Islaamaa seeni, asi tuqi
ISLAM AL-HAQ: QURAN & HADITH
(The True Islam)
Free Download / Download

Imam Muslim (الامام مسلم) - 5362 Hadith

Hadith

Imam Muslim : 41

حَدَّثَنَا دَاوُدُ بْنُ رُشَيْدٍ حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ يَعْنِي ابْنَ مُسْلِمٍ عَنْ ابْنِ جَابِرٍ قَالَ حَدَّثَنِي عُمَيْرُ بْنُ هَانِئٍ قَالَ حَدَّثَنِي جُنَادَةُ بْنُ أَبِي أُمَيَّةَ حَدَّثَنَا عُبَادَةُ بْنُ الصَّامِتِ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ قَالَ أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ وَأَنَّ عِيسَى عَبْدُ اللَّهِ وَابْنُ أَمَتِهِ وَكَلِمَتُهُ أَلْقَاهَا إِلَى مَرْيَمَ وَرُوحٌ مِنْهُ وَأَنَّ الْجَنَّةَ حَقٌّ وَأَنَّ النَّارَ حَقٌّ أَدْخَلَهُ اللَّهُ مِنْ أَيِّ أَبْوَابِ الْجَنَّةِ الثَّمَانِيَةِ شَاءَ و حَدَّثَنِي أَحْمَدُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ الدَّوْرَقِيُّ حَدَّثَنَا مُبَشِّرُ بْنُ إِسْمَعِيلَ عَنْ الْأَوْزَاعِيِّ عَنْ عُمَيْرِ بْنِ هَانِئٍ فِي هَذَا الْإِسْنَادِ بِمِثْلِهِ غَيْرَ أَنَّهُ قَالَ أَدْخَلَهُ اللَّهُ الْجَنَّةَ عَلَى مَا كَانَ مِنْ عَمَلٍ وَلَمْ يَذْكُرْ مِنْ أَيِّ أَبْوَابِ الْجَنَّةِ الثَّمَانِيَةِ شَاءَ

Nutti himee jira [Dawud bin Rusyaid] nutti himee jira [al-Walid] -jechuunis Ibnu Muslim- [Ibn Jabir] irraa jedhe, nutti himeera [Umair bin Hani'] jedhe, nutti himeera [Junadah bin Abu Umayyah] nutti himeera [Ubadah bin ash-Shamit] akkana jedhe, 'Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam ni jedhe: 'Namni Kaliimaa Shahaada lama jedhe, jechuunis: Rabbiin tokkicha malee gabbarri -kan mirga gabbaramuu qabu- hin jiru, hiriyaan Isaaf hin jiru, akkasumas Muhaammad gabricha fi Ergamaan Isaa gabricha Rabbii, ilma gabricha Isaa fi jecha Rabbii -Nabi Isaa As- kan inni Maariyaamiifi lubbuu Isaa irratti kaa'e ta'uu isaa ragaa ba'a. samiin dhugaadha jahannamis dhugaadha, bakka Rabbiin balbala jannataa saddeet inni fedhe keessaa tokkoon warra samii seenu itti seenu'. Akkasumas [Ahmad bin Ibrahim ad-Dauraqi] [Mubasysyir bin Ismaa’il] irraa [al-Auza’i] irraa [Umair bin Hani’] irraa isnaada kana keessatti warra walfakkaatan waliin nutti himee jira, ‘Rabbiin akka hojii isaatti akka seenu isa taasise’ jedhee qofa, ‘karra jannataa saddeet keessaa isa hawwe keessaa kamirraayyuu seene’.

Hadith

Imam Muslim : 42

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا لَيْثٌ عَنْ ابْنِ عَجْلَانَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ يَحْيَى بْنِ حَبَّانَ عَنْ ابْنِ مُحَيْرِيزٍ عَنْ الصُّنَابِحِيِّ عَنْ عُبَادَةَ بْنِ الصَّامِتِ أَنَّهُ قَالَ دَخَلْتُ عَلَيْهِ وَهُوَ فِي الْمَوْتِ فَبَكَيْتُ فَقَالَ مَهْلًا لِمَ تَبْكِي فَوَاللَّهِ لَئِنْ اسْتُشْهِدْتُ لَأَشْهَدَنَّ لَكَ وَلَئِنْ شُفِّعْتُ لَأَشْفَعَنَّ لَكَ وَلَئِنْ اسْتَطَعْتُ لَأَنْفَعَنَّكَ ثُمَّ قَالَ وَاللَّهِ مَا مِنْ حَدِيثٍ سَمِعْتُهُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَكُمْ فِيهِ خَيْرٌ إِلَّا حَدَّثْتُكُمُوهُ إِلَّا حَدِيثًا وَاحِدًا وَسَوْفَ أُحَدِّثُكُمُوهُ الْيَوْمَ وَقَدْ أُحِيطَ بِنَفْسِي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ شَهِدَ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ حَرَّمَ اللَّهُ عَلَيْهِ النَّارَ

[Qutaibah bin Sa’id] nuuf [Laith] [Ibn Ajlan] irraa [Muhammad bin Yahya bin Habban] irraa [Ibn Muhairiz] irraa [ash-Shunabihi] irraa [Ubadah bin ash-Shamit] irraa akka inni ‘yeroo inni dhukkubsatu isa daawwadhe, ani boo’e’ jedhee nutti hime. Innis 'qabadhu, maaliif boossi? Rabbiin waaqayyoo yoon wareegame siif ragaa baha, yoo siif shafa'e immoo siif kadhadha, yoo danda'e immoo si fayyada' jedheen. Ergasii akkana ja’een, ‘Wallaahi hadiisni ani Ergamaa Rabbii s.a.w irraa dhaga’e kan siif tolu hin jiru garuu sitti hima, hadiisa tokko malee, har’as sitti hima. Dhugumattis, ani xuuxee jira. Ergamaan Rabbii s.a.w akkana jechuu isaanii dhaga’e: ‘Namni gabbaramaan - ibaadaa malu - Rabbiin malee akka hin jirre, Muhaammad ergamaa Rabbii ta’uu isaa ragaa ba’e, Rabbiin jahannam akka isaaf dhoowwu hin shakkisiisu’.

