Imam Muslim : 5321
حَدَّثَنِي أَبُو جَعْفَرٍ مُحَمَّدُ بْنُ الصَّبَّاحِ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ زَكَرِيَّاءَ عَنْ بُرَيْدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى قَالَ سَمِعَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَجُلًا يُثْنِي عَلَى رَجُلٍ وَيُطْرِيهِ فِي الْمِدْحَةِ فَقَالَ لَقَدْ أَهْلَكْتُمْ أَوْ قَطَعْتُمْ ظَهْرَ الرَّجُلِ
মোক কোৱা হৈছে [আবু জাফৰ মহম্মদ বিন আছ শ্বাব্বাহে] আমাক [ইছমাইল বিন জাকাৰিয়াই] [বুৰেইদ বিন আব্দুল্লাহ]ৰ পৰা [আবু বুৰ্দাহ]ৰ পৰা [আবু মুছা]ৰ পৰা কৈছে: হজৰত ছাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামে কোনোবাই আন কাৰোবাৰ অত্যধিক প্ৰশংসা কৰা শুনিছিল আৰু তেওঁ কৈছিল: ‘আপুনি নিঃশেষ হৈ গৈছে -বা: আপুনি কাৰোবাৰ পিঠি ভাঙিছে’।
Imam Muslim : 5322
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى جَمِيعًا عَنْ ابْنِ مَهْدِيٍّ وَاللَّفْظُ لِابْنِ الْمُثَنَّى قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ حَبِيبٍ عَنْ مُجَاهِدٍ عَنْ أَبِي مَعْمَرٍ قَالَ قَامَ رَجُلٌ يُثْنِي عَلَى أَمِيرٍ مِنْ الْأُمَرَاءِ فَجَعَلَ الْمِقْدَادُ يَحْثِي عَلَيْهِ التُّرَابَ وَقَالَ أَمَرَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ نَحْثِيَ فِي وُجُوهِ الْمَدَّاحِينَ التُّرَابَ
আমাক [আবু বকৰ বিন আবু ছায়াইবা] আৰু [মুহাম্মাদ বিন আল মুছানা] ইবনে মাহদিৰ পৰা সকলো কথা কৈছে আৰু পাঠটো ইবনে আল মুছান্নাৰ দুয়োজনেই কৈছে: আমাক [আব্দুৰহমান] [ছুফিয়ান]ৰ পৰা [হাবিবৰ] পৰা [মুজাহিদৰ] [আবু মামমৰ]ৰ পৰা [মুজাহিদ]ৰ পৰা [আবু মাহমৰ] ৰ পৰা কৈছে: কোনোবাই থিয় হৈ আমিৰসকলৰ এজনক প্ৰশংসা কৰিলে তেতিয়া [আল মিকদাদ]। তেওঁৰ ওপৰত মাটি ছটিয়াই ক’লে: ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামে আমাক প্ৰশংসা কৰাসকলৰ মুখত মাটি ছটিয়াবলৈ আদেশ দিলে।
Imam Muslim : 5323
و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ وَاللَّفْظُ لِابْنِ الْمُثَنَّى قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ هَمَّامِ بْنِ الْحَارِثِ أَنَّ رَجُلًا جَعَلَ يَمْدَحُ عُثْمَانَ فَعَمِدَ الْمِقْدَادُ فَجَثَا عَلَى رُكْبَتَيْهِ وَكَانَ رَجُلًا ضَخْمًا فَجَعَلَ يَحْثُو فِي وَجْهِهِ الْحَصْبَاءَ فَقَالَ لَهُ عُثْمَانُ مَا شَأْنُكَ فَقَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا رَأَيْتُمْ الْمَدَّاحِينَ فَاحْثُوا فِي وُجُوهِهِمْ التُّرَابَ و حَدَّثَنَاه مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ مَنْصُورٍ ح و حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا الْأَشْجَعِيُّ عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُبَيْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ عَنْ الْأَعْمَشِ وَمَنْصُورٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ هَمَّامٍ عَنْ الْمِقْدَادِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِهِ
আমাক [মুহাম্মাদ বিন আল মুছান্না] আৰু [মুহাম্মাদ বিন বাছিয়াৰ] কৈছে, আল মুছান্নাৰ পাঠত, দুয়োখনেই কৈছে: আমাক [মুহাম্মাদ বিন জাফৰে] [মহম্মদ বিন জাফৰে] [মনছুৰৰ] পৰা [ছ্যু’বাহ] [ইব্ৰাইমৰ] পৰা [হাম্মাম বিন আল হাৰিথ]ৰ পৰা কৈছে যে কোনোবাই উছমানৰ প্ৰশংসা কৰিছিল তাৰ পিছত [আল মিকদাদ] তেওঁৰ ওচৰলৈ আহি তেওঁৰ ওপৰত আঁঠু লৈছিল আঁঠু, তাৰ পিছত তেওঁ মুখত বালি ছটিয়াই দিলে। উছমানে তেওঁক ক’লে: তোমাৰ কি হৈছে? আল মিকদাদে ক’লে, ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি ছালামে কৈছে: ‘যেতিয়া তোমালোকে মানুহক প্ৰশংসা কৰা দেখিব, তেতিয়া তেওঁলোকৰ মুখত মাটি ছটিয়াই দিবা’। আমাক [মুহাম্মাদ বিন আল মুৎছানা] আৰু [ইবনে বাছিয়াৰ] দুয়োজনে কোৱা হৈছে’ আমাক [আব্দুৰহমানক] [চুফিয়ান]ৰ পৰা [মনছুৰৰ] পৰা কোৱা হৈছে। আমাক কৈছে [উছমান বিন আবু ছায়াইবা] আমাক [আল আছিজা’ই উবাইদুল্লাহ বিন উবাইদুৰহমান] [ছুফিয়ান আৎছ ছাউৰী]ৰ পৰা [আল আমাছিৰ পৰা] আৰু [মনছুৰ] [ইব্ৰাহিম]ৰ পৰা [হাম্মামৰ] পৰা [আল মিকদাক]ৰ পৰা নবী চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছালামৰ পৰা তেনেকৈয়ে কৈছে।
Imam Muslim : 5324
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ الْجَهْضَمِيُّ حَدَّثَنِي أَبِي حَدَّثَنَا صَخْرٌ يَعْنِي ابْنَ جُوَيْرِيَةَ عَنْ نَافِعٍ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ حَدَّثَهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَرَانِي فِي الْمَنَامِ أَتَسَوَّكُ بِسِوَاكٍ فَجَذَبَنِي رَجُلَانِ أَحَدُهُمَا أَكْبَرُ مِنْ الْآخَرِ فَنَاوَلْتُ السِّوَاكَ الْأَصْغَرَ مِنْهُمَا فَقِيلَ لِي كَبِّرْ فَدَفَعْتُهُ إِلَى الْأَكْبَرِ
আমাক কৈছে [নাশ্বৰ বিন আলী আল জাহধামীয়ে] আমাক কৈছে [মোৰ পিতৃয়ে] আমাক [শ্বাখৰ বিন জুৱাইৰিয়াহ] [নাফি’]ৰ পৰা কৈছে যে [আব্দুল্লাহ বিন উমৰ] তেওঁক কৈছে যে ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱা চালামে কৈছিল: ‘মই ছিৱাকৰ সপোন দেখিছিলো আৰু দুজন মানুহে মোক তুলি লৈছিল, তেওঁলোকৰ এজন আনজনতকৈ ডাঙৰ আছিল, তাৰ পিছত মই গাইছো দুয়োৰে সৰুটোক ছিৱাক দিলে, তাৰ পিছত মোক কোৱা হ'ল: '-ডাঙৰজনক দিয়ক'। তাৰ পিছত বয়োজ্যেষ্ঠসকলৰ হাতত তুলি দিলোঁ''।
Imam Muslim : 5325
حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ مَعْرُوفٍ حَدَّثَنَا بِهِ سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ هِشَامٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَ كَانَ أَبُو هُرَيْرَةَ يُحَدِّثُ وَيَقُولُ اسْمَعِي يَا رَبَّةَ الْحُجْرَةِ اسْمَعِي يَا رَبَّةَ الْحُجْرَةِ وَعَائِشَةُ تُصَلِّي فَلَمَّا قَضَتْ صَلَاتَهَا قَالَتْ لِعُرْوَةَ أَلَا تَسْمَعُ إِلَى هَذَا وَمَقَالَتِهِ آنِفًا إِنَّمَا كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُحَدِّثُ حَدِيثًا لَوْ عَدَّهُ الْعَادُّ لَأَحْصَاهُ
আমাক কৈছে [হাৰুন বিন মা’ৰুফে] আমাক [চুফিয়ান বিন উয়াইনাহ] [হিছ্যাম]ৰ পৰা [তেওঁৰ পিতৃ]ৰ পৰা কৈছে: আবু হুৰাইৰাহ বর্ণনা কৰিছে, তেওঁ কৈছিল: শুনা, হে কোঠাত বসবাস কৰা, শুনা, হে কোঠাত বসবাস কৰা। ইফালে [আইষাই] প্ৰাৰ্থনা কৰি আছিল। প্ৰাৰ্থনা কৰাৰ পিছত আইছিয়াই উৰৱাক ক’লে: আপুনি সেইটো আৰু তেওঁ মাত্ৰ কোৱা কথাবোৰ শুনা নাছিল নেকি? ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামে কেৱল হাদীছ এটাহে প্ৰেৰণ কৰিছিল, যদি কোনোবাই গণনা কৰে তেন্তে তেওঁলোকে সেইটো কৰিবলৈ সক্ষম হ’ব।
Imam Muslim : 5326
حَدَّثَنَا هَدَّابُ بْنُ خَالِدٍ الْأَزْدِيُّ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تَكْتُبُوا عَنِّي وَمَنْ كَتَبَ عَنِّي غَيْرَ الْقُرْآنِ فَلْيَمْحُهُ وَحَدِّثُوا عَنِّي وَلَا حَرَجَ وَمَنْ كَذَبَ عَلَيَّ قَالَ هَمَّامٌ أَحْسِبُهُ قَالَ مُتَعَمِّدًا فَلْيَتَبَوَّأْ مَقْعَدَهُ مِنْ النَّارِ
আমাৰ ওচৰত [হাদ্দাব বিন খালিদ আল আজদীয়ে] আমাক [হাম্মাম] [জৈদ বিন আছলামৰ] পৰা [আথো` বিন ইয়াছাৰ]ৰ পৰা [আবু ছাইদ আল খুদ্ৰী]ৰ পৰা ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱা চালামে কৈছে: ‘মোৰ পৰা লিখিব নালাগে, যিয়ে মোৰ পৰা কোৰআনৰ বাহিৰে আন কোনো লিখে, তেওঁক মচি পেলোৱা উচিত, আৰু মোৰ পৰা বর্ণনা কৰা আৰু নাই পাপ। যিয়ে -মোৰ নামত মিছা কথা কয় -হাম্মামে ক’লে: মই ভাবো তেওঁ -জাইদে- কৈছে: ইচ্ছাকৃতভাৱে, তেন্তে তেওঁ নৰকৰ পৰা নিজৰ ঠাই প্ৰস্তুত কৰিব নালাগে’।
Imam Muslim : 5327
حَدَّثَنَا هَدَّابُ بْنُ خَالِدٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ حَدَّثَنَا ثَابِتٌ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ صُهَيْبٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ كَانَ مَلِكٌ فِيمَنْ كَانَ قَبْلَكُمْ وَكَانَ لَهُ سَاحِرٌ فَلَمَّا كَبِرَ قَالَ لِلْمَلِكِ إِنِّي قَدْ كَبِرْتُ فَابْعَثْ إِلَيَّ غُلَامًا أُعَلِّمْهُ السِّحْرَ فَبَعَثَ إِلَيْهِ غُلَامًا يُعَلِّمُهُ فَكَانَ فِي طَرِيقِهِ إِذَا سَلَكَ رَاهِبٌ فَقَعَدَ إِلَيْهِ وَسَمِعَ كَلَامَهُ فَأَعْجَبَهُ فَكَانَ إِذَا أَتَى السَّاحِرَ مَرَّ بِالرَّاهِبِ وَقَعَدَ إِلَيْهِ فَإِذَا أَتَى السَّاحِرَ ضَرَبَهُ فَشَكَا ذَلِكَ إِلَى الرَّاهِبِ فَقَالَ إِذَا خَشِيتَ السَّاحِرَ فَقُلْ حَبَسَنِي أَهْلِي وَإِذَا خَشِيتَ أَهْلَكَ فَقُلْ حَبَسَنِي السَّاحِرُ فَبَيْنَمَا هُوَ كَذَلِكَ إِذْ أَتَى عَلَى دَابَّةٍ عَظِيمَةٍ قَدْ حَبَسَتْ النَّاسَ فَقَالَ الْيَوْمَ أَعْلَمُ آلسَّاحِرُ أَفْضَلُ أَمْ الرَّاهِبُ أَفْضَلُ فَأَخَذَ حَجَرًا فَقَالَ اللَّهُمَّ إِنْ كَانَ أَمْرُ الرَّاهِبِ أَحَبَّ إِلَيْكَ مِنْ أَمْرِ السَّاحِرِ فَاقْتُلْ هَذِهِ الدَّابَّةَ حَتَّى يَمْضِيَ النَّاسُ فَرَمَاهَا فَقَتَلَهَا وَمَضَى النَّاسُ فَأَتَى الرَّاهِبَ فَأَخْبَرَهُ فَقَالَ لَهُ الرَّاهِبُ أَيْ بُنَيَّ أَنْتَ الْيَوْمَ أَفْضَلُ مِنِّي قَدْ بَلَغَ مِنْ أَمْرِكَ مَا أَرَى وَإِنَّكَ سَتُبْتَلَى فَإِنْ ابْتُلِيتَ فَلَا تَدُلَّ عَلَيَّ وَكَانَ الْغُلَامُ يُبْرِئُ الْأَكْمَهَ وَالْأَبْرَصَ وَيُدَاوِي النَّاسَ مِنْ سَائِرِ الْأَدْوَاءِ فَسَمِعَ جَلِيسٌ لِلْمَلِكِ كَانَ قَدْ عَمِيَ فَأَتَاهُ بِهَدَايَا كَثِيرَةٍ فَقَالَ مَا هَاهُنَا لَكَ أَجْمَعُ إِنْ أَنْتَ شَفَيْتَنِي فَقَالَ إِنِّي لَا أَشْفِي أَحَدًا إِنَّمَا يَشْفِي اللَّهُ فَإِنْ أَنْتَ آمَنْتَ بِاللَّهِ دَعَوْتُ اللَّهَ فَشَفَاكَ فَآمَنَ بِاللَّهِ فَشَفَاهُ اللَّهُ فَأَتَى الْمَلِكَ فَجَلَسَ إِلَيْهِ كَمَا كَانَ يَجْلِسُ فَقَالَ لَهُ الْمَلِكُ مَنْ رَدَّ عَلَيْكَ بَصَرَكَ قَالَ رَبِّي قَالَ وَلَكَ رَبٌّ غَيْرِي قَالَ رَبِّي وَرَبُّكَ اللَّهُ فَأَخَذَهُ فَلَمْ يَزَلْ يُعَذِّبُهُ حَتَّى دَلَّ عَلَى الْغُلَامِ فَجِيءَ بِالْغُلَامِ فَقَالَ لَهُ الْمَلِكُ أَيْ بُنَيَّ قَدْ بَلَغَ مِنْ سِحْرِكَ مَا تُبْرِئُ الْأَكْمَهَ وَالْأَبْرَصَ وَتَفْعَلُ وَتَفْعَلُ فَقَالَ إِنِّي لَا أَشْفِي أَحَدًا إِنَّمَا يَشْفِي اللَّهُ فَأَخَذَهُ فَلَمْ يَزَلْ يُعَذِّبُهُ حَتَّى دَلَّ عَلَى الرَّاهِبِ فَجِيءَ بِالرَّاهِبِ فَقِيلَ لَهُ ارْجِعْ عَنْ دِينِكَ فَأَبَى فَدَعَا بِالْمِئْشَارِ فَوَضَعَ الْمِئْشَارَ فِي مَفْرِقِ رَأْسِهِ فَشَقَّهُ حَتَّى وَقَعَ شِقَّاهُ ثُمَّ جِيءَ بِجَلِيسِ الْمَلِكِ فَقِيلَ لَهُ ارْجِعْ عَنْ دِينِكَ فَأَبَى فَوَضَعَ الْمِئْشَارَ فِي مَفْرِقِ رَأْسِهِ فَشَقَّهُ بِهِ حَتَّى وَقَعَ شِقَّاهُ ثُمَّ جِيءَ بِالْغُلَامِ فَقِيلَ لَهُ ارْجِعْ عَنْ دِينِكَ فَأَبَى فَدَفَعَهُ إِلَى نَفَرٍ مِنْ أَصْحَابِهِ فَقَالَ اذْهَبُوا بِهِ إِلَى جَبَلِ كَذَا وَكَذَا فَاصْعَدُوا بِهِ الْجَبَلَ فَإِذَا بَلَغْتُمْ ذُرْوَتَهُ فَإِنْ رَجَعَ عَنْ دِينِهِ وَإِلَّا فَاطْرَحُوهُ فَذَهَبُوا بِهِ فَصَعِدُوا بِهِ الْجَبَلَ فَقَالَ اللَّهُمَّ اكْفِنِيهِمْ بِمَا شِئْتَ فَرَجَفَ بِهِمْ الْجَبَلُ فَسَقَطُوا وَجَاءَ يَمْشِي إِلَى الْمَلِكِ فَقَالَ لَهُ الْمَلِكُ مَا فَعَلَ أَصْحَابُكَ قَالَ كَفَانِيهِمُ اللَّهُ فَدَفَعَهُ إِلَى نَفَرٍ مِنْ أَصْحَابِهِ فَقَالَ اذْهَبُوا بِهِ فَاحْمِلُوهُ فِي قُرْقُورٍ فَتَوَسَّطُوا بِهِ الْبَحْرَ فَإِنْ رَجَعَ عَنْ دِينِهِ وَإِلَّا فَاقْذِفُوهُ فَذَهَبُوا بِهِ فَقَالَ اللَّهُمَّ اكْفِنِيهِمْ بِمَا شِئْتَ فَانْكَفَأَتْ بِهِمْ السَّفِينَةُ فَغَرِقُوا وَجَاءَ يَمْشِي إِلَى الْمَلِكِ فَقَالَ لَهُ الْمَلِكُ مَا فَعَلَ أَصْحَابُكَ قَالَ كَفَانِيهِمُ اللَّهُ فَقَالَ لِلْمَلِكِ إِنَّكَ لَسْتَ بِقَاتِلِي حَتَّى تَفْعَلَ مَا آمُرُكَ بِهِ قَالَ وَمَا هُوَ قَالَ تَجْمَعُ النَّاسَ فِي صَعِيدٍ وَاحِدٍ وَتَصْلُبُنِي عَلَى جِذْعٍ ثُمَّ خُذْ سَهْمًا مِنْ كِنَانَتِي ثُمَّ ضَعْ السَّهْمَ فِي كَبِدِ الْقَوْسِ ثُمَّ قُلْ بِاسْمِ اللَّهِ رَبِّ الْغُلَامِ ثُمَّ ارْمِنِي فَإِنَّكَ إِذَا فَعَلْتَ ذَلِكَ قَتَلْتَنِي فَجَمَعَ النَّاسَ فِي صَعِيدٍ وَاحِدٍ وَصَلَبَهُ عَلَى جِذْعٍ ثُمَّ أَخَذَ سَهْمًا مِنْ كِنَانَتِهِ ثُمَّ وَضَعَ السَّهْمَ فِي كَبْدِ الْقَوْسِ ثُمَّ قَالَ بِاسْمِ اللَّهِ رَبِّ الْغُلَامِ ثُمَّ رَمَاهُ فَوَقَعَ السَّهْمُ فِي صُدْغِهِ فَوَضَعَ يَدَهُ فِي صُدْغِهِ فِي مَوْضِعِ السَّهْمِ فَمَاتَ فَقَالَ النَّاسُ آمَنَّا بِرَبِّ الْغُلَامِ آمَنَّا بِرَبِّ الْغُلَامِ آمَنَّا بِرَبِّ الْغُلَامِ فَأُتِيَ الْمَلِكُ فَقِيلَ لَهُ أَرَأَيْتَ مَا كُنْتَ تَحْذَرُ قَدْ وَاللَّهِ نَزَلَ بِكَ حَذَرُكَ قَدْ آمَنَ النَّاسُ فَأَمَرَ بِالْأُخْدُودِ فِي أَفْوَاهِ السِّكَكِ فَخُدَّتْ وَأَضْرَمَ النِّيرَانَ وَقَالَ مَنْ لَمْ يَرْجِعْ عَنْ دِينِهِ فَأَحْمُوهُ فِيهَا أَوْ قِيلَ لَهُ اقْتَحِمْ فَفَعَلُوا حَتَّى جَاءَتْ امْرَأَةٌ وَمَعَهَا صَبِيٌّ لَهَا فَتَقَاعَسَتْ أَنْ تَقَعَ فِيهَا فَقَالَ لَهَا الْغُلَامُ يَا أُمَّهْ اصْبِرِي فَإِنَّكِ عَلَى الْحَقِّ
আমাক কৈছে [হাদ্দাব বিন খালিদে] আমাক কৈছে [হাম্মাদ বিন চালামাহে] আমাক [ছাবিত] [আব্দুৰহমান বিন আবু লাইলা]ৰ পৰা [শ্বুহাইব] ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱা চালামৰ পৰা কৈছে: ‘অতীতত, তোমাৰ আগতে এজন ৰজা আছিল, তেওঁৰ এজন যাদুকৰ আছিল, যেতিয়া যাদুকৰজন বুঢ়া হৈছিল, তেতিয়া তেওঁ ৰজাক কৈছিল: ‘মই বুঢ়া, মোক যাদু শিকাবলৈ এজন যুৱক মোৰ ওচৰলৈ পঠাওক'। তেতিয়া এজন ডেকা তেওঁৰ ওচৰলৈ আহিল, তেওঁ ডেকাজনক যাদু শিকাই দিলে। -দূৰত্ব- যাদুকৰ আৰু ৰজাৰ মাজৰ এজন সন্ন্যাসী আছিল। ডেকাজনে সন্ন্যাসীৰ ওচৰলৈ আহি তেওঁৰ কথা শুনি, সন্ন্যাসীৰ কথাত তেওঁ আচৰিত হৈ পৰিল যাতে যাদুকৰৰ ওচৰলৈ আহিলে নিশ্চয় মাৰপিট হয়। যুৱকজনে এই বিষয়ে সন্ন্যাসীজনৰ ওচৰত অভিযোগ কৰিলে, তেওঁ ক’লে: ‘যদি যাদুকৰজনে আপোনাক আঘাত কৰিব বিচাৰে, তেন্তে কওক: ‘মোৰ পৰিয়ালে মোক ধৰি ৰাখিছে,’ আৰু যদি আপুনি আপোনাৰ পৰিয়ালক ভয় কৰে, তেন্তে কওক: ‘যাদুকৰীজনে মোক ধৰি ৰাখিছে’। এনে সময়ত এদিন মানুহৰ বাট বন্ধ কৰি থকা এটা ডাঙৰ জন্তুৰ কাষ চাপি আহি ক’লে, ‘আজি মই গম পাম যাদুকৰ ভাল নে পুৰোহিত ভাল’। তেওঁ এটা শিল লৈ ক’লে: ‘হে আল্লাহ, যদি আপুনি যাদুকৰতকৈ সন্ন্যাসীৰ কাম বেছি ভাল পায়, তেন্তে এই জন্তুটোক মাৰি পেলাওক যাতে মানুহে পাৰ হ’ব পাৰে’। তেওঁ শিলটো দলিয়াই মাৰি পেলালে, যাতে মানুহ পাৰ হৈ যাব পাৰে। এই কথা তেওঁ সন্ন্যাসীজনক ক’লে। সন্ন্যাসীয়ে ক’লে: ‘মোৰ ল’ৰা, এতিয়া তুমি মোতকৈ ভাল আৰু তোমাৰ কাম-কাজ মই দেখাৰ দৰে আহিল, তোমাৰ পৰীক্ষা হ’ব, পৰীক্ষা হ’লে মোক দেখুৱাব নালাগে’। যুৱকজনে অন্ধ লোক আৰু বিভিন্ন ৰোগ নিৰাময় কৰিব পাৰিছিল। ৰজাৰ এজন বন্ধু যি অন্ধ আছিল তেতিয়া শুনিলে, তেওঁ বহু উপহাৰ লৈ যুৱকজনৰ ওচৰলৈ আহিল, তেওঁ ক’লে: ‘মোক সুস্থ কৰা আৰু মই ইয়াত সংগ্ৰহ কৰাখিনি পাব’। যুৱকজনে ক’লে: ‘মই কাকো সুস্থ কৰা নাই, সুস্থ কৰাজন একমাত্ৰ আল্লাহ, যদি আপুনি তেওঁক বিশ্বাস কৰে তেন্তে মই তেওঁক সুস্থ কৰিবলৈ তেওঁৰ ওচৰত প্ৰাৰ্থনা কৰিম’। ৰজাৰ বন্ধুৱে বিশ্বাস কৰিলে আৰু ডেকাজনে আল্লাহৰ ওচৰত প্ৰাৰ্থনা কৰিলে আৰু তেওঁ সুস্থ হৈ উঠিল। তেতিয়া ৰজাৰ বন্ধুজন ৰজাৰ ওচৰলৈ আহি তেওঁৰ ওচৰত বহিল। ৰজাই ক’লে, ‘হে অমুক, তোমাৰ চকু কোনে সুস্থ কৰিলে? ' ব্যক্তিজনে উত্তৰ দিলে: 'মোৰ প্ৰভু'। ৰজাই ক’লে, ‘মোৰ বাহিৰে তোমাৰ কোনো ৰাব্ব আছে নেকি? ' মানুহজনে ক'লে: 'মোৰ ৰাব্ব আৰু আপোনাৰ ৰাব্ব আল্লাহ'। ৰজাই তেওঁক ধৰি অত্যাচাৰ কৰিলে যেতিয়ালৈকে তেওঁ যুৱকজনক দেখুৱাই নিদিলে আৰু তাৰ পিছত ডেকাজনক আনিলে, ৰজাই ক’লে: ‘হে মোৰ ল’ৰা, তোমাৰ যাদুই অন্ধ মানুহক সুস্থ কৰিব পাৰে, চুলিৰ টুকুৰা আৰু তুমি এই আৰু সেইটো কৰা’। যুৱকজনে ক’লে: ‘মই সুস্থ কৰাজন নহয়, কেৱল আল্লাহে সুস্থ কৰে’। ৰজাই তেওঁক ধৰি অত্যাচাৰ কৰি থাকিল আৰু সন্ন্যাসীক দেখুৱালে। ৰজাই সন্ন্যাসীৰ ওচৰলৈ আহিল, সন্ন্যাসীজনক আনি তেওঁক ক’লে: ‘আপোনাৰ ধৰ্ম এৰি যোৱা’। সন্ন্যাসীয়ে ইচ্ছা নকৰাত ৰজাই কটাৰী বিচাৰি মূৰৰ ঠিক মাজত ৰাখিলে যাতে তেওঁৰ কাষটো মাটিত পৰি থাকে। ইয়াৰ পিছত ৰজাৰ বন্ধুক আনি তেওঁক ক’লে: ‘আপোনাৰ ধৰ্ম ত্যাগ’। সন্ন্যাসীয়ে ইচ্ছা নকৰাত ৰজাই কটাৰী বিচাৰি মূৰৰ ঠিক মাজত ৰাখিলে যাতে তেওঁৰ কাষটো মাটিত পৰি থাকে। ইয়াৰ পিছত এজন যুৱকক আনি তেওঁক কোৱা হ’ল: ‘আপোনাৰ ধৰ্ম এৰি যোৱা’। যুৱকজনৰ ইচ্ছা নাছিল। তাৰ পাছত ৰজাই তেওঁক নিজৰ সৈন্যৰ দল এটাৰ হাতত গতাই দিলে, ৰজাই ক’লে: ‘তাক এই আৰু এই পৰ্বতলৈ লৈ যাওক, ওপৰলৈ লৈ যাওক, যদি তেওঁ নিজৰ ধৰ্ম পৰিত্যাগ কৰিব বিচাৰে - তেওঁক দিয়ক - আৰু যদি তেওঁ নিবিচাৰে তেন্তে পাহাৰৰ ওপৰৰ পৰা পেলাই দিয়ক’। তেওঁলোকে তেওঁক পাহাৰৰ শিখৰলৈ লৈ গ’ল আৰু যুৱকজনে প্ৰাৰ্থনা কৰিলে: ‘হে আল্লাহ, তুমি যিদৰে ইচ্ছা তেনেদৰে মোক তেওঁলোকৰ পৰা যথেষ্ট কৰা’। দেখা গ’ল পাহাৰে তেওঁলোকক জোকাৰি গ’ল আৰু তেওঁলোক সকলো পৰি গ’ল। ৰজাৰ আগত উপস্থিত নোহোৱালৈকে যুৱকজন ঘৰলৈ উভতি আহিল। ৰজাই সুধিলে- আপোনাৰ বন্ধুসকলৰ অৱস্থা কেনেকুৱা? ' ডেকাজনে উত্তৰ দিলে: 'তেওঁলোকৰ পৰা আল্লাহ মোৰ যথেষ্ট'। তাৰ পাছত ৰজাই তেওঁক নিজৰ সৈন্যৰ দল এটাৰ হাতত গতাই দিলে, ৰজাই ক’লে: ‘তাক নাও এখনত লৈ সাগৰলৈ পঠিয়াওক, যদি তেওঁ নিজৰ ধৰ্ম এৰিব বিচাৰে - ঘৰলৈ লৈ যাওক - আৰু যদি এৰি যাব নিবিচাৰে তেন্তে পেলাই দিয়ক’। তেওঁলোকে তেওঁক মাজ সাগৰলৈ লৈ গ’ল আৰু ডেকাজনে প্ৰাৰ্থনা কৰিলে: ‘হে আল্লাহ, তুমি যিদৰে ইচ্ছা তেনেদৰে মোক তেওঁলোকৰ পৰা যথেষ্ট কৰা’। দেখা গ’ল নাওখন উলটি যায় আৰু তেওঁলোক সকলোৱে ডুব যায়। ৰজাৰ আগত আহি পোৱালৈকে যুৱকজন ঘৰলৈ গ’ল। ৰজাই সুধিলে: আপোনাৰ বন্ধুসকল কেনেকুৱা? ' ডেকাজনে উত্তৰ দিলে: 'তেওঁলোকৰ পৰা আল্লাহ মোৰ যথেষ্ট'। ইয়াৰ পিছত তেওঁ ৰজাক ক’লে, ‘মই কোৱা মতে তুমি মোক হত্যা কৰিব নোৱাৰিবা।’ ৰজাই সুধিলে: ‘আপুনি কি আজ্ঞা দিয়ে? ' ডেকাজনে ক'লে: 'সকলো মানুহক বহল ঠাইত গোটাই লওক তাৰ পিছত মোক ডালৰ ওপৰত পাৰ কৰি লওক, মোৰ কুইভাৰৰ পৰা কাঁড় এটা লৈ কওক: 'আল্লাহৰ নামত, এই যুৱকজনৰ ৰাব'। যদি আপুনি কৰে তেন্তে মোক মাৰি পেলাব'। অৱশেষত ৰজাই কৰিলে। তেওঁ কাঁড়ডাল কাঁড়ৰ মাজত ৰাখি গুলীয়াই ক’লে: ‘এই ডেকাজনৰ ৰাব আল্লাহৰ নামত’। কাঁড়ডাল ডেকাজনৰ মন্দিৰত গুলীয়াই দিয়া হ’ল, তাৰ পাছত যুৱকজনে য’ত কাঁড়ডাল আবদ্ধ হৈ পৰিল তাতেই হাত থৈ মৰি গ’ল। মানুহে ক’লে: ‘আমি সেই যুৱকজনৰ ৰাবক বিশ্বাস কৰোঁ’। তাৰ পাছত তেওঁক ৰজাৰ ওচৰলৈ আনি ক’লে, ‘আপুনি জানেনে যে আপুনি চিন্তিত হৈ থকা, আল্লাহৰ কচম, এতিয়া আপোনাৰ লগত এনেকুৱা এটা কথা ঘটিছে। সকলো বিশ্বাসীৰ'। তাৰ পিছত ৰজাই ৰাস্তাত খাদ খান্দি তাৰ পিছত জুই জ্বলোৱাৰ নিৰ্দেশ দিলে। ৰজাই ক’লে, ‘যি কোনোৱে নিজৰ ধৰ্ম ত্যাগ নকৰে, তেওঁক তাত পোৰা হওক।’ তেওঁলোকে তেনে কৰিলে যেতিয়ালৈকে এগৰাকী মহিলাই নিজৰ সন্তানক লৈ নাহিল, যিয়ে যেন পিছুৱাই যাব বিচাৰিছিল যাতে জুইৰ গাঁতত নপৰে, তেতিয়ালৈকে কেঁচুৱাটোৱে ক’লে: ‘মোৰ মা, ধৈৰ্য্য ধৰক, সঁচাকৈয়ে তুমি সত্যৰ ওপৰত আছা।’
