Revert to Islam, click here
ISLAM AL-HAQ: QURAN & HADITH
(The True Islam)
Free Download / Download

Imam Muslim (الامام مسلم) - 5362 Hadith

Hadith

Imam Muslim : 41

حَدَّثَنَا دَاوُدُ بْنُ رُشَيْدٍ حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ يَعْنِي ابْنَ مُسْلِمٍ عَنْ ابْنِ جَابِرٍ قَالَ حَدَّثَنِي عُمَيْرُ بْنُ هَانِئٍ قَالَ حَدَّثَنِي جُنَادَةُ بْنُ أَبِي أُمَيَّةَ حَدَّثَنَا عُبَادَةُ بْنُ الصَّامِتِ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ قَالَ أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ وَأَنَّ عِيسَى عَبْدُ اللَّهِ وَابْنُ أَمَتِهِ وَكَلِمَتُهُ أَلْقَاهَا إِلَى مَرْيَمَ وَرُوحٌ مِنْهُ وَأَنَّ الْجَنَّةَ حَقٌّ وَأَنَّ النَّارَ حَقٌّ أَدْخَلَهُ اللَّهُ مِنْ أَيِّ أَبْوَابِ الْجَنَّةِ الثَّمَانِيَةِ شَاءَ و حَدَّثَنِي أَحْمَدُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ الدَّوْرَقِيُّ حَدَّثَنَا مُبَشِّرُ بْنُ إِسْمَعِيلَ عَنْ الْأَوْزَاعِيِّ عَنْ عُمَيْرِ بْنِ هَانِئٍ فِي هَذَا الْإِسْنَادِ بِمِثْلِهِ غَيْرَ أَنَّهُ قَالَ أَدْخَلَهُ اللَّهُ الْجَنَّةَ عَلَى مَا كَانَ مِنْ عَمَلٍ وَلَمْ يَذْكُرْ مِنْ أَيِّ أَبْوَابِ الْجَنَّةِ الثَّمَانِيَةِ شَاءَ

Haali en [Dawuud bin Rusyaid] haali en [al-Walid] -ɗum woni Ibnu Muslim- ummoraade e [Ibnu Jabir] o wiyi, haali en [Umair bin Hani'] o wiyi, haali en [Junadah bin Abuu Umayyah] haali en [Ubadah bin Abuu Umayya] haali en [Ubadah bin Ashhullaal wii-Shahaullahal was]. wi'i: 'Kala mo wi'i Kalimah Shahada ɗiɗi, ɗum woni: walaa laamiiɗo -mo mari hakke reweede- so wonaa Allah tan, walaa sehil maako, nden boo Muhammadu, maccuɗo maako e nelaaɗo maako, seedti dow annabi Isa ko maccuɗo Allah, ɓii konngol maccuɗo maako Maryam e dow Allah ruuhu makko, asamaan ko goonga kadi jeyngol kadi ko goonga, ɗo Alla naatnata yiɗɓe naatde Aljanna e gootal e dame Asamaan jeetati ɗe o yiɗi'. Kadi ɗum haalaama en [Ahmadu bin Ibraahiima ad-Dauraqi] haalani en [Mubasysyir bin Ismaa’il] gila e [al-Auza’i] gila e [Umair bin Hani’] e nder ndee sanad e yeru, tan o siftini, ‘Allah naati heen ko fawaade e golle mum’ tawa o siftoraani ɗum e yiɗde’.

Hadith

Imam Muslim : 42

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا لَيْثٌ عَنْ ابْنِ عَجْلَانَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ يَحْيَى بْنِ حَبَّانَ عَنْ ابْنِ مُحَيْرِيزٍ عَنْ الصُّنَابِحِيِّ عَنْ عُبَادَةَ بْنِ الصَّامِتِ أَنَّهُ قَالَ دَخَلْتُ عَلَيْهِ وَهُوَ فِي الْمَوْتِ فَبَكَيْتُ فَقَالَ مَهْلًا لِمَ تَبْكِي فَوَاللَّهِ لَئِنْ اسْتُشْهِدْتُ لَأَشْهَدَنَّ لَكَ وَلَئِنْ شُفِّعْتُ لَأَشْفَعَنَّ لَكَ وَلَئِنْ اسْتَطَعْتُ لَأَنْفَعَنَّكَ ثُمَّ قَالَ وَاللَّهِ مَا مِنْ حَدِيثٍ سَمِعْتُهُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَكُمْ فِيهِ خَيْرٌ إِلَّا حَدَّثْتُكُمُوهُ إِلَّا حَدِيثًا وَاحِدًا وَسَوْفَ أُحَدِّثُكُمُوهُ الْيَوْمَ وَقَدْ أُحِيطَ بِنَفْسِي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ شَهِدَ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ حَرَّمَ اللَّهُ عَلَيْهِ النَّارَ

Haali en [Qutayba bin Sa'id] wi'i en [Laits] diga [Ibnu Ajlan] diga [Muhammadu bin Yahya bin Habbaan] diga [Ibnu Muhairiz] diga [ash-Shunabihi] diga [Ubadah bin ash-Shamit] o wi'i: 'Nde mi sick mi yi'i mo. Ndeen o wi’i, “Jokku, hol ko waɗi aɗa woya? Wallaahi, so mi maayii ko mi martiri, ndeen noon mi seediima on, so mi rokkaama saafaa ndeen noon miɗo duwaana on, so mi waawii, ndeen noon miɗo rokka on nafooje’. Ndeen o wiyi, “Wallaahi alaa hadiis mo nan-mi e nelaaɗo Alla sallallaahu ‘alaihi wasallam wonande ma mo moƴƴere woni e mum kono miɗo haalana on ɗum, so wonaa hadiis gooto, kadi miɗo haalana on ɗum hannde. Kadi mi heɓii ɗum e hoore am tigi. Mi nanii Nelaaɗo Alla (jkm) ina wiya : « kala seediiɗo wonde alaa laamɗo - fotɗo reweede - so wonaa Alla, kadi Muhammadu ko nelaaɗo Alla, ko goonga Alla ina haɗa ɗum jeyngol'.