Hadith

Imam Muslim : 43

حَدَّثَنَا هَدَّابُ بْنُ خَالِدٍ الْأَزْدِيُّ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ حَدَّثَنَا قَتَادَةُ حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ عَنْ مُعَاذِ بْنِ جَبَلٍ قَالَ كُنْتُ رِدْفَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَيْسَ بَيْنِي وَبَيْنَهُ إِلَّا مُؤْخِرَةُ الرَّحْلِ فَقَالَ يَا مُعَاذَ بْنَ جَبَلٍ قُلْتُ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ ثُمَّ سَارَ سَاعَةً ثُمَّ قَالَ يَا مُعَاذَ بْنَ جَبَلٍ قُلْتُ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ ثُمَّ سَارَ سَاعَةً ثُمَّ قَالَ يَا مُعَاذَ بْنَ جَبَلٍ قُلْتُ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ قَالَ هَلْ تَدْرِي مَا حَقُّ اللَّهِ عَلَى الْعِبَادِ قَالَ قُلْتُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ فَإِنَّ حَقَّ اللَّهِ عَلَى الْعِبَادِ أَنْ يَعْبُدُوهُ وَلَا يُشْرِكُوا بِهِ شَيْئًا ثُمَّ سَارَ سَاعَةً قَالَ يَا مُعَاذَ بْنَ جَبَلٍ قُلْتُ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ قَالَ هَلْ تَدْرِي مَا حَقُّ الْعِبَادِ عَلَى اللَّهِ إِذَا فَعَلُوا ذَلِكَ قَالَ قُلْتُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ أَنْ لَا يُعَذِّبَهُمْ

Nutti himee jira [Haddab bin Khalid al-Azdi] nutti himeera [Hammam] nutti himeera [Qatadah] nutti himeera [Anas bin Malik] [Mu’adz bin Jabal] irraa akkana jedhe ‘yeroo tokko Nabi sallallaahu aleeyhi wasallam imala irratti na waliin ture, kooraa konkolaataa malee anaa fi isa gidduutti addaan bahuun hin turre. Innis: 'Yaa Mu'adz bin Jabal!' Itti fufees, 'yaa Ergamaa Rabbii yaamicha kee nan guuta' jedhee deebiseef. Imala keenya itti fufne. Ergasii ammas ni waame: 'Yaa Mu'adz bin Jabal!' Anis 'yaa Ergamaa Rabbii yaamicha kee nan guuta' jedheen deebiseef. Imala keenya itti fufnee booda ammas akkana jedhee waame: 'Yaa Mu'adz bin Jabal!' Ammas 'yaa Ergamaa Rabbii yaamicha kee fudhadheera' jedheen deebiseef. Innis ni jedhe: ‘Dirqama ilmaan namootaa Rabbiin irratti qaban ni beektaa?’ Anis, 'Rabbii fi Ergamaan Isaa hunda caalaa beeku' jedheen deebiseef. Innis akkana jedhe: 'Kunis Isa gabbaruu malee shariikaa Isa waliin hin hiriiruudha'. Yeroo muraasaaf imala keenya itti fufne yeroo inni ammas: 'Yaa Mu'adz bin Jabal!' Anis 'yaa Ergamaa Rabbii yaamicha kee nan guuta' jedheen deebiseef. Nabiyyiin sallallaahu aleeyhi wasallam akkana jedhan: ‘Yeroo isaan wantoota ani duraan ibse hojjatan dirqamni Rabbiin ilmaan namaa irratti maal akka ta’e beektaa?’ Anis, 'Rabbii fi Ergamaan Isaa hunda caalaa beeku' jedheen deebiseef. Dhumarratti akkana jedhe: 'Rabbiin isaan hin hiraarsu'.

Hadith

Imam Muslim : 44

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ سَلَّامُ بْنُ سُلَيْمٍ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ عَمْرِو بْنِ مَيْمُونٍ عَنْ مُعَاذِ بْنِ جَبَلٍ قَالَ كُنْتُ رِدْفَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى حِمَارٍ يُقَالُ لَهُ عُفَيْرٌ قَالَ فَقَالَ يَا مُعَاذُ تَدْرِي مَا حَقُّ اللَّهِ عَلَى الْعِبَادِ وَمَا حَقُّ الْعِبَادِ عَلَى اللَّهِ قَالَ قُلْتُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ فَإِنَّ حَقَّ اللَّهِ عَلَى الْعِبَادِ أَنْ يَعْبُدُوا اللَّهَ وَلَا يُشْرِكُوا بِهِ شَيْئًا وَحَقُّ الْعِبَادِ عَلَى اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ أَنْ لَا يُعَذِّبَ مَنْ لَا يُشْرِكُ بِهِ شَيْئًا قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَفَلَا أُبَشِّرُ النَّاسَ قَالَ لَا تُبَشِّرْهُمْ فَيَتَّكِلُوا

Nutti himamee jira [Abu Bakr bin Abu Syaibah] nutti himeera [Abu al-Ahwash Sallam bin Sulaim] irraa [Abu Ishaaq] irraa [Amru bin Maimun] irraa [Mu’adz bin Jabal] irraa akkana jedhe, ‘Ani Ergamaa Rabbii wajjin harree Ufair jedhamtu irra yaabbadhee ture’. Sana booda akkana jedhe: ‘Yaa Mu’adz, mirgi Rabbii gabricha irratti maal akka ta’ee fi mirgi gabrichaa Rabbiif maal akka ta’e beektaa’. Mu'adz akkana jedhe, 'Ani booda deebisee, 'Rabbii fi Ergamaan Isaa caalaatti beeku'. Akkana jedhe: 'Dhugumatti, mirgi Rabbii gabroota irratti qabu, Rabbiin gabbaruu fi homaatin isa hin shirkiin, mirgi gabrichi Rabbiin irratti qabus, nama homaa isa hin shirkii hin qabneen akka hin dhiphanneedha'. Mu’adz akkana jedhe, ‘Ani egaa, ‘yaa Ergamaa Rabbii, kana namootatti gabaasuu hin danda’uu? ' Innis akkana jedhee deebiseef: 'Akka isaan itti hirkatan itti hin himin'.

