Imam Muslim : 181
حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ مَنْصُورٍ وَقُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وُمُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ الْغُبَرِيُّ وَاللَّفْظُ لِسَعِيدٍ قَالُوا حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ زُرَارَةَ بْنِ أَوْفَى عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ اللَّهَ تَجَاوَزَ لِأُمَّتِي مَا حَدَّثَتْ بِهِ أَنْفُسَهَا مَا لَمْ يَتَكَلَّمُوا أَوْ يَعْمَلُوا بِهِ
Бицун буго нижеда [СагӀид бин Маншурица] ва [Къутайба бин СагӀидида] ва [МухӀамад бин ГӀубайдил ГӀубарида] ва лафаж СагӀидил бугин, гьез абуна, нижеда [Абу Аванахица] [Къатадаялдаса] [Зурара бин Ауфаца] [Абу ХӀурайллагьица абуна] «ХӀакъикъаталдаги Аллагьас дир умматалда тӀаса лъугьуна гьес жиндаго жаниб абураб жоялдаса, гьес гьеб загьир гьабичӀого яги гьабичӀого хутӀарабгӀан мехалъ».
Imam Muslim : 182
حَدَّثَنَا عَمْرٌو النَّاقِدُ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ ح و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُسْهِرٍ وَعَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ ح و حَدَّثَنَا ابْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ كُلُّهُمْ عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي عَرُوبَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ زُرَارَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ تَجَاوَزَ لِأُمَّتِي عَمَّا حَدَّثَتْ بِهِ أَنْفُسَهَا مَا لَمْ تَعْمَلْ أَوْ تَكَلَّمْ بِهِ و حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا مِسْعَرٌ وَهِشَامٌ ح و حَدَّثَنِي إِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ أَخْبَرَنَا الْحُسَيْنُ بْنُ عَلِيٍّ عَنْ زَائِدَةَ عَنْ شَيْبَانَ جَمِيعًا عَنْ قَتَادَةَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَهُ
Нижеда [Амру ан-Накъидица] ва [Зугьайр бин Харбица] кӀиязго абуна, бицана нижеда [ИсмагӀил бин Ибрагьимида]. -цогидаб риваяталда хъван букӀана- Ва нилъеда бицун букӀана [Абу Бакр бин Абу Сайбаца] нилъеда бицун букӀана [ГӀали бин Муширида] ва [ГӀабда бин Сулайманида]. -цогидаб риваяталда рехсон букӀана- Ва нилъеда бицун букӀана [Ибн ал-Муцаннаца] ва [Ибн Басысярица] гьезул кӀиязго абуна, бицун букӀана нилъеда [Ибн Абу Ади] гьезул щивав [СагӀид бин Абу Арубах] [Къатадаялдаса] [Зурараялдаса] [Абу ХӀурайаллагьуЛлагьухӀалагьулас] вачӀун вугин абун. «ХӀакъикъаталдаги, Аллагьас дир уммат тӀаса лъугьуна жиндирго рекӀелъ бугеб жоялдаса, гьес гьеб жиндирго гӀамалалда жаниб ккезабичӀого яги гьелъул бицунеб гьечӀони». Ва дида абуна [Зугьайр бин Харбица] нижеда абуна [Вакиъ] нижеда [МисӀарида] ва [ХӀисамида] абуна. -цогидаб риваяталда хъван букӀана- Ва дие хабар кьуна [ИсхӀакъ бин Маншурица] нижее [ал-ХӀусайн бин ГӀалица] [Зайдаялдаса] [Саяйбаналдаса] киналго [Къатадаялдаса] гьединаб санадгун хабар кьуна'.
Imam Muslim : 183
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَاللَّفْظُ لِأَبِي بَكْرٍ قَالَ إِسْحَقُ أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ وَقَالَ الْآخَرَانِ حَدَّثَنَا ابْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ إِذَا هَمَّ عَبْدِي بِسَيِّئَةٍ فَلَا تَكْتُبُوهَا عَلَيْهِ فَإِنْ عَمِلَهَا فَاكْتُبُوهَا سَيِّئَةً وَإِذَا هَمَّ بِحَسَنَةٍ فَلَمْ يَعْمَلْهَا فَاكْتُبُوهَا حَسَنَةً فَإِنْ عَمِلَهَا فَاكْتُبُوهَا عَشْرًا
Бицен гьабуна нижеда [Абу Бакр бин Абу Сяйбаца] ва [Зугьайр бин Харбица] ва [ИсхӀакъ бин Ибрагьимица] ва лафаж Абу Бакарил бугин, [ИсхӀакъица] абуна, нижеда [Суфьянида] бицана, цоги кӀиго чияс абуна, нижеда [Ибн Уяйнаца] [Абу Ажина] Забуялдаса [Абу- ХӀурайра] гьес абуна: «Расулуллагь саллаллагьу гӀалайгьи васалламица абуна: «Аллагьас абулеб буго: «Дир лагъасе квешаб жо бокьани, гьеб хъваге, амма гьес гьеб гьабулеб батани, гьеб квешаб жолъун хъвай». Гьесие лъикӀлъи бокьун батани, амма гьабичӀони, цо лъикӀлъилъун хъвай, гьабуни, анцӀго лъикӀлъилъун хъвай''.
