Imam Muslim : 361
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مَعْمَرِ بْنِ رِبْعِيٍّ الْقَيْسِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو هِشَامٍ الْمَخْزُومِيُّ عَنْ عَبْدِ الْوَاحِدِ وَهُوَ ابْنُ زِيَادٍ حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ حَكِيمٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُنْكَدِرِ عَنْ حُمْرَانَ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ عَفَّانَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ تَوَضَّأَ فَأَحْسَنَ الْوُضُوءَ خَرَجَتْ خَطَايَاهُ مِنْ جَسَدِهِ حَتَّى تَخْرُجَ مِنْ تَحْتِ أَظْفَارِهِ
Nutti odeessee jira [Muhammad bin Ma'mar bin Rib'i al-Qaisi] [Abu Hisham al-Makhzumi] [Abdul Wahid] irraa nuuf odeessee jira - jechuunis Ibn Ziyad - nuuf odeessee jira [Usmaan bin Hakim] [Humran] [Humran] irraa [Uthman bin Affan] irraa nuuf odeessee jira jedhe, 'Ergamaan Rabbii shallallahu 'alaihi wasallam akkana jedhan: 'Namni wuduu'a godhe, ergasii gaarii godhe, dilii isaa hanga mismaara isaa jalaa ba'utti qaama isaa keessaa ni ba'a.'
Imam Muslim : 362
حَدَّثَنِي أَبُو كُرَيْبٍ مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ وَالْقَاسِمُ بْنُ زَكَرِيَّاءَ بْنِ دِينَارٍ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالُوا حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ مَخْلَدٍ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ بِلَالٍ حَدَّثَنِي عُمَارَةُ بْنُ غَزِيَّةَ الْأَنْصَارِيُّ عَنْ نُعَيْمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الْمُجْمِرِ قَالَ رَأَيْتُ أَبَا هُرَيْرَةَ يَتَوَضَّأُ فَغَسَلَ وَجْهَهُ فَأَسْبَغَ الْوُضُوءَ ثُمَّ غَسَلَ يَدَهُ الْيُمْنَى حَتَّى أَشْرَعَ فِي الْعَضُدِ ثُمَّ يَدَهُ الْيُسْرَى حَتَّى أَشْرَعَ فِي الْعَضُدِ ثُمَّ مَسَحَ رَأْسَهُ ثُمَّ غَسَلَ رِجْلَهُ الْيُمْنَى حَتَّى أَشْرَعَ فِي السَّاقِ ثُمَّ غَسَلَ رِجْلَهُ الْيُسْرَى حَتَّى أَشْرَعَ فِي السَّاقِ ثُمَّ قَالَ هَكَذَا رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَتَوَضَّأُ وَقَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْتُمْ الْغُرُّ الْمُحَجَّلُونَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ مِنْ إِسْبَاغِ الْوُضُوءِ فَمَنْ اسْتَطَاعَ مِنْكُمْ فَلْيُطِلْ غُرَّتَهُ وَتَحْجِيلَهُ
Natti himamee jira [Abu Kureeb Muhammad Ibnul ‘Alaa`] fi [al Qaasim bin Zakariyaa bin Dinar] fi [Abd bin Humaid] akka jedhan; nutti himeera [Khalid bin Makhlad] irraa [Suleemaan bin Bilal] natti himee jira [Umarah bin Ghaziah al Ansari] [Nu’aim bin Abdullah al Mujmir] irraa akkana jedhe, ‘[Abu Hurairah] yeroo wuduu’u arge, fuula isaa dhiqatee bareeche, achiis harka mirgaa isaa hanga harkaatti dhiqate, achiis harka bitaa isaa hanga harkaatti dhiqate. Sana booda mataa isaa haxaa'aa, achiis miila isaa mirgaa hanga re'ee sanaatti dhiqadhaa, achiis miila isaa bitaa hanga re'ee sanaatti dhiqadhaa. Ergasii akkana jedheen Ergamaan Rabbii sallallaahu aleeyhi wasallam wuduu’a raawwatu arge. Abuu Hureeraan akkana jedhan, ‘Ergamaan Rabbii s.a.w ergasii akkana jedhan: ‘Isin guyyaa qiyaamaa sababa guutuu wuduu’a keessaniif ni ibsattu, kanaafuu namni isin keessaa ifa isaa dheeressuu danda’u akkas haa godhu’ jedhan.
