Revert to Islam, click here
ISLAM AL-HAQ: QURAN & HADITH
(The True Islam)
Free Download / Download

Imam Muslim (الامام مسلم) - 5362 Hadith

Hadith

Imam Muslim : 4921

حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي التَّيَّاحِ قَالَ كَانَ لِمُطَرِّفِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ امْرَأَتَانِ فَجَاءَ مِنْ عِنْدِ إِحْدَاهُمَا فَقَالَتْ الْأُخْرَى جِئْتَ مِنْ عِنْدِ فُلَانَةَ فَقَالَ جِئْتُ مِنْ عِنْدِ عِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ فَحَدَّثَنَا أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ أَقَلَّ سَاكِنِي الْجَنَّةِ النِّسَاءُ و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْوَلِيدِ بْنِ عَبْدِ الْحَمِيدِ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي التَّيَّاحِ قَالَ سَمِعْتُ مُطَرِّفًا يُحَدِّثُ أَنَّهُ كَانَتْ لَهُ امْرَأَتَانِ بِمَعْنَى حَدِيثِ مُعَاذٍ

Atugambiire [‘Ubaidullah bin Mu’adz] atugambiire [taata] atugambiire [Syu’bah] kuruga [Abu At Tayyah] akagira ati; [Muthatrif bin ‘Abdullah] akaba aine abakazi babiri, eizooba rimwe akagaruka omuka kuruga ahari omwe aha bakazi be, bwanyima omwe aha bakazi be akamubuuza; Okagaruka kuruga Fulanah? Akagarukamu ati: Nkaruga [‘Imran bin Hushain], atugambiire ngu Omutumwa wa Allah akagira ati: ‘Ngu abakazi nibo bakye munonga omu batuuzi ba Jannata’. Kandi atugambiire [Muhammad bin Al Walid bin ‘Abdul Hamid] atugambiire [Muhammad bin Ja’far] atugambiire [Syu’bah] kuruga [Abu At Tayyah] akagira ati; Nkahurira [Mutharrif] arikugira ngu aine abakazi babiri, -ekirikuhikaana na hadiisi ya Mu’adz.-

Hadith

Imam Muslim : 4922

حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الْكَرِيمِ أَبُو زُرْعَةَ حَدَّثَنَا ابْنُ بُكَيْرٍ حَدَّثَنِي يَعْقُوبُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ مُوسَى بْنِ عُقْبَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ قَالَ كَانَ مِنْ دُعَاءِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اللَّهُمَّ إِنِّي أَعُوذُ بِكَ مِنْ زَوَالِ نِعْمَتِكَ وَتَحَوُّلِ عَافِيَتِكَ وَفُجَاءَةِ نِقْمَتِكَ وَجَمِيعِ سَخَطِكَ

Atugambiire [Ubaidullah bin ‘Abdul Karim Abu Zur’ah] atugambiire [Ibn Bukair] akangambira [Ya’qub bin ‘Abdurrahman] kuruga ahari [Musa bin ‘Uqbah] kuruga ahari [Abdullah bin ‘Dinar] kuruga ahari [‘Abdullah bin ‘Umar] akagira ati; 'Omu kushaba kwa Nabi sallallaahu 'alaihi wasallam hakaba harimu: 'ALLOOHUMMA INNII A'UUDZU BIKA MIN ZAWAALI NI'MATIKA, WATAHAWWULI 'AAFIYATIKA, WAFAJAA'ATI NIQMATIKA, WAFAJAA'ATI NIQMATIKA omu WAJAMII'IKAed indefuge the Allah aha birungi ebi waahaire, kuruga omu kufeerwa amagara agu waahaire, kuruga omu kifubiro kyawe ekyaizire ahonaaho, n’ekiniga kyawe kyona’.’

Hadith

Imam Muslim : 4923

حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ مَنْصُورٍ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ وَمُعْتَمِرُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ سُلَيْمَانَ التَّيْمِيِّ عَنْ أَبِي عُثْمَانَ النَّهْدِيِّ عَنْ أُسَامَةَ بْنِ زَيْدٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا تَرَكْتُ بَعْدِي فِتْنَةً هِيَ أَضَرُّ عَلَى الرِّجَالِ مِنْ النِّسَاءِ

Atugambiire [Sa’id bin Manshur] atugambiire [Sufyan] na [Mu’tamir bin Sulaiman] kuruga ahari [Sulaiman At Taimi] kuruga ahari [Abu Uthman An Nahdi] kuruga ahari [Usamah bin Zaid] akagira ati; 'Nabi sallallaahu 'alaihi wasallam akagira ati: 'Bwanyima y'okufa kwangye, tihaine nshonga y'akabi akarikukirayo aha bashaija kukira abakazi.'

Hadith

Imam Muslim : 4924

حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ الْعَنْبَرِيُّ وَسُوَيْدُ بْنُ سَعِيدٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الْأَعْلَى جَمِيعًا عَنْ الْمُعْتَمِرِ قَالَ ابْنُ مُعَاذٍ حَدَّثَنَا الْمُعْتَمِرُ بْنُ سُلَيْمَانَ قَالَ قَالَ أَبِي حَدَّثَنَا أَبُو عُثْمَانَ عَنْ أُسَامَةَ بْنِ زَيْدِ بْنِ حَارِثَةَ وَسَعِيدِ بْنِ زَيْدِ بْنِ عَمْرِو بْنِ نُفَيْلٍ أَنَّهُمَا حَدَّثَا عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ مَا تَرَكْتُ بَعْدِي فِي النَّاسِ فِتْنَةً أَضَرَّ عَلَى الرِّجَالِ مِنْ النِّسَاءِ و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَابْنُ نُمَيْرٍ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو خَالِدٍ الْأَحْمَرُ ح و حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا هُشَيْمٌ ح و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا جَرِيرٌ كُلُّهُمْ عَنْ سُلَيْمَانَ التَّيْمِيِّ بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَهُ

Ku yaaherize kutugambira [Ubaidullah bin Mu’adz Al Anbari] na [Suwaid bin Sa’id] na [Muhammad bin Abdul A’la] boona kuruga [Mu’tamir], Ibn Mu’adz akagira ati; Al Mutamir bin Sulaiman atugambiire ngu akagira ati; [Tata] akagira ati; akatugambira [Abu Uthman] kuruga ahari [Usamah bin Zaid bin Haritsah] na [Sa’id bin Zaid bin Amru bin Nufail] ngu bombi bakatugambira kuruga aha Mutumwa wa Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam ngu akagira ati: ‘Bwanyima y’okufa kwangye, tihaine entandikwa y’akabi erikukira aha bantu. Kandi ku yaaherize kutugambira [Abu Bakar bin Abu Syaiba] na [Ibn Numair] akagira ati; akatugambira [Abu Khalid Al Ahmar] Nikyo kimwe kyagambirwa kuruga omu muhanda ogundi, kandi kyatugambira [Yahya bin Yahya] akatumanyisa [Husyaim] Nikyo kimwe kyatugambira kuruga omu muhanda ogundi, kandi kyatugambira [Ishaq bin Ibrahim] buri kimwe AtJariimi kuruga] eki [] sanad, aine Hadiisi erikushushana n’egyo.

