Imam Muslim : 4181
و حَدَّثَنِي أَبُو الطَّاهِرِ وَحَرْمَلَةُ قَالَا أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ أَبِي أُمَامَةَ بْنِ سَهْلِ بْنِ حُنَيْفٍ عَنْ أَبِيهِ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يَقُلْ أَحَدُكُمْ خَبُثَتْ نَفْسِي وَلْيَقُلْ لَقِسَتْ نَفْسِي
Kandi yangira ngu [Abu Ath Thahir] na [Harmala] bombi bakagira bati; Atumanyiise [Ibn Wahb]; Kikagambirwa nyowe [Yunus] kuruga ahari [Ibn Shihab] kuruga ahari [Abu Umamah bin Sahl bin Hunaif] kuruga ahari [ishe] ngu Omutumwa wa Allah akagira ati: ‘Hatarigira omwe omuriimwe kugira ati: ‘Khabusat nafsi’ -Ndi mubi-, kureka mugambe ati: ‘Laqisap caIsat-nafsi’.
Imam Muslim : 4182
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ شُعْبَةَ حَدَّثَنِي خُلَيْدُ بْنُ جَعْفَرٍ عَنْ أَبِي نَضْرَةَ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ كَانَتْ امْرَأَةٌ مِنْ بَنِي إِسْرَائِيلَ قَصِيرَةٌ تَمْشِي مَعَ امْرَأَتَيْنِ طَوِيلَتَيْنِ فَاتَّخَذَتْ رِجْلَيْنِ مِنْ خَشَبٍ وَخَاتَمًا مِنْ ذَهَبٍ مُغْلَقٌ مُطْبَقٌ ثُمَّ حَشَتْهُ مِسْكًا وَهُوَ أَطْيَبُ الطِّيبِ فَمَرَّتْ بَيْنَ الْمَرْأَتَيْنِ فَلَمْ يَعْرِفُوهَا فَقَالَتْ بِيَدِهَا هَكَذَا وَنَفَضَ شُعْبَةُ يَدَهُ حَدَّثَنَا عَمْرٌو النَّاقِدُ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ خُلَيْدِ بْنِ جَعْفَرٍ وَالْمُسْتَمِرِّ قَالَا سَمِعْنَا أَبَا نَضْرَةَ يُحَدِّثُ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ذَكَرَ امْرَأَةً مِنْ بَنِي إِسْرَائِيلَ حَشَتْ خَاتَمَهَا مِسْكًا وَالْمِسْكُ أَطْيَبُ الطِّيبِ
Atugambiire [Abu Bakri bin Abu Syaiba]; Atugambiire [Abu Usamah] kuruga [Shuba]; Kikagambirwa [Khulaid bin Ja’far] kuruga ahari [Abu Nadhr] kuruga ahari [Abu Sa’id Al Khudri] kuruga ahari nabi saw. bwanyima yaakora amaguru gombi omu mbaaho, yaajwara empeta z'ezaabu ezi yaakozire. Reero otemu amajuta ga musk, amajuta agarikukirayo oburungi. Reero agyenda ahagati y'abakazi abo bombi okuhitsya obu abantu baremirwe n'okumumanya. Akagira ngu obwo emikono ye yombi eri nk’egi. Syu'bah obwo arikuhingisa emikono ye. Atugambiire [‘Amru An Naqid]; Atugambiire [Yazid bin Harun] kuruga [Syu’bah] kuruga [Khulaid bin Ja’far] na [Al Mustamir] bombi bakagira ngu; Nkahurira [Abu Nadhrah] arikugambira [Abu Sa’id Al Khudri] ngu Rasulullah akagamba aha mukazi kuruga omu baana ba Israeli owaateire amajuta g’omushenyi aha mpeta ye. Amajuta ga Musk nigo garikukirayo oburungi.
Imam Muslim : 4183
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ كِلَاهُمَا عَنْ الْمُقْرِئِ قَالَ أَبُو بَكْرٍ حَدَّثَنَا أَبُو عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْمُقْرِئُ عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي أَيُّوبَ حَدَّثَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي جَعْفَرٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ عُرِضَ عَلَيْهِ رَيْحَانٌ فَلَا يَرُدُّهُ فَإِنَّهُ خَفِيفُ الْمَحْمِلِ طَيِّبُ الرِّيحِ
Atugambiire [Abu Bakr bin Abu Syaiba] na [Zuhair bin Harb] bombi kuruga [Al Muqri]. [Abu Bakri] akagira ati; Atugambiire [Abu Abdur Rahman Al Muqri] kuruga ahari [Sa’id bin Abu Ayyub]; Akangambira [Ubaidullah bin Abu Jafar] kuruga ahari [Abdur Rahman Al A’raj] kuruga ahari [Abu Hurairah] akagira ati; Omurangi sallallaahu ‘alaihi wasallam akagira ati: ‘Omuntu weena orikuheebwa amajuta g’omugaju, otagayanga, ahabw’okuba buzima amajuta g’omugaju nigakye omu mugugu kandi niganuuka gye’.