Imam Muslim : 363
و حَدَّثَنِي هَارُونُ بْنُ سَعِيدٍ الْأَيْلِيُّ حَدَّثَنِي ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي عَمْرُو بْنُ الْحَارِثِ عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي هِلَالٍ عَنْ نُعَيْمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ أَنَّهُ رَأَى أَبَا هُرَيْرَةَ يَتَوَضَّأُ فَغَسَلَ وَجْهَهُ وَيَدَيْهِ حَتَّى كَادَ يَبْلُغُ الْمَنْكِبَيْنِ ثُمَّ غَسَلَ رِجْلَيْهِ حَتَّى رَفَعَ إِلَى السَّاقَيْنِ ثُمَّ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ أُمَّتِي يَأْتُونَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ غُرًّا مُحَجَّلِينَ مِنْ أَثَرِ الْوُضُوءِ فَمَنْ اسْتَطَاعَ مِنْكُمْ أَنْ يُطِيلَ غُرَّتَهُ فَلْيَفْعَلْ
Akkasumas natti himameera [Harun bin Sa’id al-Aili] nutti himeera [Ibn Wahb] [Amru bin al-Harits] [Sa’id bin Abu Hilal] irraa [Nu’aim bin Abdullah] irraa [Abu Hurairah] wuduu’aa raawwachuu, achiis fuula isaa dhiqachuu fi harki isaa harka isaa ga’uu jechuun ni danda’ama, ergasii miila isaa hanga isaatti dhiqachuu akka arge nutti himeera re’ee, ergasii akkana jedhe, ‘Ergamaan Rabbii sallallaahu aleihi wasallam akkana jechuu isaanii dhaga’eera: ‘Dhugumatti sabni kiyya guyyaa qiyaamaa sababa mallattoo wuduu’aatiin adii ibsee ni dhufa. Kanaaf isin keessaa namni adii fuula isaa dheeressuu danda'e haa raawwatu''.
Imam Muslim : 364
حَدَّثَنَا سُوَيْدُ بْنُ سَعِيدٍ وَابْنُ أَبِي عُمَرَ جَمِيعًا عَنْ مَرْوَانَ الْفَزَارِيِّ قَالَ ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا مَرْوَانُ عَنْ أَبِي مَالِكٍ الْأَشْجَعِيِّ سَعْدِ بْنِ طَارِقٍ عَنْ أَبِي حَازِمٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ حَوْضِي أَبْعَدُ مِنْ أَيْلَةَ مِنْ عَدَنٍ لَهُوَ أَشَدُّ بَيَاضًا مِنْ الثَّلْجِ وَأَحْلَى مِنْ الْعَسَلِ بِاللَّبَنِ وَلَآنِيَتُهُ أَكْثَرُ مِنْ عَدَدِ النُّجُومِ وَإِنِّي لَأَصُدُّ النَّاسَ عَنْهُ كَمَا يَصُدُّ الرَّجُلُ إِبِلَ النَّاسِ عَنْ حَوْضِهِ قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ أَتَعْرِفُنَا يَوْمَئِذٍ قَالَ نَعَمْ لَكُمْ سِيمَا لَيْسَتْ لِأَحَدٍ مِنْ الْأُمَمِ تَرِدُونَ عَلَيَّ غُرًّا مُحَجَّلِينَ مِنْ أَثَرِ الْوُضُوءِ
Nutti himamee jira [Suwaid bin Sa’id] fi [Ibn Abu Umar] hunduu [Marwan al-Fazari] irraa odeesse, [Ibn Abu Umar] akka jedhetti, [Marwaan] [Abu Malik al-Asyja’i Sa’d bin Thariq] irraa [Abu Hazm] irraa [Abu Hurairah] irraa [Abu Huraayira] irraa akka nutti himetti, Ergamaan Rabbii sallallaahu ’alaihi wasallam akkana jedhe: 'Dhuguma haroo koo fageenya Aayilaa fi Adn gidduu jiru caalaa. Dhugumatti qorra caalaa adii, damma aannan waliin makame caalaas mi’aawaa dha. Dhugumattis, urjiileen jiran caalaa meeshaaleen baay’eedha. Dhugumattis akkuma namni gaala namaa haroo isaa keessaa ari'utti namoota irraa duubatti nan deebisa'. Isaanis ‘yaa Ergamaa Rabbii yeroo sana nu beektaa? ' Innis akkana jedhee deebiseef. Beeka. Mallattoo ummanni biraa hin qabne qabda. Sababa bishaan wuduu'aaf oolu irraa kan ka'e adii ibsitee natti mul'atte."
