Imam Muslim : 301
حَدَّثَنِي يُونُسُ بْنُ عَبْدِ الْأَعْلَى الصَّدَفِيُّ أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ قَالَ أَخْبَرَنِي عَمْرُو بْنُ الْحَارِثِ أَنَّ بَكْرَ بْنَ سَوَادَةَ حَدَّثَهُ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرِو بْنِ الْعَاصِ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَلَا قَوْلَ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ فِي إِبْرَاهِيمَ { رَبِّ إِنَّهُنَّ أَضْلَلْنَ كَثِيرًا مِنْ النَّاسِ فَمَنْ تَبِعَنِي فَإِنَّهُ مِنِّي } الْآيَةَ وَقَالَ عِيسَى عَلَيْهِ السَّلَام { إِنْ تُعَذِّبْهُمْ فَإِنَّهُمْ عِبَادُكَ وَإِنْ تَغْفِرْ لَهُمْ فَإِنَّكَ أَنْتَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ } فَرَفَعَ يَدَيْهِ وَقَالَ اللَّهُمَّ أُمَّتِي أُمَّتِي وَبَكَى فَقَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ يَا جِبْرِيلُ اذْهَبْ إِلَى مُحَمَّدٍ وَرَبُّكَ أَعْلَمُ فَسَلْهُ مَا يُبْكِيكَ فَأَتَاهُ جِبْرِيلُ عَلَيْهِ السَّلَام فَسَأَلَهُ فَأَخْبَرَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمَا قَالَ وَهُوَ أَعْلَمُ فَقَالَ اللَّهُ يَا جِبْرِيلُ اذْهَبْ إِلَى مُحَمَّدٍ فَقُلْ إِنَّا سَنُرْضِيكَ فِي أُمَّتِكَ وَلَا نَسُوءُكَ
Daf nu wax [Yunus bin Abdul A'la asshadafi] wax nu [Ibnu Wahb] mu wax, wax nu [Amru bin al-Harits] ni [Bakr bin Sawadah] daf ko wax ci [Abdurahman bin Jubair] ci [Abdullah bin Amr Sawadah] newoon na. benn yoon ma jàng kàddug Yàlla ci Ibraahim: '-Yaw sama Boroom, ci dëgg, yàlla yooyu réer nañu lu ëpp ci nit ñi, kon ku ma topp, nit kooku bokk na ci samay mbooloo-' -Qs. Ibraayma: 36- ba ci njeexal laaya ji. Ci wàllu Isa Alaihissalam: '-Soo leen sonal, kon ñooy say jaam, te soo leen baale, kon yaay ki gëna am doole, ki gëna am xam-xam. Al Maidah: 118-, ci la siggil ñaari loxoom di ñaan: “Yalla, musal sama askan, musal sama askan” ak ay rangooñ ci ay bëtëm. Ci noonu la Yàlla 'azza wajalla wax malaaka Jibriil : Demal ci Muhamed - te sa Rabb moo gëna xam - nga laaj ko ' Lan moo lay jooy? Malaaka Jibriil laaj ko, mu tontu ko ci li Yàlla wax – te Yàlla moo ko gën xam. Yàlla niko: Yaw Jibril demal ci Muhamed nga wax ko ni dina ñu la bégal sa askan te dunu la mettiloo ndax loolu -Dina nu muccal say askan yépp-pent-''.
Imam Muslim : 302
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَفَّانُ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسٍ أَنَّ رَجُلًا قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَيْنَ أَبِي قَالَ فِي النَّارِ فَلَمَّا قَفَّى دَعَاهُ فَقَالَ إِنَّ أَبِي وَأَبَاكَ فِي النَّارِ
Neena ñu [Abu Bakr bin Abu Syaibah] ne nu [Affan] ne nu [Hammad bin Salamah] ci [Thabit] ci [Anas] ni kenn laaj na: 'Yaw Yonent Yàlla, fan la sama pàppa nekk?' Mu tontu, 'Mingi ci safara'. Bi ku góor ki demee, mu woo ko, niko: “Dëgg la, sama pàppa ak sa pàppa ñu ngi ci safara”.
