Revert to Islam, click here
ISLAM AL-HAQ: QURAN & HADITH
(The True Islam)
Free Download / Download

Imam Muslim (الامام مسلم) - 5362 Hadith

Hadith

Imam Muslim : 4621

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدِ بْنِ جَمِيلِ بْنِ طَرِيفٍ الثَّقَفِيُّ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ عُمَارَةَ بْنِ الْقَعْقَاعِ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ جَاءَ رَجُلٌ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ مَنْ أَحَقُّ النَّاسِ بِحُسْنِ صَحَابَتِي قَالَ أُمُّكَ قَالَ ثُمَّ مَنْ قَالَ ثُمَّ أُمُّكَ قَالَ ثُمَّ مَنْ قَالَ ثُمَّ أُمُّكَ قَالَ ثُمَّ مَنْ قَالَ ثُمَّ أَبُوكَ وَفِي حَدِيثِ قُتَيْبَةَ مَنْ أَحَقُّ بِحُسْنِ صَحَابَتِي وَلَمْ يَذْكُرْ النَّاسَ

Kitugambirwe ngu [Qutaiba bin Sa’id bin Jamil bin Tharif Ats Tsaqafi] na [Zuhair bin Harb] bombi bakagira ngu; Kitugambirwe [Jarir] kuruga [‘Umarah bin Al Qa’qa’] kuruga [Abu Zur’ah] kuruga [Abu Hurairah] akagira ati; 'Omushaija akaija aha Mutumwa wa Allah sallallaahu 'alaihi wasallam yamubuuza ati 'N'oha muntu oine obugabe bwingi aha kuheereza kwangye kw'okuramya?' Omutumwa wa Allah (saww) akagarukamu ati: Maama waawe! akagaruka yaabuuza ati; 'Reero n'oha?' akagarukamu ati: ‘Nyoko!’ akagaruka yaabuuza ati; 'Reero n'oha?' akagarukamu ati: ‘Reero nyoko!’ akagaruka yaabuuza ati; 'Reero n'oha?' akagarukamu ati: ‘Reero sho!’ obwo omu Hadiisi Qutaibah kirikugambwa; ‘N’oha orikukirayo obugabe bw’okumpa obuheereza? -otarikugamba sentensi; 'Omu Nas'.

Hadith

Imam Muslim : 4622

حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ الْهَمْدَانِيُّ حَدَّثَنَا ابْنُ فُضَيْلٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عُمَارَةَ بْنِ الْقَعْقَاعِ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَنْ أَحَقُّ النَّاسِ بِحُسْنِ الصُّحْبَةِ قَالَ أُمُّكَ ثُمَّ أُمُّكَ ثُمَّ أُمُّكَ ثُمَّ أَبُوكَ ثُمَّ أَدْنَاكَ أَدْنَاكَ حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا شَرِيكٌ عَنْ عُمَارَةَ وَابْنِ شُبْرُمَةَ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ جَاءَ رَجُلٌ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ بِمِثْلِ حَدِيثِ جَرِيرٍ وَزَادَ فَقَالَ نَعَمْ وَأَبِيكَ لَتُنَبَّأَنَّ حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ حَاتِمٍ حَدَّثَنَا شَبَابَةُ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ طَلْحَةَ ح و حَدَّثَنِي أَحْمَدُ بْنُ خِرَاشٍ حَدَّثَنَا حَبَّانُ حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ كِلَاهُمَا عَنْ ابْنِ شُبْرُمَةَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ فِي حَدِيثِ وُهَيْبٍ مَنْ أَبَرُّ وَفِي حَدِيثِ مُحَمَّدِ بْنِ طَلْحَةَ أَيُّ النَّاسِ أَحَقُّ مِنِّي بِحُسْنِ الصُّحْبَةِ ثُمَّ ذَكَرَ بِمِثْلِ حَدِيثِ جَرِيرٍ

Atugambiire [Abu Kuraib Muhammad bin Al A’laa Al Mahdani]; Atugambiire [Ibn Fudhail] kuruga ahari [ishe] kuruga ahari [‘Umarah bin Al Qa’qa’] kuruga ahari [Abu Zur’ah] kuruga ahari [Abu Hurairah] omushaija akagira ati; ‘Iwe Mutumwa wa Allah, n’oha omuntu orikukirayo obugabe bw’okwehayo kwangye? Akagarukamu ati: ‘Mama waawe, bwanyima maama waawe, bwanyima maama waawe, bwanyima sho, bwanyima omuntu ori haihi naiwe n’ebindi’. Atugambiire [Abu Bakri bin Abu Syaibah] Atugambiire [Sharik] kuruga [‘Ammarah] kuruga [Ibn Shubrumah] kuruga [Abu Zur’ah] kuruga [Abu Hurairah] akagira ati; Omuntu akagambira nabi sallallaahu 'alaihi wasallam - obwo Abu Hurairah akagamba aha Hadiisi eyaabaire neeshushana na Hadiisi ya Jarir n'okwongyeraho kakye; ‘Akagira ati: ‘Eego, kandi sho, buzimazima ninyija kukubuurira’. Kikagambirwa nyowe [Muhammad bin Hatim] Kikagambirwa itwe [Syababah] Kigambirwe itwe [Muhammad bin Thalhah] Nikyo kimwe nikigambwaho kuruga omu muhanda ogundi, Kikagambirwa nyowe [Ahmad bin Khirasy] Kikagambirwa [Habban kuruga ahariitwe [Kigambirweho] Syubrumah] kurabira omu muhanda ogu. Omuri Hadiisi Wuhaib naagambwaho na lafazh; ‘Omushaija Abarru’. -N'oha orikukirayo-. Omu bwire obwo, omu Hadiisi ya Muhammad bin Talhah n’aba lafazh; 'Ayyun n'omuntu otari w'obushema'. -bwanyima akagamba aha lafazh niyo emwe nka Hadiisi Jarir.-

Hadith

Imam Muslim : 4623

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ حَبِيبٍ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا يَحْيَى يَعْنِي ابْنَ سَعِيدٍ الْقَطَّانَ عَنْ سُفْيَانَ وَشُعْبَةَ قَالَا حَدَّثَنَا حَبِيبٌ عَنْ أَبِي الْعَبَّاسِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو قَالَ جَاءَ رَجُلٌ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَسْتَأْذِنُهُ فِي الْجِهَادِ فَقَالَ أَحَيٌّ وَالِدَاكَ قَالَ نَعَمْ قَالَ فَفِيهِمَا فَجَاهِدْ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ حَبِيبٍ سَمِعْتُ أَبَا الْعَبَّاسِ سَمِعْتُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَمْرِو بْنِ الْعَاصِ يَقُولُا جَاءَ رَجُلٌ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ بِمِثْلِهِ قَالَ مُسْلِم أَبُو الْعَبَّاسِ اسْمُهُ السَّائِبُ بْنُ فَرُّوخَ الْمَكِّيُّ حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ أَخْبَرَنَا ابْنُ بِشْرٍ عَنْ مِسْعَرٍ ح و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ حَاتِمٍ حَدَّثَنَا مُعَاوِيَةُ بْنُ عَمْرٍو عَنْ أَبِي إِسْحَقَ ح و حَدَّثَنِي الْقَاسِمُ بْنُ زَكَرِيَّاءَ حَدَّثَنَا حُسَيْنُ بْنُ عَلِيٍّ الْجُعْفِيُّ عَنْ زَائِدَةَ كِلَاهُمَا عَنْ الْأَعْمَشِ جَمِيعًا عَنْ حَبِيبٍ بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَهُ

Kitugambirwe ngu [Abu Bakr bin Abu Syaibah] na [Zuhair bin Harb] bombi bakagira ngu; Atugambiire [Waki’] kuruga ahari [Sufyan] kuruga ahari [Habib]; Nikyo kimwe nikigambwa kuruga omu muhanda ogundi, Kandi kitugambiire [Muhammad bin Al Mutsanna]; Atugambiire [Yahya] nikwo kugira ngu Ibn Sa’id Al Qaththan kuruga [Sufyan] kuruga [Syu’bah] bombi bakagira ngu; Atugambiire [Habib] kuruga ahari [Abu Al Abbas] kuruga ahari [Abdullah bin Amru] akagira ati; 'Omuntu akaija ahari nabi sallallaahu 'alaihi wasallam arikushaba orusa rw'okwejumba omu jihad - okurwana -. Reero omurangi sallallaahu alaihi wasallam yamubuuza ati: Abazaire baawe bakyahuriire? Garukamu omuntu ogwo oti; 'Nahati!' Ebigambo bye: ‘Okwehayo ahari byombi ni jihad’. Atugambiire [Ubaidullah bin Mu’adz] Atugambiire [Tata] Atugambiire [Syu’bah] kuruga ahari [Habib] Nkahurira [Abul Abbas], nkahurira [Abdullah bin Amru bin Al Ash] akagira ati; Omuntu akaija ahari nabi saw -bwanyima Amru yagamba Hadiisi erikushushana n’egyo.- Omusiraamu akagira ati; Abul Abbas ni As Saib bin Farukh Al Makki. Atugambiire [Abu Kuraib] Atugambiire [Ibn Basyir] kuruga [Mis’ar] Nikyo kyagambirwe kuruga omu muhanda ogundi, Kandi akagambirwa ahariinye [Muhammad bin Hatim] Atugambiire [Mu’awiyyah bin Amru] kuruga ahari [Abu Ishaq] Nikyo kigambirwe kuruga ahari [BirAl ondiijo]. Zakariya] Atugambiire [Husain bin Ali Al Ju’fi] kuruga ahari [Zaidah] bombi kuruga ahari [Al A’masy] boona kuruga ahari [Habib] kurabira omu muhanda ogu na Hadiisi erikushushana.

Hadith

Imam Muslim : 4624

حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ مَنْصُورٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي عَمْرُو بْنُ الْحَارِثِ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي حَبِيبٍ أَنَّ نَاعِمًا مَوْلَى أُمِّ سَلَمَةَ حَدَّثَهُ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَمْرِو بْنِ الْعَاصِ قَالَ أَقْبَلَ رَجُلٌ إِلَى نَبِيِّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أُبَايِعُكَ عَلَى الْهِجْرَةِ وَالْجِهَادِ أَبْتَغِي الْأَجْرَ مِنْ اللَّهِ قَالَ فَهَلْ مِنْ وَالِدَيْكَ أَحَدٌ حَيٌّ قَالَ نَعَمْ بَلْ كِلَاهُمَا قَالَ فَتَبْتَغِي الْأَجْرَ مِنْ اللَّهِ قَالَ نَعَمْ قَالَ فَارْجِعْ إِلَى وَالِدَيْكَ فَأَحْسِنْ صُحْبَتَهُمَا

Atugambiire [Sa’id bin Mansur]; Atugambiire [‘Abdullah bin Wahb]; Kikagambirwa ahariinye [Amru bin Al Harith] kuruga ahari [Yazid bin Abu Habib] ngu [Na’im] -omuhuuku- Umm Salamah akamugambira ati, [Abdullah bin Amru bin Al Ash] akagira ati; 'Omushaija akaija aha Mutumwa wa Allah sallallaahu 'alaihi wasallam yagira ati: Ninkuraganisa obusigwa ahariwe kandi nyegaite omu hijrah na jihad, ahabwokuba ninyenda ekihembo kuruga ahari Allah'. Omurangi akabuuza ati: Abazaire baawe bakyahuriire? Garukamu omuntu ogwo oti; 'N'obu bombi bakiriho'. Omurangi akagaruka yaabuuza ati: Noteekateeka ekihembo kuruga ahari Allah? Ekyokugarukamu ni; 'Yego!' Ebigambo bya nabi sallallaahu 'alaihi wasallam; 'Gyenda omuka owa bazaire baawe, reero obaheereze bombi nk'oku orikubaasa'.

Hadith

Imam Muslim : 4625

حَدَّثَنَا شَيْبَانُ بْنُ فَرُّوخَ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ الْمُغِيرَةِ حَدَّثَنَا حُمَيْدُ بْنُ هِلَالٍ عَنْ أَبِي رَافِعٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّهُ قَالَ كَانَ جُرَيْجٌ يَتَعَبَّدُ فِي صَوْمَعَةٍ فَجَاءَتْ أُمُّهُ قَالَ حُمَيْدٌ فَوَصَفَ لَنَا أَبُو رَافِعٍ صِفَةَ أَبِي هُرَيْرَةَ لِصِفَةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أُمَّهُ حِينَ دَعَتْهُ كَيْفَ جَعَلَتْ كَفَّهَا فَوْقَ حَاجِبِهَا ثُمَّ رَفَعَتْ رَأْسَهَا إِلَيْهِ تَدْعُوهُ فَقَالَتْ يَا جُرَيْجُ أَنَا أُمُّكَ كَلِّمْنِي فَصَادَفَتْهُ يُصَلِّي فَقَالَ اللَّهُمَّ أُمِّي وَصَلَاتِي فَاخْتَارَ صَلَاتَهُ فَرَجَعَتْ ثُمَّ عَادَتْ فِي الثَّانِيَةِ فَقَالَتْ يَا جُرَيْجُ أَنَا أُمُّكَ فَكَلِّمْنِي قَالَ اللَّهُمَّ أُمِّي وَصَلَاتِي فَاخْتَارَ صَلَاتَهُ فَقَالَتْ اللَّهُمَّ إِنَّ هَذَا جُرَيْجٌ وَهُوَ ابْنِي وَإِنِّي كَلَّمْتُهُ فَأَبَى أَنْ يُكَلِّمَنِي اللَّهُمَّ فَلَا تُمِتْهُ حَتَّى تُرِيَهُ الْمُومِسَاتِ قَالَ وَلَوْ دَعَتْ عَلَيْهِ أَنْ يُفْتَنَ لَفُتِنَ قَالَ وَكَانَ رَاعِي ضَأْنٍ يَأْوِي إِلَى دَيْرِهِ قَالَ فَخَرَجَتْ امْرَأَةٌ مِنْ الْقَرْيَةِ فَوَقَعَ عَلَيْهَا الرَّاعِي فَحَمَلَتْ فَوَلَدَتْ غُلَامًا فَقِيلَ لَهَا مَا هَذَا قَالَتْ مِنْ صَاحِبِ هَذَا الدَّيْرِ قَالَ فَجَاءُوا بِفُؤُوسِهِمْ وَمَسَاحِيهِمْ فَنَادَوْهُ فَصَادَفُوهُ يُصَلِّي فَلَمْ يُكَلِّمْهُمْ قَالَ فَأَخَذُوا يَهْدِمُونَ دَيْرَهُ فَلَمَّا رَأَى ذَلِكَ نَزَلَ إِلَيْهِمْ فَقَالُوا لَهُ سَلْ هَذِهِ قَالَ فَتَبَسَّمَ ثُمَّ مَسَحَ رَأْسَ الصَّبِيِّ فَقَالَ مَنْ أَبُوكَ قَالَ أَبِي رَاعِي الضَّأْنِ فَلَمَّا سَمِعُوا ذَلِكَ مِنْهُ قَالُوا نَبْنِي مَا هَدَمْنَا مِنْ دَيْرِكَ بِالذَّهَبِ وَالْفِضَّةِ قَالَ لَا وَلَكِنْ أَعِيدُوهُ تُرَابًا كَمَا كَانَ ثُمَّ عَلَاهُ