Hadith

Imam Muslim : 43

حَدَّثَنَا هَدَّابُ بْنُ خَالِدٍ الْأَزْدِيُّ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ حَدَّثَنَا قَتَادَةُ حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ عَنْ مُعَاذِ بْنِ جَبَلٍ قَالَ كُنْتُ رِدْفَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَيْسَ بَيْنِي وَبَيْنَهُ إِلَّا مُؤْخِرَةُ الرَّحْلِ فَقَالَ يَا مُعَاذَ بْنَ جَبَلٍ قُلْتُ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ ثُمَّ سَارَ سَاعَةً ثُمَّ قَالَ يَا مُعَاذَ بْنَ جَبَلٍ قُلْتُ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ ثُمَّ سَارَ سَاعَةً ثُمَّ قَالَ يَا مُعَاذَ بْنَ جَبَلٍ قُلْتُ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ قَالَ هَلْ تَدْرِي مَا حَقُّ اللَّهِ عَلَى الْعِبَادِ قَالَ قُلْتُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ فَإِنَّ حَقَّ اللَّهِ عَلَى الْعِبَادِ أَنْ يَعْبُدُوهُ وَلَا يُشْرِكُوا بِهِ شَيْئًا ثُمَّ سَارَ سَاعَةً قَالَ يَا مُعَاذَ بْنَ جَبَلٍ قُلْتُ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ قَالَ هَلْ تَدْرِي مَا حَقُّ الْعِبَادِ عَلَى اللَّهِ إِذَا فَعَلُوا ذَلِكَ قَالَ قُلْتُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ أَنْ لَا يُعَذِّبَهُمْ

Haali en [Haddab bin Khalid al-Azdi] haali en [Hammam] haali en [Qatadah] haali en [Anaas bin Malik] gila [Mu'adz bin Jabal] o wi'i: ''Wakkati mi ɗonno wondi bee Annabi sallallaahu 'alaihi wasallam dow laawol ngol walaa hakkunde maako. O noddi: “Eeh maa Muaadz ɓiɗɗo Jaabal!” Mi jokki e jaabaade, mi hebbinii noddaango maa, aan Nelaaɗo Alla. Min njokkii yahdu amen. Ndeen o noddii kadi: “Eeh maa Muaadz bin Jaabal!” Mi jaabiima, mi timminii noddaango maa, aan Nelaaɗo Alla. Min njokki laawol amen kadi o noddi kadi: “Eey Muu’adz bin Jabal!” Mi jaabiima kadi, mi jaɓii noddaango maa, aan Nelaaɗo Alla. O wiyi : “aɗa anndi farillaaji neɗɗo feewde e Alla ?” Mi jaabiima, “Alla e Nelaaɗo mum ɓuri anndude”. O wiyi: “ɗum woni rewde mo, waasde jokkondirde e makko”. Min njokki laawol amen haa juuti nde o noddi kadi: “Eeh Mu’adz bin Jabal!” Mi jaabiima, mi timminii noddaango maa, aan Nelaaɗo Alla. Nelaaɗo (JKM) wiyi: mbele aɗa anndi hol ko woni farillaaji Alla e yimɓe so mbaɗii geɗe ɗe kaaldu-mi ko adii ɗee? Mi jaabiima, “Alla e Nelaaɗo mum ɓuri anndude”. Haa ragare o wi'i: 'Alla torrataa ɓe'.

Hadith

Imam Muslim : 44

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ سَلَّامُ بْنُ سُلَيْمٍ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ عَمْرِو بْنِ مَيْمُونٍ عَنْ مُعَاذِ بْنِ جَبَلٍ قَالَ كُنْتُ رِدْفَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى حِمَارٍ يُقَالُ لَهُ عُفَيْرٌ قَالَ فَقَالَ يَا مُعَاذُ تَدْرِي مَا حَقُّ اللَّهِ عَلَى الْعِبَادِ وَمَا حَقُّ الْعِبَادِ عَلَى اللَّهِ قَالَ قُلْتُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ فَإِنَّ حَقَّ اللَّهِ عَلَى الْعِبَادِ أَنْ يَعْبُدُوا اللَّهَ وَلَا يُشْرِكُوا بِهِ شَيْئًا وَحَقُّ الْعِبَادِ عَلَى اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ أَنْ لَا يُعَذِّبَ مَنْ لَا يُشْرِكُ بِهِ شَيْئًا قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَفَلَا أُبَشِّرُ النَّاسَ قَالَ لَا تُبَشِّرْهُمْ فَيَتَّكِلُوا

Haalaama en [Abuu Bakr bin Abu Syaiba] wi'i en [Abuu Al-Ahwash Sallam bin Sulayim] diga [Abuu Ishaq] diga [Amru bin Maimun] diga [Mu'adz bin Jabal] o wi'i: 'Mi ɗonno yahda bee nelaaɗo Allah dow puccu mbi'eteengu Ufair'. O wi’i: “Eeh maa Mu’adz, mbele aɗa anndi ko woni hakke Alla e maccuɗo e ko woni hakke maccuɗo e Alla”. Mu'adz wiyi, mi jaabiima ndeen, Alla e Nelaaɗo mum ɓuri anndude. O wiyi: “goonga, hakke Alla e maccuɓe ko rewde Alla, woto on njuumtu e makko hay huunde, kadi hakke maccuɗo e dow Alla ko hoto on torlee e kala mo njuumtataa e mum hay huunde”. Mu'adz wiyi, miin ndeen mbiy-mi, ee Nelaaɗo mbele mi waawaa waajaade ɗum e yimɓe? ' O jaabi: 'Hoto haalan ɓe mbele ɓe tuugna heen'.