Imam Muslim : 4184
حَدَّثَنِي هَارُونُ بْنُ سَعِيدٍ الْأَيْلِيُّ وَأَبُو طَاهِرٍ وَأَحْمَدُ بْنُ عِيسَى قَالَ أَحْمَدُ حَدَّثَنَا و قَالَ الْآخَرَانِ أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي مَخْرَمَةُ عَنْ أَبِيهِ عَنْ نَافِعٍ قَالَ كَانَ ابْنُ عُمَرَ إِذَا اسْتَجْمَرَ اسْتَجْمَرَ بِالْأَلُوَّةِ غَيْرَ مُطَرَّاةٍ وَبِكَافُورٍ يَطْرَحُهُ مَعَ الْأَلُوَّةِ ثُمَّ قَالَ هَكَذَا كَانَ يَسْتَجْمِرُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Akangambira [Harun bin Sa’id Al Aili] na [Abu Thahir] na [Ahmad bin ‘Isa]. [Ahmad] akagira ati; Abatugambiire. Kandi abandi baagira bati; Atugambiire [Ibn Wahab] Ampaire [Makhramah] kuruga ahari [ishe] kuruga ahari [Nafi’] akagira ati; ‘[Ibnu Umar] ku yaabaire naayenda kukoresa amajuta g’omubazi, akaba akoresa Al aluwwah - enku ezirikwotsya ezirimu omubazi gw’omugaju - hatariho n’ekirungo kyona, obumwe akaba akoresa n’omubazi gw’omubazi ogutabwire na Al aluwwah. Bwanyima akagira ati: Ogu n'omuze gwa nabi sallallaahu alaihi wasallam ku arikukoresa amajuta g'omugaju.
Imam Muslim : 4185
حَدَّثَنَا عَمْرٌو النَّاقِدُ وَابْنُ أَبِي عُمَرَ كِلَاهُمَا عَنْ ابْنِ عُيَيْنَةَ قَالَ ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ مَيْسَرَةَ عَنْ عَمْرِو بْنِ الشَّرِيدِ عَنْ أَبِيهِ قَالَ رَدِفْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَوْمًا فَقَالَ هَلْ مَعَكَ مِنْ شِعْرِ أُمَيَّةَ بْنِ أَبِي الصَّلْتِ شَيْءٌ قُلْتُ نَعَمْ قَالَ هِيهْ فَأَنْشَدْتُهُ بَيْتًا فَقَالَ هِيهْ ثُمَّ أَنْشَدْتُهُ بَيْتًا فَقَالَ هِيهْ حَتَّى أَنْشَدْتُهُ مِائَةَ بَيْتٍ و حَدَّثَنِيهِ زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَأَحْمَدُ بْنُ عَبْدَةَ جَمِيعًا عَنْ ابْنِ عُيَيْنَةَ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ مَيْسَرَةَ عَنْ عَمْرِو بْنِ الشَّرِيدِ أَوْ يَعْقُوبَ بْنِ عَاصِمٍ عَنْ الشَّرِيدِ قَالَ أَرْدَفَنِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَلْفَهُ فَذَكَرَ بِمِثْلِهِ و حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا الْمُعْتَمِرُ بْنُ سُلَيْمَانَ ح و حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ كِلَاهُمَا عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الطَّائِفِيِّ عَنْ عَمْرِو بْنِ الشَّرِيدِ عَنْ أَبِيهِ قَالَ اسْتَنْشَدَنِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِ حَدِيثِ إِبْرَاهِيمَ بْنِ مَيْسَرَةَ وَزَادَ قَالَ إِنْ كَادَ لِيُسْلِمُ وَفِي حَدِيثِ ابْنِ مَهْدِيٍّ قَالَ فَلَقَدْ كَادَ يُسْلِمُ فِي شِعْرِهِ
Kitugambirwe [Amru An Naqid] na [Ibn Abu Umar] bombi kuruga ahari [Ibn Uyainah]. [Ibn Abu Umar] akagira ati; Atugambiire [Sufyan] kuruga ahari [Ibrahimu bin Maisarah] kuruga ahari [‘Amru bin Asy Sharid] kuruga ahari [ishe] akagira ati; 'Eizooba rimwe omutumwa wa Allah sallallaahu 'alaihi wasallam akampa okuvuga empunu, bwanyima yanshaba ati; ‘Nookwata omu mutwe ebitontome bya Umayyah bin Abu Shalt? Nkagarukamu nti; 'Yego'. Akagira ati; ‘Nyeshongorere! ’ reero nkashoma orunyiriri rw’ebitontome. Bwanyima akagira ati; ‘Yongyeraho ebindi! Bwanyima nkagaruka nakyeshongora. Kwonka we akagira ati; ‘Yongyeraho ebindi! ’ kuhitsya obu naashomire enyuguta igana. Kandi ku yaaherize kukingambira [Zuhair bin Harb] na [Ahmad bin Abdah] byona kuruga ahari [Ibn Uyainah] kuruga ahari [Ibrahim bin Maisarah] kuruga ahari [Amru bin Sharid] nari [Ya’qub bin ‘Ashim bin As Sharid] akagira ati; 'Eizooba rimwe omutumwa wa Allah sallallaahu 'alaihi wasallam akampa okuvuga empunu. -bwanyima akagamba Hadiisi erikushushana.- Kandi Atugambiire [Yahya bin Yahya]; Atumanyiise [Al Mutamir bin Sulaimani]; Nikyo kimwe nikigambwaho kuruga omu muhanda ogundi, Kandi yangira [Zuhair bin Harb]; Ku yaaherize kutugambira [Abdur Rahman bin Mahdi] bombi kuruga ahari [‘Abdurah bin ‘Abdur Rahman Ath Thaifi] kuruga ahari [‘Amru bin Asy Sharid] kuruga ahari [ishe] akagira ati; Rasulullah akashaba ngu nshohoze ekitontome....-ekirikushushana na Hadiisi ya Ibrahim bin Maisarah- kwonka hariho ekiyongyeirweho; 'Akaba ari haihi kuhinduka omudiini y'obusiraamu'. Omu Hadiisi ya Ibn Mahdi nikigambwa ngu; 'Akaba ari haihi kuhinduka omusiraamu ahabw'ebitontome bye'.