Imam Muslim : 303
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ عَنْ مُوسَى بْنِ طَلْحَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ لَمَّا أُنْزِلَتْ هَذِهِ الْآيَةُ { وَأَنْذِرْ عَشِيرَتَكَ الْأَقْرَبِينَ } دَعَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قُرَيْشًا فَاجْتَمَعُوا فَعَمَّ وَخَصَّ فَقَالَ يَا بَنِي كَعْبِ بْنِ لُؤَيٍّ أَنْقِذُوا أَنْفُسَكُمْ مِنْ النَّارِ يَا بَنِي مُرَّةَ بنِ كَعْبٍ أَنْقِذُوا أَنْفُسَكُمْ مِنْ النَّارِ يَا بَنِي عَبْدِ شَمْسٍ أَنْقِذُوا أَنْفُسَكُمْ مِنْ النَّارِ يَا بَنِي عَبْدِ مَنَافٍ أَنْقِذُوا أَنْفُسَكُمْ مِنْ النَّارِ يَا بَنِي هَاشِمٍ أَنْقِذُوا أَنْفُسَكُمْ مِنْ النَّارِ يَا بَنِي عَبْدِ الْمُطَّلِبِ أَنْقِذُوا أَنْفُسَكُمْ مِنْ النَّارِ يَا فَاطِمَةُ أَنْقِذِي نَفْسَكِ مِنْ النَّارِ فَإِنِّي لَا أَمْلِكُ لَكُمْ مِنْ اللَّهِ شَيْئًا غَيْرَ أَنَّ لَكُمْ رَحِمًا سَأَبُلُّهَا بِبَلَالِهَا و حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ الْقَوَارِيرِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَحَدِيثُ جَرِيرٍ أَتَمُّ وَأَشْبَعُ
Mu wax nu [Qutaybah bin Sa'id] ak [Zuhair bin Harb] ñoom ñaar ñépp ne, wax nu [Jarir] ci [Abdul Malik bin Umair] ci [Musa bin Talhah] ci [Abu Hurairah] ni: 'Bi aaya bi wàccee: '- Àrtu leen seeni mbokk yu gëna jege.' Asy Syu'ara: 214-. Moo tax Rasulullah Sallallaahu aleyhi wasallam woo waa Quraysh ba ñu dajaloo ñoom ñépp. Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam, ci la wax ci lu ëpp solo ak lu leer. Mu dellu ne ko: “Yéen Bani Kaab bin Luayy, musal-leen safara. Yaw Bani Murrah bin Ka’ab, musal-leen safara. Yaw Banu Abdul Shams, musal leen safara. Yaw Bani Abdul Manaf, musalleen sen bopp ci safara. Yaw Bani Hashim, musal leen ci jahannama. Yaw Bani Abdul Muttalib, musalleen sen bopp ci safara. Yaw Fatimah, musal sa bopp ci safara. Booy seet, amuma benn doole bu may baña nangu fitna bu Yàlla di leen teg, ludul ni samay mbokk ngeen, kon dinaa boole mbokk yooyu'. Nettali nañu nu [Abu Awanah] ci [Abdul Malik bin Umair] ak sanad bii, waaye hadith Jarir moo gëna mat.
Imam Muslim : 304
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ وَيُونُسُ بْنُ بُكَيْرٍ قَالَا حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ لَمَّا نَزَلَتْ { وَأَنْذِرْ عَشِيرَتَكَ الْأَقْرَبِينَ } قَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى الصَّفَا فَقَالَ يَا فَاطِمَةُ بِنْتَ مُحَمَّدٍ يَا صَفِيَّةُ بِنْتَ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ يَا بَنِي عَبْدِ الْمُطَّلِبِ لَا أَمْلِكُ لَكُمْ مِنْ اللَّهِ شَيْئًا سَلُونِي مِنْ مَالِي مَا شِئْتُمْ
Mu wax nu [Muhamed bin Abdullah bin Numair] wax nu [Waki'] ak [Yunus bin Bukair] ñoom ñaar ñépp wax, wax nu [Hsyyam bin Urwah] ci [baayam] ci [Aisyah] mu ne: 'Bi aaya bi wàccee, '-Te nga artu ci sa njaboot gu jege Yàlla.' mu taxaw ci kaw shafa bi ni: "Yaw Fatima bint Muhamed, yaw Shafiya bint Abdul Muthhalib, yéen doomi Abdul Muthhalib, amuma benn doole bu may baña nangu mbugal Yàlla ci yeen, kon ngeen ñaan ci sama alal li ngeen bëgg."