Hadith

Imam Muslim : 45

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَ ابْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي حَصِينٍ وَالْأَشْعَثِ بْنِ سُلَيْمٍ أَنَّهُمَا سَمِعَا الْأَسْوَدَ بْنَ هِلَالٍ يُحَدِّثُ عَنْ مُعَاذِ بْنِ جَبَلٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا مُعَاذُ أَتَدْرِي مَا حَقُّ اللَّهِ عَلَى الْعِبَادِ قَالَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ أَنْ يُعْبَدَ اللَّهُ وَلَا يُشْرَكَ بِهِ شَيْءٌ قَالَ أَتَدْرِي مَا حَقُّهُمْ عَلَيْهِ إِذَا فَعَلُوا ذَلِكَ فَقَالَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ أَنْ لَا يُعَذِّبَهُمْ حَدَّثَنَا الْقَاسِمُ بْنُ زَكَرِيَّاءَ حَدَّثَنَا حُسَيْنٌ عَنْ زَائِدَةَ عَنْ أَبِي حَصِينٍ عَنْ الْأَسْوَدِ بْنِ هِلَالٍ قَالَ سَمِعْتُ مُعَاذًا يَقُولُا دَعَانِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَجَبْتُهُ فَقَالَ هَلْ تَدْرِي مَا حَقُّ اللَّهِ عَلَى النَّاسِ نَحْوَ حَدِيثِهِمْ

Haali en [Muhammadu bin al-Mutsanna] e [Ibnu al-Mutsanna], [Ibnu al-Mutsanna] wiyi, haalani en [Muhammadu bin al-Mutsanna] haalani en [Syuuba] e [Abuu Husayn] e [Asyalaln bin Sulayim] wonde kamɓe ɗiɗo fof ɓe nanii biMuswallA- Jabal] o wiyi: “eehey maa Muaadz aɗa anndi hol hakkeeji ɗi Alla jogii e dow maccuɓe?” Mu'adz jaabii, 'Alla e Nelaaɗo mum ɓuri anndude'. O wiyi : “ɗum woni Alla ina rewee tawa o rewdaani e mum hay huunde.” O wi’i kadi: “Ndeen noon hol hakke mo aadee jogii e Alla so waɗii noon?” Mu'adz jaabii, 'Alla e Nelaaɗo mum ɓuri anndude'. O wiyi ndeen: “Alla torrataa mo”. Haali en [al Qasim bin Zakariya] haali en [Husen] gila e [Zaida] gila e [Abuu Husayn] gila e [Aswad bin Hilal] o wiyi; Mi nanii [Mua'dz] ina wiya, Nelaaɗo Alla noddi kam, mi jaabiima ɗum. O naamndii: ‘Hol hakke mo Alla jogii e dow aadee...hono no hadiis maɓɓe wiyri nii’.

Hadith

Imam Muslim : 46

حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا عُمَرُ بْنُ يُونُسَ الْحَنَفِيُّ حَدَّثَنَا عِكْرِمَةُ بْنُ عَمَّارٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو كَثِيرٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو هُرَيْرَةَ قَالَ كُنَّا قُعُودًا حَوْلَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَعَنَا أَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ فِي نَفَرٍ فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ بَيْنِ أَظْهُرِنَا فَأَبْطَأَ عَلَيْنَا وَخَشِينَا أَنْ يُقْتَطَعَ دُونَنَا وَفَزِعْنَا فَقُمْنَا فَكُنْتُ أَوَّلَ مَنْ فَزِعَ فَخَرَجْتُ أَبْتَغِي رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى أَتَيْتُ حَائِطًا لِلْأَنْصَارِ لِبَنِي النَّجَّارِ فَدُرْتُ بِهِ هَلْ أَجِدُ لَهُ بَابًا فَلَمْ أَجِدْ فَإِذَا رَبِيعٌ يَدْخُلُ فِي جَوْفِ حَائِطٍ مِنْ بِئْرٍ خَارِجَةٍ وَالرَّبِيعُ الْجَدْوَلُ فَاحْتَفَزْتُ كَمَا يَحْتَفِزُ الثَّعْلَبُ فَدَخَلْتُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ فَقُلْتُ نَعَمْ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ مَا شَأْنُكَ قُلْتُ كُنْتَ بَيْنَ أَظْهُرِنَا فَقُمْتَ فَأَبْطَأْتَ عَلَيْنَا فَخَشِينَا أَنْ تُقْتَطَعَ دُونَنَا فَفَزِعْنَا فَكُنْتُ أَوَّلَ مِنْ فَزِعَ فَأَتَيْتُ هَذَا الْحَائِطَ فَاحْتَفَزْتُ كَمَا يَحْتَفِزُ الثَّعْلَبُ وَهَؤُلَاءِ النَّاسُ وَرَائِي فَقَالَ يَا أَبَا هُرَيْرَةَ وَأَعْطَانِي نَعْلَيْهِ قَالَ اذْهَبْ بِنَعْلَيَّ هَاتَيْنِ فَمَنْ لَقِيتَ مِنْ وَرَاءِ هَذَا الْحَائِطِ يَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ مُسْتَيْقِنًا بِهَا قَلْبُهُ فَبَشِّرْهُ بِالْجَنَّةِ فَكَانَ أَوَّلَ مَنْ لَقِيتُ عُمَرُ فَقَالَ مَا هَاتَانِ النَّعْلَانِ يَا أَبَا هُرَيْرَةَ فَقُلْتُ هَاتَانِ نَعْلَا رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعَثَنِي بِهِمَا مَنْ لَقِيتُ يَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ مُسْتَيْقِنًا بِهَا قَلْبُهُ بَشَّرْتُهُ بِالْجَنَّةِ فَضَرَبَ عُمَرُ بِيَدِهِ بَيْنَ ثَدْيَيَّ فَخَرَرْتُ لِاسْتِي فَقَالَ ارْجِعْ يَا أَبَا هُرَيْرَةَ فَرَجَعْتُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَجْهَشْتُ بُكَاءً وَرَكِبَنِي عُمَرُ فَإِذَا هُوَ عَلَى أَثَرِي فَقَالَ لِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا لَكَ يَا أَبَا هُرَيْرَةَ قُلْتُ لَقِيتُ عُمَرَ فَأَخْبَرْتُهُ بِالَّذِي بَعَثْتَنِي بِهِ فَضَرَبَ بَيْنَ ثَدْيَيَّ ضَرْبَةً خَرَرْتُ لِاسْتِي قَالَ ارْجِعْ فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ يَا عُمَرُ مَا حَمَلَكَ عَلَى مَا فَعَلْتَ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ بِأَبِي أَنْتَ وَأُمِّي أَبَعَثْتَ أَبَا هُرَيْرَةَ بِنَعْلَيْكَ مَنْ لَقِيَ يَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ مُسْتَيْقِنًا بِهَا قَلْبُهُ بَشَّرَهُ بِالْجَنَّةِ قَالَ نَعَمْ قَالَ فَلَا تَفْعَلْ فَإِنِّي أَخْشَى أَنْ يَتَّكِلَ النَّاسُ عَلَيْهَا فَخَلِّهِمْ يَعْمَلُونَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَخَلِّهِمْ

