Imam Muslim : 5261
حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى بْنِ عَبْدِ اللَّهِ يَعْنِي ابْنَ حَرْمَلَةَ بْنِ عِمْرَانَ التُّجِيبِيَّ أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ أَنَّ الْمِسْوَرَ بْنَ مَخْرَمَةَ أَخْبَرَهُ أَنَّ عَمْرَو بْنَ عَوْفٍ وَهُوَ حَلِيفُ بَنِي عَامِرِ بْنِ لُؤَيٍّ وَكَانَ شَهِدَ بَدْرًا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَخْبَرَهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعَثَ أَبَا عُبَيْدَةَ بْنَ الْجَرَّاحِ إِلَى الْبَحْرَيْنِ يَأْتِي بِجِزْيَتِهَا وَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هُوَ صَالَحَ أَهْلَ الْبَحْرَيْنِ وَأَمَّرَ عَلَيْهِمْ الْعَلَاءَ بْنَ الْحَضْرَمِيِّ فَقَدِمَ أَبُو عُبَيْدَةَ بِمَالٍ مِنْ الْبَحْرَيْنِ فَسَمِعَتْ الْأَنْصَارُ بِقُدُومِ أَبِي عُبَيْدَةَ فَوَافَوْا صَلَاةَ الْفَجْرِ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَمَّا صَلَّى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ انْصَرَفَ فَتَعَرَّضُوا لَهُ فَتَبَسَّمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ رَآهُمْ ثُمَّ قَالَ أَظُنُّكُمْ سَمِعْتُمْ أَنَّ أَبَا عُبَيْدَةَ قَدِمَ بِشَيْءٍ مِنْ الْبَحْرَيْنِ فَقَالُوا أَجَلْ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ فَأَبْشِرُوا وَأَمِّلُوا مَا يَسُرُّكُمْ فَوَاللَّهِ مَا الْفَقْرَ أَخْشَى عَلَيْكُمْ وَلَكِنِّي أَخْشَى عَلَيْكُمْ أَنْ تُبْسَطَ الدُّنْيَا عَلَيْكُمْ كَمَا بُسِطَتْ عَلَى مَنْ كَانَ قَبْلَكُمْ فَتَنَافَسُوهَا كَمَا تَنَافَسُوهَا وَتُهْلِكَكُمْ كَمَا أَهْلَكَتْهُمْ حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْحُلْوَانِيُّ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ جَمِيعًا عَنْ يَعْقُوبَ بْنِ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ صَالِحٍ ح و حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الدَّارِمِيُّ أَخْبَرَنَا أَبُو الْيَمَانِ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ كِلَاهُمَا عَنْ الزُّهْرِيِّ بِإِسْنَادِ يُونُسَ وَمِثْلِ حَدِيثِهِ غَيْرَ أَنَّ فِي حَدِيثِ صَالِحٍ وَتُلْهِيَكُمْ كَمَا أَلْهَتْهُمْ
Yambwiye ko [Ibnu Wahab] yambwiye [Yunus] kuva kuri [Ibnu Shihab] kuva kuri [Urwah bin Az Zubair] ko [Al Miswar bin Makhramah] yamubwiye ko Auniok yari bi`Amru, igice c’intambara ya Badr na Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam, yari yamumenyesheje ko Rasulullah Shallallahu Alaihi Wasallam yarungitse Abu Ubaidah bin Al Jarrah muri Bahrain kuzana jizyah yiwe na Rasulullah Shallalah Wasallam nk’umurongozi wabo wa Bahrain, we. Hanyuma Abu Ubaidah araza azana itunga rivuye muri Bahrain, aba Ansar bumva ko Abu Ubaidah yashitse, barasenga isengesho ry’umutaga bari kumwe na Rasulullah Sallallahu ‘alahi wa Salam, inyuma y’isengesho Rasulullah Sallallahu ‘alahi wa Salam igihe bariruka baramuhangana na we, Rasulullah Sallahu Salam, ati; 'Nari niyumviriye ko wumvise ko Abu Ubaidah yaje afise ikintu'. Baravuga bati; Nivyo rero Intumwa y’Imana. Aravuga ati; 'Munezerwe kandi mwizere ibituma munezerwa, na Allah si ubukene ngira ubwoba kuri mwebwe, ariko ndatinya ko isi izogufungurirwa nk'uko yafunguriwe abantu babanjirije, hanyuma muzoyihiganwa nk'uko na bo bayihiganwa hanyuma ikagusenyura nk'uko babigize'. Yatubwiye [Al Hasan bin Ali Al Hulwani] na [Abdu bin Humaid], vyose bivuye kuri [Yaqub bin Ibrahim bin Sa’ad] vyatubwiye [data] bivuye kuri [Salih]. Yatubwiye [Abudullah bin Abdurrahman Ad Darimi] yatubwiye [Abu Al Yaman] yatubwiye [Syu’aib] bompi bavuye muri [Az Zuhri] n’ivyo sanad Yunus nk’ivyo hadithi, ivugwa gusa muri hadithi ya Salih; 'Kandi baragusuzuguye nk'uko na bo babasuzuguye'.
Imam Muslim : 5262
حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ سَوَّادٍ الْعَامِرِيُّ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي عَمْرُو بْنُ الْحَارِثِ أَنَّ بَكْرَ بْنَ سَوَادَةَ حَدَّثَهُ أَنَّ يَزِيدَ بْنَ رَبَاحٍ هُوَ أَبُو فِرَاسٍ مَوْلَى عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرِو بْنِ الْعَاصِ حَدَّثَهُ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرِو بْنِ الْعَاصِ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ إِذَا فُتِحَتْ عَلَيْكُمْ فَارِسُ وَالرُّومُ أَيُّ قَوْمٍ أَنْتُمْ قَالَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَوْفٍ نَقُولُ كَمَا أَمَرَنَا اللَّهُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَوْ غَيْرَ ذَلِكَ تَتَنَافَسُونَ ثُمَّ تَتَحَاسَدُونَ ثُمَّ تَتَدَابَرُونَ ثُمَّ تَتَبَاغَضُونَ أَوْ نَحْوَ ذَلِكَ ثُمَّ تَنْطَلِقُونَ فِي مَسَاكِينِ الْمُهَاجِرِينَ فَتَجْعَلُونَ بَعْضَهُمْ عَلَى رِقَابِ بَعْضٍ
Yatubwiye [Amru bin Sawwad Al Amiri] yatubwiye [Abdullah bin Wahb] yabimbwiye [Amru bin Al Harith] ko [Bakr bin Sawadah] yamubwiye ko [Yazid bin Rabah Abu Firas] Maula Abdullah bin Amru bin Al Ash yamubwiye kuva kuri [Abdullah bin Al Ash] Imana y'uwundi ati; ‘Igihe Ubuperesi n’Uburoma bizoba vyaneshejwe ku bwanyu, muzoba abantu bameze gute?’ Abdurrahmani bini Auf arishura ati; Tuzovuga ivyo Allah yadutegetse. Rasulullah ati; ‘None si ukundi? !, murahiganwa, mutera intege, muca imigenderanire, mushavurana, n’ibindi nk’ivyo, niho muzoja ku bakene b’abamuhajirin, bamwe muri bo mubagire abarongozi b’abandi.