Hadith

Imam Muslim : 4925

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي مَسْلَمَةَ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا نَضْرَةَ يُحَدِّثُ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ الدُّنْيَا حُلْوَةٌ خَضِرَةٌ وَإِنَّ اللَّهَ مُسْتَخْلِفُكُمْ فِيهَا فَيَنْظُرُ كَيْفَ تَعْمَلُونَ فَاتَّقُوا الدُّنْيَا وَاتَّقُوا النِّسَاءَ فَإِنَّ أَوَّلَ فِتْنَةِ بَنِي إِسْرَائِيلَ كَانَتْ فِي النِّسَاءِ وَفِي حَدِيثِ ابْنِ بَشَّارٍ لِيَنْظُرَ كَيْفَ تَعْمَلُونَ

Kitugambirwe ngu [Muhammad bin Al Mutsanna] na [Muhammad bin Basysyar] bombi bakagira ngu; atugambiire [Muhammad bin Ja’far] atugambiire [Syu’bah] kuruga ahari [Abu Maslamah] akagira ati; Nkahurira [Abu Nadlrah] arikugamba ekitebyo kuruga ahari [Abu Sa’id Al Khudri] ngu nabi akagira ati: ‘Buzima ensi neeshemeza. Kandi buzima Allah abahaire amaani mwena. Reero Allah arinda -nareeba- eki murikukora -omunsi egyo-. Nahabwekyo, mutiine ensi kandi mutiine abakazi, ahabwokuba omu mazima obukomooko bw’akabi ka Bani Isarail n’abakazi’. Omubwire obwo, omu Hadiisi, Ibn Basyar nakozesa sentensi egi; 'liyandlur kaifa ta'malun'. -Reero Allah -nafayo- aha bi murikukora -omunsi egyo-'.

Hadith

Imam Muslim : 4926

حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَقَ الْمُسَيَّبِيُّ حَدَّثَنِي أَنَسٌ يَعْنِي ابْنَ عِيَاضٍ أَبَا ضَمْرَةَ عَنْ مُوسَى بْنِ عُقْبَةَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ بَيْنَمَا ثَلَاثَةُ نَفَرٍ يَتَمَشَّوْنَ أَخَذَهُمْ الْمَطَرُ فَأَوَوْا إِلَى غَارٍ فِي جَبَلٍ فَانْحَطَّتْ عَلَى فَمِ غَارِهِمْ صَخْرَةٌ مِنْ الْجَبَلِ فَانْطَبَقَتْ عَلَيْهِمْ فَقَالَ بَعْضُهُمْ لِبَعْضٍ انْظُرُوا أَعْمَالًا عَمِلْتُمُوهَا صَالِحَةً لِلَّهِ فَادْعُوا اللَّهَ تَعَالَى بِهَا لَعَلَّ اللَّهَ يَفْرُجُهَا عَنْكُمْ فَقَالَ أَحَدُهُمْ اللَّهُمَّ إِنَّهُ كَانَ لِي وَالِدَانِ شَيْخَانِ كَبِيرَانِ وَامْرَأَتِي وَلِي صِبْيَةٌ صِغَارٌ أَرْعَى عَلَيْهِمْ فَإِذَا أَرَحْتُ عَلَيْهِمْ حَلَبْتُ فَبَدَأْتُ بِوَالِدَيَّ فَسَقَيْتُهُمَا قَبْلَ بَنِيَّ وَأَنَّهُ نَأَى بِي ذَاتَ يَوْمٍ الشَّجَرُ فَلَمْ آتِ حَتَّى أَمْسَيْتُ فَوَجَدْتُهُمَا قَدْ نَامَا فَحَلَبْتُ كَمَا كُنْتُ أَحْلُبُ فَجِئْتُ بِالْحِلَابِ فَقُمْتُ عِنْدَ رُءُوسِهِمَا أَكْرَهُ أَنْ أُوقِظَهُمَا مِنْ نَوْمِهِمَا وَأَكْرَهُ أَنْ أَسْقِيَ الصِّبْيَةَ قَبْلَهُمَا وَالصِّبْيَةُ يَتَضَاغَوْنَ عِنْدَ قَدَمَيَّ فَلَمْ يَزَلْ ذَلِكَ دَأْبِي وَدَأْبَهُمْ حَتَّى طَلَعَ الْفَجْرُ فَإِنْ كُنْتَ تَعْلَمُ أَنِّي فَعَلْتُ ذَلِكَ ابْتِغَاءَ وَجْهِكَ فَافْرُجْ لَنَا مِنْهَا فُرْجَةً نَرَى مِنْهَا السَّمَاءَ فَفَرَجَ اللَّهُ مِنْهَا فُرْجَةً فَرَأَوْا مِنْهَا السَّمَاءَ وَقَالَ الْآخَرُ اللَّهُمَّ إِنَّهُ كَانَتْ لِيَ ابْنَةُ عَمٍّ أَحْبَبْتُهَا كَأَشَدِّ مَا يُحِبُّ الرِّجَالُ النِّسَاءَ وَطَلَبْتُ إِلَيْهَا نَفْسَهَا فَأَبَتْ حَتَّى آتِيَهَا بِمِائَةِ دِينَارٍ فَتَعِبْتُ حَتَّى جَمَعْتُ مِائَةَ دِينَارٍ فَجِئْتُهَا بِهَا فَلَمَّا وَقَعْتُ بَيْنَ رِجْلَيْهَا قَالَتْ يَا عَبْدَ اللَّهِ اتَّقِ اللَّهَ وَلَا تَفْتَحْ الْخَاتَمَ إِلَّا بِحَقِّهِ فَقُمْتُ عَنْهَا فَإِنْ كُنْتَ تَعْلَمُ أَنِّي فَعَلْتُ ذَلِكَ ابْتِغَاءَ وَجْهِكَ فَافْرُجْ لَنَا مِنْهَا فُرْجَةً فَفَرَجَ لَهُمْ وَقَالَ الْآخَرُ اللَّهُمَّ إِنِّي كُنْتُ اسْتَأْجَرْتُ أَجِيرًا بِفَرَقِ أَرُزٍّ فَلَمَّا قَضَى عَمَلَهُ قَالَ أَعْطِنِي حَقِّي فَعَرَضْتُ عَلَيْهِ فَرَقَهُ فَرَغِبَ عَنْهُ فَلَمْ أَزَلْ أَزْرَعُهُ حَتَّى جَمَعْتُ مِنْهُ بَقَرًا وَرِعَاءَهَا فَجَاءَنِي فَقَالَ اتَّقِ اللَّهَ وَلَا تَظْلِمْنِي حَقِّي قُلْتُ اذْهَبْ إِلَى تِلْكَ الْبَقَرِ وَرِعَائِهَا فَخُذْهَا فَقَالَ اتَّقِ اللَّهَ وَلَا تَسْتَهْزِئْ بِي فَقُلْتُ إِنِّي لَا أَسْتَهْزِئُ بِكَ خُذْ ذَلِكَ الْبَقَرَ وَرِعَاءَهَا فَأَخَذَهُ فَذَهَبَ بِهِ فَإِنْ كُنْتَ تَعْلَمُ أَنِّي فَعَلْتُ ذَلِكَ ابْتِغَاءَ وَجْهِكَ فَافْرُجْ لَنَا مَا بَقِيَ فَفَرَجَ اللَّهُ مَا بَقِيَ و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالَا أَخْبَرَنَا أَبُو عَاصِمٍ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ أَخْبَرَنِي مُوسَى بْنُ عُقْبَةَ ح و حَدَّثَنِي سُوَيْدُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُسْهِرٍ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ ح و حَدَّثَنِي أَبُو كُرَيْبٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ طَرِيفٍ الْبَجَلِيُّ قَالَا حَدَّثَنَا ابْنُ فُضَيْلٍ حَدَّثَنَا أَبِي وَرَقَبَةُ بْنُ مَسْقَلَةَ ح و حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَحَسَنٌ الْحُلْوَانِيُّ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالُوا حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ يَعْنُونَ ابْنَ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ صَالِحِ بْنِ كَيْسَانَ كُلُّهُمْ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمَعْنَى حَدِيثِ أَبِي ضَمْرَةَ عَنْ مُوسَى بْنِ عُقْبَةَ وَزَادُوا فِي حَدِيثِهِمْ وَخَرَجُوا يَمْشُونَ وَفِي حَدِيثِ صَالِحٍ يَتَمَاشَوْنَ إِلَّا عُبَيْدَ اللَّهِ فَإِنَّ فِي حَدِيثِهِ وَخَرَجُوا وَلَمْ يَذْكُرْ بَعْدَهَا شَيْئًا حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ سَهْلٍ التَّمِيمِيُّ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ بِهْرَامَ وَأَبُو بَكْرِ بْنُ إِسْحَقَ قَالَ ابْنُ سَهْلٍ حَدَّثَنَا و قَالَ الْآخَرَانِ أَخْبَرَنَا أَبُو الْيَمَانِ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ أَخْبَرَنِي سَالِمُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ انْطَلَقَ ثَلَاثَةُ رَهْطٍ مِمَّنْ كَانَ قَبْلَكُمْ حَتَّى آوَاهُمْ الْمَبِيتُ إِلَى غَارٍ وَاقْتَصَّ الْحَدِيثَ بِمَعْنَى حَدِيثِ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ غَيْرَ أَنَّهُ قَالَ قَالَ رَجُلٌ مِنْهُمْ اللَّهُمَّ كَانَ لِي أَبَوَانِ شَيْخَانِ كَبِيرَانِ فَكُنْتُ لَا أَغْبِقُ قَبْلَهُمَا أَهْلًا وَلَا مَالًا وَقَالَ فَامْتَنَعَتْ مِنِّي حَتَّى أَلَمَّتْ بِهَا سَنَةٌ مِنْ السِّنِينَ فَجَاءَتْنِي فَأَعْطَيْتُهَا عِشْرِينَ وَمِائَةَ دِينَارٍ وَقَالَ فَثَمَّرْتُ أَجْرَهُ حَتَّى كَثُرَتْ مِنْهُ الْأَمْوَالُ فَارْتَعَجَتْ وَقَالَ فَخَرَجُوا مِنْ الْغَارِ يَمْشُونَ

