Imam Muslim : 281
حَدَّثَنَا حَجَّاجُ بْنُ الشَّاعِرِ حَدَّثَنَا أَبُو أَحْمَدَ الزُّبَيْرِيُّ حَدَّثَنَا قَيْسُ بْنُ سُلَيْمٍ الْعَنْبَرِيُّ قَالَ حَدَّثَنِي يَزِيدُ الْفَقِيرُ حَدَّثَنَا جَابِرُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ قَوْمًا يُخْرَجُونَ مِنْ النَّارِ يَحْتَرِقُونَ فِيهَا إِلَّا دَارَاتِ وُجُوهِهِمْ حَتَّى يَدْخُلُونَ الْجَنَّةَ
Ya gaya mana [Hajjaj bin ash-Sya'ir] ya gaya mana [Abu Ahmad az-Zubairi] ya gaya mana [Qais bin Sulaim al-Anbari] ya ce, ya gaya mini [Yazid al-Faqir] ya gaya mana [Jabir bin Abdullah] ya ce, "Manzon Allah (tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi) ya ce: "Hakika, ana fitar da mutane daga wuta suna ƙonewa a ciki, sai dai idan sun shiga aljanna."
Imam Muslim : 282
و حَدَّثَنَا حَجَّاجُ بْنُ الشَّاعِرِ حَدَّثَنَا الْفَضْلُ بْنُ دُكَيْنٍ حَدَّثَنَا أَبُو عَاصِمٍ يَعْنِي مُحَمَّدَ بْنَ أَبِي أَيُّوبَ قَالَ حَدَّثَنِي يَزِيدُ الْفَقِيرُ قَالَ كُنْتُ قَدْ شَغَفَنِي رَأْيٌ مِنْ رَأْيِ الْخَوَارِجِ فَخَرَجْنَا فِي عِصَابَةٍ ذَوِي عَدَدٍ نُرِيدُ أَنْ نَحُجَّ ثُمَّ نَخْرُجَ عَلَى النَّاسِ قَالَ فَمَرَرْنَا عَلَى الْمَدِينَةِ فَإِذَا جَابِرُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ يُحَدِّثُ الْقَوْمَ جَالِسٌ إِلَى سَارِيَةٍ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فَإِذَا هُوَ قَدْ ذَكَرَ الْجَهَنَّمِيِّينَ قَالَ فَقُلْتُ لَهُ يَا صَاحِبَ رَسُولِ اللَّهِ مَا هَذَا الَّذِي تُحَدِّثُونَ وَاللَّهُ يَقُولُ { إِنَّكَ مَنْ تُدْخِلْ النَّارَ فَقَدْ أَخْزَيْتَهُ } وَ { كُلَّمَا أَرَادُوا أَنْ يَخْرُجُوا مِنْهَا أُعِيدُوا فِيهَا } فَمَا هَذَا الَّذِي تَقُولُونَ قَالَ فَقَالَ أَتَقْرَأُ الْقُرْآنَ قُلْتُ نَعَمْ قَالَ فَهَلْ سَمِعْتَ بِمَقَامِ مُحَمَّدٍ عَلَيْهِ السَّلَام يَعْنِي الَّذِي يَبْعَثُهُ اللَّهُ فِيهِ قُلْتُ نَعَمْ قَالَ فَإِنَّهُ مَقَامُ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمَحْمُودُ الَّذِي يُخْرِجُ اللَّهُ بِهِ مَنْ يُخْرِجُ قَالَ ثُمَّ نَعَتَ وَضْعَ الصِّرَاطِ وَمَرَّ النَّاسِ عَلَيْهِ قَالَ وَأَخَافُ أَنْ لَا أَكُونَ أَحْفَظُ ذَاكَ قَالَ غَيْرَ أَنَّهُ قَدْ زَعَمَ أَنَّ قَوْمًا يَخْرُجُونَ مِنْ النَّارِ بَعْدَ أَنْ يَكُونُوا فِيهَا قَالَ يَعْنِي فَيَخْرُجُونَ كَأَنَّهُمْ عِيدَانُ السَّمَاسِمِ قَالَ فَيَدْخُلُونَ نَهَرًا مِنْ أَنْهَارِ الْجَنَّةِ فَيَغْتَسِلُونَ فِيهِ فَيَخْرُجُونَ كَأَنَّهُمْ الْقَرَاطِيسُ فَرَجَعْنَا قُلْنَا وَيْحَكُمْ أَتُرَوْنَ الشَّيْخَ يَكْذِبُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَرَجَعْنَا فَلَا وَاللَّهِ مَا خَرَجَ مِنَّا غَيْرُ رَجُلٍ وَاحِدٍ أَوْ كَمَا قَالَ أَبُو نُعَيْمٍ
Kuma [Hajjaj bin ash-Syair] ya gaya mana [al-Fadll bin Dukain] ya gaya mana [Abu 'Ashim] - wato Muhammad bin Abu Ayyub - ya ce, [Yazid al-Faqir] ya gaya mini ya ce, "Tunanin Khawarij ya rinjayi ni, sannan muka fita cikin babban rukuni don yin aikin Hajji. Da muka fita muka wuce Madina, sai ya zama cewa [Jabir bin Abdullah] yana ba da labarin hadisin Manzon Allah sallallahu 'alaihi wasallam ga wasu mutane yayin da yake jingina a kan ginshiƙi." Yazil al-Faqir ya sake cewa, "Ba zato ba tsammani ya ambaci al-Jahannamiyyin." Sai na ce masa, 'Ya kai abokin Manzon Allah, mene ne wannan da kake faɗa!' Alhali Allah yana cewa: '(Hakika, duk wanda ka saka a cikin wuta, hakika ka wulakanta shi)' (Q. Ali Imran: 192), da kuma ayar: '(Duk lokacin da suka yi niyyar fitowa daga cikinta, za a mayar da su cikinta)' (Q. As-Sajdah: 20). Me kake cewa?' Jabir ya ce, 'Ka karanta Alƙur'ani?' Muka ce, 'Eh.' Jabir ya sake tambaya, 'Ka ji matsayin Muhammad sallallahu alaihi wasallam, wato mai ceto wanda Allah ya aiko shi da shi?' Na ce, 'Eh.' Sai Jbir ya ce, 'To, wannan shine matsayin Muhammad sallallahu alaihi wasallam, wanda ake yabawa, wanda Allah ke fitar da waɗanda yake fitar da su (daga wuta).' Yazid ya ce, 'Sai Jabir ya nuna shimfida Sirat, kuma mutane suka wuce ta.' Yazid ya ce, 'Kuma na ji tsoro sosai cewa ba zan tsira daga hakan ba.' Duk da haka, Jabir ya kasance yana da yakinin cewa wata ƙungiyar mutane za su fito daga Jahannama bayan sun zauna a wurin na ɗan lokaci.' Jabir ya ce, 'Yana nufin za su fito kamar sandunan gawayi masu launin baƙi.' Jabir ya ci gaba, 'Sannan za su shiga ɗaya daga cikin kogunan Aljanna, su yi wanka a ciki, su fito kamar (farin takarda), mu kuma za mu koma.' Muka ce, 'Kaitonka, shin kana ganin wannan shehin yana ƙarya game da Manzon Allah (tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi)?' Muka koma, kuma Wallahi, babu wanda zai fito daga cikinmu sai mutum ɗaya, ko kuma kamar yadda Abu Na'im ya faɗa.'
Imam Muslim : 283
حَدَّثَنَا هَدَّابُ بْنُ خَالِدٍ الْأَزْدِيُّ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ أَبِي عِمْرَانَ وَثَابِتٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يَخْرُجُ مِنْ النَّارِ أَرْبَعَةٌ فَيُعْرَضُونَ عَلَى اللَّهِ فَيَلْتَفِتُ أَحَدُهُمْ فَيَقُولُ أَيْ رَبِّ إِذْ أَخْرَجْتَنِي مِنْهَا فَلَا تُعِدْنِي فِيهَا فَيُنْجِيهِ اللَّهُ مِنْهَا
Ya gaya mana [Haddab bin Khalid al-Azdi] ya gaya mana [Hammad bin Salamah] daga [Abu Imran] da [Thabit] daga [Anas bin Malik] cewa Manzon Allah sallallahu alaihi wasallam ya ce: "Mutane huɗu sun fito daga wuta, sannan suka fuskanci Allah, sai ɗaya daga cikinsu ya juya, yana cewa, 'Ya Ubangijina, idan ka fitar da ni daga wuta to kada ka mayar da ni ciki.' Sai Allah ya cece shi daga wuta."
