Revert to Islam, click here
ISLAM AL-HAQ: QURAN & HADITH
(The True Islam)
Free Download / Download

Imam Muslim (الامام مسلم) - 5362 Hadith

Hadith

Imam Muslim : 3381

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ وَاللَّفْظُ لِابْنِ الْمُثَنَّى قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ يَزِيدَ خَرَجَ يَسْتَسْقِي بِالنَّاسِ فَصَلَّى رَكْعَتَيْنِ ثُمَّ اسْتَسْقَى قَالَ فَلَقِيتُ يَوْمَئِذٍ زَيْدَ بْنَ أَرْقَمَ وَقَالَ لَيْسَ بَيْنِي وَبَيْنَهُ غَيْرُ رَجُلٍ أَوْ بَيْنِي وَبَيْنَهُ رَجُلٌ قَالَ فَقُلْتُ لَهُ كَمْ غَزَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ تِسْعَ عَشْرَةَ فَقُلْتُ كَمْ غَزَوْتَ أَنْتَ مَعَهُ قَالَ سَبْعَ عَشْرَةَ غَزْوَةً قَالَ فَقُلْتُ فَمَا أَوَّلُ غَزْوَةٍ غَزَاهَا قَالَ ذَاتُ الْعُسَيْرِ أَوْ الْعُشَيْرِ

Kitugambirwe [Muhammad bin Al Mutsanna] na [Ibnu Al Basyar] obwo lafadz erikuruga ahari Ibnu Al Mutsanna, bombi bakagira ngu; atugambiire [Muhammad bin Ja’far] atugambiire [Syu’bah] kuruga ahari [Abu Ishaq] ngu [Abdullah bin Yazid] akaza aheeru kushaba istisqa’ hamwe n’abantu, bwanyima akashaba rak’a ibiri kandi yashaba istisqa’ -okushaba enjura-, akagira ati, ‘Omu bwire obwo Zaid bi’n nkabugana Ar. Akagumizamu ati, ‘Kandi hakaba hatariho muntu weena ahagati yeitu nawe kureka omushaija, nari akagira ati, ‘ahagati yangye nawe hariho omushaija’. Abdullah bin Yazid akagira ati: Reero nkamubuuza nti: Omutumwa wa Allah akaza omu rutaro emirundi engahi? akagarukamu ati, ‘Emirundi ikumi na mwenda’. Nkagaruka naabuuza nti: Ni mirundi engahi ei mwaza omu rutaro hamwe na nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam?’ akagarukamu ati, ‘Entaro ikumi na mushanju’. Abdullah akagira ati, 'Reero nkabuuza nti, 'Ni rutaro ki oru yaabandize kwejumbamu? akagarukamu ati, ‘Orutaro rwa Dzatul ‘Usair nari ‘Usyair’.

Hadith

Imam Muslim : 3382

و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَرْقَمَ سَمِعَهُ مِنْهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غَزَا تِسْعَ عَشْرَةَ غَزْوَةً وَحَجَّ بَعْدَ مَا هَاجَرَ حَجَّةً لَمْ يَحُجَّ غَيْرَهَا حَجَّةَ الْوَدَاعِ

Kandi kitugambirwe [Abu Bakr bin Abu Syaibah] atugambiire [Yahya bin Adam] atugambiire [Zuhair] kuruga ahari [Abu Ishaq] kuruga ahari [Zaid bin Arqam] akakihurira kuruga ahariwe, ngu omutumwa wa Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam rimwe akarwaana battles ikumi na mwenda. Kandi bwanyima ya hijrah, akakora Hajj omurundi gumwe gwonka, akaba atakakoraga Hajj endiijo kureka Wada Hajj''.

Hadith

Imam Muslim : 3383

حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا رَوْحُ بْنُ عُبَادَةَ حَدَّثَنَا زَكَرِيَّاءُ أَخْبَرَنَا أَبُو الزُّبَيْرِ أَنَّهُ سَمِعَ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ يَقُولُا غَزَوْتُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تِسْعَ عَشْرَةَ غَزْوَةً قَالَ جَابِرٌ لَمْ أَشْهَدْ بَدْرًا وَلَا أُحُدًا مَنَعَنِي أَبِي فَلَمَّا قُتِلَ عَبْدُ اللَّهِ يَوْمَ أُحُدٍ لَمْ أَتَخَلَّفْ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي غَزْوَةٍ قَطُّ

Atugambiire [Zuhair bin Harb] atugambiire [Rauh bin ‘Ubadah] atugambiire [Zakaria] atugambiire [Abu Az Zubair] ngu rimwe akahurira [Jabir bin Abdullah] arikugira ati, ‘Nkarwana entaro ikumi na mwenda na nabi saw. Jabir akagira ati, ‘N’obu kiraabe kiri kityo, tindikwejumba omu rutaro rwa Badr n’orutaro rwa Uhud, ahabw’okuba taata akanzibira kwejumbamu, obu Abdullah yaitirwe omu rutaro rwa Uhud, n’ahabw’ekyo tinkafeerwa n’obwire bwona obu nafeerwa kwejumba omu rutaro na Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam’.

