Imam Muslim (الامام مسلم) - 5362 Hadith
Hadith
Imam Muslim : 201
حَدَّثَنِي أَبُو كُرَيْبٍ مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ حَدَّثَنَا خَالِدٌ يَعْنِي ابْنَ مَخْلَدٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ عَنْ الْعَلَاءِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ جَاءَ رَجُلٌ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَرَأَيْتَ إِنْ جَاءَ رَجُلٌ يُرِيدُ أَخْذَ مَالِي قَالَ فَلَا تُعْطِهِ مَالَكَ قَالَ أَرَأَيْتَ إِنْ قَاتَلَنِي قَالَ قَاتِلْهُ قَالَ أَرَأَيْتَ إِنْ قَتَلَنِي قَالَ فَأَنْتَ شَهِيدٌ قَالَ أَرَأَيْتَ إِنْ قَتَلْتُهُ قَالَ هُوَ فِي النَّارِ
Ба мо [Абу Қурайб Муҳаммад бин ал-Аъло] нақл кардааст, ба мо [Холид] - яъне Ибни Махлад - ба мо [Муҳаммад бин Ҷаъфар] нақл кардааст, аз [ал-Ало бин Абдурраҳмон] аз [падараш] аз [Абу Ҳурайра] гуфтааст: «Марде назди Паёмбари Худо [саллаллоҳу алайҳи ва саллам] омад ва гуфт: «Эй Паёмбари Худо, агар марде бошад, ки мехоҳад моли маро бигирад, чӣ фикр мекунед?» Ӯ ҷавоб дод: «Молатро ба ӯ надиҳед!» Мард боз пурсид: «Пас, агар ӯ хоҳад, ки маро бикушад, чӣ фикр мекунед?» Ӯ ҷавоб дод: «Ӯро бикушед!» Мард боз пурсид: «Пас, агар ӯ маро бикушад, чӣ фикр мекунед?» Ӯ ҷавоб дод: «Пас, ту шаҳидӣ». Ӯ боз пурсид: «Агар ман ӯро бикушам, чӣ фикр мекунед?» Ӯ ҷавоб дод: «Ӯ касест, ки ба оташи дӯзах ворид мешавад».
Hadith
Imam Muslim : 202
حَدَّثَنِي الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْحُلْوَانِيُّ وَإِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ وَأَلْفَاظُهُمْ مُتَقَارِبَةٌ قَالَ إِسْحَقُ أَخْبَرَنَا وَقَالَ الْآخَرَانِ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ قَالَ أَخْبَرَنِي سُلَيْمَانُ الْأَحْوَلُ أَنَّ ثَابِتًا مَوْلَى عُمَرَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَخْبَرَهُ أَنَّهُ لَمَّا كَانَ بَيْنَ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَبَيْنَ عَنْبَسَةَ بْنِ أَبِي سُفْيَانَ مَا كَانَ تَيَسَّرُوا لِلْقِتَالِ فَرَكِبَ خَالِدُ بْنُ الْعَاصِ إِلَى عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو فَوَعَظَهُ خَالِدٌ فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَمْرٍو أَمَا عَلِمْتَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ قُتِلَ دُونَ مَالِهِ فَهُوَ شَهِيدٌ و حَدَّثَنِيهِ مُحَمَّدُ بْنُ حَاتِمٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَكْرٍ ح و حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عُثْمَانَ النَّوْفَلِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو عَاصِمٍ كِلَاهُمَا عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَهُ
Исҳоқ гуфт, ки ӯ ба мо гуфтааст, дар ҳоле ки ду нафари дигар гуфтанд: «Ба мо гуфтааст [Абдурраззоқ] ба мо гуфтааст [Ибни Ҷурайҷ] ба ман гуфтааст, ки [Сулаймон ал-Аҳвал] ба ман гуфтааст, ки [Собит] ғуломи собиқи Умар ибни Абдурраҳмон ба ӯ гуфтааст, ки вақте байни [Абдуллоҳ ибни Амр] ва Анбаса ибни Абу Суфён омодагӣ мебинанд, ки якдигарро бикушанд, Холид ибни Аш ба сӯи Абдуллоҳ ибни Амр савор шуд, сипас Холид ба ӯ насиҳат кард, сипас Абдуллоҳ ибни Амр гуфт: «Оё намедонӣ, ки Паёмбари Худо (с) гуфтаанд: «Ҳар кӣ барои дифоъ аз моли худ кушта шавад, пас ӯ шаҳид аст». Ва дар ин бора ба мо хабар додааст [Муҳаммад ибни Ҳотим] ба мо хабар додааст [Муҳаммад ибни Бақар]. -дар ривояти дигар омадааст, ки - Ва ба мо гуфт, ки [Аҳмад бин Усмон ан-Навфалӣ] ба мо [Абу Ашим] ҳарду [Ибни Ҷурайҷ]-ро бо ин иснод нақл кардааст.
Hadith
Imam Muslim : 203
حَدَّثَنَا شَيْبَانُ بْنُ فَرُّوخَ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَشْهَبِ عَنْ الْحَسَنِ قَالَ عَادَ عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ زِيَادٍ مَعْقِلَ بْنَ يَسَارٍ الْمُزنِيَّ فِي مَرَضِهِ الَّذِي مَاتَ فِيهِ قَالَ مَعْقِلٌ إِنِّي مُحَدِّثُكَ حَدِيثًا سَمِعْتُهُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَوْ عَلِمْتُ أَنَّ لِي حَيَاةً مَا حَدَّثْتُكَ إِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَا مِنْ عَبْدٍ يَسْتَرْعِيهِ اللَّهُ رَعِيَّةً يَمُوتُ يَوْمَ يَمُوتُ وَهُوَ غَاشٌّ لِرَعِيَّتِهِ إِلَّا حَرَّمَ اللَّهُ عَلَيْهِ الْجَنَّةَ
Ба мо [Шайбон бин Фаррух] ба мо [Абул Ашҳоб] аз [ал-Ҳасан] нақл кардааст, ки ӯ гуфт: «Убайдуллоҳ бин Зиёд [Маъқил бин Ясор ал-Музонӣ]-ро аёдат кард, ки бемор буд ва боиси марги ӯ шуд». Сипас Маъқил гуфт: «Ба ростӣ, ман мехоҳам ба шумо ҳадисе бигӯям, ки ман як бор аз Паёмбар саллаллоҳу алайҳи ва саллам шунидаам, агар медонистам, ки ҳанӯз зиндаам, онро намегуфтам. Дар асл, ман аз Паёмбар саллаллоҳу алайҳи ва саллам шунидам, ки мегуфт: «Ҳар касе, ки Худованд ба ӯ вазифаи роҳбарӣ кардани қавмашро додааст ва сипас дар ҳоле ки мардумро фиреб медиҳад, бимирад, Худованд албатта биҳиштро барояш ҳаром мекунад».