Imam Muslim : 284
حَدَّثَنَا أَبُو كَامِلٍ فُضَيْلُ بْنُ حُسَيْنٍ الْجَحْدَرِيُّ وَمُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ الْغُبَرِيُّ وَاللَّفْظُ لِأَبِي كَامِلٍ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَجْمَعُ اللَّهُ النَّاسَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَيَهْتَمُّونَ لِذَلِكَ و قَالَ ابْنُ عُبَيْدٍ فَيُلْهَمُونَ لِذَلِكَ فَيَقُولُونَ لَوْ اسْتَشْفَعْنَا عَلَى رَبِّنَا حَتَّى يُرِيحَنَا مِنْ مَكَانِنَا هَذَا قَالَ فَيَأْتُونَ آدَمَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَيَقُولُونَ أَنْتَ آدَمُ أَبُو الْخَلْقِ خَلَقَكَ اللَّهُ بِيَدِهِ وَنَفَخَ فِيكَ مِنْ رُوحِهِ وَأَمَرَ الْمَلَائِكَةَ فَسَجَدُوا لَكَ اشْفَعْ لَنَا عِنْدَ رَبِّكَ حَتَّى يُرِيحَنَا مِنْ مَكَانِنَا هَذَا فَيَقُولُ لَسْتُ هُنَاكُمْ فَيَذْكُرُ خَطِيئَتَهُ الَّتِي أَصَابَ فَيَسْتَحْيِي رَبَّهُ مِنْهَا وَلَكِنْ ائْتُوا نُوحًا أَوَّلَ رَسُولٍ بَعَثَهُ اللَّهُ قَالَ فَيَأْتُونَ نُوحًا صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَيَقُولُ لَسْتُ هُنَاكُمْ فَيَذْكُرُ خَطِيئَتَهُ الَّتِي أَصَابَ فَيَسْتَحْيِي رَبَّهُ مِنْهَا وَلَكِنْ ائْتُوا إِبْرَاهِيمَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الَّذِي اتَّخَذَهُ اللَّهُ خَلِيلًا فَيَأْتُونَ إِبْرَاهِيمَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَيَقُولُ لَسْتُ هُنَاكُمْ وَيَذْكُرُ خَطِيئَتَهُ الَّتِي أَصَابَ فَيَسْتَحْيِي رَبَّهُ مِنْهَا وَلَكِنْ ائْتُوا مُوسَى صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الَّذِي كَلَّمَهُ اللَّهُ وَأَعْطَاهُ التَّوْرَاةَ قَالَ فَيَأْتُونَ مُوسَى صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَيَقُولُ لَسْتُ هُنَاكُمْ وَيَذْكُرُ خَطِيئَتَهُ الَّتِي أَصَابَ فَيَسْتَحْيِي رَبَّهُ مِنْهَا وَلَكِنْ ائْتُوا عِيسَى رُوحَ اللَّهِ وَكَلِمَتَهُ فَيَأْتُونَ عِيسَى رُوحَ اللَّهِ وَكَلِمَتَهُ فَيَقُولُ لَسْتُ هُنَاكُمْ وَلَكِنْ ائْتُوا مُحَمَّدًا صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَبْدًا قَدْ غُفِرَ لَهُ مَا تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِهِ وَمَا تَأَخَّرَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَيَأْتُونِي فَأَسْتَأْذِنُ عَلَى رَبِّي فَيُؤْذَنُ لِي فَإِذَا أَنَا رَأَيْتُهُ وَقَعْتُ سَاجِدًا فَيَدَعُنِي مَا شَاءَ اللَّهُ فَيُقَالُ يَا مُحَمَّدُ ارْفَعْ رَأْسَكَ قُلْ تُسْمَعْ سَلْ تُعْطَهْ اشْفَعْ تُشَفَّعْ فَأَرْفَعُ رَأْسِي فَأَحْمَدُ رَبِّي بِتَحْمِيدٍ يُعَلِّمُنِيهِ رَبِّي ثُمَّ أَشْفَعُ فَيَحُدُّ لِي حَدًّا فَأُخْرِجُهُمْ مِنْ النَّارِ وَأُدْخِلُهُمْ الْجَنَّةَ ثُمَّ أَعُودُ فَأَقَعُ سَاجِدًا فَيَدَعُنِي مَا شَاءَ اللَّهُ أَنْ يَدَعَنِي ثُمَّ يُقَالُ ارْفَعْ رَأْسَكَ يَا مُحَمَّدُ قُلْ تُسْمَعْ سَلْ تُعْطَهْ اشْفَعْ تُشَفَّعْ فَأَرْفَعُ رَأْسِي فَأَحْمَدُ رَبِّي بِتَحْمِيدٍ يُعَلِّمُنِيهِ ثُمَّ أَشْفَعُ فَيَحُدُّ لِي حَدًّا فَأُخْرِجَهُمْ مِنْ النَّارِ وَأُدْخِلُهُمْ الْجَنَّةَ قَالَ فَلَا أَدْرِي فِي الثَّالِثَةِ أَوْ فِي الرَّابِعَةِ قَالَ فَأَقُولُ يَا رَبِّ مَا بَقِيَ فِي النَّارِ إِلَّا مَنْ حَبَسَهُ الْقُرْآنُ أَيْ وَجَبَ عَلَيْهِ الْخُلُودُ قَالَ ابْنُ عُبَيْدٍ فِي رِوَايَتِهِ قَالَ قَتَادَةُ أَيْ وَجَبَ عَلَيْهِ الْخُلُودُ و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ عَنْ سَعِيدٍ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَجْتَمِعُ الْمُؤْمِنُونَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَيَهْتَمُّونَ بِذَلِكَ أَوْ يُلْهَمُونَ ذَلِكَ بِمِثْلِ حَدِيثِ أَبِي عَوَانَةَ وَقَالَ فِي الْحَدِيثِ ثُمَّ آتِيهِ الرَّابِعَةَ أَوْ أَعُودُ الرَّابِعَةَ فَأَقُولُ يَا رَبِّ مَا بَقِيَ إِلَّا مَنْ حَبَسَهُ الْقُرْآنُ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا مُعَاذُ بْنُ هِشَامٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّ نَبِيَّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يَجْمَعُ اللَّهُ الْمُؤْمِنِينَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَيُلْهَمُونَ لِذَلِكَ بِمِثْلِ حَدِيثِهِمَا وَذَكَرَ فِي الرَّابِعَةِ فَأَقُولُ يَا رَبِّ مَا بَقِيَ فِي النَّارِ إِلَّا مَنْ حَبَسَهُ الْقُرْآنُ أَيْ وَجَبَ عَلَيْهِ الْخُلُودُ
Ya gaya mana [Abu Kamil Fudlail bin Husain al-Jahdari] da [Muhammad bin Ubaid al-Ghubari] da lafazh na Abu Kamil, ya gaya mana [Abu 'Awanah] daga [Qatadah] daga [Anas bin Malik] ya ce, "Manzon Allah sallallahu alaihi wasallam ya ce: "Allah zai tattara 'yan adam a Ranar Alkiyama. A lokacin sun ɗauki tambayar ceto da muhimmanci." Ibn Ubaid ya ce, "An yi musu wahayi zuwa ga tambaya game da hakan. Suka ce, 'Da ma za mu iya roƙon Allah ya yi mana ceto, domin Ya bar mu mu huta daga halin da muke ciki. Sai suka je wurin Annabi Adam Alaihissalam, suka ce, 'Ya Adam! Kai ne uban dukkan mutane. Allah Ya halicce ka da hannuwansa kuma Ya hura ruhi a jikinka kuma Ya umarci mala'iku su yi maka sujada. Ka yi mana addu'a a gaban Ubangijinka, don Ya ba mu damar hutawa daga wannan yanayi'. Adamu ya amsa, 'Ba ni da ikon yin ceto - Sai Adamu ya ambaci kurakuran da ya yi, wanda hakan ya sa shi jin kunyar Allah saboda waɗannan kurakuran - amma ya zo wurin Nuhu, Manzo na farko da Allah ya aiko'. Sai suka je suka ga Annabi Nuhu Alaihissalam, amma ya ce, 'Ba ni da ikon yin ceto - sannan su ambaci kurakuran da ya yi don ya ji kunyar Allah saboda waɗannan kurakuran - amma su zo su ga Annabi Ibrahim Alaihissalam, wanda ake ɗauka a matsayin masoyin Allah.' Suka je suka ga Annabi Ibrahim Alaihissalam, shi ma ya ce, 'Ba ni ne wanda ke da ikon yin ceto ba - sannan ya ambaci kurakuran da ya yi, waɗanda suka sa shi jin kunyar Allah saboda waɗannan kurakuran - amma ya zo ya ga Annabi Musa Alaihissalam, wanda Allah ya yi magana da shi kuma ya ba shi Attaura.' Sun je ganin Annabi Musa Alaihissalam, amma ya kuma ce, 'Ba ni ne wanda ke da ikon yin ceto ba - sannan ya ambaci kurakuran da ya yi, wanda ya sa shi jin kunyar Allah saboda waɗannan kurakuran - amma kai ka zo ka haɗu da Annabi Isa Alaihissalam, ruhun Allah da Kalmarsa.' Sun kuma je su haɗu da Annabi Isa Alaihissalam, ruhun Allah da Kalmominsa. Amma ya kuma ce, 'Ba ni ne wanda ke da ikon yin ceto ba, amma ka je dukkanku ga Muhammadu sallallahu alaihi wasallam, bawan Allah wanda aka gafarta masa zunubansa na baya da na baya.' ya kira ni, sannan ya ce mini: 'Ka ɗaga kanka, Ya Muhammadu! Ka faɗi wani abu, za a ji ka. Ka tambaya, za a yi maka ceto. Sai Allah ya ba ni sharuɗɗan (na mutanen da suka cancanci ceto). mutanen Jahannama ka sanya su Aljanna. Sai na sake yin sujada. Sai Allah ya kira ni kamar yadda Ya so sannan ya ce mini: 'Ka ɗaga kanka, Ya Muhammadu! Ka faɗi, za a ji ka. Ka tambaya, tabbas za a ba ka.' Yi addu'a, tabbas zan karɓi ceton da ka nema." Mai ba da labari na Hadisi ya ce, "Ban sani ba ko zai zama karo na uku ko na huɗu. Ya ce: "Ya Ubangijina! Waɗanda har yanzu suna cikin Jahannama su ne kawai waɗanda Alƙur'ani ya tsare su, wato mutanen da ake tsammanin za su zauna a cikin Jahannama." Ibn Ubaid ya ambata a cikin labarinsa, 'Qatadah ya ce, "Yana nufin cewa dole ne ya kasance har abada a cikinta." Kuma ya gaya mana [Muhammad bin al-Mutsanna] da [Muhammad bin Basysyar] duk sun ce, sun gaya mana [Ibnu Abu Adi] daga [Sa'id] daga [Qatadah] daga [Anas] ya ce, "Manzon Allah sallallahu alaihi wasallam] ya ce: "Muminai sun taru a Ranar Alƙiyama, sannan suka lura da wannan, ko kuma wannan ya yi musu wahayi," kamar yadda yake a cikin hadisin Abu Awanah." Ya gaya mana [Muhammad bin al-Mutsanna] ya gaya mana [Mu'adz bin Hisham] ya ce, ya gaya mana [mahaifina] daga [Qatadah] daga [Anas bin Malik] cewa Annabin Allah sallallahu alaihi wasallam ya ce: "Allah ya tara muminai a Ranar Alkiyama, sannan aka yi musu wahayi zuwa ga wannan," kamar yadda hadisi na biyu ya ce." Kuma ya ambaci karo na huɗu, "Sai na ce, 'Ya Ubangijina, babu abin da ya rage a cikin wuta sai ga waɗanda Alƙur'ani ya tsare. Ma'anar ita ce dole ne ta kasance har abada a cikinta."
Imam Muslim : 285
و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مِنْهَالٍ الضَّرِيرُ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ أَبِي عَرُوبَةَ وَهِشَامٌ صَاحِبُ الدَّسْتَوَائِيِّ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ح و حَدَّثَنِي أَبُو غَسَّانَ الْمِسْمَعِيُّ وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى قَالَا حَدَّثَنَا مُعَاذٌ وَهُوَ ابْنُ هِشَامٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ قَتَادَةَ حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يَخْرُجُ مِنْ النَّارِ مَنْ قَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَكَانَ فِي قَلْبِهِ مِنْ الْخَيْرِ مَا يَزِنُ شَعِيرَةً ثُمَّ يَخْرُجُ مِنْ النَّارِ مَنْ قَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَكَانَ فِي قَلْبِهِ مِنْ الْخَيْرِ مَا يَزِنُ بُرَّةً ثُمَّ يَخْرُجُ مِنْ النَّارِ مَنْ قَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَكَانَ فِي قَلْبِهِ مِنْ الْخَيْرِ مَا يَزِنُ ذَرَّةً زَادَ ابْنُ مِنْهَالٍ فِي رِوَايَتِهِ قَالَ يَزِيدُ فَلَقِيتُ شُعْبَةَ فَحَدَّثْتُهُ بِالْحَدِيثِ فَقَالَ شُعْبَةُ حَدَّثَنَا بِهِ قَتَادَةُ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِالْحَدِيثِ إِلَّا أَنَّ شُعْبَةَ جَعَلَ مَكَانَ الذَّرَّةِ ذُرَةً قَالَ يَزِيدُ صَحَّفَ فِيهَا أَبُو بِسْطَامَ
Kuma ya gaya mana [Muhammad bin Minhal adl-Dlarir] ya gaya mana [Yazid bin zurai'] ya gaya mana [Sa'id bin Abu 'Arubah] da abokin [Hisyam] ad-Dastawai, daga [Qatadah] daga [Anas bin Malik] ya ce, "Manzon Allah sallallahu alaihi wasallam ya ce. (a wata ruwayar an ambaci) Kuma ya gaya mini [Abu Ghassan al-Misma'I] da [Muhammad bin al-Mutsanna] duk sun ce, sun gaya mana [Mu'adz] kuma shi ne Ibn Hisham, ya ce, sun gaya mini [mahaifina] daga [Qatadah] ya gaya mana [Anas bin Malik] cewa Annabi sallallahu alaihi wasallam ya ce: "Za a fito daga wuta, waɗanda suka ce, 'Laa Ilaaha Illaahu (Babu wani allah da ke da ikon bauta wa banda Allah)', kuma a cikin zuciyarsa akwai alheri mai nauyi kamar alkama. Sai ya fito daga wuta wanda ya ce, 'Laa Ilaaha Ilaahu (Babu abin bautawa sai Allah)', kuma a cikin zuciyarsa akwai alheri mai nauyi kamar gero. Sannan zai fito daga wuta, mutumin da ya ce, 'Laa Ilaaha Illaahu (Babu abin bautawa sai Allah)', kuma a cikin zuciyarsa akwai alheri mai nauyi kamar ƙwayar hatsi." Sai Ibnul Minhal ya ƙara a cikin riwayarsa; [Yazid] ya ce, "Na haɗu da Syu'bah, sannan na gaya masa hadisin, sannan [Syu'bah] ya ce, '[Qatadah] ya ba mu labarinsa daga [Anas bin Malik] daga Annabi sallallahu 'alaihi Wasallam' da wannan hadisin, 'kawai Syu'bah ya kira Dzarrah Dzurrah.' Yazid ya ce, 'Abu Bistham ya rubuta masa kuskure.'
Imam Muslim : 286
حَدَّثَنَا أَبُو الرَّبِيعِ الْعَتَكِيُّ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ حَدَّثَنَا مَعْبَدُ بْنُ هِلَالٍ الْعَنَزِيُّ ح و حَدَّثَنَاه سَعِيدُ بْنُ مَنْصُورٍ وَاللَّفْظُ لَهُ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ حَدَّثَنَا مَعْبَدُ بْنُ هِلَالٍ الْعَنَزِيُّ قَالَ انْطَلَقْنَا إِلَى أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ وَتَشَفَّعْنَا بِثَابِتٍ فَانْتَهَيْنَا إِلَيْهِ وَهُوَ يُصَلِّي الضُّحَى فَاسْتَأْذَنَ لَنَا ثَابِتٌ فَدَخَلْنَا عَلَيْهِ وَأَجْلَسَ ثَابِتًا مَعَهُ عَلَى سَرِيرِهِ فَقَالَ لَهُ يَا أَبَا حَمْزَةَ إِنَّ إِخْوَانَكَ مِنْ أَهْلِ الْبَصْرَةِ يَسْأَلُونَكَ أَنْ تُحَدِّثَهُمْ حَدِيثَ الشَّفَاعَةِ قَالَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدٌ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا كَانَ يَوْمُ الْقِيَامَةِ مَاجَ النَّاسُ بَعْضُهُمْ إِلَى بَعْضٍ فَيَأْتُونَ آدَمَ فَيَقُولُونَ لَهُ اشْفَعْ لِذُرِّيَّتِكَ فَيَقُولُ لَسْتُ لَهَا وَلَكِنْ عَلَيْكُمْ بِإِبْرَاهِيمَ عَلَيْهِ السَّلَام فَإِنَّهُ خَلِيلُ اللَّهِ فَيَأْتُونَ إِبْرَاهِيمَ فَيَقُولُ لَسْتُ لَهَا وَلَكِنْ عَلَيْكُمْ بِمُوسَى عَلَيْهِ السَّلَام فَإِنَّهُ كَلِيمُ اللَّهِ فَيُؤْتَى مُوسَى فَيَقُولُ لَسْتُ لَهَا وَلَكِنْ عَلَيْكُمْ بِعِيسَى عَلَيْهِ السَّلَام فَإِنَّهُ رُوحُ اللَّهِ وَكَلِمَتُهُ فَيُؤتَى عِيسَى فَيَقُولُ لَسْتُ لَهَا وَلَكِنْ عَلَيْكُمْ بِمُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأُوتَى فَأَقُولُ أَنَا لَهَا فَأَنْطَلِقُ فَأَسْتَأْذِنُ عَلَى رَبِّي فَيُؤْذَنُ لِي فَأَقُومُ بَيْنَ يَدَيْهِ فَأَحْمَدُهُ بِمَحَامِدَ لَا أَقْدِرُ عَلَيْهِ الْآنَ يُلْهِمُنِيهِ اللَّهُ ثُمَّ أَخِرُّ لَهُ سَاجِدًا فَيُقَالُ لِي يَا مُحَمَّدُ ارْفَعْ رَأْسَكَ وَقُلْ يُسْمَعْ لَكَ وَسَلْ تُعْطَهْ وَاشْفَعْ تُشَفَّعْ فَأَقُولُ رَبِّ أُمَّتِي أُمَّتِي فَيُقَالُ انْطَلِقْ فَمَنْ كَانَ فِي قَلْبِهِ مِثْقَالُ حَبَّةٍ مِنْ بُرَّةٍ أَوْ شَعِيرَةٍ مِنْ إِيمَانٍ فَأَخْرِجْهُ مِنْهَا فَأَنْطَلِقُ فَأَفْعَلُ ثُمَّ أَرْجِعُ إِلَى رَبِّي فَأَحْمَدُهُ بِتِلْكَ الْمَحَامِدِ ثُمَّ أَخِرُّ لَهُ سَاجِدًا فَيُقَالُ لِي يَا مُحَمَّدُ ارْفَعْ رَأْسَكَ وَقُلْ يُسْمَعْ لَكَ وَسَلْ تُعْطَهْ وَاشْفَعْ تُشَفَّعْ فَأَقُولُ أُمَّتِي أُمَّتِي فَيُقَالُ لِي انْطَلِقْ فَمَنْ كَانَ فِي قَلْبِهِ مِثْقَالُ حَبَّةٍ مِنْ خَرْدَلٍ مِنْ إِيمَانٍ فَأَخْرِجْهُ مِنْهَا فَأَنْطَلِقُ فَأَفْعَلُ ثُمَّ أَعُودُ إِلَى رَبِّي فَأَحْمَدُهُ بِتِلْكَ الْمَحَامِدِ ثُمَّ أَخِرُّ لَهُ سَاجِدًا فَيُقَالُ لِي يَا مُحَمَّدُ ارْفَعْ رَأْسَكَ وَقُلْ يُسْمَعْ لَكَ وَسَلْ تُعْطَهْ وَاشْفَعْ تُشَفَّعْ فَأَقُولُ يَا رَبِّ أُمَّتِي أُمَّتِي فَيُقَالُ لِي انْطَلِقْ فَمَنْ كَانَ فِي قَلْبِهِ أَدْنَى أَدْنَى أَدْنَى مِنْ مِثْقَالِ حَبَّةٍ مِنْ خَرْدَلٍ مِنْ إِيمَانٍ فَأَخْرِجْهُ مِنْ النَّارِ فَأَنْطَلِقُ فَأَفْعَلُ هَذَا حَدِيثُ أَنَسٍ الَّذِي أَنْبَأَنَا بِهِ فَخَرَجْنَا مِنْ عِنْدِهِ فَلَمَّا كُنَّا بِظَهْرِ الْجَبَّانِ قُلْنَا لَوْ مِلْنَا إِلَى الْحَسَنِ فَسَلَّمْنَا عَلَيْهِ وَهُوَ مُسْتَخْفٍ فِي دَارِ أَبِي خَلِيفَةَ قَالَ فَدَخَلْنَا عَلَيْهِ فَسَلَّمْنَا عَلَيْهِ فَقُلْنَا يَا أَبَا سَعِيدٍ جِئْنَا مِنْ عِنْدِ أَخِيكَ أَبِي حَمْزَةَ فَلَمْ نَسْمَعْ مِثْلَ حَدِيثٍ حَدَّثَنَاهُ فِي الشَّفَاعَةِ قَالَ هِيَهِ فَحَدَّثْنَاهُ الْحَدِيثَ فَقَالَ هِيَهِ قُلْنَا مَا زَادَنَا قَالَ قَدْ حَدَّثَنَا بِهِ مُنْذُ عِشْرِينَ سَنَةً وَهُوَ يَوْمَئِذٍ جَمِيعٌ وَلَقَدْ تَرَكَ شَيْئًا مَا أَدْرِي أَنَسِيَ الشَّيْخُ أَوْ كَرِهَ أَنْ يُحَدِّثَكُمْ فَتَتَّكِلُوا قُلْنَا لَهُ حَدِّثْنَا فَضَحِكَ وَقَالَ { خُلِقَ الْإِنْسَانُ مِنْ عَجَلٍ } مَا ذَكَرْتُ لَكُمْ هَذَا إِلَّا وَأَنَا أُرِيدُ أَنْ أُحَدِّثَكُمُوهُ ثُمَّ أَرْجِعُ إِلَى رَبِّي فِي الرَّابِعَةِ فَأَحْمَدُهُ بِتِلْكَ الْمَحَامِدِ ثُمَّ أَخِرُّ لَهُ سَاجِدًا فَيُقَالُ لِي يَا مُحَمَّدُ ارْفَعْ رَأْسَكَ وَقُلْ يُسْمَعْ لَكَ وَسَلْ تُعْطَ وَاشْفَعْ تُشَفَّعْ فَأَقُولُ يَا رَبِّ ائْذَنْ لِي فِيمَنْ قَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ قَالَ لَيْسَ ذَاكَ لَكَ أَوْ قَالَ لَيْسَ ذَاكَ إِلَيْكَ وَلَكِنْ وَعِزَّتِي وَكِبْرِيَائِي وَعَظَمَتِي وَجِبْرِيَائِي لَأُخْرِجَنَّ مَنْ قَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ قَالَ فَأَشْهَدُ عَلَى الْحَسَنِ أَنَّهُ حَدَّثَنَا بِهِ أَنَّهُ سَمِعَ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ أُرَاهُ قَالَ قَبْلَ عِشْرِينَ سَنَةً وَهُوَ يَوْمِئِذٍ جَمِيعٌ
Ya gaya mana [Abu ar-Rabi' al-'Ataki] ya gaya mana [Hammad bin Zaid] ya gaya mana [Ma'bad bin Hilal al-'Anazi] - a wani layin, ya gaya mana [Sa'id bin Manshur] wannan lafad daga gare shi ne, ya gaya mana [Hammad bin Zaid] ya gaya mana [Ma'bad bin Hilal al-'Anazi] ya ce, "Mun je ganin [Anas bin Malik], kuma muka nemi taimako daga Thabit, lokacin da muka isa can sai ya zama yana addu'a da farko. Sai Thabit ya nemi izini sai muka shiga ganin Anas muka nemi Thabit ya zauna inda yake zaune, sai Thabit ya ce wa Anas, "Ya Abu Hamzah, hakika 'yan'uwanka daga mutanen Basrah suna roƙonka ka gaya musu game da hadisin ceto." Sai Anas ya ce, "Muhammad sallallahu alaihi wasallam ya ba mu hadisi, ya ce: 'Idan Ranar Alkiyama ta zo, mutane za su yi karo da wasu, sannan su zo wurin Adam su ce da shi. shi, 'Ku yi wa 'ya'yanku addu'a'. Sai ya ce, 'Ba ni ne wanda ke da ikon yin addu'a ba, amma ku je wurin Ibrahim Alaihissalam, domin shi masoyin mai rahama ne.' Sai suka zo wurin Ibrahim, sai ya amsa, 'Ba ni ne wanda ke da ikon yin addu'a ba, amma ku je wurin Musa Alaihissalam, domin shi ne Kalimullah.' Sai aka zo wurin Musa, sai ya amsa, 'Ba ni ne wanda ke da ikon yin addu'a ba, amma ku je wurin Isa Alaihissalam, domin shi ne ruhin Allah da Kalmarsa. Sai aka zo wurin Yesu, sai ya amsa, 'Ba ni ne wanda ke da ikon yin addu'a ba, amma ku zo wurin Muhammadu sallallahu alaihi wasallam'. Sai aka ziyarci Muhammadu. Sai na ce, 'Ni ne wanda ke da ikon yin addu'a, sai na je na nemi izini daga Ubangijina, sannan aka bar ni in bayyana. Na tsaya a gabansa, na yabe shi da yabo wanda ba zan iya furtawa yanzu ba. Allah ya ba ni wahayi. Sai na yi sujada a gare shi. Sai aka ce mini: 'Ya Muhammadu, ka ɗaga kanka, ka yi magana za a ji ka, ka roƙa za a ba ka, ka nemi ceto za a ba ka.' Sai na ce, 'Ya Ubangijina, ummata - ummata.' Sai ya ce, 'Jeka. Duk wanda yake da nauyin ƙwayar alkama ko gero a cikin zuciyarsa na imani, to ka fitar da shi daga wuta!' Sai na tafi na yi umarninsa, sannan na koma ga Ubangijina. Sai na yabe shi da waɗannan yabo, sannan na faɗi na yi masa sujada. Sai aka ce mini: 'Ya Muhammadu, ka ɗaga kanka, ka yi magana za a ji ka, ka roƙa za a ba ka, ka nemi ceto za a ba ka.' Sai na ce, 'Mutanena, mutanena.' Sai aka ce mini: 'Jeka, duk wanda yake da nauyin ƙwayar zarra a cikin zuciyarsa, ka fitar da shi daga wuta.' Sai na tafi na aiwatar da umarninSa, sannan na koma ga Ubangijina, sannan na yabe Shi da waɗannan yabo, sannan na faɗi na yi masa sujada. Sai aka ce mini: 'Ya Muhammadu, ka ɗaga kanka, ka yi magana za a ji ka, ka roƙa za a ba ka, ka nemi ceto za a ba ka.' Sai na ce, 'Ya Ubangijina, (ka ceci) mutanena, mutanena.' Sai aka ce mini: 'Ka tafi. Duk wanda ke da ƙaramin ƙwayar imani a cikin zuciyarsa, ka fitar da shi daga wuta.' Sai na tafi don in cika umarninSa." Wannan shine hadisin Anas wanda ya ba mu labari. Sai muka fito daga gefensa, lokacin da muke cikin kabari, sai muka ce, 'Da mun koma kai tsaye ga (ra'ayin) al-Hasan (al-Bashri), sai muka gaishe shi yayin da yake ɓuya a gidan Abu Khalifah (to da ya fi aminci)'. Ya sake cewa, 'Sannan muka ziyarce shi, sannan muka gaishe shi. Muka ce, 'Ya Abu Sa'id, mun fito ne daga gefen ɗan'uwanka, Abu Hamza, ba mu taɓa jin wani abu kamar hadisin da ya gaya mana game da ceto ba.' Abu Sa'id ya ce, 'Menene wannan (ka faɗa mini)'. Sai muka gaya masa hadisin. Sai Abu Sa'id ya ce, 'Ka ƙara.' Sai muka ce, 'Ba ya ƙara mana komai.' Sai Abu Sa'id ya ce, 'Ya gaya mana shekaru ashirin da suka wuce, sannan ya tattara dukkan labaransa, kuma ya bar wasu. Ban sani ba ko Shaihin (Anas/Abu Hamzah) ya manta ko ya ƙi gaya maka don haka kana dogara da ni.' Muka ce, 'Ka faɗa mana.' Sai Abu Sa'id ya yi dariya yayin da yake karantawa: '(An halicci mutane (suna da ɗabi'ar) gaggawa) (Q. Al Anbiya: 37). Ban ambaci wannan ayar a gare ka ba sai don ina so in gaya maka (hadisi ne): 'Sannan na koma ga Ubangijina a karo na huɗu, sannan na yabe Shi da waɗannan yabo, sannan na yi sujada. Sai aka ce mini: 'Ya Muhammadu, ka ɗaga kanka, ka yi magana za a ji ka, ka roƙa za a ba ka, ka nemi ceto za a ba ka.' Sai na ce, 'Ya Ubangijina, ka ba ni izini (daga wuta) ga wanda ya ce, 'Laa Ilaaha Ilaahu (Babu wani abin bautawa sai Allah)'. Allah ya amsa: 'Wannan ba hakkinka ba ne,' ko kuma 'wannan ba hakki ba ne da aka ba ka, amma da ƙarfina, girmana, girmana, da ikona, zan kore mutumin da ya ce, 'Laa Ilaaha Ilaahu (Babu wani abin bautawa sai Allah)'. Mai ba da labari ya ce, 'To, ina shaida a madadin [al-Hasan], cewa ya ba mu labarin cewa ya ji [Anas bin Malik]. Ina tsammanin Abu Sa'id ya ce, 'Kafin shekaru ashirin, kuma a lokacin ya tattara dukkan labaransa.'
