Shiga Musulunci, danna nan
Islam Al-Haq: Qur'ani da Hadisi
(Musulunci na Gaskiya)
Free Download / Sauke kyauta

Imam Muslim (الامام مسلم) - 5362 Hadisi

Hadisi

Imam Muslim : 5101

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ إِدْرِيسَ ح و حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبِي وَمُحَمَّدُ بْنُ بِشْرٍ ح و حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا مُوسَى بْنُ أَعْيَنَ ح و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ كُلُّهُمْ عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ أَبِي خَالِدٍ ح و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ حَاتِمٍ وَاللَّفْظُ لَهُ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ حَدَّثَنَا قَيْسٌ قَالَ سَمِعْتُ مُسْتَوْرِدًا أَخَا بَنِي فِهْرٍ يَقُولُا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَاللَّهِ مَا الدُّنْيَا فِي الْآخِرَةِ إِلَّا مِثْلُ مَا يَجْعَلُ أَحَدُكُمْ إِصْبَعَهُ هَذِهِ وَأَشَارَ يَحْيَى بِالسَّبَّابَةِ فِي الْيَمِّ فَلْيَنْظُرْ بِمَ تَرْجِعُ وَفِي حَدِيثِهِمْ جَمِيعًا غَيْرَ يَحْيَى سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ ذَلِكَ وَفِي حَدِيثِ أَبِي أُسَامَةَ عَنْ الْمُسْتَوْرِدِ بْنِ شَدَّادٍ أَخِي بَنِي فِهْرٍ وَفِي حَدِيثِهِ أَيْضًا قَالَ وَأَشَارَ إِسْمَعِيلُ بِالْإِبْهَامِ

Ya gaya mana [Abubakar bin Abu Syaibah] ya gaya mana [Abdullah bin Idris]. Ya gaya mana [Ibn Numair] ya gaya mana [mahaifina] da [Muhammad bin Bisyr]. Ya gaya mana [Yahya bin Yahya] ya gaya mana [Musa bin A'yan]. Ya gaya mana [Muhammad bin Rafi'] ya gaya mana [Abu Usamah], komai daga [Isma'il bin Abu Khalid]. Ya gaya mini [Muhammad bin Hatim], rubutunsa, ya gaya mana [Yahya bin Sa'id] ya gaya mana [Isma'il] ya gaya mana [Qais] ya ce: Na ji [Mustaurid] ɗaya daga cikin Banu Fihr yana cewa: Na ji Manzon Allah sallallahu alaihi wa Salam yana cewa: "Wallahi, babu duniya a Lahira sai kamar wani abu da yatsan ɗayanku ya yi - Yahya ya yi nuni da yatsansa a cikin teku - don haka ku kula da abin da kuka kawo." An ambaci hakan a cikin dukkansu banda Yahya: Na ji Manzon Allah sallallahu alaihi wa sallam yana cewa: "Wannan." Ya zo a cikin hadisin Abu Usamah daga Al Mustaurad xan Syaddad daga Bani Firh, kuma a cikin hadisinsa ya ce: Manzon Allah Sallallahu Alaihi wa Sallam ya ce, Isma’il ya yi ishara da babban yatsa.

Hadisi

Imam Muslim : 5102

و حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ عَنْ حَاتِمِ بْنِ أَبِي صَغِيرَةَ حَدَّثَنِي ابْنُ أَبِي مُلَيْكَةَ عَنْ الْقَاسِمِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ يُحْشَرُ النَّاسُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ حُفَاةً عُرَاةً غُرْلًا قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ النِّسَاءُ وَالرِّجَالُ جَمِيعًا يَنْظُرُ بَعْضُهُمْ إِلَى بَعْضٍ قَالَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا عَائِشَةُ الْأَمْرُ أَشَدُّ مِنْ أَنْ يَنْظُرَ بَعْضُهُمْ إِلَى بَعْضٍ و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَابْنُ نُمَيْرٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو خَالِدٍ الْأَحْمَرُ عَنْ حَاتِمِ بْنِ أَبِي صَغِيرَةَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَلَمْ يَذْكُرْ فِي حَدِيثِهِ غُرْلًا

An gaya min [Zuhair bin Harb] ya gaya mana [Yahya bin Sa'id] daga [Hatim bin Abu Shaghirah] ya gaya min [Ibn Abi Malikah] daga [Al Qasim bin Muhammad] daga [Aisyah] ya ce: Na ji Manzon Allah sallallahu alaihi wa sallam yana cewa: "Za a tara mutane a Ranar Alkiyama babu takalmi, tsirara da kaciya." Na tambaya: Ya Manzon Allah, shin mata da maza duk suna kallon junansu? Ya amsa: "Ya Aisyah, matsalar ta fi wahalar ganin juna." Ya gaya mana [Abu Bakr bin Abu Syaibah] da [Ibn Numair] duk sun ce: Ya gaya mana [Abu Khalid Al Ahmar] daga [Hatim bin Abu Shaghirah] da wannan sandar kuma bai ambaci a cikin hadisinsa ba: Kaciya.

Hadisi

Imam Muslim : 5103

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَابْنُ أَبِي عُمَرَ قَالَ إِسْحَقُ أَخْبَرَنَا و قَالَ الْآخَرُونَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ عَمْرٍو عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ سَمِعَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَخْطُبُ وَهُوَ يَقُولُ إِنَّكُمْ مُلَاقُو اللَّهِ مُشَاةً حُفَاةً عُرَاةً غُرْلًا وَلَمْ يَذْكُرْ زُهَيْرٌ فِي حَدِيثِهِ يَخْطُبُ

Ya gaya mana [Abu Bakr bin Abu Syaibah], [Zuhair bin Harb], [Ishaq bin Ibrahim] da [Ibn Abi Umar], ya ce [Ishaq]: ya yi mana wa'azi, yayin da wasu suka ce: Ya gaya mana [Sufyan bin Uyainah] daga [Amru] daga [Sa'id bin Jubair] daga [Ibn Abbas] ya ji annabi sallallahu alaihi wa'salam yana wa'azi, ya ce: "Hakika za ku haɗu da Allah a ƙafa, babu takalmi, tsirara da kuma kaciya." Zuhair bai ambaci a cikin hadisinsa ba: Huduba.

