Revert to Islam, click here
ISLAM AL-HAQ: QURAN & HADITH
(The True Islam)
Free Download / Download

Imam Muslim (الامام مسلم) - 5362 Hadith

Hadith

Imam Muslim : 4341

و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ الْحَنْظَلِيُّ أَخْبَرَنَا رَوْحٌ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ عَمَّارِ بْنِ أَبِي عَمَّارٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ أَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمَكَّةَ خَمْسَ عَشْرَةَ سَنَةً يَسْمَعُ الصَّوْتَ وَيَرَى الضَّوْءَ سَبْعَ سِنِينَ وَلَا يَرَى شَيْئًا وَثَمَانَ سِنِينَ يُوحَى إِلَيْهِ وَأَقَامَ بِالْمَدِينَةِ عَشْرًا

Kandi atugambiire [Ishaq bin Ibrahimu Al Handzali]; Atumanyiise [Rauh]; Atugambiire [Hammad bin Salamah] kuruga ahari [Ammar bin Abu Ammar] kuruga ahari [Ibn Abbas] akagira ati; Omurangi akatuura omuri Makka kumara emyaka ikumi n’etaano. Okumara emyaka mushanju akahurira amaraka kandi arikureeba n’ebitaara. Kandi emyaka munaana ekamushururirwa. Kandi akatuura omuri Madiina kumara emyaka ikumi’.

Hadith

Imam Muslim : 4342

حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَابْنُ أَبِي عُمَرَ وَاللَّفْظُ لِزُهَيْرٍ قَالَ إِسْحَقُ أَخْبَرَنَا و قَالَ الْآخَرَانِ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ سَمِعَ مُحَمَّدَ بْنَ جُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ عَنْ أَبِيهِ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَنَا مُحَمَّدٌ وَأَنَا أَحْمَدُ وَأَنَا الْمَاحِي الَّذِي يُمْحَى بِيَ الْكُفْرُ وَأَنَا الْحَاشِرُ الَّذِي يُحْشَرُ النَّاسُ عَلَى عَقِبِي وَأَنَا الْعَاقِبُ وَالْعَاقِبُ الَّذِي لَيْسَ بَعْدَهُ نَبِيٌّ

Akangambira [Zuhair bin Harb] na [Ishaq bin Ibrahim] na [Ibn Abu Umar] kandi lafazh egi n’eya Zuhair. [Ishaq] akagira ati; Atumanyiise Obwe abandi barikugira ngu; Atugambiire [Sufyan bin ‘Uyainah] kuruga [Az Zuhri] eki akahurira [Muhammad bin Jubair bin Muth’im] kuruga ahari [ishe] ngu nabi akagira ati: Buzimazima ndi Muhammad, ndi Ahmad, ndi al-Mahipe nanye, nikimanyisa ngu ninyija abantu baryateeranira aha bigyere byangye, kandi nyowe ndi al-‘Aqib ekirikumanyisa ngu tihaine nabi bwanyima yangye’.

Hadith

Imam Muslim : 4343

حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ جُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ عَنْ أَبِيهِ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ لِي أَسْمَاءً أَنَا مُحَمَّدٌ وَأَنَا أَحْمَدُ وَأَنَا الْمَاحِي الَّذِي يَمْحُو اللَّهُ بِيَ الْكُفْرَ وَأَنَا الْحَاشِرُ الَّذِي يُحْشَرُ النَّاسُ عَلَى قَدَمَيَّ وَأَنَا الْعَاقِبُ الَّذِي لَيْسَ بَعْدَهُ أَحَدٌ وَقَدْ سَمَّاهُ اللَّهُ رَءُوفًا رَحِيمًا و حَدَّثَنِي عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ شُعَيْبِ بْنِ اللَّيْثِ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ جَدِّي حَدَّثَنِي عُقَيْلٌ ح و حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ ح و حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الدَّارِمِيُّ أَخْبَرَنَا أَبُو الْيَمَانِ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ كُلُّهُمْ عَنْ الزُّهْرِيِّ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَفِي حَدِيثِ شُعَيْبٍ وَمَعْمَرٍ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَفِي حَدِيثِ عُقَيْلٍ قَالَ قُلْتُ لِلزُّهْرِيِّ وَمَا الْعَاقِبُ قَالَ الَّذِي لَيْسَ بَعْدَهُ نَبِيٌّ وَفِي حَدِيثِ مَعْمَرٍ وَعُقَيْلٍ الْكَفَرَةَ وَفِي حَدِيثِ شُعَيْبٍ الْكُفْرَ

Akangambira [Harmala bin Yahya]; Atumanyiise [Ibn Wahb]; Kikagambirwa ahariinye [Yunus] kuruga ahari [Ibn Shihab] kuruga ahari [Muhammad bin Jubair bin Muth’im] kuruga ahari [ishe] radiallahu ‘anhu akagira ati, ‘Nyine amaziina maingi: -1- Ninyetwa Muhammad. -2- Nibanyeta Ahmad. -3- Ninyetwa Al Mahi -aba penumpas-, ekirikumanyisa ngu Allah naija kwihaho obutaikiriza naanye. -4- Ninyetwa Al-Hasyir - omurundaani - ekirikumanyisa ngu Allah narundaana abantu kukuratira entambwe zangye. -5- Ninyetwa Al 'Aqib -cover-, ekirikumanyisa ngu tihaine nabi bwanyima yangye. Kandi buzima, Allah ampaire amaziina Ra’uf - omunyambabazi - na Rahim - omunyambabazi -’. Kandi ku yaaherize kungambira [‘Abdul Malik bin Syu’aib bin Al Laits] akagira ati; Atugambiire [taata] kuruga ahari [tatenkuru]; Akangambira [‘Uqail]; Nikyo kimwe nikigambwaho kuruga omu muhanda ogundi, Kandi kitugambireho [‘Abdu bin Humaid] atumanyiise [Abdurrazaq] atumanyiise [Ma’mar] Nikyo kimwe kigambirweho kuruga omu muhanda ogundi, Kandi kitugambireho [‘Abdullah bin ‘Abdur Rahman Ad Darimi]; Atumanyiise [Abul Yamani]; Atumanyiise [Syu’aib] byona kuruga [Az Zuhri] kurabira omu muhanda ogu. Kandi omu Hadiisi Syu’aib na Ma’mar nibagambwaho hamwe na lafazh; Nkahurira omutumwa wa Allah saw. Omu Hadiisi ya Uqail akagira ati; 'Nkabuuza Az Zuhri nti, Al 'Aqib nikimanyisa ki? Akagarukamu ati; Nikwo kugira ngu tihaine baanabi abamukuratiire. Kandi omu Hadiisi ya Ma’mar na Uqail ekigambo ‘Al kafarah’ - obutaikiriza - nikikoresibwa, obwo omu Hadiisi ya Syu’aib ekigambo ‘Al Kufru’ nikikozesibwa.