Hadith

Imam Muslim : 45

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَ ابْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي حَصِينٍ وَالْأَشْعَثِ بْنِ سُلَيْمٍ أَنَّهُمَا سَمِعَا الْأَسْوَدَ بْنَ هِلَالٍ يُحَدِّثُ عَنْ مُعَاذِ بْنِ جَبَلٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا مُعَاذُ أَتَدْرِي مَا حَقُّ اللَّهِ عَلَى الْعِبَادِ قَالَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ أَنْ يُعْبَدَ اللَّهُ وَلَا يُشْرَكَ بِهِ شَيْءٌ قَالَ أَتَدْرِي مَا حَقُّهُمْ عَلَيْهِ إِذَا فَعَلُوا ذَلِكَ فَقَالَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ أَنْ لَا يُعَذِّبَهُمْ حَدَّثَنَا الْقَاسِمُ بْنُ زَكَرِيَّاءَ حَدَّثَنَا حُسَيْنٌ عَنْ زَائِدَةَ عَنْ أَبِي حَصِينٍ عَنْ الْأَسْوَدِ بْنِ هِلَالٍ قَالَ سَمِعْتُ مُعَاذًا يَقُولُا دَعَانِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَجَبْتُهُ فَقَالَ هَلْ تَدْرِي مَا حَقُّ اللَّهِ عَلَى النَّاسِ نَحْوَ حَدِيثِهِمْ

Nutti himee jira [Muhammad bin al-Mutsanna] fi [Ibn Bashyar], [Ibn al-Mutsanna] akka jedhetti, [Muhammad bin Ja’far] [Syu’bah] [Abu Hushain] irraa fi [al-Asy’ath bin Sulaim] irraa akka nutti hime nutti himee jira, isaan lamaan [al-Aswad bin Hilal] [Mu’adz bin] irraa akka himan dhaga’aniiru Jabal] ni jedhe, ‘Rasulullah sallallaahu aleihi wasallam akkana jedhe: ‘Yaa Mu’adz, haqa Rabbiin gabroota irratti qabu beektaa?’ Mu'adz deebisee, 'Rabbii fi Ergamaan Isaa caalaatti beeku'. Akkana jedhe: ‘Jechuun, Rabbiin osoo homaa Isatti hin sharifatin gabbarama’ jedhe. Ergasii ammas akkana jedhe: 'Egaa ilmaan namootaa yoo akkas godhan Rabbiin irratti mirga akkamii qaba?' Mu'adz deebisee, 'Rabbii fi Ergamaan Isaa caalaatti beeku'. Sana booda: 'Rabbiin isa hin dararu' jedhe. Nutti himeera [al Qaasim bin Zakariyaa] [Huseen] irraa [Zaidah] irraa [Abu Hushain] irraa [al Aswad bin Hilal] irraa nutti himee jira jedhe; [Mua’dz] ‘Ergamaan Rabbii sallallaahu aleihi wasallam na waame, kanaaf deebiseef jedheen dhaga’e. Innis: 'Rabbiin namoota irratti mirga akkamii qaba...akkuma hadiisni isaanii jedhu' jedhee gaafate.

Hadith

Imam Muslim : 46

حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا عُمَرُ بْنُ يُونُسَ الْحَنَفِيُّ حَدَّثَنَا عِكْرِمَةُ بْنُ عَمَّارٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو كَثِيرٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو هُرَيْرَةَ قَالَ كُنَّا قُعُودًا حَوْلَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَعَنَا أَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ فِي نَفَرٍ فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ بَيْنِ أَظْهُرِنَا فَأَبْطَأَ عَلَيْنَا وَخَشِينَا أَنْ يُقْتَطَعَ دُونَنَا وَفَزِعْنَا فَقُمْنَا فَكُنْتُ أَوَّلَ مَنْ فَزِعَ فَخَرَجْتُ أَبْتَغِي رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى أَتَيْتُ حَائِطًا لِلْأَنْصَارِ لِبَنِي النَّجَّارِ فَدُرْتُ بِهِ هَلْ أَجِدُ لَهُ بَابًا فَلَمْ أَجِدْ فَإِذَا رَبِيعٌ يَدْخُلُ فِي جَوْفِ حَائِطٍ مِنْ بِئْرٍ خَارِجَةٍ وَالرَّبِيعُ الْجَدْوَلُ فَاحْتَفَزْتُ كَمَا يَحْتَفِزُ الثَّعْلَبُ فَدَخَلْتُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ فَقُلْتُ نَعَمْ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ مَا شَأْنُكَ قُلْتُ كُنْتَ بَيْنَ أَظْهُرِنَا فَقُمْتَ فَأَبْطَأْتَ عَلَيْنَا فَخَشِينَا أَنْ تُقْتَطَعَ دُونَنَا فَفَزِعْنَا فَكُنْتُ أَوَّلَ مِنْ فَزِعَ فَأَتَيْتُ هَذَا الْحَائِطَ فَاحْتَفَزْتُ كَمَا يَحْتَفِزُ الثَّعْلَبُ وَهَؤُلَاءِ النَّاسُ وَرَائِي فَقَالَ يَا أَبَا هُرَيْرَةَ وَأَعْطَانِي نَعْلَيْهِ قَالَ اذْهَبْ بِنَعْلَيَّ هَاتَيْنِ فَمَنْ لَقِيتَ مِنْ وَرَاءِ هَذَا الْحَائِطِ يَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ مُسْتَيْقِنًا بِهَا قَلْبُهُ فَبَشِّرْهُ بِالْجَنَّةِ فَكَانَ أَوَّلَ مَنْ لَقِيتُ عُمَرُ فَقَالَ مَا هَاتَانِ النَّعْلَانِ يَا أَبَا هُرَيْرَةَ فَقُلْتُ هَاتَانِ نَعْلَا رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعَثَنِي بِهِمَا مَنْ لَقِيتُ يَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ مُسْتَيْقِنًا بِهَا قَلْبُهُ بَشَّرْتُهُ بِالْجَنَّةِ فَضَرَبَ عُمَرُ بِيَدِهِ بَيْنَ ثَدْيَيَّ فَخَرَرْتُ لِاسْتِي فَقَالَ ارْجِعْ يَا أَبَا هُرَيْرَةَ فَرَجَعْتُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَجْهَشْتُ بُكَاءً وَرَكِبَنِي عُمَرُ فَإِذَا هُوَ عَلَى أَثَرِي فَقَالَ لِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا لَكَ يَا أَبَا هُرَيْرَةَ قُلْتُ لَقِيتُ عُمَرَ فَأَخْبَرْتُهُ بِالَّذِي بَعَثْتَنِي بِهِ فَضَرَبَ بَيْنَ ثَدْيَيَّ ضَرْبَةً خَرَرْتُ لِاسْتِي قَالَ ارْجِعْ فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ يَا عُمَرُ مَا حَمَلَكَ عَلَى مَا فَعَلْتَ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ بِأَبِي أَنْتَ وَأُمِّي أَبَعَثْتَ أَبَا هُرَيْرَةَ بِنَعْلَيْكَ مَنْ لَقِيَ يَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ مُسْتَيْقِنًا بِهَا قَلْبُهُ بَشَّرَهُ بِالْجَنَّةِ قَالَ نَعَمْ قَالَ فَلَا تَفْعَلْ فَإِنِّي أَخْشَى أَنْ يَتَّكِلَ النَّاسُ عَلَيْهَا فَخَلِّهِمْ يَعْمَلُونَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَخَلِّهِمْ

[Zuhair bin Harb] nutti hime [Umar bin Yunus al-Hanafi] nutti hime [Ikrimah bin Ammar] akkana jedhe, [Abu Kathir] nutti hime [Abu Hurairah] akkana jedhe lola tokko keessatti ergamaa Rabbii s.a.w. Sana booda nu dhiisee nutti deebi'uu irraa harkifate hanga diinaan qabama ykn balaan tokko tokko nu mudata jennee sodaanne. Hundi keenya baay'ee yaadda'aa turre, kan baay'ee isa yaaddessu immoo ana ture. Kanaaf ka’ee ergamaa Rabbii s.a.w barbaaduuf bahee hangan iddoo biqiltuu kan Ansaar Banu Najjaar tokko bira gahutti. Seensa argachuuf abdadheen marsee ture, garuu argachuu hin dandeenye. Sulula iddoo biqiltuu sanaan alatti yaaʼu tokkos golee iddoo biqiltuu sanaa tokko irraa seenu tokko ture. Kanaaf akkuma qamalee boolla dhiphoo keessaa seenuuf yaaltutti seenuuf yaale. Akkasumas Nabiyyii sallallaahu aleeyhi wasallam argadhe. Innis iyye: 'Abuu Huraayiraa! ' Anis 'Eeyyee yaa Ergamaa Rabbii' jedheen deebiseef. Maaltu ta'e?' jedhee gaafate. Anis deebiseef, Tole yaa Ergamaa ati nu waliin turte, sana booda akka tasaa nu dhiistee yeroo dheeraaf hin deebine kanaaf nageenya kee keessattuu ana yaa Ergamaa baay’ee yaadda’aa turre. Kanaaf akka ferret boolla baayyee dhiphoo irraa gara iddoo biqiltuu kana seenuuf yaale, isaanis - hiriyyoonni kaan - na duubaan turan. Saandaala isaa lamaan naaf kenne utuu jedhuu: 'Yaa Abuu Hureeraa kophee koo lamaan kana fudhadhu, namni iddoo biqiltuu kana duubaan wal argite gabbarri - kan mirga gabbaramuu qabu - Rabbiin malee akka hin jirre ragaa ba'a, inni immoo amantaa kana qalbii isaa keessatti dhaabeera, kanaaf oduu gammachiisaa samii isaaf kenni'. Akka carraa ta’ee immoo namni jalqaba na qunname Umar waan ta’eef, ‘Saandaal lamaan sun maaltu mudate yaa Abuu Hureeraa? ' Anis akkana jedheen deebiseef, 'Kun kophee lamaan Ergamaa Rabbii s.a.w. Kanaaf Umar harka isaatiin garaa koo gidduutti - solar plexus koo - hangan gadi bu'utti na rukute, achiis 'Deebi'i yaa Abu Hurairah! ' Kanaaf fuula imimmaan ofirraa qabadhee gara Ergamaa Rabbiitti deebi'e, Umarilleen na duukaa akka jiru natti mul'ate. Achumaan Ergamaan Rabbii (saw) ni gaafatan: ‘Yaa Abuu Hureeyraa maaltu si mudate? ' Anis deebiseef, 'Umar waliin wal argeera, sana booda waan ati na ajajte itti beeksise, garuu akka tasaa hamman kufutti sirriitti solar plexus keessatti jabeessee na rukute, sana booda 'Deebi'i! ' Kanaaf Ergamaan Rabbii (saw) akkana jedhan: 'Yaa Umar maaliif akkas goote? ' Umar deebisee, 'yaa Ergamaa Rabbii, ati Abuu Hureeyraa kophee kee lamaan waliin ergitee nama jalqaba wal argeef oduu gammachiisaa jannataa kenni jettee osoo inni Rabbiin malee gabbaramaan - ibaadaa malu - akka hin jirre ragaa ba'uu kee dhugaadhaa? ' Innis akkana jedhee deebiseef: 'Eeyyee, sirrii dha'. Umar akkana jedhe, 'Yaa Ergamaa Rabbii akkas gochuu dhiisuu wayya, sababiin isaas dhugaa dubbachuuf namoonni isa irratti hirkatan, hojii gaariis haa raawwatan jedheen baay'ee na yaaddessa' jedhe. Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam -Abu Hurairah-pent- akkana jedhe -hadiisa kana osoo hin beekin- ''.

Hadith

Imam Muslim : 47

حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ أَخْبَرَنَا مُعَاذُ بْنُ هِشَامٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ قَتَادَةَ قَالَ حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ أَنَّ نَبِيَّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمُعَاذُ بْنُ جَبَلٍ رَدِيفُهُ عَلَى الرَّحْلِ قَالَ يَا مُعَاذُ قَالَ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ قَالَ يَا مُعَاذُ قَالَ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ قَالَ يَا مُعَاذُ قَالَ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ قَالَ مَا مِنْ عَبْدٍ يَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ إِلَّا حَرَّمَهُ اللَّهُ عَلَى النَّارِ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَفَلَا أُخْبِرُ بِهَا النَّاسَ فَيَسْتَبْشِرُوا قَالَ إِذًا يَتَّكِلُوا فَأَخْبَرَ بِهَا مُعَاذٌ عِنْدَ مَوْتِهِ تَأَثُّمًا

Nutti himee jira [Ishaq bin Mansur] nutti himee jira [Mu’adz bin Hisham] jedhe, nutti himee jira [abbaan koo] [Qatadah] irraa jedhe, nutti himee jira [Anas bin Malik] Nabiyyiin Rabbii -imala tokko irratti-, osoo Mu’adz bin Jabal konkolaataa isaa irra yaabbatee jiruu, Rasulullah sallallaahu aleeyhi wasallam yeroo sana: ‘O Mu'adz!' jedheera. Mu'adz deebisee, 'Yaa Ergamaa Rabbii yaa waamicha kee nan guuta' jedheen. Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam ammas akkana jedhee waame: 'Yaa Mu'adz!' Ammas 'yaa Ergamaa Rabbii yaamicha kee nan guuta' jedheen deebiseef. Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam: 'Yaa Mu'adz!' Ammas 'yaa Ergamaa Rabbii yaamicha kee nan guuta' jedheen deebiseef. Rasulullah sallallaahu aleeyhi wasallam sana booda akkana jedhe: ‘Namni kaliimaa aqiidaa lamaan, jechuunis: Rabbiin malee gabbarri - ibaadaa malu - hin jiru, Muhaammad gabrichaa fi ergamaa Isaa ta’uu isaa, ibidda jahannam irraa nagaa ta’uun isaa hin oolu’. Sana booda Mu'adz akka isaan oduu gammachiisaa kana babal'isaniif dhimma kana namootatti himuu danda'aa?' Nabiyyiin sallallaahu aleeyhi wasallam akkana jedhan: 'yoo akkas -gochanii- sana booda itti hirkatu'. Sana booda Mu'adz du'a isaa dura oduu kana facaase, komachuu -hadiisa dhoksuu isaatiin-' jedhee yaadda'e.

