Imam Muslim (الامام مسلم) - 5362 හදීස්
හදීස්
Imam Muslim : 281
حَدَّثَنَا حَجَّاجُ بْنُ الشَّاعِرِ حَدَّثَنَا أَبُو أَحْمَدَ الزُّبَيْرِيُّ حَدَّثَنَا قَيْسُ بْنُ سُلَيْمٍ الْعَنْبَرِيُّ قَالَ حَدَّثَنِي يَزِيدُ الْفَقِيرُ حَدَّثَنَا جَابِرُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ قَوْمًا يُخْرَجُونَ مِنْ النَّارِ يَحْتَرِقُونَ فِيهَا إِلَّا دَارَاتِ وُجُوهِهِمْ حَتَّى يَدْخُلُونَ الْجَنَّةَ
හජ්ජාජ් බින් අෂ්-සයිර් අපට [අබු අහමඩ් අස්-සුබයිරි] අපට [කයිස් බින් සුලෙයිම් අල්-අන්බාරි] අපට ඔහු මෙසේ පැවසීය, [යාසිඩ් අල්-ෆකීර්] අපට [ජාබීර් බින් අබ්දුල්ලාහ්] අපට මෙසේ පැවසීය, 'අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'සැබවින්ම, ජනතාවක් නිරයෙන් පිටතට ගෙන එනු ලබන්නේ මුහුණ හැර ඇතුළත දැවෙන ආකාරයටයි, ඔවුන් ස්වර්ගයට ඇතුළු වන තුරු'.
හදීස්
Imam Muslim : 282
و حَدَّثَنَا حَجَّاجُ بْنُ الشَّاعِرِ حَدَّثَنَا الْفَضْلُ بْنُ دُكَيْنٍ حَدَّثَنَا أَبُو عَاصِمٍ يَعْنِي مُحَمَّدَ بْنَ أَبِي أَيُّوبَ قَالَ حَدَّثَنِي يَزِيدُ الْفَقِيرُ قَالَ كُنْتُ قَدْ شَغَفَنِي رَأْيٌ مِنْ رَأْيِ الْخَوَارِجِ فَخَرَجْنَا فِي عِصَابَةٍ ذَوِي عَدَدٍ نُرِيدُ أَنْ نَحُجَّ ثُمَّ نَخْرُجَ عَلَى النَّاسِ قَالَ فَمَرَرْنَا عَلَى الْمَدِينَةِ فَإِذَا جَابِرُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ يُحَدِّثُ الْقَوْمَ جَالِسٌ إِلَى سَارِيَةٍ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فَإِذَا هُوَ قَدْ ذَكَرَ الْجَهَنَّمِيِّينَ قَالَ فَقُلْتُ لَهُ يَا صَاحِبَ رَسُولِ اللَّهِ مَا هَذَا الَّذِي تُحَدِّثُونَ وَاللَّهُ يَقُولُ { إِنَّكَ مَنْ تُدْخِلْ النَّارَ فَقَدْ أَخْزَيْتَهُ } وَ { كُلَّمَا أَرَادُوا أَنْ يَخْرُجُوا مِنْهَا أُعِيدُوا فِيهَا } فَمَا هَذَا الَّذِي تَقُولُونَ قَالَ فَقَالَ أَتَقْرَأُ الْقُرْآنَ قُلْتُ نَعَمْ قَالَ فَهَلْ سَمِعْتَ بِمَقَامِ مُحَمَّدٍ عَلَيْهِ السَّلَام يَعْنِي الَّذِي يَبْعَثُهُ اللَّهُ فِيهِ قُلْتُ نَعَمْ قَالَ فَإِنَّهُ مَقَامُ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمَحْمُودُ الَّذِي يُخْرِجُ اللَّهُ بِهِ مَنْ يُخْرِجُ قَالَ ثُمَّ نَعَتَ وَضْعَ الصِّرَاطِ وَمَرَّ النَّاسِ عَلَيْهِ قَالَ وَأَخَافُ أَنْ لَا أَكُونَ أَحْفَظُ ذَاكَ قَالَ غَيْرَ أَنَّهُ قَدْ زَعَمَ أَنَّ قَوْمًا يَخْرُجُونَ مِنْ النَّارِ بَعْدَ أَنْ يَكُونُوا فِيهَا قَالَ يَعْنِي فَيَخْرُجُونَ كَأَنَّهُمْ عِيدَانُ السَّمَاسِمِ قَالَ فَيَدْخُلُونَ نَهَرًا مِنْ أَنْهَارِ الْجَنَّةِ فَيَغْتَسِلُونَ فِيهِ فَيَخْرُجُونَ كَأَنَّهُمْ الْقَرَاطِيسُ فَرَجَعْنَا قُلْنَا وَيْحَكُمْ أَتُرَوْنَ الشَّيْخَ يَكْذِبُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَرَجَعْنَا فَلَا وَاللَّهِ مَا خَرَجَ مِنَّا غَيْرُ رَجُلٍ وَاحِدٍ أَوْ كَمَا قَالَ أَبُو نُعَيْمٍ
තවද [හජ්ජාජ් බින් අෂ්-සයීර්] අපට [අල්-ෆද්ල් බින් දුකයින්] අපට [අබු 'අෂිම්] - එනම් මුහම්මද් බින් අබු අයුබ් - පැවසූ බව අපට පවසා ඇත, ඔහු [යාසිඩ් අල්-ෆකීර්] මට මෙසේ පැවසීය, 'කවාරිජ්වරුන්ගේ සිතුවිලි මට බලපෑවා, පසුව අපි හජ් ඉටු කිරීමට විශාල කණ්ඩායමක් ලෙස පිටත් වුණා. අපි පිටත්ව ගොස් මෙඩිනා පසු කරන විට, [ජබීර් බින් අබ්දුල්ලා] කණුවක් මත හේත්තු වී සිටිමින් නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්ගේ හදීසය ජනතාවට පවසන බව පෙනී ගියේය'. යසීල් අල් ෆකීර් නැවතත් මෙසේ පැවසීය, 'හදිසියේම ඔහු අල්-ජහන්නමියියන් ගැන සඳහන් කළේය. එබැවින් මම ඔහුට මෙසේ කීවෙමි, 'අල්ලාහ්ගේ දූතයාගේ මිතුරා, ඔබ කුමක් ගැනද කතා කරන්නේ! අල්ලාහ් මෙසේ පවසන අතර: '-ඇත්ත වශයෙන්ම, ඔබ නිරයට දැමූ ඕනෑම කෙනෙකු, ඔබ ඔහුව සැබවින්ම නින්දාවට පත් කර ඇත-' -ප්‍රශ්න. අලි ඉම්රාන්: 192-, සහ වාක්‍යය: '-ඔවුන් එයින් ඉවත් වීමට කැමති සෑම අවස්ථාවකම, ඔවුන් ඒ වෙත ආපසු යවනු ලැබේ-' -ප්‍රශ්න. අස්-සජ්දා: 20-. ඔබ කියන්නේ කුමක්ද? 'ජාබීර් ඇසුවේය, 'ඔබ කුර්ආනය කියවා තිබේද?' අපි 'ඔව්' කීවෙමු. ජබීර් නැවතත් ඇසුවේය, 'මුහම්මද් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම්ගේ, එනම් අල්ලාහ් ඔහුව එවූ මැදිහත්කරුගේ තත්ත්වය ඔබ අසා තිබේද?' මම 'ඔව්' කීවෙමි. එවිට ජිබීර් මෙසේ පැවසීය, 'ඉතින් එය මුහම්මද් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම්ගේ, ප්‍රශංසාවට ලක්වූ, අල්ලාහ් ඔහු ගෙන එන අයව - ගින්නෙන් පිටතට ගෙන එන - තත්ත්වයයි'. යසිඩ් මෙසේ පැවසීය, 'එවිට ජාබීර් සිරාත් තැබීම පෙන්නුම් කළ අතර, මිනිසුන් එය පසුකර ගියහ'. යසිඩ් මෙසේ පැවසීය, 'මම එයින් බේරෙන්නේ නැතැයි මම ඉතා බිය විය. කෙසේ වෙතත්, ඔවුන් ටික වේලාවක් රැඳී සිටි පසු, නිසැකවම පිරිසක් ගින්නෙන් පිටතට පැමිණෙන බව ජබීර් විශ්වාස කළේය'. "ඒ කියන්නේ ඔවුන් අඳුරු කළු අඟුරු කූරු වගේ එළියට ආවා" යැයි ජබීර් පැවසීය. ජබීර් තවදුරටත් මෙසේ පැවසීය, "ඊට පස්සේ ඔවුන් ස්වර්ගයේ ගංගාවකට ඇතුළු වුණා, ඔවුන් එහි ස්නානය කළා, ඔවුන් සුදු කඩදාසි වගේ ගඟෙන් එළියට ආවා, අපි ගෙදර ගියා". අපි කිව්වා, "ඔබට දුක් වේ, මේ ෂෙයික් රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්ගේ නාමයෙන් බොරු කියනවා කියලා ඔබ සිතනවාද!". අපි ආපසු ආවා, අල්ලාහ්ගේ නාමයෙන්, අපෙන් කිසිවෙකු එළියට ආවේ නැත, එක් පුද්ගලයෙකු පමණක් හෝ අබු නයිම් පැවසූ පරිදි.
හදීස්
Imam Muslim : 283
حَدَّثَنَا هَدَّابُ بْنُ خَالِدٍ الْأَزْدِيُّ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ أَبِي عِمْرَانَ وَثَابِتٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يَخْرُجُ مِنْ النَّارِ أَرْبَعَةٌ فَيُعْرَضُونَ عَلَى اللَّهِ فَيَلْتَفِتُ أَحَدُهُمْ فَيَقُولُ أَيْ رَبِّ إِذْ أَخْرَجْتَنِي مِنْهَا فَلَا تُعِدْنِي فِيهَا فَيُنْجِيهِ اللَّهُ مِنْهَا
හද්දාබ් බින් කාලිඩ් අල්-අස්ඩි අපට [හම්මද් බින් සලාමා] [අබු ඉම්රාන්] ගෙන් සහ [තාබිත්] [අනස් බින් මලික්] ගෙන් අපට [හම්මද් බින් සලාමා] තුමාණන් අපට පවසා ඇති පරිදි අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'නිරයෙන් පිටතට පැමිණි පුද්ගලයින් හතර දෙනෙක් සිටියහ, පසුව අල්ලාහ්ට මුහුණ දුන්හ, එවිට ඔවුන්ගෙන් එක් අයෙක් හැරී, 'මගේ රබ්බි, ඔබ මාව නිරයෙන් පිටතට ගෙන ආවේ නම් මාව ඇතුළට ආපසු නොයන්න' යනුවෙන් පැවසීය. එබැවින් අල්ලාහ් ඔහුව නිරයෙන් බේරා ගත්තේය'.
හදීස්
Imam Muslim : 284
حَدَّثَنَا أَبُو كَامِلٍ فُضَيْلُ بْنُ حُسَيْنٍ الْجَحْدَرِيُّ وَمُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ الْغُبَرِيُّ وَاللَّفْظُ لِأَبِي كَامِلٍ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَجْمَعُ اللَّهُ النَّاسَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَيَهْتَمُّونَ لِذَلِكَ و قَالَ ابْنُ عُبَيْدٍ فَيُلْهَمُونَ لِذَلِكَ فَيَقُولُونَ لَوْ اسْتَشْفَعْنَا عَلَى رَبِّنَا حَتَّى يُرِيحَنَا مِنْ مَكَانِنَا هَذَا قَالَ فَيَأْتُونَ آدَمَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَيَقُولُونَ أَنْتَ آدَمُ أَبُو الْخَلْقِ خَلَقَكَ اللَّهُ بِيَدِهِ وَنَفَخَ فِيكَ مِنْ رُوحِهِ وَأَمَرَ الْمَلَائِكَةَ فَسَجَدُوا لَكَ اشْفَعْ لَنَا عِنْدَ رَبِّكَ حَتَّى يُرِيحَنَا مِنْ مَكَانِنَا هَذَا فَيَقُولُ لَسْتُ هُنَاكُمْ فَيَذْكُرُ خَطِيئَتَهُ الَّتِي أَصَابَ فَيَسْتَحْيِي رَبَّهُ مِنْهَا وَلَكِنْ ائْتُوا نُوحًا أَوَّلَ رَسُولٍ بَعَثَهُ اللَّهُ قَالَ فَيَأْتُونَ نُوحًا صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَيَقُولُ لَسْتُ هُنَاكُمْ فَيَذْكُرُ خَطِيئَتَهُ الَّتِي أَصَابَ فَيَسْتَحْيِي رَبَّهُ مِنْهَا وَلَكِنْ ائْتُوا إِبْرَاهِيمَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الَّذِي اتَّخَذَهُ اللَّهُ خَلِيلًا فَيَأْتُونَ إِبْرَاهِيمَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَيَقُولُ لَسْتُ هُنَاكُمْ وَيَذْكُرُ خَطِيئَتَهُ الَّتِي أَصَابَ فَيَسْتَحْيِي رَبَّهُ مِنْهَا وَلَكِنْ ائْتُوا مُوسَى صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الَّذِي كَلَّمَهُ اللَّهُ وَأَعْطَاهُ التَّوْرَاةَ قَالَ فَيَأْتُونَ مُوسَى صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَيَقُولُ لَسْتُ هُنَاكُمْ وَيَذْكُرُ خَطِيئَتَهُ الَّتِي أَصَابَ فَيَسْتَحْيِي رَبَّهُ مِنْهَا وَلَكِنْ ائْتُوا عِيسَى رُوحَ اللَّهِ وَكَلِمَتَهُ فَيَأْتُونَ عِيسَى رُوحَ اللَّهِ وَكَلِمَتَهُ فَيَقُولُ لَسْتُ هُنَاكُمْ وَلَكِنْ ائْتُوا مُحَمَّدًا صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَبْدًا قَدْ غُفِرَ لَهُ مَا تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِهِ وَمَا تَأَخَّرَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَيَأْتُونِي فَأَسْتَأْذِنُ عَلَى رَبِّي فَيُؤْذَنُ لِي فَإِذَا أَنَا رَأَيْتُهُ وَقَعْتُ سَاجِدًا فَيَدَعُنِي مَا شَاءَ اللَّهُ فَيُقَالُ يَا مُحَمَّدُ ارْفَعْ رَأْسَكَ قُلْ تُسْمَعْ سَلْ تُعْطَهْ اشْفَعْ تُشَفَّعْ فَأَرْفَعُ رَأْسِي فَأَحْمَدُ رَبِّي بِتَحْمِيدٍ يُعَلِّمُنِيهِ رَبِّي ثُمَّ أَشْفَعُ فَيَحُدُّ لِي حَدًّا فَأُخْرِجُهُمْ مِنْ النَّارِ وَأُدْخِلُهُمْ الْجَنَّةَ ثُمَّ أَعُودُ فَأَقَعُ سَاجِدًا فَيَدَعُنِي مَا شَاءَ اللَّهُ أَنْ يَدَعَنِي ثُمَّ يُقَالُ ارْفَعْ رَأْسَكَ يَا مُحَمَّدُ قُلْ تُسْمَعْ سَلْ تُعْطَهْ اشْفَعْ تُشَفَّعْ فَأَرْفَعُ رَأْسِي فَأَحْمَدُ رَبِّي بِتَحْمِيدٍ يُعَلِّمُنِيهِ ثُمَّ أَشْفَعُ فَيَحُدُّ لِي حَدًّا فَأُخْرِجَهُمْ مِنْ النَّارِ وَأُدْخِلُهُمْ الْجَنَّةَ قَالَ فَلَا أَدْرِي فِي الثَّالِثَةِ أَوْ فِي الرَّابِعَةِ قَالَ فَأَقُولُ يَا رَبِّ مَا بَقِيَ فِي النَّارِ إِلَّا مَنْ حَبَسَهُ الْقُرْآنُ أَيْ وَجَبَ عَلَيْهِ الْخُلُودُ قَالَ ابْنُ عُبَيْدٍ فِي رِوَايَتِهِ قَالَ قَتَادَةُ أَيْ وَجَبَ عَلَيْهِ الْخُلُودُ و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ عَنْ سَعِيدٍ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَجْتَمِعُ الْمُؤْمِنُونَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَيَهْتَمُّونَ بِذَلِكَ أَوْ يُلْهَمُونَ ذَلِكَ بِمِثْلِ حَدِيثِ أَبِي عَوَانَةَ وَقَالَ فِي الْحَدِيثِ ثُمَّ آتِيهِ الرَّابِعَةَ أَوْ أَعُودُ الرَّابِعَةَ فَأَقُولُ يَا رَبِّ مَا بَقِيَ إِلَّا مَنْ حَبَسَهُ الْقُرْآنُ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا مُعَاذُ بْنُ هِشَامٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّ نَبِيَّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يَجْمَعُ اللَّهُ الْمُؤْمِنِينَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَيُلْهَمُونَ لِذَلِكَ بِمِثْلِ حَدِيثِهِمَا وَذَكَرَ فِي الرَّابِعَةِ فَأَقُولُ يَا رَبِّ مَا بَقِيَ فِي النَّارِ إِلَّا مَنْ حَبَسَهُ الْقُرْآنُ أَيْ وَجَبَ عَلَيْهِ الْخُلُودُ
[අබු කාමිල් ෆුඩ්ලයිල් බින් හුසේන් අල්-ජහ්දාරි] සහ [මුහම්මද් බින් උබයිද් අල්-ගුබාරි] සහ අබු කාමිල්ගේ ලෆාෂ් අපට පැවසූ බව ඔහු පැවසීය, [අනස් බින් මලික්] වෙතින් [කටාදා] සිට [අබු 'අවානා] අපට මෙසේ පැවසීය, 'රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් මෙසේ පැවසීය: 'අල්ලාහ් විනිශ්චය දිනයේදී මිනිසුන් එක්රැස් කරනු ඇත. ඒ අවස්ථාවේදී ඔවුන් මැදිහත් වීම වැදගත් යැයි සැලකූහ. ඉබ්නු උබයිද් මෙසේ පැවසීය, 'ඔවුන්ට ඒ ප්‍රශ්නය ඇසීමට ආභාෂය ලැබුණි. ඔවුන් මෙසේ පැවසූහ, 'අපගේ තත්වයෙන් විවේක ගැනීමට දෙවියන් වහන්සේ අපට ඉඩ දෙන පරිදි අපට දෙවියන් වහන්සේගෙන් මැදිහත් වීමක් ඉල්ලා සිටිය හැකි නම්. ඉන්පසු ඔවුන් නබි ආදම් අලයිහිස්සලාම් වෙත ගොස්, 'ඕ ආදම්! ඔබ සියලු මනුෂ්‍ය වර්ගයාගේ පියාය. අල්ලාහ් තම දෑතින් ඔබව නිර්මාණය කර ඔබේ ශරීරයට ආත්මයක් ආශ්වාස කර ඔබට හිස නමා ආචාර කරන ලෙස දේවදූතයන්ට නියෝග කර ඇත. මෙම තත්වයෙන් අපට විවේක ගැනීමට ඉඩ දීම සඳහා ඔබේ දෙවියන් වහන්සේ ඉදිරියේ අප වෙනුවෙන් මැදිහත් වන්න'. ආදම් පිළිතුරු දුන්නේ, 'මට මැදිහත් වීමට අයිතියක් නැත - ඉන්පසු ආදම් තමා කළ වැරදි ගැන සඳහන් කළ අතර, එම වැරදි නිසා ඔහුට දෙවියන් වහන්සේ ගැන ලැජ්ජාවක් ඇති විය - නමුත් ඔහු අල්ලාහ් විසින් එවන ලද පළමු දූතයා වන නෝවා වෙත පැමිණියේය'. ඉන්පසු ඔවුන් නබි නූහ් අලයිහිස්සලාම් හමුවීමට ගිය නමුත් ඔහු පැවසුවේ, 'මම මැදිහත් විය හැකි පුද්ගලයෙක් නොවේ - පසුව ඔහු කළ වැරදි නිසා ඔහුට දෙවියන් වහන්සේ ගැන ලැජ්ජාවක් ඇති කළ බව සඳහන් කරන්න - නමුත් අල්ලාහ්ගේ ආදරණීයයා ලෙස සැලකෙන නබි ඉබ්‍රාහිම් අලයිහිස්සලාම් හමුවීමට පැමිණියෙමි' යනුවෙනි. ඔවුන් නබි ඉබ්‍රාහිම් අලයිහිස්සලාම් හමුවීමට ගිය අතර, ඔහු ද පැවසුවේ, 'මම මැදිහත් වීමට අයිතියක් ඇති තැනැත්තා නොවේ - ඉන්පසු ඔහු තමා කළ වැරදි ගැන සඳහන් කළ අතර, එම වැරදි නිසා ඔහුට දෙවියන් වහන්සේ ගැන ලැජ්ජාවක් ඇති විය - නමුත් අල්ලාහ් කතා කර ටෝරා ලබා දුන් නබි මූසා අලයිහිස්සලාම් හමුවීමට පැමිණියේය'. ඔවුන් නබි මූසා අලයිහිස්සලම් හමුවීමට ගිය නමුත් ඔහු මෙසේ පැවසීය, 'මට මැදිහත් වීමට අයිතියක් නැත - පසුව ඔහු තමා කළ වැරදි ගැන සඳහන් කළේය, එම වැරදි නිසා ඔහුට දෙවියන් වහන්සේ ගැන ලැජ්ජාවක් ඇති විය - නමුත් ඔබ පැමිණෙන්නේ අල්ලාහ්ගේ ආත්මය සහ ඔහුගේ වචනය වන ඊසා අලයිහිස්සලම් නබිතුමා හමුවීමටයි'. ඔවුන් නබි ඊසා අලයිහිස්සලම් නබිතුමා හමුවීමටත් ගියහ. නමුත් ඔහු මෙසේද පැවසීය, 'මට මැදිහත් වීමට අයිතියක් නැත, නමුත් ඔබ සැම අල්ලාහ්ගේ සේවකයා වන මුහම්මද් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් වෙත යන්න, ඔහුගේ පෙර සහ පසු පාපවලට සමාව ලැබුණි.' රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් ඔහුගේ වචන දිගටම කරගෙන ගියේය: 'ඔවුන් මා වෙත පැමිණියා, පසුව මම දෙවියන් වහන්සේගෙන් අවසර ඉල්ලා සිටියෙමි. මට අවසර ලැබුණි. මම ඔහුව දුටු විට, මම සුජූද් කර වැටුණෙමි. ඔහු මට කතා කළේය, පසුව මට මෙසේ පැවසීය: 'ඕ මුහම්මද්, ඔබේ හිස ඔසවන්න! යමක් කියන්න, ඔබට සවන් දෙනු ලැබේ. ඉල්ලන්න, නිසැකවම ඔබට දෙනු ලැබේ. මැදිහත් වන්න, ඔබ ඉල්ලන මැදිහත්වීම මම නිසැකවම පිළිගන්නෙමි. මම හිස ඔසවා දෙවියන් වහන්සේ මට ඉගැන්වූ ප්‍රශංසා වලින් දෙවියන් වහන්සේට ප්‍රශංසා කළෙමි. පසුව මම මැදිහත් වූයෙමි. එවිට අල්ලාහ් මට නිර්ණායක ලබා දුන්නේය - මැදිහත් වීමට අයිතිය ඇති පුද්ගලයින්. පසුව මම තවත් මිනිසුන් නිරයෙන් පිටතට ගෙන ගොස් ස්වර්ගයට තැබුවෙමි. පසුව මම නැවතත් වැඳ වැටුණෙමි. එවිට අල්ලාහ් ඔහු කැමති පරිදි මට කතා කර මට මෙසේ කීවේය: 'ඔබේ හිස ඔසවන්න, ඕ මුහම්මද්! කියන්න, ඔබට සවන් දෙනු ලැබේ. ඉල්ලන්න, නිසැකවම ඔබට දෙනු ලැබේ. මැදිහත් වන්න, ඔබ ඉල්ලන මැදිහත්වීම මම නිසැකවම පිළිගන්නෙමි'. හදීස් කථකයා මෙසේ පැවසීය, 'තුන්වන වතාවේ හෝ හතරවන වතාවේ මම නිශ්චිතවම නොදනිමි. ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'අනේ මගේ ස්වාමීනි! "තවමත් නිරයේ සිටින්නේ කුරානය මගින් රඳවාගෙන සිටින අය, එනම් නිරයේ රැඳී සිටිය යුතු අය පමණයි." ඉබ්නු උබයිඩ් ඔහුගේ විස්තරයේ සඳහන් කළේ, 'කටාදා මෙසේ පැවසීය, 'එයින් අදහස් කරන්නේ ඔබ එහි සදාකාලිකව රැඳී සිටිය යුතු බවයි'. එය [මුහම්මද් බින් අල්-මුට්සන්නා] විසින් අපට විස්තර කර ඇති අතර [මුහම්මද් බින් බෂියාර්] දෙදෙනාම පැවසූහ, [අනස්] වෙතින් [සයිද්] වෙතින් [ඉබ්නු අබු ආදි] විසින් එය අපට විස්තර කර ඇති බව ඔහු පැවසීය, 'රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් මෙසේ පැවසීය: 'ඇදහිලිවන්තයන් නැවත නැඟිටීමේ දිනයේදී රැස්වේ, පසුව ඔවුන් මේ කෙරෙහි අවධානය යොමු කරයි, නැතහොත් ඔවුන් මෙයින් ආභාෂය ලබයි' අබු අවනාගේ හදීසයේ මෙන්'. ඔහු හදීසයේ සඳහන් කළේ, 'එවිට මම ඔහු වෙත සිව්වන වරටත් පැමිණියෙමි, නැතහොත් මම සිව්වන වරටත් ආපසු පැමිණියෙමි, පසුව මම, 'මගේ රබ්, කුරානය මගින් රඳවා තබා ඇති අය හැර වෙන කිසිවක් ඉතිරිව නැත'. අපට පවසා ඇත. [මුහම්මද් බින් අල්-මුට්සන්නා] අපට [මුආද්ස් බින් හිෂාම්] පවසා ඇති අතර, ඔහු [කටාදා] සිට [අනස් බින් මාලික්] සිට [මගේ පියා] අපට පවසා ඇති පරිදි, අල්ලාහ්ගේ නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් මෙසේ පැවසීය: 'අල්ලාහ් නැවත නැඟිටීමේ දිනයේදී ඇදහිලිවන්තයන් එක්රැස් කළේය, පසුව ඔවුන්ට මේ සඳහා ආශ්වාදයක් ලබා දෙන ලදී,' දෙවන හදීසයේ මෙන්. ඔහු සිව්වන වරටත් මෙසේ පැවසීය, 'ඉතින් මම කිව්වා, 'මගේ රබ්බි, කුර්ආනය විසින් රඳවා තබා ඇති අය හැර නිරයේ කිසිවක් ඉතිරි නොවේ. එහි තේරුම එය එහි සදාකාලික විය යුතු බවයි.'