Akangambira [Muhammad bin Ishaq Al Musayyabi]; akangambira [Anas bin ‘Iyadl Abu Dlamrah] kuruga ahari [Musa bin ‘Uqbah] kuruga ahari [Nafi’] kuruga ahari [‘Abdullah bin ‘Umar] kuruga ahari Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam akagira ati: ‘Abashaija bashatu ku baabaire nibagyendera, ahonaaho enjura ekatandika kugwa kuhitsya obu baahungira omu nkungu. Batarikuteekateeka, orubaare ruhango rukagwa rwashweka akanwa k’enyanga egyo rwabakwatira omunda. Reero omwe aharibo agambira munywani we ondiijo ati; ‘Ijuka ebikorwa birungi ebi waakozire ahabw’okusherura okusiimwa Allah kwonka. Bwanyima y'ekyo, shaba kandi oshabe Allah obuhwezi kurabira omu bikorwa ebi ebihikire, twine amatsiko ngu Allah naija kwihaho oburemeezi bwawe. Tihakyahingwireho obwire buraingwa omwe aharibo akagira ati; ‘Ai Allah, Ruhanga wangye, nkaba nyine abazaire babiri abakuzire. Oyihireho ekyo, nyine n’omukazi n’abaana bato baingi. Ninbashagika ndikuriisa amatungo. Ku ndikugaruka omuka kuruga omu kuriisa, ahonaaho nkama kandi nteeka abazaire bangye omu mwanya gw’okubanza. Bwanyima amate nkagaha abazaire bangye ntakagahaire abaana bangye. Obwire bumwe, omwanya gwangye gw’okuriisa gukaba guri hare munonga, nkaba ngaruka omuka omu mwabazyo gwonka. Reero nkashanga abazaire bangye bagwejegyeire munonga. Reero nk’oku kyabaire kiri butoosha, ahonaaho nkashohoza amate kandi bwanyima y’ekyo nkamutwara omu kishengye ky’abazaire bangye. Nkemerera haihi n’abo babiri kandi tindabasisiimure omu kirooto kyabo. Kwonka kandi nyowe tindikwenda kuha abaana bangye amate abazaire bangye batakaganyweire, n'obu bo, abaana bangye, berundaniire aha bigyere byangye kushaba eky'okunywa ahabw'okuba baine enjara nyingi. Nyowe n’abaana bangye tukakora embeera egi n’omutima gwaitu gwona kuhitsya omu kasheeshe. Ai Allah, ku oraabe noomanya ngu ekikorwa eki nkakikora ahabw’okugira amatsiko g’okusiimwa kwawe kwonka, mbwenu otwigurireho omuhanda tureebe omushana! ’ Aha muheru Allah Subhanahu wa Ta’ala akaigura ekiina omu mpanga, ahabw’ebikorwa ebirungi ebi, ngu babaase kureeba eiguru. Omwe aharibo akeemerera yagira ati; 'Ai Allah, Ruhanga wangye, nkaba nyine munyanyazi omukazi - muhara wa shwenkazi wangye - ou naabaire ninkunda nk'oku abashaija barikukunda abakazi. Obwire bumwe nkamugira ngu akore ekintu ky’obushambani, kwonka yayanga kuhitsya obu naabaasa kumuha edinaara igana. Bwanyima y’okugyezaho kushorooza empiiha igana, nkahendera mbaasize kumuha esente ezo. Ku naabaire ndi ahagati y'ebibero bye - nyeteekateekire kumuteera -, ahonaaho akagira ati; 'Iwe muheereza wa Allah, tiina Allah kandi otakingura empeta -nkore rukundo- okwihaho bwanyima y'okuba eyaawe'. Bwanyima nkaimuka naamusigaho. Ai Allah, Mukama wangye, buzima noomanya ngu eki nkakikora ahabw’okugira amatsiko g’okusiimwa kwawe kwonka. N'ahabw'ekyo, twigurireho ekiina! ’ Aha muheru Allah Subhanahu wa Ta’ala akaiguraho ekiina ekindi kikye ahabwabo boona bashatu. Ondiijo muntu yayemerera yagira ati; ‘Oh Allah, Ruhanga wangye, rimwe nkaragiira omuntu kukora omu misiri yangye y’omuceeri arikugaaniira aha byarugamu. Ku yaaherize omurimo gwe, yaagira ati; ‘Mumpe obugabe bwangye! ’ Kwonka nkaba ntarikubaasa kumuha obugabe obwo kuhitsya obu yaahuriire aine ekiniga kingi. Bwanyima y’ekyo, nkahinga emisiri yangye y’omuceeri kugira ngu mbaase kurundaana esente ezirikuruga omu kugura ente nyingi n’okushashura abariisa baingi. Bwanyima y'obwire buraingwa, omuntu ou naabaire ntakahaire obugabe bwe enyimaho akaija yangira ati; 'Mutiine Allah kandi mutakora obutari buringaaniza aha bugabe . abandi! ’ Reero nkagambira omuntu ogwo nti nti; ‘Gyenda aha nte n’abariisa bazo ozitware zoona! ’ Omuntu ogwo akagarukamu ati; ‘Mutiine Allah kandi mutanshekyerera! ’ Bwanyima nkagaruka naamugira nti; ‘Buzima nkaba ntarikumanyisa kukushekyerera. N'ahabw'ekyo, otware ente zoona n'abariisa baazo! ’ Ahamuheru omushaija akeetegyereza yatwara ente zoona. Ai Allah, buzimazima nooba omanyire kare ngu eki nakozire enyima n’okusherura okusiimwa kwawe kwonka. Nahabwekyo, igura ekicweka ky’omuryango gw’enyanga ekitakakingirwe! 'Ahamuheru Allah akaigura ebindi, ngu babaase kuruga omunyanga eyaabaire ekingirwe orubaare ruhango'. Kandi kitugambirwe [Ishaq bin Mansur] na [Abad bin Humaid] bombi bakagira ngu; Kikatugambirwa [Abu ‘Ashim] kuruga ahari [Ibn Juraij] Kikagambirwa ahariinye [Musa bin Uqbah] Nikyo kimwe kikagambwaho kuruga omu muhanda ogundi, Kandi kikagambwaho ahariinye [Suwaid bin Sa’id] Kikagambwaho ahariitwe [Ali bin Mushir] kuruga ahari [Ubaidullah kikagambwaho kuruga ahari [Ubaidullah] Nikyo kimwe kikagambwaho kuruga ahari [Ubaidullah] Nikyo kimwe kikagambwaho kuruga ahari [Ubaidullah] [Abu Kuraib] na [Muhammad bin Tharif Al Bajali] bombi bakagira ngu; Kitugambirwe [Ibn Fudlail] Kitugambirwe [Tata] na [Raqabah bin Masqalah] Nikyo kimwe nikigambwa kuruga omu muhanda ogundi, Kikagambirwa nyowe [Zuhair bin Harb] na [Hasan Al Hulwani] na [Abad bin Humaid] bakagira ngu; Atugambiire [Ya’qub], nikwo kugira ngu Ibn Ibrahim bin Sa’ad, atugambiire [taata] kuruga ahari [Salih bin Kaisan] buri kimwe kuruga ahari [Nafi’] kuruga ahari [Ibn ‘Umar] kuruga ahari Nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam ekirikushushana na Hadiisi ya Abu Dlamidith we kuruga ahari, 'bwanyima bakarugayo'. Omu bwire obwo, omu Hadiisi ya Abu Salih arikukoresa lafazh; ‘Yatamasyauna’ -okugyendera ahari buri omwe-. Okwihaho Ubaidullah ori omu Hadiisi ye arikukoresa lafazh yonka; just wa kharaju hatariho sentensi yoona bwanyima yaayo. Akangambira [Muhammad bin Sahl At Tamimi] na [Abdullah bin Abdurrahman bin Bihram] na [Abu Bakr bin Ishaq]; [Ibnu Sahl] akagira ati; atugambiire, kandi akagira ondiijo; atumanyiise [Abul Yaman] atumanyiise [Syu’aib] kuruga [Az Zuhri] atumanyiise [Salim bin Abdullah] ngu [Abdullah bin Umar] akagira; Nkahurira nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam arikugira ati: ‘Hakaba hariho entumwa ishatu ezaabaire nizikubanza, kuhitsya obu aha muheru zaamara ekiro omu mpango’. Bwanyima akagamba Hadiisi eyabaire eri emwe na Hadiisi ya Nafi kuruga ahari Ibn Umar. Kwonka akagira omu muringo gw’okuhandiika ati; 'omwe aharibo akagira ati; Ai Allah, nyine abazaire abakuzire, tinkahaire eka yangye nari amatungo gangye amaizi g'okunywa omu mwabazyo ntakagaheire bombi kubanza. -Kandi n'omuhandiiki; - obwo omukazi yanyanga okuhitsya obu eizooba rimwe haabaireho enjara, omukazi akagaruka ahariinye, obwo nkamuha dinaara igana na makumi abiri'. -Kandi n'omuhandiiki; - 'Bwanyima nkashorooza empeera, okuhitsya obu naatangaara, ahabw'okuba esente zikaba zikuzire zikaba nyingi. -Kandi n'omuhandiiki; - 'bwanyima bakaruga omu mpango'.

