaybah bin Saɛid] yenna-aɣ-d [Laits] seg [Ibn Ajlan] seg [Muḥemmed bin Yahya bin Habban] seg [Ibn Muhairiz] seg [ash-Shunabihi] seg [Ubadah bin ash-Shamit] belli yenna-d: ‘Mi t-id-ẓreɣ. Ihi yenna-yas: ‘Ḥebset, ayɣer tettruḍ? S Öebbi, ma mmuteɣ d ameɣras, ihi ad cehdeɣ fell-awen, ma fkan-iyi-d ṣṣfaḥa, ad awen-d-fkeɣ lfaydat. Syin yenna-d: “S Öebbi, ulac ḥadit i sliɣ sɣur Umazan n Öebbi sallallahu ’alaihi wasallam fell-ak ideg yella lxir maca ad ak-t-id-iniɣ s tɣawla, anagar yiwen n ḥadit, yerna ad ak-t-id-iniɣ ass-a”. Yerna s tidet ssawḍeɣ-d aya deg yiman-iw. Sliɣ i Umazan n Öebbi (s.a.w) yenna-d : « win ara icehden belli ulac Öebbi - yuklalen aɛbad - siwa Öebbi, yerna Muḥemmed d amazan n Öebbi, s tidett, Öebbi ad as-iḥerrem lǧennet'.
Imam Muslim : 43
حَدَّثَنَا هَدَّابُ بْنُ خَالِدٍ الْأَزْدِيُّ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ حَدَّثَنَا قَتَادَةُ حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ عَنْ مُعَاذِ بْنِ جَبَلٍ قَالَ كُنْتُ رِدْفَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَيْسَ بَيْنِي وَبَيْنَهُ إِلَّا مُؤْخِرَةُ الرَّحْلِ فَقَالَ يَا مُعَاذَ بْنَ جَبَلٍ قُلْتُ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ ثُمَّ سَارَ سَاعَةً ثُمَّ قَالَ يَا مُعَاذَ بْنَ جَبَلٍ قُلْتُ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ ثُمَّ سَارَ سَاعَةً ثُمَّ قَالَ يَا مُعَاذَ بْنَ جَبَلٍ قُلْتُ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ قَالَ هَلْ تَدْرِي مَا حَقُّ اللَّهِ عَلَى الْعِبَادِ قَالَ قُلْتُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ فَإِنَّ حَقَّ اللَّهِ عَلَى الْعِبَادِ أَنْ يَعْبُدُوهُ وَلَا يُشْرِكُوا بِهِ شَيْئًا ثُمَّ سَارَ سَاعَةً قَالَ يَا مُعَاذَ بْنَ جَبَلٍ قُلْتُ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ قَالَ هَلْ تَدْرِي مَا حَقُّ الْعِبَادِ عَلَى اللَّهِ إِذَا فَعَلُوا ذَلِكَ قَالَ قُلْتُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ أَنْ لَا يُعَذِّبَهُمْ
Yenna-aɣ-d [Haddab bin Khalid al-Azdi] yenna-aɣ-d [Hammam] yenna-aɣ-d [Qatadah] yenna-aɣ-d [Anas bin Malik] seg [Mu’adz bin Jabal] yenna-d: ‘Yiwet n tikkelt lliɣ ddan yid-i Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam deg yiwen n usikel n tmeɣra, ur yelli ara yiwen n usikel n tmeɣra. Issawel: “A Muɛazz bin Jabal!” Kemmleɣ rriɣ-as : « ttkemmileɣ tiɣri-inek, a Amazan n Öebbi ». Nkemmel abrid-nneɣ. Syin, yuɣal yessawel : « A Muɛadz bin Jabal ! Rriɣ-as: "Kemmleɣ tiɣri ik, a Amazan n Öebbi". Nkemmel abrid-nneɣ syin yuɣal yessawel-d : « A Muɛadz bin Jabal ! Rriɣ-as tikkelt nniḍen: “Qebleɣ tiɣri-k, a Amazan n Öebbi”. Inna: “day tessneḍ lwajib n yimdanen ar Öebbi”? Rriɣ-as: "Öebbi akked Umazan iS, Ssnen akteô". Inna: "d ayen ara t-âabden, ur t-nexdim ara". Nkemmel abrid-nneɣ kra n lweqt mi d-yessawel tikkelt nniḍen : « A Muɛadz bin Jabal ! Rriɣ-as: "Kemmleɣ tiɣri ik, a Amazan n Öebbi". Yenna-d Nnbi sallallahu ’alaihi wasallam: “Teẓriḍ d acu i d lḥeqq n Öebbi ɣef yemdanen mi ara xedmen tiɣawsiwin i d-nniɣ zik?” Rriɣ-as: "Öebbi akked Umazan iS, Ssnen akteô". Taggara inna: "Öebbi ur ten Iâaqeb".