Hadith

Imam Muslim : 4344

و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ الْحَنْظَلِيُّ أَخْبَرَنَا جَرِيرٌ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ عَمْرِو بْنِ مُرَّةَ عَنْ أَبِي عُبَيْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى الْأَشْعَرِيِّ قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُسَمِّي لَنَا نَفْسَهُ أَسْمَاءً فَقَالَ أَنَا مُحَمَّدٌ وَأَحْمَدُ وَالْمُقَفِّي وَالْحَاشِرُ وَنَبِيُّ التَّوْبَةِ وَنَبِيُّ الرَّحْمَةِ

Kandi atugambiire [Ishaq bin Ibrahimu Al Handzali]; Atugambiire [Jarir] kuruga ahari [Al A’masy] kuruga ahari [Amru bin Murrah] kuruga ahari [Abu Ubaidah] kuruga ahari [Abu Musa Al Asy’ari] akagira ati; 'Nabi akatugambira amaziina maingi agaabaire gari amaziina ge g'omuntu, akagira ati: 'Ninyetwa Muhammad, Ahmad, Al Muqaffa -nimwe n'eiziina Al Aqib, okukingaho-, Al Hasyir, Nabiyyut-Taubah na Nabiyyur-Rahmah'.

Hadith

Imam Muslim : 4345

حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي الضُّحَى عَنْ مَسْرُوقٍ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ صَنَعَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمْرًا فَتَرَخَّصَ فِيهِ فَبَلَغَ ذَلِكَ نَاسًا مِنْ أَصْحَابِهِ فَكَأَنَّهُمْ كَرِهُوهُ وَتَنَزَّهُوا عَنْهُ فَبَلَغَهُ ذَلِكَ فَقَامَ خَطِيبًا فَقَالَ مَا بَالُ رِجَالٍ بَلَغَهُمْ عَنِّي أَمْرٌ تَرَخَّصْتُ فِيهِ فَكَرِهُوهُ وَتَنَزَّهُوا عَنْهُ فَوَاللَّهِ لَأَنَا أَعْلَمُهُمْ بِاللَّهِ وَأَشَدُّهُمْ لَهُ خَشْيَةً حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ الْأَشَجُّ حَدَّثَنَا حَفْصٌ يَعْنِي ابْنَ غِيَاثٍ ح و حَدَّثَنَاه إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَعَلِيُّ بْنُ خَشْرَمٍ قَالَا أَخْبَرَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ كِلَاهُمَا عَنْ الْأَعْمَشِ بِإِسْنَادِ جَرِيرٍ نَحْوَ حَدِيثِهِ

Atugambiire [Zuhair bin Harb]; Ku yaaherize kutugambira [Jarir] kuruga ahari [Al A’masy] kuruga ahari [Abu Adh Dhuha] kuruga ahari [Masruq] kuruga ahari [‘Aisyah] akagira ati: Rasulullah akaha obusingye ahari kimwe aha biragiro bye. Reero eki kyahika ahari bamwe ahari banywani be kandi bakaba nibareebeka nk'abatarikukikunda bakakireka. Reero amakuru g’emitwarize yaabo gakahika aha Mutumwa wa Allah (saww) n’ahabw’ekyo yaayemerera yaabuurira ati: ‘Ahabw’enki hariho abantu ababareeteire enshonga kuruga ahariinye ei natungire obusingye ahabwayo reero bakagiyanga bakagireka?! By Allah, buzimazima ndi omuntu orikumanya Allah kubakira kandi ndi omuntu orikumutiina munonga’. Atugambiire [Abu Sa’id Al Asyaj]; Atugambiire [Hafsh] nikwo kugira ngu Ibn Ghiyats; Nikyo kimwe nikigambwa kuruga omu muhanda ogundi, Kandi kigambirweho naitwe [Ishaq bin Ibrahim] na [‘Ali bin Khasyram] bombi bakagira ngu; Atugambiire [‘Isa bin Yunus] bombi kuruga [Al A’masy] kurabira omu Jarir sanad erikushushana na Hadiisi.

Hadith

Imam Muslim : 4346

و حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ مُسْلِمٍ عَنْ مَسْرُوقٍ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ رَخَّصَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي أَمْرٍ فَتَنَزَّهَ عَنْهُ نَاسٌ مِنْ النَّاسِ فَبَلَغَ ذَلِكَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَغَضِبَ حَتَّى بَانَ الْغَضَبُ فِي وَجْهِهِ ثُمَّ قَالَ مَا بَالُ أَقْوَامٍ يَرْغَبُونَ عَمَّا رُخِّصَ لِي فِيهِ فَوَاللَّهِ لَأَنَا أَعْلَمُهُمْ بِاللَّهِ وَأَشَدُّهُمْ لَهُ خَشْيَةً

Kandi atugambiire [Abu Kuraibu]; Ku yaaherize kutugambira [Abu Mu’awiyah] kuruga [Al A’masy] kuruga [Omusiraamu] kuruga [Masruq] kuruga [‘Aisyah] akagira ati; ‘Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam rimwe akaha abasiraamu obusingye omu buremeezi, kwonka bakaba batarikwenda kukiikiriza. Aha muheru amakuru gakahika ahari nabi sallallaahu 'alaihi wasallam gakamugira ekiniga - kandi ekiniga kikaba nikireebeka aha maisho ge.' Reero Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam akagira ati: ‘Ahabw’enki abantu batakwenda kwikiriza obuhwezi obu babahaire kurabira omu muramuzi wangye? Na Allah, ndi omuntu orikukirayo kumanya Allah kandi ori haihi nawe’.

Hadith

Imam Muslim : 4347

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا لَيْثٌ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رُمْحٍ أَخْبَرَنَا اللَّيْثُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ الزُّبَيْرِ حَدَّثَهُ أَنَّ رَجُلًا مِنْ الْأَنْصَارِ خَاصَمَ الزُّبَيْرَ عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي شِرَاجِ الْحَرَّةِ الَّتِي يَسْقُونَ بِهَا النَّخْلَ فَقَالَ الْأَنْصَارِيُّ سَرِّحْ الْمَاءَ يَمُرُّ فَأَبَى عَلَيْهِمْ فَاخْتَصَمُوا عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِلزُّبَيْرِ اسْقِ يَا زُبَيْرُ ثُمَّ أَرْسِلْ الْمَاءَ إِلَى جَارِكَ فَغَضِبَ الْأَنْصَارِيُّ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَنْ كَانَ ابْنَ عَمَّتِكَ فَتَلَوَّنَ وَجْهُ نَبِيِّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثُمَّ قَالَ يَا زُبَيْرُ اسْقِ ثُمَّ احْبِسْ الْمَاءَ حَتَّى يَرْجِعَ إِلَى الْجَدْرِ فَقَالَ الزُّبَيْرُ وَاللَّهِ إِنِّي لَأَحْسِبُ هَذِهِ الْآيَةَ نَزَلَتْ فِي ذَلِكَ { فَلَا وَرَبِّكَ لَا يُؤْمِنُونَ حَتَّى يُحَكِّمُوكَ فِيمَا شَجَرَ بَيْنَهُمْ ثُمَّ لَا يَجِدُوا فِي أَنْفُسِهِمْ حَرَجًا }

