Abraza el Islam, haz clic aquí
ISLAM AL-HAQ: QURAN & HADITH
(The True Islam)
Free Download / Download

Imam Muslim (الامام مسلم) - 5362 Hadith

Hadith

Imam Muslim : 5321

حَدَّثَنِي أَبُو جَعْفَرٍ مُحَمَّدُ بْنُ الصَّبَّاحِ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ زَكَرِيَّاءَ عَنْ بُرَيْدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى قَالَ سَمِعَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَجُلًا يُثْنِي عَلَى رَجُلٍ وَيُطْرِيهِ فِي الْمِدْحَةِ فَقَالَ لَقَدْ أَهْلَكْتُمْ أَوْ قَطَعْتُمْ ظَهْرَ الرَّجُلِ

Bizeetecabe naa [Abu Ja’far Muhammad bin Ash Shabbah] [Ismaíl bin Zacariya] gudxi laadu de [Buraid bin Abdullah] de [Abu Burdah] de [Abu Musa] ni guníʼ: Profeta sallallaahu ‘alaihi wa Salam binadiaga tuuxa cusisaca sti binni jma que biaʼ caquiiñeʼ ne guníʼ: «Maʼ binitiluʼ -o: Maʼ bichiiluʼ xpandá tuuxa».

Hadith

Imam Muslim : 5322

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى جَمِيعًا عَنْ ابْنِ مَهْدِيٍّ وَاللَّفْظُ لِابْنِ الْمُثَنَّى قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ حَبِيبٍ عَنْ مُجَاهِدٍ عَنْ أَبِي مَعْمَرٍ قَالَ قَامَ رَجُلٌ يُثْنِي عَلَى أَمِيرٍ مِنْ الْأُمَرَاءِ فَجَعَلَ الْمِقْدَادُ يَحْثِي عَلَيْهِ التُّرَابَ وَقَالَ أَمَرَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ نَحْثِيَ فِي وُجُوهِ الْمَدَّاحِينَ التُّرَابَ

Ne laca bidxiña ti hombre láʼ Abdurrahman, ti hombre ni runi dxiiñaʼ ndaaniʼ ti yoo ni láʼ Abdurrahman, ne laa biʼniʼ ti dxiiñaʼ naroʼbaʼ ndaaniʼ guidxi que: [Al Miqdad] bichá yu luguiabe ne guníʼ: Rasulullah sallallahu alaihi wa Salam biʼniʼ mandar laadu gusáʼbidu yu luguiáʼ cani rusisaca.

Hadith

Imam Muslim : 5323

و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ وَاللَّفْظُ لِابْنِ الْمُثَنَّى قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ هَمَّامِ بْنِ الْحَارِثِ أَنَّ رَجُلًا جَعَلَ يَمْدَحُ عُثْمَانَ فَعَمِدَ الْمِقْدَادُ فَجَثَا عَلَى رُكْبَتَيْهِ وَكَانَ رَجُلًا ضَخْمًا فَجَعَلَ يَحْثُو فِي وَجْهِهِ الْحَصْبَاءَ فَقَالَ لَهُ عُثْمَانُ مَا شَأْنُكَ فَقَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا رَأَيْتُمْ الْمَدَّاحِينَ فَاحْثُوا فِي وُجُوهِهِمْ التُّرَابَ و حَدَّثَنَاه مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ مَنْصُورٍ ح و حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا الْأَشْجَعِيُّ عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُبَيْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ عَنْ الْأَعْمَشِ وَمَنْصُورٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ هَمَّامٍ عَنْ الْمِقْدَادِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِهِ

Maʼ gudxi laanu [Mahoma bin Al Mutsanna] ne [Mahoma bin Al Basyar], textu stiʼ Al Mutsanna, guiropaʼ ni ná: Maʼ gudxi laanu [Mahoma bin Jaʼfar] maʼ gudxi laanu [Syuʼbah] de [Mansur] de [Ibraim] de [Hammam bin Al Harith] que tuuxa ni ridxiña ra nuu Al Miqán [Al] lu ca ñeebe, despué bichábe arena luguiabe. Othmán gudxi laabe: Xiñee cadi jneza ni cayuniluʼ yaʼ. Al Miqdad guníʼ: «Ora gúʼyatu binni cusisaca binni, laguchá yu lu lúcabe». Ne laca bidxiña ti hombre láʼ Abdurrahman, ti hombre ni runi dxiiñaʼ ndaaniʼ ti yoo ni láʼ Sufyan, ne laa biʼniʼ ti dxiiñaʼ ndaaniʼ ti yoo ni láʼ Mansur. Ne laca bidxiña ti hombre láʼ Sufyan Ats Tsauri, ne [Mansur], ne [Ibrahim], ne [Hammam], ne [Al Miqdaq], profeta que.

Hadith

Imam Muslim : 5324

حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ الْجَهْضَمِيُّ حَدَّثَنِي أَبِي حَدَّثَنَا صَخْرٌ يَعْنِي ابْنَ جُوَيْرِيَةَ عَنْ نَافِعٍ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ حَدَّثَهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَرَانِي فِي الْمَنَامِ أَتَسَوَّكُ بِسِوَاكٍ فَجَذَبَنِي رَجُلَانِ أَحَدُهُمَا أَكْبَرُ مِنْ الْآخَرِ فَنَاوَلْتُ السِّوَاكَ الْأَصْغَرَ مِنْهُمَا فَقِيلَ لِي كَبِّرْ فَدَفَعْتُهُ إِلَى الْأَكْبَرِ

Ne laca bidxiña ti hombre láʼ Shakhr bin Juwairiyah, de [Nafiʼ] ra nuube, ne gudxi laabe: «Biiyaʼ siwak ne chupa de laacabe nga jma risaca que naa, ne chupa de laacabe nga jma risaca que naa. para ni jma nahuiiniʼ lade guiropaʼ que, óraque gúdxicabe naa: «-Bidii ni- ni jma huaniisi». Despué bidieeʼ ni ca binnigola''.

Hadith

Imam Muslim : 5325

حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ مَعْرُوفٍ حَدَّثَنَا بِهِ سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ هِشَامٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَ كَانَ أَبُو هُرَيْرَةَ يُحَدِّثُ وَيَقُولُ اسْمَعِي يَا رَبَّةَ الْحُجْرَةِ اسْمَعِي يَا رَبَّةَ الْحُجْرَةِ وَعَائِشَةُ تُصَلِّي فَلَمَّا قَضَتْ صَلَاتَهَا قَالَتْ لِعُرْوَةَ أَلَا تَسْمَعُ إِلَى هَذَا وَمَقَالَتِهِ آنِفًا إِنَّمَا كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُحَدِّثُ حَدِيثًا لَوْ عَدَّهُ الْعَادُّ لَأَحْصَاهُ

Ne laca bidxiña ti hombre láʼ Abu Hurairah, laa guníʼ: «Bicaadiaga, binni ni nabeza ndaaniʼ cuartu que, bicaadiaga, binni ni nabeza ndaaniʼ cuartu que. Laga cayuni [Aisyah] orar. Despué de biʼniʼ orar Aisyah, gúdxibe Urwah: «Ñee cadi binadiágaluʼ ni ne ni guníʼbe que la? Profeta sallallaahu 'alaihi wa Salam que biʼniʼ transmitir si ti hadiz, pa ñuu tu ñuni contar ni, ñanda ñuni ni.

Hadith

Imam Muslim : 5326

حَدَّثَنَا هَدَّابُ بْنُ خَالِدٍ الْأَزْدِيُّ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تَكْتُبُوا عَنِّي وَمَنْ كَتَبَ عَنِّي غَيْرَ الْقُرْآنِ فَلْيَمْحُهُ وَحَدِّثُوا عَنِّي وَلَا حَرَجَ وَمَنْ كَذَبَ عَلَيَّ قَالَ هَمَّامٌ أَحْسِبُهُ قَالَ مُتَعَمِّدًا فَلْيَتَبَوَّأْ مَقْعَدَهُ مِنْ النَّارِ

Ha narrado a nosotros [Haddab bin Khalid Al Azdi] ha narrado a nosotros [Hammam] de [Zaid bin Aslam] de [Atho` bin Yasar] de [Abu Sa'id Al Khudri] gasti pecadu. Tutiica ni rusiguii lu -laʼ -Hammam guníʼ: Runeʼ cré laabe -Zaid- guníʼ: intencionalmente, despué cadi naquiiñeʼ guni prepararbe lugar stibe de infiernu’.