Imam Muslim : 44
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ سَلَّامُ بْنُ سُلَيْمٍ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ عَمْرِو بْنِ مَيْمُونٍ عَنْ مُعَاذِ بْنِ جَبَلٍ قَالَ كُنْتُ رِدْفَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى حِمَارٍ يُقَالُ لَهُ عُفَيْرٌ قَالَ فَقَالَ يَا مُعَاذُ تَدْرِي مَا حَقُّ اللَّهِ عَلَى الْعِبَادِ وَمَا حَقُّ الْعِبَادِ عَلَى اللَّهِ قَالَ قُلْتُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ فَإِنَّ حَقَّ اللَّهِ عَلَى الْعِبَادِ أَنْ يَعْبُدُوا اللَّهَ وَلَا يُشْرِكُوا بِهِ شَيْئًا وَحَقُّ الْعِبَادِ عَلَى اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ أَنْ لَا يُعَذِّبَ مَنْ لَا يُشْرِكُ بِهِ شَيْئًا قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَفَلَا أُبَشِّرُ النَّاسَ قَالَ لَا تُبَشِّرْهُمْ فَيَتَّكِلُوا
Nnan-aɣ-d [Abu Bakr bin Abu Syaibah] yenna-aɣ-d [Abu al-Ahwac Sallam bin Sulayim] seg [Abu Ishaq] seg [Amru bin Maimun] seg [Muɛadz bin Jabal] yenna-d: ‘Nekk lliɣ rkebɣ d Umazan n Öebbi ɣef yiwen n yizem umi qqaren Ufair’. Inna sinna: “a Muɛadz, teẓriḍ d acu i d lḥeqq n Öebbi i umdan, d acu i d lḥeqq n umdan i Öebbi”. Inna Muɛadz: "Nekk, imiren, rriɣ-as: "Öebbi akked Umazan iS, ssnen ugar". Inna: "S tidep, azref n Öebbi $ef yimdanen, d akken ad âabdem Öebbi, ur T têezzibem s wacemma, ma d azref n umdan $ef Öebbi, ur k-iâaqeb win ur T iêezziben ara s kra". Inna Muɛadz: “Nniɣ imiren: “a Amazan n Öebbi, ma ur zmireɣ ara ad berrḥeɣ ayagi i medden? ’ Yerra-yas: ‘Ur asen-d-qqar ara akken ad ttkelfen fell-as’.
Imam Muslim : 45
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَ ابْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي حَصِينٍ وَالْأَشْعَثِ بْنِ سُلَيْمٍ أَنَّهُمَا سَمِعَا الْأَسْوَدَ بْنَ هِلَالٍ يُحَدِّثُ عَنْ مُعَاذِ بْنِ جَبَلٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا مُعَاذُ أَتَدْرِي مَا حَقُّ اللَّهِ عَلَى الْعِبَادِ قَالَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ أَنْ يُعْبَدَ اللَّهُ وَلَا يُشْرَكَ بِهِ شَيْءٌ قَالَ أَتَدْرِي مَا حَقُّهُمْ عَلَيْهِ إِذَا فَعَلُوا ذَلِكَ فَقَالَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ أَنْ لَا يُعَذِّبَهُمْ حَدَّثَنَا الْقَاسِمُ بْنُ زَكَرِيَّاءَ حَدَّثَنَا حُسَيْنٌ عَنْ زَائِدَةَ عَنْ أَبِي حَصِينٍ عَنْ الْأَسْوَدِ بْنِ هِلَالٍ قَالَ سَمِعْتُ مُعَاذًا يَقُولُا دَعَانِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَجَبْتُهُ فَقَالَ هَلْ تَدْرِي مَا حَقُّ اللَّهِ عَلَى النَّاسِ نَحْوَ حَدِيثِهِمْ
Yenna-aɣ-d [Muḥemmed bin al-Mutsanna] d [Ibn Bashyar], [Ibn al-Mutsanna] yenna-aɣ-d [Muḥemmed bin Jaɛfar] yenna-aɣ-d [Syu’bah] seg [Abu Hushain] d [al-Asy’ath bin Sulaim] belli sin-nni slan biMuswallA seg [al- Jabal] yenna-yas : « A Muɛadz, teẓriḍ d acu n yizerfan i yesɛa Öebbi ɣef iqeddacen ? Irra Muâadz: "Öebbi akked Umazan iS, Ssnen akteô". Inna: "d aya, Öebbi Ippaâbad, war ma Icark aS acemma". Sinna, inna daen: “ihi, d acu n lḥeqq i sɛan imdanen $ef Öebbi, ma xedmen akka”? Irra-yas-d Muɛadz: Öebbi akked Umazan iS, ssnen ugar. Inna sinna: "Ur t Iâaqeb ara Öebbi". Yenna-aɣ-d [al Qasim bin Zakariya] yenna-aɣ-d [Husin] seg [Zaydah] seg [Abu Hucain] seg [al Aswad bin Hilal] yenna-d; Sliɣ [Mua’dz] yenna-d: “Issawel-iyi-d Umazan n Öebbi, s.al.al.allahu, s waya, rriɣ-as-d”. Yesteqsa: ‘D acu n lḥeqq i yesɛa Öebbi ɣef yemdanen...akken i d-yenna ḥadit-nsen’.
Imam Muslim : 46
حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا عُمَرُ بْنُ يُونُسَ الْحَنَفِيُّ حَدَّثَنَا عِكْرِمَةُ بْنُ عَمَّارٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو كَثِيرٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو هُرَيْرَةَ قَالَ كُنَّا قُعُودًا حَوْلَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَعَنَا أَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ فِي نَفَرٍ فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ بَيْنِ أَظْهُرِنَا فَأَبْطَأَ عَلَيْنَا وَخَشِينَا أَنْ يُقْتَطَعَ دُونَنَا وَفَزِعْنَا فَقُمْنَا فَكُنْتُ أَوَّلَ مَنْ فَزِعَ فَخَرَجْتُ أَبْتَغِي رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى أَتَيْتُ حَائِطًا لِلْأَنْصَارِ لِبَنِي النَّجَّارِ فَدُرْتُ بِهِ هَلْ أَجِدُ لَهُ بَابًا فَلَمْ أَجِدْ فَإِذَا رَبِيعٌ يَدْخُلُ فِي جَوْفِ حَائِطٍ مِنْ بِئْرٍ خَارِجَةٍ وَالرَّبِيعُ الْجَدْوَلُ فَاحْتَفَزْتُ كَمَا يَحْتَفِزُ الثَّعْلَبُ فَدَخَلْتُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ فَقُلْتُ نَعَمْ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ مَا شَأْنُكَ قُلْتُ كُنْتَ بَيْنَ أَظْهُرِنَا فَقُمْتَ فَأَبْطَأْتَ عَلَيْنَا فَخَشِينَا أَنْ تُقْتَطَعَ دُونَنَا فَفَزِعْنَا فَكُنْتُ أَوَّلَ مِنْ فَزِعَ فَأَتَيْتُ هَذَا الْحَائِطَ فَاحْتَفَزْتُ كَمَا يَحْتَفِزُ الثَّعْلَبُ وَهَؤُلَاءِ النَّاسُ وَرَائِي فَقَالَ يَا أَبَا هُرَيْرَةَ وَأَعْطَانِي نَعْلَيْهِ قَالَ اذْهَبْ بِنَعْلَيَّ هَاتَيْنِ فَمَنْ لَقِيتَ مِنْ وَرَاءِ هَذَا الْحَائِطِ يَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ مُسْتَيْقِنًا بِهَا قَلْبُهُ فَبَشِّرْهُ بِالْجَنَّةِ فَكَانَ أَوَّلَ مَنْ لَقِيتُ عُمَرُ فَقَالَ مَا هَاتَانِ النَّعْلَانِ يَا أَبَا هُرَيْرَةَ فَقُلْتُ هَاتَانِ نَعْلَا رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعَثَنِي بِهِمَا مَنْ لَقِيتُ يَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ مُسْتَيْقِنًا بِهَا قَلْبُهُ بَشَّرْتُهُ بِالْجَنَّةِ فَضَرَبَ عُمَرُ بِيَدِهِ بَيْنَ ثَدْيَيَّ فَخَرَرْتُ لِاسْتِي فَقَالَ ارْجِعْ يَا أَبَا هُرَيْرَةَ فَرَجَعْتُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَجْهَشْتُ بُكَاءً وَرَكِبَنِي عُمَرُ فَإِذَا هُوَ عَلَى أَثَرِي فَقَالَ لِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا لَكَ يَا أَبَا هُرَيْرَةَ قُلْتُ لَقِيتُ عُمَرَ فَأَخْبَرْتُهُ بِالَّذِي بَعَثْتَنِي بِهِ فَضَرَبَ بَيْنَ ثَدْيَيَّ ضَرْبَةً خَرَرْتُ لِاسْتِي قَالَ ارْجِعْ فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ يَا عُمَرُ مَا حَمَلَكَ عَلَى مَا فَعَلْتَ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ بِأَبِي أَنْتَ وَأُمِّي أَبَعَثْتَ أَبَا هُرَيْرَةَ بِنَعْلَيْكَ مَنْ لَقِيَ يَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ مُسْتَيْقِنًا بِهَا قَلْبُهُ بَشَّرَهُ بِالْجَنَّةِ قَالَ نَعَمْ قَالَ فَلَا تَفْعَلْ فَإِنِّي أَخْشَى أَنْ يَتَّكِلَ النَّاسُ عَلَيْهَا فَخَلِّهِمْ يَعْمَلُونَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَخَلِّهِمْ
Yenna-aɣ-d [Zuhair bin Harb] yenna-aɣ-d [Umar bin Yunus al-Hanafi] yenna-aɣ-d [Ikrimah bin Ammar] yenna-aɣ, yenna-aɣ-d [Abu Kathir] yenna-aɣ, yenna-aɣ-d [Abu Hurairah] yenna-aɣ-d: ‘Deg yiwen n yimenɣi neqqim yiwet n tikkelt ɣef tɣiwant n Umazan n Ṛebbi d Bakalahur sa Ɛumar. Syin yeffeɣ-d zdat-neɣ yerna yeɛḍil aṭas deg tuɣalin-nneɣ, dɣa nella nettkukru ad t-id-yeṭṭef uɛdaw neɣ ad t-id-teḍru twaɣit. Nella akk nettḥulfu s lxiq, yerna amdan ay t-yesḥissifen aṭas ɣef tegnit-nnes d nekk. Ihi kkseɣ-d, ffɣeɣ-d ad nadiɣ ɣef Rasulullah sallallah armi d-wwḍeɣ ɣer yiwet n tẓegwa yellan d ayla n Ansar seg Bani Najjar. Zziɣ-as s usirem ad d-afeɣ anekcum, maca ur t-ufiɣ ara. Yerna iban-d belli yella yiwen wasif yettfeggiḍen seg berra n tebḥirt i d-ikecmen seg yiwet n tlemmast n tebḥirt. Ihi ɛerḍeɣ ad kecmeɣ akken i yettɛerriḍ uferru ad yekcem seg yiwen n lḥebs ẓẓayen. Et juga jdat Nabi sallallahu aleyhi wasallam. Iɛeggeḍ : « Abu Hurayṛa! ' Rriɣ-as: "Ih, a Amazan n Öebbi". D acu i d lḥal ?’, i s-yesteqsa. Rriɣ-as : « Awah ay Amazan, telliḍ yid-neɣ, syin deg yiwet n tikkelt teǧǧiḍ-aɣ ur d-tuɣaleḍ ara acḥal aya armi nella nettḥulfu s laman-ik, ladɣa nekk ay Amazan. Ihi ɛerḍeɣ ad kecmeɣ ɣer tebḥirt-agi seg yiwet n tɣerɣert ẓẓayen aṭas am tferkit, yerna nutni - imeddukal-nniḍen - llan deffir-i. Mi d-yenna yefka-yi-d snat n tceṭṭiḍin-is : « A Abu