Atugambiire [Qutaiba bin Sa’id]; Atugambiire [Laits]; Nikyo kimwe nikigambwa kuruga omu muhanda ogundi, Kandi kitugambiire [Muhammad bin Rumh]; Kitugambirweho [Laiti zoona] kuruga ahari [Ibn Shihab] kuruga ahari [Urwah bin Az Zubair] ngu [Abdullah bin Az Zubair]; Akaba amugambiire ngu omushaija wa Ansar akaba aine obutaikirizana na Az Zubair omu maisho ga nabi sallallaahu 'alaihi wasallam ahabw'entuura ya Al Harrah ei baabaire bakozesa kufukiriza emiti y'enzigye. Omushaija wa Ansar akagira ati; ‘Reka amaizi gagyende!’ kwonka Az Zubair akayanga. Aha muheru, bombi bakeetomboitira eki ahari Rasulullah, Rasulullah bwanyima akagira ati: ‘Fukirira omusiri gwawe, iwe Zubair, bwanyima y’ekyo guhe mutaahi waawe’. Kwonka omushaija wa Ansar akagira ekiniga yagira ati; 'Ei Mutumwa wa Allah, n'ahabw'okuba n'omwana wa shwenkazi waawe!' Obuso bwa nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam bukahinduka obutukura, bwanyima yagira ati: ‘Iwe Zubair, fukiriza omusiri gwawe, reero ogukwate kuhitsya obu amaizi garagarukye ahansi!’ Abdullah bin Az Zubair akagira ati; ‘Az Zubair bwanyima akagira ati; ‘Buzima, ninteekateeka ngu orunyiriri oru rukashururwa aha bikwatiraine n’ekyabaireho ekyo: ‘N’ahabw’ekyo ahabwa Mukama waawe, bo - omu bwijwire - tibarikwikiririza okuhitsya obu barakureetere kucwera orubanja omu nshonga ei barikuhakanaho, obwo tibarikuhurira omu mitima yaabo okuhakanisa kwona aha kucwamu oku orikuha, kandi nibakiikiriza kimwe’’.

Hadith

Imam Muslim : 4348

حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى التُّجِيبِيُّ أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ أَخْبَرَنِي أَبُو سَلَمَةَ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ وَسَعِيدُ بْنُ الْمُسَيَّبِ قَالَا كَانَ أَبُو هُرَيْرَةَ يُحَدِّثُ أَنَّهُ سَمِعَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَا نَهَيْتُكُمْ عَنْهُ فَاجْتَنِبُوهُ وَمَا أَمَرْتُكُمْ بِهِ فَافْعَلُوا مِنْهُ مَا اسْتَطَعْتُمْ فَإِنَّمَا أَهْلَكَ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِكُمْ كَثْرَةُ مَسَائِلِهِمْ وَاخْتِلَافُهُمْ عَلَى أَنْبِيَائِهِمْ و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ أَحْمَدَ بْنِ أَبِي خَلَفٍ حَدَّثَنَا أَبُو سَلَمَةَ وَهُوَ مَنْصُورُ بْنُ سَلَمَةَ الْخُزَاعِيُّ أَخْبَرَنَا لَيْثٌ عَنْ يَزِيدَ بْنِ الْهَادِ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَهُ سَوَاءً حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ ح و حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبِي كِلَاهُمَا عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ح و حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا الْمُغِيرَةُ يَعْنِي الْحِزَامِيَّ ح و حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ كِلَاهُمَا عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ح و حَدَّثَنَاه عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ زِيَادٍ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ هَمَّامِ بْنِ مُنَبِّهٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ كُلُّهُمْ قَالَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ذَرُونِي مَا تَرَكْتُكُمْ وَفِي حَدِيثِ هَمَّامٍ مَا تُرِكْتُمْ فَإِنَّمَا هَلَكَ مَنْ كَانَ قَبْلَكُمْ ثُمَّ ذَكَرُوا نَحْوَ حَدِيثِ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَعِيدٍ وَأَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ

Akangambira [Harmalah bin Yahya Aha Tujibi]; Atumanyiise [Ibn Wahb]; Akanmanyisa [Yunus] kuruga ahari [Ibn Shihab]; Kikagambirwa ahariinye ngu [Abu Salama bin ‘Abdur Rahman] na [Sa’id bin Al Musayyab] bombi bakagira ngu; [Abu Hurairah] akagira ngu akahurira omutumwa wa Allah (saww) arikugira ati: ‘Eki mbazibiire, mukirekyeho. Kandi eki ndikuragiira kyona, okikore n'amaani gaawe goona. Buzima, abantu abaabaireho omu maisho gaawe bakahwerekyerera ahabw’okubuuza ebibuuzo bingi munonga, kandi bakaba bakira kutaikirizana n’ebya Baanabi baabo’. Kandi yangira [Muhammad bin Ahmad bin Abu Khalaf]; Atugambiire [Abu Salama] nikwo kugira ngu Mansur bin Salama Al Khuza’i; Atugambiire [Laith] kuruga ahari [Yazid bin Al Had] kuruga ahari [Ibn Shihab] kurabira omu muhanda ogu na Hadiisi erikushushana. Atugambiire [Abu Bakr bin Abu Syaiba] na [Abu Kuraib] bombi Batugambiire [Abu Mu’awiyah]; Nikyo kimwe nikigambwa kuruga omu muhanda ogundi, Kandi kitugambiire [Ibn Numair]; Atugambiire [taata] buri kimwe kuruga ahari [Al A’masy] kuruga ahari [Abu Salih] kuruga ahari [Abu Hurairah]; Nikyo kimwe nikigambwa kuruga omu muhanda ogundi, Kandi atugambiire [Qutaibah bin Sa’id] Atugambiire [Al Mughirah] nikwo kugira ngu Al Hizami; Nikyo kimwe nikigambwa kuruga omu muhanda ogundi, Kandi kitugambiire [Ibn Abu Umar]; Atugambiire [Sufyan] byona kuruga ahari [Abu Az Zinad] kuruga ahari [Al A’raj] kuruga ahari [Abu Hurairah]; Nikyo kimwe nikigambwaho kuruga omu muhanda ogundi, Kandi akatugambiraho [‘Ubaidullah bin Mu’adz]; Atugambiire [Tata] Atugambiire [Syu’bah] kuruga ahari [Muhammad bin Ziyad] ngu akahurira [Abu Hurairah]; Nikyo kimwe nikigambwa kuruga omu muhanda ogundi, Kandi kitugambiire [Muhammad bin Rafi’]; Atugambiire [‘Abdur Razzaq]; Atugambiire [Ma’mar] kuruga ahari [Hammam bin Minabbih] kuruga ahari [Abu Hurairah] omu bwijwire bwayo akagira kuruga ahari Nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam ebigambo ebi: ‘Murekye enyima yaanyu eki naazibiire... obwo omu Hadiisi ya Hammam n’aba lafazh ‘Turikchtum’ batakaizire ahabw’okuba aba-w iwe ahabwa...-bwanyima bakagamba ahari Hadiisi erikushushana na Hadiisi ya Az Zuhri kuruga ahari Sa’id kuruga ahari Abu Salamah kuruga ahari Abu Hurairah.-

Hadith

Imam Muslim : 4349

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عَامِرِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ أَعْظَمَ الْمُسْلِمِينَ فِي الْمُسْلِمِينَ جُرْمًا مَنْ سَأَلَ عَنْ شَيْءٍ لَمْ يُحَرَّمْ عَلَى الْمُسْلِمِينَ فَحُرِّمَ عَلَيْهِمْ مِنْ أَجْلِ مَسْأَلَتِهِ

Atugambiire [Yahya bin Yahya]; Atugambiire [Ibrahimu bin Sa’d] kuruga ahari [Ibn Shihab] kuruga ahari [‘Amir bin Sa’d] kuruga ahari [ishe] akagira ati; Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam akagira ati: ‘Omusiraamu orikukora ekibi ekihango aha basiraamu abandi n’omuntu orikubuuza aha kintu ekyabaire kitazibiirwe abasiraamu enyima, kwonka aha muheru ngu ekintu ekyo kibazibire ahabw’ekibuuzo kye’.