Haali en [Zuhair bin Harb] haali en [Umar bin Yunus al-Hanafi] haali en [Ikrimah bin Ammar] o wiyi, haali en [Abu Kathir] o wiyi, haali en [Abuu Hurairah] o wiyi 'E nder hare min meeɗiino jooɗaade e sara Nelaaɗo Alla wonnoo toon e men e Bakaalahulla sa Umar. Ndeen o yaltii e sara amen, o leeli artude haa min ngoni e hulde hoto gaño nannga mo walla o heɓa musiiba. Enen fof eɗen mbeltii no feewi, kadi neɗɗo ɓurɗo ƴattaade ngonka makko ko miin. Nii woni ummii-mi, njaltu-mi ngam ƴeewde Rasulullah (JKM) haa ngar-mi e jarne jeyaaɗo e Ansar en ummoraade Bani Najjar. Mi taaroo ɗum e yaakaare heɓde naatgol, kono mi heɓaani. Ndeen ina woodi maayo ina ummoo e yaasi gesa hee ina naata e ŋoral gesa oo. Nii woni mi etinooma naatde no ferret etinooma naatde e ɓuuɓri ɓuuɓndi. Kadi mi tawii kadi Nelaaɗo Alla SALLAH QUALLAAH. O wulli: “Abuu Hurayrata! ' Mi jaabiima, 'Eeh, aan Nelaaɗo Alla'. Hol ko woni?', o naamndii. Mi jaabiima, “Eeh aan Nelaaɗo, aɗa wondi e amen, ndeen ɗoon e ɗoon a woppii min, a artaani haa juuti haa min ngoni e suusde no feewi e kisal maa, haa teeŋti e am Nelaaɗo. Nii woni mi etinooma naatde e ndee ɗoo jarde ummoraade e ɓuuɓri ɓuuɓndi no feewi hono ferre, kamɓe - sehilaaɓe woɗɓe ɓee - ngoni ko caggal am. Nde o wi’ata o hokki yam paɗe maako ɗiɗi: ‘Eeh Abuu Hurayra, ƴettu ɗee paɗe am ɗiɗi, kala mo kawruɗaa caggal ndee jarne, seedtotoo ko alaa laamɗo - jogiiɗo hakke reweede – so wonaa Alla kadi ko kanko aawi ndee ɗoo gooŋɗinal e ɓernde makko, ko ɗum waɗi hokku mo kabaaru belɗo asamaan’. E ko nanndi heen, neɗɗo gadano hawrude e am ko Umar, o naamndii, “Hol ko woni ɗeen sanɗaaji ɗiɗi, aan Abuu Hurairah? ' Mi jaabiima, 'Ɗii ko paɗe ɗiɗi Annabi sallallaahu 'alaihi wasallam, o wiyi mi yo mi ƴettu ɗe, mi yettina ɗe kabaaru belɗo asamaan oo e neɗɗo gadano hawrude e am nde o seedtii wonde alaa laamɗo - fotɗo reweede - so wonaa Alla, kadi o goongɗini ɗum e ɓernde makko'. Nii woni Umar fiyi mi junngo mum e hakkunde ɓanndu am - plexus solaire - haa mi fadi haa mi fadi haa mi fadi, nden o wi’i: “Wartu, aan Abuu Hurayra! ' Ko cfuum wacfi ngartu mi to Nelaaɗo Alla, yeeso mum ina 6eydoo bojji, tawi ko Umar kadi ina rewi e am. Ɗoon e ɗoon Nelaaɗo (JKM) naamndii : “hol ko woni e maa Abuu Hurayrata? ' Mi jaabiima, mi hawrii e Umar, ndeen mi haalanii mo ko njamircfaa mi kono ɗoon e ɗoon o fiyi mi no feewi haa mi fadi haa mi 6uuccii, caggal cfuum o wi’i, ngartu! ' Ndeen Nulaaɗo wiyi: 'Eeh Umar, hol ko waɗi aɗa waɗa noon? ' Umar jaabii, 'Yaa Nelaaɗo Alla, mbele ko goonga a nelii Abuu Hurayrata e paɗe maa ɗiɗi, a wi'i mo yoo o rokku kabaaru aljanna e neɗɗo gadano mo o hawri e mum, tawi omo seedtoo wonde alaa laamɗo - fotɗo reweede - so wonaa Alla jogiiɗo hoolaare tiiɗnde e ɓernde mum? ' O jaabi: 'Eey, ko noon'. Umar wi’i: “Aɗa ɓuri waɗde noon, aan Nelaaɗo, sabu goonga miɗo huli no feewi nde yimɓe fawii e makko, kadi yo ɓe mbaɗ golle moƴƴe”. Rasulullah wi'i -to Abuu Hurayrata-pent-: 'Yoo ɓe -ɓe nganndaa ndee hadiis- ''.

Hadith

Imam Muslim : 47

حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ أَخْبَرَنَا مُعَاذُ بْنُ هِشَامٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ قَتَادَةَ قَالَ حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ أَنَّ نَبِيَّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمُعَاذُ بْنُ جَبَلٍ رَدِيفُهُ عَلَى الرَّحْلِ قَالَ يَا مُعَاذُ قَالَ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ قَالَ يَا مُعَاذُ قَالَ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ قَالَ يَا مُعَاذُ قَالَ لَبَّيْكَ رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ قَالَ مَا مِنْ عَبْدٍ يَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ إِلَّا حَرَّمَهُ اللَّهُ عَلَى النَّارِ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَفَلَا أُخْبِرُ بِهَا النَّاسَ فَيَسْتَبْشِرُوا قَالَ إِذًا يَتَّكِلُوا فَأَخْبَرَ بِهَا مُعَاذٌ عِنْدَ مَوْتِهِ تَأَثُّمًا