Hadith

Imam Muslim : 48

حَدَّثَنَا شَيْبَانُ بْنُ فَرُّوخَ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ يَعْنِي ابْنَ الْمُغِيرَةِ قَالَ حَدَّثَنَا ثَابِتٌ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ حَدَّثَنِي مَحْمُودُ بْنُ الرَّبِيعِ عَنْ عِتْبَانَ بْنِ مَالِكٍ قَالَ قَدِمْتُ الْمَدِينَةَ فَلَقِيتُ عِتْبَانَ فَقُلْتُ حَدِيثٌ بَلَغَنِي عَنْكَ قَالَ أَصَابَنِي فِي بَصَرِي بَعْضُ الشَّيْءِ فَبَعَثْتُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنِّي أُحِبُّ أَنْ تَأْتِيَنِي فَتُصَلِّيَ فِي مَنْزِلِي فَأَتَّخِذَهُ مُصَلًّى قَالَ فَأَتَى النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَنْ شَاءَ اللَّهُ مِنْ أَصْحَابِهِ فَدَخَلَ وَهُوَ يُصَلِّي فِي مَنْزِلِي وَأَصْحَابُهُ يَتَحَدَّثُونَ بَيْنَهُمْ ثُمَّ أَسْنَدُوا عُظْمَ ذَلِكَ وَكُبْرَهُ إِلَى مَالِكِ بْنِ دُخْشُمٍ قَالُوا وَدُّوا أَنَّهُ دَعَا عَلَيْهِ فَهَلَكَ وَوَدُّوا أَنَّهُ أَصَابَهُ شَرٌّ فَقَضَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الصَّلَاةَ وَقَالَ أَلَيْسَ يَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنِّي رَسُولُ اللَّهِ قَالُوا إِنَّهُ يَقُولُ ذَلِكَ وَمَا هُوَ فِي قَلْبِهِ قَالَ لَا يَشْهَدُ أَحَدٌ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنِّي رَسُولُ اللَّهِ فَيَدْخُلَ النَّارَ أَوْ تَطْعَمَهُ قَالَ أَنَسٌ فَأَعْجَبَنِي هَذَا الْحَدِيثُ فَقُلْتُ لِابْنِي اكْتُبْهُ فَكَتَبَهُ حَدَّثَنِي أَبُو بَكْرِ بْنُ نَافِعٍ الْعَبْدِيُّ حَدَّثَنَا بَهْزٌ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ حَدَّثَنَا ثَابِتٌ عَنْ أَنَسٍ قَالَ حَدَّثَنِي عِتْبَانُ بْنُ مَالِكٍ أَنَّهُ عَمِيَ فَأَرْسَلَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ تَعَالَ فَخُطَّ لِي مَسْجِدًا فَجَاءَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَجَاءَ قَوْمُهُ وَنُعِتَ رَجُلٌ مِنْهُمْ يُقَالُ لَهُ مَالِكُ بْنُ الدُّخْشُمِ ثُمَّ ذَكَرَ نَحْوَ حَدِيثِ سُلَيْمَانَ بْنِ الْمُغِيرَةِ

Nutti himee jira [Syaiban bin Farrukh] nutti himee jira [Sulaimaan] - jechuunis Ibn al-Mughirah - jedhe, nutti himeera [Thabit] [Anas bin Malik] irraa jedhe, nutti himeera [Mahmud bin ar-Rabi'] [Itban bin Malik] irraa inni akkana jedhe, 'Madiina dhufe, sana booda Itban waliin wal arge. Ergasii hadiisa tokko akka odeessuu gaafadhe'. Innis akkana jedhe, 'Iji koo gosa dhukkuba waan hedduu fideen, Ergamaa Rabbii sallallaahu aleeyhi wasallam isa dhuguma mana keessatti na waliin salaatuuf dhufuu isaa hawwii guddaan eeggadha jedheen ergamaa erge, kanaaf bakka kadhannaa godhe'. Itban ammas akkana jedhe, ‘Erga Rasulullah sallallaahu aleihi wasallam sahaabaa dhufuu barbaadan waliin ga’ee, mana seenuu itti fufe. Salaata sana hundeesse, osoo sahaabonni ammallee of gidduutti haasa’aa jiranii, gariin isaanii waa’ee munaafiqummaa Maalik bin Dukhsyum irratti mari’achaa turan. Sahaabonni akka jedhanitti, Ergamaan Rabbii (saw) Maalik bin Dukhsyum akka isarra gahu kadhata jedhanii abdatan. Balaan akka isa mudatus hawwaniiru. Salaata booda akkana jedhee gaafate: "Himoota shahaadaa lamaan, jechuunis: Rabbiin malee gabbaramaan gabbaramuu malu hin jiruu fi ani Ergamaa Rabbii ta'uu isaa hin dubbannee?" Sahaabonni immoo "Afaan qofaan dubbate malee qalbii isaatiin hin dubbanne" jedhanii deebisaniif. Akkana jedhe: "Namni gabbaramaan gabbaramuu malu hin jiru, ani ergamaa Rabbiiti jedhe, sana booda ibidda hin seenu, ykn hin dhandhamu." Anas akkana jedhe, "Hadiisni kun na ajaa'ibsiise. Kanaaf ilma kootiin 'barreessaa' jedheen innis barreesse." Nutti himee jira [Abu Bakr bin Nafi’ al-Abdi] nutti himee jira [Bahz] nutti himeera [Hammad] [Tsabit] [Anas] irraa nutti himee jira jedhe, nutti himeera [Itban bin Malik] akka inni jaamaa ta’e, kanaaf ergamaa Rasulullah sallallaahu aleeyhi wasallamitti erge, ‘Maloo as koottu -O Rasulullah-, akka iddoo kadhannaa naaf ta'uuf'. Kanaaf Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam sahaabota isaa waliin dhufe, sana booda amaloota badaa nama isaan irraa Malik bin ad-Dukhsyum jedhamu kaase... sana booda waan akka hadiisa Suleymaan bin al-Mughirah kaase'.