Hadith

Imam Muslim : 3384

و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا زَيْدُ بْنُ الْحُبَابِ ح و حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ مُحَمَّدٍ الْجَرْمِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو تُمَيْلَةَ قَالَا جَمِيعًا حَدَّثَنَا حُسَيْنُ بْنُ وَاقِدٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَ غَزَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تِسْعَ عَشْرَةَ غَزْوَةً قَاتَلَ فِي ثَمَانٍ مِنْهُنَّ وَلَمْ يَقُلْ أَبُو بَكْرٍ مِنْهُنَّ وَقَالَ فِي حَدِيثِهِ حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ بُرَيْدَةَ

Kandi atugambiire [Abu Bakr bin Abu Syaibah] atugambiire [Zaid bin Al Hubab]. -omu muringo ogundi nikigambwaho- Atugambiire [Sa’id bin Muhammad Al Jarmi] atugambiire [Abu Tumailah] akagira ati; atugambiire [Husain bin Waqid] kuruga ahari [Abdullah bin Buraidah] kuruga ahari [ishe] akagira ati, ‘Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam akejumba omu rutaro emirundi mwenda, munaana ahariyo -we- akaba ari omu rutaro butoosha’. Kwonka Abu Bakr taragambire, ‘omu bandi’. Kandi omu hadiisi akagira ati: ‘Nkagambirwa, Abdullah bin Buraidah’.

Hadith

Imam Muslim : 3385

و حَدَّثَنِي أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ حَدَّثَنَا مُعْتَمِرُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ كَهْمَسٍ عَنْ ابْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ أَبِيهِ أَنَّهُ قَالَ غَزَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سِتَّ عَشْرَةَ غَزْوَةً

Kandi kikangambirwa [Ahmad bin Hanbal] atugambiire [Mu’tamir bin Sulaiman] kuruga [Kahmas] kuruga [Ibn Buraidah] kuruga [ishe], ngu akagira, ngu akarwaana na nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam entaro ikumi na mukaaga’.

Hadith

Imam Muslim : 3386

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبَّادٍ حَدَّثَنَا حَاتِمٌ يَعْنِي ابْنَ إِسْمَعِيلَ عَنْ يَزِيدَ وَهُوَ ابْنُ أَبِي عُبَيْدٍ قَالَ سَمِعْتُ سَلَمَةَ يَقُولُا غَزَوْتُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سَبْعَ غَزَوَاتٍ وَخَرَجْتُ فِيمَا يَبْعَثُ مِنْ الْبُعُوثِ تِسْعَ غَزَوَاتٍ مَرَّةً عَلَيْنَا أَبُو بَكْرٍ وَمَرَّةً عَلَيْنَا أُسَامَةُ بْنُ زَيْدٍ و حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا حَاتِمٌ بِهَذَا الْإِسْنَادِ غَيْرَ أَنَّهُ قَالَ فِي كِلْتَيْهِمَا سَبْعَ غَزَوَاتٍ

Atugambiire [Muhammad bin ‘Abbad] atugambiire [Hatim] -nikwo kugira ngu Ibn Isma’il- kuruga ahari [Yazid] -nikwo kugira ngu Ibn Abu Ubaid- akagira ati; Nkahurira [Salamah] arikugira ati, ‘Nkarwana hamwe na Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam emirundi mushanju, bwanyima nanye nkejumba omu mahe agu yaayohereize emirundi mwenda, omurundi gumwe nkaba niyebemberwa Abu Bakr kandi omurundi gumwe ari ahansi y’obushoboorozi bwa Usamah bin Zaid’. Kandi atugambiire [Qutaibah bin Sa’id] atugambiire [Hatim] na isnad egi, kwonka akagira omu hadiisi ezi ibiri nk’entaro mushanju’.

Hadith

Imam Muslim : 3387

حَدَّثَنَا أَبُو عَامِرٍ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ بَرَّادٍ الْأَشْعَرِيُّ وَمُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ الْهَمْدَانِيُّ وَاللَّفْظُ لِأَبِي عَامِرٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ بُرَيْدِ بْنِ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى قَالَ خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي غَزَاةٍ وَنَحْنُ سِتَّةُ نَفَرٍ بَيْنَنَا بَعِيرٌ نَعْتَقِبُهُ قَالَ فَنَقِبَتْ أَقْدَامُنَا فَنَقِبَتْ قَدَمَايَ وَسَقَطَتْ أَظْفَارِي فَكُنَّا نَلُفُّ عَلَى أَرْجُلِنَا الْخِرَقَ فَسُمِّيَتْ غَزْوَةَ ذَاتِ الرِّقَاعِ لِمَا كُنَّا نُعَصِّبُ عَلَى أَرْجُلِنَا مِنْ الْخِرَقِ قَالَ أَبُو بُرْدَةَ فَحَدَّثَ أَبُو مُوسَى بِهَذَا الْحَدِيثِ ثُمَّ كَرِهَ ذَلِكَ قَالَ كَأَنَّهُ كَرِهَ أَنْ يَكُونَ شَيْئًا مِنْ عَمَلِهِ أَفْشَاهُ قَالَ أَبُو أُسَامَةَ وَزَادَنِي غَيْرُ بُرَيْدٍ وَاللَّهُ يُجْزِي بِهِ