Imam Muslim : 184
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ وَقُتَيْبَةُ وَابْنُ حُجْرٍ قَالُوا حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ وَهُوَ ابْنُ جَعْفَرٍ عَنْ الْعَلَاءِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ إِذَا هَمَّ عَبْدِي بِحَسَنَةٍ وَلَمْ يَعْمَلْهَا كَتَبْتُهَا لَهُ حَسَنَةً فَإِنْ عَمِلَهَا كَتَبْتُهَا عَشْرَ حَسَنَاتٍ إِلَى سَبْعِ مِائَةِ ضِعْفٍ وَإِذَا هَمَّ بِسَيِّئَةٍ وَلَمْ يَعْمَلْهَا لَمْ أَكْتُبْهَا عَلَيْهِ فَإِنْ عَمِلَهَا كَتَبْتُهَا سَيِّئَةً وَاحِدَةً
Нижеда [ЯхӀя бин Айюбида] ва [Къутайбада] ва [Ибн ХӀужрида] гьез абуна, нижеда [ИсмагӀилида] - ай Ибн ЖагӀфарида - [ал-Алаялдасан] [жиндирго инсудасан] [Абу ХӀурайраялдасан] Аллагьасул Расуласдасан, амма МайЛлагьи салам букӀана: гьабичӀони цинги дица гьеб лъикӀаб ишлъун хъвала, цинги гьес гьабулеб батани цинги дица гьеб хъвала анкьнусго нухалъ щвезегӀан анцӀго лъикӀаб ишлъун. Гьесие квешаб жо бокьун батани ва гьес гьеб гьабулеб батани, дица гьеб мунагьлъун рикӀкӀунаро, амма гьес гьелда рекъон хӀалтӀи гьабулеб батани, дица гьеб квешаб жолъун хъвала».
Imam Muslim : 185
و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ هَمَّامِ بْنِ مُنَبِّهٍ قَالَ هَذَا مَا حَدَّثَنَا أَبُو هُرَيْرَةَ عَنْ مُحَمَّدٍ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ أَحَادِيثَ مِنْهَا قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ إِذَا تَحَدَّثَ عَبْدِي بِأَنْ يَعْمَلَ حَسَنَةً فَأَنَا أَكْتُبُهَا لَهُ حَسَنَةً مَا لَمْ يَعْمَلْ فَإِذَا عَمِلَهَا فَأَنَا أَكْتُبُهَا بِعَشْرِ أَمْثَالِهَا وَإِذَا تَحَدَّثَ بِأَنْ يَعْمَلَ سَيِّئَةً فَأَنَا أَغْفِرُهَا لَهُ مَا لَمْ يَعْمَلْهَا فَإِذَا عَمِلَهَا فَأَنَا أَكْتُبُهَا لَهُ بِمِثْلِهَا وَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَتْ الْمَلَائِكَةُ رَبِّ ذَاكَ عَبْدُكَ يُرِيدُ أَنْ يَعْمَلَ سَيِّئَةً وَهُوَ أَبْصَرُ بِهِ فَقَالَ ارْقُبُوهُ فَإِنْ عَمِلَهَا فَاكْتُبُوهَا لَهُ بِمِثْلِهَا وَإِنْ تَرَكَهَا فَاكْتُبُوهَا لَهُ حَسَنَةً إِنَّمَا تَرَكَهَا مِنْ جَرَّايَ وَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أَحْسَنَ أَحَدُكُمْ إِسْلَامَهُ فَكُلُّ حَسَنَةٍ يَعْمَلُهَا تُكْتَبُ بِعَشْرِ أَمْثَالِهَا إِلَى سَبْعِ مِائَةِ ضِعْفٍ وَكُلُّ سَيِّئَةٍ يَعْمَلُهَا تُكْتَبُ بِمِثْلِهَا حَتَّى يَلْقَى اللَّهَ
Ва нижеда [МухӀамад бин Рафияс] бицун букӀанин [ГӀабдурраззакъица] нижеда [Маъмарида] [ХӀисам бин Мунаббидасан] бицун букӀанин гьес абуна: «Гьеб нижеда [Абу ХӀурайраца] МухӀамадидасан бицараб жо бугин, Расулуллагь саллаллагьу гӀалайгьи васаллам. Цинги гьес гьесдасан рачӀарал хӀадисал рехсана, гьес абуна: «Аллагьасул аварагас абуна: «Аллагьас абулеб буго: «Дир лагъасе лъикӀаб гӀамал гьабизе бокьун батани, дица гьеб цо лъикӀаб гӀамаллъун хъвала, гьес гьеб гьабичӀебгӀан мехалъ, цинги гьес гьеб гьабулеб батани, дица гьеб хъвала анцӀго лъикӀаб гӀамаллъун». Ва гьесие квешаб жо бокьун батани, дица гьесда тӀаса лъугьина, гьес гьеб гьабичӀебгӀан мехалъ, амма гьес гьеб гьабулеб батани, дица гьеб квешаб жолъун хъвала – гьесда лъикӀ лъала – гьес абулеб мехалъ: «Дуца гьесда хадуб халкквей». Гьес квешаб жо гьабуни цинги дуца гьедин хъвала, гьес гьеб тун батани цинги гьесие лъикӀаб жо хъвала. Щайгурелъул дун сабаблъун гьес гьей тун йиго''. Ва Аварагас саллаллагьу гӀалайгьи ва саллам абуна: «Нужер цояс жиндирго ислам лъикӀлъизабуни, гьес гьабураб щибаб лъикӀлъи анцӀго нухалъ хъвала, масала, анкьнусго нухалъ щвезегӀан. Ва гьес гьабулеб щибаб квешаб жо чӀванкъотӀун гьединаблъун хъвазе бугила, гьев Аллагьасда дандчӀвазегӀан».
