Imam Muslim : 5321
حَدَّثَنِي أَبُو جَعْفَرٍ مُحَمَّدُ بْنُ الصَّبَّاحِ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ زَكَرِيَّاءَ عَنْ بُرَيْدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى قَالَ سَمِعَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَجُلًا يُثْنِي عَلَى رَجُلٍ وَيُطْرِيهِ فِي الْمِدْحَةِ فَقَالَ لَقَدْ أَهْلَكْتُمْ أَوْ قَطَعْتُمْ ظَهْرَ الرَّجُلِ
Wɔaka akyerɛ me sɛ [Abu Ja’far Muhammad bin Ash Shabbah] aka akyerɛ yɛn [Isma’il bin Zakariya] afiri [Buraid bin Abdullah] afiri [Abu Burdah] afiri [Abu Musa] hɔ kaa sɛ: Ɔkɔmhyɛni sallallaahu ‘alaihi wa Salam tee sɛ obi rekamfo obi foforɔ dodo na ɔkaa sɛ: ‘Moayera -anaasɛ: Moabu obi akyi’.
Imam Muslim : 5322
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى جَمِيعًا عَنْ ابْنِ مَهْدِيٍّ وَاللَّفْظُ لِابْنِ الْمُثَنَّى قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ حَبِيبٍ عَنْ مُجَاهِدٍ عَنْ أَبِي مَعْمَرٍ قَالَ قَامَ رَجُلٌ يُثْنِي عَلَى أَمِيرٍ مِنْ الْأُمَرَاءِ فَجَعَلَ الْمِقْدَادُ يَحْثِي عَلَيْهِ التُّرَابَ وَقَالَ أَمَرَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ نَحْثِيَ فِي وُجُوهِ الْمَدَّاحِينَ التُّرَابَ
Waka akyerɛ yɛn [Abu Bakr bin Abu Syaibah] ne [Muhammad bin Al Mutsanna] biribiara a efi Ibn Mahdi hɔ na nkyerɛwee no yɛ Ibn Al Mutsanna dea wɔn baanu nyinaa kaa sɛ: Waka akyerɛ yɛn [Abdurrahman] a efi [Sufyan] fi [Habib] fi [Mujahid] fi [Abu Ma'mar] hɔ kae sɛ: Obi sɔre gyinaa hɔ kamfoo asomafo no mu biako afei [Al Miqdad]. de asaase petepetee ne so na ɔkaa sɛ: Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wa Salam hyɛɛ yɛn sɛ yɛnpetepete asase so wɔ wɔn a wɔyi ayeyi no anim.
Imam Muslim : 5323
و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ وَاللَّفْظُ لِابْنِ الْمُثَنَّى قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ هَمَّامِ بْنِ الْحَارِثِ أَنَّ رَجُلًا جَعَلَ يَمْدَحُ عُثْمَانَ فَعَمِدَ الْمِقْدَادُ فَجَثَا عَلَى رُكْبَتَيْهِ وَكَانَ رَجُلًا ضَخْمًا فَجَعَلَ يَحْثُو فِي وَجْهِهِ الْحَصْبَاءَ فَقَالَ لَهُ عُثْمَانُ مَا شَأْنُكَ فَقَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا رَأَيْتُمْ الْمَدَّاحِينَ فَاحْثُوا فِي وُجُوهِهِمْ التُّرَابَ و حَدَّثَنَاه مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ مَنْصُورٍ ح و حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا الْأَشْجَعِيُّ عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُبَيْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ عَنْ الْأَعْمَشِ وَمَنْصُورٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ هَمَّامٍ عَنْ الْمِقْدَادِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِهِ
Waka akyerɛ yɛn [Muhammad bin Al Mutsanna] ne [Muhammad bin Basyar], Al Mutsanna nkyerɛwee no, a ne mmienu nyinaa ka sɛ: Waka akyerɛ yɛn [Muhammad bin Ja’far] aka akyerɛ yɛn [Syu’bah] a ɔfiri [Mansur] a ɔfiri [Ibraim] firi [Hammam bin Al Harith] hɔ sɛ obi kamfoo Uthman afei [Al Miqdad] baa ne nkyɛn na ɔkotow wɔ ne de so nkotodwe, na ɛno akyi no, ɔde anhwea petepetee n’anim. Uthman ka kyerɛɛ no sɛ: Dɛn na ɛhaw wo? Al Miqdad kaa sɛ: Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wa Salam kaa sɛ: ‘Sɛ muhu sɛ nnipa rekamfo a, petepete asase wɔ wɔn anim’. Wɔaka akyerɛ yɛn [Muhammad bin Al Mutsanna] ne [Ibn Basyar] nyinaa kaa sɛ’ Wɔaka akyerɛ yɛn [Abdurrahman] afiri [Sufyan] afiri [Mansur]. Waka akyerɛ yɛn sɛ [Uthman bin Abu Syaibah] aka akyerɛ yɛn [Al Asyja’I Ubaidullah bin Ubaidurrahman] afiri [Sufyan Ats Tsauri] afiri [Al A’masy] ne [Mansur] afiri [Ibrahim] afiri [Hammam] afiri [Al Miqdaq] afiri Ɔkɔmhyɛni sallallaahu ‘alaihi wa Salam hɔ saa.
Imam Muslim : 5324
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ الْجَهْضَمِيُّ حَدَّثَنِي أَبِي حَدَّثَنَا صَخْرٌ يَعْنِي ابْنَ جُوَيْرِيَةَ عَنْ نَافِعٍ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ حَدَّثَهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَرَانِي فِي الْمَنَامِ أَتَسَوَّكُ بِسِوَاكٍ فَجَذَبَنِي رَجُلَانِ أَحَدُهُمَا أَكْبَرُ مِنْ الْآخَرِ فَنَاوَلْتُ السِّوَاكَ الْأَصْغَرَ مِنْهُمَا فَقِيلَ لِي كَبِّرْ فَدَفَعْتُهُ إِلَى الْأَكْبَرِ
Waka akyerɛ yɛn [Nashr bin Ali Al Jahdhami] aka akyerɛ yɛn [m’agya] aka akyerɛ yɛn [Shakhr bin Juwairiyah] afiri [Nafi’] hɔ sɛ [Abdullah bin Umar] aka akyerɛ no sɛ Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wa Salam kaa sɛ: ‘Mesoo siwak ho daeɛ na nnipa mmienu maa me so, wɔn mu baako anyin sene ɔfoforo no, afei me gave no siwak ma mmienu no mu akumaa no, afei woka kyeree me se: '-Fa ma- panin no'. Afei mede hyɛɛ mpanyimfo no nsa''.
Imam Muslim : 5325
حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ مَعْرُوفٍ حَدَّثَنَا بِهِ سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ هِشَامٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَ كَانَ أَبُو هُرَيْرَةَ يُحَدِّثُ وَيَقُولُ اسْمَعِي يَا رَبَّةَ الْحُجْرَةِ اسْمَعِي يَا رَبَّةَ الْحُجْرَةِ وَعَائِشَةُ تُصَلِّي فَلَمَّا قَضَتْ صَلَاتَهَا قَالَتْ لِعُرْوَةَ أَلَا تَسْمَعُ إِلَى هَذَا وَمَقَالَتِهِ آنِفًا إِنَّمَا كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُحَدِّثُ حَدِيثًا لَوْ عَدَّهُ الْعَادُّ لَأَحْصَاهُ
Waka akyerɛ yɛn [Harun bin Ma’ruf] aka akyerɛ yɛn [Sufyan bin Uyainah] afiri [Hisyam] afiri [n’agya] kaa sɛ: Abu Hurairah kaa sɛ, ɔkaa sɛ: Tie, O obi a ɔte dan no mu, tie, O obi a ɔte dan no mu. Saa bere no na [Aisyah] rebɔ mpae. Bere a Aisyah bɔɔ mpae wiei no, ɔka kyerɛɛ Urwah sɛ: Wontee saa ne nea ɔkae seesei ara no? Anabi sallallaahu 'alaihi wa Salam de hadith nko ara na ɔde maeɛ, sɛ obi kan a, wɔbɛtumi ayɛ.
Imam Muslim : 5326
حَدَّثَنَا هَدَّابُ بْنُ خَالِدٍ الْأَزْدِيُّ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تَكْتُبُوا عَنِّي وَمَنْ كَتَبَ عَنِّي غَيْرَ الْقُرْآنِ فَلْيَمْحُهُ وَحَدِّثُوا عَنِّي وَلَا حَرَجَ وَمَنْ كَذَبَ عَلَيَّ قَالَ هَمَّامٌ أَحْسِبُهُ قَالَ مُتَعَمِّدًا فَلْيَتَبَوَّأْ مَقْعَدَهُ مِنْ النَّارِ
Waka akyere yen [Haddab bin Khalid Al Azdi] aka akyere yen [Hammam] afiri [Zaid bin Aslam] afiri [Atho` bin Yasar] afiri [Abu Sa’id Al Khudri] Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wa Salam kaa se: ‘Ntwerɛ mfiri me hɔ, obiara a ɔbɛtwerɛ afiri me hɔ a ɛnyɛ Kur’aan no, ɛsɛ sɛ wɔpopa, na ka firi me hɔ na ɛnni hɔ bɔne. Obiara a oda -me din mu -Hammam kaa se: Mesusu se o -Zaid- kaa se: hyehyee, afei ennye se osiesie ne bea firi hell'.