Hadisi

Imam Muslim : 5104

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ ح و حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ حَدَّثَنَا أَبِي كِلَاهُمَا عَنْ شُعْبَةَ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ وَاللَّفْظُ لِابْنِ الْمُثَنَّى قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ النُّعْمَانِ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ قَامَ فِينَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَطِيبًا بِمَوْعِظَةٍ فَقَالَ يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّكُمْ تُحْشَرُونَ إِلَى اللَّهِ حُفَاةً عُرَاةً غُرْلًا { كَمَا بَدَأْنَا أَوَّلَ خَلْقٍ نُعِيدُهُ وَعْدًا عَلَيْنَا إِنَّا كُنَّا فَاعِلِينَ } أَلَا وَإِنَّ أَوَّلَ الْخَلَائِقِ يُكْسَى يَوْمَ الْقِيَامَةِ إِبْرَاهِيمُ عَلَيْهِ السَّلَام أَلَا وَإِنَّهُ سَيُجَاءُ بِرِجَالٍ مِنْ أُمَّتِي فَيُؤْخَذُ بِهِمْ ذَاتَ الشِّمَالِ فَأَقُولُ يَا رَبِّ أَصْحَابِي فَيُقَالُ إِنَّكَ لَا تَدْرِي مَا أَحْدَثُوا بَعْدَكَ فَأَقُولُ كَمَا قَالَ الْعَبْدُ الصَّالِحُ { وَكُنْتُ عَلَيْهِمْ شَهِيدًا مَا دُمْتُ فِيهِمْ فَلَمَّا تَوَفَّيْتَنِي كُنْتَ أَنْتَ الرَّقِيبَ عَلَيْهِمْ وَأَنْتَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ شَهِيدٌ إِنْ تُعَذِّبْهُمْ فَإِنَّهُمْ عِبَادُكَ وَإِنْ تَغْفِرْ لَهُمْ فَإِنَّكَ أَنْتَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ } قَالَ فَيُقَالُ لِي إِنَّهُمْ لَمْ يَزَالُوا مُرْتَدِّينَ عَلَى أَعْقَابِهِمْ مُنْذُ فَارَقْتَهُمْ وَفِي حَدِيثِ وَكِيعٍ وَمُعَاذٍ فَيُقَالُ إِنَّكَ لَا تَدْرِي مَا أَحْدَثُوا بَعْدَكَ

Ya gaya mana [Abu Bakr bin Abu Syaibah] ya gaya mana [Waki']. Ya gaya mana [Ubaidullah bin Mu'adz] ya gaya mana [mahaifina], dukansu daga [Syu'bah] suke. Ya gaya mana [Muhammad bin Al Mutsanna] da [Muhammad bin Basyar], rubutun Ibn Al Mutsanna, wanda duka suka ce: Ya gaya mana [Muhammad bin Ja'far] ya gaya mana [Syu'bah] daga [Al Mughirah bin An Nu'man] daga [Sa'id bin Jubair] daga [Ibn Abbas] ya ce: Manzon Allah sallallahu alaihi wa Salam ya tsaya yana wa'azi a tsakiyarmu, ya ce: "Ya ku mutane, hakika an tara ku zuwa ga Allah cikin babu takalmi, tsirara da kuma kaciyar maza. 'Kamar yadda muka fara halittar farko, haka za mu maimaita ta. Wannan alkawari ne da za mu cika; Hakika, mu ne za mu aiwatar da shi." (Al Anbiyaa`: 104) Ka tuna, a gaskiya halittar farko da za a yi wa ado a Ranar Alkiyama ita ce Ibrahim 'alaihis salam. Ka tuna, hakika za a kawo wasu mutane daga al'ummata sannan a kai su hagu, zan ce: 'Ya Ubangiji, abokaina.' An ce: 'Hakika ba ka san abin da suka yi ba bayan mutuwarka.' Sai na ce kamar yadda wani bawa nagari ya ce: 'Na kasance shaida a gare su lokacin da nake tare da su amma lokacin da Ka shude daga gare ni, Kai ne wanda ke kula da su kuma Kai ne Shaidar komai. Idan Ka azabtar da su to lallai su bayinKa ne.' (Al Maa'idah: 117-118) sai ya amsa: Sun koma baya (ridda) tun lokacin da ka bar su." An bayyana a cikin hadisin Waki'i da Mu'adz: Sannan aka ce: "Hakika ba ka san abin da suka yi ba bayan ka tafi."

Hadisi

Imam Muslim : 5105

حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ إِسْحَقَ ح و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ حَاتِمٍ حَدَّثَنَا بَهْزٌ قَالَا جَمِيعًا حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ طَاوُسٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يُحْشَرُ النَّاسُ عَلَى ثَلَاثِ طَرَائِقَ رَاغِبِينَ رَاهِبِينً وَاثْنَانِ عَلَى بَعِيرٍ وَثَلَاثَةٌ عَلَى بَعِيرٍ وَأَرْبَعَةٌ عَلَى بَعِيرٍ وَعَشَرَةٌ عَلَى بَعِيرٍ وَتَحْشُرُ بَقِيَّتَهُمْ النَّارُ تَبِيتُ مَعَهُمْ حَيْثُ بَاتُوا وَتَقِيلُ مَعَهُمْ حَيْثُ قَالُوا وَتُصْبِحُ مَعَهُمْ حَيْثُ أَصْبَحُوا وَتُمْسِي مَعَهُمْ حَيْثُ أَمْسَوْا

Ya gaya min [Zuhair bin Harb] ya gaya mana [Ahmad bin Ishaq]. Ya gaya min [Muhammad bin Hatim] ya gaya mana [Bahz] duka biyun ya ce: Ya gaya mana [Wuhaib] ya gaya mana [Abdullah bin Thawus] daga [mahaifinsa] daga [Abu Hurairah] daga Annabi sallallahu alaihi wa sallam ya ce: "An renon mutane cikin rukuni uku, wasu suna farin ciki, wasu kuma suna jin tsoro. Akwai mutane biyu suna hawa kan raƙumi ɗaya, akwai mutane uku suna hawa kan raƙumi ɗaya, akwai mutane huɗu suna hawa kan raƙumi ɗaya, har ma akwai mutane goma suna hawa kan raƙumi ɗaya, sannan sauran aka tara su ta hanyar wutar da ke tare da su dare da rana." Suka ce: "Da safe da yamma."

Hadisi

Imam Muslim : 5106

حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَعُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ قَالُوا حَدَّثَنَا يَحْيَى يَعْنُونَ ابْنَ سَعِيدٍ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ أَخْبَرَنِي نَافِعٌ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ { يَوْمَ يَقُومُ النَّاسُ لِرَبِّ الْعَالَمِينَ } قَالَ يَقُومُ أَحَدُهُمْ فِي رَشْحِهِ إِلَى أَنْصَافِ أُذُنَيْهِ وَفِي رِوَايَةِ ابْنِ الْمُثَنَّى قَالَ يَقُومُ النَّاسُ لَمْ يَذْكُرْ يَوْمَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَقَ الْمُسَيَّبِيُّ حَدَّثَنَا أَنَسٌ يَعْنِي ابْنَ عِيَاضٍ ح و حَدَّثَنِي سُوَيْدُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ مَيْسَرَةَ كِلَاهُمَا عَنْ مُوسَى بْنِ عُقْبَةَ ح و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا أَبُو خَالِدٍ الْأَحْمَرُ وَعِيسَى بْنُ يُونُسَ عَنْ ابْنِ عَوْنٍ ح و حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ جَعْفَرِ بْنِ يَحْيَى حَدَّثَنَا مَعْنٌ حَدَّثَنَا مَالِكٌ ح و حَدَّثَنِي أَبُو نَصْرٍ التَّمَّارُ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ أَيُّوبَ ح و حَدَّثَنَا الْحُلْوَانِيُّ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ عَنْ يَعْقُوبَ بْنِ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ صَالِحٍ كُلُّ هَؤُلَاءِ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمَعْنَى حَدِيثِ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ نَافِعٍ غَيْرَ أَنَّ فِي حَدِيثِ مُوسَى بْنِ عُقْبَةَ وَصَالِحٍ حَتَّى يَغِيبَ أَحَدُهُمْ فِي رَشْحِهِ إِلَى أَنْصَافِ أُذُنَيْهِ