Kitugambirwe [Abu Amir Abdullah bin Barrad Al Asy’ari] na [Muhammad bin Al Ala Al Hamdani] obwo lafadz eri kuruga ahari Amir, bombi bakagira ngu; atugambiire [Abu Usamah] kuruga ahari [Buraid bin Abu Burdah] kuruga ahari [Abu Burdah] kuruga ahari [Abu Musa] akagira ati, ‘Obwire obumwe tukarugayo n’omutumwa wa Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam kureebana n’abantu abamwe ababaire nibenda kutaahirira, omu bwire obwo tukaba turi nka mukaaga, turikuvuga engamira ei twatwara omurundi gumwe’. Abu Musa akagira ati, ‘Reero ebigyere byaitu bikahutaara, nk’oku ebigyere byangye byahutaara, nangwa n’ebigyere byangye bikagwa kimwe kimwe. Twena hamwe tukazinga amaguru gaitu n’ekijwaro. Ahabw'okugira ngu tukaziba ebigyere byaitu ebyabaire bihutaire n'ekijwaro, orutaro orwo rukayetwa orutaro rwa Dzatu Ar Riqa''. Abu Burdah akagira ati: Abu Musa akagira hadiisi egi yangira, kwonka bwanyima akagiyanga. Nikireebeka naakiyanga ebikorwa bye byamanyisibwa abantu.’ Abu Usamah akagira ati, 'Kandi oyihireho Buraid hakaba hariho n'ondiijo owanyongyeireho, nikwo kugira ngu 'Allah akuhe ebihembo''.

Hadith

Imam Muslim : 3388

حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ عَنْ مَالِكٍ ح و حَدَّثَنِيهِ أَبُو الطَّاهِرِ وَاللَّفْظُ لَهُ حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ عَنْ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ عَنْ الْفُضَيْلِ بْنِ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نِيَارٍ الْأَسْلَمِيِّ عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ عَائِشَةَ زَوْجِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهَا قَالَتْ خَرَجَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قِبَلَ بَدْرٍ فَلَمَّا كَانَ بِحَرَّةِ الْوَبَرَةِ أَدْرَكَهُ رَجُلٌ قَدْ كَانَ يُذْكَرُ مِنْهُ جُرْأَةٌ وَنَجْدَةٌ فَفَرِحَ أَصْحَابُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ رَأَوْهُ فَلَمَّا أَدْرَكَهُ قَالَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جِئْتُ لِأَتَّبِعَكَ وَأُصِيبَ مَعَكَ قَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَرَسُولِهِ قَالَ لَا قَالَ فَارْجِعْ فَلَنْ أَسْتَعِينَ بِمُشْرِكٍ قَالَتْ ثُمَّ مَضَى حَتَّى إِذَا كُنَّا بِالشَّجَرَةِ أَدْرَكَهُ الرَّجُلُ فَقَالَ لَهُ كَمَا قَالَ أَوَّلَ مَرَّةٍ فَقَالَ لَهُ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَمَا قَالَ أَوَّلَ مَرَّةٍ قَالَ فَارْجِعْ فَلَنْ أَسْتَعِينَ بِمُشْرِكٍ قَالَ ثُمَّ رَجَعَ فَأَدْرَكَهُ بِالْبَيْدَاءِ فَقَالَ لَهُ كَمَا قَالَ أَوَّلَ مَرَّةٍ تُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَرَسُولِهِ قَالَ نَعَمْ فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَانْطَلِقْ

Akangambira ngu [Zuhair bin Harb] akatugambira [Abdurrahman bin Mahdi] kuruga [Malik]. -omu muringo ogundi nikigambwa- Akangambira [Abu At Thahir] obwo lafadz ari kuruga ahariwe, akangambira [Abdullah bin Wahb] kuruga ahari [Malik bin Anas] kuruga ahari [Al Fudlail bin Abu Abdullah] kuruga ahari [Abdullah bin Niyar Al Aslami] kuruga ahari [‘Urwah bin Azfe Zullayah owa] 'alaihi wasallam, ngu akagira ati 'Rasulullah akaza Badr, ku yaahikire Harratul Wabarah, akabugana omushaija owaabaire naamanywa nk'omumanzi. Nahabwekyo bagyenzi ba Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam bakahurira bashemereirwe ku baareebire okuhika kwe. Omushaija akagambira Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam ati, ‘Nkakukuratira omu buteeka ahabwokuba nkaba ninyenda kurwana aharubaju rwawe kandi hamwe naiwe’. Rasulullah akamubuuza ati: Noikiriza Allah n’omutumwa we? akagarukamu ati: Ngaaha. Akagira ati: ‘Ku kiraabe kiri kityo, muze omuka, ahabw’okuba titurikwetenga obuhwezi bw’Abamushriki’. Aishah akagira ati, 'Nahabwekyo omuntu ogwo akagyenda, kwonka ku twabaire turi haihi n'omuti, omuntu ogwo akagaruka aha Mutumwa wa Allah sallallaahu 'alaihi wasallam yagira nk'oku yaabaire ari enyima, obwo nabi nawe arikushaba nk'oku yaabaire ari enyima. Ekindi akagira ati: ‘Ku kiraabe kiri kityo, muze omuka, ahabw’okuba titurikwetenga obuhwezi bw’Abamushriki’. Akagira ati: 'Nahabwekyo akagyenda, reero ku twahikire Baida`, akagaruka, omutumwa wa Allah sallallaahu 'alaihi wasallam nawe yamubuuza nk'oku yaabaire ari enyima ati: 'Noikiriza Allah n'omutumwa we?' omuntu ogwo akagarukamu ati, ‘Eego, niinyikiriza’. Nahabwekyo Rasulullah akamugira ati: Ija, ogumizemu.