Imam Muslim : 5327
حَدَّثَنَا هَدَّابُ بْنُ خَالِدٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ حَدَّثَنَا ثَابِتٌ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ صُهَيْبٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ كَانَ مَلِكٌ فِيمَنْ كَانَ قَبْلَكُمْ وَكَانَ لَهُ سَاحِرٌ فَلَمَّا كَبِرَ قَالَ لِلْمَلِكِ إِنِّي قَدْ كَبِرْتُ فَابْعَثْ إِلَيَّ غُلَامًا أُعَلِّمْهُ السِّحْرَ فَبَعَثَ إِلَيْهِ غُلَامًا يُعَلِّمُهُ فَكَانَ فِي طَرِيقِهِ إِذَا سَلَكَ رَاهِبٌ فَقَعَدَ إِلَيْهِ وَسَمِعَ كَلَامَهُ فَأَعْجَبَهُ فَكَانَ إِذَا أَتَى السَّاحِرَ مَرَّ بِالرَّاهِبِ وَقَعَدَ إِلَيْهِ فَإِذَا أَتَى السَّاحِرَ ضَرَبَهُ فَشَكَا ذَلِكَ إِلَى الرَّاهِبِ فَقَالَ إِذَا خَشِيتَ السَّاحِرَ فَقُلْ حَبَسَنِي أَهْلِي وَإِذَا خَشِيتَ أَهْلَكَ فَقُلْ حَبَسَنِي السَّاحِرُ فَبَيْنَمَا هُوَ كَذَلِكَ إِذْ أَتَى عَلَى دَابَّةٍ عَظِيمَةٍ قَدْ حَبَسَتْ النَّاسَ فَقَالَ الْيَوْمَ أَعْلَمُ آلسَّاحِرُ أَفْضَلُ أَمْ الرَّاهِبُ أَفْضَلُ فَأَخَذَ حَجَرًا فَقَالَ اللَّهُمَّ إِنْ كَانَ أَمْرُ الرَّاهِبِ أَحَبَّ إِلَيْكَ مِنْ أَمْرِ السَّاحِرِ فَاقْتُلْ هَذِهِ الدَّابَّةَ حَتَّى يَمْضِيَ النَّاسُ فَرَمَاهَا فَقَتَلَهَا وَمَضَى النَّاسُ فَأَتَى الرَّاهِبَ فَأَخْبَرَهُ فَقَالَ لَهُ الرَّاهِبُ أَيْ بُنَيَّ أَنْتَ الْيَوْمَ أَفْضَلُ مِنِّي قَدْ بَلَغَ مِنْ أَمْرِكَ مَا أَرَى وَإِنَّكَ سَتُبْتَلَى فَإِنْ ابْتُلِيتَ فَلَا تَدُلَّ عَلَيَّ وَكَانَ الْغُلَامُ يُبْرِئُ الْأَكْمَهَ وَالْأَبْرَصَ وَيُدَاوِي النَّاسَ مِنْ سَائِرِ الْأَدْوَاءِ فَسَمِعَ جَلِيسٌ لِلْمَلِكِ كَانَ قَدْ عَمِيَ فَأَتَاهُ بِهَدَايَا كَثِيرَةٍ فَقَالَ مَا هَاهُنَا لَكَ أَجْمَعُ إِنْ أَنْتَ شَفَيْتَنِي فَقَالَ إِنِّي لَا أَشْفِي أَحَدًا إِنَّمَا يَشْفِي اللَّهُ فَإِنْ أَنْتَ آمَنْتَ بِاللَّهِ دَعَوْتُ اللَّهَ فَشَفَاكَ فَآمَنَ بِاللَّهِ فَشَفَاهُ اللَّهُ فَأَتَى الْمَلِكَ فَجَلَسَ إِلَيْهِ كَمَا كَانَ يَجْلِسُ فَقَالَ لَهُ الْمَلِكُ مَنْ رَدَّ عَلَيْكَ بَصَرَكَ قَالَ رَبِّي قَالَ وَلَكَ رَبٌّ غَيْرِي قَالَ رَبِّي وَرَبُّكَ اللَّهُ فَأَخَذَهُ فَلَمْ يَزَلْ يُعَذِّبُهُ حَتَّى دَلَّ عَلَى الْغُلَامِ فَجِيءَ بِالْغُلَامِ فَقَالَ لَهُ الْمَلِكُ أَيْ بُنَيَّ قَدْ بَلَغَ مِنْ سِحْرِكَ مَا تُبْرِئُ الْأَكْمَهَ وَالْأَبْرَصَ وَتَفْعَلُ وَتَفْعَلُ فَقَالَ إِنِّي لَا أَشْفِي أَحَدًا إِنَّمَا يَشْفِي اللَّهُ فَأَخَذَهُ فَلَمْ يَزَلْ يُعَذِّبُهُ حَتَّى دَلَّ عَلَى الرَّاهِبِ فَجِيءَ بِالرَّاهِبِ فَقِيلَ لَهُ ارْجِعْ عَنْ دِينِكَ فَأَبَى فَدَعَا بِالْمِئْشَارِ فَوَضَعَ الْمِئْشَارَ فِي مَفْرِقِ رَأْسِهِ فَشَقَّهُ حَتَّى وَقَعَ شِقَّاهُ ثُمَّ جِيءَ بِجَلِيسِ الْمَلِكِ فَقِيلَ لَهُ ارْجِعْ عَنْ دِينِكَ فَأَبَى فَوَضَعَ الْمِئْشَارَ فِي مَفْرِقِ رَأْسِهِ فَشَقَّهُ بِهِ حَتَّى وَقَعَ شِقَّاهُ ثُمَّ جِيءَ بِالْغُلَامِ فَقِيلَ لَهُ ارْجِعْ عَنْ دِينِكَ فَأَبَى فَدَفَعَهُ إِلَى نَفَرٍ مِنْ أَصْحَابِهِ فَقَالَ اذْهَبُوا بِهِ إِلَى جَبَلِ كَذَا وَكَذَا فَاصْعَدُوا بِهِ الْجَبَلَ فَإِذَا بَلَغْتُمْ ذُرْوَتَهُ فَإِنْ رَجَعَ عَنْ دِينِهِ وَإِلَّا فَاطْرَحُوهُ فَذَهَبُوا بِهِ فَصَعِدُوا بِهِ الْجَبَلَ فَقَالَ اللَّهُمَّ اكْفِنِيهِمْ بِمَا شِئْتَ فَرَجَفَ بِهِمْ الْجَبَلُ فَسَقَطُوا وَجَاءَ يَمْشِي إِلَى الْمَلِكِ فَقَالَ لَهُ الْمَلِكُ مَا فَعَلَ أَصْحَابُكَ قَالَ كَفَانِيهِمُ اللَّهُ فَدَفَعَهُ إِلَى نَفَرٍ مِنْ أَصْحَابِهِ فَقَالَ اذْهَبُوا بِهِ فَاحْمِلُوهُ فِي قُرْقُورٍ فَتَوَسَّطُوا بِهِ الْبَحْرَ فَإِنْ رَجَعَ عَنْ دِينِهِ وَإِلَّا فَاقْذِفُوهُ فَذَهَبُوا بِهِ فَقَالَ اللَّهُمَّ اكْفِنِيهِمْ بِمَا شِئْتَ فَانْكَفَأَتْ بِهِمْ السَّفِينَةُ فَغَرِقُوا وَجَاءَ يَمْشِي إِلَى الْمَلِكِ فَقَالَ لَهُ الْمَلِكُ مَا فَعَلَ أَصْحَابُكَ قَالَ كَفَانِيهِمُ اللَّهُ فَقَالَ لِلْمَلِكِ إِنَّكَ لَسْتَ بِقَاتِلِي حَتَّى تَفْعَلَ مَا آمُرُكَ بِهِ قَالَ وَمَا هُوَ قَالَ تَجْمَعُ النَّاسَ فِي صَعِيدٍ وَاحِدٍ وَتَصْلُبُنِي عَلَى جِذْعٍ ثُمَّ خُذْ سَهْمًا مِنْ كِنَانَتِي ثُمَّ ضَعْ السَّهْمَ فِي كَبِدِ الْقَوْسِ ثُمَّ قُلْ بِاسْمِ اللَّهِ رَبِّ الْغُلَامِ ثُمَّ ارْمِنِي فَإِنَّكَ إِذَا فَعَلْتَ ذَلِكَ قَتَلْتَنِي فَجَمَعَ النَّاسَ فِي صَعِيدٍ وَاحِدٍ وَصَلَبَهُ عَلَى جِذْعٍ ثُمَّ أَخَذَ سَهْمًا مِنْ كِنَانَتِهِ ثُمَّ وَضَعَ السَّهْمَ فِي كَبْدِ الْقَوْسِ ثُمَّ قَالَ بِاسْمِ اللَّهِ رَبِّ الْغُلَامِ ثُمَّ رَمَاهُ فَوَقَعَ السَّهْمُ فِي صُدْغِهِ فَوَضَعَ يَدَهُ فِي صُدْغِهِ فِي مَوْضِعِ السَّهْمِ فَمَاتَ فَقَالَ النَّاسُ آمَنَّا بِرَبِّ الْغُلَامِ آمَنَّا بِرَبِّ الْغُلَامِ آمَنَّا بِرَبِّ الْغُلَامِ فَأُتِيَ الْمَلِكُ فَقِيلَ لَهُ أَرَأَيْتَ مَا كُنْتَ تَحْذَرُ قَدْ وَاللَّهِ نَزَلَ بِكَ حَذَرُكَ قَدْ آمَنَ النَّاسُ فَأَمَرَ بِالْأُخْدُودِ فِي أَفْوَاهِ السِّكَكِ فَخُدَّتْ وَأَضْرَمَ النِّيرَانَ وَقَالَ مَنْ لَمْ يَرْجِعْ عَنْ دِينِهِ فَأَحْمُوهُ فِيهَا أَوْ قِيلَ لَهُ اقْتَحِمْ فَفَعَلُوا حَتَّى جَاءَتْ امْرَأَةٌ وَمَعَهَا صَبِيٌّ لَهَا فَتَقَاعَسَتْ أَنْ تَقَعَ فِيهَا فَقَالَ لَهَا الْغُلَامُ يَا أُمَّهْ اصْبِرِي فَإِنَّكِ عَلَى الْحَقِّ
Waka akyerɛ yɛn [Haddab bin Khalid] aka akyerɛ yɛn [Hammad bin Salamah] aka akyerɛ yɛn [Tsabit] afiri [Abdurrahman bin Abu Laila] afiri [Shuhaib] Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa Salam kaa sɛ: 'Bere a atwam no, mo ansa na ɔhene bi wɔ hɔ, na ɔwɔ nkonyaayifoɔ bi, berɛ a nkonyaayifoɔ no abɔ akora no, ɔka kyerɛɛ ɔhene sɛ: 'Mabɔ akwakoraa, . soma aberante bi mmra me nkyɛn mfa nkyerɛkyerɛ me nkonyaayi’. Afei aberanteɛ bi baa ne nkyɛn, ɔkyerɛɛ aberanteɛ no nkonyaayie. -kwan- a ɛda nkonyaayifoɔ ne ɔhene ntam no yɛ nkokorafoɔ. Aberante no baa nkokorafo no nkyɛn na ɔtee ne nsɛm no, ne ho dwiriw no wɔ nkokorafo no nsɛm no ho sɛnea ɛbɛyɛ a sɛ ɔba nkonyaayifo no nkyɛn a, akyinnye biara nni ho sɛ wɔbɛboro no. Aberante no nwiinwii wɔ eyi ho kyerɛɛ nkokorafo no, ɔkae sɛ: ‘Sɛ nkonyaayifo no pɛ sɛ ɔbɔ wo a, ka sɛ: ‘M’abusua resiw me kwan,’ na sɛ wusuro w’abusua a, ka sɛ: ‘Nkonyaayifo no resiw me kwan’. Bere a ɛte saa no, da koro bi ɔbɛn aboa kɛse bi a na ɔresiw nkurɔfo kwan no, ɔkae sɛ, ‘Ɛnnɛ mɛhu sɛ nkonyaayifo no ye anaasɛ ɔsɔfo no ye’. Ɔfaa ɔboɔ bi na ɔkaa sɛ: 'O Allah, sɛ w'ani gye nkokorafoɔ no nsɛm ho sene nkonyaayifoɔ no deɛ a, ɛnde kum aboa yi sɛdeɛ ɛbɛyɛ a nnipa bɛtwam'. Ɔtow ɔbo no kum no, sɛnea ɛbɛyɛ a nkurɔfo betumi atwam. Ɔkaa eyi kyerɛɛ ɔkobɔfo no. Ɔkobɔfoɔ no kaa sɛ: 'Me ba, seesei wo ye sene me na wo nsɛm aba sɛdeɛ mehunu no so, wobɛnya sɔhwɛ, sɛ wowɔ sɔhwɛ a, nkyerɛ me'. Ná aberante no tumi sa anifuraefo ne nyarewa ahorow. Ɔhene no nnamfonom mu baako a na n’ani afura afei ɔtee, ɔbaa aberanteɛ no nkyɛn de akyɛdeɛ bebree reba, ɔkaa sɛ: ‘Sa me yareɛ na wobɛnya deɛ maboaboa ano wɔ ha’. Aberante no kaa sɛ: 'Mansa obiara yareɛ, deɛ ɔsa yareɛ nko ara ne Allah, sɛ mogye no di a, mɛbɔ mpaeɛ akyerɛ No sɛ ɔnsa mo yareɛ'. Ɔhene adamfo no gye dii na aberanteɛ no bɔɔ mpaeɛ frɛɛ Allah na ne ho tɔɔ no. Afei ɔhene adamfo no baa ɔhene nkyɛn bɛtenaa ne nkyɛn. Ɔhene kaa sɛ: ‘O saa ne saa, hwan na ɔsaa w’ani? ' Onipa no buaa se: 'M'Awurade'. Ɔhene no kaa sɛ: ‘So wowɔ Rabb bi a ɛka me ho? ' Onipa no kaa se: 'Me Rabb ne wo Rabb ne Allah'. Ɔhene no kyeree no na ɔyɛɛ no ayayade kɔsii sɛ ɔkyerɛɛ aberanteɛ no na afei wɔde aberanteɛ no baeɛ, ɔhene no kaa sɛ: ‘O me ba, wo nkonyaayie tumi sa anifuraefoɔ yareɛ, hairpiece na woyɛ yei ne ɛno’. Aberante no kaa sɛ: 'Ɛnyɛ me na mesa yareɛ, Allah nko ara na ɔsa yareɛ'. Ɔhene no kyeree no na ɔkɔɔ so yɛɛ no ayayade na ɔde no kyerɛɛ nkokorafo no. Ɔhene no baa ɔkobɔfoɔ no nkyɛn, wɔde ɔkobɔfoɔ no baeɛ na ɔka kyerɛɛ no sɛ: ‘Gyae wo som’. Ɔkobɔfo no ampɛ, enti ɔhene no srɛɛ sɛ wɔmma no saw na ɔde sii ne ti mfinimfini pɛɛ sɛnea ɛbɛyɛ a n’afã bɛda fam. Ɛno akyi no wɔde ɔhene adamfo no bae na wɔka kyerɛɛ no sɛ: ‘Gyae wo som’. Ɔkobɔfo no ampɛ, enti ɔhene no srɛɛ sɛ wɔmma no saw na ɔde sii ne ti mfinimfini pɛɛ sɛnea ɛbɛyɛ a n’afã bɛda fam. Ɛno akyi no wɔde aberanteɛ bi baeɛ na wɔka kyerɛɛ no sɛ: ‘Gyae wo som’. Aberante no ampɛ. Afei ɔhene no de no maa n'asraafoɔ kuo bi, ɔhene no kaa sɛ: 'Momfa no nkɔ bepɔ yi ne bepɔ yi so, fa no kɔ soro, sɛ ɔpɛ sɛ ɔgyae ne som a - ma no - na sɛ ɔmpɛ a, tow no firi bepɔ no atifi'. Wode no kɔɔ bepɔ no atifi na aberanteɛ no bɔɔ mpaeɛ sɛ: ‘O Allah, ma me nnɔɔso mfiri wɔn hɔ sɛdeɛ Wopɛ’. Ɛbɛdaa adi sɛ bepɔw no wosow wɔn na wɔn nyinaa hwee ase. Aberante no san kɔɔ fie kosii sɛ oduu ɔhene no anim. Ɔhene no bisae sɛ: ‘Wo nnamfonom tebea te dɛn? ' Aberante no buae se: 'Allah dɔɔso me firi wan so'. Afei ɔhene no de no maa n'asraafoɔ kuo bi, ɔhene no kaa sɛ: 'Momfa no nkɔ hyɛmma bi mu na monsoma no nkɔ po mu, sɛ ɔpɛ sɛ ɔfiri ne som mu a - fa no kɔ fie - na sɛ ɔmpɛ sɛ ofi hɔ a, motow no ngu'. Wode no koo po no mfimfini na aberante no bɔɔ mpaeɛ sɛ: ‘O Allah, ma me nnɔɔso mfiri wɔn hɔ sɛdeɛ Wopɛ’. Ɛbɛdaa adi sɛ hyɛmma no danee na wɔn nyinaa memee. Aberante no kɔɔ fie kosii sɛ oduu ɔhene no anim. Ɔhene no bisaa sɛ: Wo nnamfonom te sɛn? ' Aberante no buae se: 'Allah dɔɔso me firi wan so'. Ɛno akyi no, ɔka kyerɛɛ ɔhene sɛ: Worentumi nkum me kɔsi sɛ wobɛyɛ nea maka akyerɛ wo no. Ɔhene no bisaa sɛ: ‘Dɛn na wohyɛ? ' Aberante no kaa sɛ: 'Mommoaboa nkurɔfoɔ no nyinaa ano wɔ beaeɛ a ɛtrɛ afei motwa me wɔ frond no so, fa agyan firi me agyan mu na ka sɛ: 'Wɔ Allah din mu, Rabb a ɔfiri saa aberanteɛ yi mu'. Sɛ woyɛ saa a wobɛkum me'. Awiei koraa no ɔhene no yɛɛ saa. Ɔde agyan no too agyan no mfimfini na ɔtow no, na ɔkaa sɛ: ‘Wɔ Allah din mu, aberanteɛ yi Rabb’. Wɔtoo agyan no guu aberante no asɔredan mu, afei aberante no de ne nsa too baabi a agyan no bekae na owui. Nkurɔfo no kaa sɛ: 'Yɛgye saa aberanteɛ no Rabb di'. Afei ɔde no brɛɛ ɔhene no na ɔka kyerɛɛ no sɛ: ‘So wunim sɛ biribi a na ɛhaw wo, ɛnam Allah so ato wo seesei. Agyidifoɔ nyinaa deɛ. Afei ɔhene no hyɛe sɛ wontu amena bi wɔ abɔnten so na afei wɔsɔ ogya. Ɔhene no kaa sɛ: ‘Obiara a wannyae ne som no, ma wɔnnoa no wɔ mu.’ Wɔyɛɛ saa kosii sɛ ɔbea bi ne ne ba bae, na ɛte sɛ nea ɔpɛ sɛ ɔsan n’akyi sɛnea ɛbɛyɛ a ɔrenhwe ogya amena no mu, afei akokoaa no kae sɛ: ‘Me maame, nya abotare, ampa ara wowɔ nokware no so.’