Hadith

Imam Muslim : 4927

حَدَّثَنِي سُوَيْدُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ مَيْسَرَةَ حَدَّثَنِي زَيْدُ بْنُ أَسْلَمَ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ أَنَا عِنْدَ ظَنِّ عَبْدِي بِي وَأَنَا مَعَهُ حَيْثُ يَذْكُرُنِي وَاللَّهِ لَلَّهُ أَفْرَحُ بِتَوْبَةِ عَبْدِهِ مِنْ أَحَدِكُمْ يَجِدُ ضَالَّتَهُ بِالْفَلَاةِ وَمَنْ تَقَرَّبَ إِلَيَّ شِبْرًا تَقَرَّبْتُ إِلَيْهِ ذِرَاعًا وَمَنْ تَقَرَّبَ إِلَيَّ ذِرَاعًا تَقَرَّبْتُ إِلَيْهِ بَاعًا وَإِذَا أَقْبَلَ إِلَيَّ يَمْشِي أَقْبَلْتُ إِلَيْهِ أُهَرْوِلُ

Kigambirwe nyowe [Suwaid bin Sa’id] atugambiire [Hafsh bin Maisarah] yangira [Zaid bin Aslam] kuruga ahari [Abu Salih] kuruga ahari [Abu Hurairah] kuruga ahari Rasulullah akagira ati: ‘Allah ta’ala naagira ati: Ndi hamwe n’omuheereza wangye, kandi we ndi hamwe nawe. By Allah, Allah Ta'ala nashemererwa munonga okwikiriza okweteisa kw'omuntu, okukira okushemererwa kw'omuntu orikushanga ekintu ekibuzire omu mwanya muhango. Omuntu weena orikwija haihi naanye inci emwe, naanye ndyamwirira haihi n’ekikopo kimwe. Ku araabe nanyehitsyaho omukono gumwe, naanye niinyija kumuhitsyaho omukono gumwe. Ku araabe naija ahariinye arikugyendesa ebigyere, naanye ninyija ahariwe ndikwiruka’.

Hadith

Imam Muslim : 4928

حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ بْنِ قَعْنَبٍ الْقَعْنَبِيُّ حَدَّثَنَا الْمُغِيرَةُ يَعْنِي ابْنَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْحِزَامِيَّ عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَلَّهُ أَشَدُّ فَرَحًا بِتَوْبَةِ أَحَدِكُمْ مِنْ أَحَدِكُمْ بِضَالَّتِهِ إِذَا وَجَدَهَا و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنْ هَمَّامِ بْنِ مُنَبِّهٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمَعْنَاهُ

Akangambira [‘Abdullah bin Maslamah bin Qa’nab Al Qa’nabi] atugambiire [Al Mughirah bin ‘Abdurrahman Al Hizami] kuruga ahari [Abu Az Zinad] kuruga ahari [Al A’raj] kuruga ahari [Abu Hurairah] akagira ati; 'Omutumwa wa Allah sallallaahu 'alaihi wasallam akagira ati: 'Allah Ta'ala nashemererwa munonga kwikiriza okweteisa kw'omuntu, okukira okushemererwa kw'omuntu orikugaruka kutunga ekintu ekibuzire'. Kandi atugambiire [Muhammad bin Rafi’] Atugambiire [Abdurrazaq] Atugambiire [Ma’mar] kuruga ahari [Hammam bin Munabih] kuruga ahari [Abu Hurairah] kuruga ahari nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam na Hadiisi ehikire.