හදීස්
Imam Muslim : 285
و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مِنْهَالٍ الضَّرِيرُ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ أَبِي عَرُوبَةَ وَهِشَامٌ صَاحِبُ الدَّسْتَوَائِيِّ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ح و حَدَّثَنِي أَبُو غَسَّانَ الْمِسْمَعِيُّ وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى قَالَا حَدَّثَنَا مُعَاذٌ وَهُوَ ابْنُ هِشَامٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ قَتَادَةَ حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يَخْرُجُ مِنْ النَّارِ مَنْ قَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَكَانَ فِي قَلْبِهِ مِنْ الْخَيْرِ مَا يَزِنُ شَعِيرَةً ثُمَّ يَخْرُجُ مِنْ النَّارِ مَنْ قَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَكَانَ فِي قَلْبِهِ مِنْ الْخَيْرِ مَا يَزِنُ بُرَّةً ثُمَّ يَخْرُجُ مِنْ النَّارِ مَنْ قَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَكَانَ فِي قَلْبِهِ مِنْ الْخَيْرِ مَا يَزِنُ ذَرَّةً زَادَ ابْنُ مِنْهَالٍ فِي رِوَايَتِهِ قَالَ يَزِيدُ فَلَقِيتُ شُعْبَةَ فَحَدَّثْتُهُ بِالْحَدِيثِ فَقَالَ شُعْبَةُ حَدَّثَنَا بِهِ قَتَادَةُ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِالْحَدِيثِ إِلَّا أَنَّ شُعْبَةَ جَعَلَ مَكَانَ الذَّرَّةِ ذُرَةً قَالَ يَزِيدُ صَحَّفَ فِيهَا أَبُو بِسْطَامَ
තවද [මුහම්මද් බින් මින්හාල් අදල්-ද්ලාරිර්] අපට පවසා ඇති බව [යසීද් බින් සූරායි] අපට [සයිද් බින් අබු අරුබා] සහ [අනස් බින් මලික්] වෙතින් [කටාඩාහි] [හිස්යාම්] මිතුරා අද්-දස්තාවායි පැවසූ බව ඔහු පැවසුවේය, “රසුලුල්ලාහ් සල්ලාහිල්ලාහ් පැවසීය. - තවත් විස්තරයක මෙසේ සඳහන් වේ - මට [අබු ගසාන් අල්-මිස්මා'අයි] සහ [මුහම්මද් බින් අල්-මුත්සන්නා] යන දෙදෙනාම [මුආඩ්ස්] අපට පැවසූ බවත් ඔහු ඉබ්නු හිෂාම් බවත් ඔහු මට [කටාදාහි] [මගේ පියා] අපට [අනස් බින් මලික්] පැවසූ බවත් ඔහු පැවසීය. නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් මෙසේ පැවසූ බව ඔහු පැවසීය: 'නිරයෙන් පිටතට පැමිණෙනු ඇත, 'ලා ඉලාහ ඉල්ලාහු - අල්ලාහ් හැර නැමදීමට සුදුසු දෙවියෙකු නැත' සහ ඔහුගේ හදවතේ තිරිඟු තරම් බර යහපත්කමක් තිබුණි. එවිට 'ලා ඉලාහ ඉල්ලාහු - අල්ලාහ් හැර නැමදීමට සුදුසු දෙවියෙකු නැත' යනුවෙන් පවසන පුද්ගලයා නිරයෙන් පිටතට පැමිණේ, ඔහුගේ හදවතේ මෙනේරි තරම් බර යහපත්කමක් ඇත. එවිට නිරයෙන් පිටතට පැමිණෙනු ඇත, 'ලා ඉලාහ ඉල්ලාහු - අල්ලාහ් හැර නැමදීමට සුදුසු දෙවියෙකු නැත-' යැයි පවසන පුද්ගලයා සහ ඔහුගේ හදවතේ ඉරිඟු ඇටයක් තරම් බර යහපත්කමක් ඇත'. ඉන්පසු ඉබ්නුල් මින්හාල් ඔහුගේ ඉතිහාසයේ මෙසේ පැවසීය; [යාසිඩ්] මෙසේ පැවසීය, 'මම සියුබාව මුණගැසුණා, පසුව මම ඔහුට හදීසය කිව්වා, පසුව [සයුබා] මෙසේ පැවසීය, '[කටාදා] [අනස් බින් මලික්] ගෙන් නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාගෙන් මෙම හදීසය සමඟ අපට පැවසුවේ, 'සියුබා ඩ්සර්රා ඩ්සර්රා ලෙස හැඳින්වූ එකම තැනැත්තා' බවයි. යසිඩ් පැවසුවේ, 'අබු බිස්තාම් ඔහුව වැරදි ලෙස ලියා ඇත' යනුවෙනි.
හදීස්
Imam Muslim : 286
حَدَّثَنَا أَبُو الرَّبِيعِ الْعَتَكِيُّ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ حَدَّثَنَا مَعْبَدُ بْنُ هِلَالٍ الْعَنَزِيُّ ح و حَدَّثَنَاه سَعِيدُ بْنُ مَنْصُورٍ وَاللَّفْظُ لَهُ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ حَدَّثَنَا مَعْبَدُ بْنُ هِلَالٍ الْعَنَزِيُّ قَالَ انْطَلَقْنَا إِلَى أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ وَتَشَفَّعْنَا بِثَابِتٍ فَانْتَهَيْنَا إِلَيْهِ وَهُوَ يُصَلِّي الضُّحَى فَاسْتَأْذَنَ لَنَا ثَابِتٌ فَدَخَلْنَا عَلَيْهِ وَأَجْلَسَ ثَابِتًا مَعَهُ عَلَى سَرِيرِهِ فَقَالَ لَهُ يَا أَبَا حَمْزَةَ إِنَّ إِخْوَانَكَ مِنْ أَهْلِ الْبَصْرَةِ يَسْأَلُونَكَ أَنْ تُحَدِّثَهُمْ حَدِيثَ الشَّفَاعَةِ قَالَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدٌ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا كَانَ يَوْمُ الْقِيَامَةِ مَاجَ النَّاسُ بَعْضُهُمْ إِلَى بَعْضٍ فَيَأْتُونَ آدَمَ فَيَقُولُونَ لَهُ اشْفَعْ لِذُرِّيَّتِكَ فَيَقُولُ لَسْتُ لَهَا وَلَكِنْ عَلَيْكُمْ بِإِبْرَاهِيمَ عَلَيْهِ السَّلَام فَإِنَّهُ خَلِيلُ اللَّهِ فَيَأْتُونَ إِبْرَاهِيمَ فَيَقُولُ لَسْتُ لَهَا وَلَكِنْ عَلَيْكُمْ بِمُوسَى عَلَيْهِ السَّلَام فَإِنَّهُ كَلِيمُ اللَّهِ فَيُؤْتَى مُوسَى فَيَقُولُ لَسْتُ لَهَا وَلَكِنْ عَلَيْكُمْ بِعِيسَى عَلَيْهِ السَّلَام فَإِنَّهُ رُوحُ اللَّهِ وَكَلِمَتُهُ فَيُؤتَى عِيسَى فَيَقُولُ لَسْتُ لَهَا وَلَكِنْ عَلَيْكُمْ بِمُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأُوتَى فَأَقُولُ أَنَا لَهَا فَأَنْطَلِقُ فَأَسْتَأْذِنُ عَلَى رَبِّي فَيُؤْذَنُ لِي فَأَقُومُ بَيْنَ يَدَيْهِ فَأَحْمَدُهُ بِمَحَامِدَ لَا أَقْدِرُ عَلَيْهِ الْآنَ يُلْهِمُنِيهِ اللَّهُ ثُمَّ أَخِرُّ لَهُ سَاجِدًا فَيُقَالُ لِي يَا مُحَمَّدُ ارْفَعْ رَأْسَكَ وَقُلْ يُسْمَعْ لَكَ وَسَلْ تُعْطَهْ وَاشْفَعْ تُشَفَّعْ فَأَقُولُ رَبِّ أُمَّتِي أُمَّتِي فَيُقَالُ انْطَلِقْ فَمَنْ كَانَ فِي قَلْبِهِ مِثْقَالُ حَبَّةٍ مِنْ بُرَّةٍ أَوْ شَعِيرَةٍ مِنْ إِيمَانٍ فَأَخْرِجْهُ مِنْهَا فَأَنْطَلِقُ فَأَفْعَلُ ثُمَّ أَرْجِعُ إِلَى رَبِّي فَأَحْمَدُهُ بِتِلْكَ الْمَحَامِدِ ثُمَّ أَخِرُّ لَهُ سَاجِدًا فَيُقَالُ لِي يَا مُحَمَّدُ ارْفَعْ رَأْسَكَ وَقُلْ يُسْمَعْ لَكَ وَسَلْ تُعْطَهْ وَاشْفَعْ تُشَفَّعْ فَأَقُولُ أُمَّتِي أُمَّتِي فَيُقَالُ لِي انْطَلِقْ فَمَنْ كَانَ فِي قَلْبِهِ مِثْقَالُ حَبَّةٍ مِنْ خَرْدَلٍ مِنْ إِيمَانٍ فَأَخْرِجْهُ مِنْهَا فَأَنْطَلِقُ فَأَفْعَلُ ثُمَّ أَعُودُ إِلَى رَبِّي فَأَحْمَدُهُ بِتِلْكَ الْمَحَامِدِ ثُمَّ أَخِرُّ لَهُ سَاجِدًا فَيُقَالُ لِي يَا مُحَمَّدُ ارْفَعْ رَأْسَكَ وَقُلْ يُسْمَعْ لَكَ وَسَلْ تُعْطَهْ وَاشْفَعْ تُشَفَّعْ فَأَقُولُ يَا رَبِّ أُمَّتِي أُمَّتِي فَيُقَالُ لِي انْطَلِقْ فَمَنْ كَانَ فِي قَلْبِهِ أَدْنَى أَدْنَى أَدْنَى مِنْ مِثْقَالِ حَبَّةٍ مِنْ خَرْدَلٍ مِنْ إِيمَانٍ فَأَخْرِجْهُ مِنْ النَّارِ فَأَنْطَلِقُ فَأَفْعَلُ هَذَا حَدِيثُ أَنَسٍ الَّذِي أَنْبَأَنَا بِهِ فَخَرَجْنَا مِنْ عِنْدِهِ فَلَمَّا كُنَّا بِظَهْرِ الْجَبَّانِ قُلْنَا لَوْ مِلْنَا إِلَى الْحَسَنِ فَسَلَّمْنَا عَلَيْهِ وَهُوَ مُسْتَخْفٍ فِي دَارِ أَبِي خَلِيفَةَ قَالَ فَدَخَلْنَا عَلَيْهِ فَسَلَّمْنَا عَلَيْهِ فَقُلْنَا يَا أَبَا سَعِيدٍ جِئْنَا مِنْ عِنْدِ أَخِيكَ أَبِي حَمْزَةَ فَلَمْ نَسْمَعْ مِثْلَ حَدِيثٍ حَدَّثَنَاهُ فِي الشَّفَاعَةِ قَالَ هِيَهِ فَحَدَّثْنَاهُ الْحَدِيثَ فَقَالَ هِيَهِ قُلْنَا مَا زَادَنَا قَالَ قَدْ حَدَّثَنَا بِهِ مُنْذُ عِشْرِينَ سَنَةً وَهُوَ يَوْمَئِذٍ جَمِيعٌ وَلَقَدْ تَرَكَ شَيْئًا مَا أَدْرِي أَنَسِيَ الشَّيْخُ أَوْ كَرِهَ أَنْ يُحَدِّثَكُمْ فَتَتَّكِلُوا قُلْنَا لَهُ حَدِّثْنَا فَضَحِكَ وَقَالَ { خُلِقَ الْإِنْسَانُ مِنْ عَجَلٍ } مَا ذَكَرْتُ لَكُمْ هَذَا إِلَّا وَأَنَا أُرِيدُ أَنْ أُحَدِّثَكُمُوهُ ثُمَّ أَرْجِعُ إِلَى رَبِّي فِي الرَّابِعَةِ فَأَحْمَدُهُ بِتِلْكَ الْمَحَامِدِ ثُمَّ أَخِرُّ لَهُ سَاجِدًا فَيُقَالُ لِي يَا مُحَمَّدُ ارْفَعْ رَأْسَكَ وَقُلْ يُسْمَعْ لَكَ وَسَلْ تُعْطَ وَاشْفَعْ تُشَفَّعْ فَأَقُولُ يَا رَبِّ ائْذَنْ لِي فِيمَنْ قَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ قَالَ لَيْسَ ذَاكَ لَكَ أَوْ قَالَ لَيْسَ ذَاكَ إِلَيْكَ وَلَكِنْ وَعِزَّتِي وَكِبْرِيَائِي وَعَظَمَتِي وَجِبْرِيَائِي لَأُخْرِجَنَّ مَنْ قَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ قَالَ فَأَشْهَدُ عَلَى الْحَسَنِ أَنَّهُ حَدَّثَنَا بِهِ أَنَّهُ سَمِعَ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ أُرَاهُ قَالَ قَبْلَ عِشْرِينَ سَنَةً وَهُوَ يَوْمِئِذٍ جَمِيعٌ