Imam Muslim : 4186
حَدَّثَنِي أَبُو جَعْفَرٍ مُحَمَّدُ بْنُ الصَّبَّاحِ وَعَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ السَّعْدِيُّ جَمِيعًا عَنْ شَرِيكٍ قَالَ ابْنُ حُجْرٍ أَخْبَرَنَا شَرِيكٌ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَشْعَرُ كَلِمَةٍ تَكَلَّمَتْ بِهَا الْعَرَبُ كَلِمَةُ لَبِيدٍ أَلَا كُلُّ شَيْءٍ مَا خَلَا اللَّهَ بَاطِلٌ
Akangambira [Abu Ja’far Muhammad bin Ash Shabbah] na [‘Ali bin Hujr As Sa’di] buri kimwe kuruga ahari [Sharik]. [Ibn Hujr] akagira ati; Ku yaaherize kutubuurira [Sharik] kuruga ahari [‘Abdul Malik bin ‘Umair] kuruga ahari [Abu Salamah] kuruga ahari [Abu Hurairah] kuruga ahari nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam, akagira ati: ‘Sha’ir -nari shi ebitontome- ebirikukirayo oburungi ebi omuharabu yaagambireho n’ebitontome bya Labid. Labid akagira ati: Alaa, kullu syaiin maa khalallaha ebishuba -Manya, buri kimwe okwihaho Allah nikiba kiine kuhwaho-.
Imam Muslim : 4187
و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ حَاتِمِ بْنِ مَيْمُونٍ حَدَّثَنَا ابْنُ مَهْدِيٍّ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبُو سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَصْدَقُ كَلِمَةٍ قَالَهَا شَاعِرٌ كَلِمَةُ لَبِيدٍ أَلَا كُلُّ شَيْءٍ مَا خَلَا اللَّهَ بَاطِلٌ وَكَادَ أُمَيَّةُ بْنُ أَبِي الصَّلْتِ أَنْ يُسْلِمَ
Kandi yangira [Muhammad bin Hatimu bin Maimun]; Atugambiire [Ibn Mahdi] kuruga ahari [Sufyan] kuruga ahari [Abdul Malik bin Umair]; Atugambiire [Abu Salama] kuruga ahari [Abu Hurairah] akagira ati; Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam akagira ati: ‘Ebitontome ebirikukirayo amazima ebi omuhandiiki w’ebitebyo yaagambire n’ebitontome bya Labid. Labid akagira ati: Alaa, kullu syaiin maa khalallaha ebishuba -Manya, buri kimwe okwihaho Allah nikiba kiine kuhwaho-. Kandi haihi Umayyah bin Abu Shalt akahinduka omusiraamu.
Imam Muslim : 4188
و حَدَّثَنِي ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ زَائِدَةَ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَصْدَقُ بَيْتٍ قَالَهُ الشَّاعِرُ أَلَا كُلُّ شَيْءٍ مَا خَلَا اللَّهَ بَاطِلٌ وَكَادَ ابْنُ أَبِي الصَّلْتِ أَنْ يُسْلِمَ
Kandi yangira [Ibn Abu Umar]; Kitugambirwe [Sufyan] kuruga ahari [Zaidah] kuruga ahari [‘Abdul Malik bin ‘Umair] kuruga ahari [Abu Salamah bin ‘Abdur Rahman] kuruga ahari [Abu Hurairah] ngu nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam akagira ati: ‘Ebitontome ebirikukirayo amazima ebyagambirwe omuhandiiki w’ebitebyo n’orunyiriri: -Mumanye ngu buri kimwe oyihireho Allah nikihamibwa. okuhwaho-'. Kuhisya obu Umayyah bin Abu Shalt yaabaire ari haihi kuhinduka omudiini y’obusiraamu.
Imam Muslim : 4189
و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَصْدَقُ بَيْتٍ قَالَتْهُ الشُّعَرَاءُ أَلَا كُلُّ شَيْءٍ مَا خَلَا اللَّهَ بَاطِلٌ
Kandi atugambiire [Muhammad bin Al Mutsanna]; Atugambiire [Muhammad bin Ja’far]; Kitugambirwe [Syu’bah] kuruga ahari [‘Abdul Malik bin ‘Umair] kuruga ahari [Abu Salamah] kuruga ahari [Abu Hurairah] kuruga ahari nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam, akagira ati: ‘Ebitontome ebirikukirayo amazima ebi abahandiiki b’ebitontome baagambire n’orunyiriri oru: ‘Alaa, kullu syahaiin bmahood kuruga ahari Allah - okuhwaho-'.