Hurairah, efk-d snat n tceṭṭiḍin-iw-iw, yerna win ara temlileḍ deffir n tẓegwa-agi ad icehhed belli ulac irebbi - yesɛan azref ad yettwaɛbed - anagar Öebbi yerna yeẓẓa l’iman-agi deg wul-is, ihi efk-as lexbar n lxiṛ n yigenni ». Yerna s tmuɣli amdan amezwaru ay iyi-d-yemlal d Umar, dɣa yesteqsa-yi-d : « D acu ay d lxir n snat n tceṭṭiḍin-nni, a Abu Hurairah ? ’ Rriɣ-as : ‘D snat n tceṭṭiḍin n Nnbi sallallaahu ‘alaihi wasallam, yenna-yi-d ad tent-id-awiɣ ad ssiwḍeɣ lexbaṛ n lxiṛ n yigenni i wemdan ay iyi-d-yemlal tikkelt tamezwarut deg wakud aydeg netta yecehhed-d d akken ulac irebbi - ay yuklalen aɛbad - anagar Öebbi, yerna yumen s wul-nnes’. Ihi, Umar yewwet-iyi s ufus-is srid di tlemmast n yidmaren-iw - plexus solaire - armi ɣliɣ, syin yenna-yi-d : « Uɣal-d a Abu Hurairah ! ’ Ihi uɣaleɣ ɣer Umazan n Öebbi s wudem-is yeṭṭef imeṭṭawen, dɣa iban-d belli ula d Ɛumar yella yettḍebbiṛ-iyi. Imiren kan, yesteqsa-t Nnbi s.al.allahu ɛlayhi wasallam : « D acu i k-ixussen a Abu Hurairah ? ’ Rriɣ-as : ‘Mlaleɣ d Umar, syin nniɣ-as ayen i yi-d-tenniḍ ad t-xedmeɣ maca deg yiwet n tikkelt yeɣli-d fell-i s lǧehd srid deg tfekka n yiṭij armi ɣliɣ s lḥir, deffir waya yenna-yi-d : ‘Uɣal-d ! ’ Ihi, yenna-d Umceggeɛ: ‘A Umar, ayɣer tgiḍ akka? ’ Umar yerra-yas-d: ‘A Amazan n Öebbi, d tidet tessekneḍ-d Abu Hurairah s snat n tceṭṭiḍin-ik, tenniḍ-as ad d-yefk lexbaṛ n lǧennet i wemdan amezwaru ay d-yemlal deg wakud aydeg netta yeccetki-d belli ulac irebbi - yuklalen aɛbad - anagar Öebbi s liman iǧehden deg wul-is? ’ Yerra-yas-d : ‘Ih, d tidet’. Yenna-yas Umar : « Yif-ik ur tgiḍ ara akka, a Amazan n Rebbi, imi s tidet ttkukruɣ aṭas ad t-id-sbedden medden, yerna ad ten-ǧǧen ad xedmen lecɣal yelhan ». Yenna-d Rresulullah -i Abu Hurairah-pent-: 'Eǧǧ-iten -ur ssinen ara ḥadit-agi- ''.
Imam Muslim : 47
حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ أَخْبَرَنَا مُعَاذُ بْنُ هِشَامٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ قَتَادَةَ قَالَ حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ أَنَّ نَبِيَّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمُعَاذُ بْنُ جَبَلٍ رَدِيفُهُ عَلَى الرَّحْلِ قَالَ يَا مُعَاذُ قَالَ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ قَالَ يَا مُعَاذُ قَالَ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ قَالَ يَا مُعَاذُ قَالَ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ قَالَ مَا مِنْ عَبْدٍ يَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ إِلَّا حَرَّمَهُ اللَّهُ عَلَى النَّارِ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَفَلَا أُخْبِرُ بِهَا النَّاسَ فَيَسْتَبْشِرُوا قَالَ إِذًا يَتَّكِلُوا فَأَخْبَرَ بِهَا مُعَاذٌ عِنْدَ مَوْتِهِ تَأَثُّمًا
Yenna-aɣ-d [Ishaq bin Mansur] yenna-aɣ-d [Muɛadz bin Hisham] yenna-d, yenna-aɣ-d [baba-inu] seg [Qatadah] yenna-aɣ-d [Anas bin Malik] belli Nnbi n Rebbi -deg yiwen n usikel-, deg wakud aydeg Muɛadz bin Jabal yella yettṛuḥ ɣef tkeṛṛust-nnes, — A Muɛadz! Yerra-yas-d Muɛadz: “Kemmleɣ tiɣri-inek, a Amazan n Öebbi”. Rasulullah ssalllahu alaihi wasallam yessawel-d tikkelt nniḍen: “A Muɛadz!” Rriɣ-as tikkelt nniḍen: “Kemmleɣ tiɣri-k, a Amazan n Öebbi”. Rasulullah a Muɛadz ! Rriɣ-as tikkelt nniḍen: “Kemmleɣ tiɣri-k, a Amazan n Öebbi”. Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam yenna-d sakkin: "Win ara d-yinin snat n tkalimatin n l’Crido, dɣa: ulac Rebbi - yuklalen aɛbad - anagar Öebbi yerna Muḥemmed d amdan-is d amazan-is, s tidet ad yili deg laman seg tmes n lǧennet". Dɣa yenna-d Muɛadz : « Zemreɣ ad d-iniɣ tamsalt-a i medden akken ad ssiwḍen lexbaṛ-agi n lxir ? Yenna-d Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam : ‘Ma -xedmen- aya, ihi ad ttkelfen fell-as’. Syin Muɛadz yessufeɣ-d lexbar uqbel lmut-is, yettkukru ad t-id-yeḍru lḥeqq -imi yeffer ḥadit-’.