Atugambiire [Syaiban bin Farukh]; Atugambiire [Sulaiman bin Al Mughirah]; Atugambiire [Humaid bin Hilal] kuruga ahari [Abu Rafi’] kuruga ahari [Abu Hurairah] akagira ati; 'Obwire obumwe Juraij akaba naramya omu mwanya gwe gw'okuramizamu'. Reero nyina yaija -Hamid akagira ati; Abu Rafi akashoborora aha mitwarize ya Abu Hurairah obu yaaha eky’okureeberaho kya Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam obu nyina yaabaire naayeta Juraij obwo arikuta omukono gwe aha nshonda z’amaisho ge reero akaimutsya omutwe gwe kweta Juraij; 'Iwe Juraij, ndi maama waawe, ngarukamu!' Kikashangwa ngu nyina akashanga Juraij arikushaba. Juraij nawe akagira ati; ‘Ai Allah, maama wangye nari eshaara zangye ezi nyine kuhikiiriza? ’ N’ahabw’ekyo Juraij akacwamu kugumizamu n’okushaba kwe. Reero nyina yaagaruka ahariwe -omu mwanya gw'okushabiramu-, kandi naakishanga Juraij arikushaba, yaagira ati; 'Iwe Juraij, ndi maama waawe, ngarukamu'. Juraij akagira omu mutima gwe ati; ‘Ai Allah, maama wangye nari eshaara yangye,’ n’ahabw’ekyo naakitoorana eshaara ye. Reero nyina yaija ahu ari, yamushanga nashaba, ati; ‘Iwe Juraij, ndi maama waawe, ngarukamu,’ Juraij akagira omu mutima gwe; ‘Ai Allah, maama wangye nari eshaara yangye,’ n’ahabw’ekyo naakitoorana eshaara ye. Kandi aha muheru nyina akagira ati; 'Ai Allah, ogu Juraij ni mutabani wangye, nkagamba nawe - namweta - kwonka tarangarukiremu, Ai Allah, otamwita atakabugaine maraaya'. Ku araabe naashaba ngu Juraij atungye okushekyerera, obwo buzima Juraij naija kutunga okushekyerera okwo’. Abu Hurairah akagira ati; ‘Hakaba hariho omuriisa w’embuzi owaabaire ayehungira omu nju ye y’okuramizamu,’ Abu Hurairah nikwo arikugira; ‘Bwanyima maraaya yaashohora yaashambana n’omuriisa w’embuzi yaazaara omwana w’omwojo,’ omukazi ogwo akabuuzibwa; ‘Omwana ogu n’owa oha? ’ maraaya akagarukamu ati; ‘Omutabani wa mukama w’enju y’okuramizamu’. Abantu bwanyima bakaija omu nju ya Juraij ey'okuramizamu baine embanda zaabo n'ebihoroonio. Bakeeta Juraij kwonka akaba nashaba kandi akaba atarikwenda kugarukamu. Aha muheru baacwekyereza enju ye y'okuramizamu. Juraij ku yaareebire ekyo, yaashuuma yaababugana, bagira bati; ‘Buuza omukazi ogu.’ Abu Hurairah akagira ati; Juraij akamwenya, reero yasiiga omutwe gw'omwana yaabuuza ati; ‘Sho n’oha? ’ obwo omwana yaagarukamu ati; 'Tata n'omuriisa w'embuzi'. Bwanyima y'okuhurira eki ahonaaho bagira ngu; ‘Iwe Juraij, nitwija kugaruka kwombeka enju yaawe y’okuramizamu eyaabaire eshenyukire n’ezaabu n’efeeza,’ kwonka Juraij akagarukamu; ‘Ngaaha, mugarukye mwombeke n’itaka,’ nikwo baakozire.’