Imam Muslim : 287
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَمُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ وَاتَّفَقَا فِي سِيَاقِ الْحَدِيثِ إِلَّا مَا يَزِيدُ أَحَدُهُمَا مِنْ الْحَرْفِ بَعْدَ الْحَرْفِ قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بِشْرٍ حَدَّثَنَا أَبُو حَيَّانَ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أُتِيَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَوْمًا بِلَحْمٍ فَرُفِعَ إِلَيْهِ الذِّرَاعُ وَكَانَتْ تُعْجِبُهُ فَنَهَسَ مِنْهَا نَهْسَةً فَقَالَ أَنَا سَيِّدُ النَّاسِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَهَلْ تَدْرُونَ بِمَ ذَاكَ يَجْمَعُ اللَّهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ الْأَوَّلِينَ وَالْآخِرِينَ فِي صَعِيدٍ وَاحِدٍ فَيُسْمِعُهُمْ الدَّاعِي وَيَنْفُذُهُمْ الْبَصَرُ وَتَدْنُو الشَّمْسُ فَيَبْلُغُ النَّاسَ مِنْ الْغَمِّ وَالْكَرْبِ مَا لَا يُطِيقُونَ وَمَا لَا يَحْتَمِلُونَ فَيَقُولُ بَعْضُ النَّاسِ لِبَعْضٍ أَلَا تَرَوْنَ مَا أَنْتُمْ فِيهِ أَلَا تَرَوْنَ مَا قَدْ بَلَغَكُمْ أَلَا تَنْظُرُونَ مَنْ يَشْفَعُ لَكُمْ إِلَى رَبِّكُمْ فَيَقُولُ بَعْضُ النَّاسِ لِبَعْضٍ ائْتُوا آدَمَ فَيَأْتُونَ آدَمَ فَيَقُولُونَ يَا آدَمُ أَنْتَ أَبُو الْبَشَرِ خَلَقَكَ اللَّهُ بِيَدِهِ وَنَفَخَ فِيكَ مِنْ رُوحِهِ وَأَمَرَ الْمَلَائِكَةَ فَسَجَدُوا لَكَ اشْفَعْ لَنَا إِلَى رَبِّكَ أَلَا تَرَى إِلَى مَا نَحْنُ فِيهِ أَلَا تَرَى إِلَى مَا قَدْ بَلَغَنَا فَيَقُولُ آدَمُ إِنَّ رَبِّي غَضِبَ الْيَوْمَ غَضَبًا لَمْ يَغْضَبْ قَبْلَهُ مِثْلَهُ وَلَنْ يَغْضَبَ بَعْدَهُ مِثْلَهُ وَإِنَّهُ نَهَانِي عَنْ الشَّجَرَةِ فَعَصَيْتُهُ نَفْسِي نَفْسِي اذْهَبُوا إِلَى غَيْرِي اذْهَبُوا إِلَى نُوحٍ فَيَأْتُونَ نُوحًا فَيَقُولُونَ يَا نُوحُ أَنْتَ أَوَّلُ الرُّسُلِ إِلَى الْأَرْضِ وَسَمَّاكَ اللَّهُ عَبْدًا شَكُورًا اشْفَعْ لَنَا إِلَى رَبِّكَ أَلَا تَرَى مَا نَحْنُ فِيهِ أَلَا تَرَى مَا قَدْ بَلَغَنَا فَيَقُولُ لَهُمْ إِنَّ رَبِّي قَدْ غَضِبَ الْيَوْمَ غَضَبًا لَمْ يَغْضَبْ قَبْلَهُ مِثْلَهُ وَلَنْ يَغْضَبَ بَعْدَهُ مِثْلَهُ وَإِنَّهُ قَدْ كَانَتْ لِي دَعْوَةٌ دَعَوْتُ بِهَا عَلَى قَوْمِي نَفْسِي نَفْسِي اذْهَبُوا إِلَى إِبْرَاهِيمَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَيَأْتُونَ إِبْرَاهِيمَ فَيَقُولُونَ أَنْتَ نَبِيُّ اللَّهِ وَخَلِيلُهُ مِنْ أَهْلِ الْأَرْضِ اشْفَعْ لَنَا إِلَى رَبِّكَ أَلَا تَرَى إِلَى مَا نَحْنُ فِيهِ أَلَا تَرَى إِلَى مَا قَدْ بَلَغَنَا فَيَقُولُ لَهُمْ إِبْرَاهِيمُ إِنَّ رَبِّي قَدْ غَضِبَ الْيَوْمَ غَضَبًا لَمْ يَغْضَبْ قَبْلَهُ مِثْلَهُ وَلَا يَغْضَبُ بَعْدَهُ مِثْلَهُ وَذَكَرَ كَذَبَاتِهِ نَفْسِي نَفْسِي اذْهَبُوا إِلَى غَيْرِي اذْهَبُوا إِلَى مُوسَى فَيَأْتُونَ مُوسَى صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَيَقُولُونَ يَا مُوسَى أَنْتَ رَسُولُ اللَّهِ فَضَّلَكَ اللَّهُ بِرِسَالَاتِهِ وَبِتَكْلِيمِهِ عَلَى النَّاسِ اشْفَعْ لَنَا إِلَى رَبِّكَ أَلَا تَرَى إِلَى مَا نَحْنُ فِيهِ أَلَا تَرَى مَا قَدْ بَلَغَنَا فَيَقُولُ لَهُمْ مُوسَى صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ رَبِّي قَدْ غَضِبَ الْيَوْمَ غَضَبًا لَمْ يَغْضَبْ قَبْلَهُ مِثْلَهُ وَلَنْ يَغْضَبَ بَعْدَهُ مِثْلَهُ وَإِنِّي قَتَلْتُ نَفْسًا لَمْ أُومَرْ بِقَتْلِهَا نَفْسِي نَفْسِي اذْهَبُوا إِلَى عِيسَى صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَيَأْتُونَ عِيسَى فَيَقُولُونَ يَا عِيسَى أَنْتَ رَسُولُ اللَّهِ وَكَلَّمْتَ النَّاسَ فِي الْمَهْدِ وَكَلِمَةٌ مِنْهُ أَلْقَاهَا إِلَى مَرْيَمَ وَرُوحٌ مِنْهُ فَاشْفَعْ لَنَا إِلَى رَبِّكَ أَلَا تَرَى مَا نَحْنُ فِيهِ أَلَا تَرَى مَا قَدْ بَلَغَنَا فَيَقُولُ لَهُمْ عِيسَى صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ رَبِّي قَدْ غَضِبَ الْيَوْمَ غَضَبًا لَمْ يَغْضَبْ قَبْلَهُ مِثْلَهُ وَلَنْ يَغْضَبَ بَعْدَهُ مِثْلَهُ وَلَمْ يَذْكُرْ لَهُ ذَنْبًا نَفْسِي نَفْسِي اذْهَبُوا إِلَى غَيْرِي اذْهَبُوا إِلَى مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَيَأْتُونِّي فَيَقُولُونَ يَا مُحَمَّدُ أَنْتَ رَسُولُ اللَّهِ وَخَاتَمُ الْأَنْبِيَاءِ وَغَفَرَ اللَّهُ لَكَ مَا تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِكَ وَمَا تَأَخَّرَ اشْفَعْ لَنَا إِلَى رَبِّكَ أَلَا تَرَى مَا نَحْنُ فِيهِ أَلَا تَرَى مَا قَدْ بَلَغَنَا فَأَنْطَلِقُ فَآتِي تَحْتَ الْعَرْشِ فَأَقَعُ سَاجِدًا لِرَبِّي ثُمَّ يَفْتَحُ اللَّهُ عَلَيَّ وَيُلْهِمُنِي مِنْ مَحَامِدِهِ وَحُسْنِ الثَّنَاءِ عَلَيْهِ شَيْئًا لَمْ يَفْتَحْهُ لِأَحَدٍ قَبْلِي ثُمَّ يُقَالُ يَا مُحَمَّدُ ارْفَعْ رَأْسَكَ سَلْ تُعْطَهْ اشْفَعْ تُشَفَّعْ فَأَرْفَعُ رَأْسِي فَأَقُولُ يَا رَبِّ أُمَّتِي أُمَّتِي فَيُقَالُ يَا مُحَمَّدُ أَدْخِلْ الْجَنَّةَ مِنْ أُمَّتِكَ مَنْ لَا حِسَابَ عَلَيْهِ مِنْ الْبَابِ الْأَيْمَنِ مِنْ أَبْوَابِ الْجَنَّةِ وَهُمْ شُرَكَاءُ النَّاسِ فِيمَا سِوَى ذَلِكَ مِنْ الْأَبْوَابِ وَالَّذِي نَفْسُ مُحَمَّدٍ بِيَدِهِ إِنَّ مَا بَيْنَ الْمِصْرَاعَيْنِ مِنْ مَصَارِيعِ الْجَنَّةِ لَكَمَا بَيْنَ مَكَّةَ وَهَجَرٍ أَوْ كَمَا بَيْنَ مَكَّةَ وَبُصْرَى و حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ عُمَارَةَ بْنِ الْقَعْقَاعِ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ وُضِعَتْ بَيْنَ يَدَيْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَصْعَةٌ مِنْ ثَرِيدٍ وَلَحْمٍ فَتَنَاوَلَ الذِّرَاعَ وَكَانَتْ أَحَبَّ الشَّاةِ إِلَيْهِ فَنَهَسَ نَهْسَةً فَقَالَ أَنَا سَيِّدُ النَّاسِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ ثُمَّ نَهَسَ أُخْرَى فَقَالَ أَنَا سَيِّدُ النَّاسِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَلَمَّا رَأَى أَصْحَابَهُ لَا يَسْأَلُونَهُ قَالَ أَلَا تَقُولُونَ كَيْفَهْ قَالُوا كَيْفَهْ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ يَقُومُ النَّاسُ لِرَبِّ الْعَالَمِينَ وَسَاقَ الْحَدِيثَ بِمَعْنَى حَدِيثِ أَبِي حَيَّانَ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ وَزَادَ فِي قِصَّةِ إِبْرَاهِيمَ فَقَالَ وَذَكَرَ قَوْلَهُ فِي الْكَوْكَبِ { هَذَا رَبِّي } و قَوْله لِآلِهَتِهِمْ { بَلْ فَعَلَهُ كَبِيرُهُمْ هَذَا } و قَوْله { إِنِّي سَقِيمٌ } قَالَ وَالَّذِي نَفْسُ مُحَمَّدٍ بِيَدِهِ إِنَّ مَا بَيْنَ الْمِصْرَاعَيْنِ مِنْ مَصَارِيعِ الْجَنَّةِ إِلَى عِضَادَتَيْ الْبَابِ لَكَمَا بَيْنَ مَكَّةَ وَهَجَرٍ أَوْ هَجَرٍ وَمَكَّةَ قَالَ لَا أَدْرِي أَيَّ ذَلِكَ قَالَ