Hadith
Imam Muslim : 204
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ عَنْ يُونُسَ عَنْ الْحَسَنِ قَالَ دَخَلَ عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ زِيَادٍ عَلَى مَعْقَلِ بْنِ يَسَارٍ وَهُوَ وَجِعٌ فَسَأَلَهُ فَقَالَ إِنِّي مُحَدِّثُكَ حَدِيثًا لَمْ أَكُنْ حَدَّثْتُكَهُ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يَسْتَرْعِي اللَّهُ عَبْدًا رَعِيَّةً يَمُوتُ حِينَ يَمُوتُ وَهُوَ غَاشٌّ لَهَا إِلَّا حَرَّمَ اللَّهُ عَلَيْهِ الْجَنَّةَ قَالَ أَلَّا كُنْتَ حَدَّثْتَنِي هَذَا قَبْلَ الْيَوْمِ قَالَ مَا حَدَّثْتُكَ أَوْ لَمْ أَكُنْ لَأُحَدِّثَكَ و حَدَّثَنِي الْقَاسِمُ بْنُ زَكَرِيَّاءَ حَدَّثَنَا حُسَيْنٌ يَعْنِي الْجُعْفِيَّ عَنْ زَائِدَةَ عَنْ هِشَامٍ قَالَ قَالَ الْحَسَنُ كُنَّا عِنْدَ مَعْقِلِ بْنِ يَسَارٍ نَعُودُهُ فَجَاءَ عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ زِيَادٍ فَقَالَ لَهُ مَعْقِلٌ إِنِّي سَأُحَدِّثُكَ حَدِيثًا سَمِعْتُهُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثُمَّ ذَكَرَ بِمَعْنَى حَدِيثِهِمَا
Ба мо [Яҳё бин Яҳё] ба мо [Язид бин Зурай] нақл кардааст аз [Юнус] аз [Ҳасан] гуфт: «Убайдуллоҳ бин Зиёд [Маъқал бин Ясор]-ро, ки бемор буд, аёдат кард, сипас Убайдуллоҳ ҳадис хост, сипас Маъқал гуфт: «Ман ҳадисе мерасонам, ки ҳеҷ гоҳ ба шумо нарасонидаам. Дар ҳақиқат, Расулуллоҳ (саллаллоҳу алайҳи ва саллам) гуфтанд: «Дуруст нест, ки Аллоҳ Таъоло корҳои мардумро ба дасти бандае супорад ва сипас вақте ки ӯ дар арафаи марг буд, ба ӯ хиёнат кунад, аммо Аллоҳ биҳиштро барояш ҳаром кардааст». Убайдуллоҳ гуфт: «Оё шумо дирӯз ин ҳадисро ба ман нарасонидаед?» Маъқал ҷавоб дод: «Ман ҳеҷ гоҳ ин ҳадисро ба шумо нарасонидаам». Ва чун ба ман [Ал-Қосим бин Закариё] ба мо [Ҳусайн] - яъне Ал-Ҷаъфӣ - аз [Зайда] ва аз [Ҳишом] нақл кардааст, гуфт: [Ал-Ҳасан] гуфт: «Вақте ки мо [Маъқал бин Ясор]-ро зиёрат мекардем, Убайдуллоҳ бин Зиёд омад. Сипас Маъқал ба ӯ гуфт: «Ман ҳадисе мерасонам, ки аз Расулуллоҳ саллаллоҳу алайҳи ва саллам шунидаам...» сипас ӯ ҳадисееро зикр кард, ки ба ҳадиси ҳардуи онҳо монанд аст».
Hadith
Imam Muslim : 205
و حَدَّثَنَا أَبُو غَسَّانَ الْمِسْمَعِيُّ وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ قَالَ إِسْحَقُ أَخْبَرَنَا وَقَالَ الْآخَرَانِ حَدَّثَنَا مُعَاذُ بْنُ هِشَامٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَبِي الْمَلِيحِ أَنَّ عُبَيْدَ اللَّهِ بْنَ زِيَادٍ عَادَ مَعْقِلَ بْنَ يَسَارٍ فِي مَرَضِهِ فَقَالَ لَهُ مَعْقِلٌ إِنِّي مُحَدِّثُكَ بِحَدِيثٍ لَوْلَا أَنِّي فِي الْمَوْتِ لَمْ أُحَدِّثْكَ بِهِ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَا مِنْ أَمِيرٍ يَلِي أَمْرَ الْمُسْلِمِينَ ثُمَّ لَا يَجْهَدُ لَهُمْ وَيَنْصَحُ إِلَّا لَمْ يَدْخُلْ مَعَهُمْ الْجَنَّةَ
Ва ба мо [Абу Ғассон ал-Мисмоӣ] ва [Муҳаммад бин ал-Мутсанна] ва [Исҳоқ бин Иброҳим], гуфт Исҳоқ, ба мо нақл кардааст, дар ҳоле ки ду нафари дигар гуфтанд: Ӯ ба мо [Муъоз бин Ҳишом] гуфт: Ӯ ба ман [падарам] аз [Қатода] аз [Абу-л-Малиҳ] гуфт, ки Убайдуллоҳ бин Зиёд [Маъқил бин Ясор]-ро ҳангоми бемор буданаш аёдат кард. Сипас Маъқил ба ӯ гуфт: «Ба ростӣ, ман ба ту ҳадис мегӯям, агар ман дар остонаи марг набудам, онро ба ту намегуфтам. Ман аз Паёмбар (саллаллоҳу алайҳи ва саллам) шунидам, ки мегуфт: «Ҳеҷ пешвое нест, ки ба корҳои мусалмонон ғамхорӣ кунад ва барои онҳо ҷиддӣ кор накунад ва ба онҳо насиҳат накунад, магар ин ки бо онҳо ба биҳишт ворид нашавад».
Hadith
Imam Muslim : 206
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ وَوَكِيعٌ ح و حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ زَيْدِ بْنِ وَهْبٍ عَنْ حُذَيْفَةَ قَالَ حَدَّثَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَدِيثَيْنِ قَدْ رَأَيْتُ أَحَدَهُمَا وَأَنَا أَنْتَظِرُ الْآخَرَ حَدَّثَنَا أَنَّ الْأَمَانَةَ نَزَلَتْ فِي جَذْرِ قُلُوبِ الرِّجَالِ ثُمَّ نَزَلَ الْقُرْآنُ فَعَلِمُوا مِنْ الْقُرْآنِ وَعَلِمُوا مِنْ السُّنَّةِ ثُمَّ حَدَّثَنَا عَنْ رَفْعِ الْأَمَانَةِ قَالَ يَنَامُ الرَّجُلُ النَّوْمَةَ فَتُقْبَضُ الْأَمَانَةُ مِنْ قَلْبِهِ فَيَظَلُّ أَثَرُهَا مِثْلَ الْوَكْتِ ثُمَّ يَنَامُ النَّوْمَةَ فَتُقْبَضُ الْأَمَانَةُ مِنْ قَلْبِهِ فَيَظَلُّ أَثَرُهَا مِثْلَ الْمَجْلِ كَجَمْرٍ دَحْرَجْتَهُ عَلَى رِجْلِكَ فَنَفِطَ فَتَرَاهُ مُنْتَبِرًا وَلَيْسَ فِيهِ شَيْءٌ ثُمَّ أَخَذَ حَصًى فَدَحْرَجَهُ عَلَى رِجْلِهِ فَيُصْبِحُ النَّاسُ يَتَبَايَعُونَ لَا يَكَادُ أَحَدٌ يُؤَدِّي الْأَمَانَةَ حَتَّى يُقَالَ إِنَّ فِي بَنِي فُلَانٍ رَجُلًا أَمِينًا حَتَّى يُقَالَ لِلرَّجُلِ مَا أَجْلَدَهُ مَا أَظْرَفَهُ مَا أَعْقَلَهُ وَمَا فِي قَلْبِهِ مِثْقَالُ حَبَّةٍ مِنْ خَرْدَلٍ مِنْ إِيمَانٍ وَلَقَدْ أَتَى عَلَيَّ زَمَانٌ وَمَا أُبَالِي أَيَّكُمْ بَايَعْتُ لَئِنْ كَانَ مُسْلِمًا لَيَرُدَّنَّهُ عَلَيَّ دِينُهُ وَلَئِنْ كَانَ نَصْرَانِيًّا أَوْ يَهُودِيًّا لَيَرُدَّنَّهُ عَلَيَّ سَاعِيهِ وَأَمَّا الْيَوْمَ فَمَا كُنْتُ لِأُبَايِعَ مِنْكُمْ إِلَّا فُلَانًا وَفُلَانًا و حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبِي وَوَكِيعٌ ح و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ جَمِيعًا عَنْ الْأَعْمَشِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَهُ
Ба мо нақл кардааст [Абу Бакр бин Абу Шайба] ба мо [Абу Муъовия] ва [Воки] нақл кардааст. -дар ривояти дигар гуфта шудааст - Ва баъд аз он ки [Абу Курайб] ба мо [Абу Муъовия] аз [ал-Аъмосӣ] аз [Зайд бин Ваҳб] аз [Ҳуззайфа] нақл кардааст, гуфт: «Расули Худо (с) ба мо ду ҳадис гуфтааст, ки ман аллакай яке аз онҳоро медонам ва ҳоло ҳам интизори ҳадиси дуюм ҳастам. Ӯ ба мо гуфт, ки амона дар пояи қалби мард гузошта мешавад. Пас аз нозил шудани Қуръон, онҳо ба омӯхтани Қуръон ва омӯхтани суннат шурӯъ карданд. Сипас, ӯ дар бораи аз даст додани эътимод бо гуфтани ин суханон ба мо нақл кард: «Марде хоб буд ва амонат аз қалбаш гирифта шуд, то нишонаҳояш намоён бошанд. Сипас боз хоб кард ва амонат аз қалбаш гирифта шуд, то доғ мисли обила аз зарбаи ангиштсанг, ки ба пойҳояш афтода буд, варам кунад». «Шакл варам карданро давом медод, дар ҳоле ки дар он ҳеҷ чиз набуд», - гуфт ӯ санги хурдеро гирифта, ба пояш партофт. Мардум ба касбу кори худ баргаштанд. Қариб ҳеҷ кас ба амонат вафо накард, сипас гуфтанд: «Дар байни бани фалонӣ марди хеле боэътимоде ҳаст. Пас, дар бораи ӯ гуфтанд: «Чӣ қадар устувор! Чӣ қадар доно! Чӣ қадар доно!» Дар ҳоле ки дар қалбаш ҳатто вазни донаи хардал аз имон нест. Дар ҳақиқат, замоне бар ман расидааст ва ман парвое надорам, ки бо кадоме аз шумо тиҷорат кунам. Агар ӯ мусалмон бошад, дини ӯ ӯро аз хиёнат ба ман бозмедорад. Агар ӯ масеҳӣ ё яҳудӣ бошад, пешвои ӯ ӯро аз хиёнат ба ман бозмедорад. Имрӯз ман танҳо бо фалонӣ ва фалонӣ тиҷорат мекунам». Ва [Ибни Нумайр] ба мо [падарам] ва [Воки] гуфтааст. -дар ривояти дигар омадааст- Ва [Исҳоқ бин Иброҳим] ба мо [Исо бин Юнус] ҳама чизро аз [ал-Аъмосӣ] бо ин силсилаи ривоят ва ғайра нақл кардааст.
Hadith
Imam Muslim : 207
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبُو خَالِدٍ يَعْنِي سُلَيْمَانَ بْنَ حَيَّانَ عَنْ سَعْدِ بْنِ طَارِقٍ عَنْ رِبْعِيٍّ عَنْ حُذَيْفَةَ قَالَ كُنَّا عِنْدَ عُمَرَ فَقَالَ أَيُّكُمْ سَمِعَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَذْكُرُ الْفِتَنَ فَقَالَ قَوْمٌ نَحْنُ سَمِعْنَاهُ فَقَالَ لَعَلَّكُمْ تَعْنُونَ فِتْنَةَ الرَّجُلِ فِي أَهْلِهِ وَجَارِهِ قَالُوا أَجَلْ قَالَ تِلْكَ تُكَفِّرُهَا الصَّلَاةُ وَالصِّيَامُ وَالصَّدَقَةُ وَلَكِنْ أَيُّكُمْ سَمِعَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَذْكُرُ الْفِتَنَ الَّتِي تَمُوجُ مَوْجَ الْبَحْرِ قَالَ حُذَيْفَةُ فَأَسْكَتَ الْقَوْمُ فَقُلْتُ أَنَا قَالَ أَنْتَ لِلَّهِ أَبُوكَ قَالَ حُذَيْفَةُ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ تُعْرَضُ الْفِتَنُ عَلَى الْقُلُوبِ كَالْحَصِيرِ عُودًا عُودًا فَأَيُّ قَلْبٍ أُشْرِبَهَا نُكِتَ فِيهِ نُكْتَةٌ سَوْدَاءُ وَأَيُّ قَلْبٍ أَنْكَرَهَا نُكِتَ فِيهِ نُكْتَةٌ بَيْضَاءُ حَتَّى تَصِيرَ عَلَى قَلْبَيْنِ عَلَى أَبْيَضَ مِثْلِ الصَّفَا فَلَا تَضُرُّهُ فِتْنَةٌ مَا دَامَتْ السَّمَاوَاتُ وَالْأَرْضُ وَالْآخَرُ أَسْوَدُ مُرْبَادًّا كَالْكُوزِ مُجَخِّيًا لَا يَعْرِفُ مَعْرُوفًا وَلَا يُنْكِرُ مُنْكَرًا إِلَّا مَا أُشْرِبَ مِنْ هَوَاهُ قَالَ حُذَيْفَةُ وَحَدَّثْتُهُ أَنَّ بَيْنَكَ وَبَيْنَهَا بَابًا مُغْلَقًا يُوشِكُ أَنْ يُكْسَرَ قَالَ عُمَرُ أَكَسْرًا لَا أَبَا لَكَ فَلَوْ أَنَّهُ فُتِحَ لَعَلَّهُ كَانَ يُعَادُ قُلْتُ لَا بَلْ يُكْسَرُ وَحَدَّثْتُهُ أَنَّ ذَلِكَ الْبَابَ رَجُلٌ يُقْتَلُ أَوْ يَمُوتُ حَدِيثًا لَيْسَ بِالْأَغَالِيطِ قَالَ أَبُو خَالِدٍ فَقُلْتُ لِسَعْدٍ يَا أَبَا مَالِكٍ مَا أَسْوَدُ مُرْبَادًّا قَالَ شِدَّةُ الْبَيَاضِ فِي سَوَادٍ قَالَ قُلْتُ فَمَا الْكُوزُ مُجَخِّيًا قَالَ مَنْكُوسًا و حَدَّثَنِي ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا مَرْوَانُ الْفَزَارِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو مَالِكٍ الْأَشْجَعِيُّ عَنْ رِبْعِيٍّ قَالَ لَمَّا قَدِمَ حُذَيْفَةُ مِنْ عِنْدِ عُمَرَ جَلَسَ فَحَدَّثَنَا فَقَالَ إِنَّ أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ أَمْسِ لَمَّا جَلَسْتُ إِلَيْهِ سَأَلَ أَصْحَابَهُ أَيُّكُمْ يَحْفَظُ قَوْلَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الْفِتَنِ وَسَاقَ الْحَدِيثَ بِمِثْلِ حَدِيثِ أَبِي خَالِدٍ وَلَمْ يَذْكُرْ تَفْسِيرَ أَبِي مَالِكٍ لِقَوْلِهِ مُرْبَادًّا مُجَخِّيًا و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَعَمْرُو بْنُ عَلِيٍّ وَعُقْبَةُ بْنُ مُكْرَمٍ الْعَمِّيُّ قَالُوا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي عَدِيٍّ عَنْ سُلَيْمَانَ التَّيْمِيِّ عَنْ نُعَيْمِ بْنِ أَبِي هِنْدٍ عَنْ رِبْعِيِّ بْنِ حِرَاشٍ عَنْ حُذَيْفَةَ أَنَّ عُمَرَ قَالَ مَنْ يُحَدِّثُنَا أَوْ قَالَ أَيُّكُمْ يُحَدِّثُنَا وَفِيهِمْ حُذَيْفَةُ مَا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الْفِتْنَةِ قَالَ حُذَيْفَةُ أَنَا وَسَاقَ الْحَدِيثَ كَنَحْوِ حَدِيثِ أَبِي مَالِكٍ عَنْ رِبْعِيٍّ وَقَالَ فِي الْحَدِيثِ قَالَ حُذَيْفَةُ حَدَّثْتُهُ حَدِيثًا لَيْسَ بِالْأَغَالِيطِ وَقَالَ يَعْنِي أَنَّهُ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Ба мо [Муҳаммад ибни Абдуллоҳ ибни Нумайр] ба мо [Абу Холид] - яъне Сулаймон ибни Ҳайён - аз [Саъд ибни Ториқ] аз [Рибъӣ] аз [Ҳузайфа] нақл кардааст, ки ӯ гуфт: «Умар боре аз ман пурсид, вақте ки ман бо ӯ будам: «Кадоме аз шумо аз Паёмбари Худо (саллаллоҳу алайҳи ва саллам) дар бораи тӯҳмат - имтиҳон - шунидаед?» Саҳобагон ҷавоб доданд: «Мо инро шунидаем!» Умар пурсид: «Оё шумо мехоҳед мард, оила ва ҳамсоягонашро тӯҳмат кунед?» Онҳо ҷавоб доданд: «Бале, дуруст аст». Сипас Умар гуфт: «Ин тӯҳматро бо намоз, рӯза ва закот нест кардан мумкин аст. Аммо, кадоме аз шумо аз Паёмбар (саллаллоҳу алайҳи ва саллам) шунидааст, ки дар бораи тӯҳмате, ки мавҷҳо мисли мавҷҳои уқёнус ҳастанд, гуфта бошад?» Ҳузайфа гуфт: «Саҳобагон хомӯш буданд». Сипас Ҳузайфа гуфт: «Ман, эй Умар!» Умар гуфт: «Ту! Падарат фидо барои Худо». Ҳузайфа гуфт: «Ман аз Паёмбари Худо (с) шунидам, ки мегуфт: «Тӯҳмат бар дили инсон мисли тахтае паҳн мешавад, ки бар рӯи риштаҳо паҳн шудааст — ки ба таври амудӣ якдигарро убур мекунанд — паҳн мешавад. Ҳар қалбе, ки аз тӯҳмат азоб мекашад, ногузир дар он доғҳои сиёҳ хоҳад буд. Ҳамчунин, ҳар қалбе, ки аз он азоб намекашад, дар он доғҳои сафед хоҳад буд, то дил ба ду қисм тақсим шавад: як қисм мисли санги ҳамвор сафед мешавад, ки дигар дар хатари тӯҳмат қарор намегирад, то даме ки осмонҳо ва замин боқӣ мемонанд. Дар айни замон, қисми дигар мисли миси зангзада сиёҳи хокистарранг мешаванд, ки на ба некӣ амр мекунанд ва на аз бадӣ манъ мекунанд, магар чизе, ки аз хоҳишҳои онҳо ғарқ шудааст». Ҳузайфа гуфт: «Ва ман ба ӯ гуфтам, ки байни ту ва тӯҳмат як монеаи пӯшидае ҳаст, ки қариб буд шикаста шавад». Умар гуфт: «Оё он бо тақсимшавӣ тақсим шудааст, шумо падар надоред — яъне шумо бояд сахт меҳнат кунед — агар ин дуруст мебуд, он баргардонида мешуд — баста мешуд — гуфтам ман: «Не, ҳатто тақсим». Ва ман ба ӯ гуфтам, ки дар марде буд, ки кушта шудааст ё мурдааст - яъне дарвозаи фитна пас аз марги Умар кушода шудааст, - ман ҳадисеро на аз китоби ғафс - ваҳйҳои нав ва қадим - нақл кардам. Абу Холид гуфт: Ман ба Саъд гуфтам: "Эй Абу Малик, сиёҳи хокистарранг чӣ маъно дорад?" Саъд ҷавоб дод: "Ин маънои хеле сафед дар сиёҳро дорад". Ӯ гуфт: "Ман гуфтам: "Пас ту ал-Куз Муҷаххияро дар назар дорӣ". Ӯ ҷавоб дод: "Ин маънои каҷро дорад". Ва ба ман гуфт, ки [Ибни Абу Умар] ба мо гуфтааст [Марвон ал-Фазорӣ] ба мо [Абу Малик ал-Осиҷоъӣ] аз [Рибъӣ] гуфтааст, ӯ гуфт: "Вақте ки [Ҳузайфа] аз паҳлӯи Умар омад, сипас нишаст ва ба мо гуфт: "Ба ростӣ, дар ҳоле ки ман дар паҳлӯи ӯ нишаста будам, Амирул Мукминин аз ҳамроҳонаш пурсид: "Кадоме аз шумо суханони Паёмбари Худоро дар бораи тӯҳмат азёд кардааст?" Сипас ӯ ҳадисе ба монанди ҳадиси Абу Холидро пешниҳод кард ва тафсири Абу Моликро аз маънои "мурбад мужаххия" зикр накард. Ва ба мо [Муҳаммад бин ал-Мутсанна] ва [Амрӯ бин Алӣ] ва [Уқба бин Мукром ал-Аммӣ] нақл кардааст, ки онҳо гуфтанд, ки ба мо [Муҳаммад бин Абу Ади] аз [Сулаймон ат-Таймӣ] аз [Нуъайм бин Абу Ҳинд] аз [Рибъӣ бин Ҳиросӣ] аз [Ҳузайфа] нақл кардаанд, ки Умар гуфт: "Кӣ метавонад ба мо бигӯяд ё кӣ аз шумо - дар ҳоле ки дар байни онҳо Ҳузайфа ҳаст - дар бораи он чизе, ки Паёмбар саллаллоҳу алайҳи ва саллам дар тӯҳмат гуфтааст, ба мо бигӯяд?" Ҳузайфа ҷавоб дод: "Ман метавонам". Сипас ӯ ҳадисҳоеро ба монанди ҳадиси Абу Молик аз Рибъаъ овард. Ровӣ гуфт: "Сипас ӯ дар ҳадиси худ зикр кард, ки Ҳузайфа гуфт: "Ман ҳадисе ривоят кардам, ки аз китоби ғафс нест ва ӯ гуфт, ки аз Паёмбари Худо саллаллоҳу алайҳи ва саллам аст".
Hadith
Imam Muslim : 208
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبَّادٍ وَابْنُ أَبِي عُمَرَ جَمِيعًا عَنْ مَرْوَانَ الْفَزَارِيِّ قَالَ ابْنُ عَبَّادٍ حَدَّثَنَا مَرْوَانُ عَنْ يَزِيدَ يَعْنِي ابْنَ كَيْسَانَ عَنْ أَبِي حَازِمٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَدَأَ الْإِسْلَامُ غَرِيبًا وَسَيَعُودُ كَمَا بَدَأَ غَرِيبًا فَطُوبَى لِلْغُرَبَاءِ
«Ба мо [Муҳаммад бин Аббод] ва [Ибни Абу Умар] ҳама чизро аз [Марвон ал-Фазорӣ] нақл кардааст, [Ибни Аббод] гуфтааст, ба мо [Марвон] аз [Язид] - яъне Ибни Кайсон - аз [Абу Ҳозим] аз [Абу Ҳурайра] гуфтааст: «Паёмбари Худо (саллаллоҳу алайҳи ва саллам) фармуданд: «Ислом дар давлати бегона пайдо шуд ва дар давлати бегона бармегардад. Агар бегона бошад, пас хушбахт касоне ҳастанд, ки бегона шудаанд».