Hadith

Imam Muslim : 3389

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ بْنِ قَعْنَبٍ وَقُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ قَالَا حَدَّثَنَا الْمُغِيرَةُ يَعْنِيَانِ الْحِزَامِيَّ ح و حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَعَمْرٌو النَّاقِدُ قَالَا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ كِلَاهُمَا عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَفِي حَدِيثِ زُهَيْرٍ يَبْلُغُ بِهِ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ و قَالَ عَمْرٌو رِوَايَةً النَّاسُ تَبَعٌ لِقُرَيْشٍ فِي هَذَا الشَّأْنِ مُسْلِمُهُمْ لِمُسْلِمِهِمْ وَكَافِرُهُمْ لِكَافِرِهِمْ

Kitugambirwe ngu [Abdullah bin Maslamah Al Qa’nab] na [Qutaiba bin Sa’id] bombi bakagira ngu; batugambiire? [Al Mughirah] -niwe Al Hizami-. -omu muringo ogundi nikigambwa- Kitugambirwe ngu [Zuhair bin Harb] na [‘Amru An Naqid] bombi bakagira ngu; atugambiire [Sufyan bin ‘Uyainah] bombi kuruga ahari [Abu Az Zinnad] kuruga ahari [Al A’raj] kuruga ahari [Abu Hurairah] akagira ati, ‘Rasulullah akagira, kandi omu hadiisi ya Zuhair n’okuhika ahari nabi saw. Kandi ‘Amru nawe akagamba omu byafaayo ati, ‘Abantu bakakuratira aba Quraish omu nshonga egi -obwebembezi-, abasiraamu baabo bakakuratira abasiraamu -aba Quraish-, kandi abakaafiiri baabo bakakuratira abakaafiiri baabo -aba Quraish-’.

Hadith

Imam Muslim : 3390

و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنْ هَمَّامِ بْنِ مُنَبِّهٍ قَالَ هَذَا مَا حَدَّثَنَا أَبُو هُرَيْرَةَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ أَحَادِيثَ مِنْهَا وَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ النَّاسُ تَبَعٌ لِقُرَيْشٍ فِي هَذَا الشَّأْنِ مُسْلِمُهُمْ تَبَعٌ لِمُسْلِمِهِمْ وَكَافِرُهُمْ تَبَعٌ لِكَافِرِهِمْ

Kandi atugambiire [Muhammad bin Rafi’] atugambiire [Abdurrazaq] atugambiire [Ma’mar] kuruga [Hammam bin Munabbih] akagira ati; Eki ni nk’oku [Abu Hurairah] yatugambiire rimwe kuruga ahari Rasulullah, bwanyima akagamba aha hadiisi nyingi, harimu, ‘Abantu nibakuratira aba Quraish omu nshonga egi -obwebembezi-, abasiraamu baabo nibakuratira abasiraamu -Qurafidel zaabo-,’.

Hadith

Imam Muslim : 3391

و حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ حَبِيبٍ الْحَارِثِيُّ حَدَّثَنَا رَوْحٌ حَدَّثَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ حَدَّثَنِي أَبُو الزُّبَيْرِ أَنَّهُ سَمِعَ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ يَقُولُا قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ النَّاسُ تَبَعٌ لِقُرَيْشٍ فِي الْخَيْرِ وَالشَّرِّ

Kandi yangira [Yahya bin Habib Al Haritsi] atugambiire [Rauh] atugambiire [Ibn Juraij] angambire [Abu Az Zubair] ngu akahurira [Jabir bin Abdullah] arikugira ati: ‘Omuntu nakuratira aba Quraysh omu birungi n’ebibi’.

Hadith

Imam Muslim : 3392

و حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ يُونُسَ حَدَّثَنَا عَاصِمُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ زَيْدٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يَزَالُ هَذَا الْأَمْرُ فِي قُرَيْشٍ مَا بَقِيَ مِنْ النَّاسِ اثْنَانِ

Kandi kitugambirwe [Ahmad bin Abdullah bin Yunus] atugambiire [‘Ashim bin Muhammad bin Zaid] kuruga ahari [ishe] akagira ati, ‘ [Abdullah] akagira ati, ‘Omutumwa wa Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam akagira ati: ‘Enshonga egi Quray hariho eft even abantu babiri bonka baaba nibaija kuguma nibakwatwa aba’.