Imam Muslim : 5328
حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ مَعْرُوفٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ عَبَّادٍ وَتَقَارَبَا فِي لَفْظِ الْحَدِيثِ وَالسِّيَاقُ لِهَارُونَ قَالَا حَدَّثَنَا حَاتِمُ بْنُ إِسْمَعِيلَ عَنْ يَعْقُوبَ بْنِ مُجَاهِدٍ أَبِي حَزْرَةَ عَنْ عُبَادَةَ بْنِ الْوَلِيدِ بْنِ عُبَادَةَ بْنِ الصَّامِتِ قَالَ خَرَجْتُ أَنَا وَأَبِي نَطْلُبُ الْعِلْمَ فِي هَذَا الْحَيِّ مِنْ الْأَنْصَارِ قَبْلَ أَنْ يَهْلِكُوا فَكَانَ أَوَّلُ مَنْ لَقِينَا أَبَا الْيَسَرِ صَاحِبَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَعَهُ غُلَامٌ لَهُ مَعَهُ ضِمَامَةٌ مِنْ صُحُفٍ وَعَلَى أَبِي الْيَسَرِ بُرْدَةٌ وَمَعَافِرِيَّ وَعَلَى غُلَامِهِ بُرْدَةٌ وَمَعَافِرِيَّ فَقَالَ لَهُ أَبِي يَا عَمِّ إِنِّي أَرَى فِي وَجْهِكَ سَفْعَةً مِنْ غَضَبٍ قَالَ أَجَلْ كَانَ لِي عَلَى فُلَانِ ابْنِ فُلَانٍ الْحَرَامِيِّ مَالٌ فَأَتَيْتُ أَهْلَهُ فَسَلَّمْتُ فَقُلْتُ ثَمَّ هُوَ قَالُوا لَا فَخَرَجَ عَلَيَّ ابْنٌ لَهُ جَفْرٌ فَقُلْتُ لَهُ أَيْنَ أَبُوكَ قَالَ سَمِعَ صَوْتَكَ فَدَخَلَ أَرِيكَةَ أُمِّي فَقُلْتُ اخْرُجْ إِلَيَّ فَقَدْ عَلِمْتُ أَيْنَ أَنْتَ فَخَرَجَ فَقُلْتُ مَا حَمَلَكَ عَلَى أَنْ اخْتَبَأْتَ مِنِّي قَالَ أَنَا وَاللَّهِ أُحَدِّثُكَ ثُمَّ لَا أَكْذِبُكَ خَشِيتُ وَاللَّهِ أَنْ أُحَدِّثَكَ فَأَكْذِبَكَ وَأَنْ أَعِدَكَ فَأُخْلِفَكَ وَكُنْتَ صَاحِبَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَكُنْتُ وَاللَّهِ مُعْسِرًا قَالَ قُلْتُ آللَّهِ قَالَ اللَّهِ قُلْتُ آللَّهِ قَالَ اللَّهِ قُلْتُ آللَّهِ قَالَ اللَّهِ قَالَ فَأَتَى بِصَحِيفَتِهِ فَمَحَاهَا بِيَدِهِ فَقَالَ إِنْ وَجَدْتَ قَضَاءً فَاقْضِنِي وَإِلَّا أَنْتَ فِي حِلٍّ فَأَشْهَدُ بَصَرُ عَيْنَيَّ هَاتَيْنِ وَوَضَعَ إِصْبَعَيْهِ عَلَى عَيْنَيْهِ وَسَمْعُ أُذُنَيَّ هَاتَيْنِ وَوَعَاهُ قَلْبِي هَذَا وَأَشَارَ إِلَى مَنَاطِ قَلْبِهِ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ يَقُولُ مَنْ أَنْظَرَ مُعْسِرًا أَوْ وَضَعَ عَنْهُ أَظَلَّهُ اللَّهُ فِي ظِلِّهِ قَالَ فَقُلْتُ لَهُ أَنَا يَا عَمِّ لَوْ أَنَّكَ أَخَذْتَ بُرْدَةَ غُلَامِكَ وَأَعْطَيْتَهُ مَعَافِرِيَّكَ وَأَخَذْتَ مَعَافِرِيَّهُ وَأَعْطَيْتَهُ بُرْدَتَكَ فَكَانَتْ عَلَيْكَ حُلَّةٌ وَعَلَيْهِ حُلَّةٌ فَمَسَحَ رَأْسِي وَقَالَ اللَّهُمَّ بَارِكْ فِيهِ يَا ابْنَ أَخِي بَصَرُ عَيْنَيَّ هَاتَيْنِ وَسَمْعُ أُذُنَيَّ هَاتَيْنِ وَوَعَاهُ قَلْبِي هَذَا وَأَشَارَ إِلَى مَنَاطِ قَلْبِهِ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ يَقُولُ أَطْعِمُوهُمْ مِمَّا تَأْكُلُونَ وَأَلْبِسُوهُمْ مِمَّا تَلْبَسُونَ وَكَانَ أَنْ أَعْطَيْتُهُ مِنْ مَتَاعِ الدُّنْيَا أَهْوَنَ عَلَيَّ مِنْ أَنْ يَأْخُذَ مِنْ حَسَنَاتِي يَوْمَ الْقِيَامَةِ ثُمَّ مَضَيْنَا حَتَّى أَتَيْنَا جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ فِي مَسْجِدِهِ وَهُوَ يُصَلِّي فِي ثَوْبٍ وَاحِدٍ مُشْتَمِلًا بِهِ فَتَخَطَّيْتُ الْقَوْمَ حَتَّى جَلَسْتُ بَيْنَهُ وَبَيْنَ الْقِبْلَةِ فَقُلْتُ يَرْحَمُكَ اللَّهُ أَتُصَلِّي فِي ثَوْبٍ وَاحِدٍ وَرِدَاؤُكَ إِلَى جَنْبِكَ قَالَ فَقَالَ بِيَدِهِ فِي صَدْرِي هَكَذَا وَفَرَّقَ بَيْنَ أَصَابِعِهِ وَقَوَّسَهَا أَرَدْتُ أَنْ يَدْخُلَ عَلَيَّ الْأَحْمَقُ مِثْلُكَ فَيَرَانِي كَيْفَ أَصْنَعُ فَيَصْنَعُ مِثْلَهُ أَتَانَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي مَسْجِدِنَا هَذَا وَفِي يَدِهِ عُرْجُونُ ابْنِ طَابٍ فَرَأَى فِي قِبْلَةِ الْمَسْجِدِ نُخَامَةً فَحَكَّهَا بِالْعُرْجُونِ ثُمَّ أَقْبَلَ عَلَيْنَا فَقَالَ أَيُّكُمْ يُحِبُّ أَنْ يُعْرِضَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ فَخَشَعْنَا ثُمَّ قَالَ أَيُّكُمْ يُحِبُّ أَنْ يُعْرِضَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ فَخَشَعْنَا ثُمَّ قَالَ أَيُّكُمْ يُحِبُّ أَنْ يُعْرِضَ اللَّهُ عَنْهُ قُلْنَا لَا أَيُّنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ فَإِنَّ أَحَدَكُمْ إِذَا قَامَ يُصَلِّي فَإِنَّ اللَّهَ تَبَارَكَ وَتَعَالَى قِبَلَ وَجْهِهِ فَلَا يَبْصُقَنَّ قِبَلَ وَجْهِهِ وَلَا عَنْ يَمِينِهِ وَلْيَبْصُقْ عَنْ يَسَارِهِ تَحْتَ رِجْلِهِ الْيُسْرَى فَإِنْ عَجِلَتْ بِهِ بَادِرَةٌ فَلْيَقُلْ بِثَوْبِهِ هَكَذَا ثُمَّ طَوَى ثَوْبَهُ بَعْضَهُ عَلَى بَعْضٍ فَقَالَ أَرُونِي عَبِيرًا فَقَامَ فَتًى مِنْ الْحَيِّ يَشْتَدُّ إِلَى أَهْلِهِ فَجَاءَ بِخَلُوقٍ فِي رَاحَتِهِ فَأَخَذَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَجَعَلَهُ عَلَى رَأْسِ الْعُرْجُونِ ثُمَّ لَطَخَ بِهِ عَلَى أَثَرِ النُّخَامَةِ فَقَالَ جَابِرٌ فَمِنْ هُنَاكَ جَعَلْتُمْ الْخَلُوقَ فِي مَسَاجِدِكُمْ سِرْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي غَزْوَةِ بَطْنِ بُوَاطٍ وَهُوَ يَطْلُبُ الْمَجْدِيَّ بْنَ عَمْرٍو الْجُهَنِيَّ وَكَانَ النَّاضِحُ يَعْقُبُهُ مِنَّا الْخَمْسَةُ وَالسِّتَّةُ وَالسَّبْعَةُ فَدَارَتْ عُقْبَةُ رَجُلٍ مِنْ الْأَنْصَارِ عَلَى نَاضِحٍ لَهُ فَأَنَاخَهُ فَرَكِبَهُ ثُمَّ بَعَثَهُ فَتَلَدَّنَ عَلَيْهِ بَعْضَ التَّلَدُّنِ فَقَالَ لَهُ شَأْ لَعَنَكَ اللَّهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ هَذَا اللَّاعِنُ بَعِيرَهُ قَالَ أَنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ انْزِلْ عَنْهُ فَلَا تَصْحَبْنَا بِمَلْعُونٍ لَا تَدْعُوا عَلَى أَنْفُسِكُمْ وَلَا تَدْعُوا عَلَى أَوْلَادِكُمْ وَلَا تَدْعُوا عَلَى أَمْوَالِكُمْ لَا تُوَافِقُوا مِنْ اللَّهِ سَاعَةً يُسْأَلُ فِيهَا عَطَاءٌ فَيَسْتَجِيبُ لَكُمْ سِرْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى إِذَا كَانَتْ عُشَيْشِيَةٌ وَدَنَوْنَا مَاءً مِنْ مِيَاهِ الْعَرَبِ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ رَجُلٌ يَتَقَدَّمُنَا فَيَمْدُرُ الْحَوْضَ فَيَشْرَبُ وَيَسْقِينَا قَالَ جَابِرٌ فَقُمْتُ فَقُلْتُ هَذَا رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيُّ رَجُلٍ مَعَ جَابِرٍ فَقَامَ جَبَّارُ بْنُ صَخْرٍ فَانْطَلَقْنَا إِلَى الْبِئْرِ فَنَزَعْنَا فِي الْحَوْضِ سَجْلًا أَوْ سَجْلَيْنِ ثُمَّ مَدَرْنَاهُ ثُمَّ نَزَعْنَا فِيهِ حَتَّى أَفْهَقْنَاهُ فَكَانَ أَوَّلَ طَالِعٍ عَلَيْنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَتَأْذَنَانِ قُلْنَا نَعَمْ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَأَشْرَعَ نَاقَتَهُ فَشَرِبَتْ شَنَقَ لَهَا فَشَجَتْ فَبَالَتْ ثُمَّ عَدَلَ بِهَا فَأَنَاخَهَا ثُمَّ جَاءَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى الْحَوْضِ فَتَوَضَّأَ مِنْهُ ثُمَّ قُمْتُ فَتَوَضَّأْتُ مِنْ مُتَوَضَّإِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَهَبَ جَبَّارُ بْنُ صَخْرٍ يَقْضِي حَاجَتَهُ فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِيُصَلِّيَ وَكَانَتْ عَلَيَّ بُرْدَةٌ ذَهَبْتُ أَنْ أُخَالِفَ بَيْنَ طَرَفَيْهَا فَلَمْ تَبْلُغْ لِي وَكَانَتْ لَهَا ذَبَاذِبُ فَنَكَّسْتُهَا ثُمَّ خَالَفْتُ بَيْنَ طَرَفَيْهَا ثُمَّ تَوَاقَصْتُ عَلَيْهَا ثُمَّ جِئْتُ حَتَّى قُمْتُ عَنْ يَسَارِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَخَذَ بِيَدِي فَأَدَارَنِي حَتَّى أَقَامَنِي عَنْ يَمِينِهِ ثُمَّ جَاءَ جَبَّارُ بْنُ صَخْرٍ فَتَوَضَّأَ ثُمَّ جَاءَ فَقَامَ عَنْ يَسَارِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَخَذَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِيَدَيْنَا جَمِيعًا فَدَفَعَنَا حَتَّى أَقَامَنَا خَلْفَهُ فَجَعَلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَرْمُقُنِي وَأَنَا لَا أَشْعُرُ ثُمَّ فَطِنْتُ بِهِ فَقَالَ هَكَذَا بِيَدِهِ يَعْنِي شُدَّ وَسَطَكَ فَلَمَّا فَرَغَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يَا جَابِرُ قُلْتُ لَبَّيْكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ إِذَا كَانَ وَاسِعًا فَخَالِفْ بَيْنَ طَرَفَيْهِ وَإِذَا كَانَ ضَيِّقًا فَاشْدُدْهُ عَلَى حَقْوِكَ سِرْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَكَانَ قُوتُ كُلِّ رَجُلٍ مِنَّا فِي كُلِّ يَوْمٍ تَمْرَةً فَكَانَ يَمَصُّهَا ثُمَّ يَصُرُّهَا فِي ثَوْبِهِ وَكُنَّا نَخْتَبِطُ بِقِسِيِّنَا وَنَأْكُلُ حَتَّى قَرِحَتْ أَشْدَاقُنَا فَأُقْسِمُ أُخْطِئَهَا رَجُلٌ مِنَّا يَوْمًا فَانْطَلَقْنَا بِهِ نَنْعَشُهُ فَشَهِدْنَا أَنَّهُ لَمْ يُعْطَهَا فَأُعْطِيَهَا فَقَامَ فَأَخَذَهَا سِرْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى نَزَلْنَا وَادِيًا أَفْيَحَ فَذَهَبَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقْضِي حَاجَتَهُ فَاتَّبَعْتُهُ بِإِدَاوَةٍ مِنْ مَاءٍ فَنَظَرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَمْ يَرَ شَيْئًا يَسْتَتِرُ بِهِ فَإِذَا شَجَرَتَانِ بِشَاطِئِ الْوَادِي فَانْطَلَقَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى إِحْدَاهُمَا فَأَخَذَ بِغُصْنٍ مِنْ أَغْصَانِهَا فَقَالَ انْقَادِي عَلَيَّ بِإِذْنِ اللَّهِ فَانْقَادَتْ مَعَهُ كَالْبَعِيرِ الْمَخْشُوشِ الَّذِي يُصَانِعُ قَائِدَهُ حَتَّى أَتَى الشَّجَرَةَ الْأُخْرَى فَأَخَذَ بِغُصْنٍ مِنْ أَغْصَانِهَا فَقَالَ انْقَادِي عَلَيَّ بِإِذْنِ اللَّهِ فَانْقَادَتْ مَعَهُ كَذَلِكَ حَتَّى إِذَا كَانَ بِالْمَنْصَفِ مِمَّا بَيْنَهُمَا لَأَمَ بَيْنَهُمَا يَعْنِي جَمَعَهُمَا فَقَالَ الْتَئِمَا عَلَيَّ بِإِذْنِ اللَّهِ فَالْتَأَمَتَا قَالَ جَابِرٌ فَخَرَجْتُ أُحْضِرُ مَخَافَةَ أَنْ يُحِسَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِقُرْبِي فَيَبْتَعِدَ وَقَالَ مُحَمَّدُ بْنُ عَبَّادٍ فَيَتَبَعَّدَ فَجَلَسْتُ أُحَدِّثُ نَفْسِي فَحَانَتْ مِنِّي لَفْتَةٌ فَإِذَا أَنَا بِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُقْبِلًا وَإِذَا الشَّجَرَتَانِ قَدْ افْتَرَقَتَا فَقَامَتْ كُلُّ وَاحِدَةٍ مِنْهُمَا عَلَى سَاقٍ فَرَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَفَ وَقْفَةً فَقَالَ بِرَأْسِهِ هَكَذَا وَأَشَارَ أَبُو إِسْمَعِيلَ بِرَأْسِهِ يَمِينًا وَشِمَالًا ثُمَّ أَقْبَلَ فَ
[Harun bin Ma’ruf] ne [Muhammad bin Abbad] aka akyerɛ yɛn, ɛkame ayɛ sɛ wɔn hadith mu nkyerɛwee no yɛ pɛ na Harun nkyerɛwee a ɛdidi soɔ yi ka ho asɛm, wɔn mmienu nyinaa kaa sɛ: [Hatim bin Isma’il] aka akyerɛ yɛn afiri [Ya’qub bin Mujahid Abu Hazrah] a ɔfiri [Ubadah bin Al Walid bin Ubadah bin Ash Shamit] hɔ a ɔkaa sɛ: Me ne m’agya kɔeɛ hwehwɛ nimdeɛ wɔ Ansar akuraa yi ase ansa na wɔawuwu. Onipa a odi kan a yehyiaa no ne [Abu Al Yasar], Allah Somafo (Allah ne nhyira nka no) hokafo, na ɔne n’akoa bi wɔ hɔ, na okura ntama a wɔaboaboa ano, na Abu Al Yasar hyɛ Ma’afiri ntama na n’akoa nso hyɛ Ma’afiri ntama. M’agya ka kyerɛɛ no sɛ: O me papa nua, ampa ara mehunu abufuo agyiraeɛhyɛdeɛ wɔ w’anim. Ɔkaa sɛ: Yiw. So-and-so bin so-and-so debt me a debt, mekɔɔ n’abusua nkyɛn, me kyiaa no afei mekaa nsɛm no na ɔkaa sɛ: Dabi Afei abofra bi a ne yafunu yɛ kuku fi adi bae, me bisaa sɛ: W’agya wɔ he? Ɔkaa sɛ: Ɔtee wo nne. Nea edi hɔ no me maame Arikah baa mu na mekae sɛ: Fi adi ha, minim baabi a wowɔ dedaw. Mibisae sɛ: Adɛn nti na wode wo ho ahintaw me? Ɔbuaa sɛ: Me, Allah nam so, mɛka akyerɛ wo sɛ, mennni atoro, Allah nam so, na mesuro sɛ mɛka akyerɛ wo na afei medii atoro na mehyɛɛ wo bɔ na afei mebuu so. Woye Rasulullah Sallallahu 'alaihi wa Salam adamfo na me, Allah se, mewɔ ɔhaw mu. Mese: Allah. 3buaa se: Allah. Mese: Allah. 3buaa se: Allah. Mese: Allah. 3buaa se: Allah. Afei ɔfaa ntama no de ne nsa popaa mu, ɔkaa sɛ: Sɛ wowɔ sika a, tua na sɛ wunni bi a wowɔ ahofadi. M'ani mmienu hunu - ɔde ne nsateaa too n'ani so - m'aso mmienu ate ne m'akoma mu nteaseɛ - ɔtwee ne nsa kyerɛɛ baabi a n'akoma wɔ - hunuu Allah Somafoɔ sallallaahu 'alaihi wa Salam sɛ: 'Obiara a ɔbɛsɛn onipa a ne ho yɛ den anaa ɔbɛma no ahofadie afiri n'aka mu no, Allah bɛbɔ no dabere wɔ Ne sunsuma mu'. Ɔkaa sɛ: Enti meka kyerɛɛ no sɛ: O papa nua, sɛ wofa w’akoa ntama a, wofa wo ma’afiri akoa, wofa ne ma’firi ntama na wode wo ntama to no so, nokwarem no wobɛhyɛ agude na ɔno nso bɛhyɛ agude. Ɔde ne nsa twitwiw me ti so afei ɔbɔɔ mpae sɛ: O Allah, hyira no. O me nua barima, m'ani mmienu hunu - ɔde ne nsateaa too n'ani so - m'aso mmienu ate ne m'akoma mu nteaseɛ - ɔkyerɛɛ n'akoma bea - ɔdii adanseɛ sɛ Allah Somafoɔ sallallaahu 'alaihi wa Salam ka sɛ: 'Ma wɔn aduane firi dee wodi mu na ma wɔn ntadeɛ firi deɛ wohyɛ mu,' Memaa no wiase yi mu nneɛma pa a ɛyɛ hare ma me.' sen no a obegye me papayɛ wɔ Owusɔre Da no. Yɛkɔɔ kɔsii sɛ yɛbaa [Jabir bin Abdullah] nkyɛn wɔ n’asɔredan mu, na ɔrebɔ mpaeɛ a ɔhyɛ atadeɛ a ɔde akata ne ho. Metiatia nnipa so kɔsii sɛ metenaa Jabir ne Qibla ntam. Meka kyerɛɛ no sɛ: Allah nhu wo mmɔbɔ, adɛn nti na worebɔ mpaeɛ a wohyɛ atadeɛ baako na wo shawl wɔ nkyɛn? Ɔde ne nsa kyerɛɛ me moma so saa - ɔtrɛw ne nsateaa mu na ɔbɔɔ mu, ɔkaa sɛ: Mepɛ sɛ ɔkwasea te sɛ wo ba me nkyɛn bɛhwɛ nea meyɛ sɛnea ɛbɛyɛ a obetumi asuasua. Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa Salam baa yɛn nkyɛn bere bi wɔ yɛn asɔredan mu bere a na ɔsoa nkorabata bi a ɛyɛ Ibn Tab dea, ɔhunuu sɛ nsuo a ɛyɛ nwura wɔ asɔredan no kwan so na afei ɔde nkorabata no twitwaa mu, ɛno akyi no ɔdanee ne ho kyerɛɛ yɛn na obisaa sɛ: 'Mo mu hena na ɔpɛ sɛ Allah dane ne ho fi ne ho?' ɔkaa sɛ: Yɛakotow. 3bisae bio se: 'Mo mu hwan na ɔpɛ sɛ Allah dane ne ho fi ne ho?' Yebuaa se: Dabi, O Allah Somafoa. 