Imam Muslim : 4190
و حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا يَحْيَى بْنُ زَكَرِيَّاءَ عَنْ إِسْرَائِيلَ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُا سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ أَصْدَقَ كَلِمَةٍ قَالَهَا شَاعِرٌ كَلِمَةُ لَبِيدٍ أَلَا كُلُّ شَيْءٍ مَا خَلَا اللَّهَ بَاطِلٌ مَا زَادَ عَلَى ذَلِكَ
Kandi atugambiire [Yahya bin Yahya]; Atugambiire [Yahya bin Zakaria] kuruga [Israil] kuruga ahari [Abdul Malik bin Umair] kuruga ahari [Abu Salamah bin Abdur Rahman] akagira ati; Nkahurira [Abu Hurairah] arikugira ati; Nkahurira Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam arikugira ati: ‘Ebitontome ebirikukirayo amazima ebi omuhandiiki w’ebitebyo yaagambire n’ebitontome bya Labid, akagira ati: ‘Alaa, kullu syaiin maa khalallaha ebishuba -Manya, buri kimwe ekitari ahari Allah kiine kuhwaho-’. Kandi tarayongyeireho kintu kyona ekirikukira ahari ekyo.
Imam Muslim : 4191
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا حَفْصٌ وَأَبُو مُعَاوِيَةَ و حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ كِلَاهُمَا عَنْ الْأَعْمَشِ ح و حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ الْأَشَجُّ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَأَنْ يَمْتَلِئَ جَوْفُ الرَّجُلِ قَيْحًا يَرِيهِ خَيْرٌ مِنْ أَنْ يَمْتَلِئَ شِعْرًا قَالَ أَبُو بَكْرٍ إِلَّا أَنَّ حَفْصًا لَمْ يَقُلْ يَرِيهِ
Atugambiire [Abu Bakri bin Abu Syaiba]; Atugambiire [Hafsh] na [Abu Mu’awiyah]; Kandi atugambiire [Abu Kuraibu]; Atugambiire [Abu Mu’awiyah] bombi ba [Al ‘masy]; Nikyo kimwe nikigambwa kuruga omu muhanda ogundi, Kandi kitugambiire [Abu Sa’id Al Asyaj]; Atugambiire [Waki’]; Kibaire kiine akakwate naitwe [Al A’masy] kuruga ahari [Abu Salih] kuruga ahari [Abu Hurairah] akagira ati; Omurangi sallallaahu ‘alaihi wasallam akagira ati: ‘Buzima, omunda y’omuntu eijwiire ebishaju kuhitsya obu erikwijura neekira omunda eijwiire sya’ir -ebitontome-’. Abu Bakr akagira ati; 'Kwonka Hafs taragambire ekigambo 'Yurihi'.
Imam Muslim : 4192
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ يُونُسَ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ سَعْدٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَأَنْ يَمْتَلِئَ جَوْفُ أَحَدِكُمْ قَيْحًا يَرِيهِ خَيْرٌ مِنْ أَنْ يَمْتَلِئَ شِعْرًا
Kitugambirwe ngu [Muhammad bin Al Mutsanna] na [Muhammad bin Basysyar] bombi bakagira ngu; Atugambiire [Muhammad bin Ja’far]; Kitugambirwe [Syu’bah] kuruga [Qatadah] kuruga [Yunus bin Jubair] kuruga [Muhammad bin Sa’d] kuruga [Sa’ad] kuruga ahari nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam: ‘Buzima, enda eijwiire okusheeshasheesha okuhitsya obu eijwire omuriimwe neekira enda eijwiire -poemir s’.
Imam Muslim : 4193
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ الثَّقَفِيُّ حَدَّثَنَا لَيْثٌ عَنْ ابْنِ الْهَادِ عَنْ يُحَنِّسَ مَوْلَى مُصْعَبِ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ قَالَ بَيْنَا نَحْنُ نَسِيرُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِالْعَرْجِ إِذْ عَرَضَ شَاعِرٌ يُنْشِدُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خُذُوا الشَّيْطَانَ أَوْ أَمْسِكُوا الشَّيْطَانَ لَأَنْ يَمْتَلِئَ جَوْفُ رَجُلٍ قَيْحًا خَيْرٌ لَهُ مِنْ أَنْ يَمْتَلِئَ شِعْرًا
Atugambiire [Qutaiba bin Sa’is Ats Tsaqafi]; Atugambiire [Laits] kuruga ahari [Ibn Al Had] kuruga ahari [Yuhannas] omuhuuku Mush’ab bin Az Zubair kuruga ahari [Abu Sa’id Al Khudri] akagira ati; 'Ku twabaire nitugyendera hamwe na Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam omuri 'Arj, ahonaaho omuhandiiki w'ebitebyo akaija arikuhuuta. Nahabwekyo nabi saw naamu akagira ati: ‘Mukwate sitaani! Buzima, enda eijwire ebishaju neekira eibondo eijwiire ebitontome.
Imam Muslim : 4194
حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ عَلْقَمَةَ بْنِ مَرْثَدٍ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ أَبِيهِ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ لَعِبَ بِالنَّرْدَشِيرِ فَكَأَنَّمَا صَبَغَ يَدَهُ فِي لَحْمِ خِنْزِيرٍ وَدَمِهِ
Akangambira [Zuhair bin Harb]; Kitugambirwe [‘Abdur Rahman bin Mahdi] kuruga ahari [Sufyan] kuruga ahari [‘Alqamah bin Martsad] kuruga ahari [Sulaiman bin Buraidah] kuruga ahari [ishe] ngu nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam akagira ati: ‘Omuntu weena orikuzaana omuzaano gwa Nardasyir -omuringo gw’omukono gwe nk’ogwabaire aine chess- eshagama y’empunu’.
Imam Muslim : 4195
حَدَّثَنَا عَمْرٌو النَّاقِدُ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَابْنُ أَبِي عُمَرَ جَمِيعًا عَنْ ابْنِ عُيَيْنَةَ وَاللَّفْظُ لِابْنِ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ قَالَ كُنْتُ أَرَى الرُّؤْيَا أُعْرَى مِنْهَا غَيْرَ أَنِّي لَا أُزَمَّلُ حَتَّى لَقِيتُ أَبَا قَتَادَةَ فَذَكَرْتُ ذَلِكَ لَهُ فَقَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ الرُّؤْيَا مِنْ اللَّهِ وَالْحُلْمُ مِنْ الشَّيْطَانِ فَإِذَا حَلَمَ أَحَدُكُمْ حُلْمًا يَكْرَهُهُ فَلْيَنْفُثْ عَنْ يَسَارِهِ ثَلَاثًا وَلْيَتَعَوَّذْ بِاللَّهِ مِنْ شَرِّهَا فَإِنَّهَا لَنْ تَضُرَّهُ و حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ مَوْلَى آلِ طَلْحَةَ وَعَبْدِ رَبِّهِ وَيَحْيَى ابْنَيْ سَعِيدٍ وَمُحَمَّدِ بْنِ عَمْرِو بْنِ عَلْقَمَةَ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي قَتَادَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِثْلَهُ وَلَمْ يَذْكُرْ فِي حَدِيثِهِمْ قَوْلَ أَبِي سَلَمَةَ كُنْتُ أَرَى الرُّؤْيَا أُعْرَى مِنْهَا غَيْرَ أَنِّي لَا أُزَمَّلُ و حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ ح و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالَا أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ كِلَاهُمَا عَنْ الزُّهْرِيِّ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَلَيْسَ فِي حَدِيثِهِمَا أُعْرَى مِنْهَا وَزَادَ فِي حَدِيثِ يُونُسَ فَلْيَبْصُقْ عَلَى يَسَارِهِ حِينَ يَهُبُّ مِنْ نَوْمِهِ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ
Atugambiire [Amru An Naqid] na [Ishaq bin Ibrahim] na [Ibn Abu Umar] boona kuruga ahari [Ibn Uyainah] kandi lafazh egi n’eya Ibn Abu Umar; Ku yaaherize kutugambira [Sufyan] kuruga [Az Zuhri] kuruga [Abu Salamah] akagira ati; 'Nkaroota ekintu ekyandeetera obusaasi kandi omu bwire obwo nkabyama ntaine burangiti. Bwanyima nkabugana [Abu Qatadah] eki nakimumanyisa kuhisya obu yagira ati; Nkahurira Rasulullah naagira ati: ‘Ebirooto birungi nibiruga ahari Allah kandi ebirooto bibi nibiruga ahari sitaane. Waaba nooroota ekintu eki otarikukunda, reero okacwera amacwante aha rubaju rwa bumosho emirundi eshatu, reero okahungira ahari Allah akabi k’obubi bwakyo, buzima tikirikwija kukukora kubi’. Kandi atugambiire [Ibn Abu Umar]; Kitugambirwe [Sufyan] kuruga ahari [Muhammad bin ‘Abdur Rahman] -omuhuuku kuruga omu ka- ya Thalhah na [‘Abdu Rabbih] na [Yahya Ibn Sa’id] na [Muhammad bin ‘Amru bin ‘Alqamah] kuruga ahari [Abu Salalahahtalah] Hadiisi erikushushana. Kwonka taragambire ebigambo bya Abu Salamah. Kandi yangira [Harmala bin Yahya]; Atumanyiise [Ibn Wahb]; Ambuuriire [Yona]; Nikyo kimwe nikigambwa kuruga omu muhanda ogundi, Kandi atugambiire [Ishaq bin Ibrahim] na [‘Abdu bin Humaid] bombi bakagira ngu; Atumanyiise [‘Abdur Razaq]; Atumanyiise [Ma’mar] bombi kuruga [Az Zuhri] kurabira omu muhanda ogu. Kandi omuri ekyo tihariho bigambo kuruga ahari Abu Salamah. Omu Hadiisi ya Yunus harimu okwongyeraho; 'Reero acwere aha rubaju rwa bumosho ku arikwimuka emirundi eshatu'.