Imam Muslim : 305
و حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ قَالَ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ أَخْبَرَنِي ابْنُ الْمُسَيَّبِ وَأَبُو سَلَمَةَ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ أُنْزِلَ عَلَيْهِ { وَأَنْذِرْ عَشِيرَتَكَ الْأَقْرَبِينَ } يَا مَعْشَرَ قُرَيْشٍ اشْتَرُوا أَنْفُسَكُمْ مِنْ اللَّهِ لَا أُغْنِي عَنْكُمْ مِنْ اللَّهِ شَيْئًا يَا بَنِي عَبْدِ الْمُطَّلِبِ لَا أُغْنِي عَنْكُمْ مِنْ اللَّهِ شَيْئًا يَا عَبَّاسَ بْنَ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ لَا أُغْنِي عَنْكَ مِنْ اللَّهِ شَيْئًا يَا صَفِيَّةُ عَمَّةَ رَسُولِ اللَّهِ لَا أُغْنِي عَنْكِ مِنْ اللَّهِ شَيْئًا يَا فَاطِمَةُ بِنْتَ رَسُولِ اللَّهِ سَلِينِي بِمَا شِئْتِ لَا أُغْنِي عَنْكِ مِنْ اللَّهِ شَيْئًا و حَدَّثَنِي عَمْرٌو النَّاقِدُ حَدَّثَنَا مُعَاوِيَةُ بْنُ عَمْرٍو حَدَّثَنَا زَائِدَةُ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ ذَكْوَانَ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَ هَذَا
Mu ne ma [Harmalah bin Yahya] ne nu [Ibn Wahab] mu ne, ne ma [Yunus] ci [Ibn Shihab] mu ni, ne ma [Ibn al-Musayyab] ak [Abu Salamah bin Abdurrahman] ni [Abu Huraylah] ne: 'Lii mooy Yonent Yàlla ci moom: '-Te nga artu sa njaboot gu jege- ' -Qs. Asy Syu'ara: 214-. Muni ma: "Yéen waa Quraysh, jëndleen seen bopp ci Yàlla, mënu ma leen aar ci mbugal Yàlla ci lu tuuti, yéen Bani Abd al-Muththalib, mënu ma leen aar ci mbugal Yàlla ci lu tuuti, yéen Abbas bin Abd al-Muthhalib, mënu ma leen aar ci mbugal yu gëna mag, yaw Shayah, mënu ma leen aar ci mbugal Yàlla bu gëna ndaw." Yonent Yàlla, mënuma la aar ci mbugël Yàlla ci tuuti, yaw Faatimaa bint Rasulullah, laajal ma lépp loo bëgg, mënu ma la aar ci mbugël Yàlla ci tuuti’. Amru an-Naqid neena ma [Muawiyah bin Amru] neena ma [Zaidah] neena ma [Abdullah bin Dzakwan] ci [al-A'raj] ci [Abu Hurairah] ci Yonent-Yàlla (saw) ci Yonent-Yàlla (saw)
Imam Muslim : 306
حَدَّثَنَا أَبُو كَامِلٍ الْجَحْدَرِيُّ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ حَدَّثَنَا التَّيْمِيُّ عَنْ أَبِي عُثْمَانَ عَنْ قَبِيصَةَ بْنِ الْمُخَارِقِ وَزُهَيْرِ بْنِ عَمْرٍو قَالَا لَمَّا نَزَلَتْ { وَأَنْذِرْ عَشِيرَتَكَ الْأَقْرَبِينَ } قَالَ انْطَلَقَ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى رَضْمَةٍ مِنْ جَبَلٍ فَعَلَا أَعْلَاهَا حَجَرًا ثُمَّ نَادَى يَا بَنِي عَبْدِ مَنَافَاهْ إِنِّي نَذِيرٌ إِنَّمَا مَثَلِي وَمَثَلُكُمْ كَمَثَلِ رَجُلٍ رَأَى الْعَدُوَّ فَانْطَلَقَ يَرْبَأُ أَهْلَهُ فَخَشِيَ أَنْ يَسْبِقُوهُ فَجَعَلَ يَهْتِفُ يَا صَبَاحَاهْ و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الْأَعْلَى حَدَّثَنَا الْمُعْتَمِرُ عَنْ أَبِيهِ حَدَّثَنَا أَبُو عُثْمَانَ عَنْ زُهَيْرِ بْنِ عَمْرٍو وَقَبِيصَةَ بْنِ مُخَارِقٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِنَحْوِهِ
Abu Kamil al-Jahdari neena ñu [Yazid bin Zurai] neena ñu [at-Taimi] ci [Abu Othman] ci [Qabisah bin al-Mukhariq] ak [Zuhair bin Amru] ñoom ñaar ñu ne: 'Bi aaya bi wàccee: Asy Syu'ara: 214-. Mu ne: 'Yonent bi sallallaahu 'alaihi wasallam dem ci xeer wi ci tundu wi, ba noppi yéeg ci xeer wi gëna kawe, ba noppi yuuxu naan: 'Yaw doomi Abd Manaf, dëgg la man maay àrtukat, dëgg la sama léeb ak seen léeb dafa melni léeb nit ku gis noon, ginaaw ga mu dem xool ci famiyam, mu tàmbali yuuxu naan, 'O samay xarit.'' Neena ñu ma [Muhamed bin Abd al-A'la] neena ma [al-Mu'tamir] ci [pàppaam] ne ma [Abu Othman] ci [Zuhair bin Amru] ak [Qabisah bin Mukhariq] ci Yonent bi sallallaahu aleyhi wasallam ak lu mel noonu.