Imam Muslim : 48
حَدَّثَنَا شَيْبَانُ بْنُ فَرُّوخَ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ يَعْنِي ابْنَ الْمُغِيرَةِ قَالَ حَدَّثَنَا ثَابِتٌ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ حَدَّثَنِي مَحْمُودُ بْنُ الرَّبِيعِ عَنْ عِتْبَانَ بْنِ مَالِكٍ قَالَ قَدِمْتُ الْمَدِينَةَ فَلَقِيتُ عِتْبَانَ فَقُلْتُ حَدِيثٌ بَلَغَنِي عَنْكَ قَالَ أَصَابَنِي فِي بَصَرِي بَعْضُ الشَّيْءِ فَبَعَثْتُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنِّي أُحِبُّ أَنْ تَأْتِيَنِي فَتُصَلِّيَ فِي مَنْزِلِي فَأَتَّخِذَهُ مُصَلًّى قَالَ فَأَتَى النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَنْ شَاءَ اللَّهُ مِنْ أَصْحَابِهِ فَدَخَلَ وَهُوَ يُصَلِّي فِي مَنْزِلِي وَأَصْحَابُهُ يَتَحَدَّثُونَ بَيْنَهُمْ ثُمَّ أَسْنَدُوا عُظْمَ ذَلِكَ وَكُبْرَهُ إِلَى مَالِكِ بْنِ دُخْشُمٍ قَالُوا وَدُّوا أَنَّهُ دَعَا عَلَيْهِ فَهَلَكَ وَوَدُّوا أَنَّهُ أَصَابَهُ شَرٌّ فَقَضَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الصَّلَاةَ وَقَالَ أَلَيْسَ يَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنِّي رَسُولُ اللَّهِ قَالُوا إِنَّهُ يَقُولُ ذَلِكَ وَمَا هُوَ فِي قَلْبِهِ قَالَ لَا يَشْهَدُ أَحَدٌ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنِّي رَسُولُ اللَّهِ فَيَدْخُلَ النَّارَ أَوْ تَطْعَمَهُ قَالَ أَنَسٌ فَأَعْجَبَنِي هَذَا الْحَدِيثُ فَقُلْتُ لِابْنِي اكْتُبْهُ فَكَتَبَهُ حَدَّثَنِي أَبُو بَكْرِ بْنُ نَافِعٍ الْعَبْدِيُّ حَدَّثَنَا بَهْزٌ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ حَدَّثَنَا ثَابِتٌ عَنْ أَنَسٍ قَالَ حَدَّثَنِي عِتْبَانُ بْنُ مَالِكٍ أَنَّهُ عَمِيَ فَأَرْسَلَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ تَعَالَ فَخُطَّ لِي مَسْجِدًا فَجَاءَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَجَاءَ قَوْمُهُ وَنُعِتَ رَجُلٌ مِنْهُمْ يُقَالُ لَهُ مَالِكُ بْنُ الدُّخْشُمِ ثُمَّ ذَكَرَ نَحْوَ حَدِيثِ سُلَيْمَانَ بْنِ الْمُغِيرَةِ
Yenna-aɣ-d [Syaiban bin Farrukh] yenna-aɣ-d [Slaiman] - dɣa Ibn al-Mughirah - yenna-d, yenna-aɣ-d [Thabit] seg [Anas bin Malik] yenna-d, yenna-aɣ-d [Mahmud bin ar-Rabi’] seg [Itban bin Malik] ar Medina yenna-d, ‘I ca, the. Syin ssutreɣ-as ad d-yini yiwen n ḥadit’. Yenna-d: ‘Allen-iw ḥuzant-iyi-d yiwen n ṣṣenf n waṭṭan ay d-yesnulfan aṭas n tɣawsiwin, ssawḍeɣ-d amazan ɣer Umazan n Rebbi sallallahu ‘alaihi wasallam ay d-yennan d akken ttṛaǧuɣ s tidet ad d-yas ad yeẓẓal yid-i deg wexxam, dɣa rriɣ-t d amkan n tẓallit’. Itban yenna-d tikkelt nniḍen : « Syin, yewweḍ-d Rasulullah sallallahu ’alaihi wasallam akk d yisḥabayen ibɣan ad d-asen, yerna ikemmel yekcem ɣer wexxam. Yeẓẓal, di lweqt i deg mazal iḥuba ttmeslayen gar-asen, anda kra seg-sen ttmeslayen ɣef lmunafiq n Malik bin Dukhsyum. Nnan-d ssahaba belli ssutren i Rasulullah sallallahu alaihi wasallam ad iẓall ɣef Malik bin Dukhsyum akken ad as-yeḍru usehwu. Bɣan daɣen ad t-teḍru twaɣit. Deffir tẓallit, yesteqsa : « Ur d-yenni ara snat n tẓallit n Kalimah, dɣa : ulac ṛebbi - yuklalen aɛbad - siwa Öebbi yerna nekk d amazan n Öebbi ? Rran-as-d yisḥabiyen : « Yenna-t-id kan s yimi-s maca mačči s wul-is ». Inna: “Ulac win ara inin ur yelli Öebbi yuklalen aɛbad, u nek d amazan n Öebbi, syin ad iruḥ ɣer lǧennet, neɣ ad t-iɛeṭṭel”. Anas yenna-d : Ḥadit-agi yessewhem-iyi. Ihi nniɣ-as i mmi: Aru-d ḥadit-nni, yura-t-id. Yenna-aɣ-d [Abu Bakr bin Nafi’ al-Abdi] yenna-aɣ-d [Bahz] yenna-aɣ-d [Hammad] yenna-aɣ-d [Tsabit] seg [Anas] yenna-aɣ-d, yenna-aɣ-d [Itban bin Malik] belli yella d aderɣal, dɣa yuzen amazan ɣer Rasulullah, belli yezmer ad yili d amkan n tẓallit fell-i’. Ihi, yusa-d Rasulullah s lxedma n tmeṭṭut-is, sakkin, yebder-d yir ṣṣifa n yiwen n wergaz seg-sen umi semman Malik bin ad-Dukhsyum... sakkin, yebder-d kra am ḥadit n Suleyman bin al-Mughirah’.
Imam Muslim : 49
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ أَبِي عُمَرَ الْمَكِّيُّ وَبِشْرُ بْنُ الْحَكَمِ قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ وَهُوَ ابْنُ مُحَمَّدٍ الدَّرَاوَرْدِيُّ عَنْ يَزِيدَ بْنِ الْهَادِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَامِرِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ الْعَبَّاسِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ أَنَّهُ سَمِعَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ ذَاقَ طَعْمَ الْإِيمَانِ مَنْ رَضِيَ بِاللَّهِ رَبًّا وَبِالْإِسْلَامِ دِينًا وَبِمُحَمَّدٍ رَسُولًا
Yenna-aɣ-d [Muḥemmed bin Yahya bin Abu Umar al-Makki] d [Bisyr bin al-Hakam] s sin nnan-d, yenna-aɣ-d [Abdul Aziz] -dɣa Ibn Muḥemmed ad-Darawardi- seg [Yazid bin al-Had] seg [Muḥemmed bin Ibrahim] seg [Sabad] Muttalib] belli yesla i Umazan n Öebbi sallallahu 'alaihi wasallam yenna-d: 'Amdan i gqeblen Rebbi d Rabb d Lislam d ddin d Muêemmed d Amazan, ihi ad yeîîef lferê n liman'.