Imam Muslim : 186
و حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا أَبُو خَالِدٍ الْأَحْمَرُ عَنْ هِشَامٍ عَنْ ابْنِ سِيرِينَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ هَمَّ بِحَسَنَةٍ فَلَمْ يَعْمَلْهَا كُتِبَتْ لَهُ حَسَنَةً وَمَنْ هَمَّ بِحَسَنَةٍ فَعَمِلَهَا كُتِبَتْ لَهُ عَشْرًا إِلَى سَبْعِ مِائَةِ ضِعْفٍ وَمَنْ هَمَّ بِسَيِّئَةٍ فَلَمْ يَعْمَلْهَا لَمْ تُكْتَبْ وَإِنْ عَمِلَهَا كُتِبَتْ
Ва нижеда бицана [Абу Курайбица] нижеда бицана [Абу Халид ал-АхӀмарица] [ХӀисамидаса] [Ибн Сириналдаса] [Абу ХӀурайраялдаса] гьес абуна: «РасулуЛлагь саллаллагьу гӀалайгьи васаллам абуна: «Лъие лъикӀлъи бокьарав, амма гьеб гьабичӀев чиясе гьеб хъван букӀуна гьесие лъикӀлъи бокьаравлъун, ва лъица лъикӀлъи бокьарав чи вугин. гьеб, гьеб гьесие хъвалеб букӀуна анкьнусго нухалъ цӀикӀкӀун анцӀго лъикӀаб ишлъун. Квешлъи бокьарав, амма гьеб гьабичӀев чиясе гьеб мунагьлъун хъваларо, амма гьес гьеб гьабуни, гьесие мунагьлъун хъвала».
Imam Muslim : 187
حَدَّثَنَا شَيْبَانُ بْنُ فَرُّوخَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَارِثِ عَنْ الْجَعْدِ أَبِي عُثْمَانَ حَدَّثَنَا أَبُو رَجَاءٍ الْعُطَارِدِيُّ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِيمَا يَرْوِي عَنْ رَبِّهِ تَبَارَكَ وَتَعَالَى قَالَ إِنَّ اللَّهَ كَتَبَ الْحَسَنَاتِ وَالسَّيِّئَاتِ ثُمَّ بَيَّنَ ذَلِكَ فَمَنْ هَمَّ بِحَسَنَةٍ فَلَمْ يَعْمَلْهَا كَتَبَهَا اللَّهُ عِنْدَهُ حَسَنَةً كَامِلَةً وَإِنْ هَمَّ بِهَا فَعَمِلَهَا كَتَبَهَا اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ عِنْدَهُ عَشْرَ حَسَنَاتٍ إِلَى سَبْعِ مِائَةِ ضِعْفٍ إِلَى أَضْعَافٍ كَثِيرَةٍ وَإِنْ هَمَّ بِسَيِّئَةٍ فَلَمْ يَعْمَلْهَا كَتَبَهَا اللَّهُ عِنْدَهُ حَسَنَةً كَامِلَةً وَإِنْ هَمَّ بِهَا فَعَمِلَهَا كَتَبَهَا اللَّهُ سَيِّئَةً وَاحِدَةً و حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى حَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ الْجَعْدِ أَبِي عُثْمَانَ فِي هَذَا الْإِسْنَادِ بِمَعْنَى حَدِيثِ عَبْدِ الْوَارِثِ وَزَادَ وَمَحَاهَا اللَّهُ وَلَا يَهْلِكُ عَلَى اللَّهِ إِلَّا هَالِكٌ
Бицана нижеда [Сайбан бин Фаррухица] бицана нижеда [ГӀабдул Варица] [ал-ЖагӀд Абу ГӀусманица] бицана нижеда [Абу Раджа' ал-УтӀаридица] [Ибн ГӀаббасидаса] Расулуллагь саллаллагьу гӀалайгьи васалламалдаса, жиндирго Раббалдаса риваят гьабураб жоялдасан, гьес абуна: «И, «ЛъикӀлъи бокьарав, амма гьеб гьабичӀев чиясе Аллагьас гьеб хъвала гьесие цо камилаб лъикӀлъилъун, лъикӀлъи бокьарав ва хадуб гьеб гьабурав чиясе Аллагьас хъвала анкьнусго нухалъ цӀикӀкӀараб, чанго нухалъ цӀикӀкӀараб анцӀго лъикӀаб гӀамаллъун. Гьесие квешлъи бокьани, амма гьес гьеб гьабичӀони, Аллагьас гьеб гьесие камилаб лъикӀлъилъун хъвала, амма гьелда тӀад гӀамал гьабуни, Аллагьас гьеб гьесул мунагьазул цояблъун хъвала''. Ва нилъеда бицана [ЯхӀя бин ЯхӀяца] нилъеда бицана [Жаъфар бин Сулайманица] [ал-ЖагӀд Абу ГӀусманидаса] гьаб санадалда ГӀабдул Варитил хӀадисалъул магӀнагун, ва гьес тӀаде жубана: «Ва Аллагьас гьеб бацӀцӀана, ва гьелъие зарал ккечӀо -гьеб мутӀигӀлъичӀолъиялъухъ балагьун, цо вуго Аллагьасда гурони».
Imam Muslim : 188
حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ سُهَيْلٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ جَاءَ نَاسٌ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَأَلُوهُ إِنَّا نَجِدُ فِي أَنْفُسِنَا مَا يَتَعَاظَمُ أَحَدُنَا أَنْ يَتَكَلَّمَ بِهِ قَالَ وَقَدْ وَجَدْتُمُوهُ قَالُوا نَعَمْ قَالَ ذَاكَ صَرِيحُ الْإِيمَانِ و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ عَنْ شُعْبَةَ ح و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ جَبَلَةَ بْنِ أَبِي رَوَّادٍ وَأَبُو بَكْرِ بْنُ إِسْحَقَ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو الْجَوَّابِ عَنْ عَمَّارِ بْنِ رُزَيْقٍ كِلَاهُمَا عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِهَذَا الْحَدِيثِ
Нижее бицунеб букӀана [Зугьайр бин Харбица] нижеда [Жаририда] [СухӀайлидасан] [жиндирго инсудасан] [Абу ХӀурайридасан] бицун букӀанин гьес абун букӀанин: «Аварагасул асхӀабзабазда гьоркьоса цо къокъа бачӀана, гьединлъидал гьез гьесда гьикъана: «ХӀакъикъаталдаги нижеда цо жо батана нижеда цадахъ, нижеда цадахъго, нижецаги? — Гьес жаваб кьуна: «ХӀакъаб жойищ духъе щвараб? — Гьез жаваб кьуна: «У». Гьес абуна: «Гьеб ккола бацӀцӀадаб иманалъул гӀаламат», - ян. Ва нижеда бицана [МухӀамад бин Басысярица] нижеда [Ибн Абу ГӀадида] [СюгӀбаялдаса] бицана. -цогидаб риваяталда хъван букӀана- Ва дида [МухӀамад бин Амру бин Джабалах бин Абу Раввад] ва [Абу Бакр бин ИсхӀакъ] кӀиязго абуна, бицана нижеда [Абу ал-Джавваб] [Аммар бин Рузайкъ] кӀияздаго [ал-Аъмаси] [АбуЛлагьаса] [АбуАбуллагьа]са] 'алайгьи васаллам, гьаб хӀадис гӀадин'.