Imam Muslim : 365
و حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ وَوَاصِلُ بْنُ عَبْدِ الْأَعْلَى وَاللَّفْظُ لِوَاصِلٍ قَالَا حَدَّثَنَا ابْنُ فُضَيْلٍ عَنْ أَبِي مَالِكٍ الْأَشْجَعِيِّ عَنْ أَبِي حَازِمٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَرِدُ عَلَيَّ أُمَّتِي الْحَوْضَ وَأَنَا أَذُودُ النَّاسَ عَنْهُ كَمَا يَذُودُ الرَّجُلُ إِبِلَ الرَّجُلِ عَنْ إِبِلِهِ قَالُوا يَا نَبِيَّ اللَّهِ أَتَعْرِفُنَا قَالَ نَعَمْ لَكُمْ سِيمَا لَيْسَتْ لِأَحَدٍ غَيْرِكُمْ تَرِدُونَ عَلَيَّ غُرًّا مُحَجَّلِينَ مِنْ آثَارِ الْوُضُوءِ وَلَيُصَدَّنَّ عَنِّي طَائِفَةٌ مِنْكُمْ فَلَا يَصِلُونَ فَأَقُولُ يَا رَبِّ هَؤُلَاءِ مِنْ أَصْحَابِي فَيُجِيبُنِي مَلَكٌ فَيَقُولُ وَهَلْ تَدْرِي مَا أَحْدَثُوا بَعْدَكَ
Akkasumas [Abu Kuraib] fi [Washil bin Abdul A’la] osoo lafazh kan Washiil ta’uu nuuf himee jira, lamaan isaanii akka jedhanitti, [Ibn Fudlail] [Abu Malik al-Asyja’i] irraa [Abu Hazm] irraa [Abu Hurairah] irraa [Abu Hurairah] irraa nuuf himee jira inni akkana jedhe, ‘Rasulullah sallallaahu aleeyhi wasallam akkana jedhe: ‘Namoonni baay’een na qunnaman haroo, akka namni gaala nama tokkoo gaala isaa irraa ari'utti isaan ari'e'. Isaanis ‘yaa Nabiyyii Rabbii ati nu beektaa? ' Innis akkana jedhee deebiseef. Mallattoo namni biraa hin qabne qabda. Sababa bishaan wuduu'aatiin adii ibsu na qunnamte. Dhugumatti gareen keessan tokko akka na bira hin geenyeef na irraa ari'amtu. Sana booda: 'Yaa Rabbi koo, isaan hiriyyoota kooti' jedheen. Yeroo kana ergamaan tokko dubbii koo deebisee, "Erga ati deemtee booda waan ta'e beektaa?"
Imam Muslim : 366
و حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُسْهِرٍ عَنْ سَعْدِ بْنِ طَارِقٍ عَنْ رِبْعِىِّ بْنِ حِرَاشٍ عَنْ حُذَيْفَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ حَوْضِي لَأَبْعَدُ مِنْ أَيْلَةَ مِنْ عَدَنٍ وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ إِنِّي لَأَذُودُ عَنْهُ الرِّجَالَ كَمَا يَذُودُ الرَّجُلُ الْإِبِلَ الْغَرِيبَةَ عَنْ حَوْضِهِ قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ وَتَعْرِفُنَا قَالَ نَعَمْ تَرِدُونَ عَلَيَّ غُرًّا مُحَجَّلِينَ مِنْ آثَارِ الْوُضُوءِ لَيْسَتْ لِأَحَدٍ غَيْرِكُمْ
Akkasumas [Usmaan bin Abu Syaibah] [Ali bin Mushir] irraa [Sa’d bin Tariq] irraa [Rib’i bin Hirasy] irraa [Hudzaifah] irraa akka nutti hime booda akkana jedhe, ‘Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam akkana jedhe: ‘Dhugumatti haroon kiyya hanga fageenya Ailah fi Adn gidduu jirutti. Nama lubbuun koo Harka isaa keessa jirtuun akkuma namni gaala biraa haroo isaa keessaa ari'u namoota tokko tokko isa irraa ari'eera'. Isaanis ‘yaa Ergamaa Rabbii ati nu beektaa? ' Innis akkana jedhee deebiseef. Bishaan wuduu'aa si malee namni biraa hin qabneef adii ifu na qunnamte."