Hadith

Imam Muslim : 4929

حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَاللَّفْظُ لِعُثْمَانَ قَالَ إِسْحَقُ أَخْبَرَنَا و قَالَ عُثْمَانُ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ عُمَارَةَ بْنِ عُمَيْرٍ عَنْ الْحَارِثِ بْنِ سُوَيْدٍ قَالَ دَخَلْتُ عَلَى عَبْدِ اللَّهِ أَعُودُهُ وَهُوَ مَرِيضٌ فَحَدَّثَنَا بِحَدِيثَيْنِ حَدِيثًا عَنْ نَفْسِهِ وَحَدِيثًا عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ لَلَّهُ أَشَدُّ فَرَحًا بِتَوْبَةِ عَبْدِهِ الْمُؤْمِنِ مِنْ رَجُلٍ فِي أَرْضٍ دَوِّيَّةٍ مَهْلِكَةٍ مَعَهُ رَاحِلَتُهُ عَلَيْهَا طَعَامُهُ وَشَرَابُهُ فَنَامَ فَاسْتَيْقَظَ وَقَدْ ذَهَبَتْ فَطَلَبَهَا حَتَّى أَدْرَكَهُ الْعَطَشُ ثُمَّ قَالَ أَرْجِعُ إِلَى مَكَانِيَ الَّذِي كُنْتُ فِيهِ فَأَنَامُ حَتَّى أَمُوتَ فَوَضَعَ رَأْسَهُ عَلَى سَاعِدِهِ لِيَمُوتَ فَاسْتَيْقَظَ وَعِنْدَهُ رَاحِلَتُهُ وَعَلَيْهَا زَادُهُ وَطَعَامُهُ وَشَرَابُهُ فَاللَّهُ أَشَدُّ فَرَحًا بِتَوْبَةِ الْعَبْدِ الْمُؤْمِنِ مِنْ هَذَا بِرَاحِلَتِهِ وَزَادِهِ و حَدَّثَنَاه أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ عَنْ قُطْبَةَ بْنِ عَبْدِ الْعَزِيزِ عَنْ الْأَعْمَشِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَقَالَ مِنْ رَجُلٍ بِدَاوِيَّةٍ مِنْ الْأَرْضِ و حَدَّثَنِي إِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ حَدَّثَنَا عُمَارَةُ بْنُ عُمَيْرٍ قَالَ سَمِعْتُ الْحَارِثَ بْنَ سُوَيْدٍ قَالَ حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ حَدِيثَيْنِ أَحَدُهُمَا عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالْآخَرُ عَنْ نَفْسِهِ فَقَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَلَّهُ أَشَدُّ فَرَحًا بِتَوْبَةِ عَبْدِهِ الْمُؤْمِنِ بِمِثْلِ حَدِيثِ جَرِيرٍ

Atugambiire [Usman bin Abu Syaibah] na [Ishaq bin Ibrahim] -kandi lafadh egi n’eya Usman- Ishaq akagira ati; atumanyiise, kandi Uthman akagira ati; atugambiire [Jarir] kuruga ahari [Al A’masy] kuruga ahari [Umarah bin Umair] kuruga ahari [Al Harith bin Suwaid] akagira ati; ‘Obwire obumwe nkaija omuka ya Abdullah kumutaayaayira obu yaabaire arwaire. Bwanyima yangira aha bintu bibiri: kimwe ahariwe kandi ekindi ahari nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam’. [Abdullah] akagira ati; 'Obwire obumwe nkahurira omutumwa wa Allah sallallaahu 'alaihi wasallam arikugira ati: 'Allah nahurira aine okushemererwa ahabw'okuba okweteisa kw'omuheereza omwesigwa nikukira okushemererwa kw'omuntu omu ihamba rya Sahara eririmu obuzibu arikuhererukayo n'enyamaishwa ye ei arikuvuga n'ebintu by'okurya n'eby'okunywa, reero agwejegyera. Ku yaimukire omuturo, kyashangwa ngu ekinyamaishwa kye eki yaabaire avuga kikaba kitorokire n’eby’okurya bye n’eby’okunywa. Reero omuntu ogwo aronda enyamaishwa ye eyaabaire evugaho aha na hariya okuhitsya obu yaahurira aine eiriho. Bwanyima y'ekyo, akagira ati; 'Nikirungi ngarukye omukitanda kyangye eky'okubanza kuhisya obu ndaafe'. Tihakyahingwireho obwire buraingwa, omuntu ogwo akabyama omutwe aha mikono ye kandi yaayetebeekanisa kufa. Ku yaimukire, kikashangwa ngu ekinyamaishwa kye eki yaabaire avuga kikaba kiri aha rubaju rwe, kireetsire eby’okurya n’eby’okunywa. Okushemererwa kwa Allah ahabw’okweteisa kw’omuheereza we omwesigwa nikukira okushemererwa kw’omuntu ou ekinyamaishwa kye eki arikuvuga kikarekurwa reero akagaruka aine eby’okurya n’eby’okunywa.’ Kandi atugambiire [Abu Bakr bin Abu Syaibah] atugambiire [Yahya bin Adamu] kuruga ahari [Quthbah bin Abdul Aziz] kuruga ahari [Al A’masy] na sanad egi, kandi akagira ati; y’omushaija omu ihamba eririkutiinisa’. Kandi angambire [Ishaq bin Mansur] atugambire [Abu Usamah] atugambire [Al A’masy] atugambire [Umarah bin Umair] akagira ati; Nkahurira [Al Harith bin Suwaid] arikugira ati; akangambira [‘Abdullah] aha hadiisi ibiri. Kimwe aharibyo nikiruga ahari nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam, kandi ekindi nikikwata ahariwe. Naagira ati; Omurangi sallallaahu ‘alaihi wasallam akagira ati: ‘Ruhanga nashemererwa munonga ahabw’okweteisa kw’omuheereza orikwikiriza’. -ekirikushushana na Hadiisi ya Jarir.-

Hadith

Imam Muslim : 4930

حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ الْعَنْبَرِيُّ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا أَبُو يُونُسَ عَنْ سِمَاكٍ قَالَ خَطَبَ النُّعْمَانُ بْنُ بَشِيرٍ فَقَالَ لَلَّهُ أَشَدُّ فَرَحًا بِتَوْبَةِ عَبْدِهِ مِنْ رَجُلٍ حَمَلَ زَادَهُ وَمَزَادَهُ عَلَى بَعِيرٍ ثُمَّ سَارَ حَتَّى كَانَ بِفَلَاةٍ مِنْ الْأَرْضِ فَأَدْرَكَتْهُ الْقَائِلَةُ فَنَزَلَ فَقَالَ تَحْتَ شَجَرَةٍ فَغَلَبَتْهُ عَيْنُهُ وَانْسَلَّ بَعِيرُهُ فَاسْتَيْقَظَ فَسَعَى شَرَفًا فَلَمْ يَرَ شَيْئًا ثُمَّ سَعَى شَرَفًا ثَانِيًا فَلَمْ يَرَ شَيْئًا ثُمَّ سَعَى شَرَفًا ثَالِثًا فَلَمْ يَرَ شَيْئًا فَأَقْبَلَ حَتَّى أَتَى مَكَانَهُ الَّذِي قَالَ فِيهِ فَبَيْنَمَا هُوَ قَاعِدٌ إِذْ جَاءَهُ بَعِيرُهُ يَمْشِي حَتَّى وَضَعَ خِطَامَهُ فِي يَدِهِ فَلَلَّهُ أَشَدُّ فَرَحًا بِتَوْبَةِ الْعَبْدِ مِنْ هَذَا حِينَ وَجَدَ بَعِيرَهُ عَلَى حَالِهِ قَالَ سِمَاكٌ فَزَعَمَ الشَّعْبِيُّ أَنَّ النُّعْمَانَ رَفَعَ هَذَا الْحَدِيثَ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَمَّا أَنَا فَلَمْ أَسْمَعْهُ