Haali en [Ishaq bin Mansur] haali en [Mu'adz bin Hisham] o wi'i, haali en [baaba am] diga [Qatadah] o wi'i, haali en [Anas bin Malik] dow Annabi Allah -e laawol gootol-, nden Mu'adz bin Jabal ɗonno jooɗi dow moota maako, o wi'i: -Eey Mu'adz! Mu'adz jaabii, mi hebbinii noddaango maa, aan Nelaaɗo Alla. Rasulullah noddi kadi: 'Yaa Mu'adz!' Mi jaabiima kadi, mi timminii noddaango maa, aan Nelaaɗo Alla. Rasulullah noddaama: 'Yaa Mu'adz!' Mi jaabiima kadi, mi hebbinii noddaango maa, aan Nelaaɗo Alla. Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam ndeen wi'i: 'Kala mo wi'i kalimaaji ɗiɗi ɗi diina, woni: walaa laamɗo - fotɗo reweede - so wonaa Allah e wonde Muhammadu ko maccuɗo mum e nulaaɗo mum, ko goonga o dañat kisal e yiite jahannama'. Ndeen Mu'adz wi'i mbele miɗo waawi haalande ɗum haala yimɓe mbele eɓe njaltina oo kabaaru belɗo? Nelaaɗo (JKM) wiyi: “so ɓe -mbaɗii- ɗuum, ndeen ɓe tuugnii ko e maggal”. Ndeen Mu'adz saaktii kabaaru oo ko adii maayde mum, ina sunii wonde maa o dañ aybinde -ngam suuɗde hadiis-'.

Hadith

Imam Muslim : 48

حَدَّثَنَا شَيْبَانُ بْنُ فَرُّوخَ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ يَعْنِي ابْنَ الْمُغِيرَةِ قَالَ حَدَّثَنَا ثَابِتٌ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ حَدَّثَنِي مَحْمُودُ بْنُ الرَّبِيعِ عَنْ عِتْبَانَ بْنِ مَالِكٍ قَالَ قَدِمْتُ الْمَدِينَةَ فَلَقِيتُ عِتْبَانَ فَقُلْتُ حَدِيثٌ بَلَغَنِي عَنْكَ قَالَ أَصَابَنِي فِي بَصَرِي بَعْضُ الشَّيْءِ فَبَعَثْتُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنِّي أُحِبُّ أَنْ تَأْتِيَنِي فَتُصَلِّيَ فِي مَنْزِلِي فَأَتَّخِذَهُ مُصَلًّى قَالَ فَأَتَى النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَنْ شَاءَ اللَّهُ مِنْ أَصْحَابِهِ فَدَخَلَ وَهُوَ يُصَلِّي فِي مَنْزِلِي وَأَصْحَابُهُ يَتَحَدَّثُونَ بَيْنَهُمْ ثُمَّ أَسْنَدُوا عُظْمَ ذَلِكَ وَكُبْرَهُ إِلَى مَالِكِ بْنِ دُخْشُمٍ قَالُوا وَدُّوا أَنَّهُ دَعَا عَلَيْهِ فَهَلَكَ وَوَدُّوا أَنَّهُ أَصَابَهُ شَرٌّ فَقَضَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الصَّلَاةَ وَقَالَ أَلَيْسَ يَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنِّي رَسُولُ اللَّهِ قَالُوا إِنَّهُ يَقُولُ ذَلِكَ وَمَا هُوَ فِي قَلْبِهِ قَالَ لَا يَشْهَدُ أَحَدٌ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنِّي رَسُولُ اللَّهِ فَيَدْخُلَ النَّارَ أَوْ تَطْعَمَهُ قَالَ أَنَسٌ فَأَعْجَبَنِي هَذَا الْحَدِيثُ فَقُلْتُ لِابْنِي اكْتُبْهُ فَكَتَبَهُ حَدَّثَنِي أَبُو بَكْرِ بْنُ نَافِعٍ الْعَبْدِيُّ حَدَّثَنَا بَهْزٌ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ حَدَّثَنَا ثَابِتٌ عَنْ أَنَسٍ قَالَ حَدَّثَنِي عِتْبَانُ بْنُ مَالِكٍ أَنَّهُ عَمِيَ فَأَرْسَلَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ تَعَالَ فَخُطَّ لِي مَسْجِدًا فَجَاءَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَجَاءَ قَوْمُهُ وَنُعِتَ رَجُلٌ مِنْهُمْ يُقَالُ لَهُ مَالِكُ بْنُ الدُّخْشُمِ ثُمَّ ذَكَرَ نَحْوَ حَدِيثِ سُلَيْمَانَ بْنِ الْمُغِيرَةِ

[Shayban bin Farrukh] anndini en [Suleymaan] - ɗum woni Ibnu al-Mugirah - o wi'i, [Thabit] anndini en diga [Anas bin Malik] o wi'i, [Mahmuud bin ar-Rabi'] anndini en diga [Itban bin Malik] o wi'i: 'Mi fotti bee Itban, nden mi. Ndeen mi naamndiima mo yo o siftor hadiis gooto'. O wiyi gite am ina ngondi e sifaa ñawu nguu, ngu addani mi geɗe keewɗe, mi neldii nulaaɗo to Nelaaɗo Alla (JKM) o wiyi miɗo teskii no feewi gargol makko ngam juulde e am e nder galle am, ko ɗuum waɗi mi waɗti ɗum nokku juulde’. Itban wiyi kadi, “So Nelaaɗo Alla (JKM) arii e sahabaaɓe yiɗɓe arde ɓee, o naati galle oo tan. O juuli, tawi sahabaaɓe ina kaalda hakkunde mum en haa jooni ɗo won e maɓɓe ina kaala naafigaagal Malik bin Dukhshum. Sahaabaaɓe ɓee mbiyi ɓe njiɗi ko Nelaaɗo Alla mo jam e kisal ñaagotoo Malik bin Dukhsyum yo won aksidaa. Ɓe njiɗi kadi ko musiiba heɓtoo mo. Caggal juulde ndee, o naamndii: “Mbele o haaliino konngucfi cficfi cfii, woni: alaa laamcfo -mo haani reweede- so wonaa Alla, kadi ko miin woni Nelaaɗo Alla?” Sahaabaaɓe ɓee njaabii, o haali ɗum tan ko e hunuko makko kono wonaa e ɓernde makko. O wi’i: ‘Alaa fof wiyɗo, alaa laamɗo fotɗo reweede, kadi ko miin woni nelaaɗo Alla, ndeen yahata jeynge, walla nana ɗum’. Anas wiyi : ooɗoo hadiis ina haawnii kam. Ko ɗuum waɗi mbiy-mi ɓiyam ''winndu oon hadiis'', o winndi ɗum''. Haali ɗum en ko [Abuu Bakr ibn Nafi’ al-Abdi], haali ɗum ko [Bahz], haali ɗum ko [Hammad], haali ɗum ko [Thabit] ummoraade e [Anas] o wiyi, Itban ibn Malik wiyi en wonde ko o wumɗo, ko ɗum waɗi o neldi Nelaaɗo Alla ( Alla won e makko) wiyde, 'Etoo arde ɗoo - yaa Nelaaɗo - mbele ina wona nokku juulde wonande am.' Nii woni Nelaaɗo Alla (jkm) ari e sehilaaɓe mum, jikku bonɗo gorko gooto e nder maɓɓe haalaama, ina wiyee Malik ibn ad-Dukhshum... caggal ɗuum o siftini ko nanndi e hadiis Suleymaan ibn al-Mughirah.'