Hadith
Imam Muslim : 209
و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ وَالْفَضْلُ بْنُ سَهْلٍ الْأَعْرَجُ قَالَا حَدَّثَنَا شَبَابَةُ بْنُ سَوَّارٍ حَدَّثَنَا عَاصِمٌ وَهُوَ ابْنُ مُحَمَّدٍ الْعُمَرِيُّ عَنْ أَبِيهِ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ الْإِسْلَامَ بَدَأَ غَرِيبًا وَسَيَعُودُ غَرِيبًا كَمَا بَدَأَ وَهُوَ يَأْرِزُ بَيْنَ الْمَسْجِدَيْنِ كَمَا تَأْرِزُ الْحَيَّةُ فِي جُحْرِهَا
Ба мо [Муҳаммад бин Рофи] ва [ал-Фазл бин Саҳл ал-Аъроҷ] нақл кардааст, ки ҳарду гуфтаанд, ба мо [Шабоба бин Саввор] ба мо [Ошим] - яъне Ибни Муҳаммад ал-Умарӣ - нақл кардааст, аз [падараш] аз [Ибни Умар] аз Паёмбар (саллаллоҳу алайҳи ва саллам), ӯ гуфт: «Ислом дар давлати бегона пайдо шуд ва мисли пештара дар давлати бегона бармегардад, он мисли море, ки ба сӯрохиаш медарояд, байни ду масҷид ворид мешавад».
Hadith
Imam Muslim : 210
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ نُمَيْرٍ وَأَبُو أُسَامَةَ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ ح و حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ عَنْ خُبَيْبِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ حَفْصِ بْنِ عَاصِمٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ الْإِيمَانَ لَيَأْرِزُ إِلَى الْمَدِينَةِ كَمَا تَأْرِزُ الْحَيَّةُ إِلَى جُحْرِهَا
Ба мо [Абу Бакр бин Абу Шайба] ба мо [Абдуллоҳ бин Нумайр] ва [Абу Усома] аз [Убайдуллоҳ бин Умар] нақл кардааст. -дар ривояти дигар омадааст- Ва ба мо [Ибни Нумайр] ба мо [падарам] ба мо [Убайдуллоҳ] аз [Хубайб бин Абдурраҳмон] аз [Ҳафш бин Ошим] аз [Абу Ҳурайра] нақл кардааст, ки ӯ гуфт: «Расули Худо (с) фармуд: «Ба дурустӣ, имон ба Мадина ворид шуд, ҳамон тавре ки мор ба лонаи худ медарояд».
Hadith
Imam Muslim : 211
حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا عَفَّانُ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ أَخْبَرَنَا ثَابِتٌ عَنْ أَنَسٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تَقُومُ السَّاعَةُ حَتَّى لَا يُقَالَ فِي الْأَرْضِ اللَّهُ اللَّهُ
Ба мо гуфта шудааст, ки [Зуҳайр бин Ҳарб] ба мо гуфтааст, [Аффон] ба мо гуфтааст, [Ҳаммад] ба мо гуфтааст, [Собит] аз [Анас] гуфтааст, ки Паёмбари Худо (саллаллоҳу алайҳи ва саллам) фармуданд: «Қиёмат то он даме, ки дар рӯи замин дигар «Аллоҳ, Аллоҳ» гуфта нашавад, барпо намешавад».
Hadith
Imam Muslim : 212
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تَقُومُ السَّاعَةُ عَلَى أَحَدٍ يَقُولُ اللَّهُ اللَّهُ
Ба мо хабар додааст [Абд ибни Ҳумайд] ба мо хабар додааст [Абдурраззоқ] ба мо хабар додааст [Маъмар] аз [Собит] аз [Анас] гуфт: «Расули Худо (с) фармуд: «Қиёмат бар касе, ки ҳанӯз ҳам «Аллоҳ, Аллоҳ» мегӯяд, нахоҳад омад».
Hadith
Imam Muslim : 213
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَمُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ وَأَبُو كُرَيْبٍ وَاللَّفْظُ لِأَبِي كُرَيْبٍ قَالُوا حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ شَقِيقٍ عَنْ حُذَيْفَةَ قَالَ كُنَّا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَحْصُوا لِي كَمْ يَلْفِظُ الْإِسْلَامَ قَالَ فَقُلْنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ أَتَخَافُ عَلَيْنَا وَنَحْنُ مَا بَيْنَ السِّتِّ مِائَةٍ إِلَى السَّبْعِ مِائَةٍ قَالَ إِنَّكُمْ لَا تَدْرُونَ لَعَلَّكُمْ أَنْ تُبْتَلَوْا قَالَ فَابْتُلِيَنَا حَتَّى جَعَلَ الرَّجُلُ مِنَّا لَا يُصَلِّي إِلَّا سِرًّا
Ба мо [Абу Бакр бин Абу Шайба] ва [Муҳаммад бин Абдуллоҳ бин Нумайр] ва [Абу Қурайб] хабар додааст ва лафаз ба Абу Қурайб тааллуқ дорад, гуфтанд онҳо, ба мо [Абу Муъовия] аз [ал-Аъмосӣ] аз [Сақиқ] аз [Ҳуззайфа] хабар додааст, ки ӯ гуфт: «Расули Худо (с) вақте ки мо бо ӯ будем, гуфт: «Барои ман чанд нафар дӯстонеро ҷамъ кунед, ки метавонанд исломро эълон кунанд». Ҳузайфа гуфт: «Мо гуфтем: «Эй Паёмбари Худо! Оё шумо дар бораи мо шубҳа мекунед, дар ҳоле ки мо аз шаш то ҳафтсад нафар ҳастем?»». Паёмбар (с) гуфт: «Шумо наметавонед тасаввур кунед, ки рӯзе шуморо имтиҳон мекунанд». Ҳузайфа гуфт: «Моро имтиҳон кунед, ҳатто агар дӯстонамон маҷбур шаванд, ки пинҳонӣ намоз хонанд».
Hadith
Imam Muslim : 214
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عَامِرِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَ قَسَمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَسْمًا فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَعْطِ فُلَانًا فَإِنَّهُ مُؤْمِنٌ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَوْ مُسْلِمٌ أَقُولُهَا ثَلَاثًا وَيُرَدِّدُهَا عَلَيَّ ثَلَاثًا أَوْ مُسْلِمٌ ثُمَّ قَالَ إِنِّي لَأُعْطِي الرَّجُلَ وَغَيْرُهُ أَحَبُّ إِلَيَّ مِنْهُ مَخَافَةَ أَنْ يَكُبَّهُ اللَّهُ فِي النَّارِ
[Ибни Абу Умар] ба мо [Суфён] аз [аз-Зуҳрӣ] аз [Амир бин Саъд] аз [падараш] ривоят кардааст, ки гуфт: «Паёмбари Худо (саллаллоҳу алайҳи ва саллам) чизе тақсим кард». Ман гуфтам: «Эй Паёмбари Худо! Онро ба он мард диҳед, зеро ӯ мӯъмин аст». Ӯ аз ман пурсид: «Ё ӯ танҳо мусалмон аст?» Ман се маротиба ба ӯ ҷавоб додам, аммо ӯ боз ҳам се маротиба аз ман итминон пурсид: «Оё ӯ воқеан мусалмон аст?» Сипас гуфт: «Ман ба он мард саҳм медиҳам, ҳарчанд аз мусалмонон шахси дигаре ҳам бошад, ки ман ӯро аз ӯ бартарӣ медиҳам, аз тарси он ки Аллоҳ ӯро ба оташ андозад».