Imam Muslim : 5328
حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ مَعْرُوفٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ عَبَّادٍ وَتَقَارَبَا فِي لَفْظِ الْحَدِيثِ وَالسِّيَاقُ لِهَارُونَ قَالَا حَدَّثَنَا حَاتِمُ بْنُ إِسْمَعِيلَ عَنْ يَعْقُوبَ بْنِ مُجَاهِدٍ أَبِي حَزْرَةَ عَنْ عُبَادَةَ بْنِ الْوَلِيدِ بْنِ عُبَادَةَ بْنِ الصَّامِتِ قَالَ خَرَجْتُ أَنَا وَأَبِي نَطْلُبُ الْعِلْمَ فِي هَذَا الْحَيِّ مِنْ الْأَنْصَارِ قَبْلَ أَنْ يَهْلِكُوا فَكَانَ أَوَّلُ مَنْ لَقِينَا أَبَا الْيَسَرِ صَاحِبَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَعَهُ غُلَامٌ لَهُ مَعَهُ ضِمَامَةٌ مِنْ صُحُفٍ وَعَلَى أَبِي الْيَسَرِ بُرْدَةٌ وَمَعَافِرِيَّ وَعَلَى غُلَامِهِ بُرْدَةٌ وَمَعَافِرِيَّ فَقَالَ لَهُ أَبِي يَا عَمِّ إِنِّي أَرَى فِي وَجْهِكَ سَفْعَةً مِنْ غَضَبٍ قَالَ أَجَلْ كَانَ لِي عَلَى فُلَانِ ابْنِ فُلَانٍ الْحَرَامِيِّ مَالٌ فَأَتَيْتُ أَهْلَهُ فَسَلَّمْتُ فَقُلْتُ ثَمَّ هُوَ قَالُوا لَا فَخَرَجَ عَلَيَّ ابْنٌ لَهُ جَفْرٌ فَقُلْتُ لَهُ أَيْنَ أَبُوكَ قَالَ سَمِعَ صَوْتَكَ فَدَخَلَ أَرِيكَةَ أُمِّي فَقُلْتُ اخْرُجْ إِلَيَّ فَقَدْ عَلِمْتُ أَيْنَ أَنْتَ فَخَرَجَ فَقُلْتُ مَا حَمَلَكَ عَلَى أَنْ اخْتَبَأْتَ مِنِّي قَالَ أَنَا وَاللَّهِ أُحَدِّثُكَ ثُمَّ لَا أَكْذِبُكَ خَشِيتُ وَاللَّهِ أَنْ أُحَدِّثَكَ فَأَكْذِبَكَ وَأَنْ أَعِدَكَ فَأُخْلِفَكَ وَكُنْتَ صَاحِبَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَكُنْتُ وَاللَّهِ مُعْسِرًا قَالَ قُلْتُ آللَّهِ قَالَ اللَّهِ قُلْتُ آللَّهِ قَالَ اللَّهِ قُلْتُ آللَّهِ قَالَ اللَّهِ قَالَ فَأَتَى بِصَحِيفَتِهِ فَمَحَاهَا بِيَدِهِ فَقَالَ إِنْ وَجَدْتَ قَضَاءً فَاقْضِنِي وَإِلَّا أَنْتَ فِي حِلٍّ فَأَشْهَدُ بَصَرُ عَيْنَيَّ هَاتَيْنِ وَوَضَعَ إِصْبَعَيْهِ عَلَى عَيْنَيْهِ وَسَمْعُ أُذُنَيَّ هَاتَيْنِ وَوَعَاهُ قَلْبِي هَذَا وَأَشَارَ إِلَى مَنَاطِ قَلْبِهِ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ يَقُولُ مَنْ أَنْظَرَ مُعْسِرًا أَوْ وَضَعَ عَنْهُ أَظَلَّهُ اللَّهُ فِي ظِلِّهِ قَالَ فَقُلْتُ لَهُ أَنَا يَا عَمِّ لَوْ أَنَّكَ أَخَذْتَ بُرْدَةَ غُلَامِكَ وَأَعْطَيْتَهُ مَعَافِرِيَّكَ وَأَخَذْتَ مَعَافِرِيَّهُ وَأَعْطَيْتَهُ بُرْدَتَكَ فَكَانَتْ عَلَيْكَ حُلَّةٌ وَعَلَيْهِ حُلَّةٌ فَمَسَحَ رَأْسِي وَقَالَ اللَّهُمَّ بَارِكْ فِيهِ يَا ابْنَ أَخِي بَصَرُ عَيْنَيَّ هَاتَيْنِ وَسَمْعُ أُذُنَيَّ هَاتَيْنِ وَوَعَاهُ قَلْبِي هَذَا وَأَشَارَ إِلَى مَنَاطِ قَلْبِهِ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ يَقُولُ أَطْعِمُوهُمْ مِمَّا تَأْكُلُونَ وَأَلْبِسُوهُمْ مِمَّا تَلْبَسُونَ وَكَانَ أَنْ أَعْطَيْتُهُ مِنْ مَتَاعِ الدُّنْيَا أَهْوَنَ عَلَيَّ مِنْ أَنْ يَأْخُذَ مِنْ حَسَنَاتِي يَوْمَ الْقِيَامَةِ ثُمَّ مَضَيْنَا حَتَّى أَتَيْنَا جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ فِي مَسْجِدِهِ وَهُوَ يُصَلِّي فِي ثَوْبٍ وَاحِدٍ مُشْتَمِلًا بِهِ فَتَخَطَّيْتُ الْقَوْمَ حَتَّى جَلَسْتُ بَيْنَهُ وَبَيْنَ الْقِبْلَةِ فَقُلْتُ يَرْحَمُكَ اللَّهُ أَتُصَلِّي فِي ثَوْبٍ وَاحِدٍ وَرِدَاؤُكَ إِلَى جَنْبِكَ قَالَ فَقَالَ بِيَدِهِ فِي صَدْرِي هَكَذَا وَفَرَّقَ بَيْنَ أَصَابِعِهِ وَقَوَّسَهَا أَرَدْتُ أَنْ يَدْخُلَ عَلَيَّ الْأَحْمَقُ مِثْلُكَ فَيَرَانِي كَيْفَ أَصْنَعُ فَيَصْنَعُ مِثْلَهُ أَتَانَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي مَسْجِدِنَا هَذَا وَفِي يَدِهِ عُرْجُونُ ابْنِ طَابٍ فَرَأَى فِي قِبْلَةِ الْمَسْجِدِ نُخَامَةً فَحَكَّهَا بِالْعُرْجُونِ ثُمَّ أَقْبَلَ عَلَيْنَا فَقَالَ أَيُّكُمْ يُحِبُّ أَنْ يُعْرِضَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ فَخَشَعْنَا ثُمَّ قَالَ أَيُّكُمْ يُحِبُّ أَنْ يُعْرِضَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ فَخَشَعْنَا ثُمَّ قَالَ أَيُّكُمْ يُحِبُّ أَنْ يُعْرِضَ اللَّهُ عَنْهُ قُلْنَا لَا أَيُّنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ فَإِنَّ أَحَدَكُمْ إِذَا قَامَ يُصَلِّي فَإِنَّ اللَّهَ تَبَارَكَ وَتَعَالَى قِبَلَ وَجْهِهِ فَلَا يَبْصُقَنَّ قِبَلَ وَجْهِهِ وَلَا عَنْ يَمِينِهِ وَلْيَبْصُقْ عَنْ يَسَارِهِ تَحْتَ رِجْلِهِ الْيُسْرَى فَإِنْ عَجِلَتْ بِهِ بَادِرَةٌ فَلْيَقُلْ بِثَوْبِهِ هَكَذَا ثُمَّ طَوَى ثَوْبَهُ بَعْضَهُ عَلَى بَعْضٍ فَقَالَ أَرُونِي عَبِيرًا فَقَامَ فَتًى مِنْ الْحَيِّ يَشْتَدُّ إِلَى أَهْلِهِ فَجَاءَ بِخَلُوقٍ فِي رَاحَتِهِ فَأَخَذَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَجَعَلَهُ عَلَى رَأْسِ الْعُرْجُونِ ثُمَّ لَطَخَ بِهِ عَلَى أَثَرِ النُّخَامَةِ فَقَالَ جَابِرٌ فَمِنْ هُنَاكَ جَعَلْتُمْ الْخَلُوقَ فِي مَسَاجِدِكُمْ سِرْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي غَزْوَةِ بَطْنِ بُوَاطٍ وَهُوَ يَطْلُبُ الْمَجْدِيَّ بْنَ عَمْرٍو الْجُهَنِيَّ وَكَانَ النَّاضِحُ يَعْقُبُهُ مِنَّا الْخَمْسَةُ وَالسِّتَّةُ وَالسَّبْعَةُ فَدَارَتْ عُقْبَةُ رَجُلٍ مِنْ الْأَنْصَارِ عَلَى نَاضِحٍ لَهُ فَأَنَاخَهُ فَرَكِبَهُ ثُمَّ بَعَثَهُ فَتَلَدَّنَ عَلَيْهِ بَعْضَ التَّلَدُّنِ فَقَالَ لَهُ شَأْ لَعَنَكَ اللَّهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ هَذَا اللَّاعِنُ بَعِيرَهُ قَالَ أَنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ انْزِلْ عَنْهُ فَلَا تَصْحَبْنَا بِمَلْعُونٍ لَا تَدْعُوا عَلَى أَنْفُسِكُمْ وَلَا تَدْعُوا عَلَى أَوْلَادِكُمْ وَلَا تَدْعُوا عَلَى أَمْوَالِكُمْ لَا تُوَافِقُوا مِنْ اللَّهِ سَاعَةً يُسْأَلُ فِيهَا عَطَاءٌ فَيَسْتَجِيبُ لَكُمْ سِرْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى إِذَا كَانَتْ عُشَيْشِيَةٌ وَدَنَوْنَا مَاءً مِنْ مِيَاهِ الْعَرَبِ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ رَجُلٌ يَتَقَدَّمُنَا فَيَمْدُرُ الْحَوْضَ فَيَشْرَبُ وَيَسْقِينَا قَالَ جَابِرٌ فَقُمْتُ فَقُلْتُ هَذَا رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيُّ رَجُلٍ مَعَ جَابِرٍ فَقَامَ جَبَّارُ بْنُ صَخْرٍ فَانْطَلَقْنَا إِلَى الْبِئْرِ فَنَزَعْنَا فِي الْحَوْضِ سَجْلًا أَوْ سَجْلَيْنِ ثُمَّ مَدَرْنَاهُ ثُمَّ نَزَعْنَا فِيهِ حَتَّى أَفْهَقْنَاهُ فَكَانَ أَوَّلَ طَالِعٍ عَلَيْنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَتَأْذَنَانِ قُلْنَا نَعَمْ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَأَشْرَعَ نَاقَتَهُ فَشَرِبَتْ شَنَقَ لَهَا فَشَجَتْ فَبَالَتْ ثُمَّ عَدَلَ بِهَا فَأَنَاخَهَا ثُمَّ جَاءَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى الْحَوْضِ فَتَوَضَّأَ مِنْهُ ثُمَّ قُمْتُ فَتَوَضَّأْتُ مِنْ مُتَوَضَّإِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَهَبَ جَبَّارُ بْنُ صَخْرٍ يَقْضِي حَاجَتَهُ فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِيُصَلِّيَ وَكَانَتْ عَلَيَّ بُرْدَةٌ ذَهَبْتُ أَنْ أُخَالِفَ بَيْنَ طَرَفَيْهَا فَلَمْ تَبْلُغْ لِي وَكَانَتْ لَهَا ذَبَاذِبُ فَنَكَّسْتُهَا ثُمَّ خَالَفْتُ بَيْنَ طَرَفَيْهَا ثُمَّ تَوَاقَصْتُ عَلَيْهَا ثُمَّ جِئْتُ حَتَّى قُمْتُ عَنْ يَسَارِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَخَذَ بِيَدِي فَأَدَارَنِي حَتَّى أَقَامَنِي عَنْ يَمِينِهِ ثُمَّ جَاءَ جَبَّارُ بْنُ صَخْرٍ فَتَوَضَّأَ ثُمَّ جَاءَ فَقَامَ عَنْ يَسَارِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَخَذَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِيَدَيْنَا جَمِيعًا فَدَفَعَنَا حَتَّى أَقَامَنَا خَلْفَهُ فَجَعَلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَرْمُقُنِي وَأَنَا لَا أَشْعُرُ ثُمَّ فَطِنْتُ بِهِ فَقَالَ هَكَذَا بِيَدِهِ يَعْنِي شُدَّ وَسَطَكَ فَلَمَّا فَرَغَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يَا جَابِرُ قُلْتُ لَبَّيْكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ إِذَا كَانَ وَاسِعًا فَخَالِفْ بَيْنَ طَرَفَيْهِ وَإِذَا كَانَ ضَيِّقًا فَاشْدُدْهُ عَلَى حَقْوِكَ سِرْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَكَانَ قُوتُ كُلِّ رَجُلٍ مِنَّا فِي كُلِّ يَوْمٍ تَمْرَةً فَكَانَ يَمَصُّهَا ثُمَّ يَصُرُّهَا فِي ثَوْبِهِ وَكُنَّا نَخْتَبِطُ بِقِسِيِّنَا وَنَأْكُلُ حَتَّى قَرِحَتْ أَشْدَاقُنَا فَأُقْسِمُ أُخْطِئَهَا رَجُلٌ مِنَّا يَوْمًا فَانْطَلَقْنَا بِهِ نَنْعَشُهُ فَشَهِدْنَا أَنَّهُ لَمْ يُعْطَهَا فَأُعْطِيَهَا فَقَامَ فَأَخَذَهَا سِرْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى نَزَلْنَا وَادِيًا أَفْيَحَ فَذَهَبَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقْضِي حَاجَتَهُ فَاتَّبَعْتُهُ بِإِدَاوَةٍ مِنْ مَاءٍ فَنَظَرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَمْ يَرَ شَيْئًا يَسْتَتِرُ بِهِ فَإِذَا شَجَرَتَانِ بِشَاطِئِ الْوَادِي فَانْطَلَقَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى إِحْدَاهُمَا فَأَخَذَ بِغُصْنٍ مِنْ أَغْصَانِهَا فَقَالَ انْقَادِي عَلَيَّ بِإِذْنِ اللَّهِ فَانْقَادَتْ مَعَهُ كَالْبَعِيرِ الْمَخْشُوشِ الَّذِي يُصَانِعُ قَائِدَهُ حَتَّى أَتَى الشَّجَرَةَ الْأُخْرَى فَأَخَذَ بِغُصْنٍ مِنْ أَغْصَانِهَا فَقَالَ انْقَادِي عَلَيَّ بِإِذْنِ اللَّهِ فَانْقَادَتْ مَعَهُ كَذَلِكَ حَتَّى إِذَا كَانَ بِالْمَنْصَفِ مِمَّا بَيْنَهُمَا لَأَمَ بَيْنَهُمَا يَعْنِي جَمَعَهُمَا فَقَالَ الْتَئِمَا عَلَيَّ بِإِذْنِ اللَّهِ فَالْتَأَمَتَا قَالَ جَابِرٌ فَخَرَجْتُ أُحْضِرُ مَخَافَةَ أَنْ يُحِسَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِقُرْبِي فَيَبْتَعِدَ وَقَالَ مُحَمَّدُ بْنُ عَبَّادٍ فَيَتَبَعَّدَ فَجَلَسْتُ أُحَدِّثُ نَفْسِي فَحَانَتْ مِنِّي لَفْتَةٌ فَإِذَا أَنَا بِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُقْبِلًا وَإِذَا الشَّجَرَتَانِ قَدْ افْتَرَقَتَا فَقَامَتْ كُلُّ وَاحِدَةٍ مِنْهُمَا عَلَى سَاقٍ فَرَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَفَ وَقْفَةً فَقَالَ بِرَأْسِهِ هَكَذَا وَأَشَارَ أَبُو إِسْمَعِيلَ بِرَأْسِهِ يَمِينًا وَشِمَالًا ثُمَّ أَقْبَلَ فَ
[হাৰুন বিন মা’ৰুফ] আৰু [মুহাম্মাদ বিন আব্বাদে] আমাক কৈছে, তেওঁলোকৰ হাদীছৰ পাঠ প্ৰায় একে আৰু হাৰুণৰ তলত দিয়া পাঠটো বর্ণনা কৰা হৈছে, দুয়োজনে কৈছে: [হাতিম বিন ইছমাইলে] [য়া’কুব বিন মুজাহিদ আবু হাজৰাহ]ৰ পৰা [উবাদাহ বিন আল ৱালিদ বিন উবাদাহ বিন আছ শ্বামিত]ৰ পৰা আমাক কৈছে যিয়ে কৈছিল: মোৰ পিতৃ আৰু মই গ’লোঁ৷ মৃত্যুৰ আগতে এই আনছাৰ গাঁৱত জ্ঞান বিচাৰিব। আমি প্ৰথম লগ পোৱা ব্যক্তিজন আছিল [আবু আল ইয়াছাৰ], ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামৰ সহযোগী, তেওঁৰ এজন দাসৰ লগত আছিল, তেওঁৰ হাতত চাদৰৰ বাণ্ডিল আছিল, আবু আল ইয়াছাৰে পিন্ধিছিল মাআফিৰী কম্বল আৰু তেওঁৰ দাসেও মাআফিৰীৰ কম্বল পিন্ধিছিল। দেউতাই তেওঁক ক’লে: হে ককা, সঁচাকৈয়ে তোমাৰ মুখত খঙৰ চিন দেখিছোঁ। তেওঁ ক’লে: হয়। অমুক বিন অমুক মোৰ ওপৰত ঋণ আছে, মই তেওঁৰ পৰিয়ালৰ ওচৰলৈ গ’লোঁ, মই তেওঁক সম্ভাষণ দিলোঁ তাৰ পিছত মই কথাখিনি ক’লোঁ আৰু তেওঁ ক’লে: নহয় তাৰ পিছত এটা পাত্ৰ পেটৰ শিশু ওলাই আহিল, মই সুধিলোঁ: তোমাৰ দেউতাক ক’ত? তেওঁ ক’লে: তেওঁ তোমাৰ মাতটো শুনিলে। ইয়াৰ পিছত মা আৰিকা সোমাই আহিল আৰু মই ক’লোঁ: ইয়ালৈ ওলাই আহক, মই ইতিমধ্যে জানো তুমি ক’ত আছা। মই সুধিলোঁ: মোৰ পৰা কিয় লুকাই আছা? তেওঁ উত্তৰ দিলে: মই, আল্লাহৰ কচম, আপোনাক ক’ম, মই মিছা কোৱা নাই, আল্লাহৰ কচম, মই আপোনাক ক’বলৈ ভয় কৰিছিলো আৰু তাৰ পিছত মই মিছা কথা কৈছিলো আৰু মই আপোনাক প্ৰতিশ্ৰুতি দিছিলো আৰু তাৰ পিছত মই সেইটো ভংগ কৰিছিলো। আপুনি ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱা চালামৰ বন্ধু আৰু মই আল্লাহৰ কচম বিপদত পৰিছো। মই কওঁ: আল্লাহ। তেওঁ উত্তৰ দিলে: আল্লাহ। মই কওঁ: আল্লাহ। তেওঁ উত্তৰ দিলে: আল্লাহ। মই কওঁ: আল্লাহ। তেওঁ উত্তৰ দিলে: আল্লাহ। তাৰ পাছত চাদৰখন লৈ হাতেৰে মচিলে, ক’লে: টকা থাকিলে দিব আৰু নাই যদি মুক্ত। মোৰ দুচকুৰ দৃশ্য - তেওঁ নিজৰ চকুৰ ওচৰত আঙুলি ৰাখিলে - মোৰ দুই কাণৰ শুনা আৰু মোৰ হৃদয়ৰ বুজাবুজি - তেওঁ নিজৰ হৃদয়ৰ ঠাইলৈ আঙুলিয়াই দিলে - আল্লাহৰ ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱা চালামে কোৱা দেখিলে: ‘যি কোনোৱে কঠিন ব্যক্তিক স্থগিত ৰাখে বা তেওঁৰ ঋণৰ পৰা মুক্ত কৰিব, আল্লাহে তেওঁক তেওঁৰ ছাঁত আশ্ৰয় দিব’। তেওঁ ক’লে: গতিকে মই তেওঁক ক’লোঁ: হে ককা, যদি আপুনি আপোনাৰ দাসৰ কম্বলখন লৈ যায়, আপুনি আপোনাৰ মা’ফিৰী দাসক লৈ যায়, আপুনি তেওঁৰ মা’ফিৰী কম্বলখন লৈছিল আৰু আপুনি তেওঁৰ কম্বলখন পিন্ধিছিল, অৱশ্যেই আপুনি গহনা পিন্ধিব আৰু তেওঁ গহনাও পিন্ধিব। তেওঁ মোৰ মূৰটো ঘঁহিলে তাৰ পিছত প্ৰাৰ্থনা কৰিলে: হে আল্লাহ, তেওঁৰ ওপৰত ৰহম দিয়া। হে মোৰ ভতিজা, মোৰ চকু দুটাৰ দৰ্শন - তেওঁ নিজৰ চকুৰ ওচৰত আঙুলি ৰাখিলে - মোৰ কাণ দুখনৰ শুনা আৰু মোৰ হৃদয়ৰ বুজাবুজি - তেওঁ নিজৰ হৃদয়ৰ স্থানলৈ আঙুলিয়াই দিলে - আল্লাহৰ ৰাছুল ছাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱা চালামে কোৱাৰ সাক্ষী হ’ল: ‘আপুনি যি খায় তাৰ পৰা তেওঁলোকক খাদ্য দিয়ক আৰু যি পিন্ধে তাৰ পৰা কাপোৰ দিয়ক, মই তেওঁক এই পৃথিৱীৰ মংগল দিলোঁ যিবোৰ মোৰ বাবে লঘু তেওঁ কিয়ামতৰ দিনত মোৰ মঙ্গল লোৱাতকৈ। আমি গৈছিলো যেতিয়ালৈকে আমি তেওঁৰ মছজিদত [জাবিৰ বিন আব্দুল্লাহ]ৰ ওচৰলৈ নাহিলোঁ, তেওঁ নিজকে ঢাকি ৰখা চাৰ্ট এটা পিন্ধি নামাজ পঢ়ি আছিল। মই মানুহৰ ওপৰেৰে ভৰি দিলোঁ যেতিয়ালৈকে জাবিৰ আৰু কিবলাৰ মাজত বহি নাথাকিলোঁ। মই তেওঁক ক’লোঁ: আল্লাহ তা‘আলাই তোমাৰ ওপৰত ৰহমত ৰাখক, তুমি কিয় এটা চাৰ্ট পিন্ধি আৰু তোমাৰ চাদৰ কাষত লৈ কিয় নামাজ আছা? মোৰ বুকুৰ ফালে হাতখনেৰে এনেদৰে ইংগিত দিলে - আঙুলি মেলি কুটি কুটিলে, ক'লে: মই বিচাৰো তোমাৰ দৰে মূৰ্খ এজনে মোৰ ওচৰলৈ আহি মই কি কৰিম চাওঁ যাতে সি নকল কৰিব পাৰে। ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছালামে এবাৰ আমাৰ মছজিদত আমাৰ ওচৰলৈ আহিছিল যেতিয়া তেওঁ ইবনে তাবৰ এটা ডাল কঢ়িয়াই লৈ ফুৰিছিল, তেওঁ দেখিছিল যে মছজিদৰ দিশত কফ আছে আৰু তাৰ পিছত তেওঁ ডালটোৰে খোঁচৰি পেলাইছিল, তাৰ পিছত তেওঁ আমাৰ ফালে ঘূৰি সুধিছিল: 'আপোনালোকৰ কোনে বিচাৰে আল্লাহ তেওঁৰ পৰা আঁতৰি যাওক?' তেওঁ ক’লে, আমি প্ৰণাম হৈ আছো। তেওঁ পুনৰ সুধিলে: তোমালোকৰ মাজৰ কোনে বিচাৰে আল্লাহ তেওঁৰ পৰা আঁতৰি যোৱা? আমি উত্তৰ দিলোঁ: নাই হে আল্লাহৰ ৰাছুল। তেওঁ ক’লে, ‘সঁচাকৈয়ে যেতিয়া তোমালোকৰ মাজৰ কোনোবাই নামাজ কৰে তেতিয়া আল্লাহ তাবাৰকা ৱা তাআলা তেওঁৰ সন্মুখত থাকে, গতিকে তেওঁৰ মুখৰ ফালে বা তেওঁৰ সোঁফালে থু নিদিব, বৰঞ্চ বাওঁফালে, তেওঁৰ বাওঁ ভৰিৰ তলত থু পেলাব। আৰু যদি তেওঁ থু পেলোৱা বা থু পেলোৱালৈকে নিজকে নিয়ন্ত্ৰণ কৰিব নোৱাৰে তেন্তে তেওঁ নিজৰ কাপোৰেৰে এনেদৰে কৰিব লাগে।" তেওঁ নিজৰ কাপোৰবোৰ একেলগে ভাঁজ কৰি তাৰ পিছত ক'লে: "মোক জা'ফাৰান তেল দেখুৱাওক।" তাৰ পিছত জনগোষ্ঠীৰ এজন যুৱকে খৰধৰকৈ নিজৰ পৰিয়ালৰ ওচৰলৈ লৰালৰিকৈ আহি হাতত তেলৰ মিশ্ৰণ লৈ আহিল, তাৰ পিছত ৰাছুলুল্লাহ ছাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱা চালামে সেইটো লৈ চেপা মাৰিলে তাৰ পিছত বাকী থকা কফটোৰ ওপৰত ঘঁহি দিলে: তাতেই আপুনি আপোনাৰ মছজিদবোৰক সুগন্ধি দিয়ে আনছাৰৰ পৰা অহা উট চালকসকলে তেওঁৰ উটটোক ঘেৰি ধৰিলে, তাৰ পিছত উটটো হুলস্থুল কৰিলে আৰু তাৰ পিছত তেওঁ উঠিল তেওঁ নিজৰ উটটোক ঘঁহিলে কিন্তু ই নিমাত হৈ পৰিল, তাৰ পিছত তেওঁ নিজৰ উটটোক ক’লে: হুছ, আল্লাহে আপোনাক গালি পাৰে। তেওঁ উত্তৰ দিলে, হে ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামে ক’লে: ‘নমা, কোনো অভিশপ্ত কামত যোগদান নকৰিবা, আপোনাৰ সন্তানৰ বাবে বেয়া কামৰ বাবে নামাজ নকৰিবা, যেতিয়া আল্লাহৰ নামাজৰ উত্তৰ পোৱা যাব তেতিয়া আমি ৰাছুলুল্লাহৰ সৈতে সেইবোৰ দান কৰিব’ ছাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছালাম দুপৰীয়ালৈকে আমি আৰবৰ এটা পানীৰ কাষ চাপিলোঁ আৰু ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামে ক’লে: ‘যি আমাৰ আগত গৈ কুঁৱাটো মেৰামতি কৰিব বিচাৰে, তাৰ পিছত তেওঁ পান কৰে আৰু তাৰ পিছত আমাক কিবা এটা পান কৰিবলৈ দিয়ে’ জাবিৰে ক’লে: মই থিয় হৈ ক’লোঁ: মই আল্লাহৰ ৰাছুল চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামে ক’লে। 'জাবীৰৰ লগত আৰু কোন?' জব্বাৰ বিন শ্বাখৰ থিয় হ’ল আমি কুঁৱাৰ ওচৰলৈ গ’লোঁ আৰু তাৰ পিছত আমি কুঁৱাৰ পৰা এটা বা দুটা বাল্টি টানিলোঁ আৰু তাৰ পিছত আমি টানিলোঁ যেতিয়ালৈকে ই পানীৰে ভৰি নাযায়। আমি উত্তৰ দিলোঁ: হয়, হে আল্লাহৰ ৰাছুল তেওঁ নিজৰ উটৰ মূৰটো নমাই দিলে, তাৰ পিছত তেওঁৰ উটটোৱে নিজৰ ভৰি দুখন মেলি দিলে আৰু তাৰ পিছত তেওঁ ইয়াক ঘূৰাই দিলে আৰু গৰ্জন কৰিলে তাৰ পিছত ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামে নিজকে সকাহ দিবলৈ গ’ল আৰু ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামে নামাজ পঢ়িবলৈ থিয় হ’ল, মই তাক মেলিব বিচাৰিলোঁ কিন্তু ই নাহিল, তাৰ পিছত মই ইয়াক দুটা মূৰৰ মাজত টানিলোঁ আৰু তাৰ পিছত মই ইয়াক মোৰ ডিঙিৰে চেপি ধৰিলোঁ। তাৰ পিছত মই আহি ৰাছুলুল্লাহ চালামৰ বাওঁফালে থিয় হ’লোঁ তেওঁ মোৰ হাতখন ধৰি মোক নিজৰ সোঁফালে ৰাখিবলৈ ঘূৰাই দিলে তাৰ পিছত জব্বাৰ বিন শ্বাখৰ আহিল আৰু ৰাছুলুল্লাহ চালামৰ বাওঁফালে থিয় হ’ল, তাৰ পিছত তেওঁ আমাৰ হাত ধৰিলে আৰু আমাক তেওঁৰ পিছফালে ৰখা হ’ল ছালামে মোক দেখিলে কিন্তু মই অনুভৱ কৰা নাছিলো, তাৰ পিছত মই বুজিলোঁ তেতিয়া তেওঁ হাতেৰে ইংগিত দিলে, তেওঁৰ অৰ্থ আছিল তোমাৰ মাজৰ অংশটো বান্ধি দিয়া নামাজৰ পিছত ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছালামে ক’লে: ‘হে জাবিৰ!’