Atugambiire [‘Ubaidullah bin Mu’adz Al ‘Anbari] atugambiire [taata] atugambiire [Abu Yunus] kuruga [Muhurire] akagira ati; [Omunumani bin Basyir] akabuurira, n’ahabw’ekyo akagira ati; Buzima, okushemererwa kwa Allah ahabw’okweteisa kw’omuheereza we nikukira okushemererwa kw’omwe omuriimwe owaabaire ayekoreire eby’okurya bye n’eby’okunywa bye aha ngamira, akagyendera omu ihamba rihango. bwanyima yaahuumuraho kakye, yaagwejegyera ahansi y'omuti. Ahonaaho engamira ye ekarugaho, yaagisherura omu nshozi, kwonka tarashangire kintu kyona, bwanyima yaagaruka yaasherura omu nshozi ezindi, kwonka tiyaagireeba, yaaza aha rushozi orundi, kwonka nabwo tarashangire kintu kyona. Aha muheru yaagaruka omu mwanya gwe gw'okuhuumuriramu. Ku yaabaire asitami, ahonaaho engamira ye yaija ahu ari, yaamukwatsa obukomooko. Nahabwekyo okushemererwa kwa Allah omu kweteisa kw’omuheereza nikukira okushemererwa kw’omuntu ogu ku arikugaruka omu ngamira ye omu mbeera yaayo ey’okubanza. [Muhurire] akagira ati; [Sha’bi] akateekateeka ngu Nu’man akagira ngu Hadiisi egi akagiha nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam, kwonka nyowe tinkahuriraga.

Hadith

Imam Muslim : 4931

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى وَجَعْفَرُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالَ جَعْفَرٌ حَدَّثَنَا و قَالَ يَحْيَى أَخْبَرَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ إِيَادِ بْنِ لَقِيطٍ عَنْ إِيَادٍ عَنْ الْبَرَاءِ بْنِ عَازِبٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَيْفَ تَقُولُونَ بِفَرَحِ رَجُلٍ انْفَلَتَتْ مِنْهُ رَاحِلَتُهُ تَجُرُّ زِمَامَهَا بِأَرْضٍ قَفْرٍ لَيْسَ بِهَا طَعَامٌ وَلَا شَرَابٌ وَعَلَيْهَا لَهُ طَعَامٌ وَشَرَابٌ فَطَلَبَهَا حَتَّى شَقَّ عَلَيْهِ ثُمَّ مَرَّتْ بِجِذْلِ شَجَرَةٍ فَتَعَلَّقَ زِمَامُهَا فَوَجَدَهَا مُتَعَلِّقَةً بِهِ قُلْنَا شَدِيدًا يَا رَسُولَ اللَّهِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَا وَاللَّهِ لَلَّهُ أَشَدُّ فَرَحًا بِتَوْبَةِ عَبْدِهِ مِنْ الرَّجُلِ بِرَاحِلَتِهِ قَالَ جَعْفَرٌ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ إِيَادٍ عَنْ أَبِيهِ

Atugambiire [Yahya bin Yahya] na [Ja’far bin Humaid], Ja’far akagira ati; atugambiire, kandi akagira ngu Yahya; atumanyiise [‘Ubaidullah bin Iyad bin Laqith] kuruga [Iyad] kuruga [Al Barra bin ‘Azib] akagira ati; Rasulullah Sallallahu 'alaihi wasallam akagira ati; ‘Noogira ngu okushemererwa kw’omuntu orikufeerwa enyamaishwa ei arikuvuga ku arikugitwara omu ihamba eririmu ebishaka, tiharimu maizi g’okunywa n’eby’okurya, n’obu aha ngamira haraabe hariho amaizi g’okunywa n’eby’okurya. Bwanyima akagisherura okuhitsya obu yaaruhire munonga. Ku yaahingwireho omuti, akashanga enyamaishwa ebohirwe aho?’ Nahabwekyo nitugira ngu; 'Buzima omuntu ogwo akashemererwa munonga, iwe Mutumwa wa Allah'. Nahabwekyo nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam akagira ati: ‘Buzima Allah nashemererwa munonga ahabw’okweteisa kw’omuheereza we okukira omuntu orikushanga ekinyamaishwa kye eki arikuvugaho kigarukire’. Ja'far akagira ati; atugambiire ‘Ubaidullah bin Iyad kuruga ahari ishe.

Hadith

Imam Muslim : 4932

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الصَّبَّاحِ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا عُمَرُ بْنُ يُونُسَ حَدَّثَنَا عِكْرِمَةُ بْنُ عَمَّارٍ حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ وَهُوَ عَمُّهُ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَلَّهُ أَشَدُّ فَرَحًا بِتَوْبَةِ عَبْدِهِ حِينَ يَتُوبُ إِلَيْهِ مِنْ أَحَدِكُمْ كَانَ عَلَى رَاحِلَتِهِ بِأَرْضِ فَلَاةٍ فَانْفَلَتَتْ مِنْهُ وَعَلَيْهَا طَعَامُهُ وَشَرَابُهُ فَأَيِسَ مِنْهَا فَأَتَى شَجَرَةً فَاضْطَجَعَ فِي ظِلِّهَا قَدْ أَيِسَ مِنْ رَاحِلَتِهِ فَبَيْنَا هُوَ كَذَلِكَ إِذَا هُوَ بِهَا قَائِمَةً عِنْدَهُ فَأَخَذَ بِخِطَامِهَا ثُمَّ قَالَ مِنْ شِدَّةِ الْفَرَحِ اللَّهُمَّ أَنْتَ عَبْدِي وَأَنَا رَبُّكَ أَخْطَأَ مِنْ شِدَّةِ الْفَرَحِ

Atugambiire [Muhammad bin Ash Shabbah] na [Zuhair bin Harb] bombi bakagira ngu; atugambiire [Umar bin Yunus] atugambire [Ikrimah bin Ammar] atugambiire [Ishaq bin Abdullah bin Abu Talhah] atugambiire [Anas bin Malik] -kandi ni ishento- akagira ati; Rasulullah Sallallahu 'alaihi wasallam akagira ati; ‘Buzima okushemererwa kwa Allah ahabw’okweteisa kw’omuheereza we nikukira okushemererwa kw’omwe omuriimwe ahabw’enyamaishwa ye ei arikuvuga omu ihamba rihango, kwonka ahonaaho enyamaishwa etoroka, n’obu eraabe eine eby’okurya n’eby’okunywa ahariyo, kuhitsya obu aha muheru arikuhurira ataine matsiko g’okugaruka kugitunga. bwanyima yaahuumura ahansi y'omuti, kwonka omu kaanya ako, ahonaaho akashanga engamira ye eyemereire aha rubaju rwe. Ahonaaho yakwata obujunaanizibwa yagira ati; ‘Ai Allah, ori omuheereza wangye kandi nyowe ndi Ruhanga waawe’. Akashaba kubi ahabwokuba akaba ashemereirwe munonga’.

Hadith

Imam Muslim : 4933

حَدَّثَنَا هَدَّابُ بْنُ خَالِدٍ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ حَدَّثَنَا قَتَادَةُ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَلَّهُ أَشَدُّ فَرَحًا بِتَوْبَةِ عَبْدِهِ مِنْ أَحَدِكُمْ إِذَا اسْتَيْقَظَ عَلَى بَعِيرِهِ قَدْ أَضَلَّهُ بِأَرْضِ فَلَاةٍ و حَدَّثَنِيهِ أَحْمَدُ الدَّارِمِيُّ حَدَّثَنَا حَبَّانُ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ حَدَّثَنَا قَتَادَةُ حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِهِ

Atugambiire [Haddab bin Khalid] atugambiire [Hammam] atugambiire [Qatadah] kuruga ahari [Anas bin Malik] ngu Omutumwa wa Allah akagira ati; ‘Buzima, okushemererwa kwa Allah ahabw’okweteisa kw’omuheereza we nikukira okushemererwa kw’omwe omuriimwe ku arikwimuka omu turo akashanga ekinyamaishwa kye eki arikuvuga ekibuzire omu ihamba rihango. Kandi atugambiire [Ahmad Ad Darimi] atugambiire [Habban] atugambire [Hammam] atugambire [Qatadah] atugambire [Anas bin Malik] kuruga ahari nabi saw.