Imam Muslim : 307
و حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ عَمْرِو بْنِ مُرَّةَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ لَمَّا نَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةُ { وَأَنْذِرْ عَشِيرَتَكَ الْأَقْرَبِينَ } وَرَهْطَكَ مِنْهُمْ الْمُخْلَصِينَ خَرَجَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى صَعِدَ الصَّفَا فَهَتَفَ يَا صَبَاحَاهْ فَقَالُوا مَنْ هَذَا الَّذِي يَهْتِفُ قَالُوا مُحَمَّدٌ فَاجْتَمَعُوا إِلَيْهِ فَقَالَ يَا بَنِي فُلَانٍ يَا بَنِي فُلَانٍ يَا بَنِي فُلَانٍ يَا بَنِي عَبْدِ مَنَافٍ يَا بَنِي عَبْدِ الْمُطَّلِبِ فَاجْتَمَعُوا إِلَيْهِ فَقَالَ أَرَأَيْتَكُمْ لَوْ أَخْبَرْتُكُمْ أَنَّ خَيْلًا تَخْرُجُ بِسَفْحِ هَذَا الْجَبَلِ أَكُنْتُمْ مُصَدِّقِيَّ قَالُوا مَا جَرَّبْنَا عَلَيْكَ كَذِبًا قَالَ فَإِنِّي نَذِيرٌ لَكُمْ بَيْنَ يَدَيْ عَذَابٍ شَدِيدٍ قَالَ فَقَالَ أَبُو لَهَبٍ تَبًّا لَكَ أَمَا جَمَعْتَنَا إِلَّا لِهَذَا ثُمَّ قَامَ فَنَزَلَتْ هَذِهِ السُّورَةُ تَبَّتْ يَدَا أَبِي لَهَبٍ وَقَدْ تَبَّ كَذَا قَرَأَ الْأَعْمَشُ إِلَى آخِرِ السُّورَةِ و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ قَالَ صَعِدَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ذَاتَ يَوْمٍ الصَّفَا فَقَالَ يَا صَبَاحَاهْ بِنَحْوِ حَدِيثِ أَبِي أُسَامَةَ وَلَمْ يَذْكُرْ نُزُولَ الْآيَةِ { وَأَنْذِرْ عَشِيرَتَكَ الْأَقْرَبِينَ }
Abu Kurayb Muhamed bin al-'Ala newoon na nu Abu Usamah ci [al-A'masy] ci [Amru bin Murrah] ci [Sa'id bin Jubair] ci [Ibn Abbas] mu ne: 'Bi aaya bi wàccee ci sa mbokk: dëggu-' -Qs. Asy Syu'ara: 214-. Kon Rasulullah génn, yéeg ci Tundu Soffa, yuuxu melni kuy woo: 'Yaw samay xarit'. Ñenn ci ñoom jaaxle ci kuy yuuxu. Ñenn ci ñoom tontu leen: “Muhammad”. Ñu tàmbali dajaloo ci moom. Mu daldi ne : Yaw Bani Fulan ! Bani fulaan! Bani fulaan! yaw banu abdul manaf ! yaw bani abdul muttaalib ! ’ Ñoom ñépp ñu jegesi ko. Resulullah shallallahu 'alaihi wasallam niko: 'Suma leen waxee ni ay soldaar yuy war ay fas dina ñu génn ci suufu tundu wi ngir song leen, lan ngeen di xalaat? Ndax dinga ma gëm? Ñu tontu ko ni, 'Musu nu la gis ngay fen'. Resulullah Sallallaahu 'Aleyhi wasallam newaat: "Dëgg la, maa ngi leen di indil xibaar buy tiital, muy mbugal mu metti." Ibn Abbas ne ko: Abu Lahab gëdd ko, ne ko: «Yaw! Ndax yaa ngi nuy sant ñu dajaloo ngir dégg mbir mi rek, maanaam ngir wax xibaaru tiitaange musiba bi? Ginaaw loolu Abu Lahab dem. Moo tax bataaxal bi wàcci: '-Abu Lahab ñaari loxo yi dina ñu ñàkk, te dina am luñu ko gaañ-' Noonu la Al-A'masy jàngee bataaxal bi ba ci njeexte li. Mu wax nu [Abu Bakr bin Abu Syaiba] ak [Abu Kurayb], mu wax nu [Abu Muawiyah] ci [Al-A'masy] ak sanad bii. Muni ma: "Benn bis, Yonent bi sallallaahu aleyhi wasallam yéeg ci kaw Safa bi ni: "Yaw samay xarit", ni ko hadiisu Abu Usamah waxee, te waxul ci wàccinu aaya bii di wax: '-Artu leen seeni mbokk yu gëna jege-'.