Ya gaya mana [Zuhair bin Harb], [Muhammad bin Al Mutsanna] da [Ubaidullah bin Sa'id] sun ce: Ya gaya mana [Yahya bin Sa'id] daga [Ubaidullah] ya gaya min [Nafi'] daga [Ibn Umar] daga annabi sallallahu 'alaihi wa salam: "(Wata rana) mutane za su tsaya suna fuskantar Ubangijin talikai" (Al Muthaffifin: 6) ya ce: "Ɗaya daga cikinsu yana tsaye cikin guminsa har zuwa tsakiyar kunnuwansa." An ambata a tarihin Ibn Al Mutsanna: Ya ce: "Mutum yana tsaye" ba tare da ya ce: A ranar ba. Ya gaya mana [Muhammad bin Ishak AL Musayyibi] ya gaya mana [Anas bin Iyadh]. Ya gaya mini [Suwaid bin Sa'id] ya gaya mana [Hafsh bin Maisarah] duka daga [Musa bin Uqbah]. Ya gaya mana [Abu Bakr bin Abu Syaibah] ya gaya mana [Abu Khalid Al Ahmar] da [Isa bin Yunus] daga [Ibn Aun]. Ya gaya min [Abdullah bin Ja'far bin Yahya] ya gaya mana [Ma'nu] ya gaya mana [Malik]. Ya gaya min [Abu Nashr At Tammar] ya gaya mana [Hammad bin Salamah] daga [Ayyub]. An gaya mana [Al Hulwani] kuma [Abdu bin Humaid] daga [Ya'qub bin Ibrahim bin Sa'ad] ya gaya mana [mahaifina] daga [Salih], komai daga [Nafi'i] daga [Ibn Umar] daga annabi sallallahu 'alaihi wa Salam tare da ma'anar hadisin Abdullah daga Nafi'i, kawai a cikin hadisin Musa bin Uqbah da Salih an ce: "Har sai da ɗaya daga cikinsu ya nutse cikin guminsa har tsakiyar kunnuwansa."

Hadisi

Imam Muslim : 5107

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ يَعْنِي ابْنَ مُحَمَّدٍ عَنْ ثَوْرٍ عَنْ أَبِي الْغَيْثِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ الْعَرَقَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ لَيَذْهَبُ فِي الْأَرْضِ سَبْعِينَ بَاعًا وَإِنَّهُ لَيَبْلُغُ إِلَى أَفْوَاهِ النَّاسِ أَوْ إِلَى آذَانِهِمْ يَشُكُّ ثَوْرٌ أَيَّهُمَا قَالَ

An gaya mana [Qutaibah bin Sa'id] ya gaya mana [Abdulaziz bin Muhammad] daga [Tsaur] daga [Abu Al Ghaits] daga [Abu Hurairah] Manzon Allah sallallahu alaihi wa sallam ya ce: "Hakika, gumin Ranar Alkiyama yana yaɗuwa a kan ƙasa tsawon ƙafa saba'in kuma hakika yana isa bakin mutane ko har zuwa kunnuwansu." Tsaur ya yi shakkar abin da Annabi sallallahu alaihi wa sallam ya faɗa.

Hadisi

Imam Muslim : 5108

حَدَّثَنَا الْحَكَمُ بْنُ مُوسَى أَبُو صَالِحٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَمْزَةَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ جَابِرٍ حَدَّثَنِي سُلَيْمُ بْنُ عَامِرٍ حَدَّثَنِي الْمِقْدَادُ بْنُ الْأَسْوَدِ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ تُدْنَى الشَّمْسُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ مِنْ الْخَلْقِ حَتَّى تَكُونَ مِنْهُمْ كَمِقْدَارِ مِيلٍ قَالَ سُلَيْمُ بْنُ عَامِرٍ فَوَاللَّهِ مَا أَدْرِي مَا يَعْنِي بِالْمِيلِ أَمَسَافَةَ الْأَرْضِ أَمْ الْمِيلَ الَّذِي تُكْتَحَلُ بِهِ الْعَيْنُ قَالَ فَيَكُونُ النَّاسُ عَلَى قَدْرِ أَعْمَالِهِمْ فِي الْعَرَقِ فَمِنْهُمْ مَنْ يَكُونُ إِلَى كَعْبَيْهِ وَمِنْهُمْ مَنْ يَكُونُ إِلَى رُكْبَتَيْهِ وَمِنْهُمْ مَنْ يَكُونُ إِلَى حَقْوَيْهِ وَمِنْهُمْ مَنْ يُلْجِمُهُ الْعَرَقُ إِلْجَامًا قَالَ وَأَشَارَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِيَدِهِ إِلَى فِيهِ

Ya gaya mana [Al Hakam bin Musa Abu Salih] ya gaya mana [Yahya bin Hamzah] daga [Abdurrahman bin Jabir] ya gaya min [Sulaim bin Amir] ya gaya min [Al Miqdad bin Al Aswad] ya ce: Na ji Manzon Allah sallallahu alaihi wa sallam yana cewa: "A Ranar Alkiyama, rana za ta kusanto mutane har zuwa mil ɗaya - Sulaim bin Amir ya ce: Wallahi, ban sani ba shin yana nufin nisan duniya ko mil da aka yi amfani da su wajen ketare ido - sannan suna cikin gumi gwargwadon ayyukansu, daga cikinsu akwai waɗanda ke gumi har zuwa dugadugansu, akwai waɗanda ke gumi har zuwa gwiwoyinsu, akwai waɗanda ke gumi har zuwa kugunsu, akwai kuma waɗanda gumi ya nutsar da su gaba ɗaya." Al Miqdad ya ce: Manzon Allah sallallahu alaihi wa sallam ya nuna hannunsa zuwa bakinsa.