Imam Muslim : 189
حَدَّثَنَا يُوسُفُ بْنُ يَعْقُوبَ الصَّفَّارُ حَدَّثَنِي عَلِيُّ بْنُ عَثَّامٍ عَنْ سُعَيْرِ بْنِ الْخِمْسِ عَنْ مُغِيرَةَ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَلْقَمَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ سُئِلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ الْوَسْوَسَةِ قَالَ تِلْكَ مَحْضُ الْإِيمَانِ
Бицана нижеда [Юсуф бин Якъуб аш-Шаффарица] дида [ГӀали бин Аццсам] [СуӀаир бин ал-Химс] [МугӀира] [МугӀира] [Ибрагьим] [Алкъама] [ГӀабдуллагь] [ГӀабдуллагь] абун абуна: «Аварагас жаваб кьуна: 'Гьеб бацӀцӀадаб иманалъул гӀаламат -хӀакъикъияб-''.
Imam Muslim : 190
حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ مَعْرُوفٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ عَبَّادٍ وَاللَّفْظُ لِهَارُونَ قَالَا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ هِشَامٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يَزَالُ النَّاسُ يَتَسَاءَلُونَ حَتَّى يُقَالَ هَذَا خَلَقَ اللَّهُ الْخَلْقَ فَمَنْ خَلَقَ اللَّهَ فَمَنْ وَجَدَ مِنْ ذَلِكَ شَيْئًا فَلْيَقُلْ آمَنْتُ بِاللَّهِ و حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا أَبُو النَّضْرِ حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ الْمُؤَدِّبُ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يَأْتِي الشَّيْطَانُ أَحَدَكُمْ فَيَقُولُ مَنْ خَلَقَ السَّمَاءَ مَنْ خَلَقَ الْأَرْضَ فَيَقُولُ اللَّهُ ثُمَّ ذَكَرَ بِمِثْلِهِ وَزَادَ وَرُسُلِهِ
Бицун буго нижеда [ХӀарун бин Маъруфида] ва [МухӀамад бин ГӀаббадида] ва лафаж Гьарунил бугин, кӀиязго абуна, нижеда [Суфянида] [ХӀисамидаса] [жиндирго инсудаса] [Абу ХӀурайраялдаса] гьес абуна: «РасулуЛлагь салллаллагьу гӀалайгьухӀис васаллагь, гьез кидаго абуна: рижарал рухӀчӀаголъаби, цинги лъица Аллагь вижарав', цинги гьелдаса щиб букӀаниги щварав чияс, цинги гьес абизе биччанте дун Аллагьасда божаян. Ва нижеда бицана [МахӀмуд бин ГӀайланица] бицана [Абу ан-Надларица] нижеда бицана [Абу СагӀид ал-МугӀаддибица] [Хишам бин Урваца] гьаб санадгун, Аллагьасул Расулас (с.т.гӀ.в.) абуна: «ШайтӀан бачӀана, гьес нужер цоясухъе бижана ва ракь? » цинги гьес жаваб кьуна: «Аллагь», цинги гьединаб жо рехсана, ва гьес тӀаде жубана «Ва гьесул авараг» абураб предложение.
Imam Muslim : 191
حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ جَمِيعًا عَنْ يَعْقُوبَ قَالَ زُهَيْرٌ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا ابْنُ أَخِي ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عَمِّهِ قَالَ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَأْتِي الشَّيْطَانُ أَحَدَكُمْ فَيَقُولَ مَنْ خَلَقَ كَذَا وَكَذَا حَتَّى يَقُولَ لَهُ مَنْ خَلَقَ رَبَّكَ فَإِذَا بَلَغَ ذَلِكَ فَلْيَسْتَعِذْ بِاللَّهِ وَلْيَنْتَهِ حَدَّثَنِي عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ شُعَيْبِ بْنِ اللَّيْثِ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ جَدِّي قَالَ حَدَّثَنِي عُقَيْلُ بْنُ خَالِدٍ قَالَ قَالَ ابْنُ شِهَابٍ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَأْتِي الْعَبْدَ الشَّيْطَانُ فَيَقُولُ مَنْ خَلَقَ كَذَا وَكَذَا مِثْلَ حَدِيثِ ابْنِ أَخِي ابْنِ شِهَابٍ
Бицун бугищ дида [Зугьайр бин Харбида] ва [ГӀабд бин ХӀумайдида] [Якъуб] кинабго жоялдаса, [Зугьайрица] абуна, бицун бугищ нижеда [Якъуб бин Ибрагьимица] бицун бугищ нижеда [Ибну АхӀи Ибн Шигьабида] [Жиндирго имгӀаласдасан] гьес абуна, дида бицун бугила аз-ЗубахӀица [Урвах би Хурайица], Расулуллагь шаллагьу гӀалайгьи васалламица абуна: «Нужер цоясухъе шайтӀан бачӀана: «Лъица гьабги добги бижарав» абун, ахирги гьесда гьикъизегӀан: «Лъица дур Рабб бижарав?» — Гьеб бакӀалде щвараб мехалъ цинги истиадза -'ауджу биллагь- абизе, диалог лъугӀизабизе биччанте гьес'. Бицун бугищ дида [ГӀабдул Малик бин СюгӀайб бин ал-Лаитсица] гьес абуна, бицун бугищ дида [дир инсуда] [дир кӀудададасан] гьес абуна, бицун бугищ дида [Укъайл бин Халидида] гьес абуна, [Ибн Шигьабица] абуна, дида [Урва бин аз-Зубайрица] абун буго [Абу ХӀулиллагь шагьурайил] хӀесуллагь абун. васалламица абуна: «ШайтӀан бачӀана лагъасухъе ва абуна: «Лъица гьабги добги бижараб?» Дир вацасул вас Ибн Сийгьабил хӀадисалда бугеб гӀадин.