Imam Muslim : 5263
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى وَقُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ قَالَ قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا و قَالَ يَحْيَى أَخْبَرَنَا الْمُغِيرَةُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْحِزَامِيُّ عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا نَظَرَ أَحَدُكُمْ إِلَى مَنْ فُضِّلَ عَلَيْهِ فِي الْمَالِ وَالْخَلْقِ فَلْيَنْظُرْ إِلَى مَنْ هُوَ أَسْفَلَ مِنْهُ مِمَّنْ فُضِّلَ عَلَيْهِ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنْ هَمَّامِ بْنِ مُنَبِّهٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِ حَدِيثِ أَبِي الزِّنَادِ سَوَاءً
Yatubwiye [Yahya bin Yahya] na [Qutayba bin Said], ni ko Qutayba yavuze; Yatubwiye, mu gihe Yahya yavuze ati; Twaramenyeshejwe [Al Mughirah bin Abdurrahman Al Hizami] avuye kuri [Abu Az Zinad] avuye kuri [Al A’raj] avuye kuri [Abu Hurairah] Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam ati; 'Nimba umwe muri mwebwe abona ko abantu bahabwa ivyiza birenze ivyo bafise n'imibiri yabo, narabe abantu bamucishije bugufi aho ahabwa ivyiza bimusumba'. Yatubwiye [Muhammadu bin Rafi’] yatubwiye [Abdurrazzaq] yatubwiye [Ma’mar] avuye kuri [Hammam bin Munabbih] avuye kuri [Abu Hurairah] avuye kuri [Abu Hurairah] avuye ku muhanuzi Shallallahu Alaihi Wasallam, ni co kimwe nyene n’ivyo hadithi ya Abu Az Zinad ivuga.
Imam Muslim : 5264
و حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ ح و حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ ح و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَاللَّفْظُ لَهُ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ وَوَكِيعٌ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ انْظُرُوا إِلَى مَنْ أَسْفَلَ مِنْكُمْ وَلَا تَنْظُرُوا إِلَى مَنْ هُوَ فَوْقَكُمْ فَهُوَ أَجْدَرُ أَنْ لَا تَزْدَرُوا نِعْمَةَ اللَّهِ قَالَ أَبُو مُعَاوِيَةَ عَلَيْكُمْ
Yambwiye [Zuhayiri bin Harb] yatubwiye [Yarir]. Yaratubwiye [Abu Kurayib] yaratubwiye [Abu Muawiya]. Yatubwiye [Abu Bakar bin Abu Syaiba] igisomwa ciwe, yatubwiye [Abu Muawiya] na [Waki’] bavuye kuri [Al Amasy] bavuye kuri [Abu Salih] bavuye kuri [Abu Hurairah] bati; Rasulullah ati; 'Raba abantu bari munsi yawe, nturabe abari hejuru yawe, ivyo bizotuma udashobora gufata icubahiro c'imihezagiro ya Allah'.
Imam Muslim : 5265
حَدَّثَنَا شَيْبَانُ بْنُ فَرُّوخَ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ حَدَّثَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي عَمْرَةَ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ حَدَّثَهُ أَنَّهُ سَمِعَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ ثَلَاثَةً فِي بَنِي إِسْرَائِيلَ أَبْرَصَ وَأَقْرَعَ وَأَعْمَى فَأَرَادَ اللَّهُ أَنْ يَبْتَلِيَهُمْ فَبَعَثَ إِلَيْهِمْ مَلَكًا فَأَتَى الْأَبْرَصَ فَقَالَ أَيُّ شَيْءٍ أَحَبُّ إِلَيْكَ قَالَ لَوْنٌ حَسَنٌ وَجِلْدٌ حَسَنٌ وَيَذْهَبُ عَنِّي الَّذِي قَدْ قَذِرَنِي النَّاسُ قَالَ فَمَسَحَهُ فَذَهَبَ عَنْهُ قَذَرُهُ وَأُعْطِيَ لَوْنًا حَسَنًا وَجِلْدًا حَسَنًا قَالَ فَأَيُّ الْمَالِ أَحَبُّ إِلَيْكَ قَالَ الْإِبِلُ أَوْ قَالَ الْبَقَرُ شَكَّ إِسْحَقُ إِلَّا أَنَّ الْأَبْرَصَ أَوْ الْأَقْرَعَ قَالَ أَحَدُهُمَا الْإِبِلُ وَقَالَ الْآخَرُ الْبَقَرُ قَالَ فَأُعْطِيَ نَاقَةً عُشَرَاءَ فَقَالَ بَارَكَ اللَّهُ لَكَ فِيهَا قَالَ فَأَتَى الْأَقْرَعَ فَقَالَ أَيُّ شَيْءٍ أَحَبُّ إِلَيْكَ قَالَ شَعَرٌ حَسَنٌ وَيَذْهَبُ عَنِّي هَذَا الَّذِي قَدْ قَذِرَنِي النَّاسُ قَالَ فَمَسَحَهُ فَذَهَبَ عَنْهُ وَأُعْطِيَ شَعَرًا حَسَنًا قَالَ فَأَيُّ الْمَالِ أَحَبُّ إِلَيْكَ قَالَ الْبَقَرُ فَأُعْطِيَ بَقَرَةً حَامِلًا فَقَالَ بَارَكَ اللَّهُ لَكَ فِيهَا قَالَ فَأَتَى الْأَعْمَى فَقَالَ أَيُّ شَيْءٍ أَحَبُّ إِلَيْكَ قَالَ أَنْ يَرُدَّ اللَّهُ إِلَيَّ بَصَرِي فَأُبْصِرَ بِهِ النَّاسَ قَالَ فَمَسَحَهُ فَرَدَّ اللَّهُ إِلَيْهِ بَصَرَهُ قَالَ فَأَيُّ الْمَالِ أَحَبُّ إِلَيْكَ قَالَ الْغَنَمُ فَأُعْطِيَ شَاةً وَالِدًا فَأُنْتِجَ هَذَانِ وَوَلَّدَ هَذَا قَالَ فَكَانَ لِهَذَا وَادٍ مِنْ الْإِبِلِ وَلِهَذَا وَادٍ مِنْ الْبَقَرِ وَلِهَذَا وَادٍ مِنْ الْغَنَمِ قَالَ ثُمَّ إِنَّهُ أَتَى الْأَبْرَصَ فِي صُورَتِهِ وَهَيْئَتِهِ فَقَالَ رَجُلٌ مِسْكِينٌ قَدْ انْقَطَعَتْ بِيَ الْحِبَالُ فِي سَفَرِي فَلَا بَلَاغَ لِي الْيَوْمَ إِلَّا بِاللَّهِ ثُمَّ بِكَ أَسْأَلُكَ بِالَّذِي أَعْطَاكَ اللَّوْنَ الْحَسَنَ وَالْجِلْدَ الْحَسَنَ وَالْمَالَ بَعِيرًا أَتَبَلَّغُ عَلَيْهِ فِي سَفَرِي فَقَالَ الْحُقُوقُ كَثِيرَةٌ فَقَالَ لَهُ كَأَنِّي أَعْرِفُكَ أَلَمْ تَكُنْ أَبْرَصَ يَقْذَرُكَ النَّاسُ فَقِيرًا فَأَعْطَاكَ اللَّهُ فَقَالَ إِنَّمَا وَرِثْتُ هَذَا الْمَالَ كَابِرًا عَنْ كَابِرٍ فَقَالَ إِنْ كُنْتَ كَاذِبًا فَصَيَّرَكَ اللَّهُ إِلَى مَا كُنْتَ قَالَ وَأَتَى الْأَقْرَعَ فِي صُورَتِهِ فَقَالَ لَهُ مِثْلَ مَا قَالَ لِهَذَا وَرَدَّ عَلَيْهِ مِثْلَ مَا رَدَّ عَلَى هَذَا فَقَالَ إِنْ كُنْتَ كَاذِبًا فَصَيَّرَكَ اللَّهُ إِلَى مَا كُنْتَ قَالَ وَأَتَى الْأَعْمَى فِي صُورَتِهِ وَهَيْئَتِهِ فَقَالَ رَجُلٌ مِسْكِينٌ وَابْنُ سَبِيلٍ انْقَطَعَتْ بِيَ الْحِبَالُ فِي سَفَرِي فَلَا بَلَاغَ لِي الْيَوْمَ إِلَّا بِاللَّهِ ثُمَّ بِكَ أَسْأَلُكَ بِالَّذِي رَدَّ عَلَيْكَ بَصَرَكَ شَاةً أَتَبَلَّغُ بِهَا فِي سَفَرِي فَقَالَ قَدْ كُنْتُ أَعْمَى فَرَدَّ اللَّهُ إِلَيَّ بَصَرِي فَخُذْ مَا شِئْتَ وَدَعْ مَا شِئْتَ فَوَاللَّهِ لَا أَجْهَدُكَ الْيَوْمَ شَيْئًا أَخَذْتَهُ لِلَّهِ فَقَالَ أَمْسِكْ مَالَكَ فَإِنَّمَا ابْتُلِيتُمْ فَقَدْ رُضِيَ عَنْكَ وَسُخِطَ عَلَى صَاحِبَيْكَ
Yatubwiye [Syaiban bin Farrukh] yatubwiye [Hammam] yatubwiye [Ishaq bin Abdullah bin Abu Talhah] yabimbwiye [Abdurrahman bin Abu Amrah] ko [Abu Hurairah] yamubwiye ko yumvise Intumwa y’Imana avuga ngo; ‘Ni ukuri, hari abantu batatu bo muri Bisirayeli, umwe yari afise indwara y’ibicurane, uruhara n’impumyi. Allah rero ashaka kubagerageza bose, aca arungika umumarayika ngo abasanganire. Hanyuma aza kuraba umuntu arwaye indwara y’ibicurane aca avuga ati; ‘Ni igiki ukunda cane? ’ Arishura ati; 'Ibara ryiza ry'urukoba, urukoba ruryoshe, n'ugukira kw'ibisebe vyanje'. Rasulullah ati; ‘Maze aravyemera, akiza indwara yiwe y’ibicurane, amuha ibara ryiza n’urukoba ruryoshe. Aravuga ati; ‘Ni ibintu ibihe ukunda cane? ’ Arishura ati; 'Ingamiya canke inka'. Ishaq yari afise amakenga, ariko icari gitomoye ni uko uwo muntu afise indwara y’ibicurane n’umutwe w’uruhara yari umwe muri abo babiri bavuze ngo; ‘Ingamiya,’ abandi na bo bati; 'Inka'. Araheza amuha ingamiya yari yibungenze cane ati; 'Allah aguhezagire muri iyo ngamiya'. Inyuma y’aho aja kuri uwo mugabo w’uruhara aramubaza; ‘Ni igiki ukunda cane? ’ Arishura ati; 'Imisatsi myiza n'umuti w'ingwara yatumye ntukwa n'abantu'. Hanyuma aravyemera, akiza indwara yiwe, amuha n’imisatsi myiza. Arabaza ati; ‘Ni ibintu ibihe wipfuza cane? ’ Arishura ati; 'Inka'. Hanyuma bamuha inka yibungenze ati; 'Allah aguhezagire muri iyo nka'. Inyuma y’aho aja kuri ya mpumyi aramubwira ati; ‘Ni igiki ukunda cane? ’ Arishura ati; 'Nimba Allah asubiza amaso yanje kugira ngo mbone abantu'. Araheza aravyemera, Allah aca amusubiza amaso. Arabaza ati; ‘Ni ibintu ibihe wipfuza cane? ’ Arishura ati; 'Impene'. Nuko bamuha impene igiye kuvyara, haciye igihe gitoyi, iyo mpene iravyara umwana wayo. Gutyo uwo muntu afise ingamiya zitari nke, uwu afise inka zitari nke, uwo na we afise impene zitari nke. Hanyuma aza aho uwo mugabo yari yarafashwe n’indwara y’ibicurane ubwa kabiri mu buryo nyakuri, aca avuga ati; 'Ndi umukene ndi mu rugendo nta kazi mfise rero ntavyo mfise vyo kwibeshaho kiretse kuri Allah hanyuma n'ingabire zanyu. Mw’izina ry’Uwaguhaye ibara ryiza ry’urukoba, urukoba ruryoshe, akaguha n’itunga rifise ishusho y’ingamiya, ndagusavye umpe agashimwe kugira ngo mbandanye urugendo rwanje. Arishura ati; 'Ivyo ni uburenganzira bwinshi'. Araheza ati; 'Ngira ngo ndakuzi, ntiwari umuntu afise indwara y'ibicurane abantu bama bagutwengera mw'ijigo, kandi wari umuntu w'umukene hanyuma Allah akaguha -imihezagiro yiwe-? ’ Arishura ati; 'Nta gukeka ko uwo mutungo narazwe na ba sogokuruza banje b'abatunzi'. Nawe ati; 'Niwabesha muvyo uvuga, rero Allah akugire nk'uko wari kera'. Inyuma y’aho aza kuri uwo mugabo w’uruhara mu buryo bwiwe bw’intango, aca amubwira nk’uko yabibwiye umuntu wa mbere aca amwanka nk’uko uwo muntu wa mbere yamunse. Araheza ati; 'Niwabesha muvyo uvuga, rero twizigiye ko Allah azoguhindura nk'uko wari mbere'. Hanyuma aza kuri wa muntu yari yahora ari impumyi mu buryo bwiwe bwa mbere ati; 'Ndi umukene ndi mu rugendo, mu rugendo rwanje nta gikorwa mfise rero nta soko ry'ubuzima mfise kiretse kuri Allah hanyuma n'ingabire zawe. Kubera Uwagusubiza amaso, akaguha umubare w’impene, ndakwinginze ngo umpe ikintu kugira ngo nongere mbandanye urugendo rwanje’. Aravuga ati; 'Amaso yanje yahora ari impumyi hanyuma Allah arayakiza, rero fata - umutungo wanje - uko ushaka usige ivyo udakunda. Nkako, ndahiye Allah, ubutunzi muzotwara ntibuzompagarika umutima’. Nuko aravuga ati; ‘Witwararike ubutunzi bwawe kuko vy’ukuri uriko urageragezwa. Wababaye kandi abagenzi bawe babiri barababaye’.