Imam Muslim : 367
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ وَسُرَيْجُ بْنُ يُونُسَ وَقُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وَعَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ جَمِيعًا عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ جَعْفَرٍ قَالَ ابْنُ أَيُّوبَ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ أَخْبَرَنِي الْعَلَاءُ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَتَى الْمَقْبُرَةَ فَقَالَ السَّلَامُ عَلَيْكُمْ دَارَ قَوْمٍ مُؤْمِنِينَ وَإِنَّا إِنْ شَاءَ اللَّهُ بِكُمْ لَاحِقُونَ وَدِدْتُ أَنَّا قَدْ رَأَيْنَا إِخْوَانَنَا قَالُوا أَوَلَسْنَا إِخْوَانَكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ أَنْتُمْ أَصْحَابِي وَإِخْوَانُنَا الَّذِينَ لَمْ يَأْتُوا بَعْدُ فَقَالُوا كَيْفَ تَعْرِفُ مَنْ لَمْ يَأْتِ بَعْدُ مِنْ أُمَّتِكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَقَالَ أَرَأَيْتَ لَوْ أَنَّ رَجُلًا لَهُ خَيْلٌ غُرٌّ مُحَجَّلَةٌ بَيْنَ ظَهْرَيْ خَيْلٍ دُهْمٍ بُهْمٍ أَلَا يَعْرِفُ خَيْلَهُ قَالُوا بَلَى يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ فَإِنَّهُمْ يَأْتُونَ غُرًّا مُحَجَّلِينَ مِنْ الْوُضُوءِ وَأَنَا فَرَطُهُمْ عَلَى الْحَوْضِ أَلَا لَيُذَادَنَّ رِجَالٌ عَنْ حَوْضِي كَمَا يُذَادُ الْبَعِيرُ الضَّالُّ أُنَادِيهِمْ أَلَا هَلُمَّ فَيُقَالُ إِنَّهُمْ قَدْ بَدَّلُوا بَعْدَكَ فَأَقُولُ سُحْقًا سُحْقًا حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ يَعْنِي الدَّرَاوَرْدِيَّ ح و حَدَّثَنِي إِسْحَقُ بْنُ مُوسَى الْأَنْصَارِيُّ حَدَّثَنَا مَعْنٌ حَدَّثَنَا مَالِكٌ جَمِيعًا عَنْ الْعَلَاءِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَرَجَ إِلَى الْمَقْبُرَةِ فَقَالَ السَّلَامُ عَلَيْكُمْ دَارَ قَوْمٍ مُؤْمِنِينَ وَإِنَّا إِنْ شَاءَ اللَّهُ بِكُمْ لَاحِقُونَ بِمِثْلِ حَدِيثِ إِسْمَعِيلَ بْنِ جَعْفَرٍ غَيْرَ أَنَّ حَدِيثَ مَالِكٍ فَلَيُذَادَنَّ رِجَالٌ عَنْ حَوْضِي
Nutti himee jira [Yahya bin Ayyuub] fi [Suraij bin Yunus] fi [Qutaibah bin Sa’id] fi [Ali bin Hujr] hunduu [Ismaa’il bin Ja’far] irraa odeesse, [Ibn Ayyuub] akka jedhe, [Ismaa’el] [Abbaa isaa] irraa [Abu Hurairah] irraa naaf [al-’Ala’] gabaasee jira, akka Ergamaan Rabbii sallallaahu 'alaihi wasallam yeroo tokko dhufee Bakka awwaalchaa sana booda akkana jedhe: 'Isin jiraattota awwaala mu'mintootaa nagaan isiniif haa ta'u, dhugumatti yoo rabbiin isin qunnamna,' jedheen otoo obboloota keenya arguu dandeenyu baay'een gammada'. Sahaabaan, ‘Nuti hundi keenya obboleeyyan kee mitii yaa Ergamaa Rabbii? ' Innis akkas jedhee deebiseef: 'Isin hundinuu michoota kooti, obboloonni keenya garuu warra ammallee hin ijaaramnedha'. Sahaabaan ammas, ‘Yaa Ergamaa Rabbii akkamitti namoota hanga ammaatti namoota kee keessaa hin qaamaan adda baafta? ' Innis akkas jedhee deebiseef: 'Namni tokko farda mormaa fi miila isaa irratti rifeensa adii qabu yoo qabaate, fardi sun immoo garee fardeen gurraacha jeettii gidduutti yoo ta'e maal jettu? Farda sana ni beekaa? ' Sahaabaan ni deebisan, 'Dhugaadha yaa Ergamaa Rabbii'. Ammas akkana jedhe: ‘Kanaaf sababa mallattoo wuduu’aatiin fuulli isaanii fi miilli isaanii adii ta’ee dhufan. Anis isaan dursee gara haroo sanaatti deeme. Yaadachuu! Gita dhiiraa tokkotu jira akkuma karaa irraa hin baane dhorkaman gara haroo kootti akka hin dhufne dhorkamaniiru." 'Hundi keessan as kottaa' jedheen isaan waame. Kanaaf, 'Dhugumatti erga duutanii booda barsiisa keessan jijjiiraniiru' jedhame. Kanaaf anis: 'As irraa fagaadhaa' jedheen. Nutti himeera [Qutaibah bin Sa'id] nutti himeera [Abdul Aziz] - jechuunis ad-darawardi. -Owiyaa biraa keessattis ibsameera- Akkasumas natti himeera [Ishaq bin Musa al-Ansari] nutti himee jira [Ma'n] waan [al-'Ala' bin Abdurrahman] irraa [abbaa isaa] irraa [Abu Hurairah] irraa odeesse hunda nutti himeera [Malik] akka Ergamaan Rabbii sallallaahu aleeyhi wasallam bakka awwaalchaa bahee nageenyi haa upon jedhe isin yaa jiraattota awwaala mu’mintootaa.