Imam Muslim : 192
حَدَّثَنِي عَبْدُ الْوَارِثِ بْنُ عَبْدِ الصَّمَدِ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ جَدِّي عَنْ أَيُّوبَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يَزَالُ النَّاسُ يَسْأَلُونَكُمْ عَنْ الْعِلْمِ حَتَّى يَقُولُوا هَذَا اللَّهُ خَلَقَنَا فَمَنْ خَلَقَ اللَّهَ قَالَ وَهُوَ آخِذٌ بِيَدِ رَجُلٍ فَقَالَ صَدَقَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ قَدْ سَأَلَنِي اثْنَانِ وَهَذَا الثَّالِثُ أَوْ قَالَ سَأَلَنِي وَاحِدٌ وَهَذَا الثَّانِي و حَدَّثَنِيهِ زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَيَعْقُوبُ الدَّوْرَقِيُّ قَالَا حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ وَهُوَ ابْنُ عُلَيَّةَ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ مُحَمَّدٍ قَالَ قَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ لَا يَزَالُ النَّاسُ بِمِثْلِ حَدِيثِ عَبْدِ الْوَارِثِ غَيْرَ أَنَّهُ لَمْ يَذْكُرْ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الْإِسْنَادِ وَلَكِنْ قَدْ قَالَ فِي آخِرِ الْحَدِيثِ صَدَقَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ
Гьес нижеда абуна [ГӀабдул Варица бин Абд аш-Шамадида], гьес абуна, гьес нижеда [дир инсуда] бицана [дир кӀудадада] [Айюбида] [МухӀамад бин Сирин] [Абу Хурайрада] Аварагасдаса саллаллагьу гӀалайгьи васаллам, гьес абуна: «ГӀадамаз кидаго нужеда гьикъила, гьез нужеда гьикъизе бугилан цинги Аллагь лъица вижарав?» Абу ХӀурайратица цо чиясул кверги ккун абуна: «Аллагьги гьесул аварагги битӀун руго, кӀиго чияс дида гьикъана, гьав лъабабилев вуго, яги гьес абуна: «Гьезул цояс дида гьикъана, гьав кӀиабилев вуго», - ян. Ва дида гьелъул хӀакъалъулъ бицун хадуб [Зугьайр бин Харбица] ва [Якъуб ад-Дауракъица] кӀиязго абуна, нижеда [ИсмагӀилида] -ай Ибн Улайятида- ва [Айюбида] [МухӀамадидасан] бицун букӀанин гьес абуна: «[Абу ХӀурайраца] абуна: «ГӀадамаз кидаго гьикъула», - ян абураб хӀадисалда гӀадин. саллаллагьу гӀалайгьи васаллам санадалда, амма хӀадисалда гьес абуна: «Аллагьги гьесул Аварагги хӀакъикъиял руго», - ян.
Imam Muslim : 193
و حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الرُّومِيِّ حَدَّثَنَا النَّضْرُ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا عِكْرِمَةُ وَهُوَ ابْنُ عَمَّارٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى حَدَّثَنَا أَبُو سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ لِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يَزَالُونَ يَسْأَلُونَكَ يَا أَبَا هُرَيْرَةَ حَتَّى يَقُولُوا هَذَا اللَّهُ فَمَنْ خَلَقَ اللَّهَ قَالَ فَبَيْنَا أَنَا فِي الْمَسْجِدِ إِذْ جَاءَنِي نَاسٌ مِنْ الْأَعْرَابِ فَقَالُوا يَا أَبَا هُرَيْرَةَ هَذَا اللَّهُ فَمَنْ خَلَقَ اللَّهَ قَالَ فَأَخَذَ حَصًى بِكَفِّهِ فَرَمَاهُمْ ثُمَّ قَالَ قُومُوا قُومُوا صَدَقَ خَلِيلِي
И сказал мне [ГӀабдуллагь бин ар-Румица] сказал нам [ан-Надлар бин Мухаммад] сказал нам [Икрима] - а именно Ибн Аммар - сказал нам [ЯхӀя] сказал нам [Абу Салама] от [Абу Хурайра] он сказал: «РасулуЛлагь салллаллагьу сказал будет Хурайху всегда, гьез абизегӀан: «Гьав вуго Аллагь, цинги жинца Аллагь вижарав» абун. Абу ХӀурайратица абуна: «Дун мажгиталда вугеб мехалъ, циндаго бадувиязул жамагӀаталдаса гӀадамал дихъе рачӀана ва гьикъана: «Я Абу ХӀурайрат, гьав вуго Аллагь, гьединлъидал лъица Аллагь вижарав», - ян. Хабарчияс абуна: «Цинги Абу ХӀурайратица квералъул хъатикь ругел ганчӀал росана, цинги рехана, «Вахъа, вахъа, битӀараб буго – дир вокьулесул рагӀи» абун.