Hadith

Imam Muslim : 3393

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ حُصَيْنٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ قَالَ سَمِعْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ ح و حَدَّثَنَا رِفَاعَةُ بْنُ الْهَيْثَمِ الْوَاسِطِيُّ وَاللَّفْظُ لَهُ حَدَّثَنَا خَالِدٌ يَعْنِي ابْنَ عَبْدِ اللَّهِ الطَّحَّانَ عَنْ حُصَيْنٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ قَالَ دَخَلْتُ مَعَ أَبِي عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَمِعْتُهُ يَقُولُ إِنَّ هَذَا الْأَمْرَ لَا يَنْقَضِي حَتَّى يَمْضِيَ فِيهِمْ اثْنَا عَشَرَ خَلِيفَةً قَالَ ثُمَّ تَكَلَّمَ بِكَلَامٍ خَفِيَ عَلَيَّ قَالَ فَقُلْتُ لِأَبِي مَا قَالَ قَالَ كُلُّهُمْ مِنْ قُرَيْشٍ

Atugambiire [Qutaibah bin Sa’id] atugambiire [Jarir] kuruga [Hushain] kuruga [Jabir bin Samura] akagira ati, ‘Rasulullah akagira. -omu muringo ogundi nikigambwa- Atugambiire [Rifa'ah bin Al Haitsam Al Wasithi] obwo lafadz ari kuruga ahariwe, atugambiire [Khalid] - nikwo kugira ngu Ibn Abdullah At Thahan - kuruga [Hushain] kuruga ahari [Jabir bin Samurah] akagira ati, 'Obwire obumwe nkabugana nawe na 'Nabi salla helahigeal, gamba ngu: ‘Buzima gavumenti egi terikwija kugwa okuhisya obu ba khalifa ikumi na babiri barategyeke’. Reero yagamba ebigambo ebitarikushoborokyerwa gye, Jabir ati, 'Reero nkabuuza taata, 'Akagira ki?' [taata] akagarukamu ati, '-akagira ngu- Boona nibaruga omu ihanga rya Quraish'.

Hadith

Imam Muslim : 3394

حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ قَالَ سَمِعْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ لَا يَزَالُ أَمْرُ النَّاسِ مَاضِيًا مَا وَلِيَهُمْ اثْنَا عَشَرَ رَجُلًا ثُمَّ تَكَلَّمَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِكَلِمَةٍ خَفِيَتْ عَلَيَّ فَسَأَلْتُ أَبِي مَاذَا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ كُلُّهُمْ مِنْ قُرَيْشٍ و حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ سِمَاكٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِهَذَا الْحَدِيثِ وَلَمْ يَذْكُرْ لَا يَزَالُ أَمْرُ النَّاسِ مَاضِيًا

Kitugambirwe [Ibn Abu Umar] atugambiire [Sufyan] kuruga ahari [Abdul Malik bin Umair] kuruga ahari [Jabir bin Samurah] akagira ati, ‘Nkahurira nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam arikugira ati: ‘Enshonga z’abantu niziija kugumizamu nizihinguraho -n’obusinguzi zikiriho- kasita ziraabe ziriho’. Reero nabi akagamba ebigambo ebitarikwetegyerezibwa gye ahariinye, mbwenu nkabuuza [taata] nti, nabi akagamba ki? akagarukamu ati, 'Boona nibaruga Quraysh'. Kandi kitugambirwe [Qutaibah bin Sa’id] akatugambira [Abu ‘Awanah] kuruga [Simak] kuruga ahari [Jabir bin Samurah] kuruga ahari Nabi saw.

Hadith

Imam Muslim : 3395

حَدَّثَنَا هَدَّابُ بْنُ خَالِدٍ الْأَزْدِيُّ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ سِمَاكِ بْنِ حَرْبٍ قَالَ سَمِعْتُ جَابِرَ بْنَ سَمُرَةَ يَقُولُا سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ لَا يَزَالُ الْإِسْلَامُ عَزِيزًا إِلَى اثْنَيْ عَشَرَ خَلِيفَةً ثُمَّ قَالَ كَلِمَةً لَمْ أَفْهَمْهَا فَقُلْتُ لِأَبِي مَا قَالَ فَقَالَ كُلُّهُمْ مِنْ قُرَيْشٍ

Atugambiire [Haddab bin Khalid Al Azdi] atugambiire [Hammad bin Salamah] kuruga [Simak bin Harb] akagira ati; Nkahurira [Jabir bin Samurah] arikugira ati, ‘Nkahurira Rasulullah nagira ati: ‘Obusiraamu nibwija kuguma buri obw’amaani kandi obw’amaani kuhitsya obu ba khalifa ikumi na babiri baraahe’. Bwanyima akagamba ebigambo ebi ntarikwetegyereza, mbwenu nkabuuza [taata] nti, ‘Akagamba ki?’ akagarukamu ati, ‘Boona nibaruga omu ihanga rya Quraish’.