Hadith

Imam Muslim : 4626

حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ أَخْبَرَنَا جَرِيرُ بْنُ حَازِمٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سِيرِينَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَمْ يَتَكَلَّمْ فِي الْمَهْدِ إِلَّا ثَلَاثَةٌ عِيسَى ابْنُ مَرْيَمَ وَصَاحِبُ جُرَيْجٍ وَكَانَ جُرَيْجٌ رَجُلًا عَابِدًا فَاتَّخَذَ صَوْمَعَةً فَكَانَ فِيهَا فَأَتَتْهُ أُمُّهُ وَهُوَ يُصَلِّي فَقَالَتْ يَا جُرَيْجُ فَقَالَ يَا رَبِّ أُمِّي وَصَلَاتِي فَأَقْبَلَ عَلَى صَلَاتِهِ فَانْصَرَفَتْ فَلَمَّا كَانَ مِنْ الْغَدِ أَتَتْهُ وَهُوَ يُصَلِّي فَقَالَتْ يَا جُرَيْجُ فَقَالَ يَا رَبِّ أُمِّي وَصَلَاتِي فَأَقْبَلَ عَلَى صَلَاتِهِ فَانْصَرَفَتْ فَلَمَّا كَانَ مِنْ الْغَدِ أَتَتْهُ وَهُوَ يُصَلِّي فَقَالَتْ يَا جُرَيْجُ فَقَالَ أَيْ رَبِّ أُمِّي وَصَلَاتِي فَأَقْبَلَ عَلَى صَلَاتِهِ فَقَالَتْ اللَّهُمَّ لَا تُمِتْهُ حَتَّى يَنْظُرَ إِلَى وُجُوهِ الْمُومِسَاتِ فَتَذَاكَرَ بَنُو إِسْرَائِيلَ جُرَيْجًا وَعِبَادَتَهُ وَكَانَتْ امْرَأَةٌ بَغِيٌّ يُتَمَثَّلُ بِحُسْنِهَا فَقَالَتْ إِنْ شِئْتُمْ لَأَفْتِنَنَّهُ لَكُمْ قَالَ فَتَعَرَّضَتْ لَهُ فَلَمْ يَلْتَفِتْ إِلَيْهَا فَأَتَتْ رَاعِيًا كَانَ يَأْوِي إِلَى صَوْمَعَتِهِ فَأَمْكَنَتْهُ مِنْ نَفْسِهَا فَوَقَعَ عَلَيْهَا فَحَمَلَتْ فَلَمَّا وَلَدَتْ قَالَتْ هُوَ مِنْ جُرَيْجٍ فَأَتَوْهُ فَاسْتَنْزَلُوهُ وَهَدَمُوا صَوْمَعَتَهُ وَجَعَلُوا يَضْرِبُونَهُ فَقَالَ مَا شَأْنُكُمْ قَالُوا زَنَيْتَ بِهَذِهِ الْبَغِيِّ فَوَلَدَتْ مِنْكَ فَقَالَ أَيْنَ الصَّبِيُّ فَجَاءُوا بِهِ فَقَالَ دَعُونِي حَتَّى أُصَلِّيَ فَصَلَّى فَلَمَّا انْصَرَفَ أَتَى الصَّبِيَّ فَطَعَنَ فِي بَطْنِهِ وَقَالَ يَا غُلَامُ مَنْ أَبُوكَ قَالَ فُلَانٌ الرَّاعِي قَالَ فَأَقْبَلُوا عَلَى جُرَيْجٍ يُقَبِّلُونَهُ وَيَتَمَسَّحُونَ بِهِ وَقَالُوا نَبْنِي لَكَ صَوْمَعَتَكَ مِنْ ذَهَبٍ قَالَ لَا أَعِيدُوهَا مِنْ طِينٍ كَمَا كَانَتْ فَفَعَلُوا وَبَيْنَا صَبِيٌّ يَرْضَعُ مِنْ أُمِّهِ فَمَرَّ رَجُلٌ رَاكِبٌ عَلَى دَابَّةٍ فَارِهَةٍ وَشَارَةٍ حَسَنَةٍ فَقَالَتْ أُمُّهُ اللَّهُمَّ اجْعَلْ ابْنِي مِثْلَ هَذَا فَتَرَكَ الثَّدْيَ وَأَقْبَلَ إِلَيْهِ فَنَظَرَ إِلَيْهِ فَقَالَ اللَّهُمَّ لَا تَجْعَلْنِي مِثْلَهُ ثُمَّ أَقْبَلَ عَلَى ثَدْيِهِ فَجَعَلَ يَرْتَضِعُ قَالَ فَكَأَنِّي أَنْظُرُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ يَحْكِي ارْتِضَاعَهُ بِإِصْبَعِهِ السَّبَّابَةِ فِي فَمِهِ فَجَعَلَ يَمُصُّهَا قَالَ وَمَرُّوا بِجَارِيَةٍ وَهُمْ يَضْرِبُونَهَا وَيَقُولُونَ زَنَيْتِ سَرَقْتِ وَهِيَ تَقُولُ حَسْبِيَ اللَّهُ وَنِعْمَ الْوَكِيلُ فَقَالَتْ أُمُّهُ اللَّهُمَّ لَا تَجْعَلْ ابْنِي مِثْلَهَا فَتَرَكَ الرَّضَاعَ وَنَظَرَ إِلَيْهَا فَقَالَ اللَّهُمَّ اجْعَلْنِي مِثْلَهَا فَهُنَاكَ تَرَاجَعَا الْحَدِيثَ فَقَالَتْ حَلْقَى مَرَّ رَجُلٌ حَسَنُ الْهَيْئَةِ فَقُلْتُ اللَّهُمَّ اجْعَلْ ابْنِي مِثْلَهُ فَقُلْتَ اللَّهُمَّ لَا تَجْعَلْنِي مِثْلَهُ وَمَرُّوا بِهَذِهِ الْأَمَةِ وَهُمْ يَضْرِبُونَهَا وَيَقُولُونَ زَنَيْتِ سَرَقْتِ فَقُلْتُ اللَّهُمَّ لَا تَجْعَلْ ابْنِي مِثْلَهَا فَقُلْتَ اللَّهُمَّ اجْعَلْنِي مِثْلَهَا قَالَ إِنَّ ذَاكَ الرَّجُلَ كَانَ جَبَّارًا فَقُلْتُ اللَّهُمَّ لَا تَجْعَلْنِي مِثْلَهُ وَإِنَّ هَذِهِ يَقُولُونَ لَهَا زَنَيْتِ وَلَمْ تَزْنِ وَسَرَقْتِ وَلَمْ تَسْرِقْ فَقُلْتُ اللَّهُمَّ اجْعَلْنِي مِثْلَهَا