Hadith

Imam Muslim : 4350

و حَدَّثَنَاه أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَابْنُ أَبِي عُمَرَ قَالَا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبَّادٍ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ قَالَ أَحْفَظُهُ كَمَا أَحْفَظُ بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ الزُّهْرِيُّ عَنْ عَامِرِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَعْظَمُ الْمُسْلِمِينَ فِي الْمُسْلِمِينَ جُرْمًا مَنْ سَأَلَ عَنْ أَمْرٍ لَمْ يُحَرَّمْ فَحُرِّمَ عَلَى النَّاسِ مِنْ أَجْلِ مَسْأَلَتِهِ و حَدَّثَنِيهِ حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ ح و حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ كِلَاهُمَا عَنْ الزُّهْرِيِّ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَزَادَ فِي حَدِيثِ مَعْمَرٍ رَجُلٌ سَأَلَ عَنْ شَيْءٍ وَنَقَّرَ عَنْهُ وَقَالَ فِي حَدِيثِ يُونُسَ عَامِرُ بْنُ سَعْدٍ أَنَّهُ سَمِعَ سَعْدًا

Kandi kitugambirwe [Abu Bakr bin Abu Syaibah] na [Ibn Abu Umar] bombi bakagira ngu; Atugambiire [Sufyan bin ‘Uyaina] kuruga [Az Zuhri]; Kandi atugambiire [Muhammad bin ‘Abbad]; Ku yaaherize kutugambira [Sufyan] akagira ati; -Nkagikwata omu mutwe nk’oku naabaire ninkwata omu mutwe enda ya Bismillahir rahmanir, kuruga ahari [Az Zuhri] kuruga ahari [‘Ammar bin Sa’ad] kuruga ahari [ishe] akagira ati; Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam akagira ati: ‘Omusiraamu orikukora ekibi ekihango aha basiraamu abandi n’omuntu orikubuuza aha kintu ekyabaire kitazibiirwe abasiraamu enyima, kwonka aha muheru ngu ekintu ekyo kibazibire ahabw’ekibuuzo kye’. Kandi yaakingambira [Harmala bin Yahya]; Atumanyiise [Ibn Wahb]; Ambuuriire [Yona]; Nikyo kimwe nikigambwaho kuruga omu muhanda ogundi, Kandi kitugambiire [‘Abdu bin Humaid]; Atumanyiise [‘Abdur Razzaq]; Atumanyiise [Ma’mar] bombi kuruga [Az Zuhri] kurabira omu muhanda ogu. Omu Hadiisi ya Ma’mar harimu okwongyeraho; 'Omuntu akabuuza ekintu obwo arikumuhiga'. Kandi omu Hadiisi ya Yunus Amir bin Sa’ad ngu akahurira Sa’ad.

Hadith

Imam Muslim : 4351

حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ وَمُحَمَّدُ بْنُ قُدَامَةَ السُّلَمِيُّ وَيَحْيَى بْنُ مُحَمَّدٍ اللُّؤْلُؤِيُّ وَأَلْفَاظُهُمْ مُتَقَارِبَةٌ قَالَ مَحْمُودٌ حَدَّثَنَا النَّضْرُ بْنُ شُمَيْلٍ و قَالَ الْآخَرَانِ أَخْبَرَنَا النَّضْرُ أَخْبَرَنَا شُعْبَةُ حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ أَنَسٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ بَلَغَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ أَصْحَابِهِ شَيْءٌ فَخَطَبَ فَقَالَ عُرِضَتْ عَلَيَّ الْجَنَّةُ وَالنَّارُ فَلَمْ أَرَ كَالْيَوْمِ فِي الْخَيْرِ وَالشَّرِّ وَلَوْ تَعْلَمُونَ مَا أَعْلَمُ لَضَحِكْتُمْ قَلِيلًا وَلَبَكَيْتُمْ كَثِيرًا قَالَ فَمَا أَتَى عَلَى أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَوْمٌ أَشَدُّ مِنْهُ قَالَ غَطَّوْا رُءُوسَهُمْ وَلَهُمْ خَنِينٌ قَالَ فَقَامَ عُمَرُ فَقَالَ رَضِينَا بِاللَّهِ رَبًّا وَبِالْإِسْلَامِ دِينًا وَبِمُحَمَّدٍ نَبِيًّا قَالَ فَقَامَ ذَاكَ الرَّجُلُ فَقَالَ مَنْ أَبِي قَالَ أَبُوكَ فُلَانٌ فَنَزَلَتْ { يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَسْأَلُوا عَنْ أَشْيَاءَ إِنْ تُبْدَ لَكُمْ تَسُؤْكُمْ }

Ku yaaherize kutugambira [Mahmud bin Ghailan] na [Muhammad bin Qudamah As Sulami] na [Yahya bin Muhammad Al Lu’lu’i] - orurimi rwabo tirurikutaana munonga - [Mahmud] akagira ati;; Atugambiire [Omuntu orikwetwa Nadhr bin Syumail]. Obwe abandi bagizire ngu; Atugambiire [An Nadhr]; Atubuuriire [Shuba]; Atugambiire [Musa bin Anas bin Malik] kuruga ahari [Anas bin Malik] akagira ati; 'Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam yamanya amakuru agarikukwata ahari ba sahaba. Bwanyima akeemerera yaagamba ati: ‘Mumanye ngu eiguru na okuzimu buzimazima binyerekire. Tinkareebaga ebirungi n’ebibi nk’erizooba. Ku waakuba noobaasa kumanya eki ndikumanya, okashekyerera kakye kandi orire munonga’. Anas akagira ati; 'Tihariho ekiro ekigumire kukira ekiro ekyo ekyabaireho abanywani ba nabi sallallaahu 'alaihi wasallam. Bakashweka emitwe kandi barwara okuzimba enyindo’. Bwanyima y’ekyo, Umar bin Khaththab akeemerera yagira ati; ‘Nitwikiriza Allah nka Ruhanga waitu, obusiraamu nka ediini yaitu, na Muhammad nka nabi waitu’. Anas akagira ati; ‘Hakaba hariho omushaija ayemereire arikubuuza; ‘Tata n’oha? ’ Akagarukamu ati: ‘Sho niwe ari nk’ogwo’. Nahabwekyo orunyiriri oru rukashururwa: Imwe abaikiriza, mutabuuza aha kintu kyona eki, kyabashobororerwa, ekirikubaasa kubaremesa. -Ekibuuzo. 101-