। মই উত্তৰ দিলোঁ: হয়, হে আল্লাহৰ ৰাছুল তেওঁ ক’লে, ‘যদি চাৰ্টটো বহল হয় তেন্তে দুটা মূৰৰ মাজত মেলি দিব আৰু যদি সংকীৰ্ণ হয় তেন্তে কঁকালৰ ওপৰত বান্ধিব’ আমি এবাৰ নবী ছাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছালামৰ লগত খোজ কাঢ়িছিলো আৰু আমি প্ৰত্যেকেই প্ৰতিদিনে এটা খেজুৰ খাইছিলো খাইছিলো যেতিয়ালৈকে আমাৰ মুখৰ কোণত বিষ হোৱা নাছিল, আমাৰ মাজৰ কোনোবাই এদিন বিচাৰিছিলো আৰু তাৰ পিছত আমি ইয়াক তুলি লৈছিলো যে তেওঁক -খেজুৰৰ কোটা দিয়া হোৱা নাছিল আৰু তাৰ পিছত তেওঁ থিয় হৈছিল আৰু আমি এটা বহলকৈ খোজ কাঢ়িছিলো উপত্যকা ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামে তেওঁৰ মিছন সম্পূৰ্ণ কৰিবলৈ গ'ল, মই পিছফালৰ পৰা পানীৰ বাল্টি এটা কঢ়িয়াই লৈ গ'লোঁ, তেওঁ ঢাকিবলৈ একো দেখা নাপালে তাৰ ডাল, তেওঁ ক’লে: ‘মোৰ বাবে কুঁজা, আল্লাহৰ অনুমতি সাপেক্ষে’ ডালটোৱে তেওঁৰ লগত কুঁজা হৈ পৰিল, যেতিয়ালৈকে তেওঁ আন এটা গছৰ ওচৰলৈ আহি তাৰ এটা ডাল ধৰি নাথাকিল, তেওঁ ক’লে: ‘মোৰ বাবে কুঁজা হওক, আল্লাহৰ অনুমতি সাপেক্ষে’, ডালটোৱেও প্ৰণাম কৰিলে, তেওঁ দুয়োটাৰে মাজত থকাৰ পিছত, তেওঁ তেওঁলোকক একত্ৰিত কৰিলে অনুমতি'।জাবিৰে ক’লে: মই সোনকালে পলাই গ’লোঁ কাৰণ মই ভয় খাইছিলো যে আল্লাহৰ ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামে মোৰ উপস্থিতি অনুভৱ কৰি আঁতৰি যাব তেওঁৰ ওপৰত হওক) ওচৰ চাপি আহিছিল আৰু দেখা গ’ল যে গছ দুটা ইতিমধ্যে গজালি মেলিছে, প্ৰত্যেকেই নিজৰ নিজৰ ডালত থিয় হৈ আছে, মই দেখিলোঁ যে আল্লাহৰ ৰাছুল (ছাঃ) য়ে থিয় হৈ মূৰেৰে এনেদৰে ইংগিত দিছে - আবু ইছমাইলে তেওঁৰ মূৰটো সোঁফালে আৰু বাওঁফালে ইংগিত দিলে - তাৰ পিছত তেওঁ মোৰ ওচৰলৈ আহিল নেকি? থিয় হৈ আছেনে?' মই উত্তৰ দিলোঁ, ‘হয়, হে আল্লাহৰ ৰাছুল।’ তেওঁ ক’লে: ‘গছ দুটাৰ ওচৰলৈ গৈ প্ৰত্যেকৰে পৰা এটা ডাল কাটি ইয়ালৈ আনিব যেতিয়া তুমি মই থিয় হৈ আছো, তেতিয়া তোমাৰ সোঁফালৰ পৰা এটা ডাল আৰু বাওঁফালৰ পৰা আন এটা ডাল আঁতৰাই দিবা।’ জাবিৰে ক’লে: মই থিয় হৈ এটা শিল লৈছিলো, মই সেইটো ভাঙিছিলো আৰু তাৰ পিছত মই সেইটো চোকা হোৱালৈকে চোকা কৰিছিলো, মই গছ দুখনৰ ওচৰলৈ যোৱাৰ পিছত মই সেইবোৰৰ পৰা এটা ডাল কাটিলোঁ যেতিয়ালৈকে মই থিয় হৈ নাযাওঁ য’ত আল্লাহৰ ৰাছুল (ছাঃ) থিয় হৈ আছিল মই মোৰ সোঁফালৰ পৰা এটা ডাল আৰু আপোনাৰ বাওঁফালৰ পৰা আন এটা ডাল আঁতৰাই দিলোঁ (ছাঃ) আৰু ক’লে: হে আল্লাহৰ ৰাছুল, মই সেইটো কৰিলোঁ, গতিকে সেইটো কিহৰ বাবে আছিল, তেওঁ উত্তৰ দিলে: মই দুখন কবৰৰ কাষেৰে পাৰ হৈ গ’লোঁ, যাৰ বাসিন্দাসকলক শাস্তি দিয়া হৈছিল, মোৰ মধ্যস্থতাত, মই তেওঁলোকৰ বোজাবোৰ লঘু কৰিব বিচাৰিছিলো, যেতিয়া তেওঁলোকৰ ডালবোৰ এতিয়াও তিতি আছিল। ক’লে: হে জাবিৰ, অজু, অজু, অজু মই ক’লোঁ: হে আল্লাহৰ ৰাছুল, মই কাফিলত এটোপাল পানী নাপাওঁ, আনছাৰ (আনছাৰ)ৰ এজন মানুহে নিজৰ পাত্ৰত, যিটো পাত্ৰৰ কাঠৰ ওলমিৰ ওপৰত শুকাই গৈছিল me: “অমুকৰ পুত্ৰ আল-আনছাৰীৰ ওচৰলৈ যাওক, তেওঁৰ পাত্ৰত পানী আছে নে নাই চাওক।” মই তেওঁৰ ওচৰলৈ গৈ তেওঁৰ পাত্ৰটোলৈ চালোঁ, তাৰ শেষত এটোপাল পানীৰ বাহিৰে আন একো নাপালোঁ, যদি মই ইয়াক ঢালি দিওঁ, তেন্তে সেয়া শুকাই যাব, তাৰ পিছত মই আল্লাহৰ ৰাছুল (ছাঃ)ৰ ওচৰলৈ গ’লোঁ আৰু ক’লোঁ: “হে আল্লাহৰ ৰাছুল, মই পাত্ৰটোৰ শেষত এটোপাল পানীৰ বাহিৰে আন একো নাপালোঁ; যদি মই ঢালি দিওঁ, তেন্তে শুকাই যাব।” তেওঁ ক’লে: “যা মোৰ ওচৰলৈ আনি।” মই তেওঁৰ ওচৰলৈ লৈ আহিলোঁ আৰু তেওঁ হাতত লৈ গ’ল তেওঁ মোৰ নজনা কথা এটা ক’লে, তাৰ পিছত তেওঁ হাতেৰে অনুভৱ কৰিলে, আৰু তাৰ পিছত তেওঁ মোক দি ক’লে: “হে জাবীৰ, ডাঙৰ পাত্ৰটো মাতিব।” মই মাতিলোঁ: “ডাঙৰ পাত্ৰটো, হে কাৰাভান।” তাৰ পিছত মই ইয়াক লৈ আল্লাহৰ ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামৰ সন্মুখত ৰাখিলোঁ, তেওঁ নিজৰ হাতেৰে পাত্ৰটোলৈ ইংগিত দিলে - জাবিৰে হাত মেলিলে, আঙুলিবোৰ টানিলে আৰু তাৰ পিছত পাত্ৰটোৰ তলত ৰাখিলে: ‘হে জাবিৰ, তাৰ পিছত মোৰ ওপৰত ঢালি দিলোঁ আৰু ক’লোঁ: ‘বিছমল্লাহ’। বিছমিল্লাহ মই দেখিলোঁ যে ৰাছুল ছাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামৰ আঙুলিৰ মাজত পানী ওলাই আহিল আৰু তাৰ পিছত তেওঁ ক’লে: ‘হে জাবিৰ, কাক পানীৰ প্ৰয়োজন হৈছে মাতিব’, তেতিয়া মই ক’লোঁ: কাৰোবাক এতিয়াও পানীৰ প্ৰয়োজন আছেনে? ৱা চালামে ডাঙৰ পাত্ৰটোৰ পৰা হাত দাঙিলে যিটো পানীৰে ভৰি আছিল মানুহে আল্লাহৰ ৰাছুল ছাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছালামৰ ওচৰত ভোকৰ অভিযোগ দিলে আৰু তেওঁ ক’লে: ‘আল্লাহে তোমালোকক খাদ্য দিয়ক’ তাৰ পিছত আমি পাৰলৈ গ’লোঁ, জোৱাৰ বেছি আছিল আৰু আমি মাছ এটা দলিয়াই দিলোঁ আৰু তাৰ পিছত আমি জুই জ্বলাই দিলোঁ আৰু তাৰ পিছত আমি খালোঁ। মই, অমুক আৰু অমুক - তেওঁ পাঁচজনলৈকে গণিলে - চকুৰ কুণ্ডলীত সোমালোঁ, আমি ওলাই অহালৈকে কোনেও আমাক দেখা নাপালে আমি তেওঁৰ এটা ভ্ৰু লৈছিলো তাৰ পিছত আমি তাক খোলা মাৰিলোঁ, তাৰ পিছত আমি কাৰাভানত থকা আটাইতকৈ ডাঙৰ মানুহজনক, কাৰাভানত থকা আটাইতকৈ ডাঙৰ উটটোক আৰু কাৰাভানৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ পিলিয়নটোক মাতিলোঁ, তেওঁ মূৰ তল নকৰাকৈয়ে তাৰ তলত সোমাই গ’ল।
Imam Muslim : 5329
حَدَّثَنِي سَلَمَةُ بْنُ شَبِيبٍ حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ أَعْيَنَ حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ حَدَّثَنَا أَبُو إِسْحَقَ قَالَ سَمِعْتُ الْبَرَاءَ بْنَ عَازِبٍ يَقُولُا جَاءَ أَبُو بَكْرٍ الصِّدِّيقُ إِلَى أَبِي فِي مَنْزِلِهِ فَاشْتَرَى مِنْهُ رَحْلًا فَقَالَ لِعَازِبٍ ابْعَثْ مَعِيَ ابْنَكَ يَحْمِلْهُ مَعِي إِلَى مَنْزِلِي فَقَالَ لِي أَبِي احْمِلْهُ فَحَمَلْتُهُ وَخَرَجَ أَبِي مَعَهُ يَنْتَقِدُ ثَمَنَهُ فَقَالَ لَهُ أَبِي يَا أَبَا بَكْرٍ حَدِّثْنِي كَيْفَ صَنَعْتُمَا لَيْلَةَ سَرَيْتَ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ نَعَمْ أَسْرَيْنَا لَيْلَتَنَا كُلَّهَا حَتَّى قَامَ قَائِمُ الظَّهِيرَةِ وَخَلَا الطَّرِيقُ فَلَا يَمُرُّ فِيهِ أَحَدٌ حَتَّى رُفِعَتْ لَنَا صَخْرَةٌ طَوِيلَةٌ لَهَا ظِلٌّ لَمْ تَأْتِ عَلَيْهِ الشَّمْسُ بَعْدُ فَنَزَلْنَا عِنْدَهَا فَأَتَيْتُ الصَّخْرَةَ فَسَوَّيْتُ بِيَدِي مَكَانًا يَنَامُ فِيهِ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي ظِلِّهَا ثُمَّ بَسَطْتُ عَلَيْهِ فَرْوَةً ثُمَّ قُلْتُ نَمْ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَأَنَا أَنْفُضُ لَكَ مَا حَوْلَكَ فَنَامَ وَخَرَجْتُ أَنْفُضُ مَا حَوْلَهُ فَإِذَا أَنَا بِرَاعِي غَنَمٍ مُقْبِلٍ بِغَنَمِهِ إِلَى الصَّخْرَةِ يُرِيدُ مِنْهَا الَّذِي أَرَدْنَا فَلَقِيتُهُ فَقُلْتُ لِمَنْ أَنْتَ يَا غُلَامُ فَقَالَ لِرَجُلٍ مِنْ أَهْلِ الْمَدِينَةِ قُلْتُ أَفِي غَنَمِكَ لَبَنٌ قَالَ نَعَمْ قُلْتُ أَفَتَحْلُبُ لِي قَالَ نَعَمْ فَأَخَذَ شَاةً فَقُلْتُ لَهُ انْفُضْ الضَّرْعَ مِنْ الشَّعَرِ وَالتُّرَابِ وَالْقَذَى قَالَ فَرَأَيْتُ الْبَرَاءَ يَضْرِبُ بِيَدِهِ عَلَى الْأُخْرَى يَنْفُضُ فَحَلَبَ لِي فِي قَعْبٍ مَعَهُ كُثْبَةً مِنْ لَبَنٍ قَالَ وَمَعِي إِدَاوَةٌ أَرْتَوِي فِيهَا لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِيَشْرَبَ مِنْهَا وَيَتَوَضَّأَ قَالَ فَأَتَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَكَرِهْتُ أَنْ أُوقِظَهُ مِنْ نَوْمِهِ فَوَافَقْتُهُ اسْتَيْقَظَ فَصَبَبْتُ عَلَى اللَّبَنِ مِنْ الْمَاءِ حَتَّى بَرَدَ أَسْفَلُهُ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ اشْرَبْ مِنْ هَذَا اللَّبَنِ قَالَ فَشَرِبَ حَتَّى رَضِيتُ ثُمَّ قَالَ أَلَمْ يَأْنِ لِلرَّحِيلِ قُلْتُ بَلَى قَالَ فَارْتَحَلْنَا بَعْدَمَا زَالَتْ الشَّمْسُ وَاتَّبَعَنَا سُرَاقَةُ بْنُ مَالِكٍ قَالَ وَنَحْنُ فِي جَلَدٍ مِنْ الْأَرْضِ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أُتِينَا فَقَالَ لَا تَحْزَنْ إِنَّ اللَّهَ مَعَنَا فَدَعَا عَلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَارْتَطَمَتْ فَرَسُهُ إِلَى بَطْنِهَا أُرَى فَقَالَ إِنِّي قَدْ عَلِمْتُ أَنَّكُمَا قَدْ دَعَوْتُمَا عَلَيَّ فَادْعُوَا لِي فَاللَّهُ لَكُمَا أَنْ أَرُدَّ عَنْكُمَا الطَّلَبَ فَدَعَا اللَّهَ فَنَجَا فَرَجَعَ لَا يَلْقَى أَحَدًا إِلَّا قَالَ قَدْ كَفَيْتُكُمْ مَا هَاهُنَا فَلَا يَلْقَى أَحَدًا إِلَّا رَدَّهُ قَالَ وَوَفَى لَنَا و حَدَّثَنِيهِ زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ ح و حَدَّثَنَاه إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا النَّضْرُ بْنُ شُمَيْلٍ كِلَاهُمَا عَنْ إِسْرَائِيلَ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ الْبَرَاءِ قَالَ اشْتَرَى أَبُو بَكْرٍ مِنْ أَبِي رَحْلًا بِثَلَاثَةَ عَشَرَ دِرْهَمًا وَسَاقَ الْحَدِيثَ بِمَعْنَى حَدِيثِ زُهَيْرٍ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ و قَالَ فِي حَدِيثِهِ مِنْ رِوَايَةِ عُثْمَانَ بْنِ عُمَرَ فَلَمَّا دَنَا دَعَا عَلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَاخَ فَرَسُهُ فِي الْأَرْضِ إِلَى بَطْنِهِ وَوَثَبَ عَنْهُ وَقَالَ يَا مُحَمَّدُ قَدْ عَلِمْتُ أَنَّ هَذَا عَمَلُكَ فَادْعُ اللَّهَ أَنْ يُخَلِّصَنِي مِمَّا أَنَا فِيهِ وَلَكَ عَلَيَّ لَأُعَمِّيَنَّ عَلَى مَنْ وَرَائِي وَهَذِهِ كِنَانَتِي فَخُذْ سَهْمًا مِنْهَا فَإِنَّكَ سَتَمُرُّ عَلَى إِبِلِي وَغِلْمَانِي بِمَكَانِ كَذَا وَكَذَا فَخُذْ مِنْهَا حَاجَتَكَ قَالَ لَا حَاجَةَ لِي فِي إِبِلِكَ فَقَدِمْنَا الْمَدِينَةَ لَيْلًا فَتَنَازَعُوا أَيُّهُمْ يَنْزِلُ عَلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَنْزِلُ عَلَى بَنِي النَّجَّارِ أَخْوَالِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ أُكْرِمُهُمْ بِذَلِكَ فَصَعِدَ الرِّجَالُ وَالنِّسَاءُ فَوْقَ الْبُيُوتِ وَتَفَرَّقَ الْغِلْمَانُ وَالْخَدَمُ فِي الطُّرُقِ يُنَادُونَ يَا مُحَمَّدُ يَا رَسُولَ اللَّهِ يَا مُحَمَّدُ يَا رَسُولَ اللَّهِ
মোক কৈছে [ছালামাহ বিন চ্যাবীবে] আমাক কৈছে [আল হাছান বিন আয়ায়ানে] আমাক কৈছে [জুহাইৰে] আমাক কৈছে [আবু ইছহাকে] কৈছে: মই শুনিছো [আল বাৰা` বিন আজিব] কৈছে: আবু বকৰ আছ শ্বিদ্দিক মোৰ পিতৃৰ ওচৰলৈ তেওঁৰ বাসগৃহত আহিছিল তাৰ পিছত আবু বকৰে এটা অশ্বাৰোহী জন্তু কিনিছিল, তাৰ পিছত তেওঁ আজিবক ক’লে: মোৰ লগত তোমাৰ পুত্ৰক মোৰ ঘৰলৈ আনিবলৈ পঠাওক। দেউতাই মোক ক’লে: আনি দিয়া। দাম দিবলৈ তাক আৰু দেউতাক লগত লৈ ওলাই আহিলোঁ৷ মোৰ দেউতাই তেওঁক ক’লে: হেৰা [আবু বকৰ] মোক কওক, ৰাতি তোমালোক দুয়ো ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি ছালামৰ লগত খোজ কাঢ়ি যোৱাৰ সময়ত কি কৰি আছিলা? আবু বকৰে ক’লে: হয়। আমি গোটেই ৰাতি দুপৰীয়ালৈকে খোজ কাঢ়িলোঁ। ৰাস্তাটো নিস্তব্ধ আছিল আৰু আমাৰ বাবে ডাঙৰ শিল এটা তুলি লোৱালৈকে কোনোৱেই পাৰ হৈ যোৱা নাছিল, ই ছাঁ দিছিল আৰু পিছত সূৰ্য্যৰ -ৰশ্মি-ৰ সন্মুখীন হোৱা নাছিল। আমি ওচৰতে ৰৈ তাৰ পিছত শিলটোৰ ওচৰ পালোঁগৈ। হাতেৰে নবী চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামৰ বাবে শিলৰ ছাঁৰ তলত শুবলৈ ঠাই সমতল কৰিলোঁ, তাৰ পিছত তাৰ ওপৰত নোমৰ কাপোৰ মেলি দিলোঁ, ক’লোঁ: শুই থাকা হে আল্লাহৰ ৰাছুল, মই তোমাৰ বাবে তোমাৰ ওপৰত চকু ৰাখিম। সি শুই গ’ল, তাৰ পিছত মই তাৰ ওপৰত চকু ৰাখিবলৈ গ’লোঁ৷ দেখা গ’ল যে এজন ছাগলী পালক এজন ছাগলী লৈ আহিছিল এটা ডাঙৰ শিললৈ, তেওঁ আমাৰ দৰে আশ্ৰয় ল’ব বিচাৰিছিল। মই সুধিলোঁ: হে দাস, তুমি কাৰ? তেওঁ উত্তৰ দিলে: মদীনাৰ মানুহৰ মাজৰ কোনোবা এজনক। মই সুধিলোঁ: তোমাৰ ছাগলীত গাখীৰ আছে নেকি? তেওঁ উত্তৰ দিলে: হয়। মই সুধিলোঁ: মোৰ বাবে গাখীৰ দিবনে? তেওঁ উত্তৰ দিলে: হয়। ছাগলী এটা লৈ তেওঁ ঊল, মলি, আৰু মলিৰ গাখীৰৰ মোনাবোৰ চাফা কৰিলে - তেওঁ - আবু ইছহাকে - ক'লে: চাফা কৰি থাকোঁতে আল বাৰা`ই আনখন হাতত হাতখন খুন্দা মাৰি থকা দেখিলোঁ - তাৰ পিছত তেওঁ মোৰ বাবে গাখীৰ দিলে এটা গিলাচত য'ত অলপ গাখীৰ আছিল। আবু বকৰে ক’লে, মই সেই পাত্ৰটো আনিলোঁ, য’ত নবী (ছঃ) য়ে মদ খাই অজু কৰিলে। তেওঁ ক’লে, তাৰ পিছত মই নবী চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছালামৰ ওচৰলৈ গ’লোঁ আৰু মই তেওঁক জগাই নিদিলোঁ, কিন্তু দেখা গ’ল যে তেওঁ সেই মুহূৰ্তত সাৰ পাই উঠিল, তাৰ পিছত মই গাখীৰৰ ওপৰত পানী দিলোঁ যেতিয়ালৈকে তলৰ অংশটো ঠাণ্ডা নহ’ল, তাৰ পিছত মই ক’লোঁ: হে আল্লাহৰ ৰাছুল, এই গাখীৰ খাব। মই সুখী হোৱালৈকে সি মদ খাইছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁ ক’লে: ‘যোৱাৰ সময় হোৱা নাই নেকি’। মই উত্তৰ দিলোঁ: ঠিকেই কৈছে। তাৰ পিছত আমি সূৰ্য্যটো পশ্চিম দিশলৈ হেলনীয়া হোৱাৰ পিছত ওলাই আহিলোঁ, ইতিমধ্যে আমি বন্যাৰ্ত দেশত থকাৰ সময়ত চুৰাকাহ বিন মালিকে আমাৰ পিছে পিছে গৈছিল। মই ক’লো, হে আল্লাহৰ ৰাছুল, আমাৰ সাক্ষাৎ কৰা হৈছে। তেওঁ ক’লে: ‘দুখ নকৰিবা, সঁচাকৈয়ে আল্লাহ আমাৰ লগত আছে’। তাৰ পিছত ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছালামে তেওঁৰ বাবে বেয়া কাম কৰিলে যেতিয়ালৈকে তেওঁৰ ঘোঁৰাটো পেটলৈকে বোকাত নপৰে, তাৰ পিছত তেওঁ ক’লে: মই জানো যে তোমালোক দুয়ো মোৰ বাবে বেয়াৰ বাবে প্ৰাৰ্থনা কৰক, এতিয়া মোৰ বাবে আল্লাহৰ ওচৰত প্ৰাৰ্থনা কৰক, আল্লাহৰ কচম মই তোমালোকৰ দুয়োটা অনুৰোধ পূৰণ কৰিম। তাৰ পিছত আল্লাহে নামাজ দিলে আৰু ছুৰাকাহ নিৰাপদ হৈ উভতি আহিল। তেওঁ কাকো লগ নকৰি ক’লে: মোৰ তোমাৰ বাবে যথেষ্ট আছে, তেওঁ - ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছালাম - ইয়াত নাই। কাকো লগ নকৰি উভতাই দিলে। আবু বকৰে ক’লে: তেওঁ আমাৰ আগত দিয়া প্ৰতিশ্ৰুতি পালন কৰিলে। মোক কৈছে [জুহাইৰ বিন হাৰ্বে] আমাক [উছমান বিন উমৰ] কৈছে। আমাক কোৱা হৈছে [ইছহাক বিন ইব্ৰাহীমে] আমাক [আন নাজৰ বিন ছ্যুমাইল] [আল বাৰা`]ৰ পৰা [ইছৰাইল বিন আবু ইছহাক] দুয়োজনেই কৈছে: আবু বক্ৰে মোৰ পিতৃৰ পৰা তেৰটা দিৰহামত এটা অশ্বাৰোহী জন্তু কিনিছিল, তেওঁ আবু ইছহাকৰ পৰা জুহাইৰ হাদীছৰ অৰ্থ থকা হাদীছ এটা উল্লেখ কৰিছিল, আৰু তেওঁ ৰাছুলুল্লাহৰ পৰা তেওঁৰ হাদীছত উল্লেখ কৰিছে উছমান বিন উমৰ: যেতিয়া চুৰাক বিন মালিক ওচৰ চাপি আহিল, তেতিয়া ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱা চালামে তেওঁৰ বাবে নামাজ দিলে তাৰ পিছত ঘোঁৰাটো পেটলৈকে মাটিত ডুব গ’ল তাৰ পিছত চুৰাকাহে জপিয়াই উঠি ক’লে: হে মহম্মদ, মই জানো যে এইটো আপোনাৰ কাম, আল্লাহৰ ওচৰত প্ৰাৰ্থনা কৰক যে মই যি অনুভৱ কৰিলোঁ তাৰ পৰা মোক মুক্ত কৰক, আৰু আপোনাৰ বাবে মই মোৰ পিছফালে থকা ব্যক্তিজনক অন্ধ কৰি দিম। এইটো মোৰ কাঁড়ৰ হোলষ্টাৰ, এটা কাঁড় লওক কাৰণ আপুনি মোৰ উট আৰু মোৰ দাসবোৰক এই ঠাইত আৰু এইটোত পাৰ কৰি দিব, অনুগ্ৰহ কৰি আপোনাৰ যি লাগে লওক। তেওঁ ক’লে: ‘মোক তোমাৰ উটৰ প্ৰয়োজন নাই’। আমি তিনিওজন ৰাতি মদীনাত আছিলো আৰু তাৰ পিছত নবী চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামক কোনে বাধা দিব সেই লৈ যুঁজিছিল। তেওঁ ক’লে: ‘আব্দুল মুথালিবৰ ককাক নজ্জাৰৰ সন্তানসকলৰ লগত থাকক, তাৰ বাবে মই তেওঁলোকক মহিমামণ্ডিত কৰো’। পুৰুষ-মহিলা ঘৰৰ ওপৰত উঠিল, ল’ৰা-ছোৱালী আৰু চাকৰ ৰাস্তাত বিয়পি পৰিল, তেওঁলোকে মাতিলে: হে মহম্মদ, হে আল্লাহৰ ৰাছুল, হে মহম্মদ, হে আল্লাহৰ ৰাছুল।
Imam Muslim : 5330
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنْ هَمَّامِ بْنِ مُنَبِّهٍ قَالَ هَذَا مَا حَدَّثَنَا أَبُو هُرَيْرَةَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ أَحَادِيثَ مِنْهَا وَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قِيلَ لِبَنِي إِسْرَائِيلَ ادْخُلُوا الْبَابَ سُجَّدًا وَقُولُوا حِطَّةٌ يُغْفَرْ لَكُمْ خَطَايَاكُمْ فَبَدَّلُوا فَدَخَلُوا الْبَابَ يَزْحَفُونَ عَلَى أَسْتَاهِهِمْ وَقَالُوا حَبَّةٌ فِي شَعَرَةٍ
আমাক কৈছে [মুহাম্মাদ বিন ৰফী’] আমাক কৈছে [আব্দুৰাজ্জাকে] আমাক কৈছে [মা’মাৰে] [হাম্মাম বিন মুনাব্বীহ]ৰ পৰা কৈছে: এইটোৱেই [আবু হুৰাইৰা] আমাক ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱা চালামৰ পৰা কৈছে, তাৰ পিছত তেওঁ তেওঁলোকৰ কিছুমানৰ কথা উল্লেখ কৰিছে: ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছালামে ক’লে: ‘এইটো ৰ সন্তানসকলক কোৱা হৈছিল ইস্ৰায়েল: 'সজ্জা কৰি দুৱাৰত প্ৰৱেশ কৰি কওক: 'হিত্থা' - আপোনাৰ পাপ ক্ষমা কৰা - তেওঁ নিশ্চয় আপোনাৰ ভুল ক্ষমা কৰিব তাৰ পিছত তেওঁলোকে সলনি কৰি দুৱাৰত প্ৰৱেশ কৰে যেতিয়া তেওঁলোকে নিতম্বত হাঁহি হাঁহি কয় আৰু তেওঁলোকে কয়: 'হাব্বা -বীজ- আটাত''।
Imam Muslim : 5331
حَدَّثَنِي عَمْرُو بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ بُكَيْرٍ النَّاقِدُ وَالْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْحُلْوَانِيُّ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالَ عَبْدٌ حَدَّثَنِي و قَالَ الْآخَرَانِ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ يَعْنُونَ ابْنَ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ صَالِحٍ وَهُوَ ابْنُ كَيْسَانَ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ أَخْبَرَنِي أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ أَنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ تَابَعَ الْوَحْيَ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَبْلَ وَفَاتِهِ حَتَّى تُوُفِّيَ وَأَكْثَرُ مَا كَانَ الْوَحْيُ يَوْمَ تُوُفِّيَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
মোক [আমৰু বিন মহম্মদ বিন বুকাইৰ আন নাকিদ] কৈছে, [আল হাছান বিন আলী আল হুলৱানী] আৰু [আব্দু বিন হুমাইদে] কৈছে যে আব্দু: মোক কৈছে, আনহাতে আন কিছুমানে কৈছে: আমাক কৈছে [ইয়াকুব বিন ইব্ৰাহিম বিন ছা’দে] আমাক [মোৰ পিতৃ] [ছালিহ বিন কাইছান]ৰ পৰা [ইবন শ্বিহাবে] কৈছে: মোক [আনাছ] ক’লে মালিক] যে আল্লাহ আজ্জা ৱাজাল্লাই ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছালামৰ মৃত্যুৰ আগতে তেওঁৰ অৱতীৰ্ণ সম্পূৰ্ণ কৰে