Hadith

Imam Muslim : 3396

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ دَاوُدَ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ جَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ قَالَ قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يَزَالُ هَذَا الْأَمْرُ عَزِيزًا إِلَى اثْنَيْ عَشَرَ خَلِيفَةً قَالَ ثُمَّ تَكَلَّمَ بِشَيْءٍ لَمْ أَفْهَمْهُ فَقُلْتُ لِأَبِي مَا قَالَ فَقَالَ كُلُّهُمْ مِنْ قُرَيْشٍ

Atugambiire [Abu Bakr bin Abu Syaibah] atugambiire [Abu Mu’awiyah] kuruga [Daud] kuruga [Nk’oku Sha’bi] kuruga [Jabir bin Samura] akagira ati, ‘Nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam akagira ati: ‘Eki -obwebembezi- enshonga neija kuguma egumire okuhitsya obu twelfa-veve. Jabir akagira ati, ‘Bwanyima akagamba ebigambo ebi ntakyetegyereize, mbwenu nkabuuza [taata] nti, ‘Akagamba ki?’ akagarukamu ati, ‘Boona nibaruga omu ihanga rya Quraish’.

Hadith

Imam Muslim : 3397

حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ الْجَهْضَمِيُّ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ حَدَّثَنَا ابْنُ عَوْنٍ ح و حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عُثْمَانَ النَّوْفَلِيُّ وَاللَّفْظُ لَهُ حَدَّثَنَا أَزْهَرُ حَدَّثَنَا ابْنُ عَوْنٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ جَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ قَالَ انْطَلَقْتُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَعِي أَبِي فَسَمِعْتُهُ يَقُولُ لَا يَزَالُ هَذَا الدِّينُ عَزِيزًا مَنِيعًا إِلَى اثْنَيْ عَشَرَ خَلِيفَةً فَقَالَ كَلِمَةً صَمَّنِيهَا النَّاسُ فَقُلْتُ لِأَبِي مَا قَالَ قَالَ كُلُّهُمْ مِنْ قُرَيْشٍ

Atugambiire [Nahsr bin Ali Al Jahdlami] atugambiire [Yazid bin Zurai’] atugambiire [Ibn ‘Aun]. -omu muringo ogundi nikigambwa- Atugambiire [Ahmad bin Uthman An Naufali] obwo lafadz eri kuruga ahariwe, atugambiire [Azhar] atugambiire [Ibnu ‘Aun] kuruga ahari [Ash Sya’bi] kuruga ahari [Jabir bin Samurah] akagira ati, ‘Obwire obumwe nkaija n’omutumwa wa Allah ondiijo. obwo nkahurira nagira ati: ‘Ediini egi neija kuguma egumire kandi egumire kuhitsya obu ba khalifa ikumi na babiri -abeebembezi-’. Reero yaagamba ebigambo ebyo mpora mpora kugira ngu hatagira owabihurira, mbwenu naabuuza taata nti yaagamba ki? akagarukamu ati, ‘Boona nibaruga omu ruganda rwa Quraysh’.

Hadith

Imam Muslim : 3398

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وَأَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ قَالَا حَدَّثَنَا حَاتِمٌ وَهُوَ ابْنُ إِسْمَعِيلَ عَنْ الْمُهَاجِرِ بْنِ مِسْمَارٍ عَنْ عَامِرِ بْنِ سَعْدِ بْنِ أَبِي وَقَّاصٍ قَالَ كَتَبْتُ إِلَى جَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ مَعَ غُلَامِي نَافِعٍ أَنْ أَخْبِرْنِي بِشَيْءٍ سَمِعْتَهُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فَكَتَبَ إِلَيَّ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَوْمَ جُمُعَةٍ عَشِيَّةَ رُجِمَ الْأَسْلَمِيُّ يَقُولُ لَا يَزَالُ الدِّينُ قَائِمًا حَتَّى تَقُومَ السَّاعَةُ أَوْ يَكُونَ عَلَيْكُمْ اثْنَا عَشَرَ خَلِيفَةً كُلُّهُمْ مِنْ قُرَيْشٍ وَسَمِعْتُهُ يَقُولُ عُصَيْبَةٌ مِنْ الْمُسْلِمِينَ يَفْتَتِحُونَ الْبَيْتَ الْأَبْيَضَ بَيْتَ كِسْرَى أَوْ آلِ كِسْرَى وَسَمِعْتُهُ يَقُولُ إِنَّ بَيْنَ يَدَيْ السَّاعَةِ كَذَّابِينَ فَاحْذَرُوهُمْ وَسَمِعْتُهُ يَقُولُ إِذَا أَعْطَى اللَّهُ أَحَدَكُمْ خَيْرًا فَلْيَبْدَأْ بِنَفْسِهِ وَأَهْلِ بَيْتِهِ وَسَمِعْتُهُ يَقُولُ أَنَا الْفَرَطُ عَلَى الْحَوْضِ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي فُدَيْكٍ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي ذِئْبٍ عَنْ مُهَاجِرِ بْنِ مِسْمَارٍ عَنْ عَامِرِ بْنِ سَعْدٍ أَنَّهُ أَرْسَلَ إِلَى ابْنِ سَمُرَةَ الْعَدَوِيِّ حَدِّثْنَا مَا سَمِعْتَ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ فَذَكَرَ نَحْوَ حَدِيثِ حَاتِمٍ