Imam Muslim : 4196
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ بْنِ قَعْنَبٍ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ يَعْنِي ابْنَ بِلَالٍ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا سَلَمَةَ بْنَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ يَقُولُ سَمِعْتُ أَبَا قَتَادَةَ يَقُولُا سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ الرُّؤْيَا مِنْ اللَّهِ وَالْحُلْمُ مِنْ الشَّيْطَانِ فَإِذَا رَأَى أَحَدُكُمْ شَيْئًا يَكْرَهُهُ فَلْيَنْفُثْ عَنْ يَسَارِهِ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ وَلْيَتَعَوَّذْ بِاللَّهِ مِنْ شَرِّهَا فَإِنَّهَا لَنْ تَضُرَّهُ فَقَالَ إِنْ كُنْتُ لَأَرَى الرُّؤْيَا أَثْقَلَ عَلَيَّ مِنْ جَبَلٍ فَمَا هُوَ إِلَّا أَنْ سَمِعْتُ بِهَذَا الْحَدِيثِ فَمَا أُبَالِيهَا و حَدَّثَنَاه قُتَيْبَةُ وَمُحَمَّدُ بْنُ رُمْحٍ عَنْ اللَّيْثِ بْنِ سَعْدٍ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ يَعْنِي الثَّقَفِيَّ ح و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ نُمَيْرٍ كُلُّهُمْ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَفِي حَدِيثِ الثَّقَفِيِّ قَالَ أَبُو سَلَمَةَ فَإِنْ كُنْتُ لَأَرَى الرُّؤْيَا وَلَيْسَ فِي حَدِيثِ اللَّيْثِ وَابْنِ نُمَيْرٍ قَوْلُ أَبِي سَلَمَةَ إِلَى آخِرِ الْحَدِيثِ وَزَادَ ابْنُ رُمْحٍ فِي رِوَايَةِ هَذَا الْحَدِيثِ وَلْيَتَحَوَّلْ عَنْ جَنْبِهِ الَّذِي كَانَ عَلَيْهِ
Atugambiire [‘Abdullah bin Maslamah bin Qa’nab]; Atugambiire [Sulaiman] nikwo kugira ngu Ibn Bilal kuruga ahari [Yahya bin Sa’id] akagira ati; Nkahurira [Abu Salama bin Abdurrahman] arikugira ati; ‘Nkahurira [Abu Qatadah] arikugira ati; Nkahurira Rasulullah nagira ati: ‘Ebirooto birungi nibiruga ahari Allah kandi ebirooto bibi nibiruga ahari sitaane. Mbwenu waroota ekintu eki orikwanga, okacwera amacwante aha rubaju rwa bumosho emirundi eshatu, reero oyehungira ahari Allah akabi k’obubi bwakyo, buzima tikirikwija kukukora kubi’. Abu Qatadah akagira ati; 'Ku ndaabe nyine ekirooto ekirikuremeera kukira okwekorera orushozi, obwo tindikukifaho bwanyima y'okuhurira Hadiisi egi'. Kandi akatugambira [Qutaiba] na [Muhammad bin Rumh] kuruga ahari [Al Laits bin Sa’d]; Nikyo kimwe nikigambwa kuruga omu muhanda ogundi, Kandi atugambiire [Muhammad bin Al Mutsanna] Atugambiire [‘Abdul Wahhab] nikwo kugira ngu Ats Tsaqafi; Nikyo kimwe nikigambwa kuruga omu muhanda ogundi, Kandi kitugambiire [Abu Bakr bin Abu Syaibah]; Atugambiire [‘Abdullah bin Numair] buri kimwe kuruga ahari [Yahya bin Sa’id] kurabira omu muhanda ogu. Kandi omu Hadiisi ya Ats Tsaqafi nayo, harimu ebigambo bya Abu Salama; ‘Ku ndaabe naroota...’ obwo omu Hadiisi ya Laits na Ibn Numair hatariho nfumu nk’egyo. Kandi Ibn Rumh akayongyeraho omu byafaayo bye na lafazh; 'kandi reka ahindure oturo gwe kuruga omu mwanya gwagwo ogw'okubanza'.
Imam Muslim : 4197
و حَدَّثَنِي أَبُو الطَّاهِرِ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي عَمْرُو بْنُ الْحَارِثِ عَنْ عَبْدِ رَبِّهِ بْنِ سَعِيدٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِي قَتَادَةَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ الرُّؤْيَا الصَّالِحَةُ مِنْ اللَّهِ وَالرُّؤْيَا السَّوْءُ مِنْ الشَّيْطَانِ فَمَنْ رَأَى رُؤْيَا فَكَرِهَ مِنْهَا شَيْئًا فَلْيَنْفُثْ عَنْ يَسَارِهِ وَلْيَتَعَوَّذْ بِاللَّهِ مِنْ الشَّيْطَانِ لَا تَضُرُّهُ وَلَا يُخْبِرْ بِهَا أَحَدًا فَإِنْ رَأَى رُؤْيَا حَسَنَةً فَلْيُبْشِرْ وَلَا يُخْبِرْ إِلَّا مَنْ يُحِبُّ
Kandi yangira [Abu Ath Tahir]; Atumanyiise [‘Abdullah bin Wahb]; Kikagambirwa ahariinye [Amru bin Al Harith] kuruga ahari [Abdu Rabbi bin Sa’id] kuruga ahari [Abu Salamah bin Abdur Rahman] kuruga ahari [Abu Qatadah] kuruga ahari Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam, akagira ati: ‘Ebirooto birungi biine kuruga ahari Allah kandi ebirooto bibi nibiruga ahari Sitaane, kandi ebirooto bibi nibiruga ahari Sitaane. Allah ahabw’okumurinda okugyezibwa kwa sitaane, buzima tikirikwija kumukora kubi. Kandi otagira ou waagambira ekirooto ekyo. Kandi ku araabe aine ekirooto kirungi mbwenu oshemererwe otakigambire kureka abo abu orikukunda'.