Imam Muslim : 5266
حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَعَبَّاسُ بْنُ عَبْدِ الْعَظِيمِ وَاللَّفْظُ لِإِسْحَقَ قَالَ عَبَّاسٌ حَدَّثَنَا و قَالَ إِسْحَقُ أَخْبَرَنَا أَبُو بَكْرٍ الْحَنَفِيُّ حَدَّثَنَا بُكَيْرُ بْنُ مِسْمَارٍ حَدَّثَنِي عَامِرُ بْنُ سَعْدٍ قَالَ كَانَ سَعْدُ بْنُ أَبِي وَقَّاصٍ فِي إِبِلِهِ فَجَاءَهُ ابْنُهُ عُمَرُ فَلَمَّا رَآهُ سَعْدٌ قَالَ أَعُوذُ بِاللَّهِ مِنْ شَرِّ هَذَا الرَّاكِبِ فَنَزَلَ فَقَالَ لَهُ أَنَزَلْتَ فِي إِبِلِكَ وَغَنَمِكَ وَتَرَكْتَ النَّاسَ يَتَنَازَعُونَ الْمُلْكَ بَيْنَهُمْ فَضَرَبَ سَعْدٌ فِي صَدْرِهِ فَقَالَ اسْكُتْ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْعَبْدَ التَّقِيَّ الْغَنِيَّ الْخَفِيَّ
Yatubwiye [Ishaq bin Ibrahim] na [Abbas bin Abdulazhim] igisomwa ca Ishaq, ati Abbas yaratubwiye, mu gihe Ishaq ati; Yaratubwiye [Abu Bakar Al Hanafi] yaratubwiye [Bukair bin Mismar] yabimbwiye [Amir bin Sa’ad] ati; [Sa’ad bin Abi Waqqash] yariko yitwararika ingamiya yiwe igihe Ibn Umar yamusanga, Sa’ad amubona, Ibn Umar ati; Nshaka ubuhungiro kuri Allah ububi bw’uwo mushoferi. Amanuka abwira Sa’adi ati; Mbega murabungabunga ingamiya n’impene zanyu mu gihe mureka abantu barwanira ubutegetsi hagati yabo? Igihe yakubita mu gikiriza aca avuga ati; Ceceka, narigeze numva Rasulullah avuga ngo; 'Nta gukeka ko Allah akunda abasuku b'abanyarukundo, bafise ibihagije kandi bari bonyene'.
Imam Muslim : 5267
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَبِيبٍ الْحَارِثِيُّ حَدَّثَنَا الْمُعْتَمِرُ قَالَ سَمِعْتُ إِسْمَعِيلَ عَنْ قَيْسٍ عَنْ سَعْدٍ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبِي وَابْنُ بِشْرٍ قَالَا حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ عَنْ قَيْسٍ قَالَ سَمِعْتُ سَعْدَ بْنَ أَبِي وَقَّاصٍ يَقُولُا وَاللَّهِ إِنِّي لَأَوَّلُ رَجُلٍ مِنْ الْعَرَبِ رَمَى بِسَهْمٍ فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَلَقَدْ كُنَّا نَغْزُو مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا لَنَا طَعَامٌ نَأْكُلُهُ إِلَّا وَرَقُ الْحُبْلَةِ وَهَذَا السَّمُرُ حَتَّى إِنَّ أَحَدَنَا لَيَضَعُ كَمَا تَضَعُ الشَّاةُ ثُمَّ أَصْبَحَتْ بَنُو أَسَدٍ تُعَزِّرُنِي عَلَى الدِّينِ لَقَدْ خِبْتُ إِذًا وَضَلَّ عَمَلِي وَلَمْ يَقُلْ ابْنُ نُمَيْرٍ إِذًا و حَدَّثَنَاه يَحْيَى بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا وَكِيعٌ عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ أَبِي خَالِدٍ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَقَالَ حَتَّى إِنْ كَانَ أَحَدُنَا لَيَضَعُ كَمَا تَضَعُ الْعَنْزُ مَا يَخْلِطُهُ بِشَيْءٍ
Yatubwiye [Yahya bin Habib Al Haritsi] yatubwiye [Al Mu’tamir] ati; Numvise [Isma’il] avuga kuri [Qais] avuga kuri [Sa’ad]. Yaratubwiye [Muhamadi bin Abdullah bin Numair] yatubwiye [dawe] na [Ibn Bisyr] bompi bati; Yatubwiye [Isma’il] avuye [Qais] ati; Numvise [Sa’adi binu Abi Waqashi] avuga ati; Nkako, ni jewe muntu wa mbere yameneye amaraso mu nzira ya Allah, ni jewe muntu wa mbere avuye muri Arabiya arasa imyampi mu nzira ya Allah, nararwanye n’Intumwa ya Allah Sallallahu Alaihi Wasallam, twarya gusa amababi y’ibiti n’imizabibu gushika aho umwe muri twebwe aguye nk’impene, inyuma y’ivyo aba Bani Asad bazoburanira Iligiya yanje kandi Istray yanje. Ibn Numair ntiyavuze muri hadithi yiwe ngo; Muri ivyo bihe. Amaze kutubwira [Yahya bin Yahya] yatubwiye [Waki’] avuye kuri [Isma’il bin Abu Khalid] n’iyi sanad, ati; Gushika aho umwe muri twebwe agwa hasi nk’impene y’ingore. Ntiyabivanga n’ikintu na kimwe.