Imam Muslim : 5332
حَدَّثَنِي أَبُو خَيْثَمَةَ زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَاللَّفْظُ لِابْنِ الْمُثَنَّى قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ وَهُوَ ابْنُ مَهْدِيٍّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ قَيْسِ بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ طَارِقِ بْنِ شِهَابٍ أَنَّ الْيَهُودَ قَالُوا لِعُمَرَ إِنَّكُمْ تَقْرَءُونَ آيَةً لَوْ أُنْزِلَتْ فِينَا لَاتَّخَذْنَا ذَلِكَ الْيَوْمَ عِيدًا فَقَالَ عُمَرُ إِنِّي لَأَعْلَمُ حَيْثُ أُنْزِلَتْ وَأَيَّ يَوْمٍ أُنْزِلَتْ وَأَيْنَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَيْثُ أُنْزِلَتْ أُنْزِلَتْ بِعَرَفَةَ وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَاقِفٌ بِعَرَفَةَ قَالَ سُفْيَانُ أَشُكُّ كَانَ يَوْمَ جُمُعَةٍ أَمْ لَا يَعْنِي { الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي }
মোক [আবু খাইছামা বিন হাৰ্ব] আৰু [মুহাম্মাদ বিন আল মুৎছানা]ক কোৱা হৈছে, ইবনে আল মুছান্নাৰ পাঠত, দুয়োজনেই কৈছে: আমাক কোৱা হৈছে যে [আব্দুৰহমান বিন মাহদীয়ে] আমাক [ছাফিয়ান] [কাইছ বিন মুছলিম]ৰ পৰা [থাৰিক বিন শ্বিহাব]ৰ পৰা কৈছে, ইহুদীসকলে [উমৰ]ক কৈছিল: সঁচাকৈয়ে, আপুনি এটা আয়াত পঢ়িছে যিটো, যদি হ’লহেঁতেন আমাৰ আগত অৱতীৰ্ণ হ’লে আমি সেই দিনটোক বন্ধৰ দিন কৰি ল’লোহেঁতেন: ‘সঁচাকৈয়ে মই জানো যে আয়াতটো কেতিয়া অৱতীৰ্ণ হৈছিল, কোন দিনা আয়াত অৱতীৰ্ণ হৈছিল আৰু আয়াত অৱতীৰ্ণ হোৱাৰ সময়ত নবী চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লাম ক’ত আছিল। এই আয়াত আৰাফাত নামি আহিছিল যেতিয়া ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামে আৰাফাত উকুফ কৰিছিল। চুফিয়ানে ক’লে: শুকুৰবাৰ নে নহয় তাত মোৰ সন্দেহ আছে, অৰ্থাৎ: ‘এই দিনটোত মই তোমাৰ বাবে তোমাৰ ধৰ্মক সিদ্ধ কৰিলোঁ আৰু তোমাৰ বাবে মোৰ আশীৰ্বাদ পূৰণ কৰিলোঁ’। -আল মা`ইদাহ: ৩-
Imam Muslim : 5333
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ وَاللَّفْظُ لِأَبِي بَكْرٍ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ إِدْرِيسَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ قَيْسِ بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ طَارِقِ بْنِ شِهَابٍ قَالَ قَالَتْ الْيَهُودُ لِعُمَرَ لَوْ عَلَيْنَا مَعْشَرَ يَهُودَ نَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةَ { الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي وَرَضِيتُ لَكُمْ الْإِسْلَامَ دِينًا } نَعْلَمُ الْيَوْمَ الَّذِي أُنْزِلَتْ فِيهِ لَاتَّخَذْنَا ذَلِكَ الْيَوْمَ عِيدًا قَالَ فَقَالَ عُمَرُ فَقَدْ عَلِمْتُ الْيَوْمَ الَّذِي أُنْزِلَتْ فِيهِ وَالسَّاعَةَ وَأَيْنَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ نَزَلَتْ نَزَلَتْ لَيْلَةَ جَمْعٍ وَنَحْنُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِعَرَفَاتٍ
আমাক [আবু বকৰ বিন আবু ছায়াইবা] আৰু [আবু কুৰাইব] আবু বকৰৰ পাঠত বর্ণনা কৰিছে, তেওঁ কৈছে: আমাক [আব্দুল্লাহ বিন ইদ্ৰিছ] [তেওঁৰ পিতৃ]ৰ পৰা [কাইছ বিন মুছলিম]ৰ পৰা [থাৰিক বিন শ্বিহাবৰ] পৰা বর্ণনা কৰিছে: ইহুদীসকলে [উমৰ]ক ক’লে: যদি আমি ইহুদীসকলে এই আয়াতখন নমাই দিলোঁহেঁতেন: ‘আজি মই এই আয়াতখন নমাই দিলোঁ তোমালোকৰ বাবে তোমালোকৰ ধৰ্ম সিদ্ধ কৰিলোঁ, আৰু তোমাৰ বাবে মোৰ আশীৰ্বাদ যথেষ্ট আছে, আৰু মই অনুমোদন দিছো যে ইছলাম তোমালোকৰ বাবে ধৰ্ম হৈ পৰিছে'। -আল মা`ইদাহ: ৩- আমি জানো যে যিদিনা আয়াত অৱতীৰ্ণ হ’ল, সেইদিনা আমি নিশ্চয় বন্ধৰ দিন কৰিম। উমৰে ক’লে, মই জানো যে আয়াত অৱতীৰ্ণ হোৱা দিন আৰু সময় আৰু আয়াত অৱতীৰ্ণ হোৱাৰ সময়ত ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লাম ক’ত আছিল, আমাৰ সমাৱেশৰ নিশা আয়াতটো নামি আহিছিল যেতিয়া আমি ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছালামৰ লগত আৰাফাত আছিলো।
Imam Muslim : 5334
و حَدَّثَنِي عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ أَخْبَرَنَا جَعْفَرُ بْنُ عَوْنٍ أَخْبَرَنَا أَبُو عُمَيْسٍ عَنْ قَيْسِ بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ طَارِقِ بْنِ شِهَابٍ قَالَ جَاءَ رَجُلٌ مِنْ الْيَهُودِ إِلَى عُمَرَ فَقَالَ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ آيَةٌ فِي كِتَابِكُمْ تَقْرَءُونَهَا لَوْ عَلَيْنَا نَزَلَتْ مَعْشَرَ الْيَهُودِ لَاتَّخَذْنَا ذَلِكَ الْيَوْمَ عِيدًا قَالَ وَأَيُّ آيَةٍ قَالَ { الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي وَرَضِيتُ لَكُمْ الْإِسْلَامَ دِينًا } فَقَالَ عُمَرُ إِنِّي لَأَعْلَمُ الْيَوْمَ الَّذِي نَزَلَتْ فِيهِ وَالْمَكَانَ الَّذِي نَزَلَتْ فِيهِ نَزَلَتْ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِعَرَفَاتٍ فِي يَوْمِ جُمُعَةٍ
মোক কোৱা হৈছে [আব্দু বিন হুমাইদে] আমাক কৈছে [জাফৰ বিন আউনে] আমাক [আবু উমাইছ] [কাইছ বিন মুছলিম]ৰ পৰা [থাৰিক বিন শ্বিহাব]ৰ পৰা কৈছে: এজন ইহুদী [উমৰ]ৰ ওচৰলৈ আহি ক’লে: হে আমিৰুল মু’মিনিন, আপোনাৰ কিতাপত এটা আয়াত আছে যিটো আপুনি পঢ়ে, যদি সেই আয়াত আমাৰ ইহুদীসকলৰ ওচৰলৈ নামি আহিলহেঁতেন তেন্তে আমি সেই দিনটোক এটা দিন কৰি ল’লোহেঁতেন। উমৰে সুধিলে: কি আয়াত? তেওঁ উত্তৰ দিলে: ‘আজি মই তোমাৰ বাবে তোমাৰ ধৰ্মক সিদ্ধ কৰিলোঁ, আৰু তোমাৰ ওপৰত মোৰ আশীৰ্বাদ পূৰণ কৰিলোঁ, আৰু মই অনুমোদন দিছো যে ইছলাম তোমাৰ বাবে ধৰ্ম হ’ব’। -আল মা`ইদাঃ ৩- উমৰে ক’লে: সঁচাকৈয়ে মই জানো যে এই আয়াত অৱতীৰ্ণ হোৱা দিন আৰু ঠাই, শুকুৰবাৰে আৰাফাত ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামৰ ওচৰত এই আয়াত অৱতীৰ্ণ হৈছিল।
Imam Muslim : 5335
حَدَّثَنِي أَبُو الطَّاهِرِ أَحْمَدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ سَرْحٍ وَحَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى التُّجِيبِيُّ قَالَ أَبُو الطَّاهِرِ حَدَّثَنَا و قَالَ حَرْمَلَةُ أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ أَنَّهُ سَأَلَ عَائِشَةَ عَنْ قَوْلِ اللَّهِ { وَإِنْ خِفْتُمْ أَلَّا تُقْسِطُوا فِي الْيَتَامَى فَانْكِحُوا مَا طَابَ لَكُمْ مِنْ النِّسَاءِ مَثْنَى وَثُلَاثَ وَرُبَاعَ } قَالَتْ يَا ابْنَ أُخْتِي هِيَ الْيَتِيمَةُ تَكُونُ فِي حَجْرِ وَلِيِّهَا تُشَارِكُهُ فِي مَالِهِ فَيُعْجِبُهُ مَالُهَا وَجَمَالُهَا فَيُرِيدُ وَلِيُّهَا أَنْ يَتَزَوَّجَهَا بِغَيْرِ أَنْ يُقْسِطَ فِي صَدَاقِهَا فَيُعْطِيَهَا مِثْلَ مَا يُعْطِيهَا غَيْرُهُ فَنُهُوا أَنْ يَنْكِحُوهُنَّ إِلَّا أَنْ يُقْسِطُوا لَهُنَّ وَيَبْلُغُوا بِهِنَّ أَعْلَى سُنَّتِهِنَّ مِنْ الصَّدَاقِ وَأُمِرُوا أَنْ يَنْكِحُوا مَا طَابَ لَهُمْ مِنْ النِّسَاءِ سِوَاهُنَّ قَالَ عُرْوَةُ قَالَتْ عَائِشَةُ ثُمَّ إِنَّ النَّاسَ اسْتَفْتَوْا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعْدَ هَذِهِ الْآيَةِ فِيهِنَّ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ { يَسْتَفْتُونَكَ فِي النِّسَاءِ قُلْ اللَّهُ يُفْتِيكُمْ فِيهِنَّ وَمَا يُتْلَى عَلَيْكُمْ فِي الْكِتَابِ فِي يَتَامَى النِّسَاءِ اللَّاتِي لَا تُؤْتُونَهُنَّ مَا كُتِبَ لَهُنَّ وَتَرْغَبُونَ أَنْ تَنْكِحُوهُنَّ } قَالَتْ وَالَّذِي ذَكَرَ اللَّهُ تَعَالَى أَنَّهُ { يُتْلَى عَلَيْكُمْ فِي الْكِتَابِ } الْآيَةُ الْأُولَى الَّتِي قَالَ اللَّهُ فِيهَا { وَإِنْ خِفْتُمْ أَلَّا تُقْسِطُوا فِي الْيَتَامَى فَانْكِحُوا مَا طَابَ لَكُمْ مِنْ النِّسَاءِ } قَالَتْ عَائِشَةُ وَقَوْلُ اللَّهِ فِي الْآيَةِ الْأُخْرَى { وَتَرْغَبُونَ أَنْ تَنْكِحُوهُنَّ } رَغْبَةَ أَحَدِكُمْ عَنْ الْيَتِيمَةِ الَّتِي تَكُونُ فِي حَجْرِهِ حِينَ تَكُونُ قَلِيلَةَ الْمَالِ وَالْجَمَالِ فَنُهُوا أَنْ يَنْكِحُوا مَا رَغِبُوا فِي مَالِهَا وَجَمَالِهَا مِنْ يَتَامَى النِّسَاءِ إِلَّا بِالْقِسْطِ مِنْ أَجْلِ رَغْبَتِهِمْ عَنْهُنَّ و حَدَّثَنَا الْحَسَنُ الْحُلْوَانِيُّ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ جَمِيعًا عَنْ يَعْقُوبَ بْنِ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ صَالِحٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ أَنَّهُ سَأَلَ عَائِشَةَ عَنْ قَوْلِ اللَّهِ { وَإِنْ خِفْتُمْ أَلَّا تُقْسِطُوا فِي الْيَتَامَى } وَسَاقَ الْحَدِيثَ بِمِثْلِ حَدِيثِ يُونُسَ عَنْ الزُّهْرِيِّ وَزَادَ فِي آخِرِهِ مِنْ أَجْلِ رَغْبَتِهِمْ عَنْهُنَّ إِذَا كُنَّ قَلِيلَاتِ الْمَالِ وَالْجَمَالِ