Imam Muslim : 4198
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ خَلَّادٍ الْبَاهِلِيُّ وَأَحْمَدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَكَمِ قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ عَبْدِ رَبِّهِ بْنِ سَعِيدٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ قَالَ إِنْ كُنْتُ لَأَرَى الرُّؤْيَا تُمْرِضُنِي قَالَ فَلَقِيتُ أَبَا قَتَادَةَ فَقَالَ وَأَنَا كُنْتُ لَأَرَى الرُّؤْيَا فَتُمْرِضُنِي حَتَّى سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ الرُّؤْيَا الصَّالِحَةُ مِنْ اللَّهِ فَإِذَا رَأَى أَحَدُكُمْ مَا يُحِبُّ فَلَا يُحَدِّثْ بِهَا إِلَّا مَنْ يُحِبُّ وَإِنْ رَأَى مَا يَكْرَهُ فَلْيَتْفُلْ عَنْ يَسَارِهِ ثَلَاثًا وَلْيَتَعَوَّذْ بِاللَّهِ مِنْ شَرِّ الشَّيْطَانِ وَشَرِّهَا وَلَا يُحَدِّثْ بِهَا أَحَدًا فَإِنَّهَا لَنْ تَضُرَّهُ
Kitugambirwe [Abu Bakr bin Khallad Al Bahili] na [Ahmad bin ‘Abdullah bin Al Hakam] bakagira ngu; Atugambiire [Muhammad bin Ja’far]; Ku yaaherize kutugambira [Syuba] kuruga ahari [‘Abdu Rabbih bin Sa’id] kuruga ahari [Abu Salamah] akagira ati; Kandi shi ku ndaabe nyine ekirooto ekirikumpa obusaasi? Bwanyima akagira ati; Bwanyima nkabugana [Abu Qatadah] yagira ati; Kandi nkagira n’ekirooto ekyanshaasha kuhitsya obu naahuriire nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam arikugira ati: ‘Ebirooto birungi nibiruga ahari Allah. Oine ekirooto kirungi tashemereire kukigambira kureka omuntu ou arikukunda. Kandi ku araabe aine ekirooto kibi, acwere amacwante aharubaju rwe rwa bumosho emirundi eshatu reero ashabe Allah okumurinda obubi bwa sitaane n’okugyezibwa kwe, kandi arekye kukigambira omuntu weena, ekirooto kitamukora kubi’.
Imam Muslim : 4199
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا لَيْثٌ ح و حَدَّثَنَا ابْنُ رُمْحٍ أَخْبَرَنَا اللَّيْثُ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ إِذَا رَأَى أَحَدُكُمْ الرُّؤْيَا يَكْرَهُهَا فَلْيَبْصُقْ عَنْ يَسَارِهِ ثَلَاثًا وَلْيَسْتَعِذْ بِاللَّهِ مِنْ الشَّيْطَانِ ثَلَاثًا وَلْيَتَحَوَّلْ عَنْ جَنْبِهِ الَّذِي كَانَ عَلَيْهِ
Atugambiire [Qutaiba bin Sa’id]; Atugambiire [Laits]; Nikyo kimwe nikigambwa kuruga omu muhanda ogundi, Kandi kitugambiire [Ibn Rumh]; Kitugambirweho [Al Laits] kuruga ahari [Abu Az Zubair] kuruga ahari [Jabir] kuruga ahari Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam akagira ati: ‘Omwe omuriimwe ku araaroote ekirooto eki atarikukunda, reero acwere amacwante aha rubaju rwa bumosho emirundi eshatu, reero asherure obuhungiro ahari Allah kuruga ahari Sitaane bwanyima y’okuhindura omwanya gwe emirundi eshatu.