Hadisi

Imam Muslim : 5109

حَدَّثَنِي أَبُو غَسَّانَ الْمِسْمَعِيُّ وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارِ بْنِ عُثْمَانَ وَاللَّفْظُ لِأَبِي غَسَّانَ وَابْنِ الْمُثَنَّى قَالَا حَدَّثَنَا مُعَاذُ بْنُ هِشَامٍ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ قَتَادَةَ عَنْ مُطَرِّفِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الشِّخِّيرِ عَنْ عِيَاضِ بْنِ حِمَارٍ الْمُجَاشِعِيِّ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ ذَاتَ يَوْمٍ فِي خُطْبَتِهِ أَلَا إِنَّ رَبِّي أَمَرَنِي أَنْ أُعَلِّمَكُمْ مَا جَهِلْتُمْ مِمَّا عَلَّمَنِي يَوْمِي هَذَا كُلُّ مَالٍ نَحَلْتُهُ عَبْدًا حَلَالٌ وَإِنِّي خَلَقْتُ عِبَادِي حُنَفَاءَ كُلَّهُمْ وَإِنَّهُمْ أَتَتْهُمْ الشَّيَاطِينُ فَاجْتَالَتْهُمْ عَنْ دِينِهِمْ وَحَرَّمَتْ عَلَيْهِمْ مَا أَحْلَلْتُ لَهُمْ وَأَمَرَتْهُمْ أَنْ يُشْرِكُوا بِي مَا لَمْ أُنْزِلْ بِهِ سُلْطَانًا وَإِنَّ اللَّهَ نَظَرَ إِلَى أَهْلِ الْأَرْضِ فَمَقَتَهُمْ عَرَبَهُمْ وَعَجَمَهُمْ إِلَّا بَقَايَا مِنْ أَهْلِ الْكِتَابِ وَقَالَ إِنَّمَا بَعَثْتُكَ لِأَبْتَلِيَكَ وَأَبْتَلِيَ بِكَ وَأَنْزَلْتُ عَلَيْكَ كِتَابًا لَا يَغْسِلُهُ الْمَاءُ تَقْرَؤُهُ نَائِمًا وَيَقْظَانَ وَإِنَّ اللَّهَ أَمَرَنِي أَنْ أُحَرِّقَ قُرَيْشًا فَقُلْتُ رَبِّ إِذًا يَثْلَغُوا رَأْسِي فَيَدَعُوهُ خُبْزَةً قَالَ اسْتَخْرِجْهُمْ كَمَا اسْتَخْرَجُوكَ وَاغْزُهُمْ نُغْزِكَ وَأَنْفِقْ فَسَنُنْفِقَ عَلَيْكَ وَابْعَثْ جَيْشًا نَبْعَثْ خَمْسَةً مِثْلَهُ وَقَاتِلْ بِمَنْ أَطَاعَكَ مَنْ عَصَاكَ قَالَ وَأَهْلُ الْجَنَّةِ ثَلَاثَةٌ ذُو سُلْطَانٍ مُقْسِطٌ مُتَصَدِّقٌ مُوَفَّقٌ وَرَجُلٌ رَحِيمٌ رَقِيقُ الْقَلْبِ لِكُلِّ ذِي قُرْبَى وَمُسْلِمٍ وَعَفِيفٌ مُتَعَفِّفٌ ذُو عِيَالٍ قَالَ وَأَهْلُ النَّارِ خَمْسَةٌ الضَّعِيفُ الَّذِي لَا زَبْرَ لَهُ الَّذِينَ هُمْ فِيكُمْ تَبَعًا لَا يَبْتَغُونَ أَهْلًا وَلَا مَالًا وَالْخَائِنُ الَّذِي لَا يَخْفَى لَهُ طَمَعٌ وَإِنْ دَقَّ إِلَّا خَانَهُ وَرَجُلٌ لَا يُصْبِحُ وَلَا يُمْسِي إِلَّا وَهُوَ يُخَادِعُكَ عَنْ أَهْلِكَ وَمَالِكَ وَذَكَرَ الْبُخْلَ أَوْ الْكَذِبَ وَالشِّنْظِيرُ الْفَحَّاشُ وَلَمْ يَذْكُرْ أَبُو غَسَّانَ فِي حَدِيثِهِ وَأَنْفِقْ فَسَنُنْفِقَ عَلَيْكَ و حَدَّثَنَاه مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى الْعَنَزِيُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي عَدِيٍّ عَنْ سَعِيدٍ عَنْ قَتَادَةَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَلَمْ يَذْكُرْ فِي حَدِيثِهِ كُلُّ مَالٍ نَحَلْتُهُ عَبْدًا حَلَالٌ حَدَّثَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ بِشْرٍ الْعَبْدِيُّ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ عَنْ هِشَامٍ صَاحِبِ الدَّسْتَوَائِيِّ حَدَّثَنَا قَتَادَةُ عَنْ مُطَرِّفٍ عَنْ عِيَاضِ بْنِ حِمَارٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَطَبَ ذَاتَ يَوْمٍ وَسَاقَ الْحَدِيثَ وَقَالَ فِي آخِرِهِ قَالَ يَحْيَى قَالَ شُعْبَةُ عَنْ قَتَادَةَ قَالَ سَمِعْتُ مُطَرِّفًا فِي هَذَا الْحَدِيثِ و حَدَّثَنِي أَبُو عَمَّارٍ حُسَيْنُ بْنُ حُرَيْثٍ حَدَّثَنَا الْفَضْلُ بْنُ مُوسَى عَنْ الْحُسَيْنِ عَنْ مَطَرٍ حَدَّثَنِي قَتَادَةُ عَنْ مُطَرِّفِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الشِّخِّيرِ عَنْ عِيَاضِ بْنِ حِمَارٍ أَخِي بَنِي مُجَاشِعٍ قَالَ قَامَ فِينَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ذَاتَ يَوْمٍ خَطِيبًا فَقَالَ إِنَّ اللَّهَ أَمَرَنِي وَسَاقَ الْحَدِيثَ بِمِثْلِ حَدِيثِ هِشَامٍ عَنْ قَتَادَةَ وَزَادَ فِيهِ وَإِنَّ اللَّهَ أَوْحَى إِلَيَّ أَنْ تَوَاضَعُوا حَتَّى لَا يَفْخَرَ أَحَدٌ عَلَى أَحَدٍ وَلَا يَبْغِ أَحَدٌ عَلَى أَحَدٍ وَقَالَ فِي حَدِيثِهِ وَهُمْ فِيكُمْ تَبَعًا لَا يَبْغُونَ أَهْلًا وَلَا مَالًا فَقُلْتُ فَيَكُونُ ذَلِكَ يَا أَبَا عَبْدِ اللَّهِ قَالَ نَعَمْ وَاللَّهِ لَقَدْ أَدْرَكْتُهُمْ فِي الْجَاهِلِيَّةِ وَإِنَّ الرَّجُلَ لَيَرْعَى عَلَى الْحَيِّ مَا بِهِ إِلَّا وَلِيدَتُهُمْ يَطَؤُهَا