[අබු අර්-රබි අල්-අටකි] අපට [හම්මාද් බින් සයිද්] අපට [මබාද් බින් හිලාල් අල්-අනාසි] අපට පවසා ඇත - තවත් මාර්ගයකින්, [සයිද් බින් මන්ෂුර්] අපට පවසා ඇත්තේ මෙම ලෆද් ඔහුගෙන් බවයි, [හම්මාද් බින් සයිද්] අපට [මබාද් බින් හිලාල් අල්-අනාසි] අපට පවසා ඇත්තේ ඔහු මෙසේය, 'අපි [අනස් බින් මලික්] හමුවීමට ගියෙමු, අපි තාබිත්ට උදව් ඉල්ලා සිටියෙමු, අපි එහි ගිය විට ඔහු මුලින්ම යාඥා කරන බව පෙනී ගියේය. පසුව තාබිත් අපෙන් අවසර ඉල්ලා සිටි බැවින් අපි ඔහුව හමුවීමට ගියෙමු. පසුව අනාස් තාබිත්ට ඔහු වාඩි වී සිටි ස්ථානයේ වාඩි වීමට ආරාධනා කළේය, පසුව තාබිත් අනස්ට මෙසේ පැවසීය, 'ඕ අබු හම්සා, ඇත්ත වශයෙන්ම බස්රාහි ඔබේ සහෝදරයන් මැදිහත් වීමේ හදීස් ගැන ඔවුන්ට පවසන ලෙස ඔබෙන් ඉල්ලා සිටිති'. එවිට අනස් මෙසේ පැවසීය, 'මුහම්මද් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් අපට හදීසයක් වාර්තා කර ඇත, ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'විනිශ්චය දිනය පැමිණි විට, මිනිසුන් සමහරුන් සමඟ ගැටෙනු ඇත, පසුව ඔවුන් ආදම් වෙත පැමිණ ඔහුට මෙසේ කියනු ඇත, 'ඔබේ දරුවන් වෙනුවෙන් මැදිහත් වන්න'. එවිට ඔහු මෙසේ පැවසීය, 'මම මැදිහත් වීමට අයිතියක් ඇති තැනැත්තා නොවේ, නමුත් ඔබ ඉබ්‍රාහිම් අලයිහිස්සලාම් වෙත යා යුතුය, මන්ද ඔහු අර්-රහ්මාන්ගේ පෙම්වතා'. ඉන්පසු ඔවුන් ඉබ්‍රාහිම් වෙත පැමිණි විට, ඔහු මෙසේ පිළිතුරු දුන්නේය, 'මම මැදිහත් වීමට අයිතියක් නැත, නමුත් ඔබ මූසා අලයිහිස්සලාම් වෙත යා යුතුය, මන්ද ඔහු කලීමුල්ලාහ් ය'. එවිට මෝසෙස් වෙත ළඟා වූ විට, ඔහු මෙසේ පිළිතුරු දුන්නේය, 'මම මැදිහත් වීමට අයිතියක් නැත, නමුත් ඔබ ඊසා අලයිහිස්සලාම් වෙත යා යුතුය, මන්ද ඔහු අල්ලාහ්ගේ ආත්මය සහ ඔහුගේ වචනයයි.' ඉන්පසු ජේසුස් වහන්සේ වෙත ළඟා වූ අතර, ඔහු පිළිතුරු දුන්නේ, 'මම මැදිහත් වීමට අයිතියක් නැති තැනැත්තා නොව, ඔබ මුහම්මද් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් වෙත පැමිණිය යුතු බවයි. ඉන්පසු මුහම්මද් තුමා බැහැදුටුවේය. ඉන්පසු මම කීවෙමි, 'මම මැදිහත් වීමට අයිතියක් ඇති තැනැත්තා වෙමි, පසුව මම ගොස් මගේ රබ්ගෙන් අවසර ඉල්ලා සිටියෙමි, පසුව මට පෙනී සිටීමට අවසර ලැබුණි. මම ඔහු ඉදිරියේ සිටගෙන, මට දැන් කිව නොහැකි ප්‍රශංසාවලින් ඔහුට ප්‍රශංසා කළෙමි. දෙවියන් වහන්සේ මට ආශ්වාදයක් ලබා දී ඇත. ඉන්පසු මම ඔහුට හිස නමා ආචාර කළෙමි. එවිට මට කියනු ලැබුවේ: 'ඕ මුහම්මද්, ඔබේ හිස ඔසවන්න, කතා කරන්න, එවිට ඔබට සවන් දෙනු ලැබේ, ඉල්ලන්න, එවිට ඔබට දෙනු ලැබේ, මැදිහත් වීම ඉල්ලන්න, එවිට ඔබට දෙනු ලැබේ'. ඉන්පසු මම, 'ඕ මගේ රබ්, මගේ උම්මා-මගේ උම්මා' යැයි කීවෙමි. ඉන්පසු ඔහු, 'යන්න. යමෙකුගේ සිතේ තිරිඟු ඇටයක් හෝ විශ්වාසයේ මෙනේරි ඇටයක් බර නම්, ඔහුව නිරයෙන් ඉවත් කරන්න!' එබැවින් මම පිටත් වී ඔහුගේ අණ ඉටු කළෙමි, පසුව මගේ ස්වාමියා වෙත ආපසු ගියෙමි. ඉන්පසු මම මෙම ප්‍රශංසාවලින් ඔහුට ප්‍රශංසා කළෙමි, පසුව මම බිම වැටී ඔහුට නමස්කාර කළෙමි. එවිට මට මෙසේ කියන ලදී: 'ඕ මුහම්මද්, ඔබේ හිස ඔසවන්න, කතා කරන්න, එවිට ඔබට සවන් දෙනු ලැබේ, ඉල්ලන්න, එවිට ඔබට දෙනු ලැබේ, මැදිහත් වීම ඉල්ලන්න, එවිට ඔබට දෙනු ලැබේ'. එබැවින් මම, 'මගේ ජනතාව, මගේ ජනතාව' කීවෙමි. එවිට මට මෙසේ කියන ලදී: 'යන්න, ඔහුගේ හදවතේ කුඩාම ඇදහිල්ලේ පරමාණුවක් ඇති තැනැත්තා, පසුව ඔහුව නිරයෙන් පිටතට ගන්න'. ඉන්පසු මම පිටත්ව ගොස් ඔහුගේ අණපනත් ඉටු කළෙමි, පසුව මම මගේ රබ් වෙත ආපසු ගියෙමි, පසුව මම මෙම ප්‍රශංසාවලින් ඔහුට ප්‍රශංසා කළෙමි, පසුව මම බිම වැටී ඔහුට නමස්කාර කළෙමි. එබැවින් මට මෙසේ කියන ලදී: 'ඕ මුහම්මද්, ඔබේ හිස ඔසවන්න, කතා කරන්න, එවිට ඔබට සවන් දෙනු ලැබේ, ඉල්ලන්න, එවිට ඔබට දෙනු ලැබේ, මැදිහත් වීම ඉල්ලන්න, එවිට ඔබට දෙනු ලැබේ'. එබැවින් මම, 'ඕ මාගේ රබ්, - බේරා ගන්න- මගේ ජනතාව, මගේ ජනතාව' කීවෙමි. එවිට මට මෙසේ කියන ලදී: 'යන්න. ඔහුගේ හදවතේ කුඩාම ඇදහිල්ලේ පරමාණුව ඇති තැනැත්තා, ඔහුව නිරයෙන් පිටතට ගන්න'. "ඊට පස්සේ මම ඔහුගේ අණ ක්‍රියාත්මක කිරීමට ගියා." මෙය ඔහු අපට වාර්තා කළ අනස්ගේ හදීසයයි. ඉන්පසු අපි සොහොන අසල සිටියදී ඔහුගේ පැත්තෙන් එළියට ආවා, පසුව අපි කිව්වා, 'අපි අල්-හසන් -අල්-බෂ්රි - ගේ මතයට කෙලින්ම ආපසු ගියහොත්, ඔහු අබු කලීෆාගේ නිවසේ සැඟවී සිටියදී අපි ඔහුට ආයුබෝවන් කියනවා - එවිට එය ආරක්ෂිත වනු ඇත-'. ඔහු නැවතත් කිව්වා, 'ඊට පස්සේ අපි ඔහුව බලන්න ගියා, ඊට පස්සේ අපි ඔහුට ආචාර කළා. අපි කිව්වා, 'ඕ අබු සායිද්, අපි ඔබේ සහෝදරයා වන අබු හම්සාගේ පැත්තෙන් ආවා, ඔහු මැදිහත් වීම ගැන අපට පැවසූ හදීසය වැනි දෙයක් අපි කවදාවත් අසා නැහැ'. අබු සායිද් කිව්වා, 'ඒ මොකක්ද - මට කියන්න-'. ඊට පස්සේ අපි ඔහුට හදීසය කිව්වා. ඉතින් අබු සායිද් කිව්වා, 'එය එකතු කරන්න' කියලා. අපි කිව්වා, 'ඔහු අපට කිසිවක් එකතු කරන්නේ නැහැ' කියලා. එවිට අබු සායිද් කිව්වා, 'ඔහු අවුරුදු විස්සකට පෙර අපට කිව්වා, පසුව ඔහු ඔහුගේ සියලු ආඛ්‍යාන එකතු කළා, ඔහු සමහරක් අතහැර දමා තිබෙනවා. ෂෙයික් තුමාද කියලා මම දන්නේ නැහැ -අනස්/අබු හම්සා- ඔබට කියන්න අමතක වෙලා හෝ අකමැති නිසා ඔබ මා මත යැපෙනවා'. අපි කිව්වා, 'අපට කියන්න' කියලා. ඉතින් අබු සඊද් මෙසේ කියවමින් සිනාසුණේය: '-මිනිසුන් චරිතයෙන් - කඩිමුඩියේ නිර්මාණය කරන ලදී- - ප්‍රශ්න. අල් අන්බියා: 37-. මම මෙම පදය ඔබට සඳහන් කළේ නැත, නමුත් මට එය ඔබට පැවසීමට අවශ්‍ය වූ නිසාය - හදීසය -: 'පසුව මම මගේ ස්වාමියා වෙත සිව්වන වරටත් ආපසු ගියෙමි, පසුව මම මෙම ප්‍රශංසාවලින් ඔහුට ප්‍රශංසා කළෙමි, පසුව මම හිස නමා ආචාර කළෙමි. එවිට මට මෙසේ කියන ලදී: 'ඕ මුහම්මද්, ඔබේ හිස ඔසවන්න, කතා කරන්න, එවිට ඔබට සවන් දෙනු ලැබේ, ඉල්ලන්න, එවිට ඔබට දෙනු ලැබේ, මැදිහත් වීම ඉල්ලන්න, එවිට ඔබට දෙනු ලැබේ'. එබැවින් මම, 'ඕ මගේ රබ්, 'ලා ඉලාහ ඉලාහු - නැමදීමට සුදුසු දෙවියෙකු අල්ලාහ් හැර - නැත' යනුවෙන් පවසන පුද්ගලයා නිරයෙන් පිටතට ගැනීමට මට අවසර දෙන්න' යැයි කීවෙමි. අල්ලාහ් පිළිතුරු දුන්නේය: 'ඒ ඔබේ අයිතිය නොවේ' නැතහොත් 'ඒ ඔබට ලබා දී ඇති අයිතියක් නොවේ, නමුත් මගේ බලය, මගේ ශ්‍රේෂ්ඨත්වය, මගේ මහිමාන්විතභාවය සහ මගේ බලය මගින්, 'ලා ඉලාහ' යනුවෙන් පවසන පුද්ගලයා මම සැබවින්ම නෙරපා හරිමි. "ඉලාහු - අල්ලාහ් හැර වෙනත් දෙවියෙකු නැත - නැමදීමට අයිතියක් ඇත-". කථකයා මෙසේ පැවසීය, "එවිට මම [අල්-හසන්] වෙනුවෙන් සාක්ෂි දෙමින්, ඔහු [අනස් බින් මලික්] අසා ඇති බව අපට පැවසූ බව පැවසීය. අබු සයිඩ් පැවසුවේ, "වසර විස්සකට පෙර, ඒ කාලයේදී ඔහු ඔහුගේ සියලු කථා එකතු කළේය" යනුවෙනි.