Imam Muslim : 194
حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ حَاتِمٍ حَدَّثَنَا كَثِيرُ بْنُ هِشَامٍ حَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ بُرْقَانَ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ الْأَصَمِّ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَيَسْأَلَنَّكُمْ النَّاسُ عَنْ كُلِّ شَيْءٍ حَتَّى يَقُولُوا اللَّهُ خَلَقَ كُلَّ شَيْءٍ فَمَنْ خَلَقَهُ
Дида [МухӀамад бин ХӀатимица] бицана нижеда [Кацир бин ХӀишамица] бицана нижеда [Жаъфар бин Буркъаница] бицана нижеда [Язид бин ал-Ашамица] гьес абуна: «Дида рагӀана [Абу ХӀурайраца] абулеб: «Аллагьасул Расулас саллаллагьу гӀалайгьи васаллам абураб жоялда абула: кинабго, цинги гьев вуго Жив вижарав чи''.
Imam Muslim : 195
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَامِرِ بْنِ زُرَارَةَ الْحَضْرَمِيُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ عَنْ مُخْتَارِ بْنِ فُلْفُلٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ إِنَّ أُمَّتَكَ لَا يَزَالُونَ يَقُولُونَ مَا كَذَا مَا كَذَا حَتَّى يَقُولُوا هَذَا اللَّهُ خَلَقَ الْخَلْقَ فَمَنْ خَلَقَ اللَّهَ حَدَّثَنَاه إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا جَرِيرٌ ح و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا حُسَيْنُ بْنُ عَلِيٍّ عَنْ زَائِدَةَ كِلَاهُمَا عَنْ الْمُخْتَارِ عَنْ أَنَسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِهَذَا الْحَدِيثِ غَيْرَ أَنَّ إِسْحَقَ لَمْ يَذْكُرْ قَالَ قَالَ اللَّهُ إِنَّ أُمَّتَكَ
Бицен гьабуна нижеда [ГӀабдуллагь бин Амир бин Зурара ал-Хадлрамица] нижеда бицана [МухӀамад бин Фудлаил] [Мухтар бин Фулфул] [Анас бин Малик] Расулуллагь саллаллагьу гӀалайгьи васаллам, гьес абуна: «Аллагьас абула: «ХӀакъикъаталдаги гьеб щиб жо кколеб, Аллагьас кидаго абула: «ХӀакъикъаталдаги, щиб кколеб, дур халкъалъ абила: «ХӀакъикъаталдаги, щиб жо ккола, Аллагьас кидаго абула: рижарал махлукъатал, хадуб лъица бижарав Аллагь''. Гьелъул хӀакъалъулъ нижеда бицана [ИсхӀакъ бин Ибрагьимица] нижеда [Жаририца] бицана. -цогидаб риваяталда хъван букӀана- Ва нилъеда бицун букӀана [Абу Бакр бин Абу Сайбаца] нилъеда бицун букӀана [ХӀусайн бин ГӀалица] [Зайдаялдаса] кӀиябго [ал-Мухтаралдаса] [Анасдаса] ва Аварагасул саллаллагьу гӀалайгьи васаллам гьаб хӀадисалдалъун, цохӀо ИсхӀакъица абун букӀинчӀо: «Аллагьас абун букӀана: «Дур Аллагьасул халкъ».
Imam Muslim : 196
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ وَقُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وَعَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ جَمِيعًا عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ جَعْفَرٍ قَالَ ابْنُ أَيُّوبَ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ جَعْفَرٍ قَالَ أَخْبَرَنَا الْعَلَاءُ وَهُوَ ابْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ مَوْلَى الْحُرَقَةِ عَنْ مَعْبَدِ بْنِ كَعْبٍ السَّلَمِيِّ عَنْ أَخِيهِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ كَعْبٍ عَنْ أَبِي أُمَامَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ اقْتَطَعَ حَقَّ امْرِئٍ مُسْلِمٍ بِيَمِينِهِ فَقَدْ أَوْجَبَ اللَّهُ لَهُ النَّارَ وَحَرَّمَ عَلَيْهِ الْجَنَّةَ فَقَالَ لَهُ رَجُلٌ وَإِنْ كَانَ شَيْئًا يَسِيرًا يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ وَإِنْ قَضِيبًا مِنْ أَرَاكٍ و حَدَّثَنَاه أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَهَارُونُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ جَمِيعًا عَنْ أَبِي أُسَامَةَ عَنْ الْوَلِيدِ بْنِ كَثِيرٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ كَعْبٍ أَنَّهُ سَمِعَ أَخَاهُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ كَعْبٍ يُحَدِّثُ أَنَّ أَبَا أُمَامَةَ الْحَارِثِيَّ حَدَّثَهُ أَنَّهُ سَمِعَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِهِ
Бицен гьабуна нижеда [ЯхӀя бин Аюбида] ва [Къутайба бин СагӀида] ва [ГӀали бин ХӀужрида] кинабго жо [ИсмагӀил бин Джаъфаридасан], [Ибн Айюбица] абуна, бицана нижеда [ИсмагӀил бин Джаъфарида] гьес абуна, бицана нижеда [ал-Алаъ] - ай срахӀман Ибн-ХуралахӀил - [МагӀбад бин КагӀаб ас-Салами] жиндирго вацасдасан [ГӀабдуллагь бин КагӀабица] [Абу Умаматидаса], Аллагьасул Расулас абуна: «Щив бусурманчиясул гьаялдалъун гьесул хӀакъал нахъе росани, Аллагьас гьесие жужахӀ тӀадаблъун гьабуна, гьесие алжан хӀарам гьабуна». Гьединлъидал цо чияс гьикъана: «Я Аллагьасул Расул, гӀададисеб жо букӀаниги?» Гьес жаваб кьуна: «ГӀицӀго сивакалъул цӀул букӀаниги», - ян. Ва гьес нижеда бицана гьелъул хӀакъалъулъ [Абу Бакр бин Абу Сяибаца] ва [ИсхӀакъ бин Ибрагьимица] ва [Харун бин ГӀабдуллагьица] киналго [Абу Усаматидаса] [ал-Валид бин Кациралдаса] [МухӀамад бин КагӀабидаса] жинда рагӀанин жиндирго вацас [ГӀабдуллагь бин КагӀабица] гьесда [Амари бин КагӀабида] бицунеб букӀиналъул. слышал Расулуллагь шаллаллагьу 'алейгьи васаллям, как хадис что'.