Imam Muslim : 368
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا خَلَفٌ يَعْنِي ابْنَ خَلِيفَةَ عَنْ أَبِي مَالِكٍ الْأَشْجَعِيِّ عَنْ أَبِي حَازِمٍ قَالَ كُنْتُ خَلْفَ أَبِي هُرَيْرَةَ وَهُوَ يَتَوَضَّأُ لِلصَّلَاةِ فَكَانَ يَمُدُّ يَدَهُ حَتَّى تَبْلُغَ إِبْطَهُ فَقُلْتُ لَهُ يَا أَبَا هُرَيْرَةَ مَا هَذَا الْوُضُوءُ فَقَالَ يَا بَنِي فَرُّوخَ أَنْتُمْ هَاهُنَا لَوْ عَلِمْتُ أَنَّكُمْ هَاهُنَا مَا تَوَضَّأْتُ هَذَا الْوُضُوءَ سَمِعْتُ خَلِيلِي صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ تَبْلُغُ الْحِلْيَةُ مِنْ الْمُؤْمِنِ حَيْثُ يَبْلُغُ الْوَضُوءُ
Nutti himeera [Qutaibah bin Sa’id] nutti himee jira [Khalaf] - jechuunis Ibnu Khalifah - [Abu Malik al-Asyja’i] irraa [Abu Hazim] irraa akkana jedhe, ‘Ani [Abu Hurairah] yeroo salaataaf wuduu’a raawwatu duubaan ture. Harka isaa hanga harma isaa ga’utti diriirsee, yaa Abuu Hureeyraa wuduu’aan kun maali? ' Innis deebisee, 'Yaa ijoollee Farrukh isin kunoo jirta, osoon as jirtan beekee silaa mala wuduu'aa kanaan wuduu'a hin godhu ture' jedheen. Jaalallee koo sallallaahu aleeyhi wasallam akkana jechuu isaa dhaga’e: ‘Faayaan mu’minaa hamma bishaan wuduu’aa isaa isa dhiquudha’.
Imam Muslim : 369
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ وَقُتَيْبَةُ وَابْنُ حُجْرٍ جَمِيعًا عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ جَعْفَرٍ قَالَ ابْنُ أَيُّوبَ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ أَخْبَرَنِي الْعَلَاءُ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَلَا أَدُلُّكُمْ عَلَى مَا يَمْحُو اللَّهُ بِهِ الْخَطَايَا وَيَرْفَعُ بِهِ الدَّرَجَاتِ قَالُوا بَلَى يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ إِسْبَاغُ الْوُضُوءِ عَلَى الْمَكَارِهِ وَكَثْرَةُ الْخُطَا إِلَى الْمَسَاجِدِ وَانْتِظَارُ الصَّلَاةِ بَعْدَ الصَّلَاةِ فَذَلِكُمْ الرِّبَاطُ حَدَّثَنِي إِسْحَقُ بْنُ مُوسَى الْأَنْصَارِيُّ حَدَّثَنَا مَعْنٌ حَدَّثَنَا مَالِكٌ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ جَمِيعًا عَنْ الْعَلَاءِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَلَيْسَ فِي حَدِيثِ شُعْبَةَ ذِكْرُ الرِّبَاطِ وَفِي حَدِيثِ مَالِكٍ ثِنْتَيْنِ فَذَلِكُمْ الرِّبَاطُ فَذَلِكُمْ الرِّبَاطُ
[Yahya bin Ayyuub] fi [Qutaibah] fi [Ibn Hujr] [Ismaa’il bin Ja’far] irraa hunda keenyatti odeesse, [Ibn Ayyuub] akkana jedhe, [Ismaa’el] [Abbaa isaa] irraa [Abu Hurairah] irraa [Al Ala’] nuuf odeessee jira, Ergamaan Rabbii shallallahu ‘alaihi wasallam akkana jedhe: ‘Ani waan Rabbiin ittiin haqee sitti hin agarsiifne cubbuu hojjetee digrii ol kaasa?' Isaanis ‘Eeyyee yaa Ergamaa Rabbii’ jedhaniin. Akkana jedhe: ‘Wanta jibbamaa ta’e keessatti wuduu’a raawwachuu - kan akka haala baay’ee qorraa pent -, baay’ee gara masjiida deemuu, fi salaata booda salaata itti aanu eeguu. Kanaafuu sun ribat dha’ jedheen. [Ishaq bin Musa Al Ansari] nutti firoomeera [Ma'n] nutti fideera [Malik]. -Oduu biraa keessattis ibsameera- Akkasumas nutti himeera [Muhammad bin al-Mutsanna] nutti himee jira [Muhammad bin Ja'far] sanada kanaan [Al Ala' bin Abdurrahman] irraa waan hunda [Syu'bah] nuuf himeera. Hadiisa Shu'bah keessatti 'ribath' hin kaafamne qofa. Gidduu kana hadiisa Maalik keessatti yeroo lama, 'Sun ribaadha, sun ribaadha' jedhameera.