හදීස්
Imam Muslim : 287
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَمُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ وَاتَّفَقَا فِي سِيَاقِ الْحَدِيثِ إِلَّا مَا يَزِيدُ أَحَدُهُمَا مِنْ الْحَرْفِ بَعْدَ الْحَرْفِ قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بِشْرٍ حَدَّثَنَا أَبُو حَيَّانَ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أُتِيَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَوْمًا بِلَحْمٍ فَرُفِعَ إِلَيْهِ الذِّرَاعُ وَكَانَتْ تُعْجِبُهُ فَنَهَسَ مِنْهَا نَهْسَةً فَقَالَ أَنَا سَيِّدُ النَّاسِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَهَلْ تَدْرُونَ بِمَ ذَاكَ يَجْمَعُ اللَّهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ الْأَوَّلِينَ وَالْآخِرِينَ فِي صَعِيدٍ وَاحِدٍ فَيُسْمِعُهُمْ الدَّاعِي وَيَنْفُذُهُمْ الْبَصَرُ وَتَدْنُو الشَّمْسُ فَيَبْلُغُ النَّاسَ مِنْ الْغَمِّ وَالْكَرْبِ مَا لَا يُطِيقُونَ وَمَا لَا يَحْتَمِلُونَ فَيَقُولُ بَعْضُ النَّاسِ لِبَعْضٍ أَلَا تَرَوْنَ مَا أَنْتُمْ فِيهِ أَلَا تَرَوْنَ مَا قَدْ بَلَغَكُمْ أَلَا تَنْظُرُونَ مَنْ يَشْفَعُ لَكُمْ إِلَى رَبِّكُمْ فَيَقُولُ بَعْضُ النَّاسِ لِبَعْضٍ ائْتُوا آدَمَ فَيَأْتُونَ آدَمَ فَيَقُولُونَ يَا آدَمُ أَنْتَ أَبُو الْبَشَرِ خَلَقَكَ اللَّهُ بِيَدِهِ وَنَفَخَ فِيكَ مِنْ رُوحِهِ وَأَمَرَ الْمَلَائِكَةَ فَسَجَدُوا لَكَ اشْفَعْ لَنَا إِلَى رَبِّكَ أَلَا تَرَى إِلَى مَا نَحْنُ فِيهِ أَلَا تَرَى إِلَى مَا قَدْ بَلَغَنَا فَيَقُولُ آدَمُ إِنَّ رَبِّي غَضِبَ الْيَوْمَ غَضَبًا لَمْ يَغْضَبْ قَبْلَهُ مِثْلَهُ وَلَنْ يَغْضَبَ بَعْدَهُ مِثْلَهُ وَإِنَّهُ نَهَانِي عَنْ الشَّجَرَةِ فَعَصَيْتُهُ نَفْسِي نَفْسِي اذْهَبُوا إِلَى غَيْرِي اذْهَبُوا إِلَى نُوحٍ فَيَأْتُونَ نُوحًا فَيَقُولُونَ يَا نُوحُ أَنْتَ أَوَّلُ الرُّسُلِ إِلَى الْأَرْضِ وَسَمَّاكَ اللَّهُ عَبْدًا شَكُورًا اشْفَعْ لَنَا إِلَى رَبِّكَ أَلَا تَرَى مَا نَحْنُ فِيهِ أَلَا تَرَى مَا قَدْ بَلَغَنَا فَيَقُولُ لَهُمْ إِنَّ رَبِّي قَدْ غَضِبَ الْيَوْمَ غَضَبًا لَمْ يَغْضَبْ قَبْلَهُ مِثْلَهُ وَلَنْ يَغْضَبَ بَعْدَهُ مِثْلَهُ وَإِنَّهُ قَدْ كَانَتْ لِي دَعْوَةٌ دَعَوْتُ بِهَا عَلَى قَوْمِي نَفْسِي نَفْسِي اذْهَبُوا إِلَى إِبْرَاهِيمَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَيَأْتُونَ إِبْرَاهِيمَ فَيَقُولُونَ أَنْتَ نَبِيُّ اللَّهِ وَخَلِيلُهُ مِنْ أَهْلِ الْأَرْضِ اشْفَعْ لَنَا إِلَى رَبِّكَ أَلَا تَرَى إِلَى مَا نَحْنُ فِيهِ أَلَا تَرَى إِلَى مَا قَدْ بَلَغَنَا فَيَقُولُ لَهُمْ إِبْرَاهِيمُ إِنَّ رَبِّي قَدْ غَضِبَ الْيَوْمَ غَضَبًا لَمْ يَغْضَبْ قَبْلَهُ مِثْلَهُ وَلَا يَغْضَبُ بَعْدَهُ مِثْلَهُ وَذَكَرَ كَذَبَاتِهِ نَفْسِي نَفْسِي اذْهَبُوا إِلَى غَيْرِي اذْهَبُوا إِلَى مُوسَى فَيَأْتُونَ مُوسَى صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَيَقُولُونَ يَا مُوسَى أَنْتَ رَسُولُ اللَّهِ فَضَّلَكَ اللَّهُ بِرِسَالَاتِهِ وَبِتَكْلِيمِهِ عَلَى النَّاسِ اشْفَعْ لَنَا إِلَى رَبِّكَ أَلَا تَرَى إِلَى مَا نَحْنُ فِيهِ أَلَا تَرَى مَا قَدْ بَلَغَنَا فَيَقُولُ لَهُمْ مُوسَى صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ رَبِّي قَدْ غَضِبَ الْيَوْمَ غَضَبًا لَمْ يَغْضَبْ قَبْلَهُ مِثْلَهُ وَلَنْ يَغْضَبَ بَعْدَهُ مِثْلَهُ وَإِنِّي قَتَلْتُ نَفْسًا لَمْ أُومَرْ بِقَتْلِهَا نَفْسِي نَفْسِي اذْهَبُوا إِلَى عِيسَى صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَيَأْتُونَ عِيسَى فَيَقُولُونَ يَا عِيسَى أَنْتَ رَسُولُ اللَّهِ وَكَلَّمْتَ النَّاسَ فِي الْمَهْدِ وَكَلِمَةٌ مِنْهُ أَلْقَاهَا إِلَى مَرْيَمَ وَرُوحٌ مِنْهُ فَاشْفَعْ لَنَا إِلَى رَبِّكَ أَلَا تَرَى مَا نَحْنُ فِيهِ أَلَا تَرَى مَا قَدْ بَلَغَنَا فَيَقُولُ لَهُمْ عِيسَى صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ رَبِّي قَدْ غَضِبَ الْيَوْمَ غَضَبًا لَمْ يَغْضَبْ قَبْلَهُ مِثْلَهُ وَلَنْ يَغْضَبَ بَعْدَهُ مِثْلَهُ وَلَمْ يَذْكُرْ لَهُ ذَنْبًا نَفْسِي نَفْسِي اذْهَبُوا إِلَى غَيْرِي اذْهَبُوا إِلَى مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَيَأْتُونِّي فَيَقُولُونَ يَا مُحَمَّدُ أَنْتَ رَسُولُ اللَّهِ وَخَاتَمُ الْأَنْبِيَاءِ وَغَفَرَ اللَّهُ لَكَ مَا تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِكَ وَمَا تَأَخَّرَ اشْفَعْ لَنَا إِلَى رَبِّكَ أَلَا تَرَى مَا نَحْنُ فِيهِ أَلَا تَرَى مَا قَدْ بَلَغَنَا فَأَنْطَلِقُ فَآتِي تَحْتَ الْعَرْشِ فَأَقَعُ سَاجِدًا لِرَبِّي ثُمَّ يَفْتَحُ اللَّهُ عَلَيَّ وَيُلْهِمُنِي مِنْ مَحَامِدِهِ وَحُسْنِ الثَّنَاءِ عَلَيْهِ شَيْئًا لَمْ يَفْتَحْهُ لِأَحَدٍ قَبْلِي ثُمَّ يُقَالُ يَا مُحَمَّدُ ارْفَعْ رَأْسَكَ سَلْ تُعْطَهْ اشْفَعْ تُشَفَّعْ فَأَرْفَعُ رَأْسِي فَأَقُولُ يَا رَبِّ أُمَّتِي أُمَّتِي فَيُقَالُ يَا مُحَمَّدُ أَدْخِلْ الْجَنَّةَ مِنْ أُمَّتِكَ مَنْ لَا حِسَابَ عَلَيْهِ مِنْ الْبَابِ الْأَيْمَنِ مِنْ أَبْوَابِ الْجَنَّةِ وَهُمْ شُرَكَاءُ النَّاسِ فِيمَا سِوَى ذَلِكَ مِنْ الْأَبْوَابِ وَالَّذِي نَفْسُ مُحَمَّدٍ بِيَدِهِ إِنَّ مَا بَيْنَ الْمِصْرَاعَيْنِ مِنْ مَصَارِيعِ الْجَنَّةِ لَكَمَا بَيْنَ مَكَّةَ وَهَجَرٍ أَوْ كَمَا بَيْنَ مَكَّةَ وَبُصْرَى و حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ عُمَارَةَ بْنِ الْقَعْقَاعِ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ وُضِعَتْ بَيْنَ يَدَيْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَصْعَةٌ مِنْ ثَرِيدٍ وَلَحْمٍ فَتَنَاوَلَ الذِّرَاعَ وَكَانَتْ أَحَبَّ الشَّاةِ إِلَيْهِ فَنَهَسَ نَهْسَةً فَقَالَ أَنَا سَيِّدُ النَّاسِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ ثُمَّ نَهَسَ أُخْرَى فَقَالَ أَنَا سَيِّدُ النَّاسِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَلَمَّا رَأَى أَصْحَابَهُ لَا يَسْأَلُونَهُ قَالَ أَلَا تَقُولُونَ كَيْفَهْ قَالُوا كَيْفَهْ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ يَقُومُ النَّاسُ لِرَبِّ الْعَالَمِينَ وَسَاقَ الْحَدِيثَ بِمَعْنَى حَدِيثِ أَبِي حَيَّانَ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ وَزَادَ فِي قِصَّةِ إِبْرَاهِيمَ فَقَالَ وَذَكَرَ قَوْلَهُ فِي الْكَوْكَبِ { هَذَا رَبِّي } و قَوْله لِآلِهَتِهِمْ { بَلْ فَعَلَهُ كَبِيرُهُمْ هَذَا } و قَوْله { إِنِّي سَقِيمٌ } قَالَ وَالَّذِي نَفْسُ مُحَمَّدٍ بِيَدِهِ إِنَّ مَا بَيْنَ الْمِصْرَاعَيْنِ مِنْ مَصَارِيعِ الْجَنَّةِ إِلَى عِضَادَتَيْ الْبَابِ لَكَمَا بَيْنَ مَكَّةَ وَهَجَرٍ أَوْ هَجَرٍ وَمَكَّةَ قَالَ لَا أَدْرِي أَيَّ ذَلِكَ قَالَ