Imam Muslim : 5268
حَدَّثَنَا شَيْبَانُ بْنُ فَرُّوخَ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ الْمُغِيرَةِ حَدَّثَنَا حُمَيْدُ بْنُ هِلَالٍ عَنْ خَالِدِ بْنِ عُمَيْرٍ الْعَدَوِيِّ قَالَ خَطَبَنَا عُتْبَةُ بْنُ غَزْوَانَ فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ ثُمَّ قَالَ أَمَّا بَعْدُ فَإِنَّ الدُّنْيَا قَدْ آذَنَتْ بِصَرْمٍ وَوَلَّتْ حَذَّاءَ وَلَمْ يَبْقَ مِنْهَا إِلَّا صُبَابَةٌ كَصُبَابَةِ الْإِنَاءِ يَتَصَابُّهَا صَاحِبُهَا وَإِنَّكُمْ مُنْتَقِلُونَ مِنْهَا إِلَى دَارٍ لَا زَوَالَ لَهَا فَانْتَقِلُوا بِخَيْرِ مَا بِحَضْرَتِكُمْ فَإِنَّهُ قَدْ ذُكِرَ لَنَا أَنَّ الْحَجَرَ يُلْقَى مِنْ شَفَةِ جَهَنَّمَ فَيَهْوِي فِيهَا سَبْعِينَ عَامًا لَا يُدْرِكُ لَهَا قَعْرًا وَ وَاللَّهِ لَتُمْلَأَنَّ أَفَعَجِبْتُمْ وَلَقَدْ ذُكِرَ لَنَا أَنَّ مَا بَيْنَ مِصْرَاعَيْنِ مِنْ مَصَارِيعِ الْجَنَّةِ مَسِيرَةُ أَرْبَعِينَ سَنَةً وَلَيَأْتِيَنَّ عَلَيْهَا يَوْمٌ وَهُوَ كَظِيظٌ مِنْ الزِّحَامِ وَلَقَدْ رَأَيْتُنِي سَابِعَ سَبْعَةٍ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا لَنَا طَعَامٌ إِلَّا وَرَقُ الشَّجَرِ حَتَّى قَرِحَتْ أَشْدَاقُنَا فَالْتَقَطْتُ بُرْدَةً فَشَقَقْتُهَا بَيْنِي وَبَيْنَ سَعْدِ بْنِ مَالِكٍ فَاتَّزَرْتُ بِنِصْفِهَا وَاتَّزَرَ سَعْدٌ بِنِصْفِهَا فَمَا أَصْبَحَ الْيَوْمَ مِنَّا أَحَدٌ إِلَّا أَصْبَحَ أَمِيرًا عَلَى مِصْرٍ مِنْ الْأَمْصَارِ وَإِنِّي أَعُوذُ بِاللَّهِ أَنْ أَكُونَ فِي نَفْسِي عَظِيمًا وَعِنْدَ اللَّهِ صَغِيرًا وَإِنَّهَا لَمْ تَكُنْ نُبُوَّةٌ قَطُّ إِلَّا تَنَاسَخَتْ حَتَّى يَكُونَ آخِرُ عَاقِبَتِهَا مُلْكًا فَسَتَخْبُرُونَ وَتُجَرِّبُونَ الْأُمَرَاءَ بَعْدَنَا و حَدَّثَنِي إِسْحَقُ بْنُ عُمَرَ بْنِ سَلِيطٍ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ الْمُغِيرَةِ حَدَّثَنَا حُمَيْدُ بْنُ هِلَالٍ عَنْ خَالِدِ بْنِ عُمَيْرٍ وَقَدْ أَدْرَكَ الْجَاهِلِيَّةَ قَالَ خَطَبَ عُتْبَةُ بْنُ غَزْوَانَ وَكَانَ أَمِيرًا عَلَى الْبَصْرَةِ فَذَكَرَ نَحْوَ حَدِيثِ شَيْبَانَ
Yatubwiye [Syaiban bin Farukh] yatubwiye [Sulaiman bin Al Mughirah] yatubwiye [Humaid bin Hilal] kuva kuri [Khalid bin Umair Al Adawi] ati; [Utbah bin Ghazwan] yaramamaje, arasenga kandi ashimagiza Allah, hanyuma aravuga ati; Amma ba’du, mu vy’ukuri isi yaratangaje ko izozimangana kandi ataco izosigara atari ugusigara nk’ibisigazwa vy’amazi yo kunywa mu gitereko nyen’iyo nzu anywamwo. Nkako, uzova muri ryo uje mu gihugu kitazozimangana, rero wimuke n’ikintu ciza kuruta ibindi vyose kiri imbere yawe kuko vyatubwiwe ko ibuye ritererwa rivuye ku nkengera y’ikuzimu rigaheza rikagwamwo imyaka mirongo irindwi ridakubita no hasi. Na Allah, umuriro w’iteka uzokwuzura. Woba utangaye? Kandi vyaratubwiwe ko inzugi zibiri mu miryango myinshi y’ijuru - zingana n’ubwaguke bw’urugendo rw’imyaka mirongo ine, umusi umwe izo miryango zizoba zuzuye. Narigeze kwibona nk’umuntu wa karindwi mu bantu indwi bari kumwe na Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam, nta kindi twari dufise atari amababi y’igiti gushika aho imfuruka z’akanwa kacu zibabara, mfata uburengeti hanyuma ndabukata mu bice bibiri; kuri jewe na Sa’adi bini Malik. Ica kabiri caco nambara sarong ikindi gice nambara Sa’ad. None, umwe wese muri twebwe yabaye umurongozi wa kamwe mu turere kandi vy’ukuri nshaka ubuhungiro kuri Allah kugira mbe umuntu akomeye mu gihe kuri Allah ari muto. Nkako, nta n’imwe y’ubuhanuzi iriho, ahubwo irasimburana gushika amaherezo ihindutse ubwami. Muzovyiyumvamwo kandi muzokwiyumva ko muri abarongozi inyuma yacu. Nambwiye [Ishaq bin Umar bin Salith] yatubwiye [Sulaiman bin Al Mughirah] yatubwiye [Humaid bin Hilal] kuva kuri [Khalid bin Umair], yahuye n’igihe ca Jahiliya, ati; [Utbah bin Ghazwan] yaramamaza, yari umurongozi wa Basra. Khalid ati ni nk’ivya hadithi ya Syaiban.