An gaya mana ta hanyar [Abu Bakr bin Abu Syaibah] da [Muhammad bin Abdullah bin Numair] kuma dukkansu sun yarda da tsarin jimlolin hadisin, sai dai cewa ɗayansu ya ƙara wani abu a cikin siffar wasiƙa bayan wasiƙa. Dukansu suka ce, ya gaya mana [Muhammad bin Bisyr] ya gaya mana [Abu Hayyan] daga [Abu Zur'ah] daga [Abu Hurairah] ya ce, "(Mun kasance tare da Manzon Allah a wata gayyata), sannan ya ba shi nama (akuya) - wannan naman ya kasance yana da farin jini a wurinsa - sannan ya ɗan cizo daga ciki ya ce: "Ni ne mai mulkin dukkan mutane a Ranar Ƙiyama, shin kun san dalilin haka? Allah yana tattara dukkan mutane daga gaba da baya su zo a kan fili ɗaya na ƙasa, domin mai kira ya sanar da su duka, kuma gani zai iya ganinsu, kuma rana ta kusanto su. (Sai mutane suka fuskanci baƙin ciki da firgici har zuwa iyakar da ba za su iya jurewa ba su kuma yi haƙuri), sai wasu daga cikinsu suka ce wa wasu, 'Ba ka da ra'ayi game da halin da kake ciki da abin da ya same ka?!' Shin ba ka da ra'ayi, wa zai iya yi maka ceto a wurin Ubangijinka? Wasu daga cikinsu suka ce (wa wasu), 'Ka je wurin babanka Adamu.' Sai suka je wurinsa suka ce, 'Ya Adam! Kai ne uban dukkan mutane, Allah ya halicce ka da hannunsa kuma ya hura maka daga ruhinsa, kuma ya umurci mala'iku suka yi maka sujada, Allah kuma ya sanya ka a Aljanna, ba za ka iya yi mana ceto a wurin Ubangijinka ba? Shin ba ka ga halin da muke ciki da abin da ya same mu ba?' Sai ya ce, 'Hakika, wata rana Ubangijina ya yi fushi da fushi wanda bai taɓa yin fushi ba a da, kuma bai taɓa yin fushi ba tun daga lokacin. Allah ya hana ni daga wata bishiya, amma na yi rashin biyayya. Ni da kaina ina buƙatar ceto, don Allah ka je ka ga wani banda ni, ka je ka ga Nuhu.' Sai suka haɗu da Nuhu suka ce, 'Ya Nuhu! Kai ne manzo na farko daga cikin mazauna duniya, kuma Allah ya sanya ka bawa mai godiya. Ba za ka iya roƙon Ubangijinka ya yi mana ceto ba? Shin ba ka ga yanayinmu da abin da ya same mu ba?' Sai ya amsa, 'Hakika, wata rana Ubangijina ya yi fushi da fushi wanda bai taɓa yin fushi haka ba kuma bai taɓa yin fushi ba bayan haka. Hakika, ina da addu'a ɗaya da na yi amfani da ita wajen halaka mutanena. Ni da kaina ina buƙatar ceto, je ka ga wani banda ni! Je ka ga Ibrahim!' Sai suka haɗu da Ibrahim suka ce, 'Ya Ibrahim! Kai ne annabin Allah kuma halil ɗinsa a cikin mazauna duniya, ka roƙi Ubangijinka ya yi mana ceto? Shin ba ka ga yanayinmu ba?' Sai ya amsa, 'Hakika, wata rana Ubangijina ya yi fushi da fushi wanda bai taɓa yin fushi haka ba a da kuma bai yi fushi a baya haka ba. Na kan yi ƙarya da ƙarya uku - sannan ya ambaci hakan -, ni da kaina ina buƙatar ceto. Je zuwa wani banda ni, je zuwa ga Musa!' Sai suka haɗu da Musa suka ce, 'Ya Musa! Kai Manzon Allah ne, Allah yana ɗaukaka ka a kan ɗan adam tare da manzon Allah da kalmomin Allah, ka roƙi Ubangijinka ya yi mana ceto? Shin ba ka ga yanayinmu ba?' Sai ya amsa, 'Hakika, wata rana Ubangijina ya yi fushi da fushi wanda bai taɓa yin fushi a ciki ba a da haka kuma bai yi fushi a baya ba kamar haka. Na taɓa kashe rai wanda ba a umarce ni da in kashe ba, don haka ni da kaina ina buƙatar ceto, don haka je ka ga wani banda ni, je ka ga Yesu! 'Sai suka haɗu da Yesu' suka ce, 'Ya Yesu! Kai ne Manzon Allah da kalmominsa da ruhinsa daga gare Shi waɗanda aka bai wa Maryamu, kuma ka yi magana da mutane a lokacin ƙuruciya. Don haka ka roƙi Ubangijinka ya yi mana ceto? Shin ba ka ga yanayinmu ba?' Sai ya amsa, 'Hakika, wata rana Ubangijina ya yi fushi da fushi wanda bai taɓa yin fushi a ciki haka ba kuma bai yi fushi a baya haka ba - kuma bai ambaci zunubi ɗaya ba -, ni da kaina ina buƙatar ƙarin ceto, don haka je ka ga wani banda ni, je ka ga Muhammadu!' Sai suka zo wurina suka ce, 'Ya Muhammadu! Kai ne Manzon Allah kuma ƙarshen annabawa, Allah ya gafarta dukkan zunubanka na baya da na gaba, ka roƙi Ubangijinka ya yi mana ceto? Shin ba ka ga yanayinmu da abin da ya same mu ba? Sai na je na shiga ƙarƙashin al-Arsy, sai na yi sujada ga Ubangijina sannan Allah ya ba ni kyautar yabo da yabo mai kyau waɗanda ba a bai wa kowa ba kafin ni. Sai suka yi ihu, 'Ya Muhammadu! Tashi, ka roƙe shi, za a ba shi, ka nemi ceto kuma za a ba shi ceto.' Sai na tashi na ce, 'Mutanena, Ya Ubangijina! Al'ummata Ya Ubangijina!' Sai ya amsa, 'Ya Muhammadu! Ka karɓi waɗanda ba a yi musu la'akari da su daga ƙofar al-Aiman (daga dama) ta ƙofofin sama.' Kuma suna haɗa kansu da mutane a bayan wannan ƙofar.' Sai ya ce: "Ina rantsuwa da wanda raina yake hannunsa! Hakika, nisan da ke tsakanin ƙofofi biyu (waɗanda ke da ƙofofi) daga ƙofofin sama kamar tsakanin Makka da Hajar ne, ko kuma kamar tsakanin Makka da Bushra ne." Kuma ya gaya mana [Zuhair bin Harb] ya gaya mana [Jarir] daga [Umarah bin al-Qa'qa'] daga [Abu Zur'ah] daga [Abu Hurairah] ya ce, "An ajiye a gaban Manzon Allah akwati na Tsarid (porridge) da nama, sannan ya ɗauki hannun (akuya), kuma hannun shine ɓangaren akuyar da ya fi so, sai ya cije ta da cizo ɗaya. Da ya ga abokansa ba su tambaye shi ba, sai ya ce: 'Me zai hana ka tambaya ta yaya?' Sai suka ce, 'Yaya abin yake, ya Manzon Allah.' Ya amsa, 'Mutum yana tsaye yana fuskantar Ubangijin halittu'. Sannan ya gabatar da hadisin bisa ga ma'anar hadisin Abu Hayyan, daga Abu Zur'ah. Sannan ya ƙara wa labarin Ibrahim. Sai ya ce, 'Sannan ya ambaci kalmomin Ibrahim game da duniya '(wannan shine Ubangijina)', haka nan kuma kalmomin Ibrahim game da allahn da mushrikai (mutanensa) suke bautawa '(har ma wanda ya halaka ta shine wannan mafi girma)', haka nan kuma kalmomin Ibrahim 'Hakika ina rashin lafiya.' Ya ce: "Ina rantsuwa da wanda ran Muhammadu yake hannunsa, hakika nisan da ke tsakanin ƙofofin sama biyu kamar nisan da ke tsakanin Makka da Hajar ko Hajar da Makkah." Mai ba da labari ya ce, "Ban san ainihin abin da ya faɗa ba."