Ya gaya min [Abu Ghassan Al Misma'i], [Muhammad bin Al Mutsanna] da [Muhammad bin Basyar bin Uthman], rubuce-rubuce na Ghassan da Ibn Al Mutsanna, dukkansu suna cewa: Ya gaya mana [Mu'adz bin Hisham] ya gaya min [mahaifina] daga [Qatadah] daga [Mutharrif bin Abdullah bin Asy Syakhir] daga [Iyadh bin Himar Al Mujasyi'i] Manzon Allah Sallallahu Alaihi wa Sallam ya ce wata rana a cikin hudubarsa: "Hakika, Ubangijina ya umarce ni da in koya maka abin da ba ka sani ba, wanda Ya koya mini a yau: 'Duk dukiyar da nake ba wa bayina halal ne, hakika na halicci bayina cikin adalci, Shaidan ya ziyarce su ya kore su daga addininsu, Shaidan ya hana abin da na halatta musu kuma ya umarce su da su yi tarayya da Ni waɗanda ban bayyana ikonsu ba." Hakika, Allah ya kalli mazauna duniya, sai Allah ya ƙi su, Larabawa da Ajam, sai dai sauran mutanen littafi, Ya ce: 'Hakika, na aiko ka don ka gwada ka, kuma da kai na gwada, na aiko maka da littafi wanda ba ya jike da ruwa, kana karantawa yayin barci da farkawa.' Hakika, Allah ya umarce ni da in ƙona Kuraishawa, sai na ce: 'Ya Ubangiji, to za su karya min kai su bar shi ya yi kamshi.' Ya ce: 'Ka kore su kamar yadda suka kore ka, ka yaqe su, mu kuma za mu taimake ka, ka bayar da gudummawa, mu kuma maye gurbinsu, mu aika da runduna, za mu aika sau biyar haka, mu yaƙi waɗanda suka saba maka tare da waɗanda suka yi maka biyayya.' Ya ci gaba da cewa: "Akwai mazauna sama guda uku; mai iko mai sauƙi, mai karimci da taimako, mutum mai tausayi, mai tausayi ga kowane dangi da Musulmi wanda ke kula da kansa sosai kuma yana da abin dogaro." Ya ci gaba da cewa: "Akwai mazauna wuta guda biyar; mutane masu rauni waɗanda ba su da ƙarfi, wato mabiya daga cikinku, ba sa neman iyali ko dukiya, maciya amana waɗanda kwadayinsu ba ya bayyana ko da yake ba a bayyane yake ba sai dai idan sun ci amanarsu, mutanen da koyaushe suke yaudarar ku da safe da yamma tare da iyalinku da dukiyarku." Ya yi kira da ƙarya, ƙarya da mummunan ɗabi'a. Abu Ghassan a cikin hadisinsa bai ce: Ku bayar da gudummawa ni zan maye gurbinsa ba. An gaya mana [Muhammad bin Al Mutsanna Al Anazi] ya gaya mana [Muhammad bin Abu Adi] daga [Sa'id] daga [Qatadah] da wannan sanada, a cikin hadisin da bai ambata ba: "Duk dukiyar da nake ba wa bawana halal ne." Ya gaya min [Abdurrahman bin Bisyr Al Abdi] ya gaya mana [Yahya bin Sa'id] daga [Hisma], abokin Ad Dastuwa'I, ya gaya mana [Qatadah] daga [Mutharrif] daga [Iyadh bin Himar] lokacin da wata rana Manzon Allah sallallahu 'alaihi wa salam ya yi wa'azi, ya ambaci hadisin kuma a ƙarshe ya ambaci: Yahya ya ce: Shu'bah ya ce: Daga Qatadah ya ce: Na ji Mutharrif a cikin wannan hadisin. ya gaya min [Abu Ammar Husain bin Huraits] ya gaya mana [Al Fadhl bin Musa] daga [Al Husain] daga [Mathar] ya gaya min [Qatadah] daga [Mutharrif bin Abdullah bin Asy Syakhir] daga [Iyadh bin Himar] daga Banu Mujasyi', ya ce: Manzon Allah sallallahu alaihi wa sallam ya tsaya yana wa'azi wata rana a tsakaninmu sai ya ce: "Hakika, Allah ya umarce ni," ya ambaci wani hadisi kamar hadisin Hisyam daga Qadatah, a cikin hadisin ya ƙara da cewa: "Kuma Allah ya bayyana mini cewa ku ƙasƙantar da junanku don kada kowa ya yi alfahari da wani kuma kada kowa ya zalunci wani." Ya (Iyadh) ya ce a cikin hadisinsa: Kuma su mabiya ne a cikinku, ba sa neman iyali ko dukiya." Na tambaya: Shin haka ne, ya Abu Abdullah? Ya amsa: Eh, Wallahi, na haɗu da su a lokacin jahilci, wani yana kiwon tumaki a wani ƙauye, babu kowa a can sai baiwarsa, ya yi jima'i da ita.

Hadisi

Imam Muslim : 5110

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى قَالَ قَرَأْتُ عَلَى مَالِكٍ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ أَحَدَكُمْ إِذَا مَاتَ عُرِضَ عَلَيْهِ مَقْعَدُهُ بِالْغَدَاةِ وَالْعَشِيِّ إِنْ كَانَ مِنْ أَهْلِ الْجَنَّةِ فَمِنْ أَهْلِ الْجَنَّةِ وَإِنْ كَانَ مِنْ أَهْلِ النَّارِ فَمِنْ أَهْلِ النَّارِ يُقَالُ هَذَا مَقْعَدُكَ حَتَّى يَبْعَثَكَ اللَّهُ إِلَيْهِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ

An gaya mana [Yahya bin Yahya] ya ce: Na ruwaito daga [Malik] ta hanyar karantawa, daga [Nafi'] daga [Ibn Umar] Manzon Allah sallallahu alaihi wa sallam ya ce: "Hakika, idan ɗayanku ya mutu, za a nuna masa wurinsa da safe da yamma, idan yana cikin mazauna aljanna, zai kasance cikin mazauna aljanna, idan kuma yana cikin mazauna wuta, zai kasance cikin mazauna wuta. Ana cewa: 'Wannan shine wurinku har sai Allah ya tashe ku zuwa gare shi a Ranar Alkiyama'."

Hadisi

Imam Muslim : 5111

حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا مَاتَ الرَّجُلُ عُرِضَ عَلَيْهِ مَقْعَدُهُ بِالْغَدَاةِ وَالْعَشِيِّ إِنْ كَانَ مِنْ أَهْلِ الْجَنَّةِ فَالْجَنَّةُ وَإِنْ كَانَ مِنْ أَهْلِ النَّارِ فَالنَّارُ قَالَ ثُمَّ يُقَالُ هَذَا مَقْعَدُكَ الَّذِي تُبْعَثُ إِلَيْهِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ

An gaya mana [Abdu bin Humaid] ya gaya mana [Abdurrazzaq] ya gaya mana [Ma'amar] daga [Az Zuhri] daga [Salim] daga [Ibn Umar] ya ce: Annabi sallallahu alaihi wa sallam ya ce: "Idan mutum ya mutu, ana nuna masa wurinsa da safe da yamma, idan yana cikin mazauna aljanna, yana cikin mazauna aljanna, idan kuma yana cikin mazauna wuta, yana cikin mazauna wuta. Ana cewa: 'Wannan shine wurin da za ku je a Ranar Alkiyama.'"