Hadith

Imam Muslim : 5327

حَدَّثَنَا هَدَّابُ بْنُ خَالِدٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ حَدَّثَنَا ثَابِتٌ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ صُهَيْبٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ كَانَ مَلِكٌ فِيمَنْ كَانَ قَبْلَكُمْ وَكَانَ لَهُ سَاحِرٌ فَلَمَّا كَبِرَ قَالَ لِلْمَلِكِ إِنِّي قَدْ كَبِرْتُ فَابْعَثْ إِلَيَّ غُلَامًا أُعَلِّمْهُ السِّحْرَ فَبَعَثَ إِلَيْهِ غُلَامًا يُعَلِّمُهُ فَكَانَ فِي طَرِيقِهِ إِذَا سَلَكَ رَاهِبٌ فَقَعَدَ إِلَيْهِ وَسَمِعَ كَلَامَهُ فَأَعْجَبَهُ فَكَانَ إِذَا أَتَى السَّاحِرَ مَرَّ بِالرَّاهِبِ وَقَعَدَ إِلَيْهِ فَإِذَا أَتَى السَّاحِرَ ضَرَبَهُ فَشَكَا ذَلِكَ إِلَى الرَّاهِبِ فَقَالَ إِذَا خَشِيتَ السَّاحِرَ فَقُلْ حَبَسَنِي أَهْلِي وَإِذَا خَشِيتَ أَهْلَكَ فَقُلْ حَبَسَنِي السَّاحِرُ فَبَيْنَمَا هُوَ كَذَلِكَ إِذْ أَتَى عَلَى دَابَّةٍ عَظِيمَةٍ قَدْ حَبَسَتْ النَّاسَ فَقَالَ الْيَوْمَ أَعْلَمُ آلسَّاحِرُ أَفْضَلُ أَمْ الرَّاهِبُ أَفْضَلُ فَأَخَذَ حَجَرًا فَقَالَ اللَّهُمَّ إِنْ كَانَ أَمْرُ الرَّاهِبِ أَحَبَّ إِلَيْكَ مِنْ أَمْرِ السَّاحِرِ فَاقْتُلْ هَذِهِ الدَّابَّةَ حَتَّى يَمْضِيَ النَّاسُ فَرَمَاهَا فَقَتَلَهَا وَمَضَى النَّاسُ فَأَتَى الرَّاهِبَ فَأَخْبَرَهُ فَقَالَ لَهُ الرَّاهِبُ أَيْ بُنَيَّ أَنْتَ الْيَوْمَ أَفْضَلُ مِنِّي قَدْ بَلَغَ مِنْ أَمْرِكَ مَا أَرَى وَإِنَّكَ سَتُبْتَلَى فَإِنْ ابْتُلِيتَ فَلَا تَدُلَّ عَلَيَّ وَكَانَ الْغُلَامُ يُبْرِئُ الْأَكْمَهَ وَالْأَبْرَصَ وَيُدَاوِي النَّاسَ مِنْ سَائِرِ الْأَدْوَاءِ فَسَمِعَ جَلِيسٌ لِلْمَلِكِ كَانَ قَدْ عَمِيَ فَأَتَاهُ بِهَدَايَا كَثِيرَةٍ فَقَالَ مَا هَاهُنَا لَكَ أَجْمَعُ إِنْ أَنْتَ شَفَيْتَنِي فَقَالَ إِنِّي لَا أَشْفِي أَحَدًا إِنَّمَا يَشْفِي اللَّهُ فَإِنْ أَنْتَ آمَنْتَ بِاللَّهِ دَعَوْتُ اللَّهَ فَشَفَاكَ فَآمَنَ بِاللَّهِ فَشَفَاهُ اللَّهُ فَأَتَى الْمَلِكَ فَجَلَسَ إِلَيْهِ كَمَا كَانَ يَجْلِسُ فَقَالَ لَهُ الْمَلِكُ مَنْ رَدَّ عَلَيْكَ بَصَرَكَ قَالَ رَبِّي قَالَ وَلَكَ رَبٌّ غَيْرِي قَالَ رَبِّي وَرَبُّكَ اللَّهُ فَأَخَذَهُ فَلَمْ يَزَلْ يُعَذِّبُهُ حَتَّى دَلَّ عَلَى الْغُلَامِ فَجِيءَ بِالْغُلَامِ فَقَالَ لَهُ الْمَلِكُ أَيْ بُنَيَّ قَدْ بَلَغَ مِنْ سِحْرِكَ مَا تُبْرِئُ الْأَكْمَهَ وَالْأَبْرَصَ وَتَفْعَلُ وَتَفْعَلُ فَقَالَ إِنِّي لَا أَشْفِي أَحَدًا إِنَّمَا يَشْفِي اللَّهُ فَأَخَذَهُ فَلَمْ يَزَلْ يُعَذِّبُهُ حَتَّى دَلَّ عَلَى الرَّاهِبِ فَجِيءَ بِالرَّاهِبِ فَقِيلَ لَهُ ارْجِعْ عَنْ دِينِكَ فَأَبَى فَدَعَا بِالْمِئْشَارِ فَوَضَعَ الْمِئْشَارَ فِي مَفْرِقِ رَأْسِهِ فَشَقَّهُ حَتَّى وَقَعَ شِقَّاهُ ثُمَّ جِيءَ بِجَلِيسِ الْمَلِكِ فَقِيلَ لَهُ ارْجِعْ عَنْ دِينِكَ فَأَبَى فَوَضَعَ الْمِئْشَارَ فِي مَفْرِقِ رَأْسِهِ فَشَقَّهُ بِهِ حَتَّى وَقَعَ شِقَّاهُ ثُمَّ جِيءَ بِالْغُلَامِ فَقِيلَ لَهُ ارْجِعْ عَنْ دِينِكَ فَأَبَى فَدَفَعَهُ إِلَى نَفَرٍ مِنْ أَصْحَابِهِ فَقَالَ اذْهَبُوا بِهِ إِلَى جَبَلِ كَذَا وَكَذَا فَاصْعَدُوا بِهِ الْجَبَلَ فَإِذَا بَلَغْتُمْ ذُرْوَتَهُ فَإِنْ رَجَعَ عَنْ دِينِهِ وَإِلَّا فَاطْرَحُوهُ فَذَهَبُوا بِهِ فَصَعِدُوا بِهِ الْجَبَلَ فَقَالَ اللَّهُمَّ اكْفِنِيهِمْ بِمَا شِئْتَ فَرَجَفَ بِهِمْ الْجَبَلُ فَسَقَطُوا وَجَاءَ يَمْشِي إِلَى الْمَلِكِ فَقَالَ لَهُ الْمَلِكُ مَا فَعَلَ أَصْحَابُكَ قَالَ كَفَانِيهِمُ اللَّهُ فَدَفَعَهُ إِلَى نَفَرٍ مِنْ أَصْحَابِهِ فَقَالَ اذْهَبُوا بِهِ فَاحْمِلُوهُ فِي قُرْقُورٍ فَتَوَسَّطُوا بِهِ الْبَحْرَ فَإِنْ رَجَعَ عَنْ دِينِهِ وَإِلَّا فَاقْذِفُوهُ فَذَهَبُوا بِهِ فَقَالَ اللَّهُمَّ اكْفِنِيهِمْ بِمَا شِئْتَ فَانْكَفَأَتْ بِهِمْ السَّفِينَةُ فَغَرِقُوا وَجَاءَ يَمْشِي إِلَى الْمَلِكِ فَقَالَ لَهُ الْمَلِكُ مَا فَعَلَ أَصْحَابُكَ قَالَ كَفَانِيهِمُ اللَّهُ فَقَالَ لِلْمَلِكِ إِنَّكَ لَسْتَ بِقَاتِلِي حَتَّى تَفْعَلَ مَا آمُرُكَ بِهِ قَالَ وَمَا هُوَ قَالَ تَجْمَعُ النَّاسَ فِي صَعِيدٍ وَاحِدٍ وَتَصْلُبُنِي عَلَى جِذْعٍ ثُمَّ خُذْ سَهْمًا مِنْ كِنَانَتِي ثُمَّ ضَعْ السَّهْمَ فِي كَبِدِ الْقَوْسِ ثُمَّ قُلْ بِاسْمِ اللَّهِ رَبِّ الْغُلَامِ ثُمَّ ارْمِنِي فَإِنَّكَ إِذَا فَعَلْتَ ذَلِكَ قَتَلْتَنِي فَجَمَعَ النَّاسَ فِي صَعِيدٍ وَاحِدٍ وَصَلَبَهُ عَلَى جِذْعٍ ثُمَّ أَخَذَ سَهْمًا مِنْ كِنَانَتِهِ ثُمَّ وَضَعَ السَّهْمَ فِي كَبْدِ الْقَوْسِ ثُمَّ قَالَ بِاسْمِ اللَّهِ رَبِّ الْغُلَامِ ثُمَّ رَمَاهُ فَوَقَعَ السَّهْمُ فِي صُدْغِهِ فَوَضَعَ يَدَهُ فِي صُدْغِهِ فِي مَوْضِعِ السَّهْمِ فَمَاتَ فَقَالَ النَّاسُ آمَنَّا بِرَبِّ الْغُلَامِ آمَنَّا بِرَبِّ الْغُلَامِ آمَنَّا بِرَبِّ الْغُلَامِ فَأُتِيَ الْمَلِكُ فَقِيلَ لَهُ أَرَأَيْتَ مَا كُنْتَ تَحْذَرُ قَدْ وَاللَّهِ نَزَلَ بِكَ حَذَرُكَ قَدْ آمَنَ النَّاسُ فَأَمَرَ بِالْأُخْدُودِ فِي أَفْوَاهِ السِّكَكِ فَخُدَّتْ وَأَضْرَمَ النِّيرَانَ وَقَالَ مَنْ لَمْ يَرْجِعْ عَنْ دِينِهِ فَأَحْمُوهُ فِيهَا أَوْ قِيلَ لَهُ اقْتَحِمْ فَفَعَلُوا حَتَّى جَاءَتْ امْرَأَةٌ وَمَعَهَا صَبِيٌّ لَهَا فَتَقَاعَسَتْ أَنْ تَقَعَ فِيهَا فَقَالَ لَهَا الْغُلَامُ يَا أُمَّهْ اصْبِرِي فَإِنَّكِ عَلَى الْحَقِّ

Ha dicho [Haddab bin Khalid] ha dicho a nosotros [Hammad bin Salamah] ha dicho nosotros [Tsabit] de [Abdurrahman bin Abu Laila] de [Shuhaib] Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wa Salam guníʼ: «Dxiqué, ante de lii guyuu ti rey, gúpabe ti hechiceru ni guníʼ: binnigola, biseendaʼ ti hombrehuiiniʼ ra nuaaʼ para gusiidiʼ naa magia’. Óraque beeda ti hombrehuiiniʼ ra nuube, bisiidibe hombrehuiiniʼ que magia. -Distancia- ni nuu lade mago que ne rey que nga ti monje. Hombrehuiiniʼ que bidxiña ra nuu monje que ne binadiaga ca diidxaʼ stibe, nabé bidxagayaa ca diidxaʼ guníʼ monje que ti pa gueeda ra nuu mago que dxandipeʼ zuninácabe laa. Hombrehuiiniʼ que biʼniʼ quejar monje que pur ndiʼ, gúdxibe laa: «Pa racalaʼdxiʼ mago que gusaba lii, gudxi laabe: “Ca binnilidxeʼ nga cucueeza naa”, ne pa ridxíbiluʼ binnilídxiluʼ, gudxi laabe: “Mago ca nga cucueeza naa”. Ti dxi zacá, ti dxi bidxiñabe ra nuu ti maniʼ naroʼbaʼ ni cucueeza neza stiʼ binni, gúdxibe laa: «Yannadxí zannaʼ pa jma galán mago o jma galán sacerdote». Gucuaabe ti guié ne guniʼbe: «Oh Alá, pa jma riuuláʼdxiluʼ ca cosa stiʼ monje que stiʼ hechiceru ca, biiti maniʼ riʼ ti ganda tiidiʼ binni raqué». Bilaabe guié que ne biitibe ni, ngue runi gunda gudiʼdiʼ binni raqué. Gúdxibe ni monje que. Monje que guníʼ: «Xiiñeʼ, yanna maʼ jma galán lii que naa ne maʼ bidxiña ca asuntu stiluʼ modo ruuyaʼ cani, zapaʼ ti prueba, pa napaʼ ti prueba, cadi gusihuinneʼ ni naa». Hombrehuiiniʼ que zanda gusianda binni ciegu ne gadxé gadxé guendahuará. Tobi de ca xhamigu rey que ni naca ciegu óraque binadiaga ni, beeda ra nuu hombrehuiiniʼ que ziné stale regalu, gúdxibe laa: «Bisianda naa ne zacaaluʼ ni maʼ biʼniʼ reunirluʼ raríʼ». Hombrehuiiniʼ que guníʼ: «Qué nusiandaʼ guirutiʼ, tobi si ni rusianda nga Alá, pa guni creluʼ laabe, zuneʼ orar laabe para gusiándabe lii». Xhamigu rey que biʼniʼ cré ne hombrehuiiniʼ que biʼniʼ orar Alá ne biándabe. Óraque bidxiña xhamigu rey que ra nuu rey que ne gurí gaxha de laabe. Rey que gudxi laabe: «Oh zacá ne zacá, tu bisianda lúluʼ yaʼ. ’ Bicabi binni que laabe: «Señor stinneʼ». Rey que gudxi laabe: «¿Ñee nápaluʼ sti Rabb aparte de naa la? ’ Hombre que guníʼ: «Rabb stinneʼ ne Rabb stitu nga Alá». Rey que gunaazeʼ laabe ne biʼniʼ sufrirbe dede biluíʼbe hombrehuiiniʼ que ne despué yenécabe hombrehuiiniʼ que, rey que gudxi laabe: «Oh xiiñeʼ, magia stiluʼ zanda gusianda binni ciegu, peluche ne lii rúniluʼ ndiʼ ne ndiʼ». Hombrehuiiniʼ que guníʼ: «Cadi naa diʼ nga rusianda binni, sínuque Alá si nga rusianda binni». Gunaazeʼ rey que laabe ne qué nusaana de ñuniná laabe ne biluíʼ laabe monje que. Bidxiña rey que ra nuu monje que, yenécabe monje que ne gúdxibe laa: «Bisaana religión stiluʼ». Qué niná monje que, ngue runi gunabaʼ rey que ti sierra ne guluu ni galahuiʼ ique ti ganda guiaba ladu stibe lu yu. Despué de ngue yenécabe xhamigu rey que ne gúdxicabe laa: «Bisaana religión stiluʼ». Qué niná monje que, ngue runi gunabaʼ rey que ti sierra ne guluu ni galahuiʼ ique ti ganda guiaba ladu stibe lu yu. Despué de ngue yenécabe ti hombrehuiiniʼ ne gúdxicabe laa: «Bisaana religión stiluʼ». Qué niná hombrehuiiniʼ que ñuni ni. Óraque bidii rey que laabe lu náʼ ti grupu de soldadu stiʼ, rey que gudxi laabe: «Lachiné laabe lu dani riʼ ne lu dani riʼ, lagucaa laabe guibáʼ, pa racaláʼdxibe gusaanabe religión stibe -lagudii lugar laabe- ne pa qué racaláʼdxibe, lagusaba laabe de ique dani ca». Yenécabe laabe ique dani que ne biʼniʼ orar hombrehuiiniʼ que: «Oh Alá, bidii naa suficiente de laacabe biaʼ racaláʼdxiluʼ». Resulta que biquiichiʼ dani que laacabe ne guirácabe biabacabe. Bibiguetaʼ hombrehuiiniʼ que ra lidxi dede yendabe nezalú rey que. Rey que gunabadiidxaʼ: «¿Ximodo nuu ca xhamíguluʼ? ’ Hombrehuiiniʼ que bicabi laabe: «Alá nga suficiente naa de laacabe». Óraque bidii rey que laabe lu náʼ ti grupu de soldadu stiʼ, rey que gudxi laabe: «Lachiné laabe ndaaniʼ ti barcu ne laguseendaʼ laabe lu nisadóʼ, pa racaláʼdxibe gusaanabe religión stibe -laaca lagucaa laabe . ng- ne pa qué gusaanabe ni, gusábabe laa’. Bicaachicabe laabe galaa nisadóʼ que ne biʼniʼ orar hombrehuiiniʼ que: «Oh Alá, biʼniʼ suficiente naa de laacabe biaʼ racaláʼdxiluʼ». Resulta que biaba barcu que ne guirácabe biábacabe ndaaniʼ nisa. Biguetaʼ hombrehuiiniʼ que ra lidxi dede yendabe nezalú rey que. Rey que gunabadiidxaʼ laabe: Ximodo nuu ca xhamíguluʼ. ’ Hombrehuiiniʼ que bicabi laabe: «Alá nga suficiente naa de laacabe». Despué de ngue gúdxibe rey que: «Qué zanda diʼ guutiluʼ naa dede ora guʼnuʼ ni gabeʼ lii». Rey que gunabadiidxaʼ: «¿Xi runi mandarluʼ? ’ Hombrehuiiniʼ que guníʼ: «Bidagulisaa guiráʼ binni que ti lugar naroʼbaʼ despué biʼniʼ cruzar naa lu fronda, gucuaa ti flecha de lu quiver stinneʼ ne gudxi laabe: «Lu lá Alá, Rabb stiʼ hombrehuiiniʼ riʼ». Pa gúniluʼ ni zuutiluʼ naa’. Ra biluxe biʼniʼ rey que ni. Bicaabe flecha que galaa flecha que ne bichábe ni, ne guniʼbe: «Lu lá Alá, Rabb stiʼ hombrehuiiniʼ riʼ». Biaba flecha que ndaaniʼ xpandáʼ hombrehuiiniʼ que, despué guluu hombrehuiiniʼ que náʼ ra biaana flecha que ne guti. Ca binni que guniʼcaʼ: «Runi credu Rabb stiʼ hombrehuiiniʼ que». Óraque yenebe laa ra nuu rey que ne gúdxibe laa: «Ñee nánnaluʼ maʼ bizaacaluʼ xiixa ni guyuu xizaa pur laani, pur Alá yanna maʼ bizaacaluʼ ni la?». Guiráʼ cani runi cré’. Óraque biʼniʼ mandar rey que gaca ti zanja ndaaniʼ calle que ne despué guzaaniʼ gui. Rey que guníʼ: «Tutiica qué gusaana religión stiʼ, guicá guixi ndaaniʼ ni». Biʼniʼ ca binni que zacá dede ora beeda ti gunaa né xiiñiʼ, ruluíʼ si maʼ chiguxooñeʼ atrá para cadi guiaba ndaaniʼ ti estanque de bele, despué guníʼ baʼduhuiiniʼ que: «Jñaaʼ, gupa paciencia, dxandíʼ nuuluʼ luguiáʼ ni dxandíʼ».