Imam Muslim : 308
و حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ الْقَوَارِيرِيُّ وَمُحَمَّدُ بْنُ أَبِي بَكْرٍ الْمُقَدَّمِيُّ وَمُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الْمَلِكِ الْأُمَوِيُّ قَالُوا حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَارِثِ بْنِ نَوْفَلٍ عَنْ الْعَبَّاسِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ أَنَّهُ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَلْ نَفَعْتَ أَبَا طَالِبٍ بِشَيْءٍ فَإِنَّهُ كَانَ يَحُوطُكَ وَيَغْضَبُ لَكَ قَالَ نَعَمْ هُوَ فِي ضَحْضَاحٍ مِنْ نَارٍ وَلَوْلَا أَنَا لَكَانَ فِي الدَّرْكِ الْأَسْفَلِ مِنْ النَّارِ
Te wax nañu nu [Ubaydullah bin Omar al-Qawariri] ak [Muhammad bin Abu Bakr al-Muqaddami] ak [Muhammad bin Abdul Malik al-Umawi] ñu ne, wax nañu nu [Abu Awanah] ci [Abdul Malik bin-Umair] ci [Abdullah bin-Abdullah bin-Umair] ci [Abdullah bin-Abdullah bin-Umair] Muththalib] mu ne: «Yaw Yonent Yàlla! Ndax mën nga jox Abu Talib dara lu am njariñ? Ci dëgg-dëgg, daf lay xeex – maanaam dimbali la, aar la, defal la lépp loo soxla – te mere say noon ngir sa kaaraange? ' Rasulullah Sallallaahu 'Aleyhi wasallam tontu ko ci kàddu yii: Waaw, mingi ci jahannama gi gëna sëgg. Suma nekkul woon, kon mingi nekkoon ci safara bi gëna suufe.'
Imam Muslim : 309
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَارِثِ قَالَ سَمِعْتُ الْعَبَّاسَ يَقُولُا قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ أَبَا طَالِبٍ كَانَ يَحُوطُكَ وَيَنْصُرُكَ فَهَلْ نَفَعَهُ ذَلِكَ قَالَ نَعَمْ وَجَدْتُهُ فِي غَمَرَاتٍ مِنْ النَّارِ فَأَخْرَجْتُهُ إِلَى ضَحْضَاحٍ و حَدَّثَنِيهِ مُحَمَّدُ بْنُ حَاتِمٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ عَنْ سُفْيَانَ قَالَ حَدَّثَنِي عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ عُمَيْرٍ قَالَ حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْحَارِثِ قَالَ أَخْبَرَنِي الْعَبَّاسُ بْنُ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ ح و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ سُفْيَانَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِنَحْوِ حَدِيثِ أَبِي عَوَانَةَ
Dafa wax nu [Ibn Abu Omar] wax nu [Sufyan] ci [Abdul Malik bin Umair] ci [Abdullah bin al-Harits] mu ne: 'Dégg naa [al-Abbas] naan: 'Yaw Yonent Yàlla, Abu Talib daf la daan aar, dimbali la, ndax lii? ’ Mu tontu : ‘ Waaw. Ma fekk ko ci xal yu tàng yi, ma sànni ko ci safara bi gëna xóot." Mu wax nu [Muhamed bin Hatim] wax nu [Yahya bin Sa'id] ci [Sufyan] mu wax, wax nu [Abdul Malik bin Umair] mu wax, wax nu [Abdullah bin Abbald wax] Abdul Muththalib] - ci beneen riwaa dafa wax- Te wax nañu [Waki'] ci [Sufyan] ak sanad bii, ci Yonent bi sallallaahu 'alaihi wasallam ak lu mel ni hadith bu Abu Awanah'.