Hadith

Imam Muslim : 49

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ أَبِي عُمَرَ الْمَكِّيُّ وَبِشْرُ بْنُ الْحَكَمِ قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ وَهُوَ ابْنُ مُحَمَّدٍ الدَّرَاوَرْدِيُّ عَنْ يَزِيدَ بْنِ الْهَادِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَامِرِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ الْعَبَّاسِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ أَنَّهُ سَمِعَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ ذَاقَ طَعْمَ الْإِيمَانِ مَنْ رَضِيَ بِاللَّهِ رَبًّا وَبِالْإِسْلَامِ دِينًا وَبِمُحَمَّدٍ رَسُولًا

Haali en [Muhammadu bin Yahya bin Abuu Umar al-Makki] e [Bisyr bin al-Hakam] kamɓe ɗiɗo fof ɓe mbiyi, haali en [Abdu Aziz] -woni Ibnu Muhammadu ad-Darawardi- ummoraade e [Yazid bin al-Had] ummoraade e [Muhammadu bin Ibraahiima] ummoraade e [Muhammadu bin Ibraahiima] Muttalib] wonde o nani Nelaaɗo Alla sallallaahu 'alaihi wasallam wiyi: 'Neɗɗo weltiniiɗo Alla hono Rabb e Lislaam hono diine e Muhammadu hono Nelaaɗo, ndeen o meeɗii weltaare iimanaagal'.

Hadith

Imam Muslim : 50

حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو عَامِرٍ الْعَقَدِيُّ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ بِلَالٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْإِيمَانُ بِضْعٌ وَسَبْعُونَ شُعْبَةً وَالْحَيَاءُ شُعْبَةٌ مِنْ الْإِيمَانِ

Haali en [Ubaydullah bin Sa'id] e [Abd bin Humaid] kamɓe ɗiɗo fof ɓe mbiyi, haali en [Abuu Amir al-Aqadi] haali en [Suleymaan bin Bilaal] gila e [Abdullaah bin Dinar] gila e [Abuu Saali] gila e [Abuu Hurairah] gila e Nelaaɗo sallallahilahallah o wiyi: haa caɗeele capanɗe jeeɗiɗi e jeenay, hersa ina jeyaa e goonɗinal'.

Hadith

Imam Muslim : 51

حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ سُهَيْلٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْإِيمَانُ بِضْعٌ وَسَبْعُونَ أَوْ بِضْعٌ وَسِتُّونَ شُعْبَةً فَأَفْضَلُهَا قَوْلُ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَدْنَاهَا إِمَاطَةُ الْأَذَى عَنْ الطَّرِيقِ وَالْحَيَاءُ شُعْبَةٌ مِنْ الْإِيمَانِ

Haa wi'i en [Zuhair bin Harb] wi'i en [Jarir] diga [Suhail] diga [Abdullaah bin Dinar] diga [Abuu Saali] diga [Abuu Hurayra] o wi'i: 'Iimanaaku ɗon mari cappanɗe jeeɗiɗi e tati haa cappanɗe jeegom e jeego'o e jeenay, walla. Ko ɓuri teeŋtude ko konngol ngol, LAA ILAAHA ILLALLAHU -Alaa laamɗo potɗo reweede so wonaa Alla-. Kadi lowre ndee ko ittude distractions e laawol ngol. Kadi hersa ina jeyaa e iimanaagal'.

Hadith

Imam Muslim : 52

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَعَمْرٌو النَّاقِدُ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ قَالُوا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِ سَمِعَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَجُلًا يَعِظُ أَخَاهُ فِي الْحَيَاءِ فَقَالَ الْحَيَاءُ مِنْ الْإِيمَانِ حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَقَالَ مَرَّ بِرَجُلٍ مِنْ الْأَنْصَارِ يَعِظُ أَخَاهُ

En kaali [Abuu Bakr bin Abu Syaibah] e [Amru an-Naqid] e [Zuhair bin Harb] ɓe mbiyi, ɓe mbiyi en [Sufyan bin Uyainah] gila e [az-Zuhri] gila e [Salim] gila e [baaba mum], wonde Nelaaɗo nanii gorko gooto ina wasiyoo miñi mum, sabu o wiyi ko sohame goonɗinal'. Haali en [Abdu bin Humaid] haali en [Abdurrazzaq] haali en [Ma’mar] gila [az-Zuhri] e ndee sanad wiyde ‘O rewi e gorko gooto e nder Ansaar en ina wasiyoo miñi mum’.

Hadith

Imam Muslim : 53

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ وَاللَّفْظُ لِابْنِ الْمُثَنَّى قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ قَتَادَةَ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا السَّوَّارِ يُحَدِّثُ أَنَّهُ سَمِعَ عِمْرَانَ بْنَ حُصَيْنٍ يُحَدِّثُ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ الْحَيَاءُ لَا يَأْتِي إِلَّا بِخَيْرٍ فَقَالَ بُشَيْرُ بْنُ كَعْبٍ إِنَّهُ مَكْتُوبٌ فِي الْحِكْمَةِ أَنَّ مِنْهُ وَقَارًا وَمِنْهُ سَكِينَةً فَقَالَ عِمْرَانُ أُحَدِّثُكَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَتُحَدِّثُنِي عَنْ صُحُفِكَ

Haali en [Muhammadu bin al-Mutsanna] e [Muhammadu bin al-Mutsanna] e [Muhammadu bin al-Mutsanna] e lafazh jeyaa ko e Ibnu al-Mutsanna, kamɓe ɗiɗo fof ɓe mbiyi, haali en [Muhammadu bin al-Mutsanna] haalani en [Syu'ba] ummoraade e [Qatadah] o wiyi, 'Mi nanii o [Abullward] hono Hushain] haalan Nelaaɗo (JKM) wonde o wiyi: “hersa alaa ko addanta so wonaa moƴƴere”. Busyair bin Ka'ab wiyi 'ina winndaa e hakkille wonde e hersa ummotoo laamu e deeƴre'. So [Imran] wiyi, 'Mi haalan maa -hadiis- ummoraade e Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam, kadi aɗa -etoo- haalan am ko woni e kelle maa'.