Imam Muslim : 370
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وَعَمْرٌو النَّاقِدُ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ قَالُوا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَوْلَا أَنْ أَشُقَّ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ وَفِي حَدِيثِ زُهَيْرٍ عَلَى أُمَّتِي لَأَمَرْتُهُمْ بِالسِّوَاكِ عِنْدَ كُلِّ صَلَاةٍ
Nutti himee jira [Qutaibah bin Sa’id] fi [Amru an-Naqid] fi [Zuhair bin Harb] isaan gaafatan, [Sufyaan] irraa [Abu az-Zinad] irraa [al-A’raj] irraa [Abu Hurairah] irraa Nabi sallallaahu aleeyhi wasallam irraa, ‘Yoo mu’mintoota irratti rakkoo hin fidne, -hadiisa keessatti Zuhair- saba kootiif, salaata -fedhii- hunda irratti siwak akka godhan itti himuun koo hin oolu'.
Imam Muslim : 371
حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ حَدَّثَنَا ابْنُ بِشْرٍ عَنْ مِسْعَرٍ عَنْ الْمِقْدَامِ بْنِ شُرَيْحٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَ سَأَلْتُ عَائِشَةَ قُلْتُ بِأَيِّ شَيْءٍ كَانَ يَبْدَأُ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا دَخَلَ بَيْتَهُ قَالَتْ بِالسِّوَاكِ
Nutti himee jira [Abu Kuraib Muhammad bin al-Ala'] nutti himeera [Ibn Bisyr] irraa [Mis'ar] irraa [al-Miqdam bin Syuraih] irraa [abbaa isaa] irraa akkana jedhe, 'Ani [Aisha] gaafadhe, gaafadhe, 'Nabiyyi sallallaahu aleeyhi wasallam yeroo mana ishee seenu gocha kamiin jalqabe? ' Innis 'Siwak waliin' jedhee deebiseef.
Imam Muslim : 372
و حَدَّثَنِي أَبُو بَكْرِ بْنُ نَافِعٍ الْعَبْدِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ الْمِقْدَامِ بْنِ شُرَيْحٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ إِذَا دَخَلَ بَيْتَهُ بَدَأَ بِالسِّوَاكِ
Akkasumas nutti himamee jira [Abu Bakr bin Nafi’ al-Abdi] [Abdurrahman] [Sufyan] irraa [al-Miqdam bin Syuraih] irraa [Abbaa isaa] irraa [Aisyah] irraa akka nutti himetti Nabiyyi sallallaahu ‘alaihi wasallam mana isaa yeroo seenu siwak’ irraa eegale.
Imam Muslim : 373
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَبِيبٍ الْحَارِثِيُّ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ غَيْلَانَ وَهُوَ ابْنُ جَرِيرٍ الْمَعْوَلِيُّ عَنْ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى قَالَ دَخَلْتُ عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَطَرَفُ السِّوَاكِ عَلَى لِسَانِهِ
Nutti himeera [Yahya bin Habib al-Haritsi] nutti himeera [Hammad bin Zaid] [Ghailan] irraa - jechuunis Ibn Jarir al-Ma'wali - [Abu Burdah] irraa [Abu Musa] irraa akkana jedhe, 'yeroon Nabi sallallaahu 'alaihi wasallam daawwadhu, fiixeen siwak afaan isaa irra ture' jedheera.