Hadith
Imam Muslim : 215
حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا ابْنُ أَخِي ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عَمِّهِ قَالَ أَخْبَرَنِي عَامِرُ بْنُ سَعْدِ بْنِ أَبِي وَقَّاصٍ عَنْ أَبِيهِ سَعْدٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَعْطَى رَهْطًا وَسَعْدٌ جَالِسٌ فِيهِمْ قَالَ سَعْدٌ فَتَرَكَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْهُمْ مَنْ لَمْ يُعْطِهِ وَهُوَ أَعْجَبُهُمْ إِلَيَّ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا لَكَ عَنْ فُلَانٍ فَوَاللَّهِ إِنِّي لَأَرَاهُ مُؤْمِنًا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَوْ مُسْلِمًا قَالَ فَسَكَتُّ قَلِيلًا ثُمَّ غَلَبَنِي مَا أَعْلَمُ مِنْهُ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا لَكَ عَنْ فُلَانٍ فَوَاللَّهِ إِنِّي لَأَرَاهُ مُؤْمِنًا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَوْ مُسْلِمًا قَالَ فَسَكَتُّ قَلِيلًا ثُمَّ غَلَبَنِي مَا عَلِمْتُ مِنْهُ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا لَكَ عَنْ فُلَانٍ فَوَاللَّهِ إِنِّي لَأَرَاهُ مُؤْمِنًا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَوْ مُسْلِمًا إِنِّي لَأُعْطِي الرَّجُلَ وَغَيْرُهُ أَحَبُّ إِلَيَّ مِنْهُ خَشْيَةَ أَنْ يُكَبَّ فِي النَّارِ عَلَى وَجْهِهِ حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْحُلْوَانِيُّ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالَا حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ وَهُوَ ابْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ صَالِحٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ حَدَّثَنِي عَامِرُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ أَبِيهِ سَعْدٍ أَنَّهُ قَالَ أَعْطَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَهْطًا وَأَنَا جَالِسٌ فِيهِمْ بِمِثْلِ حَدِيثِ ابْنِ أَخِي ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عَمِّهِ وَزَادَ فَقُمْتُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ فَسَارَرْتُهُ فَقُلْتُ مَا لَكَ عَنْ فُلَانٍ و حَدَّثَنَا الْحَسَنُ الْحُلْوَانِيُّ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ صَالِحٍ عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ مُحَمَّدٍ قَالَ سَمِعْتُ مُحَمَّدَ بْنَ سَعْدٍ يُحَدِّثُ هَذَا فَقَالَ فِي حَدِيثِهِ فَضَرَبَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِيَدِهِ بَيْنَ عُنُقِي وَكَتِفِي ثُمَّ قَالَ أَقِتَالًا أَيْ سَعْدُ إِنِّي لَأُعْطِي الرَّجُلَ
Ба ман гуфтаанд, ки [Зуҳайр ибни Ҳарб] ба мо [Яъқуб ибни Иброҳим] ба мо [Ибни Аҳӣ ибни Шиҳоб] аз амакаш гуфтааст, ки ӯ [Амир ибни Саъд ибни Абу Ваққош] аз падараш [Саъд] гуфтааст, ки Паёмбари Худо [саллаллоҳу алайҳи ва саллам] ба гурӯҳе аз мардум тақсим кардааст, дар ҳоле ки Саъд дар миёни онҳо нишаста буд. Саъд гуфт: «Пас, Паёмбар [саллаллоҳу алайҳи ва саллам] баъзе аз онҳоеро, ки ба онҳо садақа надода буд, тарк кард, ин амал маро бештар ба ҳайрат овард, бинобар ин ман пурсидам: «Эй Паёмбар, чаро аз садақа ба фалонӣ рӯй гардондӣ? Қасам ба Худо, ман ӯро мӯъмин мебинам». Пас, Паёмбар [саллаллоҳу алайҳи ва саллам] гуфт: «Ё ӯ танҳо мусалмон аст». Саъд гуфт: «Сипас ман муддате хомӯш мондам, аммо ба он чизе, ки медонистам, итминон доштам, бинобар ин пурсидам: «Эй Расули Худо, чаро аз садақа додан ба фалонӣ рӯй гардондӣ. Қасам ба Худо, ман ӯро мӯъмин мебинам». Пас Паёмбари Худо, саллаллоҳу алайҳи ва саллам, гуфт: «Ё ӯ танҳо мусалмон аст». Саъд гуфт: «Сипас ман муддате хомӯш мондам, аммо ба он чизе, ки медонистам, итминон доштам, бинобар ин пурсидам: «Эй Расули Худо, чаро аз садақа додан ба фалонӣ рӯй гардондӣ. Қасам ба Худо, ман ӯро мӯъмин мебинам». Пас Паёмбари Худо, саллаллоҳу алайҳи ва саллам, гуфт: «Ё ӯ танҳо мусалмон аст?» Бале, ман ба он шахс садақа медодам, аммо шахси дигаре ҳаст, ки ман онро ба ӯ намедиҳам, зеро метарсам, ки Аллоҳ чеҳраашро ба оташ андозад». Ба мо [Ҳасан бин Алӣ ал-Ҳулвонӣ] ва [Абд бин Ҳумайд] гуфтанд, ки ба мо [Яъқуб] - яъне Ибни Иброҳим бин Саъд - ба мо [падарам] аз [Солеҳ] аз [Ибни Шиҳоб] гуфт, ба ман [Амир бин Саъд] аз [падараш Саъд] гуфт, ки ӯ гуфт: «Расули Худо (с) ба гурӯҳе аз мардум садақа дод, дар ҳоле ки ман дар миёни онҳо нишаста будам», чунон ки Ибни Аҳзӣ бин Шиҳоб аз амакаш ривоят кардааст ва ӯ афзуд: «Сипас ман назди Паёмбари Худо рафтам ва бо ӯ пичиррос задам, сипас аз ӯ пурсидам: «Чаро аз садақа додан ба фалонӣ рӯй гардондӣ?» Ва ба мо [Ҳасан ал-Ҳулвонӣ] ба мо [Яъқуб] ба мо [падарам] аз [Солеҳ] аз [Исмоил бин Муҳаммад] нақл кардааст, ки ӯ гуфт: «Ман шунидам, ки [Муҳаммад бин Саъд] инро мегӯяд ва дар ҳадиси худ зикр мекунад: «Пас Расулуллоҳ [саллаллоҳу алайҳи ва саллам] маро бо дасташ байни гардан ва китфам зад ва сипас гуфт: «Оё ин аз сабаби ҷанг аст, эй Саъд, ман омодаам ба он мард садақа диҳам?»».