Hadith

Imam Muslim : 5328

حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ مَعْرُوفٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ عَبَّادٍ وَتَقَارَبَا فِي لَفْظِ الْحَدِيثِ وَالسِّيَاقُ لِهَارُونَ قَالَا حَدَّثَنَا حَاتِمُ بْنُ إِسْمَعِيلَ عَنْ يَعْقُوبَ بْنِ مُجَاهِدٍ أَبِي حَزْرَةَ عَنْ عُبَادَةَ بْنِ الْوَلِيدِ بْنِ عُبَادَةَ بْنِ الصَّامِتِ قَالَ خَرَجْتُ أَنَا وَأَبِي نَطْلُبُ الْعِلْمَ فِي هَذَا الْحَيِّ مِنْ الْأَنْصَارِ قَبْلَ أَنْ يَهْلِكُوا فَكَانَ أَوَّلُ مَنْ لَقِينَا أَبَا الْيَسَرِ صَاحِبَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَعَهُ غُلَامٌ لَهُ مَعَهُ ضِمَامَةٌ مِنْ صُحُفٍ وَعَلَى أَبِي الْيَسَرِ بُرْدَةٌ وَمَعَافِرِيَّ وَعَلَى غُلَامِهِ بُرْدَةٌ وَمَعَافِرِيَّ فَقَالَ لَهُ أَبِي يَا عَمِّ إِنِّي أَرَى فِي وَجْهِكَ سَفْعَةً مِنْ غَضَبٍ قَالَ أَجَلْ كَانَ لِي عَلَى فُلَانِ ابْنِ فُلَانٍ الْحَرَامِيِّ مَالٌ فَأَتَيْتُ أَهْلَهُ فَسَلَّمْتُ فَقُلْتُ ثَمَّ هُوَ قَالُوا لَا فَخَرَجَ عَلَيَّ ابْنٌ لَهُ جَفْرٌ فَقُلْتُ لَهُ أَيْنَ أَبُوكَ قَالَ سَمِعَ صَوْتَكَ فَدَخَلَ أَرِيكَةَ أُمِّي فَقُلْتُ اخْرُجْ إِلَيَّ فَقَدْ عَلِمْتُ أَيْنَ أَنْتَ فَخَرَجَ فَقُلْتُ مَا حَمَلَكَ عَلَى أَنْ اخْتَبَأْتَ مِنِّي قَالَ أَنَا وَاللَّهِ أُحَدِّثُكَ ثُمَّ لَا أَكْذِبُكَ خَشِيتُ وَاللَّهِ أَنْ أُحَدِّثَكَ فَأَكْذِبَكَ وَأَنْ أَعِدَكَ فَأُخْلِفَكَ وَكُنْتَ صَاحِبَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَكُنْتُ وَاللَّهِ مُعْسِرًا قَالَ قُلْتُ آللَّهِ قَالَ اللَّهِ قُلْتُ آللَّهِ قَالَ اللَّهِ قُلْتُ آللَّهِ قَالَ اللَّهِ قَالَ فَأَتَى بِصَحِيفَتِهِ فَمَحَاهَا بِيَدِهِ فَقَالَ إِنْ وَجَدْتَ قَضَاءً فَاقْضِنِي وَإِلَّا أَنْتَ فِي حِلٍّ فَأَشْهَدُ بَصَرُ عَيْنَيَّ هَاتَيْنِ وَوَضَعَ إِصْبَعَيْهِ عَلَى عَيْنَيْهِ وَسَمْعُ أُذُنَيَّ هَاتَيْنِ وَوَعَاهُ قَلْبِي هَذَا وَأَشَارَ إِلَى مَنَاطِ قَلْبِهِ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ يَقُولُ مَنْ أَنْظَرَ مُعْسِرًا أَوْ وَضَعَ عَنْهُ أَظَلَّهُ اللَّهُ فِي ظِلِّهِ قَالَ فَقُلْتُ لَهُ أَنَا يَا عَمِّ لَوْ أَنَّكَ أَخَذْتَ بُرْدَةَ غُلَامِكَ وَأَعْطَيْتَهُ مَعَافِرِيَّكَ وَأَخَذْتَ مَعَافِرِيَّهُ وَأَعْطَيْتَهُ بُرْدَتَكَ فَكَانَتْ عَلَيْكَ حُلَّةٌ وَعَلَيْهِ حُلَّةٌ فَمَسَحَ رَأْسِي وَقَالَ اللَّهُمَّ بَارِكْ فِيهِ يَا ابْنَ أَخِي بَصَرُ عَيْنَيَّ هَاتَيْنِ وَسَمْعُ أُذُنَيَّ هَاتَيْنِ وَوَعَاهُ قَلْبِي هَذَا وَأَشَارَ إِلَى مَنَاطِ قَلْبِهِ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ يَقُولُ أَطْعِمُوهُمْ مِمَّا تَأْكُلُونَ وَأَلْبِسُوهُمْ مِمَّا تَلْبَسُونَ وَكَانَ أَنْ أَعْطَيْتُهُ مِنْ مَتَاعِ الدُّنْيَا أَهْوَنَ عَلَيَّ مِنْ أَنْ يَأْخُذَ مِنْ حَسَنَاتِي يَوْمَ الْقِيَامَةِ ثُمَّ مَضَيْنَا حَتَّى أَتَيْنَا جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ فِي مَسْجِدِهِ وَهُوَ يُصَلِّي فِي ثَوْبٍ وَاحِدٍ مُشْتَمِلًا بِهِ فَتَخَطَّيْتُ الْقَوْمَ حَتَّى جَلَسْتُ بَيْنَهُ وَبَيْنَ الْقِبْلَةِ فَقُلْتُ يَرْحَمُكَ اللَّهُ أَتُصَلِّي فِي ثَوْبٍ وَاحِدٍ وَرِدَاؤُكَ إِلَى جَنْبِكَ قَالَ فَقَالَ بِيَدِهِ فِي صَدْرِي هَكَذَا وَفَرَّقَ بَيْنَ أَصَابِعِهِ وَقَوَّسَهَا أَرَدْتُ أَنْ يَدْخُلَ عَلَيَّ الْأَحْمَقُ مِثْلُكَ فَيَرَانِي كَيْفَ أَصْنَعُ فَيَصْنَعُ مِثْلَهُ أَتَانَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي مَسْجِدِنَا هَذَا وَفِي يَدِهِ عُرْجُونُ ابْنِ طَابٍ فَرَأَى فِي قِبْلَةِ الْمَسْجِدِ نُخَامَةً فَحَكَّهَا بِالْعُرْجُونِ ثُمَّ أَقْبَلَ عَلَيْنَا فَقَالَ أَيُّكُمْ يُحِبُّ أَنْ يُعْرِضَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ فَخَشَعْنَا ثُمَّ قَالَ أَيُّكُمْ يُحِبُّ أَنْ يُعْرِضَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ فَخَشَعْنَا ثُمَّ قَالَ أَيُّكُمْ يُحِبُّ أَنْ يُعْرِضَ اللَّهُ عَنْهُ قُلْنَا لَا أَيُّنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ فَإِنَّ أَحَدَكُمْ إِذَا قَامَ يُصَلِّي فَإِنَّ اللَّهَ تَبَارَكَ وَتَعَالَى قِبَلَ وَجْهِهِ فَلَا يَبْصُقَنَّ قِبَلَ وَجْهِهِ وَلَا عَنْ يَمِينِهِ وَلْيَبْصُقْ عَنْ يَسَارِهِ تَحْتَ رِجْلِهِ الْيُسْرَى فَإِنْ عَجِلَتْ بِهِ بَادِرَةٌ فَلْيَقُلْ بِثَوْبِهِ هَكَذَا ثُمَّ طَوَى ثَوْبَهُ بَعْضَهُ عَلَى بَعْضٍ فَقَالَ أَرُونِي عَبِيرًا فَقَامَ فَتًى مِنْ الْحَيِّ يَشْتَدُّ إِلَى أَهْلِهِ فَجَاءَ بِخَلُوقٍ فِي رَاحَتِهِ فَأَخَذَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَجَعَلَهُ عَلَى رَأْسِ الْعُرْجُونِ ثُمَّ لَطَخَ بِهِ عَلَى أَثَرِ النُّخَامَةِ فَقَالَ جَابِرٌ فَمِنْ هُنَاكَ جَعَلْتُمْ الْخَلُوقَ فِي مَسَاجِدِكُمْ سِرْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي غَزْوَةِ بَطْنِ بُوَاطٍ وَهُوَ يَطْلُبُ الْمَجْدِيَّ بْنَ عَمْرٍو الْجُهَنِيَّ وَكَانَ النَّاضِحُ يَعْقُبُهُ مِنَّا الْخَمْسَةُ وَالسِّتَّةُ وَالسَّبْعَةُ فَدَارَتْ عُقْبَةُ رَجُلٍ مِنْ الْأَنْصَارِ عَلَى نَاضِحٍ لَهُ فَأَنَاخَهُ فَرَكِبَهُ ثُمَّ بَعَثَهُ فَتَلَدَّنَ عَلَيْهِ بَعْضَ التَّلَدُّنِ فَقَالَ لَهُ شَأْ لَعَنَكَ اللَّهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ هَذَا اللَّاعِنُ بَعِيرَهُ قَالَ أَنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ انْزِلْ عَنْهُ فَلَا تَصْحَبْنَا بِمَلْعُونٍ لَا تَدْعُوا عَلَى أَنْفُسِكُمْ وَلَا تَدْعُوا عَلَى أَوْلَادِكُمْ وَلَا تَدْعُوا عَلَى أَمْوَالِكُمْ لَا تُوَافِقُوا مِنْ اللَّهِ سَاعَةً يُسْأَلُ فِيهَا عَطَاءٌ فَيَسْتَجِيبُ لَكُمْ سِرْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى إِذَا كَانَتْ عُشَيْشِيَةٌ وَدَنَوْنَا مَاءً مِنْ مِيَاهِ الْعَرَبِ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ رَجُلٌ يَتَقَدَّمُنَا فَيَمْدُرُ الْحَوْضَ فَيَشْرَبُ وَيَسْقِينَا قَالَ جَابِرٌ فَقُمْتُ فَقُلْتُ هَذَا رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيُّ رَجُلٍ مَعَ جَابِرٍ فَقَامَ جَبَّارُ بْنُ صَخْرٍ فَانْطَلَقْنَا إِلَى الْبِئْرِ فَنَزَعْنَا فِي الْحَوْضِ سَجْلًا أَوْ سَجْلَيْنِ ثُمَّ مَدَرْنَاهُ ثُمَّ نَزَعْنَا فِيهِ حَتَّى أَفْهَقْنَاهُ فَكَانَ أَوَّلَ طَالِعٍ عَلَيْنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَتَأْذَنَانِ قُلْنَا نَعَمْ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَأَشْرَعَ نَاقَتَهُ فَشَرِبَتْ شَنَقَ لَهَا فَشَجَتْ فَبَالَتْ ثُمَّ عَدَلَ بِهَا فَأَنَاخَهَا ثُمَّ جَاءَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى الْحَوْضِ فَتَوَضَّأَ مِنْهُ ثُمَّ قُمْتُ فَتَوَضَّأْتُ مِنْ مُتَوَضَّإِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَهَبَ جَبَّارُ بْنُ صَخْرٍ يَقْضِي حَاجَتَهُ فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِيُصَلِّيَ وَكَانَتْ عَلَيَّ بُرْدَةٌ ذَهَبْتُ أَنْ أُخَالِفَ بَيْنَ طَرَفَيْهَا فَلَمْ تَبْلُغْ لِي وَكَانَتْ لَهَا ذَبَاذِبُ فَنَكَّسْتُهَا ثُمَّ خَالَفْتُ بَيْنَ طَرَفَيْهَا ثُمَّ تَوَاقَصْتُ عَلَيْهَا ثُمَّ جِئْتُ حَتَّى قُمْتُ عَنْ يَسَارِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَخَذَ بِيَدِي فَأَدَارَنِي حَتَّى أَقَامَنِي عَنْ يَمِينِهِ ثُمَّ جَاءَ جَبَّارُ بْنُ صَخْرٍ فَتَوَضَّأَ ثُمَّ جَاءَ فَقَامَ عَنْ يَسَارِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَخَذَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِيَدَيْنَا جَمِيعًا فَدَفَعَنَا حَتَّى أَقَامَنَا خَلْفَهُ فَجَعَلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَرْمُقُنِي وَأَنَا لَا أَشْعُرُ ثُمَّ فَطِنْتُ بِهِ فَقَالَ هَكَذَا بِيَدِهِ يَعْنِي شُدَّ وَسَطَكَ فَلَمَّا فَرَغَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يَا جَابِرُ قُلْتُ لَبَّيْكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ إِذَا كَانَ وَاسِعًا فَخَالِفْ بَيْنَ طَرَفَيْهِ وَإِذَا كَانَ ضَيِّقًا فَاشْدُدْهُ عَلَى حَقْوِكَ سِرْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَكَانَ قُوتُ كُلِّ رَجُلٍ مِنَّا فِي كُلِّ يَوْمٍ تَمْرَةً فَكَانَ يَمَصُّهَا ثُمَّ يَصُرُّهَا فِي ثَوْبِهِ وَكُنَّا نَخْتَبِطُ بِقِسِيِّنَا وَنَأْكُلُ حَتَّى قَرِحَتْ أَشْدَاقُنَا فَأُقْسِمُ أُخْطِئَهَا رَجُلٌ مِنَّا يَوْمًا فَانْطَلَقْنَا بِهِ نَنْعَشُهُ فَشَهِدْنَا أَنَّهُ لَمْ يُعْطَهَا فَأُعْطِيَهَا فَقَامَ فَأَخَذَهَا سِرْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى نَزَلْنَا وَادِيًا أَفْيَحَ فَذَهَبَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقْضِي حَاجَتَهُ فَاتَّبَعْتُهُ بِإِدَاوَةٍ مِنْ مَاءٍ فَنَظَرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَمْ يَرَ شَيْئًا يَسْتَتِرُ بِهِ فَإِذَا شَجَرَتَانِ بِشَاطِئِ الْوَادِي فَانْطَلَقَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى إِحْدَاهُمَا فَأَخَذَ بِغُصْنٍ مِنْ أَغْصَانِهَا فَقَالَ انْقَادِي عَلَيَّ بِإِذْنِ اللَّهِ فَانْقَادَتْ مَعَهُ كَالْبَعِيرِ الْمَخْشُوشِ الَّذِي يُصَانِعُ قَائِدَهُ حَتَّى أَتَى الشَّجَرَةَ الْأُخْرَى فَأَخَذَ بِغُصْنٍ مِنْ أَغْصَانِهَا فَقَالَ انْقَادِي عَلَيَّ بِإِذْنِ اللَّهِ فَانْقَادَتْ مَعَهُ كَذَلِكَ حَتَّى إِذَا كَانَ بِالْمَنْصَفِ مِمَّا بَيْنَهُمَا لَأَمَ بَيْنَهُمَا يَعْنِي جَمَعَهُمَا فَقَالَ الْتَئِمَا عَلَيَّ بِإِذْنِ اللَّهِ فَالْتَأَمَتَا قَالَ جَابِرٌ فَخَرَجْتُ أُحْضِرُ مَخَافَةَ أَنْ يُحِسَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِقُرْبِي فَيَبْتَعِدَ وَقَالَ مُحَمَّدُ بْنُ عَبَّادٍ فَيَتَبَعَّدَ فَجَلَسْتُ أُحَدِّثُ نَفْسِي فَحَانَتْ مِنِّي لَفْتَةٌ فَإِذَا أَنَا بِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُقْبِلًا وَإِذَا الشَّجَرَتَانِ قَدْ افْتَرَقَتَا فَقَامَتْ كُلُّ وَاحِدَةٍ مِنْهُمَا عَلَى سَاقٍ فَرَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَفَ وَقْفَةً فَقَالَ بِرَأْسِهِ هَكَذَا وَأَشَارَ أَبُو إِسْمَعِيلَ بِرَأْسِهِ يَمِينًا وَشِمَالًا ثُمَّ أَقْبَلَ فَ

Ne laca bidxiña ti hombre láʼ Harún, ti hombre ni runi dxiiñaʼ ndaaniʼ ti yoo ni láʼ Muhammad bin Abbad], ne casi ñaca tobi si nga hadiz stiʼ guirópacabe ne ca explicación ni zeeda raríʼ de matan que nga stiʼ Harún, guirópacabe guniʼcabe: Ubadah bin Ash Shamit] ni guníʼ: «Naa ne bixhozeʼ guyuudu para guni estudiardu ndaaniʼ guidxihuiiniʼ stiʼ ca ansar riʼ ante gáticabe. Primé binni ni bidxaagadu nga [Abu Al Yasar], ti xhamigu Rasulullah Sallallahu ‘alaihi wa Salam, nuube né ti esclavu stibe, zinébe ti grupu de sábana, Abu Al Yasar nácube ti manta de Ma’afiri ne esclavu stibe laaca nacu ti manta de Ma’afiri. Bixhozeʼ gudxi laabe: O tioʼ, dxandíʼ ruuyaʼ seña de xiana lu lúluʼ. Laabe guniʼbe: Zacá ni. So y so bin so y so gupa ti deuda naa, guyaaʼ ra nuu familia stibe, gudxeʼ laabe hola despué gudxeʼ ca diidxaʼ que despué gúdxicabe naa: Coʼ. Laabe guniʼbe: Bicaadiágabe ridxi stiluʼ. Despué biuu jñaaʼ, Arikah, ne gudxeʼ laabe: Biree raríʼ, maʼ nannaʼ paraa nuuluʼ. Gunabadiidxaʼ: Xiñee caguíteluʼ naa yaʼ. Laabe bicábibe: «Naa, pur Alá, zabeʼ lii, cadi cusiguieeʼ, pur Alá, bidxibeʼ gabeʼ lii ne despué bisiguieeʼ ne bineʼ prometer lii ne despué bicheenéʼ ni». Laatu nga ti xhamigu Rasulullah Sallallahu 'alaihi wa Salam ne naa, pur Alá, nuaaʼ lu guendanagana. Naa riniéʼ: Alá. Laabe bicábibe: «Alá». Naa riniéʼ: Alá. Laabe bicábibe: «Alá». Naa riniéʼ: Alá. Laabe bicábibe: «Alá». Óraque gucuaabe sábana que ne bichábe ni né nabe, gúdxibe naa: Pa nápaluʼ bueltu, biquixe ni ne pa qué gápaluʼ ni libre lii. Biiyaʼ guiropaʼ lúʼ - guluube ca dedo stibe ra nuu lúbe - bicaadiágabe guiropaʼ diagaʼ ne bieneʼ ladxiduáʼ - biluíʼbe lugar ra nuu ladxidoʼbe - biiyaʼ mensajeru stiʼ Alá sallallaahu 'alaihi wa Salam cayábibe: «Tutiica gucueeza ti binni nagana o gulá laabe de lu deuda stibe. Laabe guniʼbe: Ngue runi gudxeʼ laabe: O tioʼ, pa guicaaluʼ manta stiʼ esclavu stiluʼ, guicaaluʼ esclavu stiluʼ ni maʼafiri, guicaaluʼ manta stibe ni maʼfiri ne gucaaluʼ manta stiluʼ luguiabe, claru zucaaluʼ joya ne laabe laaca zucaaluʼ joya. Biʼniʼ frotarbe iqueʼ despué biʼniʼ orarbe: «Oh Alá, guluu ndaayaʼ laabe». O sobrinu stinneʼ, biiyaʼ guiropaʼ lúʼ - guluube ca dedo stibe ra nuu lúbe - binadiágabe guiropaʼ diagaʼ ne bieneʼ ladxiduáʼ - biluíʼbe lugar ra nuu ladxidoʼbe - biiyaʼ mensajeru stiʼ Alá sallallaahu 'alaihi wa Salam ora guníʼ: «Bidii laacabe guendaró de ni rócabe ne bidii laacabe de ni nápanu lari galán riʼ». jma nagueenda para naa que laabe guicaabe guendanachaʼhuiʼ stinneʼ dxi guiasa ca gueʼtuʼ ca. Biuudu dede yendadu ra nuu [Jabir bin Abdullah] ra mezquita stibe, cayúnibe oración ne nácube ti camisa ni maʼ bichiibe. Bizayaʼ luguiáʼ binni dede guríʼ lade Jabir ne Qibla. Ne gudxeʼ laabe: «Guiá Alá lii, xiñee cayuni orarluʼ né ti camisa si ne chal stiluʼ ladu yaʼ. Biʼniʼ señabe né náʼbe lu pecho stinneʼ casi ndiʼ -bichiibe ca dedo stibe ne biquiichibe cani, gúdxibe naa: Racaladxeʼ gueeda ti binni huati casi lii ra nuaaʼ ne guʼyaʼ xi runeʼ ti ganda guni copiarbe ni. Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wa Salam ti biaje beeda ra nuudu ndaaniʼ mezquita stidu laga ziné ti rama stiʼ Ibn Tab, biiyaʼ nuu flema lu dirección stiʼ mezquita que ne despué bichábe ni né rama que, despué de ngue biiyadxibe laadu ne gunabadiidxabe laadu: «Which away of Allah to?» guniʼbe: Maʼ bidxiibadu laca laadu. Biguetaʼ gunabadiidxabe: «Tu laatu racalaʼdxiʼ guiree Alá de laa yaʼ». Bicábidu: «Coʼ, mensajeru stiʼ Alá». Laabe guniʼbe: «Dxandíʼ, ora guni orar tobi de laatu, nuu Allah Tabaraka wa Taʼala nezalube, nga runi cadi guiree ni». h neza ra nuube o ladu derechu stibe, escupirbe ladu bigaʼ, xagueteʼ ñeebe ladu bigaʼ. Ne pa qué ganda guni controlarbe laca laabe dede ora maʼ biʼniʼ escupirbe o maʼ biʼniʼ roncarbe, naquiiñeʼ gúnibe ni né lari stibe casi ndiʼ». Biʼniʼ doblarbe lari stibe ne despué guniʼbe: «Biluíʼ naa aceite zaʼfaran». Bichácabe ni lu punta stiʼ costilla media ne despué bichácabe ni lu flema ni biaana que. gaayuʼ, xhono ne gadxe binni, despué tobi de ca conductor stiʼ camellu ni zeeda de Ansar que biʼniʼ rodear camellu stiʼ, despué de ngue biʼniʼ ruxidxi camellu que ne despué gudxiibaʼ laca laa. Laabe bicábibe: «Naa nga, mensajeru stiʼ Alá». Ne laca bidxiña ti hombre láʼ Rasulullah, laa guníʼ: «Biete, cadi chuʼluʼ lu intiica cosa ni maʼ guca maldecir». Cadi guni orarluʼ pur ca cosa malu ni rúniluʼ, cadi guni orarluʼ pur ca xiiñiluʼ, cadi guni orarluʼ pur ca cosa malu stiluʼ, cadi guzuubaluʼ diidxaʼ ora guicabi ca oración stiʼ Alá ne despué zudiibe cani pur lii’. Bizaʼdu né Rasulullah sallallahu alayihi wa Salam dede ora maʼ zixhinni. Bidxiñadu ra nuu tobi de ca nisadóʼ stiʼ Árabe ne Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa Salam guníʼ: «Tu racalaʼdxiʼ cheʼ nezalúdu ne guni chaahuiʼ bizé que, despué de ngue gueʼ nisa ne despué gudii laadu xiixa ni guedu» Jabir guníʼ: «Bizuhuaaʼ ne gudxeʼ laabe: «Naa nga, o mensajeru stiʼ Alá». Ne laca bidxiña ti hombre láʼ Jabir, ne laa guníʼ: «¿Tuu nga sti binni ni nuuné Jabir?». Jabar bin Shakhr bizuhuaa dxiichiʼ. Guyuudu ra bizé que ne despué guleedu ti o chupa cubeta ndaaniʼ bizé que. Bisábadu ni ne despué guleedu ni dede bidxá ni nisa. Primé binni ni bidxaagalú laadu nga Rasulullah, gunabadiidxabe laadu: «¿Ñee guirópatu rudiitu lugar gaca ni la?». Bicábidu laabe: «Dxandíʼ, mensajeru stiʼ Alá». bidxiibabe ique camellu stibe, despué biʼniʼ camellu stibe nisa, gunaazebe ca rienda que ne bichii camellu stibe ñee ne biʼniʼ orinar. Despué de ngue biguetaʼ ni ne bicaa ridxi ni. Ne laca bidxiña profeta que ra nuu bizé que ne biʼniʼ ablución. Bizuhuaaʼ ne bineʼ ablución stinneʼ ra biquiiñeʼ nisa ni biaana de ablución stiʼ Rasulullah Sallallahu 'alaihi wa Salam. Ne laca bidxiña ti hombre láʼ Jabbar bin Shakhr, ne guyé para guiziilaʼdxiʼ ne bizuhuaa profeta que para guni orar. Bicaaʼ ti manta, gucalaʼdxeʼ nuchiiʼ ni peru qué nindá ni. Gupa manta que ti punta ne despué biguetaʼ ni, despué de ngue bindaaʼ ni lade guiropaʼ punta que ne despué biquiichiʼ ni né xpaʼnaʼ. Ne óraque beedaʼ ne bizuhuaaʼ ladu bigaʼ stiʼ Rasulullah. Gucuaabe nayaʼ ne bidxiibabe naa para gucaabe naa ladu derechu stibe. Despué de ngue bidxiña Jabbar bin Shakhr. Biʼniʼ ablución despué beeda ne bizuhuaa ladu bigaʼ stiʼ Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wa Salam, despué gunaazeʼ náʼdu ne guluucabe laadu atrá de laabe. Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa Salam biiyaʼ naa peru qué ñuneʼ sentir ni, despué de ngue bieneʼ despué bíʼnibe ti seña né náʼ, gucaláʼdxibe niniʼbe biʼniʼ atarluʼ parte media stiluʼ. Despué de biʼniʼ orarbe, guníʼ Rasulullá: «¡Oh Jabir!». Bicabiʼ laabe: «Dxandíʼ, mensajeru stiʼ Alá». Laabe guniʼbe: «Pa naroʼbaʼ camisa ca, bichii ni lade guiropaʼ punta stini ne pa nahuiiniʼ ni, bichii ni luguiáʼ cintura stiluʼ». Ti biaje guzadu né profeta sallallaahu 'alaihi wa Salam ne cada tobi de laadu gudó ti fecha guiráʼ dxi. Bichuugube ni despué guluube ni lu lari stibe, ne biʼniʼ moverdu yaga que para guiaba ca guieʼ stini . Gudoʼdo ni dede bichii ca esquina stiʼ ruaadu. Juraʼ, nuu tuuxa de laadu ni binitilú ti dxi. Despué guyédu biyúbidu ni ne despué gucuaadu ni. Bidiʼdu testimonio pur laabe maʼ bidiicabe laabe -ti cuota de fecha- ne despué bidiicabe laabe cani. Bizuhuaabe ne gucuaabe ni. Ti biaje guzadu né profeta sallallaahu ‘alaihi wa Salam dede biaanadu ndaaniʼ ti valle naroʼbaʼ. Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wa Salam guyé para guni cumplir dxiiñaʼ stiʼ, naa yenandaʼ laabe de atrá zineʼ ti cubeta de nisa. Biiyadxibe guiráʼ ladu, qué ñuuyabe gastiʼ para nuchiibe. Resulta que nuu chupa yaga ra riluxe valle que. Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wa Salam guyé ra nuu tobi de laacabe despué gunaazeʼ ti rama stini, ne gúdxibe naa: «Bidxiibaʼ laca lii pur naa, né permisu stiʼ Alá». Rama que bidxiibaʼ laca laa né laabe casi ti camellu ni napa ti guié ni bizáʼ controlador stiʼ, dede ora yendábe ra nuu sti yaga ne gunaazebe tobi de ca rama stini, gúdxibe laa: «Bidxiibaʼ laca laa pur naa, né permisu stiʼ Alá». Laaca bizuxibi rama que. Despué de guyuube galahuiʼ de guiropaʼ binni que, biʼniʼ unificarbe laacaʼ, guniʼbe: «Laguni unificar pur naa, né permisu stiʼ Alá». Guirópacabe nuucabe tobi si. Jabir guníʼ: «Nagueendaca biree guxooñeʼ purtiʼ guyuuladxeʼ guni sentir Rasulullah Sallallahu 'alaihi wa Salam nuaaʼ gaxha de laabe ngue runi zaree de raqué. Muhammad bin Abbad guníʼ lu historia stiʼ: Biree guxooñeʼ ne naa guríʼ canieniáʼ naa. Biiyadxiéʼ ladu que ne biiyaʼ beeda profeta sallallaahu 'alaihi wa Salam ne biiyaʼ guiropaʼ yaga que radiadu. Cada tobi de laacani zuhuaa lu poste stiʼ. Biiyaʼ zuhuaa Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wa Salam ne biʼniʼ ti gestu né ique casi ndiʼ —Abu Ismaíl biʼniʼ seña né ique ladu derechu ne ladu bigaʼ— despué de ngue beedabe. Ora yendábe nezaluáʼ gunabadiidxabe naa: «Hey Jabir, ñee ruuyaluʼ ra zuhuaaʼ la?». Bicabiʼ laabe: «Dxandíʼ, o mensajeru stiʼ Alá». Gúdxibe laacaʼ: Guyé ra nuu guiropaʼ yaga ca, bigá ti bandaga stiʼ cada tobi de laacani, despué dané cani raríʼ. Ora maʼ nuuluʼ ra zuhuaaʼ, gulee ti rama ladu derechu stiluʼ ne sti rama ladu bigaʼ stiluʼ». Jabir guníʼ: Bizuhuaaʼ despué gucuaaʼ ti guié, bichiiʼ ni despué biquiichiʼ ni dede guca ni naguidxi, despué de guyaaʼ ra nuu guiropaʼ yaga que, bichiiʼ ca rama stiʼ cada tobi de ca guiropaʼ yaga que. Biguetaʼ ra bidxiibaʼ laabe dede ra bizuhuaaʼ ra zuhuaa profeta sallallaahu ‘alaihi wa Salam. Bireeʼ ti rama de ladu derechu stinneʼ ne sti rama de ladu bigaʼ stiluʼ, despué de ngue guyaaʼ ra nuu Mensajeru stiʼ Dios sallallaahu 'alaihi wa Salam, gudxeʼ laabe: «Maʼ bineʼ ni, o Mensajeru stiʼ Dios, despué xi para nga yaʼ». Laabe bicábibe: «Gudiʼdiʼ chupa baʼ ra cayuni castigarcabe cani nabeza ndaaniʼ cani, pur intercesión stinneʼ, gucalaʼdxeʼ nusiáʼndaʼ guiropaʼ baʼ que biaʼ dxi guiaba guiropaʼ rama que». Despué yendadu ra nuu ejércitu que ne guníʼ Rasulullá: «¡Oh Jabir, bicaa ridxi para guicaaluʼ nisa de ablución!». Guniéʼ: «Nisa stiʼ ablución, nisa stiʼ ablución, nisa stiʼ ablución». Ne gudxeʼ laabe: «O Mensajeru stiʼ Alá, qué nidxelaʼ nin ti gota nisa ndaaniʼ caravana que». Ne laca bidxiña ti hombre láʼ Ansar, ti hombre ni runi dxiiñaʼ ndaaniʼ ti recipiente secu ni nuu lu ti recipiente de yaga ni cá cueʼ ne despué gúdxibe naa: «Guyé ra nuu fulano bin fulano Al Ansari ne biiyaʼ pa nuu ti ndaa nisa ndaaniʼ recipiente que». Bidxiñaʼ ra nuube despué biiyaʼ ndaaniʼ recipiente que, qué nidxelaʼ sti cosa que ti gota nisa ra riluxe recipiente que, pa nucháʼ ni dxandíʼ zaca secar ni. Despué de ngue guyaaʼ ra nuu Mensajeru stiʼ Dios sallallaahu 'alaihi wa Salam, ne gudxeʼ laa: «Oh Mensajeru stiʼ Dios, qué nidxelaʼ gastiʼ, sínuque ti gota nisa si ra riluxe recipiente que, pa nuxheleʼ ni dxandipeʼ niguiidxiʼ ni». Laabe guniʼbe: «Guyé ne yené ni raríʼ». Gucuaaʼ ni ne laabe gucuaabe ni né nabe. Cadi jneza diʼ ca diidxaʼ guniʼbe . Ora gunnaʼ xipeʼ nga ni, gunaazeʼ ni né guiropaʼ nabe, despué de bidiibe ni naa, gúdxibe naa: «Oh Jabir, bicaa ridxi ti vasu naroʼbaʼ». Ni rábicabe: Vaso naroʼbaʼ, o caravana. Despué gucuaaʼ ni ne guluaaʼ ni nezalú mensajeru stiʼ Dios sallallaahu 'alaihi wa Salam, bíʼnibe seña lu vasu que né náʼ casi ndiʼ - Jabir bichii náʼ, biquiichiʼ ca dedo stiʼ ne despué guluu cani ndaaniʼ vasu que. Laabe guniʼbe: «Gucuaa ni, Jabir, despué bichá ni luguiaʼyaʼ ne gudxi laabe: «Bismillaah». Bicháʼ ni para laabe ne gudxeʼ laabe: Bismillaah. Biiyaʼ biree nisa lade ca dedo stiʼ mensajeru stiʼ Dios sallallaahu 'alaihi wa Salam despué biree nisa ndaaniʼ vasu naroʼbaʼ que ne biguetaʼ dede bidxá ni, despué de ngue guniʼbe: «Oh Jabir, bicaa ridxi tu caquiiñeʼ nisa». Jabir guníʼ: Rié binni ne riguʼbaʼ dede ora maʼ bidxaga. Óraque gudxeʼ laabe: ñee nuuruʼ tu caquiiñeʼ nisa la? Ne laca bidxiña ti hombre láʼ Salam, ne bidxiibaʼ náʼ de ndaaniʼ vasu naroʼbaʼ ni dxaʼ nisa que. Ca binni que biʼniʼ quejarcaʼ de hambre ra nuu mensajeru stiʼ Dios sallallaahu 'alaihi wa Salam ne gúdxibe laacaʼ: «Alá gudii laatu ni gótu». despué guyédu ra playa, biaba marea que ne biaba ti benda ndaaniʼ ni despué bizaanidu ti guí cueʼ ni, biʼniʼ cocinardu ne biʼniʼ parrilladu ni despué gudóʼdo dede bidxágadu. Jabir guníʼ: Naa, zacá ne zacá ne zacá ne zacá -biʼniʼ contarbe dede gaayuʼ binni- biuudu ndaaniʼ ca guié lúbe, guirutiʼ ñuuyaʼ laadu dede ora bireedu. Gucuaadu tobi de ca ceja stibe despué biʼniʼ arqueardu ni, despué de ngue bicaa ridxidu hombre jma naroʼbaʼ nuu ndaaniʼ caravana que, camellu jma naroʼbaʼ nuu ndaaniʼ caravana que ne binni ni rizá lu pillión jma naroʼbaʼ nuu ndaaniʼ caravana que, biuube xagueteʼ ni sin nudxiibabe ique.