Hadith

Imam Muslim : 4352

و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مَعْمَرِ بْنِ رِبْعِيٍّ الْقَيْسِيُّ حَدَّثَنَا رَوْحُ بْنُ عُبَادَةَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ أَخْبَرَنِي مُوسَى بْنُ أَنَسٍ قَالَ سَمِعْتُ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ يَقُولُا قَالَ رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَنْ أَبِي قَالَ أَبُوكَ فُلَانٌ وَنَزَلَتْ { يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَسْأَلُوا عَنْ أَشْيَاءَ إِنْ تُبْدَ لَكُمْ تَسُؤْكُمْ } تَمَامَ الْآيَةِ

Kandi atugambiire [Muhammad bin Ma’mar bin Rib’i Al Qaisi]; Atugambiire [Rauh bin ‘Ubadah]; Atugambiire [Shuba]; Ku yaaherize kunmanyisa [Musa bin Anas] akagira ati; Nkahurira [Anas bin Malik]; naagira ati; 'Hakaba hariho omushaija owaabaire naashaba omutumwa wa Allah saw. 'Iwe Mutumwa wa Allah, taata n'oha?' Omurangi akagarukamu ati: ‘Ishebo ni nk’ogwo kandi n’ogwo’. Bwanyima orunyiriri rukashuuma ruti: ‘Imwe abaikiriza! Otabuuza ekintu eki, kyakushoboororwa, kirikukuremesa...’ kuhitsya aha muheru gw’orunyiriri -Al Maidah, 5: 101-

Hadith

Imam Muslim : 4353

و حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ حَرْمَلَةَ بْنِ عِمْرَانَ التُّجِيبِيُّ أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ أَخْبَرَنِي أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَرَجَ حِينَ زَاغَتْ الشَّمْسُ فَصَلَّى لَهُمْ صَلَاةَ الظُّهْرِ فَلَمَّا سَلَّمَ قَامَ عَلَى الْمِنْبَرِ فَذَكَرَ السَّاعَةَ وَذَكَرَ أَنَّ قَبْلَهَا أُمُورًا عِظَامًا ثُمَّ قَالَ مَنْ أَحَبَّ أَنْ يَسْأَلَنِي عَنْ شَيْءٍ فَلْيَسْأَلْنِي عَنْهُ فَوَاللَّهِ لَا تَسْأَلُونَنِي عَنْ شَيْءٍ إِلَّا أَخْبَرْتُكُمْ بِهِ مَا دُمْتُ فِي مَقَامِي هَذَا قَالَ أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ فَأَكْثَرَ النَّاسُ الْبُكَاءَ حِينَ سَمِعُوا ذَلِكَ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَكْثَرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يَقُولَ سَلُونِي فَقَامَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ حُذَافَةَ فَقَالَ مَنْ أَبِي يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ أَبُوكَ حُذَافَةُ فَلَمَّا أَكْثَرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ أَنْ يَقُولَ سَلُونِي بَرَكَ عُمَرُ فَقَالَ رَضِينَا بِاللَّهِ رَبًّا وَبِالْإِسْلَامِ دِينًا وَبِمُحَمَّدٍ رَسُولًا قَالَ فَسَكَتَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ قَالَ عُمَرُ ذَلِكَ ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَوْلَى وَالَّذِي نَفْسُ مُحَمَّدٍ بِيَدِهِ لَقَدْ عُرِضَتْ عَلَيَّ الْجَنَّةُ وَالنَّارُ آنِفًا فِي عُرْضِ هَذَا الْحَائِطِ فَلَمْ أَرَ كَالْيَوْمِ فِي الْخَيْرِ وَالشَّرِّ قَالَ ابْنُ شِهَابٍ أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ قَالَ قَالَتْ أُمُّ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ حُذَافَةَ لِعَبْدِ اللَّهِ بْنِ حُذَافَةَ مَا سَمِعْتُ بِابْنٍ قَطُّ أَعَقَّ مِنْكَ أَأَمِنْتَ أَنْ تَكُونَ أُمُّكَ قَدْ قَارَفَتْ بَعْضَ مَا تُقَارِفُ نِسَاءُ أَهْلِ الْجَاهِلِيَّةِ فَتَفْضَحَهَا عَلَى أَعْيُنِ النَّاسِ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ حُذَافَةَ وَاللَّهِ لَوْ أَلْحَقَنِي بِعَبْدٍ أَسْوَدَ لَلَحِقْتُهُ حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ ح و حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الدَّارِمِيُّ أَخْبَرَنَا أَبُو الْيَمَانِ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ كِلَاهُمَا عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ أَنَسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِهَذَا الْحَدِيثِ وَحَدِيثِ عُبَيْدِ اللَّهِ مَعَهُ غَيْرَ أَنَّ شُعَيْبًا قَالَ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ حَدَّثَنِي رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ أَنَّ أُمَّ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ حُذَافَةَ قَالَتْ بِمِثْلِ حَدِيثِ يُونُسَ

Akangambira [Harmalah bin Yahya bin ‘Abdillah bin Harmalah bin ‘Imran At Tujibi]; Atumanyiise [Ibn Wahb]; Akanmanyisa [Yunus] kuruga ahari [Ibn Shihab]; Kikangambirwa [Anas bin Malik] ngu eizooba ku ryahikire, Rasulullah akaza kwebembera okushaba kw’omu kasheeshe. Ku yaaherize kushaba, akaza aha minbari kandi yaijutsya ekibiina aha Kiro ky’Okucwa Orubanja kandi yaabaijutsya ngu ebintu bikuru bitari bimwe na bimwe nibiija kubaho bitakahikire. Bwanyima akagira ati: ‘Orikwenda kumbuuza aha kintu, abuuze. By Allah, waaba oine ekibuuzo kyona eki orikwenda kumbuuza, buzimazima ninyija kukigarukamu kasita nkiriyo nyemereire ahu ndi." Anas bin Malik akagira ati: 'Abantu baingi munonga bakarira kuhurira ebigambo bya nabi sallallaahu 'alaihi wasallam. Reero yagaruka yagamba ebigambo bye ati, 'Mbuuze!' Bwanyima Abdullah bin Hudzafah akeemerera kandi yaabuuza ati: Tata n’oha, iwe Mutumwa wa Allah? akagarukamu Rasulullah Sallallaahu 'alaihi wasallam ati; 'Sho Hudzafah waawe!' Nahabwekyo Rasulullah ku yagarukiremu ebigambo bye; 'mbuuza!' Umar akamuteganisa kandi yagira ati; ‘Nitwenda ngu Allah abe Ruhanga waitu, obusiraamu bube ediini yaitu, kandi Muhammad abe omutumwa wa Allah’. Anas akagira ati: bwanyima ya Umar kugamba ebigambo ebyo, nabi sallallaahu alaihi wasallam akahunama kumara akaire kakye, reero yagira ati: ‘Mute omutima! Na Allah, ou omutima gwa Muhammad guri omu maani ge, nkaheza kworekwa eiguru na gehena, aha rubaju oru rwonka orw’orugo. Ekishushani eki tinkareebaga nk’eki eky’ebirungi n’ebibi’. Ibuni Shihabu akagira ati; Ubaidullah bin Abdullah bin Utbah atumanyiise, yagira ati; ngu Ummu Abdullah bin Hudzafah akagambira mutabani we ati: ‘Abdullah bin Hudzafah, tinkahuriraga omwana orikugomera okukira iwe. Noikiriza ngu maama waawe akaba ari maraaya nk’abakazi b’obutamanya, reero ‘okuhemuka kwe kwashohozibwa omu bantu?’ akagira ngu ‘Abdullah bin Hudzafah; 'By Allah, kuri naaheebwa n'omuhuuku w'omujungu, buzima nkaba ninza kwenda'. Atugambiire [‘Abdu bin Humaid]; Atumanyiise [‘Abdur Razzaq]; Atumanyiise [Ma’mar]; Nikyo kimwe nikigambwaho kuruga omu muhanda ogundi, Kandi kitugambiire [‘Abdullah bin ‘Abdurahman Ad Darimi]; Atumanyiise [Abul Yamani]; Atugambiire [Syu’aib] bombi kuruga ahari [Az Zuhri] kuruga ahari [Anas] kuruga ahari nabi saww na Hadiisi egi na Hadiisi ya Ubaidillah. Kwonka -Syu’aib- akagira ati; kuruga ahari Az Zuhri akagira ati; Amanyiise 'Ubaidullah bin Abdullah akagira ati; Omuntu kuruga omukibiina kya sayansi akangira ngu Umm Abdillah bin Hudzafah akagamba Hadiisi ya Yunus.