Imam Muslim : 50
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو عَامِرٍ الْعَقَدِيُّ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ بِلَالٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْإِيمَانُ بِضْعٌ وَسَبْعُونَ شُعْبَةً وَالْحَيَاءُ شُعْبَةٌ مِنْ الْإِيمَانِ
Yenna-aɣ-d [Ubaidullah bin Saɛid] d [Abd bin Humaid] nnan-d sin, yenna-aɣ-d [Abu Amir al-Aqadi] yenna-aɣ-d [Suliman bin Bilal] seg [Abdullah bin Dinar] seg [Abu Salih] seg [Abu Hurairah] seg Nnbi yenna-d: ar tẓa d sebɛin n yiferdisen, yerna lḥeq yettekka deg liman’.
Imam Muslim : 51
حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ سُهَيْلٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْإِيمَانُ بِضْعٌ وَسَبْعُونَ أَوْ بِضْعٌ وَسِتُّونَ شُعْبَةً فَأَفْضَلُهَا قَوْلُ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَدْنَاهَا إِمَاطَةُ الْأَذَى عَنْ الطَّرِيقِ وَالْحَيَاءُ شُعْبَةٌ مِنْ الْإِيمَانِ
Yenna-aɣ-d [Zuhair bin Harb] yenna-yaɣ-d [Jarir] seg [Suhail] seg [Abdullah bin Dinar] seg [Abu Salih] seg [Abu Hurairah] yenna-d: “Resulullah ṣ̣eḥḥan Ṛebbi yenna-d: “Liman yesɛa sebɛin d kraḍ arma d sebɛin d tẓa d sḍis, neɣ. Ayen yesɛan azal akk d awal, LAA ILAAHA ILLALLAHU -Ulac ṛebbi yuklalen aɛbad siwa Ṛebbi-. Yerna lowdown-nni la yekkes lḥir seg webrid. Yerna lḥeq d aḥric seg liman’.
Imam Muslim : 52
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَعَمْرٌو النَّاقِدُ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ قَالُوا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِ سَمِعَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَجُلًا يَعِظُ أَخَاهُ فِي الْحَيَاءِ فَقَالَ الْحَيَاءُ مِنْ الْإِيمَانِ حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَقَالَ مَرَّ بِرَجُلٍ مِنْ الْأَنْصَارِ يَعِظُ أَخَاهُ
Nenna-yas [Abu Bakr bin Abu Syaibah] d [Amru an-Naqid] d [Zuhair bin Harb] nnan-aɣ-d, nnan-aɣ-d [Sufyan bin Uyainah] seg [az-Zuhri] seg [Salim] seg [baba-s], belli Nnbi yesla i yiwen wergaz i d-yennan d amur n gma-s: liman'. Yenna-aɣ-d [Abd bin Humaid] yenna-aɣ-d [Abdurrazzaq] yenna-aɣ-d [Maɛmar] seg [az-Zuhri] s wawal-a n sanad ay d-yennan: ‘Yɛedda ɣef yiwen n wergaz seg gar Yianṣaren ay yellan yettceggiɛ gma-s’.
Imam Muslim : 53
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ وَاللَّفْظُ لِابْنِ الْمُثَنَّى قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ قَتَادَةَ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا السَّوَّارِ يُحَدِّثُ أَنَّهُ سَمِعَ عِمْرَانَ بْنَ حُصَيْنٍ يُحَدِّثُ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ الْحَيَاءُ لَا يَأْتِي إِلَّا بِخَيْرٍ فَقَالَ بُشَيْرُ بْنُ كَعْبٍ إِنَّهُ مَكْتُوبٌ فِي الْحِكْمَةِ أَنَّ مِنْهُ وَقَارًا وَمِنْهُ سَكِينَةً فَقَالَ عِمْرَانُ أُحَدِّثُكَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَتُحَدِّثُنِي عَنْ صُحُفِكَ
Yenna-aɣ-d [Muḥemmed bin al-Mutsanna] d [Muḥemmed bin al-Bashyar] yerna lafazh-nni d ayla n Ibn al-Mutsanna, sin-nni nnan-d, yenna-aɣ-d [Muḥemmed bin al-Jaɛfar] yenna-aɣ-d [Syuɛbah] seg [Qatadah] yenna-d: ‘Sliɣ belli netta [Abullward] Hushain] qqaren-d seg Nnbi, s.al.allahu, belli Yenna-d: “Lḥeq ur d-yettawi ara siwa lxir”. Busyair bin Kaɛab yenna-d : « Yura-d deg leɛqel belli seg lḥeq i d-yettban udabu d lḥir ». Ihi [Imran] yenna-d: 'Ad ak-d-iniɣ -hadith- seg Rresulullah, yerna kečč -ɛafak-iyi-d d acu yellan deg yisebtar-ik'.