3kaa se: 'Ampa ara se, se mo mu baako bo mpae a, Allah Tabaraka wa Ta'ala wo n'anim, enti mma montete nta N'anim anaa ne nifa so, mmom momfa ntasu nto benkum, ne nan benkum ase.' Na sɛ ontumi nhyɛ ne ho so kɔsi sɛ ɔbɛteɛteɛm anaasɛ ɔbɛbɔ hwene a, ɛsɛ sɛ ɔde ne ntadeɛ yɛ no saa." Ɔbobɔɔ ne ntadeɛ boom na afei ɔkaa sɛ: "Kyerɛ me za'faran ngo no." Afei aberanteɛ bi a ɔfiri abusuakuo no mu de ahopere baa n'abusua nkyɛn ntɛm ara na ɔde ngo a wɔadi afra wɔ ne nsam, afei Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa Salam faa no na ɔde swea wɔ midrib no ano na afei ɔde petepete phlegm a aka no so Jabir kaa sɛ: Ɛhɔ na moma mo asɔredan nnuhuam bere bi na yɛne Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa Salam nantew wɔ Buwath ko no mu, na ɔrehwehwɛ Yoma a na wɔrema nsuo no, na nnipa baanum, nsia ne nson yomakafoɔ a wɔfiri Ansar no twaa ne yoma ho hyiaeɛ, ɛno akyi no, yoma no yɛɛ gyegyeegye na afei ɔforoo no Ɔde ne nsa twitwiw ne yoma nanso ɛyɛɛ komm, afei ɔka kyerɛɛ ne yoma sɛ: Hus, Allah nnome wo. Ɔbuaa sɛ: Me ne, O Allah Somafoɔ, Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa Salam kaa sɛ: 'Sian, mfa wo ho nhyɛ biribiara a wɔadome no mu, mmɔ mpaeɛ mma nneɛma bɔne mma wo mma, mmɔ mpaeɛ mma nneɛma bɔne mma w'ahonyadeɛ, nnyɛ osetie bere a wɔabua Allah mpaebɔ na afei Ɔne Rasululla nantewee.' sallallaahu 'alaihi wa Salam kɔsii awia no Yɛbɛn Arabia nsuo no mu baako na Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa Salam kaa sɛ: 'Hwan na ɔpɛ sɛ ɔdi yɛn anim na ɔsiesie abura no, ɛno akyi no ɔnom na afei ɔma yɛn biribi nom' Jabir kaa sɛ: Mesɔre gyinaa hɔ kaa sɛ: Me ne, O Allah Somafoɔ sallallaahu 'alaihi wa Salam.' 'Hena bio na ɔka Jabir ho?' Jabbar bin Shakhr sɔre gyinaa hɔ Yɛkɔɔ abura no ho na afei yɛtwee bokiti baako anaa mmienu firii abura no mu na afei yɛtwee kɔsii sɛ nsuo hyɛɛ mu ma ne Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wa Salam, ɔbisaa sɛ: ‘So mo mmienu ma ho kwan. Yebuae se: Yiw, O Allah Somafoa ode ne yoma tiri ase, ne yoma no afei nomee, okuraa ne nan mu na osuo akyire no danee no na oboboo no Rasulullah Sallallahu 'alaihi wa Salam afei Jabbar bin Shakhr kɔgyee ne ho na Ɔkɔmhyɛni sallallaahu 'alaihi wa Salam sɔre gyinaa hɔ sɛ ɔrebɔ mpaeɛ, mepɛɛ sɛ metrɛ mu nanso wanduru hɔ Na ntama no wɔ n'awieeɛ na afei medanee no, ɛno akyi no mede me kɔn mu teɛɛ. Afei mebaa na megyinaa Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wa Salam benkum so Ɔfaa me nsa na ɔdanee me ho sɛ ɔde me bɛto ne nifa so Ɛno akyi no Ɔbaa wusuo afei ɔbaa na ɔgyinaa Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wa Salam benkum so, afei ɔfaa yɛn nsa na wɔde yɛn too n’akyi Salam hunuu me nanso mante nka, ɛno akyi no metee aseɛ afei ɔde ne nsa yɛɛ sɛnkyerɛnne, na ɔkyerɛ sɛ kyekyere wo mfimfini fã no mpaebɔ no akyi no, Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa Salam kaa sɛ: 'O Jabir!' Mebuae se: Yiw, O Allah Somafoa 3kaa se: 'Se atade no trɛw a, trɛw mu wɔ n'awiei mmienu no ntam na sɛ ɛyɛ teateaa a, kyekyere no wɔ w'asen so' Bere bi yɛne Ɔkɔmhyɛni sallallaahu 'alaihi wa Salam nantewee na yɛn mu biara dii date baako da biara Ɔnom no afei ɔde too n'atadeɛ so, na yɛtuo dua no sɛdeɛ ɛbɛyɛ a nhaban no ahwe ase dii no kosii sɛ yɛn ano ntwea so yɛɛ me yaw, meka ntam sɛ, yɛn mu bi yerae da bi Afei yɛkɔhwehwɛɛ no na afei yɛfaa no sɛ wɔamma no -date mu kyɛfa- na afei wɔmaa no bonhwa mu ne nkorabata no, ɔkaa sɛ: ‘Monkotow ma me, ɛnam Allah kwan so’ Nkorabata no ne no kotow te sɛ yoma a ne hwene yɛ ne sohwɛfoɔ, kɔsii sɛ ɔbaa dua foforɔ ho na ɔkyeree ne nkorabata no mu baako, ɔkaa sɛ: ‘Monkotow ma me, ɛnam Allah kwan so’ Baa no nso kotow Bere a ɔbaa mmienu no ntam akyi no, ɔkaa wɔn bom kwan'.Jabir kaa sɛ: Medwane ntɛmntɛm ɛfiri sɛ na mesuro sɛ Allah Somafoɔ (asomdwoeɛ ne nhyira nka no) bɛte me nkyɛn a ɔbɛn no na watu akɔtena hɔ Muhammad bin Abbad kaa wɔ n'asɛm no mu sɛ: Ɔtu kɔeɛ na afei metenaa ase kasa kyerɛɛ me ho be upon him) na ebefifi dada, na emu biara gyina n'ankasa dua so Mehunuu Allah Somafoa (asomdwoee ne nhyira nka no) se ogyina ho na ode ne tiri kyeree sei - Abu Isma'il de ne tiri kyeree ne ho sei - na akyire no oduruu me ho no, obisae se: 'O Jabir, so wohunu faako a mewɔ.' gyina hɔ?’ Mebuaa se: 'Aane, O Allah Somafoa.' Ɔkaa sɛ: ‘Kɔ nnua mmienu no ho na twa nkorabata bi firi wɔn mu biara mu na fa bra ha Sɛ woduru baabi a megyina no a, yi nkorabata baako firi wo nifa na yi foforɔ firi wo benkum.’ Jabir kaa sɛ: Mesɔre gyinaa hɔ na mefaa ɔboɔ bi, mebubuu no na afei mesenee no kɔsii sɛ ɛbɛyɛɛ nnam, akyire a mekɔɔ nnua mmienu no ho no, mesan twaa nkorabata bi firii wɔn mu biara mu kɔsii sɛ megyinaa baabi a Allah Somafoɔ (Allah ne nhyira nka no) gyina hɔ no, meyii nkorabata bi firii me nifa so na meyii nkorabata foforɔ firii mo benkum so (asomdwoe ne nhyira nka no) na okaa se: Mayo no, O Allah Somafoa, enti na ebeye dn nti na wabua se: Metwam faa adamoa mmienu a na woretwe emufo aso, de me ntamgyinafoa no, mepee se mema wan adesoa hare bere a won nkorabata no da so ara nsuo Afei yekoo Allah (asomdwoee ne nhyira nka ne so) no ho? kaa sɛ: O Jabir, frɛ nsuo mu nsuo Mekaa sɛ: O Allah Somafoɔ, menhunu nsuo a ɛtɔ gu fam wɔ akwantufoɔ no mu me: “Kɔ so-obi, obi ba, Al-Ansari nkyɛn, na hwɛ sɛ nsuo bi wɔ ne anwenne mu anaa.” Mekɔɔ ne nkyɛn na mehwɛɛ ne anwenneɛ no, manhunu hwee sɛ nsuo a ɛtɔ gu fam wɔ n’awieɛ a, sɛ mehwie guiɛ a, ɛbɛyow Afei mekɔɔ Allah Somafoɔ (Allah ne nhyira nka no so) nkyɛn na mekaa sɛ: “O Allah Somafoɔ, manhunu hwee sɛ nsuo a ɛtɔ gu anwenneɛ no awieeɛ; sɛ mihwie gu a, na ɛbɛyow.” Ɔkae sɛ: “Kɔ na fa brɛ me.” Mede brɛɛ no na ɔfaa ne nsam Ɔkaa asɛm bi a na minnim, afei ɔde ne nsa tee nka, na afei ɔde maa me na ɔkaa sɛ: “O Jabir, frɛ anwenne kɛse no.” Mefrɛɛ sɛ: “Anwenne kɛse no, O akwantufo.” Afei mefaa no de too Allah Somafo sallallaahu ‘alaihi wa Salam anim, ɔde ne nsa yɛɛ sɛnkyerɛnne kyerɛɛ anwenne no saa - Jabir trɛw ne nsa mu, teɛɛ ne nsateaa mu na afei ɔde guu anwenne no ase. Bismillaah.Mehunuu sɛ nsuo retuo wɔ Allah Somafoɔ sallallaahu ‘alaihi wa Salam nsateaa ntam afei anwenneɛ kɛseɛ no yii nsuo na ɛdanee kɔsii sɛ ɛyɛɛ ma, ɛno akyi no ɔkaa sɛ: ‘O Jabir, frɛ deɛ ɔhia nsuo’ Jabir kaa sɛ: Nkurɔfoɔ ba bɛnom kɔsi sɛ wɔbɛmee wa Salam maa ne nsa so firii anwenne kɛseɛ a nsuo ahyɛ mu ma no so Nkurɔfoɔ nwiinwii wɔ ɔkɔm ho kyerɛɛ Allah Somafoɔ sallallaahu ‘alaihi wa Salam na ɔkaa sɛ: ‘Allah mma mo aduane’ Afei yɛkɔɔ mpoano, na asorɔkye no kɔ soro na yɛtoow apataa bi na afei yɛsɔɔ ogya wɔ ne nkyɛn, yɛnoaa no na yɛdiie kɔsii sɛ yɛmee. Me, so-ne-so ne so-and-so - ɔkan kɔsi nnipa baanum - hyɛnee aniwa no mu, obiara anhunu yɛn kɔsii sɛ yɛfirii adi Yɛfaa n’aniwa no mu baako afei yɛbɔɔ no arch, ɛno akyi no yɛfrɛɛ ɔbarima kɛseɛ a ɔwɔ caravan no mu, yoma kɛseɛ a ɔwɔ caravan no mu ne pillion kɛseɛ a ɔwɔ caravan no mu, ɔhyɛnee n’ase a wankotow ne ti.