Imam Muslim : 5269
و حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ قُرَّةَ بْنِ خَالِدٍ عَنْ حُمَيْدِ بْنِ هِلَالٍ عَنْ خَالِدِ بْنِ عُمَيْرٍ قَالَ سَمِعْتُ عُتْبَةَ بْنَ غَزْوَانَ يَقُولُا لَقَدْ رَأَيْتُنِي سَابِعَ سَبْعَةٍ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا طَعَامُنَا إِلَّا وَرَقُ الْحُبْلَةِ حَتَّى قَرِحَتْ أَشْدَاقُنَا
Yatubwiye [Abu Kuraib Muhamadi bin Al Ala`] yatubwiye [Waki’] avuye kuri [Qurrah bin Khalid] avuye kuri [Humaid bin Hilal] avuye kuri [Khalid bin Umair] ati; Numvise [Utuba bini Ghazwan] avuga ati; Nabonye ndi uwa karindwi mu bantu indwi ndi kumwe na Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam, ivyo twarya nta kindi vyari atari amababi y’imizabibu gushika aho imfuruka z’akanwa kacu zibabara’.
Imam Muslim : 5270
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ سُهَيْلِ بْنِ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ هَلْ نَرَى رَبَّنَا يَوْمَ الْقِيَامَةِ قَالَ هَلْ تُضَارُّونَ فِي رُؤْيَةِ الشَّمْسِ فِي الظَّهِيرَةِ لَيْسَتْ فِي سَحَابَةٍ قَالُوا لَا قَالَ فَهَلْ تُضَارُّونَ فِي رُؤْيَةِ الْقَمَرِ لَيْلَةَ الْبَدْرِ لَيْسَ فِي سَحَابَةٍ قَالُوا لَا قَالَ فَوَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لَا تُضَارُّونَ فِي رُؤْيَةِ رَبِّكُمْ إِلَّا كَمَا تُضَارُّونَ فِي رُؤْيَةِ أَحَدِهِمَا قَالَ فَيَلْقَى الْعَبْدَ فَيَقُولُ أَيْ فُلْ أَلَمْ أُكْرِمْكَ وَأُسَوِّدْكَ وَأُزَوِّجْكَ وَأُسَخِّرْ لَكَ الْخَيْلَ وَالْإِبِلَ وَأَذَرْكَ تَرْأَسُ وَتَرْبَعُ فَيَقُولُ بَلَى قَالَ فَيَقُولُ أَفَظَنَنْتَ أَنَّكَ مُلَاقِيَّ فَيَقُولُ لَا فَيَقُولُ فَإِنِّي أَنْسَاكَ كَمَا نَسِيتَنِي ثُمَّ يَلْقَى الثَّانِيَ فَيَقُولُ أَيْ فُلْ أَلَمْ أُكْرِمْكَ وَأُسَوِّدْكَ وَأُزَوِّجْكَ وَأُسَخِّرْ لَكَ الْخَيْلَ وَالْإِبِلَ وَأَذَرْكَ تَرْأَسُ وَتَرْبَعُ فَيَقُولُ بَلَى أَيْ رَبِّ فَيَقُولُ أَفَظَنَنْتَ أَنَّكَ مُلَاقِيَّ فَيَقُولُ لَا فَيَقُولُ فَإِنِّي أَنْسَاكَ كَمَا نَسِيتَنِي ثُمَّ يَلْقَى الثَّالِثَ فَيَقُولُ لَهُ مِثْلَ ذَلِكَ فَيَقُولُ يَا رَبِّ آمَنْتُ بِكَ وَبِكِتَابِكَ وَبِرُسُلِكَ وَصَلَّيْتُ وَصُمْتُ وَتَصَدَّقْتُ وَيُثْنِي بِخَيْرٍ مَا اسْتَطَاعَ فَيَقُولُ هَاهُنَا إِذًا قَالَ ثُمَّ يُقَالُ لَهُ الْآنَ نَبْعَثُ شَاهِدَنَا عَلَيْكَ وَيَتَفَكَّرُ فِي نَفْسِهِ مَنْ ذَا الَّذِي يَشْهَدُ عَلَيَّ فَيُخْتَمُ عَلَى فِيهِ وَيُقَالُ لِفَخِذِهِ وَلَحْمِهِ وَعِظَامِهِ انْطِقِي فَتَنْطِقُ فَخِذُهُ وَلَحْمُهُ وَعِظَامُهُ بِعَمَلِهِ وَذَلِكَ لِيُعْذِرَ مِنْ نَفْسِهِ وَذَلِكَ الْمُنَافِقُ وَذَلِكَ الَّذِي يَسْخَطُ اللَّهُ عَلَيْهِ
Yambwiye [Muhamadi bin Abu Umar] yatubwiye [Sufyan] kuva kuri [Suhail bin Abu Salih] kuva kuri [se wiwe] kuva kuri [Abu Hurairah] ati; Barabaza bati; Ewe Ntumwa y’Imana, twoba tuzobona Rabb wacu ku musi w’urubanza? Yarasubije arabaza ati; ‘Woba ushira mu kaga abandi bantu iyo ubonye izuba ku musi ata bicu biriho?’ baramwishura bati; Oya, yongera arabaza; 'Woba ushira mu kaga -abandi bantu- iyo uravye ukwezi mw'ijoro ryuzuye aho ata bicu biri?' baramwishura bati; Oya, ati; 'Kubera Uwo umutima wanje uri mu Kuboko kwiwe, ntugirira nabi -abandi bantu- iyo ubonye Rabb wawe kiretse nk'uko ugirira nabi -abandi bantu- iyo ubonye umwe muri bo'. Yarakomeje ati; ‘Maze ahura n’uwo musuku arabaza; ‘Ewe n’uwundi, mbega sinabahesheje ubuninahazwa, ndabagira abarongozi, ndabarongora, ndabanesha amafarasi n’ingamiya, ndabemerera kuba abarongozi no kwumvirwa? ’ arishura; 'Neza'. Arabaza ati; ‘Wari wibaza ko uzohura nanje? ’ arishura; 'Oya'. Allah ati; 'Nta gukeka narakwibagiwe nk'uko nawe wanyibagiwe'. Inyuma y’ivyo uwa kabiri araza kumusanganira maze Allah ati; ‘Ewe n’uwundi, mbega sinabahesheje ubuninahazwa, ndabagira abarongozi, ndabarongora, ndabanesha amafarasi n’ingamiya, ndabemerera kuba abarongozi no kwumvirwa? ’ arishura; 'Neza'. Arabaza ati; ‘Wari wibaza ko uzohura nanje? ’ arishura; 'Oya'. Allah ati; 'Nta gukeka narakwibagiwe nk'uko nawe wanyibagiwe'. Inyuma y’ivyo uwa gatatu araza kumusanganira maze Allah aramubwira gutyo, ati; ‘Ewe Rabb, ndakwemera, Igitabo cawe, Intumwa yawe, ndasenga, n’ukwisonzesha kandi n’ugutanga ubusaserdoti,’ hanyuma ashimagiza ineza uko ashoboye kwose hanyuma Allah aravuga ati; '-Hagarara- hano rero'. Inyuma y’ivyo bamubwira bati; 'Ubu rero, turabarungikiye ivyabona vyacu'. Yariyumviriye mu mutima wiwe, ni nde yoshobora kumushingira intahe. Akanwa kiwe karapfutse abwira amatako, inyama n’amagufa; 'Kuvuga'. Maze amatako yiwe, inyama n’amagufa bivuga ibikorwa vyavyo. Ni co gituma ari urwitwazo kuri we. Uwo ni indyarya, uwo ni we muntu Allah arakariye’.