[අබු බකර් බින් අබු සයිබා] සහ [මුහම්මද් බින් අබ්දුල්ලා බින් නුමෙයාර්] විසින් අපට පවසා ඇති අතර, ඔවුන් දෙදෙනාම හදීසයේ වාක්‍යවල ව්‍යුහය පිළිබඳව එකඟ වෙති, ඔවුන්ගෙන් එක් අයෙකු ලිපියකට පසුව ලිපියක ස්වරූපයෙන් යමක් එකතු කරයි. ඔවුන් දෙදෙනාම පැවසූහ, [මුහම්මද් බින් බිසීර්] අපට පැවසූ පරිදි [අබු හයියන්] [අබු සුරා] [අබු හුරෙයිරා] වෙතින් ඔහු මෙසේ පැවසීය, '-අපි අල්ලාහ්ගේ දූතයා සමඟ එක් ආරාධනයකින් සිටියෙමු-, පසුව ඔහු ඔහුට අත් මස් - එළුවා - මෙම මස් ඔහු සමඟ ඉතා ජනප්‍රිය විය- ඉන්පසු ඔහු එයින් එක් කටගැස්මක් ගෙන මෙසේ පැවසීය: 'නැවත නැඟිටීමේ දිනයේදී මම සියලු මනුෂ්‍ය වර්ගයාගේ පාලකයා වෙමි, ඒ මන්දැයි ඔබ දන්නවාද? අල්ලාහ් පෙර සහ පසු සියලු ජනයා එක් තැනිතලාවකට රැස් කළේය, එවිට ඇමතුම්කරුට තම හඬ ඔවුන් සියල්ලන්ටම දැනගත හැකි වන අතර, දර්ශනය ඔවුන්ව දැකගත හැකි වන අතර, සූර්යයා ඔවුන් වෙත ළඟා වනු ඇත. -එවිට මිනිසුන්ට දරාගත නොහැකි තරමට දුකක් සහ භීතියක් ඇති විය - ඔවුන්ට එය දරාගත නොහැකි විය - පසුව ඔවුන්ගෙන් සමහරක් අනෙක් අයට මෙසේ පැවසූහ, 'ඔබ මුහුණ දෙන තත්වය සහ ඔබට සිදුවී ඇති දේ පිළිබඳව ඔබට මතයක් නැද්ද?! ' ඔබට මතයක් නැද්ද, ඔබේ ස්වාමියා සමඟ ඔබ වෙනුවෙන් මැදිහත් විය හැක්කේ කාටද? ඔවුන්ගෙන් සමහරක් තවත් අයට- 'ඔබේ පියා ආදම් වෙත එන්න' යැයි පැවසූහ, පසුව ඔවුන් ඔහු වෙත ගොස් මෙසේ පැවසූහ: 'ඕ ආදම්! ඔබ සියලු මනුෂ්‍ය වර්ගයාගේ පියාය, අල්ලාහ් ඔබව ඔහුගේ අතින් මැවූ අතර ඔහුගේ ආත්මයෙන් ඔබ තුළට හුස්ම හෙළුවේය, දේවදූතයන්ට අණ කළ අතර ඔවුන් ඔබට සුජූද් කළ අතර අල්ලාහ් ඔබව ස්වර්ගයේ තැබුවේය, ඔබේ ස්වාමියා සමඟ අප වෙනුවෙන් මැදිහත් විය නොහැකිද? අපගේ තත්වය සහ අපට සිදු වූ දේ ඔබ දැක නැද්ද? ' එවිට ඔහු මෙසේ පැවසීය, 'ඇත්ත වශයෙන්ම, එක් දිනක් මගේ ස්වාමියා කෝපයෙන් කෝපයට පත් වූයේ ඔහු මීට පෙර කිසි දිනෙක කෝපයට පත් නොවූ නිසා හෝ ඔහු කෝපයට පත් නොවූ නිසා ය. අල්ලාහ් මට යම් ගසකින් තහනම් කළේය, නමුත් මම අකීකරු විය. මටම මැදිහත් වීම අවශ්‍යයි, කරුණාකර මා හැර වෙනත් කෙනෙකු වෙත යන්න, නූහ් හමුවීමට යන්න'. පසුව ඔවුන් නෝවා මුණගැසී, 'ඕ නෝවා! ඔබ පොළොවේ වැසියන්ගෙන් පළමු දූතයාය, අල්ලාහ් ඔබව කෘතඥපූර්වක සේවකයෙකු ලෙස නම් කර ඇත. ඔබ ඔබේ ස්වාමියාගෙන් අප වෙනුවෙන් මැදිහත් වන ලෙස ඉල්ලා සිටිය නොහැකිද? අපගේ තත්වය සහ අපට සිදු වූ දේ ඔබ දැක නැද්ද?' එවිට ඔහු පිළිතුරු දුන්නේය, 'ඇත්ත වශයෙන්ම, එක් දිනක් මගේ රබ්බි කෝපයෙන් කෝපයට පත් වූ අතර, ඔහු කිසි විටෙකත් එලෙස කෝපයට පත් නොවූ අතර පසුව ඔහු එසේ කෝපයට පත් නොවීය. ඇත්ත වශයෙන්ම, මගේ ජනතාව විනාශ කිරීමට මම එක් යාච්ඤාවක් කළෙමි. මටම මැදිහත් වීමක් අවශ්‍යයි, මා හැර වෙනත් කෙනෙකු බැලීමට යන්න! ඉබ්‍රාහිම් බලන්න!' එවිට ඔවුන් ඉබ්‍රාහිම් මුණගැසී, 'ඕ ඉබ්‍රාහිම්! ඔබ අල්ලාහ්ගේ අනාගතවක්තෘවරයා සහ පොළොවේ වැසියන් අතර ඔහුගේ කලීල් ය, අප වෙනුවෙන් මැදිහත් වන ලෙස ඔබේ රබ්බිගෙන් ඉල්ලන්න? ඔබ අපගේ තත්වය දැක නැද්ද?' එවිට ඔහු පිළිතුරු දුන්නේය, 'ඇත්ත වශයෙන්ම, එක් දිනක් මගේ රබ්බි කෝපයෙන් කෝපයට පත් වූ අතර ඔහු මීට පෙර කිසි දිනෙක එසේ කෝපයට පත් නොවූ අතර පසුව ඔහු එසේ කෝපයට පත් නොවීය. මම බොරු තුනක් බොරු කීවෙමි - එවිට ඔහු එය සඳහන් කළේය-, මටම මැදිහත් වීමක් අවශ්‍යයි. "මගෙන් ඈත් වෙලා මූසා ළඟට යන්න!" එවිට ඔවුන් මූසා හමුවී, "ඕ මූසා! ඔබ අල්ලාහ්ගේ දූතයාය, අල්ලාහ් ඔබව දූතයා සහ අල්ලාහ්ගේ වචන මගින් මනුෂ්‍යත්වයට වඩා උසස් කරයි, ඔබේ රබ්බිගෙන් අප වෙනුවෙන් මැදිහත් වීමක් ඉල්ලන්න? ඔබ අපගේ තත්වය දුටුවේ නැද්ද?" එවිට ඔහු පිළිතුරු දුන්නේය, "ඇත්ත වශයෙන්ම, එක් දිනක් මගේ රබ්බි කෝපයෙන් කෝපයට පත් විය, ඔහු මීට පෙර කිසි දිනෙක එසේ කෝපයට පත් නොවූ අතර පසුව ඔහු එසේ කෝපයට පත් නොවීය. මම වරක් මරා දැමීමට අණ නොකළ ආත්මයක් මරා දැමුවෙමි, එබැවින් මටම මැදිහත් වීමක් අවශ්‍යයි, එබැවින් මා හැර වෙනත් කෙනෙකු බැලීමට යන්න, ජේසුස් වහන්සේ හමුවන්න!" එවිට ඔවුන් ජේසුස් වහන්සේ හමුවී, "ඕ ජේසුස්! ඔබ අල්ලාහ්ගේ දූතයාය, මරියාට ලබා දුන් ඔහුගේ වචන සහ ආත්මයයි, ඔබ ළදරු වියේදී මිනිසුන්ට කතා කර ඇත. එබැවින් අප වෙනුවෙන් මැදිහත් වන ලෙස ඔබේ රබ්බිගෙන් ඉල්ලා සිටින්න? ඔබ අපගේ තත්වය දැක නැද්ද?" ' එවිට ඔහු පිළිතුරු දුන්නේය, 'ඇත්ත වශයෙන්ම, එක් දිනක් මගේ රබ්බිතුමා කෝපයෙන් කෝපයට පත් වූ අතර, ඔහු මීට පෙර කිසිදා එලෙස කෝපයට පත් නොවූ අතර පසුව එසේ කෝපයට පත් නොවීය - ඔහු එක පාපයක්වත් සඳහන් කළේ නැත - මටම තවත් මැදිහත් වීමක් අවශ්‍ය විය, එබැවින් මා හැර වෙනත් කෙනෙකු බැලීමට යන්න, මුහම්මද් හමුවීමට යන්න!' එවිට ඔවුන් මා වෙත පැමිණ, 'ඕ මුහම්මද්! ඔබ අල්ලාහ්ගේ දූතයාය, අනාගත අනාගතවක්තෘවරුන්ගෙන් අවසාන තැනැත්තාය. අල්ලාහ් ඔබගේ අතීත සහ අනාගත සියලු පාපවලට සමාව දී ඇත, ඔබගේ රබ්බිතුමාගෙන් අප වෙනුවෙන් මැදිහත් වන ලෙස ඉල්ලා සිටින්න? අපගේ තත්වය සහ අපට සිදුවී ඇති දේ ඔබ දැක නැද්ද?' පසුව මම ගොස් අල්-අර්සි යටතේ සිටියෙමි, පසුව මම මගේ රබ්බිතුමාට නමස්කාර කළෙමි, එවිට අල්ලාහ් මට පෙර කිසිවෙකුට ලබා නොදුන් ප්‍රශංසා සහ යහපත් ප්‍රශංසා ත්‍යාගය ලබා දුන්නේය. එවිට ඔවුන් කෑ ගැසුවේ, 'ඕ මුහම්මද්! අවදි වන්න, එය ඉල්ලන්න, එය ලබා දෙනු ලැබේ, සහ මැදිහත් වීම ඉල්ලන්න, මැදිහත් වීම නිසැකවම ලබා දෙනු ලැබේ' කියාය. එවිට මම නැඟිට, 'මගේ ජනතාවෙනි, ඕ මාගේ ස්වාමීනි! මගේ උම්මා ඕ මාගේ රබ්බි!' එවිට ඔහු පිළිතුරු දුන්නේය, 'ඕ මුහම්මද්!' ඔබේ ජනතාවගෙන්, ඔවුන් වෙනුවෙන් ගණන් නොගත් අයව - ස්වර්ගයේ දොරටුවල දකුණු කෙළවරේ - අල්-අයිමාන් දොරටුවෙන් ගන්න. ඔවුන් ඒ දොරටුව හැර වෙනත් මිනිසුන් සමඟ එක්සත් වේ'. ඉන්පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'මගේ ආත්මය කාගේ අතෙහිද යන්න ඔහු මත දිවුරන්න! ඇත්ත වශයෙන්ම, දොරවල් ඇති දොරවල් දෙකක් අතර දුර - ස්වර්ගයේ දොරටුවල සිට මක්කාව සහ හජර් අතර හෝ මක්කාව සහ බුෂ්රා අතර දුර මෙන් වේ'. [සුහයිර් බින් හාර්බ්] [අබු සුරා] [උමාරා බින් අල්-කා'කා] [අබු හුරෙයිරා] [ජරීර්] අපට පවසා ඇති බව අපට දන්වා ඇත. ඔහු මෙසේ පැවසීය, 'අල්ලාහ්ගේ දූතයා ඉදිරියේ සාරිද් - කැඳ - සහ මස් සහිත භාජනයක් තබා ඇත, පසුව ඔහු - එළුවාගේ අත ගත්තේය, සහ අත ඔහු වඩාත්ම කැමති එළුවාගේ කොටස විය, පසුව ඔහු එය එක කටගැස්මකින් සපා කෑවේය. ඔහුගේ මිතුරන් ඔහුගෙන් විමසුවේ නැති බව දුටු විට, ඔහු මෙසේ පැවසීය: 'ඔබ කෙසේ දැයි අසන්නේ නැත්තේ ඇයි'. ඉතින් ඔවුන් ඇහුවා, 'අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෙනි, කොහොමද' කියලා. ඔහු පිළිතුරු දුන්නා, 'මිනිසා ලෝක රබ්වරයාට මුහුණලා සිටගෙන ඉන්නවා' කියලා. ඉන්පසු ඔහු අබු සූරාගෙන් අබු හයියන්ගේ හදීසයේ අර්ථයට අනුව හදීසය ඉදිරිපත් කළා. ඉන්පසු ඔහු ඉබ්‍රාහිම්ගේ කතාවට එකතු කළා. එවිට ඔහු කිව්වා, 'ඊට පස්සේ ඔහු ග්‍රහලෝකය ගැන ඉබ්‍රාහිම්ගේ වචන '-මේ මගේ රබ්-' කියලා සඳහන් කළා, බහුදේවවාදීන් විසින් නමස්කාර කරන දෙවියන් ගැන ආබ්‍රහම්ගේ වචන - ඔහුගේ ජනතාව - '-එය විනාශ කළ තැනැත්තා පවා මේ ශ්‍රේෂ්ඨතමයා-' කියලා, ඉබ්‍රාහිම්ගේ වචන 'ඇත්තෙන්ම මම අසනීපයෙන් සිටිමි' කියලා. ඔහු කිව්වා: 'මුහම්මද් තුමාගේ ආත්මය කාගේ අතේද යන්න මත දිවුරන්න, ඇත්ත වශයෙන්ම ස්වර්ගයේ දොරවල් දෙක අතර දුර මක්කාව සහ හජර් හෝ හජර් සහ මක්කාව අතර දුර හා සමානයි' කියලා. කථකයා කිව්වා, 'ඔහු කිව්වේ මොකක්ද කියලා මම හරියටම දන්නේ නැහැ' කියලා.