Atugambiire [Zuhair bin Harb]; Atugambiire [Yazid bin Harun]; Atumanyiise [Jarir bin Hazim]; Kitugambirwe [Muhammad bin Sirin] kuruga [Abu Hurairah] ngu nabi akagira ati: ‘Tihariho mwana orikubaasa kugamba akiri omu kitanda okwihaho abaana bashatu: omwana Isa bin Maryam, n’omwana omu nshonga ya Juraij’. Juraij akaba ari omushaija owaabaire naashaba n’obweziriki. Akombeka omwanya gw’okuramizamu kandi obutoosha akaba naaramizamu. Ku yaabaire naakora okushaba kwa sunna, ahonaaho nyina akaija yamweta; ‘Haro Juraij! ’ Juraij akeebuuza ati; ‘Ai Allah, n’enki eki ndikwebembeza, okugumizamu n’okushaba kwangye nari okuhikiiriza okweta kwa maama? ’ Aha muheru akagumizamu naashaba okuhitsya obu nyina yaahuriire ahwamu amaani yaamurugaho. Ekiro ekyakuratsireho, nyina akagaruka yaija ahariwe obwo Juraij arikukora okushaba kwa sunnah. Bwanyima nyina yaamweta; ‘Haro Juraij! ’ Juraij akagira omu mutima gwe ati; ‘Ai Allah, niki eki ndikwebembeza munonga, okuhikiiriza okweta kwa maawe nari okushaba kwangye? ’ Reero Juraij yaagumizamu naashaba kuhitsya obu nyina yaahuriire ashoberwa, yaamurugaho. Ekiro ekyakuratsireho, nyina akagaruka yaija obu Juraij yaabaire nakora okushaba kwa sunnah. Nk’oku kyabaire kiri butoosha nyina akeeta; ‘Haro Juraij! ’ Juraij akagira omu mutima gwe ati; ‘Ai Allah, n’enki eki nshemerire kwebembeza, okugumizamu n’okushaba kwangye nari okuhikiiriza okweta kwa maama? ’ Kwonka Juraij akagumizamu n’okushaba kwe kandi yaagaya esimu za nyina. N’amazima, eki kikamara amaani nyina. Okuhisya obu hatakahingwireho obwire buraingwa, nyina akashaba Allah; ‘Ai Allah, otamwita atakatungire okushekyerera kuruga ahari maraaya! ‘Aba Bani Israel bakaba baguma nibagamba ahari Juraij n’okuramya kwe, kuhitsya obu maraaya murungi yaagizire ati; 'Ku oraabe nooyenda ngu okumanywa kwa Juraij kuhweireho omu maisho g'abantu, obwo nimbaasa kumubeihabeiha ahabwawe'. Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam akagumizamu n’ebigambo bye ati: ‘Nahabwekyo maraaya akatandika kugyezibwa n’okuhabisa Juraij, kwonka Juraij tarabeihabeihire juba ahabw’okugyezibwa kwa maraaya. Bwanyima maraaya ogwo akaza ow'omuriisa w'ente owaabaire akira kuhungira omu mwanya gwa Juraij ogw'okuramizamu. Kikashangwa ngu omukazi ogwo akasingura omu kumubeihabeiha nikwo omushaija omuriisa yaashambana nawe akahendera amutwara enda. Maraaya ku yaaherize kuzaara akagambira abantu ababehinguririize ngu; 'Omwana ogu n'ekirugire omu ki nakozire na Juraij'. Abantu ku bahuriire okwetonganira kw'omukazi, baagira ekiniga, baayanga Juraij. Bwanyima akaza omu nju ya Juraij ey’okuramizamu, yaahika n’aha kugisheenya. Oyihireho ekyo, nabo bakacwera Juraij orubanja hamwe batabandize kumubuuza. Bwanyima Juraij akababuuza ati; ‘Ahabw’enki noonkora eki? ’ Bakagarukamu bati; 'Eki nitukikukorera ahabw'okushambana na maraaya ogu kuhitsya obu yaazaire omwana ahabw'ebikorwa byawe'. Juraij akagira ati; ‘Omwana ari nkahe? ’ Bwanyima bakareeta omwana owaarugire omu bushambani baamukwata omu nda n’enkumu zaabo babuuza; ‘Hei mwana muto, buzima sho n’oha? ’ Omu muringo gw’okutangaaza, omwana ahonaaho akagarukamu ati; 'Tata akaba ari nk'ogwo n'ogwo, omuriisa'. Ebigambo bya nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam: ‘Aha muheru bakaha Juraij ekitiinisa. Bakamunywegyera kandi bamushaba emigisha. Bwanyima y'ekyo bakagira bati; 'Nitwija kugaruka kwombeka omwanya gwawe gw'okuramizamu n'ebintu ebikozirwe omu zaabu'. Kwonka Juraij yaayanga, yagira ati; "Tikirikwetengyesa, kureka kugaruraho enju y'okuramizamu omu mbeera yaayo ey'okubanza, ekozirwe omu itaka." Aha muheru, bakatandika kwombeka enju y’okuramizamu nk’oku kyabaire kiri ira. Kandi omwana wa kashatu, hakaba hariho omwana owaabaire nayonsa nyina, ahonaaho hakaba hariho omushaija owaabaire naazaana kandi ajwaire gye. Reero nyina w'omwaana ati; ‘Oi Ruhanga wangye, eego T . Ruhanga wangye, ohindure omwana wangye nk'omuntu otembire embaraasi! ’ Omu muringo gw’okutangaaza, omwana akarekyera aho kwonsya, reero yaahinduka yaareeba omushaija, yaagira ati; ‘Ai Allah, Ruhanga wangye, otanhindura nk’omushaija ogwo! ’ Bwanyima y’ekyo, omwana ahonaaho akagaruka yaagarurira nyina eby’okurya. Abu Hurairah akagira ati; 'Ninteekateeka ngu nkareeba omutumwa wa Allah (saww) arikugamba aha mate g'omwana arikworeka ngu akaba nayonka orukumu rwe orurikumanyisa n'akanwa ke'. Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam akagumizamu n’ebigambo bye ati: ‘Obwire bumwe, hakaba hariho abantu batari bamwe na bamwe abaabaire bakurura omukazi bakamuteera obwo barikugira ngu; ‘Imwe abakazi timurikumanya oku murikubaasa kugasirwa. Oshambaine kandi oibire’. Kwonka omukazi yaaguma ahami, yaagira ati; ‘Allah wenka niwe muhwezi wangye. Buzima, niwe muhwezi wangye orikukirayo’. Reero nyina w'omwaana ati; ‘Ai Allah, otahindura omwana wangye nk’omukazi ogwo! ’ Ahonaaho omwana yaayemerera aha ibeere rya nyina, reero yaareeba omukazi yaagira ati; ‘Ai Allah, Ruhanga wangye, nkore nkawe! ’ N’ahabw’ekyo ebigambo bya nyina n’omwana bikagumizamu nibihakanisana, kuhitsya obu nyina yaagambiire omwana ati; ‘Okabonabona, mwana wangye! Enyimaho, hakaba hariho omushaija orikuteera akaari kandi orikushemeza owaabaire naahingura omu maisho gaitu, reero okashaba Allah; ‘Ai Allah, ohindure mutabani wangye nk’omushaija ogwo! Kwonka omu mwanya gw'ekyo noogira oti; ‘Ai Allah, otanhindura nk’omushaija ogwo! Reero enyimaho, obu abantu batari bamwe na bamwe bakurura bakateera omukazi obwo barikugira ngu; ‘Ai Allah, otahindura omwana wangye nk’omukazi ogwo! ’ Kwonka omu mwanya gw’ekyo okagira oti; ‘Ai Allah, nkore nk’ogwo mukazi! ’ Omwana ku yaahuriire ebigambo bya nyina, yaagarukamu ati; ‘Buzima, ogu mushaija omunyabwengye akaba ari omutegyeki w’ekinyamahe kuhitsya obu naagambire nti; ‘Ai Allah, otanhindura nk’omushaija ogwo! ’ Omu bwire obwo, omukazi owaabaire najunanwa kwiba n’okushambana buzima akaba ari omukazi orikutiina Ruhanga kandi atakashambainega nari kwiba. N’ahabw’ekyo, nkashaba nti; ‘Ai Allah, nkore nk’ogwo mukazi! '

Hadith

Imam Muslim : 4627

حَدَّثَنَا شَيْبَانُ بْنُ فَرُّوخَ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ سُهَيْلٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ رَغِمَ أَنْفُ ثُمَّ رَغِمَ أَنْفُ ثُمَّ رَغِمَ أَنْفُ قِيلَ مَنْ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ مَنْ أَدْرَكَ أَبَوَيْهِ عِنْدَ الْكِبَرِ أَحَدَهُمَا أَوْ كِلَيْهِمَا فَلَمْ يَدْخُلْ الْجَنَّةَ

Atugambiire [Syaiban bin Farukh]; Atugambiire [Abu ‘Awanah] kuruga ahari [Suhail] kuruga ahari [ishe] kuruga ahari [Abu Hurairah] kuruga ahari nabi saw.w. Acwekyereziibwe! Acwekyereziibwe!’ obwo yaabuuzibwa; 'N'oha ori omu busaasi, iwe Mutumwa wa Allah?' Omurangi sallallaahu ‘alaihi wasallam akagarukamu ati: ‘Orikushanga abazaire be bombi - omu myaka y’obukuru -, nari omwe aharibo, kwonka atagyezaho kutaaha omu iguru - arikugyezaho kubahayo nk’oku kirikubaasika -’.

Hadith

Imam Muslim : 4628

حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ سُهَيْلٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَغِمَ أَنْفُهُ ثُمَّ رَغِمَ أَنْفُهُ ثُمَّ رَغِمَ أَنْفُهُ قِيلَ مَنْ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ مَنْ أَدْرَكَ وَالِدَيْهِ عِنْدَ الْكِبَرِ أَحَدَهُمَا أَوْ كِلَيْهِمَا ثُمَّ لَمْ يَدْخُلْ الْجَنَّةَ حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ مَخْلَدٍ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ بِلَالٍ حَدَّثَنِي سُهَيْلٌ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَغِمَ أَنْفُهُ ثَلَاثًا ثُمَّ ذَكَرَ مِثْلَهُ

Atugambiire [Zuhair bin Harb]; Ku yaaherize kutugambira [Jarir] kuruga ahari [Suhail] kuruga ahari [ishe] kuruga ahari [Abu Hurairah] akagira ati; Omurangi saww akagira ati: ‘N’omuntu w’obusaasi! Acwekyereziibwe! Acwekyereziibwe!’ obwo yaabuuzibwa; 'N'oha ori omu busaasi, iwe Mutumwa wa Allah?' Omurangi sallallaahu ‘alaihi wasallam akagarukamu ati: ‘Orikushanga abazaire be bombi - omu myaka y’obukuru -, nari omwe aharibo, kwonka atagyezaho kutaaha omu iguru - arikugyezaho kubahayo nk’oku kirikubaasika -’. Atugambiire [Abu Bakri bin Abu Syaiba]; Atugambiire [Khalid bin Makhlad] kuruga ahari [Sulaimani bin Bilal]; Ku yaaherize kungambira [Suhail] kuruga ahari [ishe] kuruga ahari [Abu Hurairah] akagira ati; Rasulullah akagira ati: ‘Aine obusaasi,’ emirundi eshatu - obwo Hadiisi erikushushana n’egyo ekagambwaho.