Kitugambirwe ngu [Qutaiba bin Sa’id] na [Abu Bakr bin Abu Syaiba] bombi bakagira ngu; atugambiire [Hatim] - nikwo kugira ngu Ibn Isma’il - kuruga ahari [Al Muhajir bin Mismar] kuruga ahari [‘Amir bin Sa’d bin Abu Waqahs] akagira ati, ‘Nkasindikira [Jabir bin Samurah] ebaruha kurabira omu muheereza wangye, Nafi’, ngu angambire hadiisi eyaabaire aine. Amir akagira ati: ‘Bwanyima akagarukamu ebaruha yangye ati: ‘Nkahurira Omutumwa wa Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam arikugira aha Rwakatano omu mwabazyo, nikwo kugira ngu, obu omwe aha b’oruganda rwa Aslam yaabaire naateerwa amabaare, akagira ati: ‘Ediini egi - Obusiraamu – neija kuguma eyemereire kuhitsya aha kiro ky’okucwerwa orubanja nari kuhitsya aha muheru gwabo aba caliph aba t . oruganda'. Kandi nkahurira nagira ati: ‘Ekibinja ky’abasiraamu nikiija kusingura orurembo rw’abajungu rwa Kisra -Persia-’. Kandi nkahurira nagira ati: ‘Ekiro ky’okucwera orubanja kitakaizire, ababeihi - Dajjal - nibaija kureebeka, n’ahabw’ekyo mwegyendesereze’. Kandi nkahurira nagira ati: ‘Allah ku arakuha ekintu kirungi - obugaiga -, banza okikorese ahabwawe n’eka yaawe’. Kandi nkahurira naagira ati: ‘Ndyabanza ngyende ntegyereze aha nyanja’. Atugambiire [Muhammad bin Rafi’] atugambiire [Ibn Abu Fudaik] atugambiire [Ibn Abu Dzi`b] kuruga ahari [Muhajir bin Mismar] kuruga ahari [‘Amir bin Sa’d] ngu rimwe akasindikira [Ibn Samurah Al ‘Adawi] ebaruha ati: ‘Tugambire eki Raihillaah Raihiul Sa’ad kuruga ahari iwe . wasalamu!’. Nahabwekyo akagarukamu ati: ‘Nkahurira omutumwa wa Allah (saww) arikugira...nka Hadit Hatim’.

Hadith

Imam Muslim : 3399

حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ حَضَرْتُ أَبِي حِينَ أُصِيبَ فَأَثْنَوْا عَلَيْهِ وَقَالُوا جَزَاكَ اللَّهُ خَيْرًا فَقَالَ رَاغِبٌ وَرَاهِبٌ قَالُوا اسْتَخْلِفْ فَقَالَ أَتَحَمَّلُ أَمْرَكُمْ حَيًّا وَمَيِّتًا لَوَدِدْتُ أَنَّ حَظِّي مِنْهَا الْكَفَافُ لَا عَلَيَّ وَلَا لِي فَإِنْ أَسْتَخْلِفْ فَقَدْ اسْتَخْلَفَ مَنْ هُوَ خَيْرٌ مِنِّي يَعْنِي أَبَا بَكْرٍ وَإِنْ أَتْرُكْكُمْ فَقَدْ تَرَكَكُمْ مَنْ هُوَ خَيْرٌ مِنِّي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ فَعَرَفْتُ أَنَّهُ حِينَ ذَكَرَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غَيْرُ مُسْتَخْلِفٍ

Atugambiire [Abu Kuraib Muhammad bin Al ‘Ala] atugambiire [Abu Usamah] kuruga ahari [Hsyam bin ‘Urwah] kuruga ahari [ishe] kuruga ahari [Ibn Umar] akagira ati, ‘Nkaba ndiho obu taata yaatunga butandu - akateerwa omuntu -. Banywani be ababaire bariho omubwire obwo nabo bakamuhuumuriza, bamugira ngu Allah akuhe ebirungi. Umar akagarukamu ati, ‘Nyijwire amatsiko kandi n’okwerarikirira’. Bagira ngu nyorekye omuhunguzi waawe -nka Khalifa-! Umar akagarukamu ati, naanye nyine kwekorera enshonga za gavumenti yaawe omubwire bw’amagara gangye n’okufa kwangye? Ninyenda ngu omurimo gwangye guhwe, hatariho ekikye kandi hatariho ekirikukiraho. Ku ndaabe naatoorana omuhunguzi wangye, nikiija kukorwa omuntu orikunkira, niwe Abu Bakar As Shidiq. Kandi ku ndaabe naakuha okutooranwa, obwo kikakorwa omuntu orikunkira, niwe Mutumwa wa Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam’. Abdullah akagira ati, ‘kurugirira omu nshoboorora ye, nimmanya ngu tarikwija kutoorana omuhunguzi kuba Khalifa’.