Imam Muslim : 197
و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ ح و حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ وَوَكِيعٌ ح و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ الْحَنْظَلِيُّ وَاللَّفْظُ لَهُ أَخْبَرَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ حَلَفَ عَلَى يَمِينِ صَبْرٍ يَقْتَطِعُ بِهَا مَالَ امْرِئٍ مُسْلِمٍ هُوَ فِيهَا فَاجِرٌ لَقِيَ اللَّهَ وَهُوَ عَلَيْهِ غَضْبَانُ قَالَ فَدَخَلَ الْأَشْعَثُ بْنُ قَيْسٍ فَقَالَ مَا يُحَدِّثُكُمْ أَبُو عَبْدِ الرَّحْمَنِ قَالُوا كَذَا وَكَذَا قَالَ صَدَقَ أَبُو عَبْدِ الرَّحْمَنِ فِيَّ نَزَلَتْ كَانَ بَيْنِي وَبَيْنَ رَجُلٍ أَرْضٌ بِالْيَمَنِ فَخَاصَمْتُهُ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ هَلْ لَكَ بَيِّنَةٌ فَقُلْتُ لَا قَالَ فَيَمِينُهُ قُلْتُ إِذَنْ يَحْلِفُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عِنْدَ ذَلِكَ مَنْ حَلَفَ عَلَى يَمِينِ صَبْرٍ يَقْتَطِعُ بِهَا مَالَ امْرِئٍ مُسْلِمٍ هُوَ فِيهَا فَاجِرٌ لَقِيَ اللَّهَ وَهُوَ عَلَيْهِ غَضْبَانُ فَنَزَلَتْ { إِنَّ الَّذِينَ يَشْتَرُونَ بِعَهْدِ اللَّهِ وَأَيْمَانِهِمْ ثَمَنًا قَلِيلًا } إِلَى آخِرِ الْآيَةِ حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا جَرِيرٌ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ مَنْ حَلَفَ عَلَى يَمِينٍ يَسْتَحِقُّ بِهَا مَالًا هُوَ فِيهَا فَاجِرٌ لَقِيَ اللَّهَ وَهُوَ عَلَيْهِ غَضْبَانُ ثُمَّ ذَكَرَ نَحْوَ حَدِيثِ الْأَعْمَشِ غَيْرَ أَنَّهُ قَالَ كَانَتْ بَيْنِي وَبَيْنَ رَجُلٍ خُصُومَةٌ فِي بِئْرٍ فَاخْتَصَمْنَا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ شَاهِدَاكَ أَوْ يَمِينُهُ
Ва нижеда бицана [Абу Бакр бин Абу Сайбаца] нижеда [Вакиъ] бицана. -цогидаб риваяталда абулеб букӀана- Ва нижеда бицана [Ибну Нумайрица] нижеда бицана [Абу Муавияца] ва [Вакиъ]. -цогидаб риваяталда хъван букӀана- Ва нилъеда [ИсхӀакъ бин Ибрагьим ал-Ханжалида] ва лафаж гьесул бугин, бицана [Ваки] нилъеда [ал-Аъмаси] [Абу Ваил] [Абу Ваил] [ГӀабдуллагь] Аварагасдасан саллаллагьу ваверхосахӀас абуна: бусурбанчи вугони, цинги гьеб сабаблъун гьев мутӀигӀлъичӀев чилъун лъугьуна, гьев Аллагьасда дандчӀвазе вуго, Аллагь гьесда ццим бахъун вугеб мехалъ'. Хабарчияс абуна: «Цинги [ал-АтӀаси бин Къайсица] жаниве вачӀана ва гьикъана: «Щиб дуда Абу ГӀабдуррахӀманица абураб?» Гьез жаваб кьуна: «Гьединаб ва гьединаб», - ян. Ашаца абуна: «Абу ГӀабдуррахӀман битӀун вуго, гьаб хӀадис дида хурхун рещтӀана», - ян. Йеменалда ракьалда хурхун дидаги цо чиясдаги гьоркьоб дагӀба ккана, цинги дица гьеб иш Аварагасда цебе бачана, гьединлъидал гьес гьикъана: «Дур далил бугищ?» Дица жаваб кьуна: «ГьечӀо», - ян. Гьес абуна: «Гьедин батани, гьа -законияб алатлъун гьабула-». Дица абуна: «Гьедин батани, гьес гьедула? — Гьебго лахӀзаталда гьес гьебсагӀатго абуна: «Бусурбанчиясул къайи босизе гьедулев чи, гьелдалъун мутӀигӀлъи гьечӀев чилъун лъугьун, гьев Аллагьасда дандчӀвазе вуго, Аллагьасул ццин бахъунеб мехалъ». Цинги аят рещтӀана: «ХӀакълъунго, Аллагьасе жидеца кьурал рагӀабиги гьедиги дагьаб багьаялъухъ хисарал чагӀазе ахираталда кириялда гӀахьаллъизе гьечӀо, Аллагь гьездехун кӀалъаларо ва къиямасеб къоялъ гьезухъ балагьизе гьечӀо ва гьел рацӀцӀад гьаризе гьечӀо». Гьезие унтараб тамихӀ-' -Къс. ГӀали ГӀимран: 77-. Нилъеда бицун букӀана [ИсхӀакъ бин Ибрагьимица] [Жаририца] [Мансуридасан] [Абу Вайлидасан] [ГӀабдуллагьидасан] абун букӀанин гьес абун букӀанин: «Лъицаниги -чиясул- мал-мулк щвезе гьедулев вугони, гьеб сабаблъун гьев мутӀигӀлъи гьечӀев чилъун лъугьуна, гьев Аллагьасда ццим бахъинавула, гьев Аллагьасда дандчӀвала», - ян. Цинги гьес рехсана ал-АгӀмасил хӀадисалда релълъараб жо, цохӀо гьес абуна: «Цо нухалъ дидаги цо чиясдаги гьоркьоб дагӀба ккана гвенд сабаблъун», - ян. Гьединлъидал нижеца гьелда тӀасан гӀарз бахъана аварагасде с.т.гӀ.в. Гьес хадуб абуна: «Дуца кӀиго нугӀ вачине ккола, гурони гьес гьедила», - ян.