Hadisi

Imam Muslim : 5112

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ وَأَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ جَمِيعًا عَنْ ابْنِ عُلَيَّةَ قَالَ ابْنُ أَيُّوبَ حَدَّثَنَا ابْنُ عُلَيَّةَ قَالَ وَأَخْبَرَنَا سَعِيدٌ الْجُرَيْرِيُّ عَنْ أَبِي نَضْرَةَ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ عَنْ زَيْدِ بْنِ ثَابِتٍ قَالَ أَبُو سَعِيدٍ وَلَمْ أَشْهَدْهُ مِنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَكِنْ حَدَّثَنِيهِ زَيْدُ بْنُ ثَابِتٍ قَالَ بَيْنَمَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي حَائِطٍ لِبَنِي النَّجَّارِ عَلَى بَغْلَةٍ لَهُ وَنَحْنُ مَعَهُ إِذْ حَادَتْ بِهِ فَكَادَتْ تُلْقِيهِ وَإِذَا أَقْبُرٌ سِتَّةٌ أَوْ خَمْسَةٌ أَوْ أَرْبَعَةٌ قَالَ كَذَا كَانَ يَقُولُ الْجُرَيْرِيُّ فَقَالَ مَنْ يَعْرِفُ أَصْحَابَ هَذِهِ الْأَقْبُرِ فَقَالَ رَجُلٌ أَنَا قَالَ فَمَتَى مَاتَ هَؤُلَاءِ قَالَ مَاتُوا فِي الْإِشْرَاكِ فَقَالَ إِنَّ هَذِهِ الْأُمَّةَ تُبْتَلَى فِي قُبُورِهَا فَلَوْلَا أَنْ لَا تَدَافَنُوا لَدَعَوْتُ اللَّهَ أَنْ يُسْمِعَكُمْ مِنْ عَذَابِ الْقَبْرِ الَّذِي أَسْمَعُ مِنْهُ ثُمَّ أَقْبَلَ عَلَيْنَا بِوَجْهِهِ فَقَالَ تَعَوَّذُوا بِاللَّهِ مِنْ عَذَابِ النَّارِ قَالُوا نَعُوذُ بِاللَّهِ مِنْ عَذَابِ النَّارِ فَقَالَ تَعَوَّذُوا بِاللَّهِ مِنْ عَذَابِ الْقَبْرِ قَالُوا نَعُوذُ بِاللَّهِ مِنْ عَذَابِ الْقَبْرِ قَالَ تَعَوَّذُوا بِاللَّهِ مِنْ الْفِتَنِ مَا ظَهَرَ مِنْهَا وَمَا بَطَنَ قَالُوا نَعُوذُ بِاللَّهِ مِنْ الْفِتَنِ مَا ظَهَرَ مِنْهَا وَمَا بَطَنَ قَالَ تَعَوَّذُوا بِاللَّهِ مِنْ فِتْنَةِ الدَّجَّالِ قَالُوا نَعُوذُ بِاللَّهِ مِنْ فِتْنَةِ الدَّجَّالِ

Ya gaya mana [Yahya bin Ayyub] da [Abu Bakr bin Abu Syaibah], dukkansu daga [Ibn Ulaiyah] ya ce [Ibn Ayyub]: Ya gaya mana [Ibn Ulaiyah] ya ce. [Sa'id Al Jurairi] ya ruwaito mana daga [Abu Nadhrah] daga [Abu Sa'id Al Khudri] daga [Zaid bin Thabit] ya ce Abu Sa'id: Ban shaida hakan daga annabi sallallahu 'alaihi wa sallam ba, amma Zaid bin Thabit ya gaya mini, ya ce: Lokacin da annabi sallallahu 'alaihi wa sallam yake cikin lambun Bani An Najjar, ya hau kan wani bighal nasa kuma mu tare da shi, ba zato ba tsammani bighal ya karkace ya kusan jefa shi, sai ya zama akwai kaburbura shida, biyar ko huɗu - ya ce: Ga abin da Al Jurairi ya ce - sannan ya tambaya: "Wa ya san mazaunan waɗannan kaburbura?" wani ya amsa: Ni. Ya tambaya: "Yaushe suka mutu?" Ya amsa: Sun mutu a lokacin shirka. Ya ce: "Hakika, wannan al'umma ana jarabta ta hanyar binne ta. Da ba ku yi gudu ba, da na roƙi Allah ya ji muku azabar kabari kamar yadda na ji ta." Bayan haka sai ya juya fuskarsa gare mu ya ce: "Ku nemi tsari daga Allah daga azabar wuta." Suka ce: "Muna neman tsari daga Allah daga azabar wuta." Ya ce: "Ku ɓoye kanmu daga Allah daga azabar kabari." Suka ce: "Muna neman tsari daga Allah daga azabar kabari." Ya ce: "Ku nemi tsari daga Allah daga ƙarya da aka sani da ƙarya da aka ɓoye." Suka ce: "Muna neman tsari daga Allah daga ƙarya da aka sani da ƙarya da aka ɓoye." Ya ce: "Muna neman tsari daga Allah daga ƙarya da aka sani da ƙarya da aka ɓoye." Suka ...

Hadisi

Imam Muslim : 5113

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَوْلَا أَنْ لَا تَدَافَنُوا لَدَعَوْتُ اللَّهَ أَنْ يُسْمِعَكُمْ مِنْ عَذَابِ الْقَبْرِ

Ya gaya mana [Muhammad bin Al Mutsanna] da [Ibn Basyar] duk sun ce: Ya gaya mana [Muhammad bin Ja'afar] ya gaya mana [Syu'bah] daga [Qatadah] daga [Anas] annabi sallallahu alaihi wa salam ya ce: "Da ba ka yi gudu ba, da na roƙi Allah Ya ji azabar kabari a kanka."

Hadisi

Imam Muslim : 5114

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ ح و حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ حَدَّثَنَا أَبِي ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ كُلُّهُمْ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ عَوْنِ بْنِ أَبِي جُحَيْفَةَ ح و حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ جَمِيعًا عَنْ يَحْيَى الْقَطَّانِ وَاللَّفْظُ لِزُهَيْرٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ حَدَّثَنِي عَوْنُ بْنُ أَبِي جُحَيْفَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ الْبَرَاءِ عَنْ أَبِي أَيُّوبَ قَالَ خَرَجَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعْدَ مَا غَرَبَتْ الشَّمْسُ فَسَمِعَ صَوْتًا فَقَالَ يَهُودُ تُعَذَّبُ فِي قُبُورِهَا

Ya gaya mana [Abu Bakr bin Abu Syaibah] ya gaya mana [Waki']. Ya gaya mana [Ubaidullah bin Mu'adz] ya gaya mana [mahaifina]. Ya gaya mana [Muhammad bin Al Mutsana] kuma [Ibn Basyar] duk ya ce: Ya gaya mana [Muhammad bin Ja'afar], komai daga [Syu'bah] daga [Aun bin Abu Juhaifah]. Ya gaya mini [Zuhair bin Harb], [Muhammad bin Al Mutsana] da [Ibn Basyar], duk daga [Yahya Al Qaththan] kuma rubutun na Zuhair ne, ya gaya mana [Yahya bin Sa'id] ya gaya mana [Syu'bah] ya gaya mini [Aun bin Abu Juhaifah] daga [mahaifinsa] daga [Al Bara'] daga [Abu Ayyub] ya ce: Manzon Allah sallallahu alaihi wa Salam ya tafi bayan faɗuwar rana lokacin da ya ji murya, ya ce: "An azabtar da Yahudawa kuma an binne su."