Imam Muslim : 54
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَبِيبٍ الْحَارِثِيُّ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ إِسْحَقَ وَهُوَ ابْنُ سُوَيْدٍ أَنَّ أَبَا قَتَادَةَ حَدَّثَ قَالَ كُنَّا عِنْدَ عِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ فِي رَهْطٍ مِنَّا وَفِينَا بُشَيْرُ بْنُ كَعْبٍ فَحَدَّثَنَا عِمْرَانُ يَوْمَئِذٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْحَيَاءُ خَيْرٌ كُلُّهُ قَالَ أَوْ قَالَ الْحَيَاءُ كُلُّهُ خَيْرٌ فَقَالَ بُشَيْرُ بْنُ كَعْبٍ إِنَّا لَنَجِدُ فِي بَعْضِ الْكُتُبِ أَوْ الْحِكْمَةِ أَنَّ مِنْهُ سَكِينَةً وَوَقَارًا لِلَّهِ وَمِنْهُ ضَعْفٌ قَالَ فَغَضِبَ عِمْرَانُ حَتَّى احْمَرَّتَا عَيْنَاهُ وَقَالَ أَلَا أَرَانِي أُحَدِّثُكَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَتُعَارِضُ فِيهِ قَالَ فَأَعَادَ عِمْرَانُ الْحَدِيثَ قَالَ فَأَعَادَ بُشَيْرٌ فَغَضِبَ عِمْرَانُ قَالَ فَمَا زِلْنَا نَقُولُ فِيهِ إِنَّهُ مِنَّا يَا أَبَا نُجَيْدٍ إِنَّهُ لَا بَأْسَ بِهِ حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا النَّضْرُ حَدَّثَنَا أَبُو نَعَامَةَ الْعَدَوِيُّ قَالَ سَمِعْتُ حُجَيْرَ بْنَ الرَّبِيعِ الْعَدَوِيَّ يَقُولُ عَنْ عِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَ حَدِيثِ حَمَّادِ بْنِ زَيْدٍ
Yenna-aɣ-d [Yahya bin Habib al-Haritsi] yenna-aɣ-d [Hammad bin Zaid] seg [Ishaq] - dɣa d Ibn Suwaid - belli [Abu Qatadah] yenna-d ḥadith, yenna-d: ‘Nella ɣer tama n Imran bin Hushain deg yiwet n terbaɛt, yerna gar-aneɣ yella Bus’ab n Hucain. tikkelt-nni, iḥka-aɣ-tt-id, yenna-d: “Rasulullah ssalllahu ‘alaihi wasallam yenna-d: “Aḥeqrani d ayen yelhan akk”. Neɣ yenna-d : ‘Lḥeq d ayen yelhan’. Ihi, Busyair bin Kaɛab yenna-d: “S tidet, deg kra n yedlisen neɣ deg kra n tmusni, nettaf-d belli seg lḥeṛma ay d-yettban lḥir d udabu ɣer Öebbi, yerna seg lḥeṛma ay d-yettban lḥif”. Ihi Imran yezɛef armi d tiberkanin wallen-is, yenna-yas : « Acimi ttwaliɣ belli nniɣ-awen-d yiwet n teqsiḍt n Umazan n Ṛebbi maca kunwi mgal-is ! Abu Qatadah yenna-d : « Ihi, Imran iɛawed-d ḥadit ». Yenna-d Abu Qatadah : « Ula d Busyair iɛedda-d tikkelt niḍen, akken ad yeɛjeb Imran ». Abu Qatdah ikemmel yenna-as : « Ihi, neqqim neqqar fell-as, acku awalen-agi seg-neɣ i d-kkan, a Abu Nujaid. D ayen yelhan'. Yenna-aɣ-d [Ishaq bin Ibrahim] yenna-aɣ-d [an-Nadlr] yenna-aɣ-d [Abu Na’amah al-Adawi] yenna-d, sliɣ [Hujair bin ar-Rabi’ al-Adawi] yenna-d seg [Imran bin Hushain] seg Nnbi s.allah.
Imam Muslim : 55
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ ح و حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ جَمِيعًا عَنْ جَرِيرٍ ح و حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ كُلُّهُمْ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ سُفْيَانَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الثَّقَفِيِّ قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ قُلْ لِي فِي الْإِسْلَامِ قَوْلًا لَا أَسْأَلُ عَنْهُ أَحَدًا بَعْدَكَ وَفِي حَدِيثِ أَبِي أُسَامَةَ غَيْرَكَ قَالَ قُلْ آمَنْتُ بِاللَّهِ فَاسْتَقِمْ
Yenna-yaɣ-d [Abu Bakr bin Abu Syaiba] d [Abu Kurayb] nnan-d sin-nni, nnan-aɣ-d [Ibn Numair]. -deg yiwen n uḍris niḍen yettwabder-d- Yerna yenna-aɣ-d [Qutaybah bin Saɛid] ed [Ishaq bin Ibrahim] kullec seg [Jarir]. -deg yiwen n uḍris nniḍen yettwabder- U mi aɣ-d-yenna [Abu Kuraib] yenna-aɣ-d [Abu Usamah] kullec seg [Hsyam bin Urwah] seg [baba-s] seg [Sufyan bin Abdullah ats-Tsaqafi] yenna-d: ‘Nniɣ-d: ‘A Amazan n Öebbi, ini-yi-d deg Lislam yiwen n wawal ur d-yeqqar ara fell-ak. n Abu Usamah- s lxilaf-ik'. Ihi, yerra-yas-d: “Ini: umneɣ s Öebbi”, sinna, xeddem istiqamah”.
Imam Muslim : 56
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا لَيْثٌ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رُمْحِ بْنِ الْمُهَاجِرِ أَخْبَرَنَا اللَّيْثُ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي حَبِيبٍ عَنْ أَبِي الْخَيْرِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو أَنَّ رَجُلًا سَأَلَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيُّ الْإِسْلَامِ خَيْرٌ قَالَ تُطْعِمُ الطَّعَامَ وَتَقْرَأُ السَّلَامَ عَلَى مَنْ عَرَفْتَ وَمَنْ لَمْ تَعْرِفْ
Yenna-aɣ-d [Qutaybah bin Saɛid] yenna-aɣ-d [Laits]. -deg yiwen n uḍris nniḍen yettwabder-d- Yerna nnan-aɣ-d [Muḥemmed bin Rumh bin al-Muhajir] yenna-aɣ-d [al-Laits] seg [Yazid bin Abu Habib] seg [Abu al-Khair] seg [Abdullah bin Amru] belli yiwen n wergaz yesteqsa-d Rasulullah l’islam islam? Yerra-yas: ‘Tesseččaḍ yerna tesselmeḍ imdanen ay tesneḍ d yemdanen ur tessineḍ ara’.