Imam Muslim : 5271
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ النَّضْرِ بْنِ أَبِي النَّضْرِ حَدَّثَنِي أَبُو النَّضْرِ هَاشِمُ بْنُ الْقَاسِمِ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ الْأَشْجَعِيُّ عَنْ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ عَنْ عُبَيْدٍ الْمُكْتِبِ عَنْ فُضَيْلٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ كُنَّا عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَضَحِكَ فَقَالَ هَلْ تَدْرُونَ مِمَّ أَضْحَكُ قَالَ قُلْنَا اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ مِنْ مُخَاطَبَةِ الْعَبْدِ رَبَّهُ يَقُولُ يَا رَبِّ أَلَمْ تُجِرْنِي مِنْ الظُّلْمِ قَالَ يَقُولُ بَلَى قَالَ فَيَقُولُ فَإِنِّي لَا أُجِيزُ عَلَى نَفْسِي إِلَّا شَاهِدًا مِنِّي قَالَ فَيَقُولُ كَفَى بِنَفْسِكَ الْيَوْمَ عَلَيْكَ شَهِيدًا وَبِالْكِرَامِ الْكَاتِبِينَ شُهُودًا قَالَ فَيُخْتَمُ عَلَى فِيهِ فَيُقَالُ لِأَرْكَانِهِ انْطِقِي قَالَ فَتَنْطِقُ بِأَعْمَالِهِ قَالَ ثُمَّ يُخَلَّى بَيْنَهُ وَبَيْنَ الْكَلَامِ قَالَ فَيَقُولُ بُعْدًا لَكُنَّ وَسُحْقًا فَعَنْكُنَّ كُنْتُ أُنَاضِلُ
Yatubwiye [Abu Bakar bin An Nadhr bin Abu An Nadhr] yatubwiye [Hasyim bin Al Qasim] yatubwiye [Ubaidullah Al Asija’i] avuye kuri [Sufyan Ats Tsauri] avuye kuri [Ubaid Al Muktib] avuye kuri [Fudhail] avuye kuri [Ash Malik Sya’s bi]; Igihe kimwe twari kumwe na Rasulullah, aca aratwenga arabaza ati; 'Urazi ikintu kintwenga?' Aravuga ati; Twishura tuti; Allah n’Intumwa yiwe ni bo bazi neza. Aravuga ati; Natwengeye ikiyago umusuku yagiranye n’Umukama wiwe. Aravuga ati; ‘Ewe Rabi, mbega ntiwankingiye akarengane? ’ Arishura ati; 'Egome'. Aravuga ati; 'Nta gukeka ko sinkwemera umutima wanje kiretse kuba icabona co kwirwanya'. Yarakomeje ati; ‘Aravuga ati; 'None uno musi umutima wawe urahagije ngo ube icabona co kukugirira nabi,' -Al Israa`; 16- kandi n'abamarayika b'icubahiro batera isoni ibikorwa vyawe baba ivyabona'. Yarakomeje ati; ‘Maze akanwa kiwe karaceceka, bivugwa ku bihimba vyiwe; 'Kuvuga'. Ibihimba vy’umubiri wiwe rero birahishura ibikorwa vyiza vyose yakoze.’ Yarakomeje ati; ‘Hanyuma mureke hagati yiwe n’amajambo yiwe gushika avuze; 'Uragowe, mbega sinari narakurwanira mbere?'
Imam Muslim : 5272
حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عُمَارَةَ بْنِ الْقَعْقَاعِ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اللَّهُمَّ اجْعَلْ رِزْقَ آلِ مُحَمَّدٍ قُوتًا
Yambwiye [Zuhair bin Harb] yatubwiye [Muhammad bin Fudhail] avuye kuri [se wiwe] avuye kuri [Umarah bin Al Qa’qa’] avuye kuri [Abu Zur’ah] avuye kuri [Abu Hurairah] ati; Rasulullah ati; 'Ewe Allah, n'ushire ivyo umuryango wa Muhamadi utunga bihagije'.
Imam Muslim : 5273
و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَعَمْرٌو النَّاقِدُ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالُوا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ عُمَارَةَ بْنِ الْقَعْقَاعِ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اللَّهُمَّ اجْعَلْ رِزْقَ آلِ مُحَمَّدٍ قُوتًا وَفِي رِوَايَةِ عَمْرٍو اللَّهُمَّ ارْزُقْ و حَدَّثَنَاه أَبُو سَعِيدٍ الْأَشَجُّ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ قَالَ سَمِعْتُ الْأَعْمَشَ ذَكَرَ عَنْ عُمَارَةَ بْنِ الْقَعْقَاعِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَقَالَ كَفَافًا
Twarabwiwe [Abu Bakri bin Abu Syaiba], [Amru An Naqid], [Zuhair bin Harb] na [Abu Kuraib], bati; Yatubwiye [Waki’] yatubwiye [Al Amasy] kuva kuri [Umarah bin Al Qa’qa’] kuva kuri [Abu Zur’ah] kuva kuri [Abu Hurairah] ati; Rasulullah ati; 'Ewe Allah, n'uhindure umuryango wa Muhamadi umutunzi uko bishoboka kwose'. Mu mateka ya Amru havugwa ngo; 'Ewe Allah, mpa ivyo ntunga'. Yatubwiye [Abu Said Al Asyuj] yatubwiye [Abu Usamah] ati; Numvise [Al Amasy] avuga kuri [Umarah bin Al Qa’qa’] n’iyi sanad maze avuga ati; 'Gusa'.