Hadisi

Imam Muslim : 5115

حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا يُونُسُ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا شَيْبَانُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ قَتَادَةَ حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ قَالَ قَالَ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ الْعَبْدَ إِذَا وُضِعَ فِي قَبْرِهِ وَتَوَلَّى عَنْهُ أَصْحَابُهُ إِنَّهُ لَيَسْمَعُ قَرْعَ نِعَالِهِمْ قَالَ يَأْتِيهِ مَلَكَانِ فَيُقْعِدَانِهِ فَيَقُولَانِ لَهُ مَا كُنْتَ تَقُولُ فِي هَذَا الرَّجُلِ قَالَ فَأَمَّا الْمُؤْمِنُ فَيَقُولُ أَشْهَدُ أَنَّهُ عَبْدُ اللَّهِ وَرَسُولُهُ قَالَ فَيُقَالُ لَهُ انْظُرْ إِلَى مَقْعَدِكَ مِنْ النَّارِ قَدْ أَبْدَلَكَ اللَّهُ بِهِ مَقْعَدًا مِنْ الْجَنَّةِ قَالَ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَيَرَاهُمَا جَمِيعًا قَالَ قَتَادَةُ وَذُكِرَ لَنَا أَنَّهُ يُفْسَحُ لَهُ فِي قَبْرِهِ سَبْعُونَ ذِرَاعًا وَيُمْلَأُ عَلَيْهِ خَضِرًا إِلَى يَوْمِ يُبْعَثُونَ

Ya gaya mana [Abdu bin Humaid] ya gaya mana [Yunus bin Muhammad] ya gaya mana [Syaiban bin Abdurrahman] daga [Qatadah] ya gaya mana [Anas bin Malik] ya ce: Manzon Allah sallallahu alaihi wa sallam ya ce: "Hakika, lokacin da aka binne bawan kuma abokansa suka tafi, sai ya ji ƙarar takalmansu." Ya ce: "Mala'iku biyu suka zo masa, suka zaunar da shi suka tambaye shi: 'Me ka ce game da wannan mutumin?' Ya ce: "Mumini ya amsa: 'Na shaida cewa shi bawan Allah ne kuma manzon Allah." Ya ce: "Sai aka ce masa: 'Duba wurinka a cikin wuta, Allah ya maye gurbinsa da wuri a cikin aljanna." Annabin Allah sallallahu alaihi wa sallam ya ce: "Sai ya gan su duka biyun." Qadatah ya ce: An ambace mu cewa an lulluɓe kabarinsa da bishiyoyi saba'in na kore har zuwa ranar da za a tashe mutane.

Hadisi

Imam Muslim : 5116

و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مِنْهَالٍ الضَّرِيرُ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ أَبِي عَرُوبَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ الْمَيِّتَ إِذَا وُضِعَ فِي قَبْرِهِ إِنَّهُ لَيَسْمَعُ خَفْقَ نِعَالِهِمْ إِذَا انْصَرَفُوا حَدَّثَنِي عَمْرُو بْنُ زُرَارَةَ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ يَعْنِي ابْنَ عَطَاءٍ عَنْ سَعِيدٍ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّ نَبِيَّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ الْعَبْدَ إِذَا وُضِعَ فِي قَبْرِهِ وَتَوَلَّى عَنْهُ أَصْحَابُهُ فَذَكَرَ بِمِثْلِ حَدِيثِ شَيْبَانَ عَنْ قَتَادَةَ

An gaya mana [Muhammad bin Minhal Adh Dharir] ya gaya mana [Yazid bin Zurai'] ya gaya mana [Sa'id bin Abu Arubah] daga [Qatadah] daga [Anas bin Malik] ya ce: Manzon Allah sallallahu alaihi wa sallam ya ce: "Hakika, idan aka kwantar da matattu a cikin kaburburansu, suna jin ƙarar takalmansu idan sun dawo gida." An gaya mini cewa [Amru bin Zurarah] ya gaya mana [Abdulwahhab bin Atho`] daga [Sa'id] daga [Qatadah] daga [Anas bin Malik] Annabin Allah, tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi, ya ce: "Lokacin da aka kwantar da shi an binne shi kuma abokansa sun koma gida." Ya ce kamar hadisin Shaiban ne daga Qatadah.

Hadisi

Imam Muslim : 5117

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارِ بْنِ عُثْمَانَ الْعَبْدِيُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ عَلْقَمَةَ بْنِ مَرْثَدٍ عَنْ سَعْدِ بْنِ عُبَيْدَةَ عَنْ الْبَرَاءِ بْنِ عَازِبٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ { يُثَبِّتُ اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا بِالْقَوْلِ الثَّابِتِ } قَالَ نَزَلَتْ فِي عَذَابِ الْقَبْرِ فَيُقَالُ لَهُ مَنْ رَبُّكَ فَيَقُولُ رَبِّيَ اللَّهُ وَنَبِيِّي مُحَمَّدٌ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَلِكَ قَوْلُهُ عَزَّ وَجَلَّ { يُثَبِّتُ اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا بِالْقَوْلِ الثَّابِتِ فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا وَفِي الْآخِرَةِ }

Ya gaya mana [Muhammad bin Basyar bin Uthman Al Abdi] ya gaya mana [Muhammad bin Ja'afar] ya gaya mana [Syu'bah] daga [Alqamah bin Martsad] daga [Sa'ad bin Ubaidah] daga [Al Bara' bin Azib] daga Annabi Sallallahu Alaihi wa Salam ya ce: "Allah yana tabbatar da (imani) ga waɗanda suka yi imani da wannan Kalmar da ta tabbata a rayuwa a duniya da kuma a lahira." (Ibrahim: 27) ya ce: "(Wannan ayar) an saukar da ita game da azabar kabari, aka tambaye shi: 'Wane ne Ubangijinka?' Ya amsa: 'Ya Ubangijina, Annabina Muhammad sallallahu alaihi wa Salam.' Wannan ita ce maganar Allah azza wajalla: "Allah yana tabbatar da (imani) ga waɗanda suka yi imani da wannan Kalmar da ta tabbata a rayuwa a duniya da kuma a lahira." (Ibrahim: 27).

Hadisi

Imam Muslim : 5118

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَأَبُو بَكْرِ بْنُ نَافِعٍ قَالُوا حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ يَعْنُونَ ابْنَ مَهْدِيٍّ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ خَيْثَمَةَ عَنْ الْبَرَاءِ بْنِ عَازِبٍ { يُثَبِّتُ اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا بِالْقَوْلِ الثَّابِتِ فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا وَفِي الْآخِرَةِ } قَالَ نَزَلَتْ فِي عَذَابِ الْقَبْرِ

An gaya mana [Abu Bakr bin Abi Syaibah], [Muhammad bin Al Mutsana] da [Abu Bakr bin Nafi'], sun ce: An gaya mana [Abdurrahman bin Mahdi] daga [Sufyan] daga [mahaifinsa] daga [Khaitsamah] daga [Al Bara` bin Azib]: "Allah yana tabbatar da (imani) waɗanda suka yi imani da wannan Kalmar da ta tabbata a rayuwa a duniya da lahira." (Ibrahim: 27) ya ce: Sauka yana da alaƙa da azabar kabari.