Imam Muslim : 57
و حَدَّثَنَا أَبُو الطَّاهِرِ أَحْمَدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرِو بْنِ سَرْحٍ الْمِصْرِيُّ أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ الْحَارِثِ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي حَبِيبٍ عَنْ أَبِي الْخَيْرِ أَنَّهُ سَمِعَ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَمْرِو بْنِ الْعَاصِ يَقُولُا إِنَّ رَجُلًا سَأَلَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيُّ الْمُسْلِمِينَ خَيْرٌ قَالَ مَنْ سَلِمَ الْمُسْلِمُونَ مِنْ لِسَانِهِ وَيَدِهِ
Yenna-aɣ-d [Abu ath-Tahir Ahmad bin Amru bin Ɛebdallah bin Amru bin Sarh al-Mishri] yenna-aɣ-d [Ibn Wahab] seg [Amru bin al-Harits] seg [Yazid bin Abu Habib] seg [Abu al-Khair] seg [Abu al-Khair] qqaren-asen [Abdullah] "S tidep, yiwen wergaz isteqsa Umazan n Öebbi, s.al.allah: "anwa inselmen ay igerrzen"? Yerra-as-d: ‘Dɣa, d Ineslem ay ttḥulfun medden niḍen s laman seg lxir ay d-yekkan seg yimi-nnes ed ifassen-nnes’.
Imam Muslim : 58
حَدَّثَنَا حَسَنٌ الْحُلْوَانِيُّ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ جَمِيعًا عَنْ أَبِي عَاصِمٍ قَالَ عَبْدٌ أَنْبَأَنَا أَبُو عَاصِمٍ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا الزُّبَيْرِ يَقُولُ سَمِعْتُ جَابِرًا يَقُولُا سَمِعْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ الْمُسْلِمُ مَنْ سَلِمَ الْمُسْلِمُونَ مِنْ لِسَانِهِ وَيَدِهِ
Iqqar-aɣ-d [Hasan al-Hulwani] d [Abd bin Humaid] akk seg [Abu Ashim], [Abd] yenna-d, yettwabder-aɣ-d [Abu Ashim] seg [Ibn Juraij] belli yesla i [Abu az-Zubair] yenna-d: “Sliɣ [Jabir] yella yenna-d: ‘Nekk. Inselmen -d tidet- d win ay ttḥaraben Yinselmen niḍen seg -yixeṣṣaren- n yimi-nnes ed yifassen-nnes'.
Imam Muslim : 59
و حَدَّثَنِي سَعِيدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ الْأُمَوِيُّ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي حَدَّثَنَا أَبُو بُرْدَةَ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي بُرْدَةَ بْنِ أَبِي مُوسَى عَنْ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَيُّ الْإِسْلَامِ أَفْضَلُ قَالَ مَنْ سَلِمَ الْمُسْلِمُونَ مِنْ لِسَانِهِ وَيَدِهِ و حَدَّثَنِيهِ إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعِيدٍ الْجَوْهَرِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ قَالَ حَدَّثَنِي بُرَيْدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ قَالَ سُئِلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيُّ الْمُسْلِمِينَ أَفْضَلُ فَذَكَرَ مِثْلَهُ
Yerna yenna-aɣ-d [Saɛid bin Yahya bin Saɛid al-Umawi] yenna-d, yenna-aɣ-d [baba] yenna-aɣ-d [Abu Burdah bin Ɛebdallah bin Abu Burdah bin Abu Musa] seg [Abu Burdah] seg [Abu Musa] yenna-d, nniɣ-as: “A Amazan n Öebbi deg Lislam, anwa i d ayen yesɛan azal akk?” Yerra-yas-d: ‘Win ay ttwaḥerzen Yinselmen seg ccwal-nnes n wawal ed tḥeqranit n yifassen-nnes’. Yerna yenna-yi-d [Ibrahim bin Saɛid al-Juhairi] yenna-yi-d [Abu Usamah] yenna-yi-d, yenna-yi-d [Buraid bin Abdullah] s sanad-agi, yenna-yi-d: ‘Rasulullah sallallahu ‘alaihi wasallam steqsan-t yiwet n tikkelt : ‘Anwa i d amdan yesɛan azal akk gar Yinselmen? Syin yebder-d yiwen n ḥadit am wa’.
Imam Muslim : 60
حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَمُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ أَبِي عُمَرَ وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ جَمِيعًا عَنْ الثَّقَفِيِّ قَالَ ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ عَنْ أَنَسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ ثَلَاثٌ مَنْ كُنَّ فِيهِ وَجَدَ بِهِنَّ حَلَاوَةَ الْإِيمَانِ مَنْ كَانَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَحَبَّ إِلَيْهِ مِمَّا سِوَاهُمَا وَأَنْ يُحِبَّ الْمَرْءَ لَا يُحِبُّهُ إِلَّا لِلَّهِ وَأَنْ يَكْرَهَ أَنْ يَعُودَ فِي الْكُفْرِ بَعْدَ أَنْ أَنْقَذَهُ اللَّهُ مِنْهُ كَمَا يَكْرَهُ أَنْ يُقْذَفَ فِي النَّارِ
Yenna-aɣ-d [Ishaq bin Ibrahim] d [Muḥemmed bin Yahya bin Abu Umar] d [Muḥemmed bin Basyyar] akk-nsen seg [ats-Tsaqafi] yenna-d [Ibn Abu Umar] yenna-aɣ-d [Abdul Wahhab] seg [Ayyub] seg [Abu Qilalah] seg [Abu Qilalah] wasallam, yenna-d : ‘Tlata n tɣawsiwin ma llant deg yiwen imiren ad iɛeṭṭel lḥelwa liman ; amdan i ḥemmel Öebbi d Umazan-is ugar n wiyaḍ, iḥemmel win ur t-iḥemmel ara siwa ɣef lǧal n Öebbi, yerna ikṛeh ad yuɣal ɣer tkuffra deffir ma isellek-it Öebbi seg-s akken ikṛeh ad iṛuḥ ɣer lǧennet’.