Imam Muslim : 288
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ طَرِيفِ بْنِ خَلِيفَةَ الْبَجَلِيُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ حَدَّثَنَا أَبُو مَالِكٍ الْأَشْجَعِيُّ عَنْ أَبِي حَازِمٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَأَبُو مَالِكٍ عَنْ رِبْعِيٍّ عَنْ حُذَيْفَةَ قَالَا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَجْمَعُ اللَّهُ تَبَارَكَ وَتَعَالَى النَّاسَ فَيَقُومُ الْمُؤْمِنُونَ حَتَّى تُزْلَفَ لَهُمْ الْجَنَّةُ فَيَأْتُونَ آدَمَ فَيَقُولُونَ يَا أَبَانَا اسْتَفْتِحْ لَنَا الْجَنَّةَ فَيَقُولُ وَهَلْ أَخْرَجَكُمْ مِنْ الْجَنَّةِ إِلَّا خَطِيئَةُ أَبِيكُمْ آدَمَ لَسْتُ بِصَاحِبِ ذَلِكَ اذْهَبُوا إِلَى ابْنِي إِبْرَاهِيمَ خَلِيلِ اللَّهِ قَالَ فَيَقُولُ إِبْرَاهِيمُ لَسْتُ بِصَاحِبِ ذَلِكَ إِنَّمَا كُنْتُ خَلِيلًا مِنْ وَرَاءَ وَرَاءَ اعْمِدُوا إِلَى مُوسَى صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الَّذِي كَلَّمَهُ اللَّهُ تَكْلِيمًا فَيَأْتُونَ مُوسَى صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَيَقُولُ لَسْتُ بِصَاحِبِ ذَلِكَ اذْهَبُوا إِلَى عِيسَى كَلِمَةِ اللَّهِ وَرُوحِهِ فَيَقُولُ عِيسَى صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَسْتُ بِصَاحِبِ ذَلِكَ فَيَأْتُونَ مُحَمَّدًا صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَيَقُومُ فَيُؤْذَنُ لَهُ وَتُرْسَلُ الْأَمَانَةُ وَالرَّحِمُ فَتَقُومَانِ جَنَبَتَيْ الصِّرَاطِ يَمِينًا وَشِمَالًا فَيَمُرُّ أَوَّلُكُمْ كَالْبَرْقِ قَالَ قُلْتُ بِأَبِي أَنْتَ وَأُمِّي أَيُّ شَيْءٍ كَمَرِّ الْبَرْقِ قَالَ أَلَمْ تَرَوْا إِلَى الْبَرْقِ كَيْفَ يَمُرُّ وَيَرْجِعُ فِي طَرْفَةِ عَيْنٍ ثُمَّ كَمَرِّ الرِّيحِ ثُمَّ كَمَرِّ الطَّيْرِ وَشَدِّ الرِّجَالِ تَجْرِي بِهِمْ أَعْمَالُهُمْ وَنَبِيُّكُمْ قَائِمٌ عَلَى الصِّرَاطِ يَقُولُ رَبِّ سَلِّمْ سَلِّمْ حَتَّى تَعْجِزَ أَعْمَالُ الْعِبَادِ حَتَّى يَجِيءَ الرَّجُلُ فَلَا يَسْتَطِيعُ السَّيْرَ إِلَّا زَحْفًا قَالَ وَفِي حَافَتَيْ الصِّرَاطِ كَلَالِيبُ مُعَلَّقَةٌ مَأْمُورَةٌ بِأَخْذِ مَنْ أُمِرَتْ بِهِ فَمَخْدُوشٌ نَاجٍ وَمَكْدُوسٌ فِي النَّارِ وَالَّذِي نَفْسُ أَبِي هُرَيْرَةَ بِيَدِهِ إِنَّ قَعْرَ جَهَنَّمَ لَسَبْعُونَ خَرِيفًا
Ya gaya mana [Muhammad bin Tharif bin Khalifah al-Bajali] ya gaya mana [Muhammad bin Fudlail] ya gaya mana [Abu Malik al-Asyja'i] daga [Abu Hazim] daga [Abu Hurairah] da [Abu Malik] daga [Rib'i] daga [Hudzaifah] duka biyun sun ce, "Manzon Allah (tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi) ya ce: "A Ranar Ƙarshe Allah Tabaraka wa Ta'ala zai tattara dukkan mutane. Sai muminai suka tashi, aka zo da aljanna gare su. Suka zo wurin Annabi Adam suka ce, 'Ya babanmu, ka roƙi a buɗe mana ƙofofin sama nan take.' Adam ya amsa, '(Ban cancanci in roƙe ka wannan ba), shin ba laifin mahaifinka ba ne ya sa aka kore ka daga sama? Je ka tambayi ɗana Ibrahim Khalilullah'. Manzon Allah ya ce: "Sai Ibrahim ya amsa, 'Ban cancanci in roƙi wannan a gare ku ba, ni Khalil ne kawai (masoyina) wanda har yanzu akwai masoya da yawa. Tambayi Musa Sallallahu Alaihi Wasallama wanda Allah ya taɓa yi masa magana a wata tattaunawa'. Sai suka zo wurin Musa Sallallahu Alaihi Wasallama, amma ya ce, 'Ban cancanci in roƙi wannan a gare ku ba. Tambayi Annabi Isa wanda aka halicce shi da Kalmar Allah kuma aka hura shi daga gare Shi'. Amma Annabi Isa shi ma ya ƙi, yana cewa, 'Ban cancanci in roƙe ku wannan ba.' Sai suka zo wurin Annabi Muhammadu Sallallahu Alaihi Wasallama." Sai (Muhammad) ya miƙe aka buɗe masa ƙofa, sannan aka aika masa da aminci da abota har sai da su biyun suka tsaya a ɓangarorin biyu na shirath (gadar), dama da hagu. Sai mutumin da ya fi sauri daga cikinku lokacin da yake wucewa ta cikin shirath ɗin ya kasance kamar walƙiya." Ni (Abu Hurairah) na ce, 'Mahaifina da mahaifiyata fansarka, da sauri kamar walƙiya, me kake nufi?' Ya amsa, 'Ba ka ga yadda walƙiya ta wuce ta sake dawowa cikin ƙyaftawar ido ba?' Ya Ubangijina, ka cece shi, ka cece shi.' Har sai bayin da ayyukansu ba su da yawa, har sai wani mutum ya zo kuma ba zai iya hawa shirath ba sai ta hanyar rarrafe, yayin da a ɓangarorin biyu akwai sarƙoƙi na ƙarfe masu kaifi da za su ɗauki duk wanda aka umarce su da a ɗauka, har sai an sami mutanen da suka tsira amma jikinsu ya tsage, kuma akwai kuma mutanen da a ƙarshe aka jefa su cikin wutar jahannama. Kuma da wanda ran Abu Hurairah yake hannunsa, hakika za a iya isa ga ƙasan jahannama da tafiya ta shekaru saba'in.
Imam Muslim : 289
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ قَالَ قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ الْمُخْتَارِ بْنِ فُلْفُلٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَا أَوَّلُ النَّاسِ يَشْفَعُ فِي الْجَنَّةِ وَأَنَا أَكْثَرُ الْأَنْبِيَاءِ تَبَعًا
Ya gaya mana [Qutaibah bin Sa'id] kuma [Ishaq bin Ibrahim] ya ce [Qutaibah] ya gaya mana [Jarir] daga [al-Mukhtar bin Fulful] daga [Anas bin Malik] ya ce, "Manzon Allah sallallahu alaihi wasallam ya ce: "Ni ne mutum na farko da ya yi ceto a sama, kuma ni ne annabi tare da mafi yawan mabiya."
Imam Muslim : 290
و حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ حَدَّثَنَا مُعَاوِيَةُ بْنُ هِشَامٍ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ مُخْتَارِ بْنِ فُلْفُلٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَا أَكْثَرُ الْأَنْبِيَاءِ تَبَعًا يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَأَنَا أَوَّلُ مَنْ يَقْرَعُ بَابَ الْجَنَّةِ
Ya gaya mana [Abu Kuraib Muhammad bin al-'Ala'] ya gaya mana [Mu'awiyah bin Hisham] daga [Sufyan] daga [Mukhtar bin Fulful] daga [Anas bin Malik] ya ce, "Manzon Allah sallallahu alaihi wasallam ya ce: "Ni ne annabin da ya fi mabiya a Ranar Alkiyama, kuma ni ne wanda zai fara kwankwasa ƙofar aljanna."
Imam Muslim : 291
و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا حُسَيْنُ بْنُ عَلِيٍّ عَنْ زَائِدَةَ عَنْ الْمُخْتَارِ بْنِ فُلْفُلٍ قَالَ قَالَ أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَا أَوَّلُ شَفِيعٍ فِي الْجَنَّةِ لَمْ يُصَدَّقْ نَبِيٌّ مِنْ الْأَنْبِيَاءِ مَا صُدِّقْتُ وَإِنَّ مِنْ الْأَنْبِيَاءِ نَبِيًّا مَا يُصَدِّقُهُ مِنْ أُمَّتِهِ إِلَّا رَجُلٌ وَاحِدٌ
Kuma bayan ya gaya mana [Abu Bakr bin Abu Syaibah] ya gaya mana [Husain bin Ali] daga [Za'idah] daga [al-Mukhtar bin Fulful] sai ya ce; [Anas bin Malik] ya ce, "Annabi sallallahu alaihi wasallam ya ce: "Ni ne farkon mai ceto a sama. Babu wani annabi da ake barata (da mutanensa) kamar yadda aka barata ni. Kuma hakika, daga cikin annabawa akwai waɗanda mutanensu ba su yarda da su ba kwata-kwata, sai mutane kawai."
Imam Muslim : 292
و حَدَّثَنِي عَمْرٌو النَّاقِدُ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا هَاشِمُ بْنُ الْقَاسِمِ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ الْمُغِيرَةِ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ آتِي بَابَ الْجَنَّةِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَأَسْتَفْتِحُ فَيَقُولُ الْخَازِنُ مَنْ أَنْتَ فَأَقُولُ مُحَمَّدٌ فَيَقُولُ بِكَ أُمِرْتُ لَا أَفْتَحُ لِأَحَدٍ قَبْلَكَ
Kuma an gaya mini [Amru an-Naqid] kuma [Zuhair bin Harb] duk sun ce, ya gaya mana [Hasyim bin al-Qasim] ya gaya mana [Sulaiman bin al-Mughirah] daga [Tsabit] daga [Anas bin Malik] ya ce, "Manzon Allah sallallahu alaihi wasallam ya ce: "Na isa ƙofar aljanna a Ranar Alƙiyama, sannan na nemi a buɗe ta. Sai wani mai gadi (mala'ika) ya ce, 'Kai wanene?' Sai na amsa, 'Muhammad'. Sai ya ce, "Musamman a gare ku, an umarce ni da kada in buɗe wa kowa ƙofar, kafin ka shiga."
Imam Muslim : 293
حَدَّثَنِي يُونُسُ بْنُ عَبْدِ الْأَعْلَى أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ وَهْبٍ قَالَ أَخْبَرَنِي مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لِكُلِّ نَبِيٍّ دَعْوَةٌ يَدْعُوهَا فَأُرِيدُ أَنْ أَخْتَبِئَ دَعْوَتِي شَفَاعَةً لِأُمَّتِي يَوْمَ الْقِيَامَةِ
Ya gaya min [Yunus bin Abdul A'ala] ya gaya mana [Abdullahi bin Wahab] ya ce, ya gaya mana [Malik bin Anas] daga [Ibn Shihab] daga [Abu Salamah bin Abdurrahman] daga [Abu Hurairah] cewa Manzon Allah sallallahu alaihi wasallam ya ce: "Kowane Annabi yana da addu'ar da yake yi, don haka ina so in kiyaye addu'ata a matsayin ceto ga al'ummata."
Imam Muslim : 294
و حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالَ زُهَيْرٌ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا ابْنُ أَخِي ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عَمِّهِ أَخْبَرَنِي أَبُو سَلَمَةَ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِكُلِّ نَبِيٍّ دَعْوَةٌ وَأَرَدْتُ إِنْ شَاءَ اللَّهُ أَنْ أَخْتَبِئَ دَعْوَتِي شَفَاعَةً لِأُمَّتِي يَوْمَ الْقِيَامَةِ حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالَ زُهَيْرٌ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا ابْنُ أَخِي ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عَمِّهِ حَدَّثَنِي عَمْرُو بْنُ أَبِي سُفْيَانَ بْنِ أَسِيدِ بْنِ جَارِيَةَ الثَّقَفِيُّ مِثْلَ ذَلِكَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Kuma ya gaya min [Zuhair bin Harb] da [Abd bin Humaid], [Zuhair] ya ce, ya gaya mana [Ya'qub bin Ibrahim] ya gaya mana [Ibnu Akhi Ibn Shihab] daga [kawunsa] ya gaya min [Abu Salamah bin Abdurrahman] cewa [Abu Huraira] ya ce, "Manzon Allah (tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi) ya ce: "Kowane Annabi yana da addu'a, kuma ina so - da yardar Allah - in ɓoye addu'ata a matsayin mai ceto ga mutanena a Ranar Alkiyama." Ya gaya mini [Zuhair bin Harb] da [Abd bin Humaid], [Zuhair] ya gaya mana [Ya'qub bin Ibrahim] ya gaya mana [Ibnu Akhi Ibn Shihab] daga [kawunsa] ya gaya mini [Amru bin Abu Sufyan bin Asid bin Jariyah ats-Tsaqafi] kamar haka, daga [Abu Huraira] daga Annabi sallallahu alaihi wasallam."