Hadith

Imam Muslim : 3400

حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَابْنُ أَبِي عُمَرَ وَمُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ وَأَلْفَاظُهُمْ مُتَقَارِبَةٌ قَالَ إِسْحَقُ وَعَبْدٌ أَخْبَرَنَا و قَالَ الْآخَرَانِ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ أَخْبَرَنِي سَالِمٌ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ دَخَلْتُ عَلَى حَفْصَةَ فَقَالَتْ أَعَلِمْتَ أَنَّ أَبَاكَ غَيْرُ مُسْتَخْلِفٍ قَالَ قُلْتُ مَا كَانَ لِيَفْعَلَ قَالَتْ إِنَّهُ فَاعِلٌ قَالَ فَحَلَفْتُ أَنِّي أُكَلِّمُهُ فِي ذَلِكَ فَسَكَتُّ حَتَّى غَدَوْتُ وَلَمْ أُكَلِّمْهُ قَالَ فَكُنْتُ كَأَنَّمَا أَحْمِلُ بِيَمِينِي جَبَلًا حَتَّى رَجَعْتُ فَدَخَلْتُ عَلَيْهِ فَسَأَلَنِي عَنْ حَالِ النَّاسِ وَأَنَا أُخْبِرُهُ قَالَ ثُمَّ قُلْتُ لَهُ إِنِّي سَمِعْتُ النَّاسَ يَقُولُونَ مَقَالَةً فَآلَيْتُ أَنْ أَقُولَهَا لَكَ زَعَمُوا أَنَّكَ غَيْرُ مُسْتَخْلِفٍ وَإِنَّهُ لَوْ كَانَ لَكَ رَاعِي إِبِلٍ أَوْ رَاعِي غَنَمٍ ثُمَّ جَاءَكَ وَتَرَكَهَا رَأَيْتَ أَنْ قَدْ ضَيَّعَ فَرِعَايَةُ النَّاسِ أَشَدُّ قَالَ فَوَافَقَهُ قَوْلِي فَوَضَعَ رَأْسَهُ سَاعَةً ثُمَّ رَفَعَهُ إِلَيَّ فَقَالَ إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ يَحْفَظُ دِينَهُ وَإِنِّي لَئِنْ لَا أَسْتَخْلِفْ فَإِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمْ يَسْتَخْلِفْ وَإِنْ أَسْتَخْلِفْ فَإِنَّ أَبَا بَكْرٍ قَدْ اسْتَخْلَفَ قَالَ فَوَاللَّهِ مَا هُوَ إِلَّا أَنْ ذَكَرَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَبَا بَكْرٍ فَعَلِمْتُ أَنَّهُ لَمْ يَكُنْ لِيَعْدِلَ بِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَحَدًا وَأَنَّهُ غَيْرُ مُسْتَخْلِفٍ

Atugambiire [Ishaq bin Ibrahim] na [Ibn Abu Umar] na [Muhammad bin Rafi’] na [Abd bin Humaid] obwo lafadz zaabo ziri haihi, Ishaq na Abd bakagira ngu; atumanyiise, obwo abandi babiri barikugira ngu; atugambiire [Abdurrazaq] atugambiire [Ma’mar] kuruga [Az Zuhri] angambire [Salim] kuruga [Ibn Umar] akagira ati, ‘Obwire obumwe nkabugana Hafshah, reero yaabuuza ati, ‘Noomanya ngu sho tarikwenda kutoorana Khalifa?’. Abdullah ati, 'Reero nkagira nti, 'Nikireebeka tarikwenda kukora ekyo'. Hafshah akagira ati, ‘We - Umar bin Khattab - aine kukora ekyo’. Reero narahira kuhamiza -Umar- ekyo, kwonka akaguma ahunamiire n'ahabw'ekyo nkaba ntarikugaruka kukigambaho. Kwonka nkahurira nk’orikwekorera orushozi aha ibega ryangye rya buryo, kuhitsya obu naagarukire kumubugana. Umar akambuuza aha mbeera y’omuntu, n’ahabw’ekyo nkagarukamu omu muringo gworobi. Reero namugira nti, 'Nkahurira abantu baine eki barikugamba kandi ndahira kukuhitsyaho amakuru aga, kurugirira aha kureeba kwabo okuhisya hati, ori Khalifa otakwenda kutoorana Khalifa nari omuhunguzi we. Noogira ngu ori omuriisa w'engamira nari embuzi, akaija owaakusigaho obusyo bwe, obwo torikureeba ngu yaabushiisha? Ekindi, omuriisa ou oraategyekye naija kuba ari omuntu’. Abdullah akagira ati, nikirugamu ngu Umar naikirizana n’entekateeka yangye. Okumara akaire kakye akagarura omutwe ahansi yaagaruka yaaguimutsya yaaza ahariinye yagira ati, Buzima Allah Azza Wa Jalla naija kurinda ediini ye, ku ndaabe omu bwire obu ntateireho Khalifa, obwo nabi sallallaahu 'alaihi wasallam we wenka akaba atarikukikora? Kandi bwanyima ku ndaabe naatoorana Khalifa nk’omuhunguzi wangye, mbwenu shi Abu Bakr nawe tarakoreise bugabe obwo?’ Abdullah akagira ati: 'Na Ruhanga, ku yagambire amaziina ga Rasulullah na Abu Bakr, nkamanya ngu akaba atarikumanyisa nka Rasulullah, ngu taratooraine butoosha omuntu orikwija kumugarura omu mwanya gwe kuba Khalifa.'