Imam Muslim : 310
و حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا لَيْثٌ عَنْ ابْنِ الْهَادِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ خَبَّابٍ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ذُكِرَ عِنْدَهُ عَمُّهُ أَبُو طَالِبٍ فَقَالَ لَعَلَّهُ تَنْفَعُهُ شَفَاعَتِي يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَيُجْعَلُ فِي ضَحْضَاحٍ مِنْ نَارٍ يَبْلُغُ كَعْبَيْهِ يَغْلِي مِنْهُ دِمَاغُهُ
Neena ñu ni [Qutaybah bin Sa'id] neena ñu [Laits] ci [Ibn al-Had] ci [Abdullah bin Khabbab] ci [Abu Sa'id al-Khudri] ni Rasulullah dafa wax ci wetam ci ndijaay Abu Talib. Kon Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam dafa wax ni: 'Yalna sama ñaan mëna ko jàppale ci bis biy màgget, ñu def ko ci jahannama bu gëna xóot, safara si dem ba ci ay tànki tànk, di tax yuur gi di tàng'.
Imam Muslim : 311
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ أَبِي بُكَيْرٍ حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ سُهَيْلِ بْنِ أَبِي صَالِحٍ عَنْ النُّعْمَانِ بْنِ أَبِي عَيَّاشٍ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ أَدْنَى أَهْلِ النَّارِ عَذَابًا يَنْتَعِلُ بِنَعْلَيْنِ مِنْ نَارٍ يَغْلِي دِمَاغُهُ مِنْ حَرَارَةِ نَعْلَيْهِ
Daf nu wax [Abu Bakr bin Abu Syaibah] wax nu [Yahya bin Abu Bukari] wax nu [Zuhair bin Muhammad] ci [Suhail bin Abu Salih] ci [an-Nu'man bin Abu Ayyasi] ci [Abu Sa'id al-Khudri] ne: ñi dëkk ci jahannama ñoo gëna woyof ci yar, mu sol ñaari dàll yu bawoo ci safara si yuur gi doon tàkk ndax tàngooru dàll yi.'
Imam Muslim : 312
و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَفَّانُ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ حَدَّثَنَا ثَابِتٌ عَنْ أَبِي عُثْمَانَ النَّهْدِيِّ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَهْوَنُ أَهْلِ النَّارِ عَذَابًا أَبُو طَالِبٍ وَهُوَ مُنْتَعِلٌ بِنَعْلَيْنِ يَغْلِي مِنْهُمَا دِمَاغُهُ
Neena ñu [Abu Bakr bin Abu Syaibah] ne nu [Affan] ne nu [Hammad bin Salamah] ne nu [Tsabit] ci [Abu Uthman an-Nahdi] ci [Ibn Abbas] ni Rasulullah sallallahu 'alaihi wasallah neena: sol dàll ak ñaari dàll, yuur gi di for ndax tàngooru ñoom ñaar ñépp'.
Imam Muslim : 313
و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ وَاللَّفْظُ لِابْنِ الْمُثَنَّى قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا إِسْحَقَ يَقُولُ سَمِعْتُ النُّعْمَانَ بْنَ بَشِيرٍ يَخْطُبُ وَهُوَ يَقُولُ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ أَهْوَنَ أَهْلِ النَّارِ عَذَابًا يَوْمَ الْقِيَامَةِ لَرَجُلٌ تُوضَعُ فِي أَخْمَصِ قَدَمَيْهِ جَمْرَتَانِ يَغْلِي مِنْهُمَا دِمَاغُهُ
Mu wax nu [Muhamed bin al-Mutsanna] ak [Ibn Basyyar] ak lafazh bi Ibn al-Mutsanna moo ko moom, ñoom ñaar ñu wax, wax nu [Muhamed bin Ja'far] wax nu [Syu'bah] mu ne, dégg naa [Abu Ishaq] wax, mu wax, dégg Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam ne: 'Dëgg la, ki mbugalam di gëna woyof ci bis biy ñëw, mooy nit ku am ñaari xeer yuñ def ci tànkam yi, yu bawoo ci jahannama, ginaaw ga yuur gi dafay seey ndax tàngooru ñoom ñaar.''
Imam Muslim : 314
و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ النُّعْمَانِ بْنِ بَشِيرٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ أَهْوَنَ أَهْلِ النَّارِ عَذَابًا مَنْ لَهُ نَعْلَانِ وَشِرَاكَانِ مِنْ نَارٍ يَغْلِي مِنْهُمَا دِمَاغُهُ كَمَا يَغْلِ الْمِرْجَلُ مَا يَرَى أَنَّ أَحَدًا أَشَدُّ مِنْهُ عَذَابًا وَإِنَّهُ لَأَهْوَنُهُمْ عَذَابًا
Abu Bakr bin Abu Syaibah neena ñu Abu Usamah ci [al-A'masy] ci [Abu Ishaq] ci [an-Nu'man bin Basyir] mu ne: 'Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam neena: 'Dëgg la, ñaar ñi gëna am doole ci jahannama ñooy ñaar ñi gëna am doole dàll yi génne leen ci safara, fu seen yuur di tàng ndax tàngooru dàll yi. Daa melni kaas buy seey. Nit ki dafay jàpp ni amul kenn ku ko gëna metti, doonte fitnaam moo gëna woyof ci ñoom’.