Imam Muslim : 4200
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي عُمَرَ الْمَكِّيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ الثَّقَفِيُّ عَنْ أَيُّوبَ السَّخْتِيَانِيِّ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا اقْتَرَبَ الزَّمَانُ لَمْ تَكَدْ رُؤْيَا الْمُسْلِمِ تَكْذِبُ وَأَصْدَقُكُمْ رُؤْيَا أَصْدَقُكُمْ حَدِيثًا وَرُؤْيَا الْمُسْلِمِ جُزْءٌ مِنْ خَمْسٍ وَأَرْبَعِينَ جُزْءًا مِنْ النُّبُوَّةِ وَالرُّؤْيَا ثَلَاثَةٌ فَرُؤْيَا الصَّالِحَةِ بُشْرَى مِنْ اللَّهِ وَرُؤْيَا تَحْزِينٌ مِنْ الشَّيْطَانِ وَرُؤْيَا مِمَّا يُحَدِّثُ الْمَرْءُ نَفْسَهُ فَإِنْ رَأَى أَحَدُكُمْ مَا يَكْرَهُ فَلْيَقُمْ فَلْيُصَلِّ وَلَا يُحَدِّثْ بِهَا النَّاسَ قَالَ وَأُحِبُّ الْقَيْدَ وَأَكْرَهُ الْغُلَّ وَالْقَيْدُ ثَبَاتٌ فِي الدِّينِ فَلَا أَدْرِي هُوَ فِي الْحَدِيثِ أَمْ قَالَهُ ابْنُ سِيرِينَ و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ أَيُّوبَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَقَالَ فِي الْحَدِيثِ قَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ فَيُعْجِبُنِي الْقَيْدُ وَأَكْرَهُ الْغُلَّ وَالْقَيْدُ ثَبَاتٌ فِي الدِّينِ وَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رُؤْيَا الْمُؤْمِنِ جُزْءٌ مِنْ سِتَّةٍ وَأَرْبَعِينَ جُزْءًا مِنْ النُّبُوَّةِ حَدَّثَنِي أَبُو الرَّبِيعِ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ يَعْنِي ابْنَ زَيْدٍ حَدَّثَنَا أَيُّوبُ وَهِشَامٌ عَنْ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ إِذَا اقْتَرَبَ الزَّمَانُ وَسَاقَ الْحَدِيثَ وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ و حَدَّثَنَاه إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا مُعَاذُ بْنُ هِشَامٍ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ قَتَادَةَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَدْرَجَ فِي الْحَدِيثِ قَوْلَهُ وَأَكْرَهُ الْغُلَّ إِلَى تَمَامِ الْكَلَامِ وَلَمْ يَذْكُرْ الرُّؤْيَا جُزْءٌ مِنْ سِتَّةٍ وَأَرْبَعِينَ جُزْءًا مِنْ النُّبُوَّةِ
Atugambiire [Muhammad bin Abu Umar Al Makki]; Kitugambirwe [‘Abdul Wahhab Ats Tsaqafi] kuruga ahari [Ayyub As Sakhtiyani] kuruga ahari [Muhammad bin Sirin] kuruga ahari [Abu Hurairah] kuruga ahari Nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam akagira ati: ‘Ekiro ky’okucwerwa orubanja kyaba kiri haihi, nikiba kitari kya buriijo omusiraamu kuba ekirooto ky’ebishuba. Kandi ekirooto ekirikukirayo amazima n’ekirooto ekirikuguma nikigamba amazima. Ebirooto by’omusiraamu ni bimwe aha miringo makumi ana na etaano eya Nubuwwah -okushururwa-. Hariho emiringo eshatu y’ebirooto: -1- Ebirooto birungi nk’amakuru marungi kuruga ahari Allah. -2- ebirooto ebirikutiinisa nari eby’obusaasi, ebirikuruga ahari sitane. -3- n’ebirooto ebirikubaho ahabw’okuhabisa kw’omuntu orikwenda nari okuteekateeka. Nahabwekyo, waba oine ekirooto eki otarikukunda, imuka, reero oshabe, kandi otakigambira abantu abandi'. Ibn Sirin akagira ati; 'Ninkunda amataayi aha bigyere, okukira amataayi aha bitsya'. Ahabw’okuba amajuta g’ebigyere nigooreka okuhama kw’omuntu omu diini ye’. Ondiijo mutebya akagira ati; ‘Tindikumanya yaaba ebigambo ebi biri omu Hadiisi nari ebigambo bya Ibn Sirin byonka. Kandi yangira [Muhammad bin Rafi’]; Atugambiire [‘Abdur Razzaq]; Atumanyiise [Ma’mar] kuruga [Ayyub] kurabira omu muhanda ogu, kandi akagira omu Hadiisi ati; Abu Hurairah akagira ati; Ninkunda munonga akaraba aha bigyere, kandi ninyanga akaraba aha bitsya'. Ahabw’okuba amajuta g’ebigyere nigooreka okuhama kw’omuntu omu diini ye’. Kandi omurangi akagira ati: ‘Ebirooto by’abeeikiriza n’ekicweka ky’obunabi makumi ana na mukaaga’. Akangambira [Abu Ar Rabi’]; Atugambiire [Hammad] nikwo kugira ngu Ibn Zaid; Kibaire nikikwatagana naitwe [Ayyub] na [Hisham] kuruga ahari [Muhammad] kuruga ahari [Abu Hurairah] bakagira ngu; 'Emperu y'ensi ku eri haihi......-n'ebindi-. -Tagambire Hadiisi egi kuruga ahari nabi saw. - Kandi akatugambira [Ishaq bin Ibrahim]; Atumanyiise [Mu’adz bin Hisham]; Atugambiire [taata] kuruga [Qatadah] kuruga [Muhammad bin Sirin] kuruga [Abu Hurairah] kuruga ahari nabi saw. Kandi Abu Hurairah akayongyeraho omu Hadiisi egi ebigambo ebi; 'Kandi ninyanga 'Al Ghull' -ebitambo aha bigyere- ... -n'ebindi-. Hatariho kugamba aha sentensi; ‘Ebirooto n’ekicweka ky’obunabi makumi ana na mukaaga’.