හදීස්
Imam Muslim : 288
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ طَرِيفِ بْنِ خَلِيفَةَ الْبَجَلِيُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ حَدَّثَنَا أَبُو مَالِكٍ الْأَشْجَعِيُّ عَنْ أَبِي حَازِمٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَأَبُو مَالِكٍ عَنْ رِبْعِيٍّ عَنْ حُذَيْفَةَ قَالَا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَجْمَعُ اللَّهُ تَبَارَكَ وَتَعَالَى النَّاسَ فَيَقُومُ الْمُؤْمِنُونَ حَتَّى تُزْلَفَ لَهُمْ الْجَنَّةُ فَيَأْتُونَ آدَمَ فَيَقُولُونَ يَا أَبَانَا اسْتَفْتِحْ لَنَا الْجَنَّةَ فَيَقُولُ وَهَلْ أَخْرَجَكُمْ مِنْ الْجَنَّةِ إِلَّا خَطِيئَةُ أَبِيكُمْ آدَمَ لَسْتُ بِصَاحِبِ ذَلِكَ اذْهَبُوا إِلَى ابْنِي إِبْرَاهِيمَ خَلِيلِ اللَّهِ قَالَ فَيَقُولُ إِبْرَاهِيمُ لَسْتُ بِصَاحِبِ ذَلِكَ إِنَّمَا كُنْتُ خَلِيلًا مِنْ وَرَاءَ وَرَاءَ اعْمِدُوا إِلَى مُوسَى صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الَّذِي كَلَّمَهُ اللَّهُ تَكْلِيمًا فَيَأْتُونَ مُوسَى صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَيَقُولُ لَسْتُ بِصَاحِبِ ذَلِكَ اذْهَبُوا إِلَى عِيسَى كَلِمَةِ اللَّهِ وَرُوحِهِ فَيَقُولُ عِيسَى صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَسْتُ بِصَاحِبِ ذَلِكَ فَيَأْتُونَ مُحَمَّدًا صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَيَقُومُ فَيُؤْذَنُ لَهُ وَتُرْسَلُ الْأَمَانَةُ وَالرَّحِمُ فَتَقُومَانِ جَنَبَتَيْ الصِّرَاطِ يَمِينًا وَشِمَالًا فَيَمُرُّ أَوَّلُكُمْ كَالْبَرْقِ قَالَ قُلْتُ بِأَبِي أَنْتَ وَأُمِّي أَيُّ شَيْءٍ كَمَرِّ الْبَرْقِ قَالَ أَلَمْ تَرَوْا إِلَى الْبَرْقِ كَيْفَ يَمُرُّ وَيَرْجِعُ فِي طَرْفَةِ عَيْنٍ ثُمَّ كَمَرِّ الرِّيحِ ثُمَّ كَمَرِّ الطَّيْرِ وَشَدِّ الرِّجَالِ تَجْرِي بِهِمْ أَعْمَالُهُمْ وَنَبِيُّكُمْ قَائِمٌ عَلَى الصِّرَاطِ يَقُولُ رَبِّ سَلِّمْ سَلِّمْ حَتَّى تَعْجِزَ أَعْمَالُ الْعِبَادِ حَتَّى يَجِيءَ الرَّجُلُ فَلَا يَسْتَطِيعُ السَّيْرَ إِلَّا زَحْفًا قَالَ وَفِي حَافَتَيْ الصِّرَاطِ كَلَالِيبُ مُعَلَّقَةٌ مَأْمُورَةٌ بِأَخْذِ مَنْ أُمِرَتْ بِهِ فَمَخْدُوشٌ نَاجٍ وَمَكْدُوسٌ فِي النَّارِ وَالَّذِي نَفْسُ أَبِي هُرَيْرَةَ بِيَدِهِ إِنَّ قَعْرَ جَهَنَّمَ لَسَبْعُونَ خَرِيفًا
[මුහම්මද් බින් තාරිෆ් බින් කලීෆා අල්-බජාලි] අපට [මුහම්මද් බින් ෆුඩ්ලයිල්] අපට [අබු මලික් අල්-අසිජායි] [අබු හාසිම්] [අබු හුරෙයිරා] සහ [අබු මලික්] [රිබි] [හුඩ්සයිෆා] දෙදෙනාම අපට මෙසේ පැවසූහ, 'රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් මෙසේ පැවසීය: 'අවසාන දිනයේදී අල්ලාහ් තබරක ව ත'අලා සියලු මිනිසුන් එක්රැස් කරනු ඇත. එවිට ඇදහිලිවන්තයන් නැඟිට, ස්වර්ගය ඔවුන් වෙත ගෙන එන ලදී. ඔවුන් ආදම් නබිතුමා වෙත පැමිණ, 'අපේ පියාණෙනි, අපට වහාම ස්වර්ගයේ දොරටු විවෘත කරන ලෙස ඉල්ලා සිටින්න' යැයි පැවසූහ. ආදම් පිළිතුරු දුන්නේ, '-ඔබ වෙනුවෙන් මෙය ඉල්ලා සිටීමට මම සුදුසු නැත-, ඔබ ස්වර්ගයේ ඔබේ පියාගේ වරද නිසා ඔබව නෙරපා හරින ලද නිසා නොවේද? ගොස් මගේ පුත් ඉබ්‍රාහිම් කලීලුල්ලාහ්ගෙන් විමසන්න'. අල්ලාහ්ගේ දූතයා මෙසේ පැවසීය: 'එවිට ඉබ්‍රාහිම් පිළිතුරු දුන්නේය, 'මම ඔබෙන් මෙය අසන්නට සුදුසු නැත, මම කලීල් - පෙම්වතා පමණි - ඔහු ඉදිරියේ තවමත් පෙම්වතුන් කිහිප දෙනෙක් සිටිති. අල්ලාහ් වරක් සංවාදයකදී කතා කළ මූසා සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම්ගෙන් අසන්න'. එබැවින් ඔවුන් මූසා සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් වෙත පැමිණියහ, නමුත් ඔහුද, 'මම ඔබෙන් මෙය අසන්නට සුදුසු නැත. අල්ලාහ්ගේ වචනයෙන් මවා ඔහුගෙන් හුස්ම ගත් අනාගතවක්තෘ ඊසාගෙන් අසන්න' යනුවෙන් පැවසීය. නමුත් ඊසා නබිතුමාද ප්‍රතික්ෂේප කරමින්, 'මම ඔබෙන් මෙය අසන්නට සුදුසු නැත' යනුවෙන් පැවසීය. එබැවින් ඔවුන් මුහම්මද් නබිතුමා වෙත ගියහ. පසුව ඔහු - මුහම්මද් - නැගී සිටි අතර ඔහුට දොර විවෘත විය, පසුව විශ්වාසය සහ මිත්‍රත්වය ඔවුන් දෙදෙනා ශිරාත් - පාලමේ - දකුණට සහ වමට - දෙපස සිටගෙන සිටින තෙක් යවන ලදී. එවිට ශිරාත් හරහා ගමන් කරන විට ඔබ අතරින් වේගවත්ම තැනැත්තා අකුණු සැරයක් වැනිය.' මම - අබු හුරෙයිරා - කිව්වා, 'මගේ තාත්තා සහ අම්මා ඔබේ වන්දිය ලෙස, අකුණු සැර තරම් වේගවත්, ඔබ අදහස් කරන්නේ කුමක්ද, සර්?' ඔහු පිළිතුරු දුන්නා, 'අකුණු සැර ඇසිපිය හෙළන සැණින් ආපසු එන ආකාරය ඔබ දුටුවේ නැද්ද?' එවිට දෙවැන්න සුළඟක් මෙන් වේගවත් වන අතර, පසුව පියාඹන කුරුල්ලෙකු මෙන් වේගවත් වේ, එවිට ඔවුන්ගේ යහපත් ක්‍රියාවන් නිසා ඒ මත වේගයෙන් දුවන අය ද සිටිති. ඒ අවස්ථාවේදී ඔබේ නබිතුමා ශිරාත් අසල සිටගෙන, 'අහෝ මගේ රබ්, ඔහුව බේරා ගන්න, ඔහුව බේරා ගන්න' යනුවෙන් සැමවිටම යාච්ඤා කළේය. ඉතා අඩු පුහුණුවක් ඇති සේවකයින් දක්වා, මිනිසෙකු පැමිණ බඩගා යාමෙන් හැර ශිරාත් තරණය කළ නොහැකි වන තුරු, දෙපස තියුණු යකඩ දම්වැල් එල්ලා තිබූ අතර අල්ලා ගැනීමට අණ කරන ලද සෑම කෙනෙකුම රැගෙන යන තෙක්, දිවි ගලවා ගත් නමුත් ඔවුන්ගේ ශරීර ඉරා දැමූ මිනිසුන් සිටින තෙක් සහ අවසානයේ නිරයේ ගින්නට විසි කරන ලද පුද්ගලයින් සිටින තුරු. අබු හුරෙයිරාගේ ආත්මය ඔහුගේ අතේ ඇති තැනැත්තා විසින්, ඇත්ත වශයෙන්ම නිරයේ පතුලට අවුරුදු හැත්තෑවක ගමනකින් ළඟා විය හැකිය.
හදීස්
Imam Muslim : 289
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ قَالَ قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ الْمُخْتَارِ بْنِ فُلْفُلٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَا أَوَّلُ النَّاسِ يَشْفَعُ فِي الْجَنَّةِ وَأَنَا أَكْثَرُ الْأَنْبِيَاءِ تَبَعًا
[කුටයිබා බින් සයිද්] අපට පැවසූ අතර [ඉෂාක් බින් ඉබ්‍රාහිම්] මෙසේ පැවසීය [කුටයිබා] [අල්-මුක්තාර් බින් ෆුල්ෆුල්] [අනස් බින් මලික්] වෙතින් [ජරීර්] අපට පැවසූ බව ඔහු පැවසීය, 'රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් මෙසේ පැවසීය: 'මම ස්වර්ගයේ මැදිහත් වූ පළමු මිනිසා වෙමි, මම වැඩිම අනුගාමිකයින් සිටින අනාගතවක්තෘ වෙමි'.
හදීස්
Imam Muslim : 290
و حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ حَدَّثَنَا مُعَاوِيَةُ بْنُ هِشَامٍ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ مُخْتَارِ بْنِ فُلْفُلٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَا أَكْثَرُ الْأَنْبِيَاءِ تَبَعًا يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَأَنَا أَوَّلُ مَنْ يَقْرَعُ بَابَ الْجَنَّةِ
[අබු කුරෙයිබ් මුහම්මද් බින් අල්-අලා] අපට [මුආවියා බින් හිෂාම්] [සුෆ්යාන්] [මුක්තාර් බින් ෆුල්ෆුල්] [අනාස් බින් මලික්] වෙතින් අපට මෙසේ පැවසීය, 'රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් මෙසේ පැවසීය: 'විනිශ්චය දිනයේදී වැඩිම අනුගාමිකයන් සිටින අනාගතවක්තෘ මම වෙමි, ස්වර්ගයේ දොරට තට්ටු කරන පළමු තැනැත්තා මම වෙමි'.
හදීස්
Imam Muslim : 291
و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا حُسَيْنُ بْنُ عَلِيٍّ عَنْ زَائِدَةَ عَنْ الْمُخْتَارِ بْنِ فُلْفُلٍ قَالَ قَالَ أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَا أَوَّلُ شَفِيعٍ فِي الْجَنَّةِ لَمْ يُصَدَّقْ نَبِيٌّ مِنْ الْأَنْبِيَاءِ مَا صُدِّقْتُ وَإِنَّ مِنْ الْأَنْبِيَاءِ نَبِيًّا مَا يُصَدِّقُهُ مِنْ أُمَّتِهِ إِلَّا رَجُلٌ وَاحِدٌ
[අබු බකර් බින් අබු සයිබා] [අල්-මුක්තාර් බින් ෆුල්ෆුල්] [සයිදා] හි [හුසේන් බින් අලි] අපට පැවසූ බව අපට පැවසූ පසු ඔහු මෙසේ පැවසීය; [අනස් බින් මලික්] මෙසේ පැවසීය, 'නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'මම ස්වර්ගයේ පළමු මැදිහත්කරු වෙමි. මම යුක්ති සහගත වන තරමටම අනාගතවක්තෘවරයෙකු ඔහුගේ ජනතාව විසින් යුක්ති සහගත කරනු නොලැබේ. ඇත්ත වශයෙන්ම, අනාගතවක්තෘවරුන් අතර මිනිසුන් හැර, ඔවුන්ගේ ජනතාව විසින් කිසිසේත් අනුමත නොකළ අය සිටියහ.'
හදීස්
Imam Muslim : 292
و حَدَّثَنِي عَمْرٌو النَّاقِدُ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا هَاشِمُ بْنُ الْقَاسِمِ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ الْمُغِيرَةِ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ آتِي بَابَ الْجَنَّةِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَأَسْتَفْتِحُ فَيَقُولُ الْخَازِنُ مَنْ أَنْتَ فَأَقُولُ مُحَمَّدٌ فَيَقُولُ بِكَ أُمِرْتُ لَا أَفْتَحُ لِأَحَدٍ قَبْلَكَ
"මම නැවත නැඟිටීමේ දිනයේදී ස්වර්ගයේ දොරටුවට පැමිණියා, පසුව එය විවෘත කරන ලෙස මම ඉල්ලා සිටියෙමි. එවිට ආරක්ෂකයෙකු - දේවදූතයෙක් - ඇසුවා, 'ඔබ කවුද?' එවිට මම 'මුහම්මද්' යැයි පිළිතුරු දුන්නෙමි. එවිට ඔහු මෙසේ පැවසීය, 'විශේෂයෙන් ඔබ වෙනුවෙන්, ඔබ ඇතුළු වීමට පෙර කිසිවෙකුට දොර විවෘත නොකරන ලෙස මට අණ කරන ලදී'.
හදීස්
Imam Muslim : 293
حَدَّثَنِي يُونُسُ بْنُ عَبْدِ الْأَعْلَى أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ قَالَ أَخْبَرَنِي مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لِكُلِّ نَبِيٍّ دَعْوَةٌ يَدْعُوهَا فَأُرِيدُ أَنْ أَخْتَبِئَ دَعْوَتِي شَفَاعَةً لِأُمَّتِي يَوْمَ الْقِيَامَةِ
[යූනුස් බින් අබ්දුල් අ'ලා] අපට [අබ්දුල්ලාහ් බින් වහබ්] අපට පැවසූ බව ඔහු පැවසීය, [මලික් බින් අනස්] [ඉබ්නු ෂිහාබ්] [අබු සලාමා බින් අබ්දුර් රහ්මාන්] [අබු හුරෙයිරා] ගෙන් අපට පවසා ඇත, අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ (සෑම නබිවරයෙකුටම ඔහු කරන යාච්ඤාවක් ඇත, එබැවින් මගේ යාච්ඤාව මගේ ජනතාව වෙනුවෙන් මැදිහත් වීමක් ලෙස තබා ගැනීමට මම කැමතියි" යනුවෙන් පැවසූ බව අපට පැවසීය.
හදීස්
Imam Muslim : 294
و حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالَ زُهَيْرٌ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا ابْنُ أَخِي ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عَمِّهِ أَخْبَرَنِي أَبُو سَلَمَةَ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِكُلِّ نَبِيٍّ دَعْوَةٌ وَأَرَدْتُ إِنْ شَاءَ اللَّهُ أَنْ أَخْتَبِئَ دَعْوَتِي شَفَاعَةً لِأُمَّتِي يَوْمَ الْقِيَامَةِ حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالَ زُهَيْرٌ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا ابْنُ أَخِي ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عَمِّهِ حَدَّثَنِي عَمْرُو بْنُ أَبِي سُفْيَانَ بْنِ أَسِيدِ بْنِ جَارِيَةَ الثَّقَفِيُّ مِثْلَ ذَلِكَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
"සෑම නබිවරයෙකුටම යාච්ඤාවක් ඇත, දෙවියන් වහන්සේ කැමති නම්, විනිශ්චය දිනයේදී මගේ ජනතාව වෙනුවෙන් මැදිහත්කරුවෙකු ලෙස මගේ යාච්ඤාව සඟවා ගැනීමට මම කැමැත්තෙමි" යනුවෙන් [සුහයිර්] පැවසීය. "[යාකුබ් බින් ඉබ්‍රාහිම්] අපට [ඉබ්නු අකි ඉබ්නු ෂිහාබ්] [ඔහුගේ මාමා] විසින් [අබු සලාමා බින් අබ්දුර් රහ්මාන්] විසින් [අබු හුරෙයිරා] විසින් [අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ [සෑම නබිවරයෙකුටම යාච්ඤාවක් ඇත, දෙවියන් වහන්සේ කැමති නම් - විනිශ්චය දිනයේදී මගේ ජනතාව වෙනුවෙන් මැදිහත්කරුවෙකු ලෙස මගේ යාච්ඤාව සඟවා ගැනීමට මම කැමැත්තෙමි" යනුවෙන් අපට පැවසීය. මට [Zuhair bin Harb] සහ [Abd bin Humaid], [Zuhair] පැවසුවේ, [Ya'qub bin Ibrahim] අපට [Ibnu Akhi Ibn Shihab] [ඔහුගේ මාමාගෙන්] පවසා ඇති බව මට [Amru bin Abu Sufyan bin Asid-T Jariyah at Abuaqa at] පවසා ඇත. රසූල් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් වෙතින්.