মোক কৈছে [আবু আথ থাহিৰ আহমদ বিন আমৰু বিন ছাৰহ] আৰু [হাৰমালাহ বিন ইয়াহ্যা আট তুজিবি] কৈছে আবু আথ থাহিৰে: আমাক কৈছে, আনহাতে হৰমালাহে কৈছে: আমাক কৈছে [ইবনু ৱাহাবে] মোক [ইবনু শ্বিহাবে] মোক [ইউনুছ] [ইবনু শ্বিহাবে] কৈছে যে তেওঁ [আইছিয়াহ] ৰ বাক্যৰ বিষয়ে সুধিছে আল্লাহ: ‘আৰু যদি আপুনি যদি অনাথৰ ক্ষেত্ৰত ন্যায়পৰায়ণ নহ’বলৈ চিন্তিত হয়, তেন্তে দুগৰাকী, বা তিনিগৰাকী, বা চাৰিগৰাকী মহিলাক বিয়া কৰাওক যিসকল আপোনাৰ বাবে ভাল’। -এন নিছা`: ৩- আইছাই ক'লে: হে মোৰ ভতিজী, তাৰ অৰ্থ হ'ল এগৰাকী অনাথ ছোৱালী যি নিজৰ ৰখীয়াৰ তত্বাৱধানত থাকে -আৰু- তাই -তেওঁৰ ধন-সম্পত্তিৰ দায়িত্বত থাকে তেতিয়া তেওঁ অনাথৰ ধন-সম্পত্তি আৰু সৌন্দৰ্য্যত আচৰিত হয় তেতিয়া তেওঁ তাইৰ যৌতুকত অন্যায় হোৱাৰ উদ্দেশ্যেৰে তাইক বিয়া কৰাব বিচাৰে যাতে তাইক আনক দিয়া বস্তুৰ সৈতে মিল থকা কিবা এটা দিয়ে, তেতিয়া সিহঁতক বিয়া কৰাবলৈ নিষেধ কৰা হয় তেওঁলোকৰ লগত ন্যায়পৰায়ণ হোৱাৰ বাহিৰে আৰু যাতে তেওঁলোকে অধিক যৌতুক দিয়ে আৰু তেওঁলোকক অনাথৰ বাহিৰে তেওঁলোকৰ বাবে ভাল মহিলাক বিয়া কৰাবলৈ নিৰ্দেশ দিয়া হয়। উৰৱাহে ক’লে: আইছিয়াই ক’লে: তাৰ পিছত মানুহে আল্লাহৰ ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামৰ ওচৰত তেওঁলোকৰ বিষয়ে এই আয়াতৰ পিছত ফতোৱা বিচাৰিলে - মহিলা অনাথৰ বিষয়ে - তাৰ পিছত আল্লাহ আজ্জা ৱাজাল্লাই এই আয়াতটো অৱতীৰ্ণ কৰিলে: ‘আৰু তেওঁলোকে তোমালোকক নাৰীৰ বিষয়ে ফতোৱা বিচাৰিলে, ক’লে: ‘আল্লাহ সেইজনেই তোমাক তেওঁলোকৰ বিষয়ে আৰু কিতাবত অনাথৰ বিষয়ে তোমালোকক কি পঢ়া হৈছিল, সেই বিষয়ে ফতোৱা দিছিল মহিলাসকলক যে আপুনি তেওঁলোকক বিয়া কৰাব বিচৰাৰ সময়ত তেওঁলোকৰ বাবে নিৰ্ধাৰিত বস্তু নিদিলে'। -আন নিছা`: ১২৭- আইছিয়াই ক’লে: আৰু আল্লাহ তা’আলাই যি উল্লেখ কৰিছে সেয়া হৈছে আগৰ আয়াতত কোৰআনত তোমালোকক পঢ়া কথা যিয়ে আল্লাহৰ এই কথা উল্লেখ কৰিছে: ‘আৰু যদি তোমালোকে অনাথৰ বিষয়ত ন্যায় নকৰাৰ বাবে চিন্তিত তেন্তে তোমাৰ বাবে ভাল মহিলাক বিয়া কৰাওক’। -আন নিছা`: ৩- আইছাই ক'লে: আৰু আল্লাহৰ বাণী আন এটা আয়াতত: 'যেতিয়া তোমালোকে সিহঁতক বিয়া কৰাব বিচাৰিছা, ' -আন নিছা`: ১২৭- হৈছে তোমালোকৰ কোনো এজনৰ অনাথ মহিলাৰ প্ৰতি অপছন্দ যি তোমালোকৰ তত্বাৱধানত থাকে, আনহাতে ধন-সম্পত্তি কম আৰু ধুনীয়া নহয়। গতিকে অনাথ নাৰীৰ প্ৰতি অপছন্দৰ কাৰণে ন্যায়ৰ বাহিৰে আন অনাথ নাৰীৰ ধন-সম্পত্তি আৰু সৌন্দৰ্য্যত যি ভাল পায় তাৰ বাবেই বিয়া কৰাবলৈ নিষেধ কৰা হৈছে। আমাক কৈছে [আল হাছান আল হুলৱানী] আৰু [আব্দু বিন হুমাইদ] সকলোৱে [ইয়াকুব বিন ইব্ৰাহিম বিন ছা’দৰ পৰা] আমাক [মোৰ পিতৃ] [ছালিহ]ৰ পৰা [ইবনে শ্বিহাবে] মোক জনাইছে যে তেওঁ [আইছা]ক আল্লাহৰ বাক্যৰ বিষয়ে সুধিছিল: ‘আৰু যদি আপুনি ভয় কৰে যে আপুনি অনাথসকলৰ সৈতে ন্যায়সংগত ব্যৱহাৰ নকৰিব,’ -আন নিছা`: ৩- তেওঁ আজ জুহৰিৰ পৰা ইউনুছৰ হাদীছৰ দৰে হাদীছৰ কথা উল্লেখ কৰিছিল আৰু শেষত তেওঁ আৰু কৈছিল: কাৰণ তেওঁলোকৰ অনাথ সন্তানক অপছন্দৰ বাবে যদি তেওঁলোকৰ ধন-সম্পত্তি কম আৰু কম ধুনীয়া হয়
Imam Muslim : 5336
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ حَدَّثَنَا هِشَامٌ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ فِي قَوْله { وَإِنْ خِفْتُمْ أَلَّا تُقْسِطُوا فِي الْيَتَامَى } قَالَتْ أُنْزِلَتْ فِي الرَّجُلِ تَكُونُ لَهُ الْيَتِيمَةُ وَهُوَ وَلِيُّهَا وَوَارِثُهَا وَلَهَا مَالٌ وَلَيْسَ لَهَا أَحَدٌ يُخَاصِمُ دُونَهَا فَلَا يُنْكِحُهَا لِمَالِهَا فَيَضُرُّ بِهَا وَيُسِيءُ صُحْبَتَهَا فَقَالَ { إِنْ خِفْتُمْ أَلَّا تُقْسِطُوا فِي الْيَتَامَى فَانْكِحُوا مَا طَابَ لَكُمْ مِنْ النِّسَاءِ } يَقُولُ مَا أَحْلَلْتُ لَكُمْ وَدَعْ هَذِهِ الَّتِي تَضُرُّ بِهَا
আমাক কৈছে [আবু বকৰ বিন আবু ছায়াইবা] আৰু [আবু কুৰাইবে] দুয়োজনে কৈছে: আমাক কৈছে [আবু উছামাহে] আমাক [হিছাম] [তেওঁৰ পিতৃৰ পৰা] [আইছা]ৰ পৰা আল্লাহৰ বাণীৰ বিষয়ে কৈছে: ‘আৰু যদি তোমালোকে অনাথ মহিলাৰ লগত ন্যায় নকৰাৰ বাবে চিন্তিত,’ -আন নিছা`: ৩- তেওঁ ক’লে: -এই আয়াত- অৱতীৰ্ণ হ’ল কাৰোবাৰ সম্পৰ্কে তেওঁৰ এগৰাকী অনাথ মহিলা আছিল, তেওঁ আছিল তাইৰ অভিভাৱক আৰু উত্তৰাধিকাৰী। অনাথ নাৰীৰ ধন-সম্পত্তি আছে, তাইৰ বাহিৰে আন কোনো প্ৰতিদ্বন্দ্বিতা কৰিবলৈ তাইৰ নাই। তেওঁ তাইৰ ধন-সম্পত্তিৰ বাবে তাইক বিয়া কৰাই দিয়া নাছিল যাতে ইয়াৰ ফলত তাইৰ ক্ষতি হ’ব আৰু তাইৰ যত্ন আৰু বেয়া হ’ব। তাৰ পিছত তেওঁ ক’লে: ‘আৰু যদি আপুনি অনাথৰ বিষয়ত ন্যায় নকৰাৰ বাবে চিন্তিত তেন্তে আপোনাৰ বাবে ভাল মহিলাক বিয়া কৰাওক’। -এন নিছা`: ৩- তেওঁ ক’লে: মই তোমাৰ বাবে ইয়াক হালাল নিদিওঁ আৰু ইয়াৰ কাৰণে বিপদজনক এই মহিলাগৰাকীক এৰি দিওঁ।
Imam Muslim : 5337
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ هِشَامٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ فِي قَوْله { وَمَا يُتْلَى عَلَيْكُمْ فِي الْكِتَابِ فِي يَتَامَى النِّسَاءِ اللَّاتِي لَا تُؤْتُونَهُنَّ مَا كُتِبَ لَهُنَّ وَتَرْغَبُونَ أَنْ تَنْكِحُوهُنَّ } قَالَتْ أُنْزِلَتْ فِي الْيَتِيمَةِ تَكُونُ عِنْدَ الرَّجُلِ فَتَشْرَكُهُ فِي مَالِهِ فَيَرْغَبُ عَنْهَا أَنْ يَتَزَوَّجَهَا وَيَكْرَهُ أَنْ يُزَوِّجَهَا غَيْرَهُ فَيَشْرَكُهُ فِي مَالِهِ فَيَعْضِلُهَا فَلَا يَتَزَوَّجُهَا وَلَا يُزَوِّجُهَا غَيْرَهُ
আমাক কৈছে [আবু বকৰ বিন আবু ছায়াইবাই] আমাক [আব্দা বিন চুলাইমান] [হিছামৰ] পৰা [তেওঁৰ পিতৃ] [আইছিয়া]ৰ পৰা তেওঁৰ এই কথাৰ বিষয়ে কৈছে: ‘আৰু কোৰাণত তোমালোকক যি পাঠ কৰা হৈছিল: ৩৫৪ -এটা ফতোৱাও- অনাথ মহিলাসকলৰ সন্দৰ্ভত যে আপুনি তেওঁলোকক বিয়া কৰাই দিয়া নাছিল, আনহাতে আপুনি তেওঁলোকক বিয়া কৰাব বিচাৰিছিল’। -এন নিছা`: ১২৭- আইছিয়াই ক'লে: -এই পদ- কাৰোবাৰ অনাথ মহিলাৰ সৈতে জড়িত হৈ প্ৰকাশ পাইছিল। অনাথ মহিলাগৰাকীয়ে তেওঁক তেওঁৰ সম্পত্তিত অন্তৰ্ভুক্ত কৰিলে আৰু তাৰ পিছত তেওঁ তাইক বিয়া কৰাব বিচাৰিলে। অনাথ মহিলাগৰাকীয়ে আন এজন পুৰুষক বিয়া কৰাই তেওঁৰ সম্পত্তিত অন্তৰ্ভুক্ত হোৱাটো তেওঁ নিবিচাৰিছিল, সেয়েহে তাইক বিয়া নকৰি আন এজন পুৰুষৰ লগত বিয়া নকৰি তাইৰ বাবে কামবোৰ কঠিন কৰি তুলিছিল।
Imam Muslim : 5338
حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ أَخْبَرَنَا هِشَامٌ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ فِي قَوْله { يَسْتَفْتُونَكَ فِي النِّسَاءِ قُلْ اللَّهُ يُفْتِيكُمْ فِيهِنَّ } الْآيَةَ قَالَتْ هِيَ الْيَتِيمَةُ الَّتِي تَكُونُ عِنْدَ الرَّجُلِ لَعَلَّهَا أَنْ تَكُونَ قَدْ شَرِكَتْهُ فِي مَالِهِ حَتَّى فِي الْعَذْقِ فَيَرْغَبُ يَعْنِي أَنْ يَنْكِحَهَا وَيَكْرَهُ أَنْ يُنْكِحَهَا رَجُلًا فَيَشْرَكُهُ فِي مَالِهِ فَيَعْضِلُهَا
আমাক কৈছে [আবু কুৰাইবে] আমাক কৈছে [আবু উছামাহে] আমাক [হিছাম] [তেওঁৰ পিতৃ]ৰ পৰা [আইছা]ৰ পৰা তেওঁৰ কথাৰ বিষয়ে কৈছে: ‘আৰু তেওঁলোকে আপোনালোকৰ পৰা নাৰী সম্পৰ্কে ফতোৱা বিচাৰে। কওক: ‘আল্লাহে তোমালোকক সিহঁতৰ সন্দৰ্ভত ফাতোৱা দিয়ে’। -এন নিছা`: ১২৭- আইছিয়াই ক'লে: তাই এগৰাকী অনাথ মহিলা যিয়ে কাৰোবাৰ লগত থাকে, হয়তো তাই মানুহজনক আঙুৰৰ থোপালৈকে নিজৰ ধন-সম্পত্তিত অন্তৰ্ভুক্ত কৰে, তাৰ পিছত তাই তাক বিয়া কৰাব বিচাৰে, তাই তাক আন এজন পুৰুষৰ লগত বিয়া কৰাব নিবিচাৰে যাতে সেইটো তাৰ ধন-সম্পত্তিত অন্তৰ্ভুক্ত হয় আৰু তাৰ পিছত তাই তাক অসুবিধা দিয়ে।
Imam Muslim : 5339
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ هِشَامٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ فِي قَوْله { وَمَنْ كَانَ فَقِيرًا فَلْيَأْكُلْ بِالْمَعْرُوفِ } قَالَتْ أُنْزِلَتْ فِي وَالِي مَالِ الْيَتِيمِ الَّذِي يَقُومُ عَلَيْهِ وَيُصْلِحُهُ إِذَا كَانَ مُحْتَاجًا أَنْ يَأْكُلَ مِنْهُ
আমাক কৈছে [আবু বকৰ বিন আবু চিয়াবাই] আমাক [আব্দা বিন চুলেমান] [হিছ্যামৰ] পৰা [তেওঁৰ পিতৃ] [আইছা]ৰ পৰা তেওঁৰ কথাৰ বিষয়ে কৈছে: ‘আৰু যিজন দুখীয়া, তেওঁ যি উপযুক্ত তাৰ পৰা খাব পাৰে’। -এন নিছা`: ৬- আইছ্যাহে ক'লে: -এই পদটো- তেওঁৰ সম্পত্তিৰ ৰক্ষকৰ বিষয়ে অৱতীৰ্ণ হৈছিল, এজন অনাথ যিয়ে ইয়াক চোৱাচিতা কৰে আৰু মেৰামতি কৰে, তেওঁ প্ৰয়োজন হ'লে ইয়াৰ পৰা খাব পাৰে।
Imam Muslim : 5340
و حَدَّثَنَاه أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ حَدَّثَنَا هِشَامٌ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ فِي قَوْله تَعَالَى { وَمَنْ كَانَ غَنِيًّا فَلْيَسْتَعْفِفْ وَمَنْ كَانَ فَقِيرًا فَلْيَأْكُلْ بِالْمَعْرُوفِ } قَالَتْ أُنْزِلَتْ فِي وَلِيِّ الْيَتِيمِ أَنْ يُصِيبَ مِنْ مَالِهِ إِذَا كَانَ مُحْتَاجًا بِقَدْرِ مَالِهِ بِالْمَعْرُوفِ و حَدَّثَنَاه أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا هِشَامٌ بِهَذَا الْإِسْنَادِ
আমাক কোৱা হৈছে [আবু কুৰাইবে] আমাক কৈছে [আবু উছামাহে] আমাক [হিছ্যাম] [তেওঁৰ পিতৃ]ৰ পৰা [আইছা]ৰ পৰা তেওঁৰ এই কথাৰ বিষয়ে কৈছে: ‘যিজনে - ৰক্ষকসকলৰ মাজত - সক্ষম, তেওঁ বিৰত ৰাখক - অনাথৰ ধন খোৱাৰ পৰা - আৰু যিজন দুখীয়া, তেন্তে তেওঁ উপযুক্ত অনুসাৰে ধন খাব পাৰে’। -এন নিছা`: ৬- আইছ্যাহে ক’লে: অনাথ শিশুৰ অভিভাৱকৰ সন্দৰ্ভত প্ৰকাশ পাইছিল, তেওঁ নিজৰ ধন ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰে যদিহে তেওঁক নিজৰ ধনৰ পৰিমাণ উপযুক্তভাৱে প্ৰয়োজন হয়। আমাক কৈছে [আবু কুৰাইবে] আমাক কৈছে [ইবনে নুমাইৰে] এই ছানাদৰে আমাক [হিছাম] কৈছে।