Imam Muslim : 315
حَدَّثَنِي أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ غِيَاثٍ عَنْ دَاوُدَ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ مَسْرُوقٍ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ ابْنُ جُدْعَانَ كَانَ فِي الْجَاهِلِيَّةِ يَصِلُ الرَّحِمَ وَيُطْعِمُ الْمِسْكِينَ فَهَلْ ذَاكَ نَافِعُهُ قَالَ لَا يَنْفَعُهُ إِنَّهُ لَمْ يَقُلْ يَوْمًا رَبِّ اغْفِرْ لِي خَطِيئَتِي يَوْمَ الدِّينِ
Dañu ma wax ni [Abu Bakr bin Abu Syaibah] neena ñu [Hafs bin Ghiyats] ci [Dawud] ci [Ash-Sya'bi] ci [Masruq] ci [Aisyah] mu ne: 'Ma ne: 'Yaw Yonent Yàlla, Ibn Jud'an - mbokkam - ci jamonoy Jaahiya. Ndax am na njariñ ci moom ? ’ Mu tontu : ‘ Déedéet. Du ko jariñ, ndax waxul ne: “Yaw sama Boroom, baal ma samay tooñ bésub pénc ba”.
Imam Muslim : 316
حَدَّثَنِي أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ أَبِي خَالِدٍ عَنْ قَيْسٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ الْعَاصِ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جِهَارًا غَيْرَ سِرٍّ يَقُولُ أَلَا إِنَّ آلَ أَبِي يَعْنِي فُلَانًا لَيْسُوا لِي بِأَوْلِيَاءَ إِنَّمَا وَلِيِّيَ اللَّهُ وَصَالِحُ الْمُؤْمِنِينَ
Daf ma wax [Ahmad bin Hambal] daf nu wax [Muhamed bin Ja'far] daf nu wax [Syu'bah] ci [Ismail bin Abu Khalid] ci [Qais] ci [Amru bin al-'Ash] mu ne: 'Dégg naa Yonent bi sallallaahu 'alaihi wasallamy sama njaboot: Fulan, du ab walite ci man, samay walite yi ñooy Yàlla ak way-gëm yi''.
Imam Muslim : 317
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ سَلَّامِ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ الْجُمَحِيُّ حَدَّثَنَا الرَّبِيعُ يَعْنِي ابْنَ مُسْلِمٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ زِيَادٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يَدْخُلُ مِنْ أُمَّتِي الْجَنَّةَ سَبْعُونَ أَلْفًا بِغَيْرِ حِسَابٍ فَقَالَ رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ ادْعُ اللَّهَ أَنْ يَجْعَلَنِي مِنْهُمْ قَالَ اللَّهُمَّ اجْعَلْهُ مِنْهُمْ ثُمَّ قَامَ آخَرُ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ ادْعُ اللَّهَ أَنْ يَجْعَلَنِي مِنْهُمْ قَالَ سَبَقَكَ بِهَا عُكَّاشَةُ و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ سَمِعْتُ مُحَمَّدَ بْنَ زِيَادٍ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ بِمِثْلِ حَدِيثِ الرَّبِيعِ
Neena ñu [Abdurrahman bin Sallam bin Ubaidullah al-Jumahi] newoon nañu [ar-Rabi] - maanaam Ibn Muslim - ci [Muhamed bin Ziyad] ci [Abu Hurairah] ni Yonent bi dafa wax: 'Dina faat juróom ñatti fukki junniy nit ci samay doom.' Mu am ku niko: Yaw Yonent bi, ñaanal Yàlla mu boole ma ci ñoom. Mu ñaan itam ne: Yallah boole ko ci seen mbooloo. Ba noppi kenn ci waa Ansar yi itam jog taxaw ni, 'Yaw Yonent Yàlla, ñaanal Yàlla ma nekk ci ñoom.' Muni ma Ukkasyah moo la jiitu. Muhammad bin Basyyar neena ñu [Muhamed bin Ja'far] neena ñu [Muhamed bin Ja'far] mu ne, dégg naa [Muhamed bin Ziyad] mu ne, dégg naa [Abu Hurairah] wax, 'Dégg naa Rasulullah sallallaahu 'alaahi wasallam'.