Hadisi

Imam Muslim : 5119

حَدَّثَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ الْقَوَارِيرِيُّ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ حَدَّثَنَا بُدَيْلٌ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ شَقِيقٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ إِذَا خَرَجَتْ رُوحُ الْمُؤْمِنِ تَلَقَّاهَا مَلَكَانِ يُصْعِدَانِهَا قَالَ حَمَّادٌ فَذَكَرَ مِنْ طِيبِ رِيحِهَا وَذَكَرَ الْمِسْكَ قَالَ وَيَقُولُ أَهْلُ السَّمَاءِ رُوحٌ طَيِّبَةٌ جَاءَتْ مِنْ قِبَلِ الْأَرْضِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْكِ وَعَلَى جَسَدٍ كُنْتِ تَعْمُرِينَهُ فَيُنْطَلَقُ بِهِ إِلَى رَبِّهِ عَزَّ وَجَلَّ ثُمَّ يَقُولُ انْطَلِقُوا بِهِ إِلَى آخِرِ الْأَجَلِ قَالَ وَإِنَّ الْكَافِرَ إِذَا خَرَجَتْ رُوحُهُ قَالَ حَمَّادٌ وَذَكَرَ مِنْ نَتْنِهَا وَذَكَرَ لَعْنًا وَيَقُولُ أَهْلُ السَّمَاءِ رُوحٌ خَبِيثَةٌ جَاءَتْ مِنْ قِبَلِ الْأَرْضِ قَالَ فَيُقَالُ انْطَلِقُوا بِهِ إِلَى آخِرِ الْأَجَلِ قَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ فَرَدَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَيْطَةً كَانَتْ عَلَيْهِ عَلَى أَنْفِهِ هَكَذَا

Ya gaya min [Ubaidullah bin Umar Al Qawariri] ya gaya mana [Hammad bin Zaid] ya gaya mana [Budail] daga [Abdullah bin Syaqiq] daga [Abu Hurairah] ya ce: Idan ran mumini ya fito daga jikinsa, mala'iku biyu za su haɗu da shi su ɗauke shi, sai Hammad ya ce ya ambaci ƙamshinsa mai ƙamshi ya ce: Yana da ƙamshi kamar turare, sai mazauna sama suka ce: Ruhu mai kyau ya fito daga ƙasa, Allah ya yi maka addu'a kuma ya yi maka addu'a ga jikin da kake rayuwa a ciki. Sai aka kawo shi gaban Ubangijinsa azza wajalla. Sai ya ce: Ka kai shi wurin ƙarshe (wato Sidratul Muntaha). Kuma lallai kafiri ne lokacin da ruhunsa ya fita daga gare shi. Hammad ya ce: ya ambaci ƙamshi mai ƙamshi da zagin da aka yi masa, sai mazauna sama suka ce: Wani mugun ruhu ya fito daga ƙasa. Sai ya ce: sannan ya ce: kai shi har sai ya isa wurin ƙarshe (wato sijiin) Abu Huraira ya ce: Manzon Allah sallallahu alaihi wasallam ya sanya siririn kyallen da yake da shi a hancinsa kamar haka.

Hadisi

Imam Muslim : 5120

حَدَّثَنِي إِسْحَقُ بْنُ عُمَرَ بْنِ سَلِيطٍ الْهُذَلِيُّ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ الْمُغِيرَةِ عَنْ ثَابِتٍ قَالَ قَالَ أَنَسٌ كُنْتُ مَعَ عُمَرَ ح و حَدَّثَنَا شَيْبَانُ بْنُ فَرُّوخَ وَاللَّفْظُ لَهُ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ الْمُغِيرَةِ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ كُنَّا مَعَ عُمَرَ بَيْنَ مَكَّةَ وَالْمَدِينَةِ فَتَرَاءَيْنَا الْهِلَالَ وَكُنْتُ رَجُلًا حَدِيدَ الْبَصَرِ فَرَأَيْتُهُ وَلَيْسَ أَحَدٌ يَزْعُمُ أَنَّهُ رَآهُ غَيْرِي قَالَ فَجَعَلْتُ أَقُولُ لِعُمَرَ أَمَا تَرَاهُ فَجَعَلَ لَا يَرَاهُ قَالَ يَقُولُ عُمَرُ سَأَرَاهُ وَأَنَا مُسْتَلْقٍ عَلَى فِرَاشِي ثُمَّ أَنْشَأَ يُحَدِّثُنَا عَنْ أَهْلِ بَدْرٍ فَقَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يُرِينَا مَصَارِعَ أَهْلِ بَدْرٍ بِالْأَمْسِ يَقُولُ هَذَا مَصْرَعُ فُلَانٍ غَدًا إِنْ شَاءَ اللَّهُ قَالَ فَقَالَ عُمَرُ فَوَالَّذِي بَعَثَهُ بِالْحَقِّ مَا أَخْطَئُوا الْحُدُودَ الَّتِي حَدَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فَجُعِلُوا فِي بِئْرٍ بَعْضُهُمْ عَلَى بَعْضٍ فَانْطَلَقَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى انْتَهَى إِلَيْهِمْ فَقَالَ يَا فُلَانَ بْنَ فُلَانٍ وَيَا فُلَانَ بْنَ فُلَانٍ هَلْ وَجَدْتُمْ مَا وَعَدَكُمْ اللَّهُ وَرَسُولُهُ حَقًّا فَإِنِّي قَدْ وَجَدْتُ مَا وَعَدَنِي اللَّهُ حَقًّا قَالَ عُمَرُ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَيْفَ تُكَلِّمُ أَجْسَادًا لَا أَرْوَاحَ فِيهَا قَالَ مَا أَنْتُمْ بِأَسْمَعَ لِمَا أَقُولُ مِنْهُمْ غَيْرَ أَنَّهُمْ لَا يَسْتَطِيعُونَ أَنْ يَرُدُّوا عَلَيَّ شَيْئًا

Ya gaya min [Ishaq bin Umar bin Salith Al Hudzali] ya gaya mana [Sulaiman bin Al Mughirah] daga [Thabit] ya ce: [Anas] ya ce: Na kasance tare da [Umar]. Ya gaya mana [Syaiban bin Farrukh], rubutunsa, ya gaya mana [Sulaiman bin Al Mughirah] daga [Thabit] daga [Anas bin Malik] ya ce: Mun kasance tare da [Umar] tsakanin Makka da Madina, mun ga wata, ni mutum ne mai gani mai kaifi, na gan shi, amma babu wanda ya yi tunanin babu wanda ya gan shi sai ni. Anas ya ce: Na ce wa Umar: Ba ka gan shi ba? Bai gan shi ba, ya ce: Zan gan shi a kan gadona. Sannan ya gaya mana game da sojojin Badar, ya ce: Manzon Allah sallallahu alaihi wa salam ya nuna mana wurin da sojojin Badar suka mutu jiya, ya ce: "Wannan shine wurin da wani zai mutu gobe, in Allah ya yarda." Anas ya ce: Umar ya ce: Na rantse da wanda ya aiko su da gaskiya, ba su kauce wa iyakokin da Manzon Allah (tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi) ya gindaya ba. Ya ce: An sanya su a cikin rami a ƙasa ɗaya kusa da ɗayan, sai Manzon Allah (tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi) ya yi sauri har sai da ya isa gare su, ya yi kira: "Ya kai-wane, Ya kai-wane, shin kun sami gaskiyar alƙawarin Allah da Manzonsa? Hakika, na sami gaskiyar alƙawarin Allah da aka yi mini alkawari." Umar ya ce: Ya Manzon Allah, ta yaya kuke magana da gawawwaki? Ya ce: "Ba ku jin abin da nake faɗa fiye da yadda suke ji, sai dai cewa ba za su iya amsa mini ba kwata-kwata."