Hadith
Imam Muslim : 216
و حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ وَسَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ نَحْنُ أَحَقُّ بِالشَّكِّ مِنْ إِبْرَاهِيمَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذْ قَالَ { رَبِّ أَرِنِي كَيْفَ تُحْيِي الْمَوْتَى قَالَ أَوَ لَمْ تُؤْمِنْ قَالَ بَلَى وَلَكِنْ لِيَطْمَئِنَّ قَلْبِي } قَالَ وَيَرْحَمُ اللَّهُ لُوطًا لَقَدْ كَانَ يَأْوِي إِلَى رُكْنٍ شَدِيدٍ وَلَوْ لَبِثْتُ فِي السِّجْنِ طُولَ لَبْثِ يُوسُفَ لَأَجَبْتُ الدَّاعِيَ و حَدَّثَنِي بِهِ إِنْ شَاءَ اللَّهُ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ أَسْمَاءَ الضُّبَعِيُّ حَدَّثَنَا جُوَيْرِيَةُ عَنْ مَالِكٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ أَنَّ سَعِيدَ بْنَ الْمُسَيَّبِ وَأَبَا عُبَيْدٍ أَخْبَرَاهُ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِ حَدِيثِ يُونُسَ عَنْ الزُّهْرِيِّ وَفِي حَدِيثِ مَالِكٍ { وَلَكِنْ لِيَطْمَئِنَّ قَلْبِي } قَالَ ثُمَّ قَرَأَ هَذِهِ الْآيَةَ حَتَّى جَازَهَا حَدَّثَنَاه عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالَ حَدَّثَنِي يَعْقُوبُ يَعْنِي ابْنَ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ حَدَّثَنَا أَبُو أُوَيْسٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ كَرِوَايَةِ مَالِكٍ بِإِسْنَادِهِ وَقَالَ ثُمَّ قَرَأَ هَذِهِ الْآيَةَ حَتَّى أَنْجَزَهَا
Ва баъд аз он ки [Ҳармала бин Яҳё] ба мо хабар дод, ки [Ибни Ваҳҳоб] ба ман [Юнус] аз [Ибни Шиҳоб] аз [Абу Салама бин Абдурраҳмон] ва [Саид бин ал-Мусайяб] аз [Абу Ҳурайра] хабар додааст, гуфт: «Паёмбари Худо (с) гуфт: «Мо нисбат ба паёмбар Иброҳим (а) ҳаққи бештаре ба шак дорем, вақте ки гуфт: «Эй Парвардигори ман, ба ман нишон деҳ, ки чӣ гуна мурдагонро зинда мекунӣ?» Худо гуфт: «Оё ба қудрати ман бовар намекунӣ?» Паёмбар Иброҳим ҷавоб дод: «Ман ҳоло ҳам имон дорам ва имон меорам, аммо то дилам ором бошад» - ояти Бақара: 260-. Паёмбар (с) идома дод: «Худованд ба паёмбар Лут раҳмат кунад». Ӯ дар ҳақиқат ба қудрати қавӣ паноҳ бурдааст - Аллоҳ субҳонаҳу ва таъоло-». Агар ман дар замоне, ки Юсуф дар зиндон буд, дар зиндон мемондам, хоҳиши касеро, ки пурсида буд, иҷро мекардам». Ва ба мо хабар додааст, ки [Абдуллоҳ бин Муҳаммад бин Асмоъ ад-Длубайӣ] ба мо [Ҷувайрия] аз [Молик] аз [аз-Зуҳрӣ] нақл кардааст, ки [Саъид бин ал-Мусайяб] ва [Абу Убайд] ба ӯ хабар додаанд, аз [Абу Ҳурайра] аз Расули Худо (саллаллоҳу алайҳи ва саллам) бо ҳадиси Юнус аз [аз-Зуҳрӣ]. Ва дар ҳадиси Молик гуфта шудааст: «Аммо то дилам ором шавад» - Сураи Бақара: 260. Ровӣ гуфт: «Сипас ӯ ин оятро хонд, то он даме ки онро тамом кард». Ва ӯ ба мо [Абдуллоҳ бин Ҳумайд] нақл кардааст, ӯ гуфт, ки ӯ ба мо [Яъқуб] - яъне Ибни Иброҳим бин Саъд - ба мо [Абу Увайс] аз [аз-Зуҳрӣ] нақл кардааст, ба монанди ривояти Молик бо ривояти ӯ. санад, гуфт: «Сипас ин оятро то он даме ки онро тамом кард, хонд».
Hadith
Imam Muslim : 217
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا لَيْثٌ عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي سَعِيدٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَا مِنْ الْأَنْبِيَاءِ مِنْ نَبِيٍّ إِلَّا قَدْ أُعْطِيَ مِنْ الْآيَاتِ مَا مِثْلُهُ آمَنَ عَلَيْهِ الْبَشَرُ وَإِنَّمَا كَانَ الَّذِي أُوتِيتُ وَحْيًا أَوْحَى اللَّهُ إِلَيَّ فَأَرْجُو أَنْ أَكُونَ أَكْثَرَهُمْ تَابِعًا يَوْمَ الْقِيَامَةِ
[Қутайба бин Саид] ба мо [Лайс] аз [Саид бин Абу Саид] аз [падараш] аз [Абу Ҳурайра] нақл мекунад, ки Паёмбари Худо (саллаллоҳу алайҳи ва саллам) фармуданд: «Ҳеҷ паёмбаре нест, ки ба ӯ нишонае дода нашавад - ҳамчун далели паёмбарии ӯ - ки ба он монанд аст, ки мардум ба он имон меоранд. Аммо ба ман танҳо ваҳйе дода шудааст, ки аз ҷониби Аллоҳ фиристода шудааст. Аз ин рӯ, умедворам, ки дар рӯзи қиёмат пайғамбаре бошам, ки пайравони бештаринро дорад - дар муқоиса бо онҳо.»
Hadith
Imam Muslim : 218
حَدَّثَنِي يُونُسُ بْنُ عَبْدِ الْأَعْلَى أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ قَالَ وَأَخْبَرَنِي عَمْرٌو أَنَّ أَبَا يُونُسَ حَدَّثَهُ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ وَالَّذِي نَفْسُ مُحَمَّدٍ بِيَدِهِ لَا يَسْمَعُ بِي أَحَدٌ مِنْ هَذِهِ الْأُمَّةِ يَهُودِيٌّ وَلَا نَصْرَانِيٌّ ثُمَّ يَمُوتُ وَلَمْ يُؤْمِنْ بِالَّذِي أُرْسِلْتُ بِهِ إِلَّا كَانَ مِنْ أَصْحَابِ النَّارِ
Ба мо гуфтаанд, ки [Юнус бин Абдулаъло] ба мо [Ибни Ваҳҳоб] хабар додааст, ки ӯ гуфт, ба ман [Амр] хабар додааст, ки [Абу Юнус] ба ӯ [Абу Ҳурайра] аз Паёмбари Худо [саллаллоҳу алайҳи ва саллам] гуфтааст, ки ӯ гуфт: «Қасам ба он Зоте, ки ҷони Муҳаммад дар дасти Ӯст, ҳеҷ кас аз ин уммат, хоҳ яҳудӣ бошад, хоҳ масеҳӣ, аз ман хабар нагирад, сипас бимирад ва ба дине, ки маро бо он фиристодаанд, имон наорад, балки яке аз аҳли дӯзах хоҳад буд».