Imam Muslim : 5329
حَدَّثَنِي سَلَمَةُ بْنُ شَبِيبٍ حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ أَعْيَنَ حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ حَدَّثَنَا أَبُو إِسْحَقَ قَالَ سَمِعْتُ الْبَرَاءَ بْنَ عَازِبٍ يَقُولُا جَاءَ أَبُو بَكْرٍ الصِّدِّيقُ إِلَى أَبِي فِي مَنْزِلِهِ فَاشْتَرَى مِنْهُ رَحْلًا فَقَالَ لِعَازِبٍ ابْعَثْ مَعِيَ ابْنَكَ يَحْمِلْهُ مَعِي إِلَى مَنْزِلِي فَقَالَ لِي أَبِي احْمِلْهُ فَحَمَلْتُهُ وَخَرَجَ أَبِي مَعَهُ يَنْتَقِدُ ثَمَنَهُ فَقَالَ لَهُ أَبِي يَا أَبَا بَكْرٍ حَدِّثْنِي كَيْفَ صَنَعْتُمَا لَيْلَةَ سَرَيْتَ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ نَعَمْ أَسْرَيْنَا لَيْلَتَنَا كُلَّهَا حَتَّى قَامَ قَائِمُ الظَّهِيرَةِ وَخَلَا الطَّرِيقُ فَلَا يَمُرُّ فِيهِ أَحَدٌ حَتَّى رُفِعَتْ لَنَا صَخْرَةٌ طَوِيلَةٌ لَهَا ظِلٌّ لَمْ تَأْتِ عَلَيْهِ الشَّمْسُ بَعْدُ فَنَزَلْنَا عِنْدَهَا فَأَتَيْتُ الصَّخْرَةَ فَسَوَّيْتُ بِيَدِي مَكَانًا يَنَامُ فِيهِ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي ظِلِّهَا ثُمَّ بَسَطْتُ عَلَيْهِ فَرْوَةً ثُمَّ قُلْتُ نَمْ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَأَنَا أَنْفُضُ لَكَ مَا حَوْلَكَ فَنَامَ وَخَرَجْتُ أَنْفُضُ مَا حَوْلَهُ فَإِذَا أَنَا بِرَاعِي غَنَمٍ مُقْبِلٍ بِغَنَمِهِ إِلَى الصَّخْرَةِ يُرِيدُ مِنْهَا الَّذِي أَرَدْنَا فَلَقِيتُهُ فَقُلْتُ لِمَنْ أَنْتَ يَا غُلَامُ فَقَالَ لِرَجُلٍ مِنْ أَهْلِ الْمَدِينَةِ قُلْتُ أَفِي غَنَمِكَ لَبَنٌ قَالَ نَعَمْ قُلْتُ أَفَتَحْلُبُ لِي قَالَ نَعَمْ فَأَخَذَ شَاةً فَقُلْتُ لَهُ انْفُضْ الضَّرْعَ مِنْ الشَّعَرِ وَالتُّرَابِ وَالْقَذَى قَالَ فَرَأَيْتُ الْبَرَاءَ يَضْرِبُ بِيَدِهِ عَلَى الْأُخْرَى يَنْفُضُ فَحَلَبَ لِي فِي قَعْبٍ مَعَهُ كُثْبَةً مِنْ لَبَنٍ قَالَ وَمَعِي إِدَاوَةٌ أَرْتَوِي فِيهَا لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِيَشْرَبَ مِنْهَا وَيَتَوَضَّأَ قَالَ فَأَتَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَكَرِهْتُ أَنْ أُوقِظَهُ مِنْ نَوْمِهِ فَوَافَقْتُهُ اسْتَيْقَظَ فَصَبَبْتُ عَلَى اللَّبَنِ مِنْ الْمَاءِ حَتَّى بَرَدَ أَسْفَلُهُ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ اشْرَبْ مِنْ هَذَا اللَّبَنِ قَالَ فَشَرِبَ حَتَّى رَضِيتُ ثُمَّ قَالَ أَلَمْ يَأْنِ لِلرَّحِيلِ قُلْتُ بَلَى قَالَ فَارْتَحَلْنَا بَعْدَمَا زَالَتْ الشَّمْسُ وَاتَّبَعَنَا سُرَاقَةُ بْنُ مَالِكٍ قَالَ وَنَحْنُ فِي جَلَدٍ مِنْ الْأَرْضِ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أُتِينَا فَقَالَ لَا تَحْزَنْ إِنَّ اللَّهَ مَعَنَا فَدَعَا عَلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَارْتَطَمَتْ فَرَسُهُ إِلَى بَطْنِهَا أُرَى فَقَالَ إِنِّي قَدْ عَلِمْتُ أَنَّكُمَا قَدْ دَعَوْتُمَا عَلَيَّ فَادْعُوَا لِي فَاللَّهُ لَكُمَا أَنْ أَرُدَّ عَنْكُمَا الطَّلَبَ فَدَعَا اللَّهَ فَنَجَا فَرَجَعَ لَا يَلْقَى أَحَدًا إِلَّا قَالَ قَدْ كَفَيْتُكُمْ مَا هَاهُنَا فَلَا يَلْقَى أَحَدًا إِلَّا رَدَّهُ قَالَ وَوَفَى لَنَا و حَدَّثَنِيهِ زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ ح و حَدَّثَنَاه إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا النَّضْرُ بْنُ شُمَيْلٍ كِلَاهُمَا عَنْ إِسْرَائِيلَ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ الْبَرَاءِ قَالَ اشْتَرَى أَبُو بَكْرٍ مِنْ أَبِي رَحْلًا بِثَلَاثَةَ عَشَرَ دِرْهَمًا وَسَاقَ الْحَدِيثَ بِمَعْنَى حَدِيثِ زُهَيْرٍ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ و قَالَ فِي حَدِيثِهِ مِنْ رِوَايَةِ عُثْمَانَ بْنِ عُمَرَ فَلَمَّا دَنَا دَعَا عَلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَاخَ فَرَسُهُ فِي الْأَرْضِ إِلَى بَطْنِهِ وَوَثَبَ عَنْهُ وَقَالَ يَا مُحَمَّدُ قَدْ عَلِمْتُ أَنَّ هَذَا عَمَلُكَ فَادْعُ اللَّهَ أَنْ يُخَلِّصَنِي مِمَّا أَنَا فِيهِ وَلَكَ عَلَيَّ لَأُعَمِّيَنَّ عَلَى مَنْ وَرَائِي وَهَذِهِ كِنَانَتِي فَخُذْ سَهْمًا مِنْهَا فَإِنَّكَ سَتَمُرُّ عَلَى إِبِلِي وَغِلْمَانِي بِمَكَانِ كَذَا وَكَذَا فَخُذْ مِنْهَا حَاجَتَكَ قَالَ لَا حَاجَةَ لِي فِي إِبِلِكَ فَقَدِمْنَا الْمَدِينَةَ لَيْلًا فَتَنَازَعُوا أَيُّهُمْ يَنْزِلُ عَلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَنْزِلُ عَلَى بَنِي النَّجَّارِ أَخْوَالِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ أُكْرِمُهُمْ بِذَلِكَ فَصَعِدَ الرِّجَالُ وَالنِّسَاءُ فَوْقَ الْبُيُوتِ وَتَفَرَّقَ الْغِلْمَانُ وَالْخَدَمُ فِي الطُّرُقِ يُنَادُونَ يَا مُحَمَّدُ يَا رَسُولَ اللَّهِ يَا مُحَمَّدُ يَا رَسُولَ اللَّهِ
Waka akyerɛ me [Salamah bin Syabib] aka akyerɛ yɛn [Al Hasan bin A’yan] aka akyerɛ yɛn [Zuhair] aka akyerɛ yɛn [Abu Ishaq] aka sɛ: Metee [Al Bara` bin Azib] sɛ: Abu Bakr Ash Shiddiq baa m’agya nkyɛn wɔ ne tenabea afei Abu Bakr tɔɔ aboa a ɔte pɔnkɔ so, afei ɔka kyerɛɛ Azib sɛ: Soma wo ba no ne me mmra me fie. Me papa ka kyerɛɛ me sɛ: Fa bra. Mede ɔne me papa kɔe sɛ wɔrekɔtua ɛka no. M'agya ka kyerɛɛ no sɛ: Hey [Abu Bakr], ka kyerɛ me, dɛn na na mo baanu reyɛ anadwo bere a na mo ne Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa Salam nantew? Abu Bakr kaa sɛ: Yiw. Yɛnantew anadwo mũ nyinaa kosii awiabere. Na abɔnten so yɛ dinn na obiara antwam kɔsii sɛ wɔmaa ɔbotan kɛseɛ bi so maa yɛn, ɛmaa sunsuma na ɛmmaa owia -hyerɛn- wɔ ɛno akyi. Yegyinaa baabi a ɛbɛn hɔ na afei yɛbɛn ɔbotan no. Mede me nsa yɛɛ beaeɛ bi pɛpɛɛpɛ maa Ɔkɔmhyɛni (asomdwoeɛ ne nhyira nka no) sɛ ɔbɛda ɔbotan no sunsuma ase, afei metrɛw atadeɛ a wɔde aboa nhoma ayɛ mu wɔ so, meka sɛ: Da, O Allaah Somafoɔ, mɛhwɛ wo so ama wo. Ɔdae, afei mekɔɔ hɔ kɔhwɛɛ no. Ɛbɛdaa adi sɛ mpapo hwɛfo bi de ne mpapo baa ɔbotan kɛse bi so, na ɔpɛ sɛ ɔbɔ ne ho ban te sɛ yɛn. Mibisae sɛ: Woyɛ hena dea, O akoa? Ɔbuaa sɛ: Wɔde ma obi a ɔfiri Madinafoɔ mu. Mibisae sɛ: So mowɔ nufusu wɔ mo mpapo mu? Obuae sɛ: Yiw. Mibisae sɛ: Wobɛma me nufusu? Obuae sɛ: Yiw. Ɔfaa abirekyi bi na ɔhohoro nufusu kotokuo a ɛyɛ aboa nhoma, efĩ, ne efĩ - Ɔno - Abu Ishaq - kaa sɛ: Mehunuu sɛ Al Bara` rebɔ ne nsa wɔ ne nsa foforɔ so berɛ a ɔreprapra - afei ɔnom nufusuo maa me wɔ kuruwa a nufusuo kakra wom mu. Abu Bakr kaa sɛ: Mede anwenneɛ a Ɔkɔmhyɛni (asomdwoeɛ ne nhyira nka no) nom nsa na ɔtuu nsuo mu no baeɛ. Ɔkaa sɛ: Afei mekɔɔ Anabi sallallaahu ‘alaihi wa Salam nkyɛn na mannyane no, nanso ɛbɛdaa adi sɛ ɔnyanee saa berɛ no, afei mede nsuo guu nufusuo no so kɔsii sɛ ase no dwoe, afei mekaa sɛ: O Allah Somafoɔ, nom saa nufusuo yi. Ɔnom kosii sɛ m’ani gyei. Ɛno akyi no ɔkaa sɛ: ‘So ɛnyɛ bere a ɛsɛ sɛ yɛkɔ’. Mibuae sɛ: Ɛte saa. Afei yɛfirii hɔ berɛ a owia no danee kɔɔ atɔeɛ fam akyi, saa berɛ yi Surraqah bin Malik dii yɛn akyi berɛ a na yɛwɔ asase a ɛso yɛ kwa no so. Mekaa se: O Allah Somafoa, woasra yen. 3kaa se: 'Mma mo nni awerɛhoɔ, ampa ara Allah ka yɛn ho'. Afei Allah Somafoɔ sallallaahu ‘alaihi wa Salam bɔɔ mpaeɛ bɔne maa no kɔsii sɛ ne pɔnkɔ hwee atɛkyɛ mu kɔsii ne yafunu mu, afei ɔkaa sɛ: Menim sɛ mo mmienu bɔ mpaeɛ bɔne mma me, afei mmɔ mpaeɛ brɛ Allah mma me, ɛnam Allah so mɛma mo abisadeɛ mmienu no nyinaa. Afei Allah bɔɔ mpaeɛ na Suraqah nyaa ahotɔ na ɔsan baeɛ. Wanhyia obiara nanso ɔkaa sɛ: Mewɔ nea ɛdɔɔso ma wo, ɔno - Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa Salam - nni ha. Wanhyia obiara na mmom ɔsan de wɔn bae. Abu Bakr kaa sɛ: Ɔdii ne bɔhyɛ a ɔde maa yɛn no so. Ɔaka akyerɛ me [Zuhair bin Harb] aka akyerɛ yɛn [Uthman bin Umar]. Wɔaka akyerɛ yɛn [Ishaq bin Ibrahim] aka akyerɛ yɛn [An Nadhr bin Syumail] baanu nyinaa a [Isra`il bin Abu Ishaq] firi [Al Bara`] kaa sɛ: Abu Bakr tɔɔ aboa bi a ɔte pɔnkɔ so firii m’agya hɔ gyee dirham dumiɛnsa, ɔkaa hadith bi a ɛwɔ Zuhair hadith no asekyerɛ firii Abu Ishaq hɔ, na ɔkaa ho asɛm wɔ ne hadith a ɛfiri Rasulullah hɔ Uthman bin Umar: Bere a Suraqah bin Malik bɛn hɔ no, Rasulullah Sallallahu ‘alaihi wa Salam bɔɔ mpae maa no afei ɔpɔnkɔ no memee kɔɔ fam kosii ne yafunu mu afei Suraqah huruw sɔre kaa sɛ: O Muhammad, menim sɛ wei yɛ wo yɛ, bɔ mpae frɛ Allah sɛ ɔngye me mfiri dee mehyiaeɛ no mu, na wo nti mɛfura onipa a ɔwɔ m’akyi no ani. Eyi ne me agyan kotokuo, fa agyan baako ɛfiri sɛ wobɛtwa me yoma ne me nkoa wɔ beaeɛ yi ne yei, mesrɛ wo fa deɛ mohia. Ɔkaa sɛ: ‘Menhia mo yoma’. Yɛn baasa no wɔ Medina anadwo na afei wɔko wɔ hwan na ɔbɛsiw Anabi sallallaahu 'alaihi wa Salam kwan. Ɔkaa sɛ: 'Tena Najjar mma, Abdul Muthallib papa nuanom nkyɛn, mehyɛ wɔn anuonyam wɔ saa asɛm no ho'. Mmarima ne mmaa foroo afie no atifi, mmofra ne nkoa trɛwee wɔ mmɔnten so, wɔteɛm sɛ: O Muhammad, O Allah Somafoɔ, O Muhammad, O Allah Somafoɔ.
Imam Muslim : 5330
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنْ هَمَّامِ بْنِ مُنَبِّهٍ قَالَ هَذَا مَا حَدَّثَنَا أَبُو هُرَيْرَةَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ أَحَادِيثَ مِنْهَا وَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قِيلَ لِبَنِي إِسْرَائِيلَ ادْخُلُوا الْبَابَ سُجَّدًا وَقُولُوا حِطَّةٌ يُغْفَرْ لَكُمْ خَطَايَاكُمْ فَبَدَّلُوا فَدَخَلُوا الْبَابَ يَزْحَفُونَ عَلَى أَسْتَاهِهِمْ وَقَالُوا حَبَّةٌ فِي شَعَرَةٍ
Waka akyerɛ yɛn [Muhammad bin Rafi’] aka akyerɛ yɛn [Abdurrazzaq] aka akyerɛ yɛn [Ma’mar] afiri [Hammam bin Munabbih] kaa sɛ: Wei ne nea [Abu Hurairah] ka kyerɛɛ yɛn firii Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wa Salam hɔ, afei ɔkaa wɔn mu binom ho asɛm sɛ: Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wa Salam kaa sɛ: ‘Wɔka kyerɛɛ Mma a Israel: 'Monkotow hyɛn ɔpon no mu na ka sɛ: 'Hitthah' - fa wo bɔne kyɛ - esi pi sɛ ɔde wo mfomso bɛkyɛ wo afei wɔsesa na wɔhyɛn ɔpon no mu bere a wɔrewea wɔn akyi na wɔka sɛ: 'Habbah -aba- wɔ esiam mu''.