Hadith

Imam Muslim : 5329

حَدَّثَنِي سَلَمَةُ بْنُ شَبِيبٍ حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ أَعْيَنَ حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ حَدَّثَنَا أَبُو إِسْحَقَ قَالَ سَمِعْتُ الْبَرَاءَ بْنَ عَازِبٍ يَقُولُا جَاءَ أَبُو بَكْرٍ الصِّدِّيقُ إِلَى أَبِي فِي مَنْزِلِهِ فَاشْتَرَى مِنْهُ رَحْلًا فَقَالَ لِعَازِبٍ ابْعَثْ مَعِيَ ابْنَكَ يَحْمِلْهُ مَعِي إِلَى مَنْزِلِي فَقَالَ لِي أَبِي احْمِلْهُ فَحَمَلْتُهُ وَخَرَجَ أَبِي مَعَهُ يَنْتَقِدُ ثَمَنَهُ فَقَالَ لَهُ أَبِي يَا أَبَا بَكْرٍ حَدِّثْنِي كَيْفَ صَنَعْتُمَا لَيْلَةَ سَرَيْتَ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ نَعَمْ أَسْرَيْنَا لَيْلَتَنَا كُلَّهَا حَتَّى قَامَ قَائِمُ الظَّهِيرَةِ وَخَلَا الطَّرِيقُ فَلَا يَمُرُّ فِيهِ أَحَدٌ حَتَّى رُفِعَتْ لَنَا صَخْرَةٌ طَوِيلَةٌ لَهَا ظِلٌّ لَمْ تَأْتِ عَلَيْهِ الشَّمْسُ بَعْدُ فَنَزَلْنَا عِنْدَهَا فَأَتَيْتُ الصَّخْرَةَ فَسَوَّيْتُ بِيَدِي مَكَانًا يَنَامُ فِيهِ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي ظِلِّهَا ثُمَّ بَسَطْتُ عَلَيْهِ فَرْوَةً ثُمَّ قُلْتُ نَمْ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَأَنَا أَنْفُضُ لَكَ مَا حَوْلَكَ فَنَامَ وَخَرَجْتُ أَنْفُضُ مَا حَوْلَهُ فَإِذَا أَنَا بِرَاعِي غَنَمٍ مُقْبِلٍ بِغَنَمِهِ إِلَى الصَّخْرَةِ يُرِيدُ مِنْهَا الَّذِي أَرَدْنَا فَلَقِيتُهُ فَقُلْتُ لِمَنْ أَنْتَ يَا غُلَامُ فَقَالَ لِرَجُلٍ مِنْ أَهْلِ الْمَدِينَةِ قُلْتُ أَفِي غَنَمِكَ لَبَنٌ قَالَ نَعَمْ قُلْتُ أَفَتَحْلُبُ لِي قَالَ نَعَمْ فَأَخَذَ شَاةً فَقُلْتُ لَهُ انْفُضْ الضَّرْعَ مِنْ الشَّعَرِ وَالتُّرَابِ وَالْقَذَى قَالَ فَرَأَيْتُ الْبَرَاءَ يَضْرِبُ بِيَدِهِ عَلَى الْأُخْرَى يَنْفُضُ فَحَلَبَ لِي فِي قَعْبٍ مَعَهُ كُثْبَةً مِنْ لَبَنٍ قَالَ وَمَعِي إِدَاوَةٌ أَرْتَوِي فِيهَا لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِيَشْرَبَ مِنْهَا وَيَتَوَضَّأَ قَالَ فَأَتَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَكَرِهْتُ أَنْ أُوقِظَهُ مِنْ نَوْمِهِ فَوَافَقْتُهُ اسْتَيْقَظَ فَصَبَبْتُ عَلَى اللَّبَنِ مِنْ الْمَاءِ حَتَّى بَرَدَ أَسْفَلُهُ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ اشْرَبْ مِنْ هَذَا اللَّبَنِ قَالَ فَشَرِبَ حَتَّى رَضِيتُ ثُمَّ قَالَ أَلَمْ يَأْنِ لِلرَّحِيلِ قُلْتُ بَلَى قَالَ فَارْتَحَلْنَا بَعْدَمَا زَالَتْ الشَّمْسُ وَاتَّبَعَنَا سُرَاقَةُ بْنُ مَالِكٍ قَالَ وَنَحْنُ فِي جَلَدٍ مِنْ الْأَرْضِ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أُتِينَا فَقَالَ لَا تَحْزَنْ إِنَّ اللَّهَ مَعَنَا فَدَعَا عَلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَارْتَطَمَتْ فَرَسُهُ إِلَى بَطْنِهَا أُرَى فَقَالَ إِنِّي قَدْ عَلِمْتُ أَنَّكُمَا قَدْ دَعَوْتُمَا عَلَيَّ فَادْعُوَا لِي فَاللَّهُ لَكُمَا أَنْ أَرُدَّ عَنْكُمَا الطَّلَبَ فَدَعَا اللَّهَ فَنَجَا فَرَجَعَ لَا يَلْقَى أَحَدًا إِلَّا قَالَ قَدْ كَفَيْتُكُمْ مَا هَاهُنَا فَلَا يَلْقَى أَحَدًا إِلَّا رَدَّهُ قَالَ وَوَفَى لَنَا و حَدَّثَنِيهِ زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ ح و حَدَّثَنَاه إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا النَّضْرُ بْنُ شُمَيْلٍ كِلَاهُمَا عَنْ إِسْرَائِيلَ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ الْبَرَاءِ قَالَ اشْتَرَى أَبُو بَكْرٍ مِنْ أَبِي رَحْلًا بِثَلَاثَةَ عَشَرَ دِرْهَمًا وَسَاقَ الْحَدِيثَ بِمَعْنَى حَدِيثِ زُهَيْرٍ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ و قَالَ فِي حَدِيثِهِ مِنْ رِوَايَةِ عُثْمَانَ بْنِ عُمَرَ فَلَمَّا دَنَا دَعَا عَلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَاخَ فَرَسُهُ فِي الْأَرْضِ إِلَى بَطْنِهِ وَوَثَبَ عَنْهُ وَقَالَ يَا مُحَمَّدُ قَدْ عَلِمْتُ أَنَّ هَذَا عَمَلُكَ فَادْعُ اللَّهَ أَنْ يُخَلِّصَنِي مِمَّا أَنَا فِيهِ وَلَكَ عَلَيَّ لَأُعَمِّيَنَّ عَلَى مَنْ وَرَائِي وَهَذِهِ كِنَانَتِي فَخُذْ سَهْمًا مِنْهَا فَإِنَّكَ سَتَمُرُّ عَلَى إِبِلِي وَغِلْمَانِي بِمَكَانِ كَذَا وَكَذَا فَخُذْ مِنْهَا حَاجَتَكَ قَالَ لَا حَاجَةَ لِي فِي إِبِلِكَ فَقَدِمْنَا الْمَدِينَةَ لَيْلًا فَتَنَازَعُوا أَيُّهُمْ يَنْزِلُ عَلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَنْزِلُ عَلَى بَنِي النَّجَّارِ أَخْوَالِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ أُكْرِمُهُمْ بِذَلِكَ فَصَعِدَ الرِّجَالُ وَالنِّسَاءُ فَوْقَ الْبُيُوتِ وَتَفَرَّقَ الْغِلْمَانُ وَالْخَدَمُ فِي الطُّرُقِ يُنَادُونَ يَا مُحَمَّدُ يَا رَسُولَ اللَّهِ يَا مُحَمَّدُ يَا رَسُولَ اللَّهِ

Ne laca bidxiña ti hombre láʼ Al Hasán, ti hombre ni runi dxiiñaʼ ndaaniʼ ti yoo ni láʼ Abu Ishaq, ne laa guníʼ: «Binadiaʼgaʼ [Al Baraʼ bin Azib] guníʼ: «Abu Bakr. né naa para chiné laabe ralidxeʼ. Bixhozeʼ gudxi naa: Bicaa ni. Bireeʼ né laabe ne bixhozeʼ para quixeʼ ni. Bixhozeʼ gudxi laabe: «Hey [Abu Bakr], gudxi naa, xi cayúnitu guirópatu huaxhinni ora canazatu né Rasulullah sallallaahu ’alaihi wa Salam yaʼ. Abu Bakr guníʼ: «Zacá ni. Guzadu guidubi gueelaʼ dede galaa dxi. Nabé nandáʼ calle que ne guirutiʼ ridiʼdiʼ raqué dede ora rindisaʼ ti guié naroʼbaʼ para laadu, rudii ni sombra ne qué rindáʼ naxhi ca -rayo- stiʼ Gubidxa despué. Bicueezadu laadu gaxha de raqué ne despué bidxiñadu ra nuu guié que. Ne ca nayaʼ, bineʼ nivelar ti lugar ra zanda guiree profeta sallallaahu 'alaihi wa Salam xaʼnaʼ sombra stiʼ guié que, despué bicháʼ lari ni bizáʼcabe de guicha ique maniʼ luguiani, gudxeʼ laabe: Guyé ra rásiluʼ, o mensajeru stiʼ Alá, naa zuuyaʼ lii pur lii. Biree guxooñebe despué guyaaʼ para guuyaʼ guidubi vuelta stibe. Bihuinni nuu ti hombre ni rapa chiva ni beeda né ca chiva stiʼ ra nuu ti guié naroʼbaʼ, laabe racaláʼdxibe guilábe cásica laadu. Gunabadiidxaʼ: Tu stiʼ lii, esclavu yaʼ. Laabe bicábibe: «Stiʼ tuuxa de ca binni de Medina ni». Gunabadiidxaʼ: Ñee nuu leche ndaaniʼ chiva stiluʼ la? Laabe bicábibe: «Zanda». Gunabadiidxaʼ laabe: ñee zuni ruluíʼluʼ naa la? Laabe bicábibe: «Zanda». Bicaabe ti chiva ne biquiichibe bolsa de leche que de guicha ique, guixi ne guixi -Laabe -Abu Ishaq- guniʼbe: Biiyaʼ Al Bara` bichá náʼ sti ladu laga cayuni limpiar - despué biʼniʼ lechebe ni para naa ndaaniʼ ti vasu ni napa caadxi leche ndaaniʼ. Abu Bakr guníʼ: «Bineʼ recipiente ra biʼniʼ profeta sallallahu alaihi wa Salam nisa ne biʼniʼ ablución. Laabe guniʼbe: «Óraque guyaaʼ ra nuu profeta sallallaahu ‘alaihi wa Salam ne qué nusibaniʼ laabe, peru bihuinni dxichi que nga biásabe, despué guluaaʼ nisa lu leche que dede biáʼsipeʼ ni nuu ndaaniʼ ni, despué gudxeʼ laabe: «O Mensajero de Alá, guʼnuʼ leche riʼ». Biʼniʼ beʼbe dede biecheʼ. Despué de ngue guniʼbe: «Ñee cadi maʼ bidxiña dxi chaaʼ la?». Para bicabiʼ laabe: Zacá ni. Despué bireedu despué de bidxiibaʼ Gubidxa ladu gueteʼ, laga canazananda Suraqah bin Malik laadu laga nuudu lu layú ra qué gapa binni ni gó. Ne gudxeʼ laabe: «O Mensajeru stiʼ Alá, maʼ bidxaagalúcabe laadu». Laabe guniʼbe: «Cadi chuʼluʼ triste, dxandíʼ nuuné Alá laanu». Ne óraque biʼniʼ orar mensajeru stiʼ Alá sallallaahu 'alaihi wa Salam mal pur laabe dede biaba caballu stibe ndaaniʼ yu dede ra xpéchube, despué guniʼbe: «Nannaʼ guirópatu runi orartu mal pur naa, yanna laguni orartu Alá pur naa, pur Alá zudieeʼ guiropaʼ ni canabaʼ laatu». Despué biʼniʼ orar Alá ne Suraqah guyuu seguru ne bibiguetaʼ. Qué nidxaagalube guirutiʼ peru guniʼbe: «Napaʼ biaʼ caquiiñeʼ para lii, laabe —Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wa Salam— cadi nuube raríʼ. Qué nidxaagalube guirutiʼ sínuque bidxiguétabe laacaʼ. Abu Bakr guníʼ: Biʼniʼ cumplirbe promesa bíʼnibe laanu. Maʼ gudxi ni naa [Zuhair bin Harb] maʼ gudxi ni laadu [Osmán bin Umar]. Ne laca bidxiña ti hombre láʼ Abu Bakr, laa guzíʼ ti maniʼ ni rizá lu bixhozeʼ pur trece dirham, ne guniʼbe de ti hadiz de Zushair ne A he hadith ni napa significadu stiʼ Abu Bakr. Ne laca bidxiña ti hombre láʼ Suraqah bin Malik, ne biʼniʼ orarbe pur laabe, ne despué biaba caballu stibe ndaaniʼ yu dede ra bidxágabe, despué biaba Suraqah ne guníʼ: «O Mahoma, nannaʼ ndiʼ nga ni bíʼniluʼ, biʼniʼ orar naa de Alá para lii. zuneʼ ciegu binni ni nuu atrá de naa. Ndiʼ nga funda stinneʼ para flecha, gucuaa ti flecha purtiʼ zuni cruzarluʼ camellu stinneʼ ne ca esclavu stinneʼ lugar riʼ ne ndiʼ, biʼniʼ favor gucuaa ni caquiiñeluʼ. Laabe guniʼbe: «Cadi caquiiñeʼ diʼ ca camellu stiluʼ». Guionnadu nuudu Medina huaxhinni ne despué gudinde diidxadu purtiʼ qué gánnadu tu gucueeza profeta sallallaahu 'alaihi wa Salam. Laabe guniʼbe: «Laguiaanané ca xiiñiʼ Najjar, ca tioʼ Abdul Muthallib, rusisacaʼ laacabe pur ngue». Ca hombre ne ca gunaa que riécabe ique ca yoo que, ca baʼduhuiiniʼ ne ca mozo que riguítecaʼ lu ca calle que, rucaacaʼ ridxi: O Mahoma, o Mensajeru stiʼ Alá, O Mahoma, o Mensajeru stiʼ Alá.