Hadith

Imam Muslim : 4934

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا لَيْثٌ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ قَيْسٍ قَاصِّ عُمَرَ بْنِ عَبْدِ الْعَزِيزِ عَنْ أَبِي صِرْمَةَ عَنْ أَبِي أَيُّوبَ أَنَّهُ قَالَ حِينَ حَضَرَتْهُ الْوَفَاةُ كُنْتُ كَتَمْتُ عَنْكُمْ شَيْئًا سَمِعْتُهُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ لَوْلَا أَنَّكُمْ تُذْنِبُونَ لَخَلَقَ اللَّهُ خَلْقًا يُذْنِبُونَ يَغْفِرُ لَهُمْ

Atugambiire [Qutaibah bin Sa’id] atugambiire [Laits] kuruga [Muhammad bin Qais] akagambira Umar bin Abdul Aziz kuruga [Abu Shirmah] kuruga [Abu Ayyub] ngu akagira obu yaabaire ari haihi kufa; Nkabashereka ebi nahuriire ahari Rasulullah, nkahurira Rasulullah arikugira ati: ‘Kuri mwena mutaine bibi bikye, Allah akaabaire naahanga abantu abakozire ebibi ngu basaasirwe’.

Hadith

Imam Muslim : 4935

حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ سَعِيدٍ الْأَيْلِيُّ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ حَدَّثَنِي عِيَاضٌ وَهُوَ ابْنُ عَبْدِ اللَّهِ الْفِهْرِيُّ حَدَّثَنِي إِبْرَاهِيمُ بْنُ عُبَيْدِ بْنِ رِفَاعَةَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ كَعْبٍ الْقُرَظِيِّ عَنْ أَبِي صِرْمَةَ عَنْ أَبِي أَيُّوبَ الْأَنْصَارِيِّ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ لَوْ أَنَّكُمْ لَمْ تَكُنْ لَكُمْ ذُنُوبٌ يَغْفِرُهَا اللَّهُ لَكُمْ لَجَاءَ اللَّهُ بِقَوْمٍ لَهُمْ ذُنُوبٌ يَغْفِرُهَا لَهُمْ

Atugambiire [Harun bin Sa’id Al Aili] atugambiire [Ibnu Wahb] akangambira [‘Iyadl bin ‘Abdullah Al Fihri] akangambira [Ibrahim bin ‘Ubaid bin Rifa’ah] kuruga ahari [Muhammad bin ‘Ubaid Al Qurazhi] kuruga ahari [Abu Shirmah] kuruga ahari [Abu Shirmah] shallallahu ‘alaihi wasallam akagira ati: ‘Kuri mwena mutaine kibi na kakye ekishemerire kusaasirwa kuruga ahari Allah, Allah akaba naza kureeta abantu abakozire ebibi ngu babasaasire’.

Hadith

Imam Muslim : 4936

حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ جَعْفَرٍ الْجَزَرِيِّ عَنْ يَزِيدَ بْنِ الْأَصَمِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لَوْ لَمْ تُذْنِبُوا لَذَهَبَ اللَّهُ بِكُمْ وَلَجَاءَ بِقَوْمٍ يُذْنِبُونَ فَيَسْتَغْفِرُونَ اللَّهَ فَيَغْفِرُ لَهُمْ

Akangambira [Muhammad bin Rafi’] atugambire [‘Abdurrazzaq] atugambire [Ma’mar] kuruga [Ja’far Al Jazari] kuruga [Yazid bin Al Asham] kuruga [Abu Hurairah] akagira ati; ‘Omutumwa wa Allah (saww) akagira ati: ‘N’Ogwo ou omutima gwangye guri omu ngaro ze, kuri otakozire kibi kyona na kakye, Allah akaba naija kubacwekyereza. Bwanyima y’ekyo, Allah naija kukugarura omu mwanya gwawe abantu abakozire ekibi. Reero barashabe Allah okusaasirwa kandi buzima Allah naija kubasaasira."

Hadith

Imam Muslim : 4937

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى التَّيْمِيُّ وَقَطَنُ بْنُ نُسَيْرٍ وَاللَّفْظُ لِيَحْيَى أَخْبَرَنَا جَعْفَرُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ إِيَاسٍ الْجُرَيْرِيِّ عَنْ أَبِي عُثْمَانَ النَّهْدِيِّ عَنْ حَنْظَلَةَ الْأُسَيِّدِيِّ قَالَ وَكَانَ مِنْ كُتَّابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَقِيَنِي أَبُو بَكْرٍ فَقَالَ كَيْفَ أَنْتَ يَا حَنْظَلَةُ قَالَ قُلْتُ نَافَقَ حَنْظَلَةُ قَالَ سُبْحَانَ اللَّهِ مَا تَقُولُ قَالَ قُلْتُ نَكُونُ عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُذَكِّرُنَا بِالنَّارِ وَالْجَنَّةِ حَتَّى كَأَنَّا رَأْيُ عَيْنٍ فَإِذَا خَرَجْنَا مِنْ عِنْدِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَافَسْنَا الْأَزْوَاجَ وَالْأَوْلَادَ وَالضَّيْعَاتِ فَنَسِينَا كَثِيرًا قَالَ أَبُو بَكْرٍ فَوَاللَّهِ إِنَّا لَنَلْقَى مِثْلَ هَذَا فَانْطَلَقْتُ أَنَا وَأَبُو بَكْرٍ حَتَّى دَخَلْنَا عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قُلْتُ نَافَقَ حَنْظَلَةُ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَا ذَاكَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ نَكُونُ عِنْدَكَ تُذَكِّرُنَا بِالنَّارِ وَالْجَنَّةِ حَتَّى كَأَنَّا رَأْيُ عَيْنٍ فَإِذَا خَرَجْنَا مِنْ عِنْدِكَ عَافَسْنَا الْأَزْوَاجَ وَالْأَوْلَادَ وَالضَّيْعَاتِ نَسِينَا كَثِيرًا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ إِنْ لَوْ تَدُومُونَ عَلَى مَا تَكُونُونَ عِنْدِي وَفِي الذِّكْرِ لَصَافَحَتْكُمْ الْمَلَائِكَةُ عَلَى فُرُشِكُمْ وَفِي طُرُقِكُمْ وَلَكِنْ يَا حَنْظَلَةُ سَاعَةً وَسَاعَةً ثَلَاثَ مَرَّاتٍ