Hadith

Imam Muslim : 4629

حَدَّثَنِي أَبُو الطَّاهِرِ أَحْمَدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ سَرْحٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي سَعِيدُ بْنُ أَبِي أَيُّوبَ عَنْ الْوَلِيدِ بْنِ أَبِي الْوَلِيدِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ أَنَّ رَجُلًا مِنْ الْأَعْرَابِ لَقِيَهُ بِطَرِيقِ مَكَّةَ فَسَلَّمَ عَلَيْهِ عَبْدُ اللَّهِ وَحَمَلَهُ عَلَى حِمَارٍ كَانَ يَرْكَبُهُ وَأَعْطَاهُ عِمَامَةً كَانَتْ عَلَى رَأْسِهِ فَقَالَ ابْنُ دِينَارٍ فَقُلْنَا لَهُ أَصْلَحَكَ اللَّهُ إِنَّهُمْ الْأَعْرَابُ وَإِنَّهُمْ يَرْضَوْنَ بِالْيَسِيرِ فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ إِنَّ أَبَا هَذَا كَانَ وُدًّا لِعُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ وَإِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ أَبَرَّ الْبِرِّ صِلَةُ الْوَلَدِ أَهْلَ وُدِّ أَبِيهِ

Akangambira [Abu Ath Thahir Ahmad bin ‘Amru bin Sarh]; Atumanyiise [‘Abdullah bin Wahb]; Akanshabira [Sa’id bin Abu Ayyub] kuruga ahari [Al Walid bin Abu Al Walid] kuruga ahari [Abdullah bin Dinar] kuruga ahari [Abdullah bin Umar] akagira ati; ‘Omushaija w’omukyaro akamubugana ahari gumwe aha nguuto z’orurembo Mecca. Reero Abdullah yamuramutsya yamuta aha ndogoya ei yaabaire agyendeire, yamuha n'ekijwaro eki yaabaire ajwaire aha mutwe.' Ibn Dinar akagira ati; ‘Nahabwekyo tukagambira Abdullah bin Umar tuti; 'Allah Ta'ala akuhe ebihembo ahabw'oburungi bwawe. Nangwa, abantu b’omu kyaro nibakunda ebintu ebyanguhi.’ Abdullah akagarukamu ati; ‘Ishe w’omuntu ogu akaba ari munywani murungi wa ‘Umar bin Khaththab. Nkahurira omutumwa wa Allah arikugira ati: ‘Buzima, ekirungi ekikuru n’omwana yaagumizamu n’omukago gwe - obunywani - n’eka ya banywani barungi ba ishe’.

Hadith

Imam Muslim : 4630

حَدَّثَنِي أَبُو الطَّاهِرِ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي حَيْوَةُ بْنُ شُرَيْحٍ عَنْ ابْنِ الْهَادِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَبَرُّ الْبِرِّ أَنْ يَصِلَ الرَّجُلُ وُدَّ أَبِيهِ

Akangambira [Abu Ath Thahir]; Atumanyiise [‘Abdullah bin Wahb]; Kigambirwe ahariinye [Haiwah bin Syuraih] kuruga ahari [Ibnu Al Hadi] kuruga ahari [‘Abdullah bin Dinar] kuruga ahari [‘Abdullah bin ‘Umar] ngu nabi akagira ati: ‘Buzima, ekirungi ekikuru n’omuntu yaagumizamu n’omukago - obunywani bwa ishe - n’eka ye’.

Hadith

Imam Muslim : 4631

حَدَّثَنَا حَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْحُلْوَانِيُّ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ حَدَّثَنَا أَبِي وَاللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ جَمِيعًا عَنْ يَزِيدَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أُسَامَةَ بْنِ الْهَادِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ أَنَّهُ كَانَ إِذَا خَرَجَ إِلَى مَكَّةَ كَانَ لَهُ حِمَارٌ يَتَرَوَّحُ عَلَيْهِ إِذَا مَلَّ رُكُوبَ الرَّاحِلَةِ وَعِمَامَةٌ يَشُدُّ بِهَا رَأْسَهُ فَبَيْنَا هُوَ يَوْمًا عَلَى ذَلِكَ الْحِمَارِ إِذْ مَرَّ بِهِ أَعْرَابِيٌّ فَقَالَ أَلَسْتَ ابْنَ فُلَانِ بْنِ فُلَانٍ قَالَ بَلَى فَأَعْطَاهُ الْحِمَارَ وَقَالَ ارْكَبْ هَذَا وَالْعِمَامَةَ قَالَ اشْدُدْ بِهَا رَأْسَكَ فَقَالَ لَهُ بَعْضُ أَصْحَابِهِ غَفَرَ اللَّهُ لَكَ أَعْطَيْتَ هَذَا الْأَعْرَابِيَّ حِمَارًا كُنْتَ تَرَوَّحُ عَلَيْهِ وَعِمَامَةً كُنْتَ تَشُدُّ بِهَا رَأْسَكَ فَقَالَ إِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ مِنْ أَبَرِّ الْبِرِّ صِلَةَ الرَّجُلِ أَهْلَ وُدِّ أَبِيهِ بَعْدَ أَنْ يُوَلِّيَ وَإِنَّ أَبَاهُ كَانَ صَدِيقًا لِعُمَرَ

Atugambiire [Hasan bin ‘Ali Al Hulwani]; Atugambiire [Ya’qub bin Ibrahim bin Sa’ad]; Kitugambirwe [Tata] na [Al Laits bin Sa’ad] boona kuruga ahari [Yazid bin ‘Abdullah bin Usamah bin Al Hadi] kuruga ahari [‘Abdullah bin Dinar] kuruga ahari [Ibn ‘Umar] ngu ku arikuba naayenda kuza Mecca, nakira kureeta endogoya ye kuvuga endogoya ye yaaba - a turban we. Eizooba rimwe, ku yaabaire ari aha ndogoya ye, ahonaaho omushaija w'omuharabu owa Bedouin akahinguraho, atyo yagira ati; 'Tiwe ori so na so bin so na so?' Omuntu ogwo akagarukamu ati; 'Eego, kihikire'. Bwanyima Ibn Umar akaha omushaija ogwo endogoya ye, ati; ‘Twara endogoya egi ahabw’emotoka yaawe! ’ Oyihireho ekyo, akaha n’ekijwaro kye ky’okujwara arikugira ati; ‘Teeka ekijwaro eki aha mutwe gwawe! ’ Omwe ahari banywani be akagambira Abdullah bin Umar ati; ‘Allah akusaasire, iwe Ibnu Umar, ahabw’okuba endogoya ei waabaire nookozesa nk’emotoka yaawe n’ekijwaro eki waabaire noosiba aha mutwe gwawe, okabiha Abaharabu aba Bedouin’. Abdullah bin Umar akagarukamu ati; 'Imwe banywani bangye, ninshaba ngu mumanye ngu rimwe nkahurira omutumwa wa Allah arikugira ati: 'Omwe aha kwehayo okurungi oku omuntu aine aha bazaire be n'okugaita enkoragana y'abazaire be ey'ahamara omu maka bwanyima y'abazaire baabo kufa'. Nangwa, ishe Abaharabu aba Bedouin akaba ari munywani wa Umar bin Khaththab’.