Hadith

Imam Muslim : 49

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ أَبِي عُمَرَ الْمَكِّيُّ وَبِشْرُ بْنُ الْحَكَمِ قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ وَهُوَ ابْنُ مُحَمَّدٍ الدَّرَاوَرْدِيُّ عَنْ يَزِيدَ بْنِ الْهَادِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَامِرِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ الْعَبَّاسِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ أَنَّهُ سَمِعَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ ذَاقَ طَعْمَ الْإِيمَانِ مَنْ رَضِيَ بِاللَّهِ رَبًّا وَبِالْإِسْلَامِ دِينًا وَبِمُحَمَّدٍ رَسُولًا

Nutti himee jira [Muhammad bin Yahya bin Abu Umar al-Makki] fi [Bisyr bin al-Hakam] lamaan isaanii jedhan, nutti himeera [Abdul Aziz] -jechuunis Ibn Muhammad ad-Darawardi- irraa [Yazid bin al-Had] irraa [Muhammad bin Ibrahim] irraa [Amir bin Sa’ad] irraa [al-Abbas bin Abdul Muttalib] irraa akka inni dhaga’e Ergamaan Rabbii sallallaahu aleeyhi wasallam akkana jedhan: 'Namni Rabbiin akka Rabbitti, Islaamummaan akka amantiitti, Muhaammad akka Ergamaatti gammade, sana booda gammachuu iimaana dhandhame'.

Hadith

Imam Muslim : 50

حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو عَامِرٍ الْعَقَدِيُّ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ بِلَالٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْإِيمَانُ بِضْعٌ وَسَبْعُونَ شُعْبَةً وَالْحَيَاءُ شُعْبَةٌ مِنْ الْإِيمَانِ

Nutti himee jira [Ubaidullah bin Sa’id] fi [Abd bin Humaid] lamaan isaanii jedhan, nutti himeera [Abu Amir al-Aqadi] nuuf himeera [Sulaiman bin Bilal] irraa [Abdullah bin Dinar] irraa [Abu Salih] irraa [Abu Hurairah] irraa Nabi sallallaahu aleeyhi wasallam irraa, akkana jedhe: ‘Iimaanni torbaatamii sadii qaba damee torbaatamii sagal, salphinni immoo amantii keessatti hammata'.

Hadith

Imam Muslim : 51

حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ سُهَيْلٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْإِيمَانُ بِضْعٌ وَسَبْعُونَ أَوْ بِضْعٌ وَسِتُّونَ شُعْبَةً فَأَفْضَلُهَا قَوْلُ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَدْنَاهَا إِمَاطَةُ الْأَذَى عَنْ الطَّرِيقِ وَالْحَيَاءُ شُعْبَةٌ مِنْ الْإِيمَانِ

[Zuhair bin Harb] nuuf [Jarir] [Suhail] irraa [Abdullah bin Dinar] irraa [Abu Salih] irraa [Abu Hurairah] irraa akkana jedhe, ‘Ergamaan Rabbii s.a.w akkana jedhan: ‘Iimaanni damee torbaatamii sadii hanga torbaatamii sagal, ykn damee jaatamaa fi sadii hanga jaatamii sagal qaba. Isaan keessaa inni gaariin dubbii, LAA ILLALLAHU - Rabbiin malee gabbaramaan malu hin jiru -. Isaan keessaa inni gadi aanaan immoo waan miidhaa geessisu karaa irraa buqqisuudha. Gad of qabuunis qaama amantiiti’ jedhee deebiseef.

Hadith

Imam Muslim : 52

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَعَمْرٌو النَّاقِدُ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ قَالُوا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِ سَمِعَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَجُلًا يَعِظُ أَخَاهُ فِي الْحَيَاءِ فَقَالَ الْحَيَاءُ مِنْ الْإِيمَانِ حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَقَالَ مَرَّ بِرَجُلٍ مِنْ الْأَنْصَارِ يَعِظُ أَخَاهُ

Nuti [Abu Bakr bin Abu Syaibah] fi [Amru an-Naqid] fi [Zuhair bin Harb] akka jedhanitti himneerra, [Sufyan bin Uyainah] [az-Zuhri] irraa [Salim] irraa [abbaa isaa] irraa nutti himaniiru, Nabiyyiin namni tokko obboleessa isaa waan qaana’eef gorsa yeroo godhu dhaga’e, kanaaf akkana jedhe: ‘Salphinni qaama iimaanaati’. Nutti himeera [Abd bin Humaid] nutti himeera [Abdurrazzaq] sanad kanaan [Ma'mar] [az-Zuhri] irraa nutti himee jira, 'Nama Ansar keessaa obboleessa isaa gorsaa ture bira darbe'.

Hadith

Imam Muslim : 53

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ وَاللَّفْظُ لِابْنِ الْمُثَنَّى قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ قَتَادَةَ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا السَّوَّارِ يُحَدِّثُ أَنَّهُ سَمِعَ عِمْرَانَ بْنَ حُصَيْنٍ يُحَدِّثُ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ الْحَيَاءُ لَا يَأْتِي إِلَّا بِخَيْرٍ فَقَالَ بُشَيْرُ بْنُ كَعْبٍ إِنَّهُ مَكْتُوبٌ فِي الْحِكْمَةِ أَنَّ مِنْهُ وَقَارًا وَمِنْهُ سَكِينَةً فَقَالَ عِمْرَانُ أُحَدِّثُكَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَتُحَدِّثُنِي عَنْ صُحُفِكَ

Nutti himee jira [Muhammad bin al-Mutsana] fi [Muhammad bin Bashyar] fi lafazh kan Ibn al-Mutsannaati, isaan lamaan jedhan, nutti himeera [Muhammad bin Ja'far] [Syu'bah] [Qatadah] irraa nutti himee jira akkana jedhe, '[Abuu akka Sawwar] himu dhaga'eera, akka inni [Imran bin Hushain] himu dhaga'e Rasuula sallallaahu aleeyhi wasallam irraa, akkana jedhe: 'Qalphinni waan gaarii malee homaa hin fidu'. Busyair bin Ka'ab 'Salphina irraa aangoo fi tasgabbiin akka dhufu ogummaadhaan barreeffameera' jedhe. Kanaaf [Imraan] 'Ani Rasulullah sallallaahu aleeyhi wasallam irraa -hadiisa- isinitti hima, isin immoo -maaloo- waan fuula keessan keessa jiru natti himaa' jedhe.

Hadith

Imam Muslim : 54

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَبِيبٍ الْحَارِثِيُّ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ إِسْحَقَ وَهُوَ ابْنُ سُوَيْدٍ أَنَّ أَبَا قَتَادَةَ حَدَّثَ قَالَ كُنَّا عِنْدَ عِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ فِي رَهْطٍ مِنَّا وَفِينَا بُشَيْرُ بْنُ كَعْبٍ فَحَدَّثَنَا عِمْرَانُ يَوْمَئِذٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْحَيَاءُ خَيْرٌ كُلُّهُ قَالَ أَوْ قَالَ الْحَيَاءُ كُلُّهُ خَيْرٌ فَقَالَ بُشَيْرُ بْنُ كَعْبٍ إِنَّا لَنَجِدُ فِي بَعْضِ الْكُتُبِ أَوْ الْحِكْمَةِ أَنَّ مِنْهُ سَكِينَةً وَوَقَارًا لِلَّهِ وَمِنْهُ ضَعْفٌ قَالَ فَغَضِبَ عِمْرَانُ حَتَّى احْمَرَّتَا عَيْنَاهُ وَقَالَ أَلَا أَرَانِي أُحَدِّثُكَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَتُعَارِضُ فِيهِ قَالَ فَأَعَادَ عِمْرَانُ الْحَدِيثَ قَالَ فَأَعَادَ بُشَيْرٌ فَغَضِبَ عِمْرَانُ قَالَ فَمَا زِلْنَا نَقُولُ فِيهِ إِنَّهُ مِنَّا يَا أَبَا نُجَيْدٍ إِنَّهُ لَا بَأْسَ بِهِ حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا النَّضْرُ حَدَّثَنَا أَبُو نَعَامَةَ الْعَدَوِيُّ قَالَ سَمِعْتُ حُجَيْرَ بْنَ الرَّبِيعِ الْعَدَوِيَّ يَقُولُ عَنْ عِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَ حَدِيثِ حَمَّادِ بْنِ زَيْدٍ

[Yahya bin Habib al-Harith] [Hammad bin Zaid] [Ishaq] irraa - jechuun Ibn Suwaid - akka [Abu Qatadah] hadiisa tokko odeessu nuuf odeesse, akkana jedhe, 'Nuti Imraan bin Huseen waliin gareedhaan turre, nu keessaa immoo Busyair bin Ka'b ture, kanaaf [Imran bin Husayn], yeroo sana, nutti hime, akkana jedhe, 'Ergamaa of Rabbiin shallallahu 'alaihi wasallam akkana jedhe: 'Qaalfachuun hunduu gaariidha'. Yookaan immoo 'Qaalfachuun hunduu gaariidha' jedhe. Kanaaf Busyair bin Ka’b akkana jedhe, ‘Dhugumatti kitaabota ykn ogummaa tokko tokko keessatti qaanii irraa tasgabbii fi aangoo Rabbiin duratti akka dhufu, qaanfachuu irraas dadhabbiin akka jiru ni arganna’. Kanaaf Imraan hanga iji isaa diimatutti aaree, 'Maaliif akkan Ergamaa Rabbii irraa sitti himaa jiruu fi ati isa mormaa jirtu arge!' Abuu Qatadaan 'Kanaaf Imraan hadiisa irra deebi'e' jedhe. Abu Qatadah akkana jedhe, 'Busyair illee ammas irra deebi'ee, Imraan akka aare' jedhe. Abuu Qatdaan itti fufee, 'Kanaaf waa'ee isaa dubbachuu itti fufna, sababni isaas jechoonni kun nu biraa waan dhufaniif yaa Abuu Nujaayid. Sun gaarii dha'. Nutti himeera [Ishaq bin Ibraahim] nutti himeera [an-Nadlr] nutti himeera [Abu Na’amah al-Adawi] akkana jedhe, [Hujair bin ar-Rabi’ al-Adawi] [Imran bin Hushain] irraa Nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam irraa akka hadiisa Hammad bin Zaid’ irraa akka dubbatan dhaga’eera.

Hadith

Imam Muslim : 55

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ ح و حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ جَمِيعًا عَنْ جَرِيرٍ ح و حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ كُلُّهُمْ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ سُفْيَانَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الثَّقَفِيِّ قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ قُلْ لِي فِي الْإِسْلَامِ قَوْلًا لَا أَسْأَلُ عَنْهُ أَحَدًا بَعْدَكَ وَفِي حَدِيثِ أَبِي أُسَامَةَ غَيْرَكَ قَالَ قُلْ آمَنْتُ بِاللَّهِ فَاسْتَقِمْ

Nutti himeera [Abu Bakr bin Abu Syaibah] fi [Abu Kuraib] lamaan isaanii iyyuu jedhan, nutti himan [Ibn Numair]. -Oduu biraa keessattis ibsameera- Akkasumas [Jarir] irraa [Qutaibah bin Sa’id] fi [Ishaq bin Ibrahim] waan hunda nutti himeera. -Owiyaa biraa keessattis ibsameera- Erga nutti himee booda [Abu Kureeb] [Hisyam bin Urwah] irraa [Abbaa isaa] irraa [Sufyan bin Abdullah ats-Tsaqafi] irraa waan hunda [Abu Usamah] nuuf himee ture jedheen, ‘Ani akkana jedhe, ‘Yaa Ergamaa Rabbii, dubbii ani si booda nama tokkollee hin gaafanne Islaamummaa keessatti natti himi -hadiisa Abuu keessattis Usamah- si malee'. Kanaaf akkana jedhee deebise: 'Rabbiitti nan amana' jedhi achiis istikamaa godhi'.

Hadith

Imam Muslim : 56

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا لَيْثٌ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رُمْحِ بْنِ الْمُهَاجِرِ أَخْبَرَنَا اللَّيْثُ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي حَبِيبٍ عَنْ أَبِي الْخَيْرِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو أَنَّ رَجُلًا سَأَلَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيُّ الْإِسْلَامِ خَيْرٌ قَالَ تُطْعِمُ الطَّعَامَ وَتَقْرَأُ السَّلَامَ عَلَى مَنْ عَرَفْتَ وَمَنْ لَمْ تَعْرِفْ

Nutti himeera [Qutaibah bin Sa’id] nutti himeera [Laits]. -Owiyaa biraa keessattis ibsameera- Akkasumas nutti himameera [Muhammad bin Rumh bin al-Muhajir] [Yazid bin Abu Habib] irraa [Abu al-Khair] irraa [Abu al-Khair] irraa [Abdullah bin Amru] irraa namni tokko Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam, 'Islaamummaan kamtu caala?' Innis akkana jedhee deebiseef: 'Namoota beektu fi namoota hin beekne nyaachifta, nagaa gaafatta'.