Hadith

Imam Muslim : 54

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَبِيبٍ الْحَارِثِيُّ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ إِسْحَقَ وَهُوَ ابْنُ سُوَيْدٍ أَنَّ أَبَا قَتَادَةَ حَدَّثَ قَالَ كُنَّا عِنْدَ عِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ فِي رَهْطٍ مِنَّا وَفِينَا بُشَيْرُ بْنُ كَعْبٍ فَحَدَّثَنَا عِمْرَانُ يَوْمَئِذٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْحَيَاءُ خَيْرٌ كُلُّهُ قَالَ أَوْ قَالَ الْحَيَاءُ كُلُّهُ خَيْرٌ فَقَالَ بُشَيْرُ بْنُ كَعْبٍ إِنَّا لَنَجِدُ فِي بَعْضِ الْكُتُبِ أَوْ الْحِكْمَةِ أَنَّ مِنْهُ سَكِينَةً وَوَقَارًا لِلَّهِ وَمِنْهُ ضَعْفٌ قَالَ فَغَضِبَ عِمْرَانُ حَتَّى احْمَرَّتَا عَيْنَاهُ وَقَالَ أَلَا أَرَانِي أُحَدِّثُكَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَتُعَارِضُ فِيهِ قَالَ فَأَعَادَ عِمْرَانُ الْحَدِيثَ قَالَ فَأَعَادَ بُشَيْرٌ فَغَضِبَ عِمْرَانُ قَالَ فَمَا زِلْنَا نَقُولُ فِيهِ إِنَّهُ مِنَّا يَا أَبَا نُجَيْدٍ إِنَّهُ لَا بَأْسَ بِهِ حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا النَّضْرُ حَدَّثَنَا أَبُو نَعَامَةَ الْعَدَوِيُّ قَالَ سَمِعْتُ حُجَيْرَ بْنَ الرَّبِيعِ الْعَدَوِيَّ يَقُولُ عَنْ عِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَ حَدِيثِ حَمَّادِ بْنِ زَيْدٍ

Haa anndini en [Yahya bin Habib al-Haritsi] anndini en [Hammadu bin Zaid] gila [Ishaq] - woni Ibnu Suwaid - wonde [Abuu Qatadah] haali hadiis, o wiyi min ngonnoo ko e bannge Imraan bin Hushayn e nder fedde, e nder amen ko biIran bin Hushain, e nder amen ko Bus oon sahaa, o haali ɗum e men, o wiyi : « hersa fof ina moƴƴi ». Walla o wiyi 'hersa fof ina moƴƴi'. So Busyair bin Ka’ab wiyi, ‘Goonga, e nder won e defte walla hakkilantaagal en njiyii wonde e hersa ummorii ko deeƴre e laamu feewde e Alla, e hersa kadi ummorii ko e tampere’. Nii woni Imraan mettini haa gite mum mbojji, o wiyi hol ko waɗi miɗo yi’a mi haalanii ma haala ummoraade e Nelaaɗo Alla kono aɗa luutndii ɗum! Abuu Qatadah wiyi, ko noon Imraan ruttiniri hadiis oo. Abuu Qatadah wiyi ''Busyair kadi ruttitii heen kadi, haa Imran tikkani''. Abuu Qatdah jokki, wi’i: “So min keddii e wiyde heen, sabu ɗeeɗoo konnguɗi ummorii ko e amen, aan Abuu Nujaid.” Ko ɗum moƴƴi'. Haa anndini en [Ishaq bin Ibraahiima] haali en [an-Nadlr] haali en [Abu Na'amah al-Adawi] o wi'i, mi nani [Hujjayru bin ar-Rabi' al-Adawi] wi'i diga [Imran bin Hushayn] diga Annabi sallallaahu suu'aahi wasallam.

Hadith

Imam Muslim : 55

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ ح و حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ جَمِيعًا عَنْ جَرِيرٍ ح و حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ كُلُّهُمْ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ سُفْيَانَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الثَّقَفِيِّ قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ قُلْ لِي فِي الْإِسْلَامِ قَوْلًا لَا أَسْأَلُ عَنْهُ أَحَدًا بَعْدَكَ وَفِي حَدِيثِ أَبِي أُسَامَةَ غَيْرَكَ قَالَ قُلْ آمَنْتُ بِاللَّهِ فَاسْتَقِمْ

Haali en [Abuu Bakri bin Abuu Syaiba] e [Abuu Kurayb] kamɓe ɗiɗo fof ɓe mbiyi, ɓe kaali en [Ibnu Numair]. -e nder daartol goɗngol ina haalee- Kadi o haalanii en [Qutayba bin Sa’id] e [Ishaq bin Ibraahiima] kala ko ummorii e [Jarir]. -e nder nate goɗɗe ina winndaa- E nde o haalani en [Abuu Kurayb] haaliino en [Abuu Usamah] kala ko fayti e [Hisyam bin Urwah] ummoraade e [baaba makko] ummoraade e [Sufyan bin Abdullaah ats-Tsaqafi] o wiyi, 'Mi wi'i, 'Yaa Nelaaɗo Alla, haalan am e nder Lislaam ko fayti e haala ka wonaa e maa ko Abuu Usamah- ko wonaa aan'. Ndeen o jaabii: “Wiy miɗo gooŋɗini Alla” caggal ɗuum mbaɗaa istiqamah.