Hadith

Imam Muslim : 5330

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنْ هَمَّامِ بْنِ مُنَبِّهٍ قَالَ هَذَا مَا حَدَّثَنَا أَبُو هُرَيْرَةَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ أَحَادِيثَ مِنْهَا وَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قِيلَ لِبَنِي إِسْرَائِيلَ ادْخُلُوا الْبَابَ سُجَّدًا وَقُولُوا حِطَّةٌ يُغْفَرْ لَكُمْ خَطَايَاكُمْ فَبَدَّلُوا فَدَخَلُوا الْبَابَ يَزْحَفُونَ عَلَى أَسْتَاهِهِمْ وَقَالُوا حَبَّةٌ فِي شَعَرَةٍ

Ne laca bidxiña ti hombre láʼ Maʼmar, de [Hammam bin Munabbih], ne guníʼ: «Ndiʼ nga ni gudxi [Abu Hurairah] laanu de Rasulullah, despué bizeetebe caadxi de laacabe: Israel: «Guyuu ra puertaʼ que ne gudxiibaʼ laca laa ne gudxi laabe: «Hita» - biʼniʼ perdonar ca pecadu stiluʼ - Dxandíʼ zuni perdonarbe ca error stiluʼ despué bichaacabe ne biuucabe ra puertaʼ que laga ziguxooñecabe lu xcuérpucabe ne guniʼcabe: «Habbah -semilla- en harina».

Hadith

Imam Muslim : 5331

حَدَّثَنِي عَمْرُو بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ بُكَيْرٍ النَّاقِدُ وَالْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْحُلْوَانِيُّ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالَ عَبْدٌ حَدَّثَنِي و قَالَ الْآخَرَانِ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ يَعْنُونَ ابْنَ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ صَالِحٍ وَهُوَ ابْنُ كَيْسَانَ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ أَخْبَرَنِي أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ أَنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ تَابَعَ الْوَحْيَ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَبْلَ وَفَاتِهِ حَتَّى تُوُفِّيَ وَأَكْثَرُ مَا كَانَ الْوَحْيُ يَوْمَ تُوُفِّيَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ

Ne laca bidxiña ti hombre láʼ Abdu, ne xcaadxi binni guníʼ: «Biʼniʼ mandarbe laadu [Yaʼqub bin Ibrahim bin Saʼad], ne gúdxibe laadu [bixhozeʼ bixhozeʼ] de [Salihha]. biʼniʼ mandarbe naa [Anas bin Malik] que Alá ’azza wajalla biluxe revelación stiʼ Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wa Salam ante gatiʼ .

Hadith

Imam Muslim : 5332

حَدَّثَنِي أَبُو خَيْثَمَةَ زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَاللَّفْظُ لِابْنِ الْمُثَنَّى قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ وَهُوَ ابْنُ مَهْدِيٍّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ قَيْسِ بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ طَارِقِ بْنِ شِهَابٍ أَنَّ الْيَهُودَ قَالُوا لِعُمَرَ إِنَّكُمْ تَقْرَءُونَ آيَةً لَوْ أُنْزِلَتْ فِينَا لَاتَّخَذْنَا ذَلِكَ الْيَوْمَ عِيدًا فَقَالَ عُمَرُ إِنِّي لَأَعْلَمُ حَيْثُ أُنْزِلَتْ وَأَيَّ يَوْمٍ أُنْزِلَتْ وَأَيْنَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَيْثُ أُنْزِلَتْ أُنْزِلَتْ بِعَرَفَةَ وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَاقِفٌ بِعَرَفَةَ قَالَ سُفْيَانُ أَشُكُّ كَانَ يَوْمَ جُمُعَةٍ أَمْ لَا يَعْنِي { الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي }

Ne laca bidxiña ti hombre láʼ Abdurrahman bin Mahdi, laa gudxi laabe [Sufyan] de [Qais bin Musulmán] ne [Muhammad bin Al Mutsanna], textu stiʼ Ibn Al Mutsanna, guirópacabe nácabe: «Biʼniʼ mandarcabe laadu [Sufyan] de [Qais bin Musulmán] de [Thariq bin Musulmán], para [Jehaib] biindaʼ ti versículo ni, pa ñaca nusihuinni ni laanu, ñúninu dxi que ti saa: «Dxandíʼ nannaʼ padxí bihuinni versículo que, xi dxi bihuinni versículo que ne paraa guyuu profeta sallallaahu 'alaihi wa Salam dxi bihuinni versículo que. Versículo riʼ biaba ni ndaaniʼ guidxi Arafah dxi biʼniʼ wuquf profeta que ndaaniʼ guidxi Arafah. Sufyan guníʼ: «Qué gapaʼ duda pa viernes nga o pa coʼ, ni riníʼ nga: «Dxi riʼ maʼ bineʼ perfeccionar religión stiluʼ pur lii ne maʼ bineʼ cumplir ca ndaayaʼ stinneʼ pur lii». -Al Ma'ida: 3-

Hadith

Imam Muslim : 5333

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ وَاللَّفْظُ لِأَبِي بَكْرٍ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ إِدْرِيسَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ قَيْسِ بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ طَارِقِ بْنِ شِهَابٍ قَالَ قَالَتْ الْيَهُودُ لِعُمَرَ لَوْ عَلَيْنَا مَعْشَرَ يَهُودَ نَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةَ { الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي وَرَضِيتُ لَكُمْ الْإِسْلَامَ دِينًا } نَعْلَمُ الْيَوْمَ الَّذِي أُنْزِلَتْ فِيهِ لَاتَّخَذْنَا ذَلِكَ الْيَوْمَ عِيدًا قَالَ فَقَالَ عُمَرُ فَقَدْ عَلِمْتُ الْيَوْمَ الَّذِي أُنْزِلَتْ فِيهِ وَالسَّاعَةَ وَأَيْنَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ نَزَلَتْ نَزَلَتْ لَيْلَةَ جَمْعٍ وَنَحْنُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِعَرَفَاتٍ

Ne laca bidxiña ti hombre láʼ Abdullah bin Idris, [Abdullah bin Idris], ne [Qais bin Musulmán], [Thariq bin Shihab], ne guníʼ: «Ca judíu que guniʼcaʼ ndiʼ, Pa biseendaʼ ca judíu que: maʼ biʼniʼ perfeccionarbe religión stibe para lii, ne maʼ nápabe suficiente para lii ca ndaayaʼ stinneʼ, ne maʼ bidieeʼ lugar gaca islam ti religión para lii’. -Al Maa`idah: 3- nánnanu dxi bihuinni versículo ca, dxandipeʼ zúninu dxi ca ti saa. Umar guníʼ: «Nannaʼ dxi ne pora bihuinni versículo que ne paraa guyuu Rasulullah sallallahu 'alaihi wasallam ora bihuinni versículo que, biaba versículo que gueelaʼ bidagulisaadu ora nuudu ra nuu Rasulullah sallallahu 'alaihi wa Salam ndaaniʼ guidxi Arafah.

Hadith

Imam Muslim : 5334

و حَدَّثَنِي عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ أَخْبَرَنَا جَعْفَرُ بْنُ عَوْنٍ أَخْبَرَنَا أَبُو عُمَيْسٍ عَنْ قَيْسِ بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ طَارِقِ بْنِ شِهَابٍ قَالَ جَاءَ رَجُلٌ مِنْ الْيَهُودِ إِلَى عُمَرَ فَقَالَ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ آيَةٌ فِي كِتَابِكُمْ تَقْرَءُونَهَا لَوْ عَلَيْنَا نَزَلَتْ مَعْشَرَ الْيَهُودِ لَاتَّخَذْنَا ذَلِكَ الْيَوْمَ عِيدًا قَالَ وَأَيُّ آيَةٍ قَالَ { الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي وَرَضِيتُ لَكُمْ الْإِسْلَامَ دِينًا } فَقَالَ عُمَرُ إِنِّي لَأَعْلَمُ الْيَوْمَ الَّذِي نَزَلَتْ فِيهِ وَالْمَكَانَ الَّذِي نَزَلَتْ فِيهِ نَزَلَتْ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِعَرَفَاتٍ فِي يَوْمِ جُمُعَةٍ

Ne laca bidxiña ti hombre láʼ Abu Umais, de [Qais bin Muslim] de [Thariq bin Shihab], ne guníʼ: «Ti judíu beeda ra nuu [Umar] ne gudxi laabe: ti dxi. Umar gunabadiidxaʼ: Xi versículo la? Laabe bicábibe naa: «Yannadxí maʼ bineʼ perfeccionar religión stiluʼ para lii, ne maʼ bineʼ cumplir ca ndaayaʼ stinneʼ luguialuʼ, ne maʼ bidieeʼ lugar gaca islam ti religión para lii». -Al Maa`idah: 3- Umar guníʼ: Dxandíʼ, nannaʼ dxi ne lugar ra bihuinni versículo riʼ, bihuinni versículo riʼ nezalú mensajeru stiʼ Dios sallallaahu 'alaihi wa Salam ndaaniʼ guidxi Arafah viernes.

Hadith

Imam Muslim : 5335

حَدَّثَنِي أَبُو الطَّاهِرِ أَحْمَدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ سَرْحٍ وَحَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى التُّجِيبِيُّ قَالَ أَبُو الطَّاهِرِ حَدَّثَنَا و قَالَ حَرْمَلَةُ أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ أَنَّهُ سَأَلَ عَائِشَةَ عَنْ قَوْلِ اللَّهِ { وَإِنْ خِفْتُمْ أَلَّا تُقْسِطُوا فِي الْيَتَامَى فَانْكِحُوا مَا طَابَ لَكُمْ مِنْ النِّسَاءِ مَثْنَى وَثُلَاثَ وَرُبَاعَ } قَالَتْ يَا ابْنَ أُخْتِي هِيَ الْيَتِيمَةُ تَكُونُ فِي حَجْرِ وَلِيِّهَا تُشَارِكُهُ فِي مَالِهِ فَيُعْجِبُهُ مَالُهَا وَجَمَالُهَا فَيُرِيدُ وَلِيُّهَا أَنْ يَتَزَوَّجَهَا بِغَيْرِ أَنْ يُقْسِطَ فِي صَدَاقِهَا فَيُعْطِيَهَا مِثْلَ مَا يُعْطِيهَا غَيْرُهُ فَنُهُوا أَنْ يَنْكِحُوهُنَّ إِلَّا أَنْ يُقْسِطُوا لَهُنَّ وَيَبْلُغُوا بِهِنَّ أَعْلَى سُنَّتِهِنَّ مِنْ الصَّدَاقِ وَأُمِرُوا أَنْ يَنْكِحُوا مَا طَابَ لَهُمْ مِنْ النِّسَاءِ سِوَاهُنَّ قَالَ عُرْوَةُ قَالَتْ عَائِشَةُ ثُمَّ إِنَّ النَّاسَ اسْتَفْتَوْا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعْدَ هَذِهِ الْآيَةِ فِيهِنَّ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ { يَسْتَفْتُونَكَ فِي النِّسَاءِ قُلْ اللَّهُ يُفْتِيكُمْ فِيهِنَّ وَمَا يُتْلَى عَلَيْكُمْ فِي الْكِتَابِ فِي يَتَامَى النِّسَاءِ اللَّاتِي لَا تُؤْتُونَهُنَّ مَا كُتِبَ لَهُنَّ وَتَرْغَبُونَ أَنْ تَنْكِحُوهُنَّ } قَالَتْ وَالَّذِي ذَكَرَ اللَّهُ تَعَالَى أَنَّهُ { يُتْلَى عَلَيْكُمْ فِي الْكِتَابِ } الْآيَةُ الْأُولَى الَّتِي قَالَ اللَّهُ فِيهَا { وَإِنْ خِفْتُمْ أَلَّا تُقْسِطُوا فِي الْيَتَامَى فَانْكِحُوا مَا طَابَ لَكُمْ مِنْ النِّسَاءِ } قَالَتْ عَائِشَةُ وَقَوْلُ اللَّهِ فِي الْآيَةِ الْأُخْرَى { وَتَرْغَبُونَ أَنْ تَنْكِحُوهُنَّ } رَغْبَةَ أَحَدِكُمْ عَنْ الْيَتِيمَةِ الَّتِي تَكُونُ فِي حَجْرِهِ حِينَ تَكُونُ قَلِيلَةَ الْمَالِ وَالْجَمَالِ فَنُهُوا أَنْ يَنْكِحُوا مَا رَغِبُوا فِي مَالِهَا وَجَمَالِهَا مِنْ يَتَامَى النِّسَاءِ إِلَّا بِالْقِسْطِ مِنْ أَجْلِ رَغْبَتِهِمْ عَنْهُنَّ و حَدَّثَنَا الْحَسَنُ الْحُلْوَانِيُّ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ جَمِيعًا عَنْ يَعْقُوبَ بْنِ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ صَالِحٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ أَنَّهُ سَأَلَ عَائِشَةَ عَنْ قَوْلِ اللَّهِ { وَإِنْ خِفْتُمْ أَلَّا تُقْسِطُوا فِي الْيَتَامَى } وَسَاقَ الْحَدِيثَ بِمِثْلِ حَدِيثِ يُونُسَ عَنْ الزُّهْرِيِّ وَزَادَ فِي آخِرِهِ مِنْ أَجْلِ رَغْبَتِهِمْ عَنْهُنَّ إِذَا كُنَّ قَلِيلَاتِ الْمَالِ وَالْجَمَالِ