Hadith

Imam Muslim : 57

و حَدَّثَنَا أَبُو الطَّاهِرِ أَحْمَدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرِو بْنِ سَرْحٍ الْمِصْرِيُّ أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ الْحَارِثِ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي حَبِيبٍ عَنْ أَبِي الْخَيْرِ أَنَّهُ سَمِعَ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَمْرِو بْنِ الْعَاصِ يَقُولُا إِنَّ رَجُلًا سَأَلَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيُّ الْمُسْلِمِينَ خَيْرٌ قَالَ مَنْ سَلِمَ الْمُسْلِمُونَ مِنْ لِسَانِهِ وَيَدِهِ

Nutti himamee jira [Abu ath-Tahir Ahmad bin Amru bin Amru bin Abdullah bin Amru bin Sarh al-Mishri] [Ibn Wahab] [Amru bin al-Harith] irraa [Yazid bin Abu Habib] irraa [Abu al-Khair] irraa [Abu al-Khair] irraa akka inni [Abdullah bin Amru bin al-Ash] lamaan isaanii iyyuu ‘Namni tokko gaafate’ jechuu isaanii dhaga’ee nuuf beeksiseera ergamaan Rabbii sallallaahu aleeyhi wasallam, 'Gosa Muslimaa kamtu caala?' Innis akkana jedhee deebiseef: 'Inni Muslima arraba fi harka isaa irraa namoonni biroo nageenyi itti dhaga'amudha' jedheen.

Hadith

Imam Muslim : 58

حَدَّثَنَا حَسَنٌ الْحُلْوَانِيُّ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ جَمِيعًا عَنْ أَبِي عَاصِمٍ قَالَ عَبْدٌ أَنْبَأَنَا أَبُو عَاصِمٍ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا الزُّبَيْرِ يَقُولُ سَمِعْتُ جَابِرًا يَقُولُا سَمِعْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ الْمُسْلِمُ مَنْ سَلِمَ الْمُسْلِمُونَ مِنْ لِسَانِهِ وَيَدِهِ

[Hasan al-Hulwani] fi [Abd bin Humaid] hunduu [Abu Ashim] irraa nutti himamee jira, [Abd] akkana jedhe, [Abu Ashim] [Ibn Juraij] irraa akka dhaga’etti gabaafamee jira, ‘[Jabir] akkana jechuu isaa dhaga’eera, ‘Nabiyyi sallallaahu ’alaihi wasallam akkana jechuu isaa dhaga’eera: 'Muslimni -kan dhugaa- kan Muslimoonni kaan -balaa- afaan isaa fi harka isaa irraa nageenyedha'.

Hadith

Imam Muslim : 59

و حَدَّثَنِي سَعِيدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ الْأُمَوِيُّ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي حَدَّثَنَا أَبُو بُرْدَةَ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي بُرْدَةَ بْنِ أَبِي مُوسَى عَنْ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَيُّ الْإِسْلَامِ أَفْضَلُ قَالَ مَنْ سَلِمَ الْمُسْلِمُونَ مِنْ لِسَانِهِ وَيَدِهِ و حَدَّثَنِيهِ إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعِيدٍ الْجَوْهَرِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ قَالَ حَدَّثَنِي بُرَيْدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ قَالَ سُئِلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيُّ الْمُسْلِمِينَ أَفْضَلُ فَذَكَرَ مِثْلَهُ

Akkasumas nutti himee jira [Sa’id bin Yahya bin Sa’id al-Umawi] jedhe, nutti himee jira [abbaan koo] [Abu Burdah bin Abdullah bin Abu Burdah bin Abu Musa] irraa [Abu Burdah] irraa [Abu Musa] irraa nutti himee jira jedheen, ‘yaa Ergamaa Rabbii, Islaamummaa keessatti eenyutu hunda caalaa barbaachisaa?’ jedheen. Innis akkana jedhee deebise: 'Nama Muslimoonni arrabsoo afaanii fi rakkina harka isaa irraa nagaa ta'e'. Akkasumas natti hime [Ibrahim bin Sa’id al-Juhairi] natti hime [Abu Usamah] akkana jedhe, natti hime [Buraid bin Abdullah] sanad kanaan, akkana jedhe, ‘Rasulullah sallallaahu aleihi wasallam yeroo tokko gaafatame, ‘Muslimtoota keessaa namni guddaan eenyu? Ergasii hadiisa akkanaa kaase'.

Hadith

Imam Muslim : 60

حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَمُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ أَبِي عُمَرَ وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ جَمِيعًا عَنْ الثَّقَفِيِّ قَالَ ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ عَنْ أَنَسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ ثَلَاثٌ مَنْ كُنَّ فِيهِ وَجَدَ بِهِنَّ حَلَاوَةَ الْإِيمَانِ مَنْ كَانَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَحَبَّ إِلَيْهِ مِمَّا سِوَاهُمَا وَأَنْ يُحِبَّ الْمَرْءَ لَا يُحِبُّهُ إِلَّا لِلَّهِ وَأَنْ يَكْرَهَ أَنْ يَعُودَ فِي الْكُفْرِ بَعْدَ أَنْ أَنْقَذَهُ اللَّهُ مِنْهُ كَمَا يَكْرَهُ أَنْ يُقْذَفَ فِي النَّارِ

Nutti himee jira [Ishaq bin Ibrahim] fi [Muhammad bin Yahya bin Abu Umar] fi [Muhammad bin Basysyar] hundi isaanii [ats-Tsaqafi] irraa akkana jedhe [Ibn Abu Umar] [Abdul Wahhab] irraa [Ayyub] irraa [Abu Qilabah] irraa [Anas] irraa Nabi sallallaahu aleeyhi wasallam, innis, 'waan sadii yoo nama keessa jiraatan sana booda amantii mi'aawaa ni dhandhama; namni Rabbii fi Ergamaan Isaa nama hunda caalaa jaallatu, nama Rabbiif jecha malee nama hin jaalanne jaalata, erga Rabbiin irraa isa oolchee gara kufriitti deebi'uu akkuma jahannam deemuu jibbu jibbu'.