Imam Muslim : 5331
حَدَّثَنِي عَمْرُو بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ بُكَيْرٍ النَّاقِدُ وَالْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْحُلْوَانِيُّ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالَ عَبْدٌ حَدَّثَنِي و قَالَ الْآخَرَانِ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ يَعْنُونَ ابْنَ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ صَالِحٍ وَهُوَ ابْنُ كَيْسَانَ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ أَخْبَرَنِي أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ أَنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ تَابَعَ الْوَحْيَ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَبْلَ وَفَاتِهِ حَتَّى تُوُفِّيَ وَأَكْثَرُ مَا كَانَ الْوَحْيُ يَوْمَ تُوُفِّيَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Waka akyerɛ me [Amru bin Muhammad bin Bukair An Naqid], [Al Hasan bin Ali Al Hulwani] ne [Abdu bin Humaid] kaa sɛ Abdu: aka akyerɛ me, berɛ a afoforɔ nso aka sɛ: Waka akyerɛ yɛn [Ya’qub bin Ibrahim bin Sa’ad] aka akyerɛ yɛn [m’agya] afiri [Salih bin Kaisan] a ɔfiri [Ibn Shihab] kaa sɛ: Waka akyerɛ me [Anas bin Malik] sɛ Allah 'azza wajalla wie Rasulullah sallallaahu 'alaihi wa Salam adiyisɛm ansa na wawu
Imam Muslim : 5332
حَدَّثَنِي أَبُو خَيْثَمَةَ زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَاللَّفْظُ لِابْنِ الْمُثَنَّى قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ وَهُوَ ابْنُ مَهْدِيٍّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ قَيْسِ بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ طَارِقِ بْنِ شِهَابٍ أَنَّ الْيَهُودَ قَالُوا لِعُمَرَ إِنَّكُمْ تَقْرَءُونَ آيَةً لَوْ أُنْزِلَتْ فِينَا لَاتَّخَذْنَا ذَلِكَ الْيَوْمَ عِيدًا فَقَالَ عُمَرُ إِنِّي لَأَعْلَمُ حَيْثُ أُنْزِلَتْ وَأَيَّ يَوْمٍ أُنْزِلَتْ وَأَيْنَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَيْثُ أُنْزِلَتْ أُنْزِلَتْ بِعَرَفَةَ وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَاقِفٌ بِعَرَفَةَ قَالَ سُفْيَانُ أَشُكُّ كَانَ يَوْمَ جُمُعَةٍ أَمْ لَا يَعْنِي { الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي }
Wɔaka akyerɛ me [Abu Khaitsamah bin Harb] ne [Muhammad bin Al Mutsanna], Ibn Al Mutsanna nkyerɛwee, a wɔn mmienu nyinaa ka sɛ: Wɔaka akyerɛ yɛn [Abdurrahman bin Mahdi] aka akyerɛ yɛn [Sufyan] afiri [Qais bin Muslim] afiri [Thariq bin Shihab] hɔ, Yudafoɔ no ka kyerɛɛ [Umar] sɛ: Ampa ara, wokenkan nkyekyɛmu bi a, sɛ ɛyɛ a ada no adi akyere yen no, anka yebeye saa da no dafa: 'Nokore menim bere a woyii nkyem no adi, da ko a woyii nkyem no adi na ehe na na Anabi sallallaahu 'alaihi wa Salam wɔ bere a woyii nkyekyem no adi no.' Saa nkyekyem yi baa Arafah berɛ a Ɔkɔmhyɛni sallallaahu ‘alaihi wa Salam wuquf wɔ Arafah. Sufyan kaa sɛ: Megye kyim sɛ ɛyɛ Fida anaasɛ ɛnte saa, a ɛkyerɛ sɛ: ‘Saa da yi na mayɛ wo som no pɛpɛɛpɛ ama wo na mahyɛ Me nhyira ama wo’. -Al Maa`idah: 3- 3. Nkyem.
Imam Muslim : 5333
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ وَاللَّفْظُ لِأَبِي بَكْرٍ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ إِدْرِيسَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ قَيْسِ بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ طَارِقِ بْنِ شِهَابٍ قَالَ قَالَتْ الْيَهُودُ لِعُمَرَ لَوْ عَلَيْنَا مَعْشَرَ يَهُودَ نَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةَ { الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي وَرَضِيتُ لَكُمْ الْإِسْلَامَ دِينًا } نَعْلَمُ الْيَوْمَ الَّذِي أُنْزِلَتْ فِيهِ لَاتَّخَذْنَا ذَلِكَ الْيَوْمَ عِيدًا قَالَ فَقَالَ عُمَرُ فَقَدْ عَلِمْتُ الْيَوْمَ الَّذِي أُنْزِلَتْ فِيهِ وَالسَّاعَةَ وَأَيْنَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ نَزَلَتْ نَزَلَتْ لَيْلَةَ جَمْعٍ وَنَحْنُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِعَرَفَاتٍ
Waka akyerɛ yɛn [Abu Bakr bin Abu Syaibah] ne [Abu Kuraib] Abu Bakr nkyerɛwee no, ɔkaa sɛ: Waka akyerɛ yɛn [Abdullah bin Idris] afiri [n’agya] hɔ afiri [Qais bin Muslim] afiri [Thariq bin Shihab] hɔ kaa sɛ: Yudafoɔ no ka kyerɛɛ [Umar] sɛ: Sɛ yɛn, Yudafoɔ no, anka saa nkyekyɛmu yi aba fam a: ‘Ɛnnɛ na masoma ayɛ pɛ ama mo mo som, na mewɔ Me nhyira a ɛdɔɔso ama mo, na mapene so sɛ Islam abɛyɛ ɔsom ama mo’. -Al Maa`idah: 3- yenim se da a woyii nkyem no adi no, esi pi se, yebema saa da no adafa. Umar kaa sɛ: Menim da ne berɛ a wɔyii nkyekyɛmu no adi na baabi a na Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam wɔ berɛ a wɔyii nkyekyɛmu no adi no, nkyekyɛmu no baa fam anadwo a yɛhyiaeɛ no berɛ a na yɛne Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wa Salam wɔ Arafah.
Imam Muslim : 5334
و حَدَّثَنِي عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ أَخْبَرَنَا جَعْفَرُ بْنُ عَوْنٍ أَخْبَرَنَا أَبُو عُمَيْسٍ عَنْ قَيْسِ بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ طَارِقِ بْنِ شِهَابٍ قَالَ جَاءَ رَجُلٌ مِنْ الْيَهُودِ إِلَى عُمَرَ فَقَالَ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ آيَةٌ فِي كِتَابِكُمْ تَقْرَءُونَهَا لَوْ عَلَيْنَا نَزَلَتْ مَعْشَرَ الْيَهُودِ لَاتَّخَذْنَا ذَلِكَ الْيَوْمَ عِيدًا قَالَ وَأَيُّ آيَةٍ قَالَ { الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي وَرَضِيتُ لَكُمْ الْإِسْلَامَ دِينًا } فَقَالَ عُمَرُ إِنِّي لَأَعْلَمُ الْيَوْمَ الَّذِي نَزَلَتْ فِيهِ وَالْمَكَانَ الَّذِي نَزَلَتْ فِيهِ نَزَلَتْ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِعَرَفَاتٍ فِي يَوْمِ جُمُعَةٍ
Wɔaka akyerɛ me [Abdu bin Humaid] aka akyerɛ yɛn [Ja’far bin Aun] aka akyerɛ yɛn [Abu Umais] afiri [Qais bin Muslim] afiri [Thariq bin Shihab] kaa sɛ: Yudani bi baa [Umar] nkyɛn na ɔkaa sɛ: O Amirul Mu’minin, nkyekyɛmu bi wɔ wo nwoma mu a wokenkanee, sɛ saa nkyekyɛmu no baa yɛn Yudafoɔ nkyɛn a, anka yɛbɛyɛ saa da no da. Umar bisae sɛ: Nkyekyɛm bɛn? Ɔbuaa sɛ: 'Ɛnnɛ mayɛ wo som no pɛpɛɛpɛ ama wo, na mahyɛ Me nhyira ma wo wɔ wo so, na mapene so sɛ Islam bɛyɛ ɔsom ama wo'. -Al Maa`idah: 3- Umar kaa se: Ampa ara se, menim eda ne bea a woyii saa nkyem yi adi, woyii nkyem no maa Allah Somafoa sallallaahu 'alaihi wa Salam wo Arafah wo Fida.
Imam Muslim : 5335
حَدَّثَنِي أَبُو الطَّاهِرِ أَحْمَدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ سَرْحٍ وَحَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى التُّجِيبِيُّ قَالَ أَبُو الطَّاهِرِ حَدَّثَنَا و قَالَ حَرْمَلَةُ أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ أَنَّهُ سَأَلَ عَائِشَةَ عَنْ قَوْلِ اللَّهِ { وَإِنْ خِفْتُمْ أَلَّا تُقْسِطُوا فِي الْيَتَامَى فَانْكِحُوا مَا طَابَ لَكُمْ مِنْ النِّسَاءِ مَثْنَى وَثُلَاثَ وَرُبَاعَ } قَالَتْ يَا ابْنَ أُخْتِي هِيَ الْيَتِيمَةُ تَكُونُ فِي حَجْرِ وَلِيِّهَا تُشَارِكُهُ فِي مَالِهِ فَيُعْجِبُهُ مَالُهَا وَجَمَالُهَا فَيُرِيدُ وَلِيُّهَا أَنْ يَتَزَوَّجَهَا بِغَيْرِ أَنْ يُقْسِطَ فِي صَدَاقِهَا فَيُعْطِيَهَا مِثْلَ مَا يُعْطِيهَا غَيْرُهُ فَنُهُوا أَنْ يَنْكِحُوهُنَّ إِلَّا أَنْ يُقْسِطُوا لَهُنَّ وَيَبْلُغُوا بِهِنَّ أَعْلَى سُنَّتِهِنَّ مِنْ الصَّدَاقِ وَأُمِرُوا أَنْ يَنْكِحُوا مَا طَابَ لَهُمْ مِنْ النِّسَاءِ سِوَاهُنَّ قَالَ عُرْوَةُ قَالَتْ عَائِشَةُ ثُمَّ إِنَّ النَّاسَ اسْتَفْتَوْا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعْدَ هَذِهِ الْآيَةِ فِيهِنَّ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ { يَسْتَفْتُونَكَ فِي النِّسَاءِ قُلْ اللَّهُ يُفْتِيكُمْ فِيهِنَّ وَمَا يُتْلَى عَلَيْكُمْ فِي الْكِتَابِ فِي يَتَامَى النِّسَاءِ اللَّاتِي لَا تُؤْتُونَهُنَّ مَا كُتِبَ لَهُنَّ وَتَرْغَبُونَ أَنْ تَنْكِحُوهُنَّ } قَالَتْ وَالَّذِي ذَكَرَ اللَّهُ تَعَالَى أَنَّهُ { يُتْلَى عَلَيْكُمْ فِي الْكِتَابِ } الْآيَةُ الْأُولَى الَّتِي قَالَ اللَّهُ فِيهَا { وَإِنْ خِفْتُمْ أَلَّا تُقْسِطُوا فِي الْيَتَامَى فَانْكِحُوا مَا طَابَ لَكُمْ مِنْ النِّسَاءِ } قَالَتْ عَائِشَةُ وَقَوْلُ اللَّهِ فِي الْآيَةِ الْأُخْرَى { وَتَرْغَبُونَ أَنْ تَنْكِحُوهُنَّ } رَغْبَةَ أَحَدِكُمْ عَنْ الْيَتِيمَةِ الَّتِي تَكُونُ فِي حَجْرِهِ حِينَ تَكُونُ قَلِيلَةَ الْمَالِ وَالْجَمَالِ فَنُهُوا أَنْ يَنْكِحُوا مَا رَغِبُوا فِي مَالِهَا وَجَمَالِهَا مِنْ يَتَامَى النِّسَاءِ إِلَّا بِالْقِسْطِ مِنْ أَجْلِ رَغْبَتِهِمْ عَنْهُنَّ و حَدَّثَنَا الْحَسَنُ الْحُلْوَانِيُّ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ جَمِيعًا عَنْ يَعْقُوبَ بْنِ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ صَالِحٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ أَنَّهُ سَأَلَ عَائِشَةَ عَنْ قَوْلِ اللَّهِ { وَإِنْ خِفْتُمْ أَلَّا تُقْسِطُوا فِي الْيَتَامَى } وَسَاقَ الْحَدِيثَ بِمِثْلِ حَدِيثِ يُونُسَ عَنْ الزُّهْرِيِّ وَزَادَ فِي آخِرِهِ مِنْ أَجْلِ رَغْبَتِهِمْ عَنْهُنَّ إِذَا كُنَّ قَلِيلَاتِ الْمَالِ وَالْجَمَالِ