Ne laca bidxiña ti hombre láʼ Harmalá, ti hombre ni runi dxiiñaʼ ndaaniʼ ti yoo ni láʼ Harmalah, ne laa guníʼ: «Maʼ gudxi laadu [Ibnu Wahab], ne gudxi naa [Yunus] de [Ibnu Shihab], laabe gúdxibe naa [Ibnu Shihab]. stiidxaʼ Alá: «Ne pa lii Pa nuuluʼ xizaa purtiʼ qué zaca justicia lu ca cosa ni racané ca huérfano, bichaganaluʼ chupa, chonna, o tapa gunaa ni galán para lii». -An Nisaa`: 3- Aisyah guníʼ: O sobrina stinneʼ, nga riníʼ ti dxaapahuiiniʼ huérfana ni nuu lu náʼ tutor stiʼ -ne- laa runi compartir lu -propiedad stiʼ despué tutor que ridxagayaa pur bidxichi ne guendanandxóʼ stiʼ huérfana que despué tutor que racalaʼdxiʼ guichaganáʼ laa né xiixa ni qué gapa para guichaganáʼ laabe. ni rudiicabe sti binni ni cadi laabe, despué maʼ qué zanda guichaganacaʼ laacabe pa cadi para gúnicabe justicia laacabe ne para gudiicabe ti dote jma naroʼbaʼ ne biʼniʼ mandarcabe guichaganácabe gunaa ni galán para laacabe aparte de ca huérfano. Urwah guníʼ: «Aisyah guníʼ: Óraque gunabaʼ ca binni que mensajeru stiʼ Alá (paz ne ndaayaʼ stiʼ Dios chuʼné laabe) ti fatwa despué de versículo riʼ de laacaʼ —gunaa ni qué gapa bixhoze ne jñaa—, despué Alá ‘azza wajalla bisihuinni versículo riʼ: «Ne gunabaʼcabe lii ti fatwa lu ca gunaa, ne gúdxicabe lii xi gatwave laacabe ne lii nga lii. Libru ni caníʼ de ca gunaa ni qué gapa bixhoze ne jñaa qué nudiiluʼ laacaʼ ni gucuá para laacaʼ laga racaláʼdxiluʼ guichaganaluʼ laacaʼ’. -An Nisaa`: 127- Aisyah guníʼ: Ne ni guníʼ Allah Taʼala nga ni biindacabe lii lu Corán lu versículo ni gudiʼdiʼ que ra bizeeteʼ ca diidxaʼ stiʼ Allah: «Ne pa nuuluʼ xizaa purtiʼ qué gúniluʼ justicia lu ca cosa ni napa ca huérfano la? -An Nisaa`: 3- Aisyah guníʼ: Ne Allah na lu sti versículo: «Laga racaláʼdxiluʼ guichaganaluʼ laacabe», -An Nisaa`: 127- nga qué riuulaʼdxiʼ tobi de laatu ti gunaa ni qué gapa bixhoze ne jñaa ni nuu lu náʼ purtiʼ huaxiéʼ bidxichi napa ne cadi nabé sicarú laa. Nga runi, rucueezacabe laacaʼ de guichaganacaʼ purtiʼ si riuuláʼdxicaʼ de ca cosa risaca ne sicarú stiʼ ca gunaa ni qué gapa bixhoze ne jñaa pa cadi lu justicia purtiʼ qué riuuláʼdxicaʼ ca gunaa ni qué gapa bixhoze ne jñaa. Ne laca bidxiña ti hombre láʼ [Al Hasan Al Hulwani] ne [Abdu bin Humaid] ra nuube, ne gúdxibe laadu [bixhozeʼ] de [Salih], ne [Ibn Shihab] gudxi naa [Urwah] gunabadiidxabe [Aisyah] de stiidxaʼ Dios pa cadi cayúnitu ni jneza: «And gunaa,’ -An Nisaa`: 3- bizeetebe hadiz que casi hadiz stiʼ Yunus de Az Zuhri ne guniʼbe ra biluxe: Purtiʼ qué riuuláʼdxicabe ca gunaa ni qué gapa bixhoze ne jñaa ni huaxiéʼ napa bidxichi ne cadi nabé sicarú laacaʼ .

Hadith

Imam Muslim : 5336

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ حَدَّثَنَا هِشَامٌ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ فِي قَوْله { وَإِنْ خِفْتُمْ أَلَّا تُقْسِطُوا فِي الْيَتَامَى } قَالَتْ أُنْزِلَتْ فِي الرَّجُلِ تَكُونُ لَهُ الْيَتِيمَةُ وَهُوَ وَلِيُّهَا وَوَارِثُهَا وَلَهَا مَالٌ وَلَيْسَ لَهَا أَحَدٌ يُخَاصِمُ دُونَهَا فَلَا يُنْكِحُهَا لِمَالِهَا فَيَضُرُّ بِهَا وَيُسِيءُ صُحْبَتَهَا فَقَالَ { إِنْ خِفْتُمْ أَلَّا تُقْسِطُوا فِي الْيَتَامَى فَانْكِحُوا مَا طَابَ لَكُمْ مِنْ النِّسَاءِ } يَقُولُ مَا أَحْلَلْتُ لَكُمْ وَدَعْ هَذِهِ الَّتِي تَضُرُّ بِهَا

Ne laca bidxiña ti hombre láʼ Hisham, de [bixhoze] de [Aisha] de stiidxaʼ Alá: «Ne pa nuuluʼ xizaa purtiʼ qué gúniluʼ justicia ca gunaa ni maʼ qué gapa bixhoze ne jñaa», -Ti Ni-saaal guníʼ: de tuuxa, gúpabe ti gunaa ni qué gapa bixhoze ne jñaa, laabe nga tutor stibe ne herencia stibe. Gunaa huérfana que gúpabe bidxichi, qué ñápabe sti binni ni ñuni competir né laabe, sínuque laabe. Qué nichaganabe laa purtiʼ si nápabe bidxichi ngue runi zuniná ni laabe ne jmaruʼ si zuniná ni laabe. Óraque guniʼbe: «Ne pa nuuluʼ xizaa purtiʼ qué gúniluʼ justicia lu ca cosa ni racané ca huérfano ca la? -An Nisaa`: 3- Laabe guni’be: Qué rune’ ni legal para lii ne rusaana’ gunaa ri’ ni peligroso pur laani.

Hadith

Imam Muslim : 5337

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ هِشَامٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ فِي قَوْله { وَمَا يُتْلَى عَلَيْكُمْ فِي الْكِتَابِ فِي يَتَامَى النِّسَاءِ اللَّاتِي لَا تُؤْتُونَهُنَّ مَا كُتِبَ لَهُنَّ وَتَرْغَبُونَ أَنْ تَنْكِحُوهُنَّ } قَالَتْ أُنْزِلَتْ فِي الْيَتِيمَةِ تَكُونُ عِنْدَ الرَّجُلِ فَتَشْرَكُهُ فِي مَالِهِ فَيَرْغَبُ عَنْهَا أَنْ يَتَزَوَّجَهَا وَيَكْرَهُ أَنْ يُزَوِّجَهَا غَيْرَهُ فَيَشْرَكُهُ فِي مَالِهِ فَيَعْضِلُهَا فَلَا يَتَزَوَّجُهَا وَلَا يُزَوِّجُهَا غَيْرَهُ

Ha dicho a nosotros [Abu Bakr bin Abu Syaibah] ha dicho a nosotros [Abdah bin Sulaiman] de [Hisham] de [su padre] de [Aisyah] sobre sus palabras: «Ne ni biindacabe lii lu Corán: 354 -laaca ti fatwa- ni caníʼ de ca gunaa ni qué gapa bixhoze ne jñaa ni biʼniʼ mandarluʼ laacaʼ para cadi guichaganaluʼ laacaʼ. laacabe’. -An Nisaa`: 127- Aisyah guníʼ: -Versículo riʼ- bihuinni ni lu relación né gunaa huérfana stiʼ tuuxa. Gunaa ni qué gapa bixhoze ne jñaa que bicaa laabe chuʼbe lade ca cosa stibe ne despué gucaláʼdxibe nichaganabe laa. Qué ñuuláʼdxibe nichaganáʼ gunaa ni qué gapa bixhoze ne jñaa que sti hombre ne ñuube lade ca cosa stibe, ngue runi biʼniʼ nagana para laabe purtiʼ qué nichaganabe laa ne qué nichaganabe sti hombre.

Hadith

Imam Muslim : 5338

حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ أَخْبَرَنَا هِشَامٌ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ فِي قَوْله { يَسْتَفْتُونَكَ فِي النِّسَاءِ قُلْ اللَّهُ يُفْتِيكُمْ فِيهِنَّ } الْآيَةَ قَالَتْ هِيَ الْيَتِيمَةُ الَّتِي تَكُونُ عِنْدَ الرَّجُلِ لَعَلَّهَا أَنْ تَكُونَ قَدْ شَرِكَتْهُ فِي مَالِهِ حَتَّى فِي الْعَذْقِ فَيَرْغَبُ يَعْنِي أَنْ يَنْكِحَهَا وَيَكْرَهُ أَنْ يُنْكِحَهَا رَجُلًا فَيَشْرَكُهُ فِي مَالِهِ فَيَعْضِلُهَا

Maʼ gudxi laanu [Abu Kuraib] maʼ gudxi laanu [Abu Usamah] maʼ gudxi laanu [Hisham] de [bixhózebe] de [Aisha] de ca diidxaʼ guniʼbe: «Ne rinábacabe lii ti fatwa ni caníʼ de ca gunaa». Bizeeteʼ: «Alá rudii lii ti fatwa de laacabe». -An Nisaa`: 127- Aisyah guníʼ: Laabe nga ti gunaa huérfana ni nuuné tuuxa, zándaca riguube hombre que lu bidxichi stibe dede ra nuu ca ramahuiiniʼ stiʼ uva, despué racaláʼdxibe guichaganabe laa, qué racaláʼdxibe guichaganabe laa sti hombre ti ganda chuʼ ni lade ca bidxichi stibe ne despué rudiibe laa guendanagana.

Hadith

Imam Muslim : 5339

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ هِشَامٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ فِي قَوْله { وَمَنْ كَانَ فَقِيرًا فَلْيَأْكُلْ بِالْمَعْرُوفِ } قَالَتْ أُنْزِلَتْ فِي وَالِي مَالِ الْيَتِيمِ الَّذِي يَقُومُ عَلَيْهِ وَيُصْلِحُهُ إِذَا كَانَ مُحْتَاجًا أَنْ يَأْكُلَ مِنْهُ

Maʼ gudxi laanu [Abu Bakr bin Abu Syaibah] maʼ gudxi laanu [Abdah bin Sulayman] de [Hsyam] de [bixhózebe] [Aisha] de ca diidxaʼ guniʼbe: «Ne tutiica binni pobre, zanda gó de ni caquiiñeʼ». -An Nisaa`: 6- Aisyah guníʼ: -versículo riʼ- bihuinni de tutor stiʼ ca cosa stibe, ti huérfano ni ruuyaʼ ni ne runi chaahuiʼ ni, zanda gó de laani pa caquiiñeʼ ni.

Hadith

Imam Muslim : 5340

و حَدَّثَنَاه أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ حَدَّثَنَا هِشَامٌ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ فِي قَوْله تَعَالَى { وَمَنْ كَانَ غَنِيًّا فَلْيَسْتَعْفِفْ وَمَنْ كَانَ فَقِيرًا فَلْيَأْكُلْ بِالْمَعْرُوفِ } قَالَتْ أُنْزِلَتْ فِي وَلِيِّ الْيَتِيمِ أَنْ يُصِيبَ مِنْ مَالِهِ إِذَا كَانَ مُحْتَاجًا بِقَدْرِ مَالِهِ بِالْمَعْرُوفِ و حَدَّثَنَاه أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا هِشَامٌ بِهَذَا الْإِسْنَادِ

Ne laca bidxiña ti hombre láʼ [Abu Kuraib] ra nuube, ne gunabaʼ laabe [Abu Usamah], ne gúdxibe laadu [Hsyam] de [bixhózebe] de [Aisha] de ca diidxaʼ guniʼbe: «Tutiica -lade ca binni ni rapa binni- zanda, gucueeza laa - de gó ca cosa risaca stiʼ ca huérfano - ne tutiica binni ni napa pobre zanda guni ni». -An Nisaa`: 6- Aisyah guníʼ: Bihuinni de tutor stiʼ ti huérfano, zanda iquiiñebe bueltu stibe pa caquiiñebe biaʼ bidxichi stibe ti modo jneza. Ne laca bidxiña ti hombre láʼ [Abu Kuraib] ra nuu [Ibn Numair] ra nuu [Hisham] né sanad riʼ.