Hadith

Imam Muslim : 4632

حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ حَاتِمِ بْنِ مَيْمُونٍ حَدَّثَنَا ابْنُ مَهْدِيٍّ عَنْ مُعَاوِيَةَ بْنِ صَالِحٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ جُبَيْرِ بْنِ نُفَيْرٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ النَّوَّاسِ بْنِ سِمْعَانَ الْأَنْصَارِيِّ قَالَ سَأَلْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ الْبِرِّ وَالْإِثْمِ فَقَالَ الْبِرُّ حُسْنُ الْخُلُقِ وَالْإِثْمُ مَا حَاكَ فِي صَدْرِكَ وَكَرِهْتَ أَنْ يَطَّلِعَ عَلَيْهِ النَّاسُ

Akangambira [Muhammad bin Hatimu bin Maimun]; Atugambiire [Ibnu Mahdi] kuruga ahari [Mu’awiyah bin Salih] kuruga ahari [‘Abdur Rahman bin Jubair bin Nufair] kuruga ahari [ishe] kuruga ahari [An Nawwas bin Mis’an Al Ansari] akagira ati; 'Obwire obumwe nkabuuza Rasulullah aha makuru g'oburungi n'ekibi. Ebigambo bye: ‘Emitwarize mirungi n’emitwarize mirungi. Omu bwire obwo, ekibi n’ekikorwa nari ekikorwa ekirikuteganisa, kandi iwe wenka nookiyanga ebikorwa byawe byamanyirwa abandi.’

Hadith

Imam Muslim : 4633

حَدَّثَنِي هَارُونُ بْنُ سَعِيدٍ الْأَيْلِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ حَدَّثَنِي مُعَاوِيَةُ يَعْنِي ابْنَ صَالِحٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ جُبَيْرِ بْنِ نُفَيْرٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ نَوَّاسِ بْنِ سِمْعَانَ قَالَ أَقَمْتُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِالْمَدِينَةِ سَنَةً مَا يَمْنَعُنِي مِنْ الْهِجْرَةِ إِلَّا الْمَسْأَلَةُ كَانَ أَحَدُنَا إِذَا هَاجَرَ لَمْ يَسْأَلْ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ شَيْءٍ قَالَ فَسَأَلْتُهُ عَنْ الْبِرِّ وَالْإِثْمِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْبِرُّ حُسْنُ الْخُلُقِ وَالْإِثْمُ مَا حَاكَ فِي نَفْسِكَ وَكَرِهْتَ أَنْ يَطَّلِعَ عَلَيْهِ النَّاسُ

Akangambira [Harun bin Sa’id Al Aili]; Atugambiire [‘Abdullah bin Wahb]; Akangambira [Mu’awiyah] nikwo kugira ngu Ibn Salih kuruga ahari [‘Abdur Rahman bin Jubair bin Nufair] kuruga ahari [ishe] kuruga ahari [Nawwas bin Sim’an] akagira ati; 'Obwire obumwe nkaba ntuura na nabi sallallaahu 'alaihi wasallam kumara omwaka gumwe omuri Madiina. Nkaba ntarikubaasa kuza aha rugendo rw’okufuruka - na Rasulullah sallallahu ‘alaihi wasallam - ahabw’okuba hakaba hariho oburemeezi’. Omwe omuriitwe ku arikufuruka, obwire obwingi titurikubuuza nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam aha kintu kyona. Bwanyima nkabuuza omutumwa wa Allah aha burungi n’ekibi. Bwanyima akagira ati: ‘Embabazi n’emitwarize mirungi, obwo ekibi nikyo kirikujwara omu kifuba kyawe kandi torikukikunda abantu abandi baaba nibakimanya’.

Hadith

Imam Muslim : 4634

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدِ بْنِ جَمِيلِ بْنِ طَرِيفِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الثَّقَفِيُّ وَمُحَمَّدُ بْنُ عَبَّادٍ قَالَا حَدَّثَنَا حَاتِمٌ وَهُوَ ابْنُ إِسْمَعِيلَ عَنْ مُعَاوِيَةَ وَهُوَ ابْنُ أَبِي مُزَرِّدٍ مَوْلَى بَنِي هَاشِمٍ حَدَّثَنِي عَمِّي أَبُو الْحُبَابِ سَعِيدُ بْنُ يَسَارٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ اللَّهَ خَلَقَ الْخَلْقَ حَتَّى إِذَا فَرَغَ مِنْهُمْ قَامَتْ الرَّحِمُ فَقَالَتْ هَذَا مَقَامُ الْعَائِذِ مِنْ الْقَطِيعَةِ قَالَ نَعَمْ أَمَا تَرْضَيْنَ أَنْ أَصِلَ مَنْ وَصَلَكِ وَأَقْطَعَ مَنْ قَطَعَكِ قَالَتْ بَلَى قَالَ فَذَاكِ لَكِ ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اقْرَءُوا إِنْ شِئْتُمْ { فَهَلْ عَسَيْتُمْ إِنْ تَوَلَّيْتُمْ أَنْ تُفْسِدُوا فِي الْأَرْضِ وَتُقَطِّعُوا أَرْحَامَكُمْ أُولَئِكَ الَّذِينَ لَعَنَهُمْ اللَّهُ فَأَصَمَّهُمْ وَأَعْمَى أَبْصَارَهُمْ أَفَلَا يَتَدَبَّرُونَ الْقُرْآنَ أَمْ عَلَى قُلُوبٍ أَقْفَالُهَا }

Kitugambirwe ngu [Qutaiba bin Sa’id bin Jamil bin Tharif bin ‘Abdullah Ats Tsaqafi] na [Muhammad bin ‘Abbad] bombi bakagira ngu; Atugambiire [Hatim] nikwo kugira ngu Ibn Isma’il kuruga [Mu’awiyah] nikwo kugira ngu Ibn Abu Muzarrid -omuhuuku- kuruga Bani Hashim; Tatento, [Abu Al Hubab Sa’id bin Yasar] akangira kuruga ahari [Abu Hurairah] akagira ati; Rasulullah akagira ati: Bwanyima ya Allah Azza wa Jalla kuhanga ebihangirwe byona, enda ekemerera yagira ati; 'Ogu n'omwanya gw'abo abarikuhungira okufeerwa obunywani - Okugaita obunywani -'. Allah Subhanahu wa Ta’ala akagarukamu ati: ‘Ekyo kihikire. Timurikwenda ngu nkwataniise abo abarikukukwatanisa kandi nsharaho abo abarikukusharaho? ’ Rahimu akagarukamu ati; 'Nikwokwe'. Allah nagira ati: ‘Ekyo nikyo mwine’. Bwanyima y’ekyo, Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam akagira ati: ‘Ku oraabe nooyenda, mbwenu shoma orunyiriri oru: Mbwenu shi ku waakuba ori omu bushoboorozi noija kureetaho obutabanguko omu nsi kandi ohenda enkoragana z’amaka? Aba nibo bantu abakyeenirwe Allah kandi amatu gaabo gakahwa amatu kandi amaisho gaabo gahumire. Mbwenu shi tibarikufayo ahari Qur’an nari emitima yaabo ekingire? -Ekibuuzo. Muhamadi 22-24-.