Imam Muslim : 318
حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ قَالَ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ حَدَّثَنِي سَعِيدُ بْنُ الْمُسَيَّبِ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ حَدَّثَهُ قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ يَدْخُلُ مِنْ أُمَّتِي زُمْرَةٌ هُمْ سَبْعُونَ أَلْفًا تُضِيءُ وُجُوهُهُمْ إِضَاءَةَ الْقَمَرِ لَيْلَةَ الْبَدْرِ قَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ فَقَامَ عُكَّاشَةُ بْنُ مِحْصَنٍ الْأَسَدِيُّ يَرْفَعُ نَمِرَةً عَلَيْهِ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ ادْعُ اللَّهَ أَنْ يَجْعَلَنِي مِنْهُمْ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اللَّهُمَّ اجْعَلْهُ مِنْهُمْ ثُمَّ قَامَ رَجُلٌ مِنْ الْأَنْصَارِ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ادْعُ اللَّهَ أَنْ يَجْعَلَنِي مِنْهُمْ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سَبَقَكَ بِهَا عُكَّاشَةُ
Mu wax nu [Harmalah bin Yahya] wax nu [Ibn Wahb] mu ne, wax ma [Yunus] ci [Ibn Shihab] mu wax, wax nu [Sa'id bin al-Musayyab] ni [Abu hurairah] wax ko, mu ne: 'Dégg naa Yonent bi wax ko: 1000 junni ci sama Ummat dina ñu dugg ci Aljanna, te bi ñu leen jàppee, seen kanam yi dañuy melax ni leeralu weer wi fees. Abu Hurairah dafa wax ni, 'Ukkasyah bin Mihshan al-Asadi jog taxaw siggil robbam bu weex bi niko, 'Yaw Yonent Yàlla, ñaanal Yàlla mu boole ma ci seeni mbooloo'. Moo tax Rasulullah ñaan: Yalla, defal ko kenn ci seeni mbooloo. Ci la Rasulullah Sallallaahu 'alaihi wasallam niko: "Ukkasyah moo la jiitu".
Imam Muslim : 319
و حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي حَيْوَةُ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو يُونُسَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يَدْخُلُ الْجَنَّةَ مِنْ أُمَّتِي سَبْعُونَ أَلْفًا زُمْرَةٌ وَاحِدَةٌ مِنْهُمْ عَلَى صُورَةِ الْقَمَرِ
Neena ñu [Harmalah bin Yahya] ne nu [Abdullah bin Wahb] ne ma [Haiwah] mu ne, ne ma [Abu Yunus] ci [Abu Hurairah] ni Yonent bi (saw) ne: 'Juróom ñatti fukki junniy nit dina ñu melni seen Ummah.
Imam Muslim : 320
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ خَلَفٍ الْبَاهِلِيُّ حَدَّثَنَا الْمُعْتَمِرُ عَنْ هِشَامِ بْنِ حَسَّانَ عَنْ مُحَمَّدٍ يَعْنِي ابْنَ سِيرِينَ قَالَ حَدَّثَنِي عِمْرَانُ قَالَ قَالَ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَدْخُلُ الْجَنَّةَ مِنْ أُمَّتِي سَبْعُونَ أَلْفًا بِغَيْرِ حِسَابٍ قَالُوا وَمَنْ هُمْ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ هُمْ الَّذِينَ لَا يَكْتَوُونَ وَلَا يَسْتَرْقُونَ وَعَلَى رَبِّهِمْ يَتَوَكَّلُونَ فَقَامَ عُكَّاشَةُ فَقَالَ ادْعُ اللَّهَ أَنْ يَجْعَلَنِي مِنْهُمْ قَالَ أَنْتَ مِنْهُمْ قَالَ فَقَامَ رَجُلٌ فَقَالَ يَا نَبِيَّ اللَّهِ ادْعُ اللَّهَ أَنْ يَجْعَلَنِي مِنْهُمْ قَالَ سَبَقَكَ بِهَا عُكَّاشَةُ
Dañu nu wax [Yahya bin Khalaf al-bahili] newoon nañu [al-Mu'tamir] ci [Hsyyam bin Hassan] ci [Muhamed] - maanaam Ibn Sirin - mu ne, mu ne ma [Imran] mu ne, 'Yonent bi sallallaahu 'alaihi wasallam ne: te kenn duko lim'. Ñu laaj ko, ñoom ñooy kan yaw Yonent bi? Mu tontu ko ni: 'Nit ñu dul faj, duñu def ruqyah, te dañu wóolu seen Rabb'. Ukkasyah jog taxaw niko ñaanal ma Yàlla boole ma ci seen mbooloo. Mu ne ko: “Yaa ngi ci ñoom”. Naatkat bi dafa wax ne: "Amna ku wax ne: Yaw Yonent Yàlla, nga ñaanal ma Yàlla boole ma ci seeni mbooloo". Muni ma: Ukkasyah moo la jiitu.