Hadith

Imam Muslim : 4354

حَدَّثَنَا يُوسُفُ بْنُ حَمَّادٍ الْمَعْنِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْأَعْلَى عَنْ سَعِيدٍ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّ النَّاسَ سَأَلُوا نَبِيَّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى أَحْفَوْهُ بِالْمَسْأَلَةِ فَخَرَجَ ذَاتَ يَوْمٍ فَصَعِدَ الْمِنْبَرَ فَقَالَ سَلُونِي لَا تَسْأَلُونِي عَنْ شَيْءٍ إِلَّا بَيَّنْتُهُ لَكُمْ فَلَمَّا سَمِعَ ذَلِكَ الْقَوْمُ أَرَمُّوا وَرَهِبُوا أَنْ يَكُونَ بَيْنَ يَدَيْ أَمْرٍ قَدْ حَضَرَ قَالَ أَنَسٌ فَجَعَلْتُ أَلْتَفِتُ يَمِينًا وَشِمَالًا فَإِذَا كُلُّ رَجُلٍ لَافٌّ رَأْسَهُ فِي ثَوْبِهِ يَبْكِي فَأَنْشَأَ رَجُلٌ مِنْ الْمَسْجِدِ كَانَ يُلَاحَى فَيُدْعَى لِغَيْرِ أَبِيهِ فَقَالَ يَا نَبِيَّ اللَّهِ مَنْ أَبِي قَالَ أَبُوكَ حُذَافَةُ ثُمَّ أَنْشَأَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَقَالَ رَضِينَا بِاللَّهِ رَبًّا وَبِالْإِسْلَامِ دِينًا وَبِمُحَمَّدٍ رَسُولًا عَائِذًا بِاللَّهِ مِنْ سُوءِ الْفِتَنِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمْ أَرَ كَالْيَوْمِ قَطُّ فِي الْخَيْرِ وَالشَّرِّ إِنِّي صُوِّرَتْ لِي الْجَنَّةُ وَالنَّارُ فَرَأَيْتُهُمَا دُونَ هَذَا الْحَائِطِ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَبِيبٍ الْحَارِثِيُّ حَدَّثَنَا خَالِدٌ يَعْنِي ابْنَ الْحَارِثِ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي عَدِيٍّ كِلَاهُمَا عَنْ هِشَامٍ ح و حَدَّثَنَا عَاصِمُ بْنُ النَّضْرِ التَّيْمِيُّ حَدَّثَنَا مُعْتَمِرٌ قَالَ سَمِعْتُ أَبِي قَالَا جَمِيعًا حَدَّثَنَا قَتَادَةُ عَنْ أَنَسٍ بِهَذِهِ الْقِصَّةِ

Atugambiire [Yusufu bin Hammad Al Ma’ni]; Kitugambirwe [‘Abdul A’laa] kuruga [Sa’id] kuruga [Qatadah] kuruga [Anas bin Malik] ngu eizooba rimwe abashahawe bakabuuza Nabiyullah sallallaahu’alaihi wasallam, kandi bakaba baine ekihika kingi ky’okubuuza ekibuuzo ekyo. Ekiro ekyakuratsireho - Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam - akatemba aha minbari yagira ati: 'Suba! Toine eki orikubuuza erizooba kureka ngu nshoboorore.’ N’ahabw’ekyo banywani bakaba bafayo munonga ngu nabi atagira ekintu kikuru munonga eky’okukora. -Anas bin Malik Radhiyallahu’anhu- akagira ati; Mbwenu tindarebire aha rubaju rwa bumosho na buryo kureka nkashanga buri omwe afukamire arikurira. Ahonaaho omushaija akaimuka ashwekire omutwe n'ahabw'ekyo tiyayetwa eiziina rya ishe. Ahonaaho akabuuza ekibuuzo ati, iwe Nabiyullah, taata n'oha? -Omurangi w'omutaano- akagira ati: 'Ishebo ni Hudzafah'. -Anas bin Malik Radhiyallahu’anhu- akagira ati; ‘Bwanyima ‘Umar akaimuka’ - nari n’ekihandiiko ky’okuhandiika ‘bwanyima ‘Umar akaba ari haihi kwimuka’ - yagira ati; ‘Nitwikiriza Allah nka Rabb waitu, obusiraamu nk’ediini yaitu, na Muhammad sallallaahu’alaihi wasallam nk’omutumwa waitu’ turikwehungira ahari Allah obubi bw’okubeihabeiha kwona. Reero nabi sallallaahu’alaihi wasallam akagira ati: ‘Tinkareebaga ebirungi nari ebibi nk’erizooba, eiguru na gehena binyorekwa okuhitsya obu nabireebire aha kisiika eki’. Kandi atugambiire [Yahya bin Habib Al Harith]; Atugambiire [Khalid] nikwo kugira ngu Ibn Al Harith; Nikyo kimwe nikigambwa kuruga omu muhanda ogundi, Kandi kitugambiire [Muhammad bin Basysyar]; Atugambiire [Muhammad bin Abu ‘Adi] buri kimwe kuruga ahari [Hishamu]; Nikyo kimwe nikigambwaho kuruga omu muhanda ogundi, Kandi kitugambiire [‘Ashim bin An Nadhr At Tamii]; Ku yaaherize kutugambira [Mu’tamir] akagira ati; Nkahurira [taata] arikugamba ekintu kyona. Atugambiire [Qatadah] kuruga ahari [Anas] aha kitebyo eki.