Imam Muslim : 374
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ عَنْ حُصَيْنٍ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ حُذَيْفَةَ قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا قَامَ لِيَتَهَجَّدَ يَشُوصُ فَاهُ بِالسِّوَاكِ حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا جَرِيرٌ عَنْ مَنْصُورٍ ح و حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبِي وَأَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ كِلَاهُمَا عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ حُذَيْفَةَ قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا قَامَ مِنْ اللَّيْلِ بِمِثْلِهِ وَلَمْ يَقُولُوا لِيَتَهَجَّدَ
Akkasumas nutti himamee jira [Abu Bakr bin Abu Syaibah] [Husyaim] irraa [Hushain] irraa [Abu Wa'il] irraa [Hudzaifah] irraa akkana jedhe, 'Ergamaan Rabbii sallallaahu 'alaihi wasallam yemmuu ka'u - halkan - tahajjud gochuuf, afaan isaa siwak dhaan xuuxa' jedhe. Nutti himeera [Ishaq bin Ibrahim] [Jarir] [Mansur] irraa nutti himeera. -Owiyaa biraa keessattis ibsameera- Akkasumas nutti himameera [Ibnu Numair] [al-A’masy] irraa [Abbaa koo] fi [Abu Mu’awiyah] [al-A’masy] irraa lamaan isaanii [Abu Wa’il] irraa [Hudzaifah] irraa [Hudzaifah] irraa akkana jedhe, ‘Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam yeroo halkan hirribaa ka’u,’ fakkeenyaaf, garuu isaan hin kaasne, ‘keessa turuu tahajjud' jedhu.
Imam Muslim : 375
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ مَنْصُورٍ وَحُصَيْنٌ وَالْأَعْمَشُ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ حُذَيْفَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ إِذَا قَامَ مِنْ اللَّيْلِ يَشُوصُ فَاهُ بِالسِّوَاكِ
Nutti himee jira [Muhammad bin al-Mutsana] fi [Ibn Basysyar] lamaan isaanii jedhan, nutti himeera [Abdurrahman] [Sufyaan] [Mansur] irraa fi [Hushain] irraa fi [al-A'masy] [Abu Wa'il] irraa [Hudzaifah] irraa, akka Ergamaan Rabbii sallallaahu aleeyhi wasallam halkan hirribaa ka'u -to tahajjud-, sana booda siwak'n afaan isaa xuuxe.
Imam Muslim : 376
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ مُسْلِمٍ حَدَّثَنَا أَبُو الْمُتَوَكِّلِ أَنَّ ابْنَ عَبَّاسٍ حَدَّثَهُ أَنَّهُ بَاتَ عِنْدَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ذَاتَ لَيْلَةٍ فَقَامَ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ آخِرِ اللَّيْلِ فَخَرَجَ فَنَظَرَ فِي السَّمَاءِ ثُمَّ تَلَا هَذِهِ الْآيَةَ فِي آلِ عِمْرَانَ { إِنَّ فِي خَلْقِ السَّمَوَاتِ وَالْأَرْضِ وَاخْتِلَافِ اللَّيْلِ وَالنَّهَارِ حَتَّى بَلَغَ فَقِنَا عَذَابَ النَّارِ } ثُمَّ رَجَعَ إِلَى الْبَيْتِ فَتَسَوَّكَ وَتَوَضَّأَ ثُمَّ قَامَ فَصَلَّى ثُمَّ اضْطَجَعَ ثُمَّ قَامَ فَخَرَجَ فَنَظَرَ إِلَى السَّمَاءِ فَتَلَا هَذِهِ الْآيَةَ ثُمَّ رَجَعَ فَتَسَوَّكَ فَتَوَضَّأَ ثُمَّ قَامَ فَصَلَّى
Nutti himee jira [Abd bin Humaid] nutti himeera [Abu Nu'aim] nutti himeera [Ismaa'il bin Muslim] nutti himee jira [Abu al-Mutawakkil] akka [Ibn Abbaas] itti hime, akka halkan tokko Nabi sallallaahu aleeyhi wasallam waliin halkan dabarsee, sana booda Ergamaan Rabbii dhuma halkanii ka'ee ba'e, sana booda keessa ilaale samii osoo aayata kana dubbisan xalayaa Alii Imraan: '-Dhugumatti uumama samii fi dachii keessatti, akkasumas wal jijjiirraa halkanii fi guyyaa keessatti namoota hubannoof mallattoon ni jira, -jechuunis- warri utuu dhaabbatanii ykn taa'anii ykn ciisanii Rabbiin yaadatanii waa'ee uumama samii fi dachii yaadan -osoo jedhan-, 'Gooftaa keenya, ati kana akkasumaan hin uumne, ulfinni haa ta'u Ati, kanaaf gidiraa jahannam irraa nu eegi-' -Qs. Alii Imraan: 191-192-. Ergasii gara manaatti deebi’ee, siwak hojjete, wuduu’a raawwate, achiis ka’ee salaata ka’e. Sana booda ciisee, achiis ka’ee samii ilaalee irra deebi’ee keeyyata kana dubbise. Ergasii gara siwak fi wuduu’aatti deebi’e, achiis ka’ee salaatuuf ka’e.