හදීස්
Imam Muslim : 295
و حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ أَنَّ عَمْرَو بْنَ أَبِي سُفْيَانَ بْنِ أَسِيدِ بْنِ جَارِيَةَ الثَّقَفِيَّ أَخْبَرَهُ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ قَالَ لِكَعْبِ الْأَحْبَارِ إِنَّ نَبِيَّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لِكُلِّ نَبِيٍّ دَعْوَةٌ يَدْعُوهَا فَأَنَا أُرِيدُ إِنْ شَاءَ اللَّهُ أَنْ أَخْتَبِئَ دَعْوَتِي شَفَاعَةً لِأُمَّتِي يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَقَالَ كَعْبٌ لِأَبِي هُرَيْرَةَ أَنْتَ سَمِعْتَ هَذَا مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ نَعَمْ
[හර්මලා බින් යාහ්යා] මට [ඉබ්නු වහබ්] [ඉබ්නු ෂිහාබ්] ගෙන් [යූනුස්] මට පැවසූ බව [අම්රු බින් අබු සුෆ්යාන් බින් අසිද් බින් ජාරියා අට්ස්-සකාෆි] ඔහුට පැවසූ බව [අබු හුරෙයිරා] කඅබ් අල්-අහ්බාර්ට පැවසූ බව [හර්මලා බින් යාහ්යා] මට පැවසූ බව ඔහු මට පැවසීය. 'නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණෝ මෙසේ පැවසූහ: 'සෑම නබිවරයෙකුටම ඔහු යාච්ඤා කරන යාච්ඤාවක් තිබේ, එවිට දෙවියන් වහන්සේ කැමති නම් - විනිශ්චය දිනයේදී මගේ ජනතාව වෙනුවෙන් මැදිහත්කරුවෙකු ලෙස මගේ යාච්ඤාව සඟවා ගැනීමට මම කැමැත්තෙමි'. එබැවින් කඅබ් අබු හුරෙයිරාට මෙසේ ඇසීය, 'ඔබ මෙය අල්ලාහ්ගේ දූතයාණෝ (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන්ගෙන් අසා තිබේද?' අබු හුරෙයිරා පිළිතුරු දුන්නේය, 'ඔව්'.
හදීස්
Imam Muslim : 296
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ وَاللَّفْظُ لِأَبِي كُرَيْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِكُلِّ نَبِيٍّ دَعْوَةٌ مُسْتَجَابَةٌ فَتَعَجَّلَ كُلُّ نَبِيٍّ دَعْوَتَهُ وَإِنِّي اخْتَبَأْتُ دَعْوَتِي شَفَاعَةً لِأُمَّتِي يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَهِيَ نَائِلَةٌ إِنْ شَاءَ اللَّهُ مَنْ مَاتَ مِنْ أُمَّتِي لَا يُشْرِكُ بِاللَّهِ شَيْئًا
"[අබු බකර් බින් අබු සයිබා] සහ [අබු කුරෙයිබ්] අපට පවසා ඇති අතර ලෆාජ් අබු කුරෙයිබ්ට අයත් බව ඔවුන් දෙදෙනාම පැවසූහ, [අබු මුආවියා] [අල්-අමාසි] [අබු සාලිහ්] [අබු හුරෙයිරා] වෙතින් අපට පවසා ඇති පරිදි, 'රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් මෙසේ පැවසීය:' සෑම නබිවරයෙකුටම ඵලදායී යාච්ඤාවක් ඇත, එබැවින් සෑම නබිවරයෙකුම ඔහුගේ යාච්ඤාව ඉක්මන් කරයි, ඇත්ත වශයෙන්ම මම විනිශ්චය දිනයේදී මගේ ජනතාව වෙනුවෙන් මැදිහත්කරුවෙකු ලෙස මගේ යාච්ඤාව සඟවන්නෙමි. දෙවියන්ගේ කැමැත්ත පරිදි, මගේ මැදිහත්වීම අල්ලාහ්ට කිසිවක් මග නොහරින මගේ උම්මා අතරින් මියගිය අය ආවරණය කරනු ඇත'.
හදීස්
Imam Muslim : 297
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ عُمَارَةَ وَهُوَ ابْنُ الْقَعْقَاعِ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِكُلِّ نَبِيٍّ دَعْوَةٌ مُسْتَجَابَةٌ يَدْعُو بِهَا فَيُسْتَجَابُ لَهُ فَيُؤْتَاهَا وَإِنِّي اخْتَبَأْتُ دَعْوَتِي شَفَاعَةً لِأُمَّتِي يَوْمَ الْقِيَامَةِ
[කුටයිබා බින් සඊද්] අපට [ජාරිර්] [උමාරා] සිට - එනම් ඉබ්නු අල්-කා'කා' - [අබු සුරා] සිට [අබු හුරෙයිරා] දක්වා - ඔහු මෙසේ පැවසීය, 'රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් මෙසේ පැවසීය, 'සෑම නබිවරයෙකුටම ඔහුගේ යාච්ඤාවට පිළිතුරු ලැබෙන පරිදි සහ පසුව අල්ලාහ් විසින් සාක්ෂාත් කර ගැනීම සඳහා ඔහු කරන ඵලදායී යාච්ඤාවක් ඇත, ඇත්ත වශයෙන්ම මම මගේ යාච්ඤාව විනිශ්චය දිනයේදී මගේ ජනතාව වෙනුවෙන් මැදිහත් වීමක් ලෙස සඟවන්නෙමි'.
හදීස්
Imam Muslim : 298
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ الْعَنْبَرِيُّ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ مُحَمَّدٍ وَهُوَ ابْنُ زِيَادٍ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِكُلِّ نَبِيٍّ دَعْوَةٌ دَعَا بِهَا فِي أُمَّتِهِ فَاسْتُجِيبَ لَهُ وَإِنِّي أُرِيدُ إِنْ شَاءَ اللَّهُ أَنْ أُؤَخِّرَ دَعْوَتِي شَفَاعَةً لِأُمَّتِي يَوْمَ الْقِيَامَةِ
[උබයිදුල්ලාහ් බින් මුආද්ස් අල්-අන්බාරි] අපට [මගේ පියා] [සියුබා] [මුහම්මද්] තුමාගෙන් - එනම් ඉබ්නු සියාද් - අපට පැවසූ බව අපට පවසා ඇත - ඔහු මෙසේ පැවසීය, මම [අබු හුරෙයිරා] මෙසේ පවසනු අසා ඇත්තෙමි, 'රසූලුල්ලාහ් සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් මෙසේ පැවසීය; 'සෑම නබිවරයෙකුටම තම ජනතාව වෙනුවෙන් කරන යාච්ඤාවක් තිබේ, එවිට එය ඔහුට පිළිතුරු දෙනු ලැබේ, ඇත්ත වශයෙන්ම මම - දෙවියන් වහන්සේ කැමති - විනිශ්චය දිනයේදී මගේ ජනතාව වෙනුවෙන් මැදිහත්කරුවෙකු ලෙස මගේ යාච්ඤාව අවසන් කිරීමට කැමතියි'.
හදීස්
Imam Muslim : 299
حَدَّثَنِي أَبُو غَسَّانَ الْمِسْمَعِيُّ وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَانَا وَاللَّفْظُ لِأَبِي غَسَّانَ قَالُوا حَدَّثَنَا مُعَاذٌ يَعْنُونَ ابْنَ هِشَامٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ قَتَادَةَ حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ أَنَّ نَبِيَّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لِكُلِّ نَبِيٍّ دَعْوَةٌ دَعَاهَا لِأُمَّتِهِ وَإِنِّي اخْتَبَأْتُ دَعْوَتِي شَفَاعَةً لِأُمَّتِي يَوْمَ الْقِيَامَةِ و حَدَّثَنِيهِ زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَابْنُ أَبِي خَلَفٍ قَالَ حَدَّثَنَا رَوْحٌ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ قَتَادَةَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ ح و حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ ح و حَدَّثَنِيهِ إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعِيدٍ الْجَوْهَرِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ جَمِيعًا عَنْ مِسْعَرٍ عَنْ قَتَادَةَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ غَيْرَ أَنَّ فِي حَدِيثِ وَكِيعٍ قَالَ قَالَ أُعْطِيَ وَفِي حَدِيثِ أَبِي أُسَامَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الْأَعْلَى حَدَّثَنَا الْمُعْتَمِرُ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَنَسٍ أَنَّ نَبِيَّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فَذَكَرَ نَحْوَ حَدِيثِ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍ
[අබු ගසාන් අල්-මිස්මායි] සහ [මුහම්මද් බින් අල්-මුට්සන්නා] සහ [ඉබ්න් බසිසියාර්] අපට පැවසූ බව ඔහු මට පැවසුවා, ලෆාෂ් අබු ගසාන්ට අයත් බව ඔවුන් පවසනවා, [මුආඩ්ස්] අපට පැවසුවා - ඔවුන් අදහස් කරන්නේ ඉබ්න් හිෂාම් - ඔහු මට පැවසුවා, [කටාදාහි මගේ පියා] මට පැවසුවා [අනස් බින් මලික්] නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් පැවසූ බව ඔහු මට පැවසුවා: 'සෑම නබිවරයෙකුටම තම ජනතාව වෙනුවෙන් කරන යාච්ඤාවක් තිබේ, ඇත්ත වශයෙන්ම මම මගේ යාච්ඤාව විනිශ්චය දිනයේදී මගේ ජනතාව වෙනුවෙන් මැදිහත් වීමක් ලෙස සැඟවීමට කැමතියි'. ඔහු ඒ ගැන මට කිව්වා [සුහයිර් බින් හාර්බ්] සහ [ඉබ්න් අබු කලාෆ්] ඔහු කිව්වා, [රාවු] අපට කිව්වා [කටාදාහි] [සියුබා] අපට කිව්වා මෙම සනද් සමඟ. - තවත් පේළියක එය සඳහන් වෙනවා - [අබු කුරෙයිබ්] අපට [වකී]] පැවසූ බව ඔහු අපට පැවසුවා. - තවත් ආකාරයකින් එය සඳහන් කර ඇත- ඒ ගැන මට [ඉබ්‍රාහිම් බින් සයිද් අල්-ජවුහාරි] මට [අබු උසාමා] [කටාදා] සිට [මිසාර්] දක්වා ඇති සියල්ල මෙම සනද් සමඟ අපට පවසා ඇත, ඔහු පැවසුවේ වාකි' හදීසයේ පමණි, ඔහු පැවසුවේ 'එය ලබා දෙන ලදී' යනුවෙනි. මේ අතර, නබි සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම් තුමාණන්ගේ අබු උසාමාගේ හදීසයේ, ඩෑන් [මුහම්මද් බින් අබ්දුල් අලයි] [ඔහුගේ පියා] [අනස්] සිට [අල්-මුතමීර්] අපට පවසා ඇත්තේ නබි සල්ලල්ලාහු අලයිහි වසල්ලම් පැවසූ බව, පසුව ඔහු [අනස්] සිට එවැනි හදීසයක් [කටාදා] සඳහන් කළ බවයි.
හදීස්
Imam Muslim : 300
و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ أَحْمَدَ بْنِ أَبِي خَلَفٍ حَدَّثَنَا رَوْحٌ حَدَّثَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبُو الزُّبَيْرِ أَنَّهُ سَمِعَ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ يَقُولُا عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِكُلِّ نَبِيٍّ دَعْوَةٌ قَدْ دَعَا بِهَا فِي أُمَّتِهِ وَخَبَأْتُ دَعْوَتِي شَفَاعَةً لِأُمَّتِي يَوْمَ الْقِيَامَةِ
තවද [මුහම්මද් බින් අහමඩ් බින් අබු කලෆ්] අපට පවසා ඇත්තේ [රාවු] අපට [ඉබ්නු ජුරයිජ්] ඔහු අපට [අබු අස්-සුබයිර්] අපට පවසා ඇති බවයි. ඔහු අපට [ජබීර් බින් අබ්දුල්ලාහ්] නබි (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාගෙන් මෙසේ පැවසූ බව අසා ඇති බව අපට [අබු අස්-සුබයිර්] අපට පවසා ඇත: 'සෑම නබිවරයෙකුටම තම ජනතාව වෙනුවෙන් කරන යාච්ඤාවක් ඇත, එබැවින් විනිශ්චය දිනයේදී මගේ ජනතාව වෙනුවෙන් මැදිහත් වීමක් ලෙස මම මගේ යාච්ඤාව සඟවන්නෙමි'.