Hadith
Imam Muslim : 219
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا هُشَيْمٌ عَنْ صَالِحِ بْنِ صَالِحٍ الْهَمْدَانِيِّ عَنْ الشَّعْبِيِّ قَالَ رَأَيْتُ رَجُلًا مِنْ أَهْلِ خُرَاسَانَ سَأَلَ الشَّعْبِيَّ فَقَالَ يَا أَبَا عَمْرٍو إِنَّ مَنْ قِبَلَنَا مِنْ أَهْلِ خُرَاسَانَ يَقُولُونَ فِي الرَّجُلِ إِذَا أَعْتَقَ أَمَتَهُ ثُمَّ تَزَوَّجَهَا فَهُوَ كَالرَّاكِبِ بَدَنَتَهُ فَقَالَ الشَّعْبِيُّ حَدَّثَنِي أَبُو بُرْدَةَ بْنُ أَبِي مُوسَى عَنْ أَبِيهِ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ ثَلَاثَةٌ يُؤْتَوْنَ أَجْرَهُمْ مَرَّتَيْنِ رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ الْكِتَابِ آمَنَ بِنَبِيِّهِ وَأَدْرَكَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَآمَنَ بِهِ وَاتَّبَعَهُ وَصَدَّقَهُ فَلَهُ أَجْرَانِ وَعَبْدٌ مَمْلُوكٌ أَدَّى حَقَّ اللَّهِ تَعَالَى وَحَقَّ سَيِّدِهِ فَلَهُ أَجْرَانِ وَرَجُلٌ كَانَتْ لَهُ أَمَةٌ فَغَذَّاهَا فَأَحْسَنَ غِذَاءَهَا ثُمَّ أَدَّبَهَا فَأَحْسَنَ أَدَبَهَا ثُمَّ أَعْتَقَهَا وَتَزَوَّجَهَا فَلَهُ أَجْرَانِ ثُمَّ قَالَ الشَّعْبِيُّ لِلْخُرَاسَانِيِّ خُذْ هَذَا الْحَدِيثَ بِغَيْرِ شَيْءٍ فَقَدْ كَانَ الرَّجُلُ يَرْحَلُ فِيمَا دُونَ هَذَا إِلَى الْمَدِينَةِ و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ ح و حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ ح و حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا شُعْبَةُ كُلُّهُمْ عَنْ صَالِحِ بْنِ صَالِحٍ بِهَذَا الْإِسْنَادِ نَحْوَهُ
Ба мо [Яҳё ибни Яҳё] ба мо [Ҳусайм] аз [Солеҳ ибни Солеҳ ал-Ҳамдонӣ] аз [Шаъбӣ] нақл кардааст: «Ман мардеро аз аҳли Хуросон дидам, ки аз Шаъбӣ пурсид: «Эй Абу Амр, мардуми пеш аз мо аз аҳли Хуросон дар бораи марде, ки ғуломи худро озод карда, сипас бо ӯ издивоҷ кардааст ва он мард мисли шахсе буд, ки савори шутур буд?» Сипас Шаъбӣ ҷавоб дод: «[Абу Бурда ибни Абу Мусо] ба ман аз [падараш] ба ӯ нақл кардааст: «Се нафар ҳастанд, ки ду баробар мукофот гирифтанд: марде аз аҳли китоб, ки ба паёмбари худ имон оварда, вақте ки бо паёмбар Муҳаммад саллаллоҳу алайҳи ва саллам вохӯрд, сипас ба ӯ имон оварда, пайравӣ карда ва ӯро тасдиқ карда, сипас ду мукофот гирифтааст». Дуюм, бандае, ки вазифаҳои худро дар назди Аллоҳ ва вазифаҳои худро дар назди хоҷааш иҷро мекунад, пас ду мукофот низ мегирад». Сеюм, агар касе хизматгоре дошта бошад, ӯро хуб ғизо диҳад, бо беҳтарин таълиму тарбият диҳад, сипас ӯро озод кунад ва бо ӯ издивоҷ кунад, пас ду мукофот низ мегирад». Сипас аш-Шаъбӣ ба мардуми Хуросон гуфт: «Ин ҳадисро ройгон бигиред, ройгон, зеро мардум барои чизе ба Мадина сафар мекарданд - барои гирифтани ҳадис - ки камтар аз ин буд». Ва ба мо гуфтааст [Абу Бакр бин Абу Шаъба] ба мо гуфтааст [Абда бин Сулаймон]. -дар ривояти дигар гуфта шудааст- Ва ба мо гуфтааст [Ибни Абу Умар] ба мо гуфтааст [Суфён]. -ба тарзи дигар гуфта шудааст- Ва ба мо гуфтааст [Убайдуллоҳ бин Муъоз] ба мо гуфтааст [падарам] ба мо гуфтааст [Шуъба]-ро пурра аз [Солиҳ бин Солеҳ] бо ин иснод, ба монанди ҳадис».
Hadith
Imam Muslim : 220
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا لَيْثٌ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رُمْحٍ أَخْبَرَنَا اللَّيْثُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ ابْنِ الْمُسَيَّبِ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لَيُوشِكَنَّ أَنْ يَنْزِلَ فِيكُمْ ابْنُ مَرْيَمَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَكَمًا مُقْسِطًا فَيَكْسِرَ الصَّلِيبَ وَيَقْتُلَ الْخِنْزِيرَ وَيَضَعَ الْجِزْيَةَ وَيَفِيضُ الْمَالُ حَتَّى لَا يَقْبَلَهُ أَحَدٌ و حَدَّثَنَاه عَبْدُ الْأَعْلَى بْنُ حَمَّادٍ وَأَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ قَالُوا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ ح و حَدَّثَنِيهِ حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ قَالَ حَدَّثَنِي يُونُسُ ح و حَدَّثَنَا حَسَنٌ الْحُلْوَانِيُّ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ عَنْ يَعْقُوبَ بْنِ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ صَالِحٍ كُلُّهُمْ عَنْ الزُّهْرِيِّ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَفِي رِوَايَةِ ابْنِ عُيَيْنَةَ إِمَامًا مُقْسِطًا وَحَكَمًا عَدْلًا وَفِي رِوَايَةِ يُونُسَ حَكَمًا عَادِلًا وَلَمْ يَذْكُرْ إِمَامًا مُقْسِطًا وَفِي حَدِيثِ صَالِحٍ حَكَمًا مُقْسِطًا كَمَا قَالَ اللَّيْثُ وَفِي حَدِيثِهِ مِنْ الزِّيَادَةِ وَحَتَّى تَكُونَ السَّجْدَةُ الْوَاحِدَةُ خَيْرًا مِنْ الدُّنْيَا وَمَا فِيهَا ثُمَّ يَقُولُا أَبُو هُرَيْرَةَ اقْرَءُوا إِنْ شِئْتُمْ { وَإِنْ مِنْ أَهْلِ الْكِتَابِ إِلَّا لَيُؤْمِنَنَّ بِهِ قَبْلَ مَوْتِهِ } الْآيَةَ
Ба мо хабар додааст [Қутайба бин Саъид] ба мо хабар додааст [Лайтс]. -ба тарзи дигар гуфта шудааст- Ва ба мо хабар додааст [Муҳаммад бин Рум] ба мо хабар додааст [ал-Лайтс] аз [Ибни Шиҳоб] аз [Ибни Мусайяб], ки шунидааст [Абу Ҳурайра] мегӯяд: «Паёмбари Худо (саллаллоҳу алайҳи ва саллам) гуфт: «Қасам ба он касе, ки ҷони ман дар дасти Ӯст! Ба зудӣ, омадани Исо бин Марям барои довари одил назди шумо фаро мерасад. Ӯ салибро мешиканад, хукро мекушад ва ҷизяро -аз кофирон - бекор мекунад. Сарват фаровон хоҳад буд, то касе онро нахоҳад гирифт». Ва ба мо хабар дода шудааст [Абдул Аъло бин Ҳаммод] ва [Абу Бакр бин Абу Шайба] ва [Зуҳайр бин Ҳарб] гуфтанд: ба мо хабар додааст [Суфён бин Уяйна]. -дар ривояти дигар гуфта шудааст- Ва ӯ дар ин бора ба ман нақл кардааст [Ҳармала бин Яҳё] ба мо нақл кардааст [Ибни Ваҳҳоб] гуфтааст, ба ман [Юнус] гуфтааст. -дар ривояти дигар гуфта шудааст- Ва ба мо [Ҳасан ал-Ҳулвонӣ] ва [Абд бин Ҳумайд] аз [Яъқуб бин Иброҳим бин Саъд] ба мо [падарам] аз [Солиҳ] ҳамаи [Зуҳрӣ]-ро бо ин иснод нақл кардааст. Ва дар таърихи Ибни Уяйна гуфта шудааст: "Ҳамчун коҳини одил ва довари одил". Дар ҳамин ҳол, дар таърихи Юнус, "Ҳамчун довари одил" ва "коҳини одил" намегӯяд. Дар ҳамин ҳол, дар таърихи Солеҳ, "Довари одил". Чунон ки ал-Лайтс гуфтааст ва дар ҳадиси ӯ иловае ҳаст, "то он даме, ки як саҷда аз ҷаҳон ва ҳама чизе, ки дар он аст, беҳтар бошад". Сипас Абуҳурайра гуфт: «Агар хоҳед, бихонед: «Ҳеҷ кас аз аҳли китоб нест, ки пеш аз маргаш ба ӯ — Исо — имон оварад» (Қуроси Нисо: 159).
