امام مسلم : 5361
و حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ أَخْبَرَنَا ابْنُ إِدْرِيسَ حَدَّثَنَا أَبُو حَيَّانَ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ سَمِعْتُ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ عَلَى مِنْبَرِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولَ أَمَّا بَعْدُ أَيُّهَا النَّاسُ فَإِنَّهُ نَزَلَ تَحْرِيمُ الْخَمْرِ وَهِيَ مِنْ خَمْسَةٍ مِنْ الْعِنَبِ وَالتَّمْرِ وَالْعَسَلِ وَالْحِنْطَةِ وَالشَّعِيرِ وَالْخَمْرُ مَا خَامَرَ الْعَقْلَ وَثَلَاثٌ أَيُّهَا النَّاسُ وَدِدْتُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ عَهِدَ إِلَيْنَا فِيهِنَّ عَهْدًا نَنْتَهِي إِلَيْهِ الْجَدُّ وَالْكَلَالَةُ وَأَبْوَابٌ مِنْ أَبْوَابِ الرِّبَا و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ ابْنُ عُلَيَّةَ ح و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ كِلَاهُمَا عَنْ أَبِي حَيَّانَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ بِمِثْلِ حَدِيثِهِمَا غَيْرَ أَنَّ ابْنَ عُلَيَّةَ فِي حَدِيثِهِ الْعِنَبِ كَمَا قَالَ ابْنُ إِدْرِيسَ وَفِي حَدِيثِ عِيسَى الزَّبِيبِ كَمَا قَالَ ابْنُ مُسْهِرٍ
به ما گفته شده است که [ابو کریب] به ما گفته است که [ابن ادریس] به ما گفته است که [ابو حیان] از [سیابی] از [ابن عمر] به ما گفته است که گفت: شنیدم که [عمر بن خذاب] بر منبر رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم خطبه میخواند و میفرمود: «اما بعد، به راستی شراب حرام شده است و شراب پنج چیز است: شراب خرما، عسل، آرد و گندم. خمار هر چیزی است که ذهن را میپوشاند. سه چیز است که میخواهم به مردم بگویم: رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم به ما دستور داده است که به آن توجه کنیم؛ (میراث) پدربزرگ، کلاله (مردهای که فرزند یا والدینی از خود به جا نمیگذارد) و غیره از چندین باب ربا. به ما گفته است که [ابوبکر بن ابو سیابه] به ما گفته است که [اسماعیل بن علیا] به ما گفته است. [اسحاق بن ابراهیم] برای ما نقل کرده است و [عیسی بن یونس] هر دو را از [ابوحیان] با این سند مانند حدیث هر دوی آنها برای ما نقل کرده است، فقط ابن اولیاء در حدیث خود شراب را ذکر کرده است. همانطور که ابن ادریس گفته است، و در حدیث عیسی آمده است: کشمش، همانطور که ابن مسهر گفته است.
امام مسلم : 5362
حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ زُرَارَةَ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ عَنْ أَبِي هَاشِمٍ عَنْ أَبِي مِجْلَزٍ عَنْ قَيْسِ بْنِ عُبَادٍ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا ذَرٍّ يُقْسِمُ قَسَمًا إِنَّ { هَذَانِ خَصْمَانِ اخْتَصَمُوا فِي رَبِّهِمْ } إِنَّهَا نَزَلَتْ فِي الَّذِينَ بَرَزُوا يَوْمَ بَدْرٍ حَمْزَةُ وَعَلِيٌّ وَعُبَيْدَةُ بْنُ الْحَارِثِ وَعُتْبَةُ وَشَيْبَةُ ابْنَا رَبِيعَةَ وَالْوَلِيدُ بْنُ عُتْبَةَ حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ ح و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ جَمِيعًا عَنْ سُفْيَانَ عَنْ أَبِي هَاشِمٍ عَنْ أَبِي مِجْلَزٍ عَنْ قَيْسِ بْنِ عُبَادٍ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا ذَرٍّ يُقْسِمُ لَنَزَلَتْ { هَذَانِ خَصْمَانِ } بِمِثْلِ حَدِيثِ هُشَيْمٍ
به ما [عمرو بن زراره] رسیده است که [حسیم] از [ابو حسیم] از [ابو مجلز] از [قیس بن عباد] نقل کرده است که گفت: من از [ابوذر] شنیدهام که به راستی سوگند یاد میکند: «این دو گروه (مؤمنان و کافران) هستند که درباره پروردگارشان با هم نزاع میکنند.» (حج: ۱۹) به راستی که او درباره کسانی که در روز بدر لشکرکشی کردند، یعنی حمزه، علی، عبیدة بن حارث، عتبه، سیابه بن ربیعه و ولید بن عتبه، نازل شده است. به ما [ابوبکر بن ابوسیبه] از [وکیع] خبر داده شده است، و به من [محمد بن مثنی] از [عبدالرحمن] خبر داده شده است، همه چیز را از [سفیان] از [ابوحسیم] از [ابومجلز] از [قیس بن عباد] شنیدهام که میگفت: من از [ابوذر] شنیدهام که قسم میخورد: «این دو گروه (مؤمنان و کافران) در حال جنگ هستند.» (الحج: ۱۹) مانند حدیث حسیم.