Waka akyerɛ me [Abu Ath Thahir Ahmad bin Amru bin Sarh] na [Harmalah bin Yahya At Tujibi] kaa sɛ Abu Ath Thahir kaa sɛ: Waka akyerɛ yɛn, bere a Harmalah kaa sɛ: Waka akyerɛ yɛn [Ibnu Wahab] aka akyerɛ me [Yunus] a ofi [Ibnu Shihab] aka akyerɛ me [Urwah bin Zubair] sɛ ɔbisaa [Aisyah] asɛm a ɛfa Allah: 'Na se wo Se wohaw wo ho se worennye atrenee wo nyisaa asem a, ennee ware mmaa mmienu, anaase baasa, anaase baanan a woye ma wo'. -An Nisaa`: 3- Aisha kaa sɛ: O me nuabea, ɛno kyerɛ nyisaa abeawa a ɔhyɛ ne hwɛfo -na- ɔno -hwɛ n’ahonyade so afei ne ho dwiriw no wɔ nyisaa no ahonyade ne ahoɔfɛ ho afei ɔpɛ sɛ ɔware no a n’adwene ne sɛ ɔbɛyɛ nea ɛnteɛ wɔ n’awaregyae mu sɛnea ɛbɛyɛ a ɔbɛma no biribi a ɛte sɛ nea wɔde ma afoforo no, afei wɔabara wɔn sɛ ɔnware wɔn gyese sɛ wɔbɛyɛ wɔn atɛntrenee na ama wɔama awaregyaeɛ a ɛkorɔn na wɔahyɛ wɔn sɛ wɔnware mmaa a wɔyɛ papa ma wɔn a ɛnyɛ nyisaa. Urwah kaa sɛ: Aisyah kaa sɛ: Afei nkurɔfoɔ no bisaa Allah Somafoɔ (Allah ne nhyira nka no) sɛ ɔmma no fatwa wɔ saa nkyekyɛmu yi akyi a ɛfa wɔn ho - mmaa nyisaa - afei Allah 'azza wajalla yii nkyekyɛmu no adi sɛ: 'Na wɔsrɛɛ mo fatwa fa mmaa ho, na ɔkaa sɛ: 'Allah ne deɛ ɔmaa mo fatwa fa wɔn ho ne dee wɔkenkan kyerɛɛ mo wɔ Nwoma a ɛfa nyisaa ho.' mmaa a woamma won nea woahye ama won bere a wope se woware won'. -An Nisaa`: 127- Aisyah kaa se: Na dee Allah Ta'ala kaa no ne dee wokenkan kyeree mo wo Kur'aan mu wo nkyem a edi kan no mu a eka Allah nsem se: 'Na se mohaw mo ho se morennyɛ atɛntenenee wɔ nyisaa asɛm mu a, ɛnde ware mmaa a eye ma mo'. -An Nisaa`: 3- Aisha kaa se: Na Allah asem a ewo nkyem foforo mu se: 'Bere a mope se moware won no, ' -An Nisaa`: 127- ne mo mu biara ani nnye mmaa nyisaa a wowo mo nhwease ase wo abere a oye ahonyadee ketewa na ne ho ye. Enti, wɔabara wɔn sɛ wɔnware esiane nea wɔpɛ wɔ nyisaa ahonyade ne ahoɔfɛ mu nti gye sɛ wɔde atɛntrenee ma esiane sɛ wɔn ani nnye mmaa nyisaa ho nti. Waka akyerɛ yɛn [Al Hasan Al Hulwani] ne [Abdu bin Humaid] nyinaa firi [Ya’qub bin Ibrahim bin Sa’ad] aka akyerɛ yɛn [m’agya] afiri [Salih] afiri [Ibn Shihab] abɔ me amanneɛ [Urwah] sɛ ɔbisaa [Aisha] Allah nsɛm no ho asɛm sɛ: ‘Na sɛ mosuro sɛ mo ne nyisaa no nni adeɛ yie a,’ -An Nisaa`: 3- ɔkaa hadith no te sɛ Yunus hadith a ɛfiri Az Zuhri hɔ na ɔde kaa ho wɔ awieeɛ no sɛ: Ɛnam sɛ wɔn ani nnye nyisaa ho nti sɛ wɔn ahonyadeɛ sua na wɔn ho nyɛ fɛ pii a
Imam Muslim : 5336
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ حَدَّثَنَا هِشَامٌ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ فِي قَوْله { وَإِنْ خِفْتُمْ أَلَّا تُقْسِطُوا فِي الْيَتَامَى } قَالَتْ أُنْزِلَتْ فِي الرَّجُلِ تَكُونُ لَهُ الْيَتِيمَةُ وَهُوَ وَلِيُّهَا وَوَارِثُهَا وَلَهَا مَالٌ وَلَيْسَ لَهَا أَحَدٌ يُخَاصِمُ دُونَهَا فَلَا يُنْكِحُهَا لِمَالِهَا فَيَضُرُّ بِهَا وَيُسِيءُ صُحْبَتَهَا فَقَالَ { إِنْ خِفْتُمْ أَلَّا تُقْسِطُوا فِي الْيَتَامَى فَانْكِحُوا مَا طَابَ لَكُمْ مِنْ النِّسَاءِ } يَقُولُ مَا أَحْلَلْتُ لَكُمْ وَدَعْ هَذِهِ الَّتِي تَضُرُّ بِهَا
Waka akyerɛ yɛn [Abu Bakr bin Abu Syaibah] ne [Abu Kuraib] mmienu nyinaa kaa sɛ: Waka akyerɛ yɛn [Abu Usamah] aka akyerɛ yɛn [Hisham] afiri [n’agya] hɔ afiri [Aisha] hɔ wɔ Allah asɛm no ho sɛ: ‘Na sɛ wohaw wo ho sɛ worenyɛ atɛntenenee mma mmaa nyisaa a,’ -An Nisaa`: 3- Ɔkaa sɛ: -Wɔayi saa nkyekyɛmu yi- adi ɛfa obi ho no, na ɔwɔ ɔbea nyisaa, na ɔyɛ ne hwɛfo ne n’adedifo. Ná ɔbea nyisaa no wɔ ahonyade, na onni obi foforo biara a ɔne no besi akan gye ɔno. Wanware no esiane n’ahonyade nti na ebepira no na ama ne hwɛ asɛe. Afei ɔkaa sɛ: ‘Na sɛ wohaw wo ho sɛ worenyɛ atɛntrenee wɔ nyisaa asɛm mu a ɛnde ware mmaa a wɔyɛ papa ma wo’. -An Nisaa`: 3- 3kaa se: Memfa mma ho kwan mma mo na gyae saa obaa yi a oye asiane enam nti.
Imam Muslim : 5337
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ هِشَامٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ فِي قَوْله { وَمَا يُتْلَى عَلَيْكُمْ فِي الْكِتَابِ فِي يَتَامَى النِّسَاءِ اللَّاتِي لَا تُؤْتُونَهُنَّ مَا كُتِبَ لَهُنَّ وَتَرْغَبُونَ أَنْ تَنْكِحُوهُنَّ } قَالَتْ أُنْزِلَتْ فِي الْيَتِيمَةِ تَكُونُ عِنْدَ الرَّجُلِ فَتَشْرَكُهُ فِي مَالِهِ فَيَرْغَبُ عَنْهَا أَنْ يَتَزَوَّجَهَا وَيَكْرَهُ أَنْ يُزَوِّجَهَا غَيْرَهُ فَيَشْرَكُهُ فِي مَالِهِ فَيَعْضِلُهَا فَلَا يَتَزَوَّجُهَا وَلَا يُزَوِّجُهَا غَيْرَهُ
Waka akyerɛ yɛn [Abu Bakr bin Abu Syaibah] aka akyerɛ yɛn [Abdah bin Sulaiman] afiri [Hisham] afiri [n’agya] afiri [Aisyah] hɔ wɔ Ne nsɛm no ho sɛ: ‘Na dee wɔkenkan kyerɛɛ mo wɔ Koran mu: 354 -fatwa nso- ɛfa mmaa nyisaa no ho sɛ moamma wɔn dee wɔakyerɛ ama wɔn, berɛ a mopɛ sɛ moware wɔn’. -An Nisaa`: 127- Aisyah kaa sɛ: -Saa nkyekyem yi- na wɔyii no adi wɔ obi a ɔyɛ nyisaa ho. Ɔbea nyisaa no de no kaa n’agyapade ho na afei ɔpɛe sɛ ɔware no. Na ɔmpɛ sɛ nyisaa no bɛware ɔbarima foforo na ɔde no aka n’agyapade ho, enti ɔmaa nneɛma yɛɛ den maa no denam wanware a wanware na wanware no anware ɔbarima foforo no so.
Imam Muslim : 5338
حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ أَخْبَرَنَا هِشَامٌ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ فِي قَوْله { يَسْتَفْتُونَكَ فِي النِّسَاءِ قُلْ اللَّهُ يُفْتِيكُمْ فِيهِنَّ } الْآيَةَ قَالَتْ هِيَ الْيَتِيمَةُ الَّتِي تَكُونُ عِنْدَ الرَّجُلِ لَعَلَّهَا أَنْ تَكُونَ قَدْ شَرِكَتْهُ فِي مَالِهِ حَتَّى فِي الْعَذْقِ فَيَرْغَبُ يَعْنِي أَنْ يَنْكِحَهَا وَيَكْرَهُ أَنْ يُنْكِحَهَا رَجُلًا فَيَشْرَكُهُ فِي مَالِهِ فَيَعْضِلُهَا
Waka akyerɛ yɛn [Abu Kuraib] aka akyerɛ yɛn [Abu Usamah] aka akyerɛ yɛn [Hisham] afiri [n’agya] hɔ afiri [Aisha] hɔ wɔ Ne nsɛm ho sɛ: ‘Na wɔsrɛ mo fatwa a ɛfa mmaa ho. Ka se: 'Allah ma mo fatwa fa won ho'. -An Nisaa`: 127- Aisyah kaa sɛ: Ɔyɛ nyisaa ɔbaa a ɔne obi wɔ, ebia ɔde ɔbarima no ka n’ahonyadeɛ ho kɔsi bobe akuakuo no mu, afei ɔpɛ sɛ ɔware no, ɔmpɛ sɛ ɔware no ma ɔbarima foforɔ sɛdeɛ ɛbɛyɛ a ɛbɛka n’ahonyadeɛ ho na afei ɔma no ɔhaw.
Imam Muslim : 5339
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ هِشَامٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ فِي قَوْله { وَمَنْ كَانَ فَقِيرًا فَلْيَأْكُلْ بِالْمَعْرُوفِ } قَالَتْ أُنْزِلَتْ فِي وَالِي مَالِ الْيَتِيمِ الَّذِي يَقُومُ عَلَيْهِ وَيُصْلِحُهُ إِذَا كَانَ مُحْتَاجًا أَنْ يَأْكُلَ مِنْهُ
Waka akyerɛ yɛn [Abu Bakr bin Abu Syaibah] aka akyerɛ yɛn [Abdah bin Sulayman] afiri [Hisyam] afiri [n’agya] [Aisha] hɔ wɔ Ne nsɛm ho sɛ: ‘Na obiara a ɔyɛ ohiani no, ɔbɛtumi adi deɛ ɛfata’. -An Nisaa`: 6- Aisyah kaa se: -saa nkyekyem yi- woyii no adi fa n'agyapade sohwɛfoɔ ho, nyisaa a ɔhwɛ so na ɔsiesie no, sɛ ɔhia a, ɔbɛtumi adi bi.
Imam Muslim : 5340
و حَدَّثَنَاه أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ حَدَّثَنَا هِشَامٌ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ فِي قَوْله تَعَالَى { وَمَنْ كَانَ غَنِيًّا فَلْيَسْتَعْفِفْ وَمَنْ كَانَ فَقِيرًا فَلْيَأْكُلْ بِالْمَعْرُوفِ } قَالَتْ أُنْزِلَتْ فِي وَلِيِّ الْيَتِيمِ أَنْ يُصِيبَ مِنْ مَالِهِ إِذَا كَانَ مُحْتَاجًا بِقَدْرِ مَالِهِ بِالْمَعْرُوفِ و حَدَّثَنَاه أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا هِشَامٌ بِهَذَا الْإِسْنَادِ
Wɔaka akyerɛ yɛn sɛ [Abu Kuraib] aka akyerɛ yɛn sɛ [Abu Usamah] aka akyerɛ yɛn [Hisyam] afiri [n’agya] afiri [Aisha] hɔ wɔ Ne nsɛm a ɔkaeɛ no ho sɛ: ‘Obiara - wɔ awɛmfoɔ no mu - a ɔbɛtumi no, ma ɔnkwati - sɛ ɔbɛdi nyisaa ahonyadeɛ - na obiara a ɔyɛ ohiani no, afei ɔbɛtumi adi ahonyadeɛ no sɛdeɛ ɛfata’. -An Nisaa`: 6- Aisyah kaa sɛ: Wɔdaa no adi fa nyisaa hwɛfoɔ ho, sɛ ɔhia n’ahonyadeɛ dodoɔ wɔ ɔkwan a ɛfata so a, ɔbɛtumi de ne sika adi dwuma. Waka akyerɛ yɛn [Abu Kuraib] aka akyerɛ yɛn [Ibn Numair] de saa sanad yi aka akyerɛ yɛn [Hisham].