Hadith

Imam Muslim : 4355

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ بَرَّادٍ الْأَشْعَرِيُّ وَمُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ الْهَمْدَانِيُّ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ بُرَيْدٍ عَنْ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى قَالَ سُئِلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ أَشْيَاءَ كَرِهَهَا فَلَمَّا أُكْثِرَ عَلَيْهِ غَضِبَ ثُمَّ قَالَ لِلنَّاسِ سَلُونِي عَمَّ شِئْتُمْ فَقَالَ رَجُلٌ مَنْ أَبِي قَالَ أَبُوكَ حُذَافَةُ فَقَامَ آخَرُ فَقَالَ مَنْ أَبِي يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ أَبُوكَ سَالِمٌ مَوْلَى شَيْبَةَ فَلَمَّا رَأَى عُمَرُ مَا فِي وَجْهِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ الْغَضَبِ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا نَتُوبُ إِلَى اللَّهِ وَفِي رِوَايَةِ أَبِي كُرَيْبٍ قَالَ مَنْ أَبِي يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ أَبُوكَ سَالِمٌ مَوْلَى شَيْبَةَ

Ku yaaherize kutugambira [‘Abdullah bin Barrad Al Asy’ari] na [Muhammad bin Al A’laa Al Hamdani] akagira ati; Ku yaaherize kutugambira [Abu Usamah] kuruga [Buraidah] kuruga [Abu Burdah] kuruga [Abu Musa] akagira ati; Omurangi sallallaahu ‘alaihi wasallam akabuuzibwa aha bintu bitari bimwe na bimwe ebi buzima yaabaire nayanga. Kandi eki ku kyabaire kimubuuzibwa buri kaanya, akagira ekiniga yaayemerera yaagambira abantu ati: ‘Mumbuuze eki murikwenda kyona? Reero omushaija agira ati: Tata n'oha? Akagarukamu ati: ‘Sho ni Hudzafah’. Reero hakabaho ondiijo mushaija owayemereire akagira ati: Iwe Mutumwa wa Allah, taata n'oha? Akagarukamu ati: ‘Sho ni Salim, omuhuuku kuruga Syaibah’. Kandi Umar ku yaareebire ekiniga aha maisho g’omutumwa wa Allah, yagira ati: Iwe Mutumwa wa Allah, buzima nitweteisa ahari Allah. Kandi omu byafaayo bya Abu Kuraib nikigambwa ngu: taata n’oha, iwe Mutumwa wa Allah? Bwanyima akagarukamu ati: ‘Sho ni Salim, omuhuuku kuruga Syaibah’.

Hadith

Imam Muslim : 4356

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ الثَّقَفِيُّ وَأَبُو كَامِلٍ الْجَحْدَرِيُّ وَتَقَارَبَا فِي اللَّفْظِ وَهَذَا حَدِيثُ قُتَيْبَةَ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ سِمَاكٍ عَنْ مُوسَى بْنِ طَلْحَةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَ مَرَرْتُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِقَوْمٍ عَلَى رُءُوسِ النَّخْلِ فَقَالَ مَا يَصْنَعُ هَؤُلَاءِ فَقَالُوا يُلَقِّحُونَهُ يَجْعَلُونَ الذَّكَرَ فِي الْأُنْثَى فَيَلْقَحُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا أَظُنُّ يُغْنِي ذَلِكَ شَيْئًا قَالَ فَأُخْبِرُوا بِذَلِكَ فَتَرَكُوهُ فَأُخْبِرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِذَلِكَ فَقَالَ إِنْ كَانَ يَنْفَعُهُمْ ذَلِكَ فَلْيَصْنَعُوهُ فَإِنِّي إِنَّمَا ظَنَنْتُ ظَنًّا فَلَا تُؤَاخِذُونِي بِالظَّنِّ وَلَكِنْ إِذَا حَدَّثْتُكُمْ عَنْ اللَّهِ شَيْئًا فَخُذُوا بِهِ فَإِنِّي لَنْ أَكْذِبَ عَلَى اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ

Atugambiire [Qutaibah bin Sa’id Ats Tsaqafi] na [Abu Kamil Al Jahdari] lafazh y’abo bombi terikutaana munonga, kandi egi niyo Hadiisi ya Qutaibah akagira ati; Atugambiire [Abu ‘Awanah] kuruga [Limak] kuruga [Musa bin Talhah] kuruga [ishe] akagira ati; ‘Nyowe n’omutumwa wa Allah rimwe tukaba turaba aha bantu abaabaire bari aha mutwe gw’omuti gw’omuzeituuni. Bwanyima y’akaire kakye akabuuza ati: ‘Abo bantu nibakora ki? '' Abanywani bakagarukamu bati; ‘Niziteerana emiti y’enzigye zirikutaho ebihimba aha bihimba kugira ngu zizaare ebijuma juba’. Nahabwekyo omutumwa wa Allah akagira ati: ‘Ninteekateeka ngu ebikorwa byabo tibiine mugasho’. Talha akagira ati; 'Bwanyima bakamanyisibwa aha bigambo by'omutumwa wa Allah. Reero tibaashwera emiti y’enzigye’. Bwanyima y’ebiro bikye, Omutumwa wa Allah akamanyisibwa ngu omuti gw’omuzeituuni ogwabaire guteirwe enyima gukaba gutakireeta bijuma. Reero Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam akagira ati: ‘Okuteera - obushwere - emiti y’enzigye ku kiraabe kiri eky’omugasho aharibo, obwo reka bagumizemu nakyo. Omu mazima, nyine ekiteekateeko kyangye kyonka. N'ahabw'ekyo, otanjunaana ahabw'ebiteekateeko byangye. Kwonka, ku ndaabe ninkugambira ekintu kuruga ahari Allah, obwo oshemerire kukiikiriza. Ahabw’okuba, tinkabeihabeiha Allah’.

Hadith

Imam Muslim : 4357

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الرُّومِيِّ الْيَمَامِيُّ وَعَبَّاسُ بْنُ عَبْدِ الْعَظِيمِ الْعَنْبَرِيُّ وَأَحْمَدُ بْنُ جَعْفَرٍ الْمَعْقِرِيُّ قَالُوا حَدَّثَنَا النَّضْرُ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا عِكْرِمَةُ وَهُوَ ابْنُ عَمَّارٍ حَدَّثَنَا أَبُو النَّجَاشِيِّ حَدَّثَنِي رَافِعُ بْنُ خَدِيجٍ قَالَ قَدِمَ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمَدِينَةَ وَهُمْ يَأْبُرُونَ النَّخْلَ يَقُولُونَ يُلَقِّحُونَ النَّخْلَ فَقَالَ مَا تَصْنَعُونَ قَالُوا كُنَّا نَصْنَعُهُ قَالَ لَعَلَّكُمْ لَوْ لَمْ تَفْعَلُوا كَانَ خَيْرًا فَتَرَكُوهُ فَنَفَضَتْ أَوْ فَنَقَصَتْ قَالَ فَذَكَرُوا ذَلِكَ لَهُ فَقَالَ إِنَّمَا أَنَا بَشَرٌ إِذَا أَمَرْتُكُمْ بِشَيْءٍ مِنْ دِينِكُمْ فَخُذُوا بِهِ وَإِذَا أَمَرْتُكُمْ بِشَيْءٍ مِنْ رَأْيٍ فَإِنَّمَا أَنَا بَشَرٌ قَالَ عِكْرِمَةُ أَوْ نَحْوَ هَذَا قَالَ الْمَعْقِرِيُّ فَنَفَضَتْ وَلَمْ يَشُكَّ