Imam Muslim : 5274
حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ قَالَ إِسْحَقُ أَخْبَرَنَا و قَالَ زُهَيْرٌ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ الْأَسْوَدِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ مَا شَبِعَ آلُ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُنْذُ قَدِمَ الْمَدِينَةَ مِنْ طَعَامِ بُرٍّ ثَلَاثَ لَيَالٍ تِبَاعًا حَتَّى قُبِضَ
Yatubwiye [Zuhair bin Harb] na [Ishaq bin Ibrahim], ni ko Ishaq yavuze; Yaratubwirije, mu gihe Zuhair yavuze ati; Twarabwiwe [Jarir] avuye kuri [Mansur] avuye kuri [Ibrahimu] avuye kuri [Al Aswad] avuye kuri [Aisyah] ati; Umuryango wa Muhammad Sallallahu Alaihi Wasallam, kuva ashika i Madina, ntiwigeze uronka ivyokurya vy’ingano bihagije imisi itatu ikurikiranye gushika apfuye.
Imam Muslim : 5275
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ قَالَ إِسْحَقُ أَخْبَرَنَا و قَالَ الْآخَرَانِ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ الْأَسْوَدِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ مَا شَبِعَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثَلَاثَةَ أَيَّامٍ تِبَاعًا مِنْ خُبْزِ بُرٍّ حَتَّى مَضَى لِسَبِيلِهِ
Twarabwiwe [Abu Bakri bin Abu Syaiba], [Abu Kuraib] na [Ishaq bin Ibrahim], ni ko Ishaq yavuze; Yaratubwirije, mu gihe abandi bavuga ngo; Twarabwiwe ko [Abu Muawiya] wo muri [Al Amasi] wo kuri [Ibrahimu] wo kuri [Ali Aswad] wo kuri [Aisyah] yavuze ati; Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam ntiyigeze yuzura umukate w'ibitoke imisi itatu ikurikiranye gushika aho agiye.' -Yapfuye, penti. -
Imam Muslim : 5276
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ قَالَ سَمِعْتُ عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ يَزِيدَ يُحَدِّثُ عَنْ الْأَسْوَدِ عَنْ عَائِشَةَ أَنَّهَا قَالَتْ مَا شَبِعَ آلُ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ خُبْزِ شَعِيرٍ يَوْمَيْنِ مُتَتَابِعَيْنِ حَتَّى قُبِضَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Yatubwiye [Muhamadi Bin Al Mutsanna] na [Muhamadi Bin Basyar] ati; Yatubwiye [Muhamadi bin Ja’far] yatubwiye [Syu’bah] kuva kuri [Abu Ishaq] ati; Numvise [Abdurrahmani bin Yazid] avuga kuri [Al Aswad] kuri [Aisyah] avuga ngo; Umuryango wa Muhammad Shallallahu Alaihi Wasallam ntiwigeze ugira umukate w’ingano uhagije imisi ibiri ikurikiranye gushika Rasulullah Shallallahu Alaihi Wasallam apfuye.
Imam Muslim : 5277
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَابِسٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ مَا شَبِعَ آلُ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ خُبْزِ بُرٍّ فَوْقَ ثَلَاثٍ
Yatubwiye [Abu Bakar bin Abu Syaiba] yatubwiye [Waki’] kuva kuri [Sufyan] kuva kuri [Abdurrahman bin Abis] kuva kuri [se] kuva kuri [Aisyah] ati; Umuryango wa Muhammad Sallallahu Alaihi Wasallam ntiwigeze uronka umukate w’ingano uhagije imisi irenga itatu’.
Imam Muslim : 5278
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ غِيَاثٍ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَ قَالَتْ عَائِشَةُ مَا شَبِعَ آلُ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ خُبْزِ الْبُرِّ ثَلَاثًا حَتَّى مَضَى لِسَبِيلِهِ
Yatubwiye [Abu Bakar bin Abu Syaiba] yatubwiye [Hafsh bin Ghiyats] kuva kuri [Hsyam bin Urwah] kuva kuri [se wiwe] ati; [Aisha] ati; Umuryango wa Muhammad Sallallahu Alaihi Wasallam ntiwigeze wuzuye umukate w'ibitoke imisi itatu ikurikiranye gushika aho agiye.' -Yapfuye, penti. -
Imam Muslim : 5279
حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ مِسْعَرٍ عَنْ هِلَالِ بْنِ حُمَيْدٍ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ مَا شَبِعَ آلُ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَوْمَيْنِ مِنْ خُبْزِ بُرٍّ إِلَّا وَأَحَدُهُمَا تَمْرٌ
Yatubwiye [Abu Kuraib] yatubwiye [Waki’] kuva kuri [Mis’ar] kuva kuri [Hilal bin Humaid] kuva kuri [Urwah] kuva kuri [Aisyah] ati; Umuryango wa Muhammad Sallallahu Alaihi Wasallam ntiwigeze uronka umukate wa Gantum uhagije imisi ibiri kiretse umwe muri yo - ufise - amatariki.
Imam Muslim : 5280
حَدَّثَنَا عَمْرٌو النَّاقِدُ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ قَالَ وَيَحْيَى بْنُ يَمَانٍ حَدَّثَنَا عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ إِنْ كُنَّا آلَ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَنَمْكُثُ شَهْرًا مَا نَسْتَوْقِدُ بِنَارٍ إِنْ هُوَ إِلَّا التَّمْرُ وَالْمَاءُ و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ وَابْنُ نُمَيْرٍ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ إِنْ كُنَّا لَنَمْكُثُ وَلَمْ يَذْكُرْ آلَ مُحَمَّدٍ وَزَادَ أَبُو كُرَيْبٍ فِي حَدِيثِهِ عَنْ ابْنِ نُمَيْرٍ إِلَّا أَنْ يَأْتِيَنَا اللُّحَيْمُ
Yatubwiye [Amru An Naqid] yatubwiye [Abdah bin Sulaiman] ati; Kandi [Yahya bin Yamani] yaratubwiye [Hisyam bin Urwah] kuva kuri [se wiwe] kuva kuri [Aisha] ati; Twebwe umuryango wa Muhammad Sallallahu Alaihi Wasallam twamaze ukwezi kwose, ntitwacana umuriro kiretse amadate n’amazi. Twarabwiwe ko [Abu Bakri bin Abu Syaiba] na [Abu Kuraib] bompi bavuze ngo; Yatubwiye [Abu Usamah] na [Ibnu Numair] bavuye kuri [Hisyam bin Urwah] n’iyi sanad; Twarahora tubaho, tutavuze; Umuryango wa Muhamadi. Abu Kuraib yongeyeko muri hadithi yiwe ati; Ivyo bivuye kuri Ibnu Numayiri; Keretse iyo duhawe inyama.