Imam Muslim : 377
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَعَمْرٌو النَّاقِدُ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ جَمِيعًا عَنْ سُفْيَانَ قَالَ أَبُو بَكْرٍ حَدَّثَنَا ابْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْفِطْرَةُ خَمْسٌ أَوْ خَمْسٌ مِنْ الْفِطْرَةِ الْخِتَانُ وَالِاسْتِحْدَادُ وَتَقْلِيمُ الْأَظْفَارِ وَنَتْفُ الْإِبِطِ وَقَصُّ الشَّارِبِ
[Abu Bakr bin Abu Syaibah] fi [Amru an-Naqid] fi [Zuhair bin Harb] hunda isaanii [Sufyan] irraa nutti himee jira, [Abu Bakr] akka jedhetti, [Ibn Uyainah] irraa [az-Zuhri] irraa [Sa’id bin al-Musayyab] irraa [Abu Hurairah] irraa Nabi sallallaahu ’alaihi irraa nutti himeera wasallam, akkana jedhe: 'Fitraan shan jira, ykn fitraan shan jira, isaanis: dhaqna qabaa, rifeensa qaama saalaa haaddachuu, mismaara muruu, rifeensa jilbaa buqqisuu, fi rifeensa haaddachuu'.
Imam Muslim : 378
حَدَّثَنِي أَبُو الطَّاهِرِ وَحَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى قَالَا أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ الْفِطْرَةُ خَمْسٌ الِاخْتِتَانُ وَالِاسْتِحْدَادُ وَقَصُّ الشَّارِبِ وَتَقْلِيمُ الْأَظْفَارِ وَنَتْفُ الْإِبِطِ
Natti himamee jira [Abu ath-Tahir] fi [Harmalah bin Yahya] lamaan isaanii iyyuu jedhan, nutti himeera [Ibnu Wahab] nuuf himeera [Yunus] irraa [Ibn Shihab] irraa [Sa’id bin al-Musayyab] irraa [Abu Hurairah] irraa Rasulullah sallallaahu aleihi wasallam irraa, akka jedhe: ‘Fitra shan jiru, . jechuunis: dhaqna qabaa, rifeensa qaama saalaa haaddachuu, mudhii cicciruu, cimdii muruu fi rifeensa jilbaa buqqisuu'.
Imam Muslim : 379
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى وَقُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ كِلَاهُمَا عَنْ جَعْفَرٍ قَالَ يَحْيَى أَخْبَرَنَا جَعْفَرُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ أَبِي عِمْرَانَ الْجَوْنِيِّ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ قَالَ أَنَسٌ وُقِّتَ لَنَا فِي قَصِّ الشَّارِبِ وَتَقْلِيمِ الْأَظْفَارِ وَنَتْفِ الْإِبِطِ وَحَلْقِ الْعَانَةِ أَنْ لَا نَتْرُكَ أَكْثَرَ مِنْ أَرْبَعِينَ لَيْلَةً
[Yahya bin Yahya] fi [Qutaibah bin Sa’id] lamaan isaanii [Ja’far] irraa erga nutti himee booda, [Yahya] akkana jedhe, [Ja’far bin Sulaiman] [Abu Imran al-Jauni] irraa [Anas bin Malik] irraa erga nutti himee booda akkana jedhe, Anas akkana jedhe, ‘Yeroon mudhii haaddachuuf, mismaara muruuf, rifeensa harkaa buruu, rifeensa muraa nuuf kenname rifeensi halkan afurtama hin caalu -kanaaf dheeraa miti-'.
Imam Muslim : 380
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا يَحْيَى يَعْنِي ابْنَ سَعِيدٍ ح و حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبِي جَمِيعًا عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَحْفُوا الشَّوَارِبَ وَأَعْفُوا اللِّحَى
Nutti himeera [Muhammad bin al-Mutsanna] nutti himeera [Yahya] - jechuunis Ibnu Sa’id -. -Nabiyyii biraa keessattis ibsameera- Akkasumas nutti himee jira [Ibn Numair] [Ubaidullah] irraa [Nafi’ irraa] [Ibn Umar] irraa Nabi sallallaahu aleeyhi wasallam irraa waan hunda [abbaa koo] nuuf himee jira, akkana jedhe: 'Mudhii muraa qeensa dhiisi'.