Kitugambirwe [Abdullah bin Ar Rumi Al Yamami] na [Abbas bin Abdul Azhim Al Anbari] na [Ahmad bin Ja’far Al Ma’qiri] bakagira ngu; Atugambiire [Omuntu orikwetwa Nadhr bin Muhammad]; Atugambiire [‘Ikrimah] nikwo kugira ngu Ibn ‘Ammar; Atugambiire [Abu An Najasyi]; Ku yaaherize kungambira [Rafi’ bin Khadij] akagira ati; Nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam ku yaizire Madiina, abantu ba Madiina bakaba nibateera obujuma bw’ebimuri by’omutiini kugira ngu bibaase kuzaara ebijuma ebi baabaire bakira kweta ‘okushwera’, mbwenu akabuuza ati: nookora ki? Bagarukamu bati: Tukakora eki okuruga omu kutandika. Akagira ati: ‘Kuri otakikozire, kikaba nikiija kuba kirungi’. N’ahabw’ekyo bakakireka, kyashangwa ngu buzima ebiro bikagwa byagwa. Akagira ati: obwo enshonga ekamwetomboitirwa kandi yagira ati: ‘Buzima, ndi omuntu wa buriijo wenka, n’ahabw’ekyo, ku ndaabe naaragiira ekintu kuruga omu nshonga za deen -ediini yaawe, obwo okitware - okihikiirize - kandi ku ndaabe naaragiira ekintu ahariiwe orikwegamira aha kiteekateeko kyangye kyonka, obwo omanye ngu buzima ndi omuntu owa buriijo wenka. -Ikrimah akagira ati: bingi nari bikye nk'ebyo.- Al Ma'qiri akagira ati: atyo akagwa, -kandi ekyo tarakibanganisa.-

Hadith

Imam Muslim : 4358

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَعَمْرٌو النَّاقِدُ كِلَاهُمَا عَنْ الْأَسْوَدِ بْنِ عَامِرٍ قَالَ أَبُو بَكْرٍ حَدَّثَنَا أَسْوَدُ بْنُ عَامِرٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ وَعَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسٍ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَرَّ بِقَوْمٍ يُلَقِّحُونَ فَقَالَ لَوْ لَمْ تَفْعَلُوا لَصَلُحَ قَالَ فَخَرَجَ شِيصًا فَمَرَّ بِهِمْ فَقَالَ مَا لِنَخْلِكُمْ قَالُوا قُلْتَ كَذَا وَكَذَا قَالَ أَنْتُمْ أَعْلَمُ بِأَمْرِ دُنْيَاكُمْ

Atugambiire [Abu Bakr bin Abu Syaibah] na [Amru An Naqid] byona kuruga ahari [Al Aswad bin Amir]; [Abu Bakri] akagira ati; Atugambiire [Aswad bin Amir] ngu; Kitugambirwe [Hammad bin Salamah] kuruga ahari [Hysyam bin ‘Urwah] kuruga ahari [ishe] kuruga ahari [‘Aisyah] kandi kuruga ahari [Tsabit] kuruga ahari [Anas] ngu omurangi sallallaahu ‘alaihi wasallam rimwe akahinguraho abantu ababaire nibashwera emiti y’enzigye kandi akagira ati: ‘Ku baraabe batakozire batyo, aba - Kwonka bwanyima y’ekyo, kikashangwa ngu ebihimba bikakura biri omu mbeera mbi. Okuhitsya obu eizooba rimwe nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam yaagaruka yaabahinguraho kandi ku yaareebire eki yaabuuza ati: ‘Emiti yaanyu y’emizeituuni erimu ki? Bakagarukamu bati; Tiwagamba eki n'eki? Yaheza yagira ati: ‘Noomanya gye enshonga z’ensi yaawe’.

Hadith

Imam Muslim : 4359

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ هَمَّامِ بْنِ مُنَبِّهٍ قَالَ هَذَا مَا حَدَّثَنَا أَبُو هُرَيْرَةَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ أَحَادِيثَ مِنْهَا وَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالَّذِي نَفْسُ مُحَمَّدٍ فِي يَدِهِ لَيَأْتِيَنَّ عَلَى أَحَدِكُمْ يَوْمٌ وَلَا يَرَانِي ثُمَّ لَأَنْ يَرَانِي أَحَبُّ إِلَيْهِ مَنْ أَهْلِهِ وَمَالِهِ مَعَهُمْ قَالَ أَبُو إِسْحَقَ الْمَعْنَى فِيهِ عِنْدِي لَأَنْ يَرَانِي مَعَهُمْ أَحَبُّ إِلَيْهِ مِنْ أَهْلِهِ وَمَالِهِ وَهُوَ عِنْدِي مُقَدَّمٌ وَمُؤَخَّرٌ

Atugambiire [Muhammad bin Rafi’]; Atugambiire [‘Abdur Razzaq]; Ku yaaherize kutugambira [Ma’mar] kuruga ahari [Hammam bin Munabih] akagira ati; 'Eki nikyo [Abu Hurairah] atugambiire kuruga aha Mutumwa wa Allah sallallaahu 'alaihi wasallam, -bwanyima akagamba ahari Hadiisi nyingi ezirimu-; kandi Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam akagira ati: ‘N’ogwo ou omutima gwa Muhammad guri omu ngaro ze, buzima nihaija kuhika obwire ahariiwe, obu omuntu atarikwija kugaruka kunreeba, obwo ku araabe yaabaasa kunreeba, obwo ekyo kikaba nikiija kumukunda munonga okukira eka ye n’obugaiga bwe’. Abu Ishaq akagira ati; ‘Omu kuteekateeka kwangye, amakuru ga Hadiisi egi ni; Buzima, ku araabe yaabaire naabaasa kunreeba ndi nabo, ekyo kikaba nikiija kumukunda munonga okukira eka ye n’obugaiga bwe. Kwonka eky'obusaasi tarikwija kugaruka kunreeba'. Omu kuteekateeka kwangye, hariho ebicweka bya sentensi ebirikubanza kandi hariho n’ebicweka ebirikuhendera.

Hadith

Imam Muslim : 4360

حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ أَنَّ أَبَا سَلَمَةَ بْنَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَخْبَرَهُ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ أَنَا أَوْلَى النَّاسِ بِابْنِ مَرْيَمَ الْأَنْبِيَاءُ أَوْلَادُ عَلَّاتٍ وَلَيْسَ بَيْنِي وَبَيْنَهُ نَبِيٌّ

Akangambira [Harmala bin Yahya]; Amanyiise [Ibn Wahb]; Kikagambirwa ahariinye [Yunus] kuruga ahari [Ibn Shihab] ngu [Abu Salama bin ‘Abdur Rahman]; Akaba amugambiire ngu [Abu Hurairah] Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam akagira ati: ‘Ninye muntu oine obugabe bwingi ahari Yesu, Abarangi n’orumuna omwe kuruga ahari ishe omwe -Adamu-, kandi ahagati yangye na Isa ‘Alaihis Salam tihaine nabi n’omwe’.