Hadith

Imam Muslim : 4635

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَاللَّفْظُ لِأَبِي بَكْرٍ قَالَا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ مُعَاوِيَةَ بْنِ أَبِي مُزَرِّدٍ عَنْ يَزِيدَ بْنِ رُومَانَ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الرَّحِمُ مُعَلَّقَةٌ بِالْعَرْشِ تَقُولُ مَنْ وَصَلَنِي وَصَلَهُ اللَّهُ وَمَنْ قَطَعَنِي قَطَعَهُ اللَّهُ

Kikatugambirwa [Abu Bakri bin Abu Syaibah] na [Zuhair bin Harb] kandi lafazh egi n’eya Abu Bakri. Naagira ati; Kitugambirwe [Waki’] kuruga ahari [Mu’awiyah bin Muzarrid] kuruga ahari [Yazid bin Ruman] kuruga ahari [’Urwah] kuruga ahari [’Aisyah] akagira ati; Rasulullah akagira ati: ‘Enda - rukundo - neehanikwa ahari ‘Arsh, erikugira ngu; 'Orikunkwatanisa, Allah naija kumukwatanisa. Kandi orikunsharamu, buzima Allah nawe naija kumusharamu’.

Hadith

Imam Muslim : 4636

حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَابْنُ أَبِي عُمَرَ قَالَا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ جُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يَدْخُلُ الْجَنَّةَ قَاطِعٌ قَالَ ابْنُ أَبِي عُمَرَ قَالَ سُفْيَانُ يَعْنِي قَاطِعَ رَحِمٍ

Kikangambirwa ngu [Zuhair bin Harb] na [Ibn Abu Umar] bombi bakagira ngu; Kitugambirwe [Sufyan] kuruga ahari [Az Zuhri] kuruga ahari [Muhammad bin Jubair bin Muth’im] kuruga ahari [ishe] kuruga ahari nabi saw. Ibunu Abu Umar akagira ati; Sufyan akagira ati; 'Ogwo niwe arikuhenda omukago'.

Hadith

Imam Muslim : 4637

حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ أَسْمَاءَ الضُّبَعِيُّ حَدَّثَنَا جُوَيْرِيَةُ عَنْ مَالِكٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ أَنَّ مُحَمَّدَ بْنَ جُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ أَخْبَرَهُ أَنَّ أَبَاهُ أَخْبَرَهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يَدْخُلُ الْجَنَّةَ قَاطِعُ رَحِمٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ عَنْ عَبْدِ الرَّزَّاقِ عَنْ مَعْمَرٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَهُ وَقَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ

Akangambira [‘Abdullah bin Muhammad bin Asma’ Adh Dhaba’i]; Kitugambirwe [Juwariyah] kuruga ahari [Malik] kuruga ahari [Az Zuhri] ngu [Muhammad bin Jubair bin Muth’im]; Akaba amugambiire ngu [ishe] akamugambira ngu Omutumwa wa Allah (saww) akagira ati: ‘Abarikuhenda enkoragana n’abandi tibarikwija kutaaha omu Paradiso’. Atugambiire [Muhammad bin Rafi’] na [Abad bin Humaid] kuruga [Abdurrazak] kuruga [Ma’mar] kuruga [Az Zuhri] kurabira omu muhanda ogu na Hadiisi erikushushana. Akagira ngu lafazh; Nkahurira omutumwa wa Allah saw.

Hadith

Imam Muslim : 4638

حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى التُّجِيبِيُّ أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ سَرَّهُ أَنْ يُبْسَطَ عَلَيْهِ رِزْقُهُ أَوْ يُنْسَأَ فِي أَثَرِهِ فَلْيَصِلْ رَحِمَهُ

Akangambira [Harmalah bin Yahya Aha Tujibi]; Atumanyiise [Ibn Wahb]; Ku yaaherize kunmanyisa [Yunus] kuruga ahari [Ibn Shihab] kuruga ahari [Anas bin Malik] akagira ati; Nkahurira omutumwa wa Allah (saww) arikugira ati: ‘Orikwenda kwongyera aha by’okurya bye, nari orikwenda ngu amagara ge gayongyerwemu, obwo agumizemu aine enkoragana y’omukago’.

Hadith

Imam Muslim : 4639

و حَدَّثَنِي عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ شُعَيْبِ بْنِ اللَّيْثِ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ جَدِّي حَدَّثَنِي عُقَيْلُ بْنُ خَالِدٍ قَالَ قَالَ ابْنُ شِهَابٍ أَخْبَرَنِي أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ أَحَبَّ أَنْ يُبْسَطَ لَهُ فِي رِزْقِهِ وَيُنْسَأَ لَهُ فِي أَثَرِهِ فَلْيَصِلْ رَحِمَهُ

Kandi yangira [‘Abdul Malik bin Syu’aib bin Al Laits]; Akangambira [taata] kuruga ahari [tatenkuru]; Ku yaaherize kungambira [‘Uqail bin Khalid] akagira ati; [Ibn Shihab] akagira ati; Kikagambirwa ahariinye [Anas bin Malik] ngu Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam akagira ati: ‘Orikwenda kwongyera aha by’okurya bye, kandi arikwenda ngu amagara ge gayongyerwemu, obwo agumizemu aine enkoragana y’omukago’.

Hadith

Imam Muslim : 4640

حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ وَاللَّفْظُ لِابْنِ الْمُثَنَّى قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ سَمِعْتُ الْعَلَاءَ بْنَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ يُحَدِّثُ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَجُلًا قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ لِي قَرَابَةً أَصِلُهُمْ وَيَقْطَعُونِي وَأُحْسِنُ إِلَيْهِمْ وَيُسِيئُونَ إِلَيَّ وَأَحْلُمُ عَنْهُمْ وَيَجْهَلُونَ عَلَيَّ فَقَالَ لَئِنْ كُنْتَ كَمَا قُلْتَ فَكَأَنَّمَا تُسِفُّهُمْ الْمَلَّ وَلَا يَزَالُ مَعَكَ مِنْ اللَّهِ ظَهِيرٌ عَلَيْهِمْ مَا دُمْتَ عَلَى ذَلِكَ

Ku yaaherize kungambira [Muhammad bin Al Mutsanna] na [Muhammad bin Al Mutsanna] kandi lafazh egi n’eya Ibn Al Mutsanna akagira ati; Atugambiire [Muhammad bin Ja’far]; Ku yaaherize kutugambira [aba Shuba] akagira ati; Nkahurira [Al A’laa bin ‘Abdur Rahman] arikugambira [ishe] kuruga ahari [Abu Hurairah] ngu omushaija omwe akagira ati; ‘Iwe Mutumwa wa Allah, nyine abanyabuzaare. Butoosha ninteeraho kukwatanisa nabo, kwonka nibakihenda. Butoosha ninteeraho kubakorera gye, kwonka nibankora kubi. Butoosha ninteeraho kuba omucureezi, kwonka tibarikunfaho’. Reero Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam akagira ati: ‘Ku kiraabe kiri eky’amazima nk’oku orikugamba, obwo nooba ori nk’orikubariisa omucuucu ogurikwotsya, kandi kasita orikukora ekyo obwo obuhwezi bwa Allah nibwija kuguma buri naiwe’.