Atugambiire [Yahya bin Yahya At Taimi] na [Qathan bin Nusair] -kandi lafadh egi n’eya Yahya- atugambiire [Ja’far bin Sulaiman] kuruga ahari [Sa’id bin Iyas Al Jurairi] kuruga ahari [Abu ‘Utsman An Nahdi] kuruga ahari [Hanzhalah heyyi Al Usadi] akagira ngu; -omwe aha bahandiiki ba nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam- akagira ati; ‘Obwire obumwe nkabugana Abu Bakr yangira ati; ‘Ori ota, Hanzala? ’ Nyowe -Hanzala- nkagarukamu nti; ‘Hanzhalah abaire omunyabishuba’. Abu Bakr akakwatwaho munonga yagira ati; ‘Subhanallah, ekyo okamanyisa ki, Hanzallah? ’ Nkagarukamu nti; ‘Noomanya Abu Bakr, obu twabaire turi n’omutumwa wa Allah, akaba akira kutwijutsya okubonabona kwa gehena n’emigisha y’omu iguru kuhitsya obu kyabaire kiri nk’oku twabaire nitubireeba n’amaisho gaitu. Kwonka ku twabaire turuga aha rubaju rwa Nabi, tukaba tugira ebihagaro kandi ebibi aha bakazi baitu n’abaana baitu kandi tukaba tukira kukora ebikorwa ebitaine mugasho. Nahabwekyo, nitukira kuba abatafayo’. Abu Bakr akagira ati; ‘Na Allah, naitwe nitukira kukora ekyo, iwe Hanzhallah’. Reero nyowe na Abu Bakr tukaza omu nju ya nabi saw. Ku naahikireyo, naagira nti; ‘Iwe Rasulullah, Hanzhalah abaire omunyabishuba’. Rasulullah akabuuza ati: ‘Noomanyisa ki, iwe Hanzhalah? ’ Nkagumizamu n’okugamba kwangye; ‘Ei Mutumwa wa Allah, obu naabaire ndi aha rubaju rwawe, obwo wanshoboororera aha kubonabona kwa gehena n’emigisha y’omu iguru, nk’oku naakireebire n’amaisho gangye. Kwonka ku naarugire aha rubaju rwawe, nkaba nshoberwa omukazi wangye n’abaana bangye kandi nkaba nkira kukora ebintu ebitaine mugasho. N’ahabw’ekyo ninkira kukora nk’obutafayo’. Omurangi sallallaahu ‘alaihi wasallam ku yaahuriire ekigambo eki, akagira ati: ‘N’ogwo ou omutima gwangye guri omu mikono ye, buzima waaba noogumizamu omu bi orikukora waaba ori aha rubaju rwangye kandi waaba nookora dhikr, buzima baamaraika nibaija kukukwaata omu ngaro ahari buri ntambwe n’orugyendo oru orikutwara. Kwonka, buzima, eki nikikorwa kakye kakye - obwire n’obwire, obwire n’obwire, hatariho kwetunguura -’. Akagarukamu ebigambo ebyo emirundi eshatu.

Hadith

Imam Muslim : 4938

حَدَّثَنِي إِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ سَمِعْتُ أَبِي يُحَدِّثُ حَدَّثَنَا سَعِيدٌ الْجُرَيْرِيُّ عَنْ أَبِي عُثْمَانَ النَّهْدِيِّ عَنْ حَنْظَلَةَ قَالَ كُنَّا عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَوَعَظَنَا فَذَكَّرَ النَّارَ قَالَ ثُمَّ جِئْتُ إِلَى الْبَيْتِ فَضَاحَكْتُ الصِّبْيَانَ وَلَاعَبْتُ الْمَرْأَةَ قَالَ فَخَرَجْتُ فَلَقِيتُ أَبَا بَكْرٍ فَذَكَرْتُ ذَلِكَ لَهُ فَقَالَ وَأَنَا قَدْ فَعَلْتُ مِثْلَ مَا تَذْكُرُ فَلَقِينَا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ نَافَقَ حَنْظَلَةُ فَقَالَ مَهْ فَحَدَّثْتُهُ بِالْحَدِيثِ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ وَأَنَا قَدْ فَعَلْتُ مِثْلَ مَا فَعَلَ فَقَالَ يَا حَنْظَلَةُ سَاعَةً وَسَاعَةً وَلَوْ كَانَتْ تَكُونُ قُلُوبُكُمْ كَمَا تَكُونُ عِنْدَ الذِّكْرِ لَصَافَحَتْكُمْ الْمَلَائِكَةُ حَتَّى تُسَلِّمَ عَلَيْكُمْ فِي الطُّرُقِ حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا الْفَضْلُ بْنُ دُكَيْنٍ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ سَعِيدٍ الْجُرَيْرِيِّ عَنْ أَبِي عُثْمَانَ النَّهْدِيِّ عَنْ حَنْظَلَةَ التَّمِيمِيِّ الْأُسَيِّدِيِّ الْكَاتِبِ قَالَ كُنَّا عِنْدَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَّرَنَا الْجَنَّةَ وَالنَّارَ فَذَكَرَ نَحْوَ حَدِيثِهِمَا

Akangambira [Ishaq bin Mansur] atugambiire [‘Abdush Shamad] Nkahurira [taata] arikugamba ekigano; atugambiire [Sa’id Al Jurairi] kuruga [Abu Uthman An Nahdi] kuruga [Hanzhalah] akagira ati; Obu twabaire turi na nabi sallallaahu 'alaihi wasallam, akaba atutwijutsya kandi akagamba ahari gehena. Hanzaala akagira ati; Kwonka ku naagarukire omuka, nsheka n’abaana bangye kandi nzaana n’omukazi wangye. Hanzaala akagira ati; Mbwenu nkashohora nabugana Abu Bakr, bwanyima namugambira aha mize yangye. Abu Bakr akagarukamu ati; Nanye nikwo nkira kukikora. Reero twabugana Omutumwa wa Allah, mbwenu nkagira nti; ‘Iwe Mutumwa wa Allah, Hanzhalah atwire ari omunyabishuba! Akabuuza ati: ‘Ahabw’enki ekyo kiri kityo, iwe Hanzhallah? ’ Kandi nkamugambira aha mize yangye, n’ahabw’ekyo akagira ati: ‘Iwe Hanzhalah, garukamu okwikiriza kwawe obwire n’obwire - obwire n’obwire, mporampora, hatariho kwetunguura -, embeera yaawe yaaba eri nk’oku yaabaire eri obu waabaire ori naanye, buzima baamaraika nibaija kukuramutsya omu rugendo rwawe’. Atugambiire [Zuhair bin Harb] atugambiire [Al Fudlail bin Dukain] atugambiire [Sufyan] kuruga ahari [Sa’id Al Jurairi] kuruga ahari [Abu ‘Utsman An Nahdi] kuruga ahari [Hanzhalah At Tamimi Al Usayyidil Al Katib] akagira ati; Ku twabaire turi na Rasulullah, akaba atwijutsya eby’eiguru na gehena. -Ekindi, nk’oku kiri omu Hadiisi ya kabiri.-

Hadith

Imam Muslim : 4939

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا الْمُغِيرَةُ يَعْنِي الْحِزَامِيَّ عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَمَّا خَلَقَ اللَّهُ الْخَلْقَ كَتَبَ فِي كِتَابِهِ فَهُوَ عِنْدَهُ فَوْقَ الْعَرْشِ إِنَّ رَحْمَتِي تَغْلِبُ غَضَبِي

Kitugambirwe [Qutaibah bin Sa’id] akatugambira [Al Mughirah Al Hizami] kuruga ahari [Abu Az Zinad] kuruga ahari [Al A’raj] kuruga ahari [Abu Hurairah] ngu nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam akaba agambire ati: ‘Obu Allah yaahangire ebihangirwe, akakora eby’okurya ahabw’ekitabo ekiri ahaiguru ye omuri Thine. Buzima, embabazi zangye nizitegyeka ekiniga kyangye’.

Hadith

Imam Muslim : 4940

حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ سَبَقَتْ رَحْمَتِي غَضَبِي

Kikagambirwa nyowe [Zuhair bin Harb] akatugambira [Sufyan bin ‘Uyainah] kuruga ahari [Abu Az Zinad] kuruga ahari [Al A’raj] kuruga ahari [Abu Hurairah] kuruga ahari nabi saw Allah Azza Wa Jalla akagira ati, “Buzima, embabazi zangye nizibanza ekiniga kyangye.”