Imam Muslim : 295
و حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ أَنَّ عَمْرَو بْنَ أَبِي سُفْيَانَ بْنِ أَسِيدِ بْنِ جَارِيَةَ الثَّقَفِيَّ أَخْبَرَهُ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ قَالَ لِكَعْبِ الْأَحْبَارِ إِنَّ نَبِيَّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لِكُلِّ نَبِيٍّ دَعْوَةٌ يَدْعُوهَا فَأَنَا أُرِيدُ إِنْ شَاءَ اللَّهُ أَنْ أَخْتَبِئَ دَعْوَتِي شَفَاعَةً لِأُمَّتِي يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَقَالَ كَعْبٌ لِأَبِي هُرَيْرَةَ أَنْتَ سَمِعْتَ هَذَا مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ نَعَمْ
Kuma ya gaya min [Harmalah bin Yahya] ya gaya mana [Ibn Wahab] ya gaya min [Yunus] daga [Ibn Shihab] cewa [Amru bin Abu Sufyan bin Asid bin Jariyah ats-Tsaqafi] ya gaya masa cewa [Abu Hurairah] ya ce wa Ka'ab al-Ahbar, "Annabi sallallahu alaihi wasallam ya ce: "Kowane Annabi yana da addu'ar da yake addu'a, to ina fata - da yardar Allah - in ɓoye addu'ata a matsayin ceto ga mutanena a Ranar Alkiyama." Sai Ka'ab ya ce wa Abu Hurairah, "Shin ka ji wannan daga Manzon Allah sallallahu alaihi wasallam?" Abu Hurairah ya amsa, "Eh."
Imam Muslim : 296
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ وَاللَّفْظُ لِأَبِي كُرَيْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِكُلِّ نَبِيٍّ دَعْوَةٌ مُسْتَجَابَةٌ فَتَعَجَّلَ كُلُّ نَبِيٍّ دَعْوَتَهُ وَإِنِّي اخْتَبَأْتُ دَعْوَتِي شَفَاعَةً لِأُمَّتِي يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَهِيَ نَائِلَةٌ إِنْ شَاءَ اللَّهُ مَنْ مَاتَ مِنْ أُمَّتِي لَا يُشْرِكُ بِاللَّهِ شَيْئًا
Ya gaya mana [Abu Bakr bin Abu Syaibah] da [Abu Kuraib] kuma lafazh na Abu Kuraib ne, dukansu biyun sun ce, ya gaya mana [Abu Mu'awiyah] daga [al-A'masy] daga [Abu Salih] daga [Abu Hurairah] ya ce, "Manzon Allah sallallahu alaihi wasallam] ya ce: "Kowane Annabi yana da addu'a mai inganci, don haka kowane annabi yana gaggauta addu'arsa, kuma hakika ina ɓoye addu'ata a matsayin mai ceto ga mutanena a Ranar Alkiyama. Kuma da yardar Allah, cetona zai rufe matattu daga cikin al'ummata waɗanda ba sa shirka da Allah da komai."
Imam Muslim : 297
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ عُمَارَةَ وَهُوَ ابْنُ الْقَعْقَاعِ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِكُلِّ نَبِيٍّ دَعْوَةٌ مُسْتَجَابَةٌ يَدْعُو بِهَا فَيُسْتَجَابُ لَهُ فَيُؤْتَاهَا وَإِنِّي اخْتَبَأْتُ دَعْوَتِي شَفَاعَةً لِأُمَّتِي يَوْمَ الْقِيَامَةِ
Ya gaya mana [Qutaibah bin Sa'id] ya gaya mana [Jarir] daga [Umarah] - wato Ibnul Qa'qa' - daga [Abu Zur'ah] daga [Abu Hurairah] ya ce, "Manzon Allah sallallahu alaihi wasallam] ya ce, "Kowane Annabi yana da addu'a mai inganci wadda yake yi don a amsa addu'arsa sannan a cika ta (daga Allah), kuma hakika ina ɓoye addu'ata a matsayin ceto ga mutanena a ranar sakamako."
Imam Muslim : 298
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ الْعَنْبَرِيُّ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ مُحَمَّدٍ وَهُوَ ابْنُ زِيَادٍ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِكُلِّ نَبِيٍّ دَعْوَةٌ دَعَا بِهَا فِي أُمَّتِهِ فَاسْتُجِيبَ لَهُ وَإِنِّي أُرِيدُ إِنْ شَاءَ اللَّهُ أَنْ أُؤَخِّرَ دَعْوَتِي شَفَاعَةً لِأُمَّتِي يَوْمَ الْقِيَامَةِ
Ya gaya mana [Ubaidullah bin Mu'adz al-Anbari] ya gaya mana [mahaifina] ya gaya mana [Syu'bah] daga [Muhammad] - wato Ibn Ziyad - ya ce, na ji [Abu Hurairah] yana cewa, "Manzon Allah sallallahu alaihi wasallam] ya ce: "Kowane Annabi yana da addu'ar da yake yi wa mutanensa, sannan a amsa masa, kuma hakika ina fata - da yardar Allah - in kawo karshen addu'ata a matsayin mai ceto ga mutanena a Ranar Alkiyama."
Imam Muslim : 299
حَدَّثَنِي أَبُو غَسَّانَ الْمِسْمَعِيُّ وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَانَا وَاللَّفْظُ لِأَبِي غَسَّانَ قَالُوا حَدَّثَنَا مُعَاذٌ يَعْنُونَ ابْنَ هِشَامٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ قَتَادَةَ حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ أَنَّ نَبِيَّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لِكُلِّ نَبِيٍّ دَعْوَةٌ دَعَاهَا لِأُمَّتِهِ وَإِنِّي اخْتَبَأْتُ دَعْوَتِي شَفَاعَةً لِأُمَّتِي يَوْمَ الْقِيَامَةِ و حَدَّثَنِيهِ زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَابْنُ أَبِي خَلَفٍ قَالَ حَدَّثَنَا رَوْحٌ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ قَتَادَةَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ ح و حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ ح و حَدَّثَنِيهِ إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعِيدٍ الْجَوْهَرِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ جَمِيعًا عَنْ مِسْعَرٍ عَنْ قَتَادَةَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ غَيْرَ أَنَّ فِي حَدِيثِ وَكِيعٍ قَالَ قَالَ أُعْطِيَ وَفِي حَدِيثِ أَبِي أُسَامَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الْأَعْلَى حَدَّثَنَا الْمُعْتَمِرُ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَنَسٍ أَنَّ نَبِيَّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فَذَكَرَ نَحْوَ حَدِيثِ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍ
Ya gaya min [Abu Ghassan al-Misma'i] da [Muhammad bin al-Mutsanna] da [Ibn Basysyar] sun gaya mana, kuma lafazh na Abu Ghassan ne, sun ce, ya gaya mana [Mu'adz] - suna nufin Ibn Hisham - ya ce, ya gaya min [mahaifina] daga [Qatadah] ya gaya mini [Anas bin Malik] cewa Annabi sallallahu alaihi wasallam ya ce: "Kowane Annabi yana da addu'ar da yake yi wa mutanensa, kuma hakika ina son in ɓoye addu'ata a matsayin ceto ga mutanena a ranar alkiyama." Kuma ya gaya mini game da shi [Zuhair bin Harb] da [Ibn Abu Khalaf] ya ce, ya gaya mana [Rauh] ya gaya mana [Syu'bah] daga [Qatadah] da wannan sanada. (a wani layin kuma an faɗi) Kuma ya gaya mana [Abu Kuraib] ya gaya mana [Waki']. (a wata hanyar kuma an ambaci hakan) Kuma ya gaya min game da shi [Ibrahim bin Sa'id al-Jauhari] ya gaya mana [Abu Usamah] komai daga [Mis'ar] daga [Qatadah] da wannan sanada, sai dai a cikin hadisin Waki'i da ya ambata, "An bayar da shi." A halin yanzu, a cikin hadisin Abu Usamah daga Annabi sallallahu alaihi wasallam, Dan ya ba mu labari [Muhammad bin Abdul A'ala] ya ba mu labari [al-Mu'tamir] daga [mahaifinsa] daga [Anas] cewa Annabi sallallahu alaihi wasallam ya ce, sannan ya ambaci irin wannan hadisin [Qatadah] daga [Anas]."
Imam Muslim : 300
و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ أَحْمَدَ بْنِ أَبِي خَلَفٍ حَدَّثَنَا رَوْحٌ حَدَّثَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبُو الزُّبَيْرِ أَنَّهُ سَمِعَ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ يَقُولُا عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِكُلِّ نَبِيٍّ دَعْوَةٌ قَدْ دَعَا بِهَا فِي أُمَّتِهِ وَخَبَأْتُ دَعْوَتِي شَفَاعَةً لِأُمَّتِي يَوْمَ الْقِيَامَةِ
Kuma ya gaya mana [Muhammad bin Ahmad bin Abu Khalaf] ya gaya mana [Rauh] ya gaya mana [Ibn Juraij] ya ce, ya gaya mana [Abu az-Zubair] cewa ya ji [Jabir bin Abdullah] yana cewa daga Annabi sallallahu alaihi wasallam: "Kowane Annabi yana da addu'ar da yake yi wa mutanensa, don haka ina ɓoye addu'ata a matsayin ceto ga mutanena a ranar alkiyama."