Hadith

Imam Muslim : 56

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا لَيْثٌ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رُمْحِ بْنِ الْمُهَاجِرِ أَخْبَرَنَا اللَّيْثُ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي حَبِيبٍ عَنْ أَبِي الْخَيْرِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو أَنَّ رَجُلًا سَأَلَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيُّ الْإِسْلَامِ خَيْرٌ قَالَ تُطْعِمُ الطَّعَامَ وَتَقْرَأُ السَّلَامَ عَلَى مَنْ عَرَفْتَ وَمَنْ لَمْ تَعْرِفْ

Haali en [Qutayba bin Sa’id] haali en [Laits]. -e nder nate goɗɗe ina haalee- Kadi ina haalee e men [Muhammadu bin Rumh bin al-Muhajir] habri en [al-Laits] ummoraade e [Yazid bin Abuu Habib] ummoraade e [Abuu al-Khair] ummoraade e [Abdullaah bin Amru] wonde gorko gooto naamndii ko Rasulullah ko Islaam woni? O jaabii: ''Aɗa ñammina, aɗa salmina yimɓe ɓe ngannduɗaa e yimɓe ɓe nganndaa'.

Hadith

Imam Muslim : 57

و حَدَّثَنَا أَبُو الطَّاهِرِ أَحْمَدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرِو بْنِ سَرْحٍ الْمِصْرِيُّ أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ الْحَارِثِ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي حَبِيبٍ عَنْ أَبِي الْخَيْرِ أَنَّهُ سَمِعَ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَمْرِو بْنِ الْعَاصِ يَقُولُا إِنَّ رَجُلًا سَأَلَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيُّ الْمُسْلِمِينَ خَيْرٌ قَالَ مَنْ سَلِمَ الْمُسْلِمُونَ مِنْ لِسَانِهِ وَيَدِهِ

Haali en [Abuu as-Tahir Ahmadu bin Amru bin Abdullaah bin Amru bin Sarh al-Mishri] haalani en [Ibnu Wahab] gila e [Amru bin al-Harits] gila e [Yazid bin Abuu Habib] gila e [Abuu al-Khair] wonde o nani bo bin Amru bin e [Abdullaah bin] -Goonga, gorko gooto naamndii nelaaɗo Alla, hol juulɗo ɓurɗo moƴƴude? O jaabii: ‘’ɗum woni juulɗo mo yimɓe woɗɓe nji’ata ina kisal e bonannde ummoraade e hunuko mum e juuɗe mum’.

Hadith

Imam Muslim : 58

حَدَّثَنَا حَسَنٌ الْحُلْوَانِيُّ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ جَمِيعًا عَنْ أَبِي عَاصِمٍ قَالَ عَبْدٌ أَنْبَأَنَا أَبُو عَاصِمٍ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا الزُّبَيْرِ يَقُولُ سَمِعْتُ جَابِرًا يَقُولُا سَمِعْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ الْمُسْلِمُ مَنْ سَلِمَ الْمُسْلِمُونَ مِنْ لِسَانِهِ وَيَدِهِ

Haalaama en [Hasan al-Hulwani] e [Abd bin Humaid] fof gila e [Abuu Aasiim], [Abdu] wiyi, ɗum haalaama e men [Abuu Aasiim] gila e [Ibnu Jurayj] wonde o nanii [Abuu Az-Zubair] o wiyi, “Mi nanii [Jabir] o wi’i: ‘I Juulɗo -goonga- woni mo juulɓe woɗɓe kisal e -haɗeeji- hunduko mum e juuɗe mum'.

Hadith

Imam Muslim : 59

و حَدَّثَنِي سَعِيدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ الْأُمَوِيُّ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي حَدَّثَنَا أَبُو بُرْدَةَ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي بُرْدَةَ بْنِ أَبِي مُوسَى عَنْ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَيُّ الْإِسْلَامِ أَفْضَلُ قَالَ مَنْ سَلِمَ الْمُسْلِمُونَ مِنْ لِسَانِهِ وَيَدِهِ و حَدَّثَنِيهِ إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعِيدٍ الْجَوْهَرِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ قَالَ حَدَّثَنِي بُرَيْدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ قَالَ سُئِلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيُّ الْمُسْلِمِينَ أَفْضَلُ فَذَكَرَ مِثْلَهُ

Kadi haalani en [Sa'id bin Yahya bin Sa'id al-Umawi] o wi'i, haalani en [baaba am] haalani en [Abu Burdah bin Abdullaah bin Abu Burdah bin Abu Muusaa] diga [Abuu Burdah] diga [Abuu Muusaa] o wi'i, mi wi'i: 'Yaa Nelaaɗo Allah nder Lislaam, moye ɓuri teddugo?' O jaabii: ‘Mo juul6e 6ee kisal e 6uu6ol mum e 6uu6ol juucfe mum’. Kadi o wi’i kam [Ibraahiima bin Sa’id al-Juhayri] wi’i kam [Abuu Usamah] o wi’i, o wi’i kam [Buraid bin Abdullaah] e ndee sanad, o wi’i: ‘Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam meeɗii naamneede, ‘hol ko ɓuri teeŋtude e nder juulɓe? Ndeen o siftinii hadiis hono oo'.

Hadith

Imam Muslim : 60

حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَمُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ أَبِي عُمَرَ وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ جَمِيعًا عَنْ الثَّقَفِيِّ قَالَ ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ عَنْ أَنَسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ ثَلَاثٌ مَنْ كُنَّ فِيهِ وَجَدَ بِهِنَّ حَلَاوَةَ الْإِيمَانِ مَنْ كَانَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَحَبَّ إِلَيْهِ مِمَّا سِوَاهُمَا وَأَنْ يُحِبَّ الْمَرْءَ لَا يُحِبُّهُ إِلَّا لِلَّهِ وَأَنْ يَكْرَهَ أَنْ يَعُودَ فِي الْكُفْرِ بَعْدَ أَنْ أَنْقَذَهُ اللَّهُ مِنْهُ كَمَا يَكْرَهُ أَنْ يُقْذَفَ فِي النَّارِ

Haali en [Ishaq bin Ibraahiima] e [Muhammadu bin Yahya bin Abu Umar] e [Muhammadu bin Basyyar] kamɓe fof ɓe ummorii ko e [ats-Tsaqafi] wiyi [Ibnu Abuu Umar] haalani en [Abdul Wahab] ummoraade e [Ayyub] ummoraade e [Abuu Qilaahi] wasallam, o wi’i geɗe tati so ina ngondi e neɗɗo ndeen o ñammat weltaare iimanaagal; neɗɗo mo Alla e Nelaaɗo mum ɓuri yiɗde, yiɗde mo o yiɗaa so wonaa sabu Alla, kadi ina yiɗi hootde e keefeeraagal caggal nde Alla hisni ɗum e mum no yiɗiri yahde jeyngol nii’.