Imam Muslim : 198
و حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ الْمَكِّيُّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ جَامِعِ بْنِ أَبِي رَاشِدٍ وَعَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ أَعْيَنَ سَمِعَا شَقِيقَ بْنَ سَلَمَةَ يَقُولُ سَمِعْتُ ابْنَ مَسْعُودٍ يَقُولُا سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ حَلَفَ عَلَى مَالِ امْرِئٍ مُسْلِمٍ بِغَيْرِ حَقِّهِ لَقِيَ اللَّهَ وَهُوَ عَلَيْهِ غَضْبَانُ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ ثُمَّ قَرَأَ عَلَيْنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِصْدَاقَهُ مِنْ كِتَابِ اللَّهِ { إِنَّ الَّذِينَ يَشْتَرُونَ بِعَهْدِ اللَّهِ وَأَيْمَانِهِمْ ثَمَنًا قَلِيلًا } إِلَى آخِرِ الْآيَةِ
Ва нижеда бицунеб букӀана [Ибн Абу ГӀумар ал-Маккица] нижеда [Суфьяница] [Жами бин Абу Расидидасан] ва [ГӀабдул Малик бин Аъянидасан] гьезда кӀияздаго рагӀана [Сякъикъ бин Саламатица] абулеб, дида рагӀана [Ибн МасгӀудица] абулеб: «Дида рагӀана Аллагьасда рагӀана Масгьугьаллагьуса бусурбанчиясул ихтияр гьечӀого бугеб мал-мулкалда гьедулаго, гьев Аллагьасда дандчӀвазе вуго, гьев гьесдехун ццин бахъараб хӀалалда вугеб мехалъ'. ГӀабдуллагьица абуна: «Цинги Аллагьасул Расулас нижеда цӀалана Аллагьасул тӀехьалдаса жиндирго далил: «-ХӀакълъунго, Аллагьасул рагӀабиги гьедиги учузаб багьаялъухъ ричулел чагӀи...- ' -С. ГӀали ГӀимран: 77-, аят лъугӀизегӀан'.
Imam Muslim : 199
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وَأَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَهَنَّادُ بْنُ السَّرِيِّ وَأَبُو عَاصِمٍ الْحَنَفِيُّ وَاللَّفْظُ لِقُتَيْبَةَ قَالُوا حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ سِمَاكٍ عَنْ عَلْقَمَةَ بْنِ وَائِلٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَ جَاءَ رَجُلٌ مِنْ حَضْرَمَوْتَ وَرَجُلٌ مِنْ كِنْدَةَ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ الْحَضْرَمِيُّ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ هَذَا قَدْ غَلَبَنِي عَلَى أَرْضٍ لِي كَانَتْ لِأَبِي فَقَالَ الْكِنْدِيُّ هِيَ أَرْضِي فِي يَدِي أَزْرَعُهَا لَيْسَ لَهُ فِيهَا حَقٌّ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِلْحَضْرَمِيِّ أَلَكَ بَيِّنَةٌ قَالَ لَا قَالَ فَلَكَ يَمِينُهُ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ الرَّجُلَ فَاجِرٌ لَا يُبَالِي عَلَى مَا حَلَفَ عَلَيْهِ وَلَيْسَ يَتَوَرَّعُ مِنْ شَيْءٍ فَقَالَ لَيْسَ لَكَ مِنْهُ إِلَّا ذَلِكَ فَانْطَلَقَ لِيَحْلِفَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمَّا أَدْبَرَ أَمَا لَئِنْ حَلَفَ عَلَى مَالِهِ لِيَأْكُلَهُ ظُلْمًا لَيَلْقَيَنَّ اللَّهَ وَهُوَ عَنْهُ مُعْرِضٌ
Бицен гьабуна нижеда [Къутайба бин СагӀидица] ва [Абу Бакр бин Абу Сайибаца] ва [Ханнад бин ас-Сари] ва [Абу Ашим ал-ХӀанафида] гьаб хӀадисалъул лафаж Къутайбаялъул бугеб мехалъ, гьез абула, нижеда бицана [Абу ал-Ахвашица] [Аль-АхӀвашица] [Аль-АхӀвашица] Вакъаилалдаса [ЛимахӀалдаса] [Аль-АхӀвашица] [Аль-Ахвашица] Вакъаилалдаса [ЛимахӀалдаса]. Хадлрамауталдаса чиги Киндахалдаса чиги рачӀана аварагасухъе, цинги Хадлрамауталдаса чияс абуна: «Я Аллагьасул Расул, хӀакъикъаталдаги гьав чияс дун бергьана цебе дир инсул букӀараб ракьалда тӀад», - ян. Гьединлъидал киндияс абуна: «Доб дир кодоб бугеб ракь бугин, дица гьеб бекьун бугин, гьединлъидал гьесул гьелда тӀад ихтияр гьечӀин», - ян. Расулуллагь саллаллагьу гӀалайгьи васалламица хадуб гьикъана ХӀадрамиясда: «Дур далил бугищ? — Гьес жаваб кьуна: «ГьечӀо». Гьес абуна: «Дуе гьесул -конкурентасул -гьед щвана». ХӀадлрамауталдаса чиясги абуна: «Я Аллагьасул Расул, унго-унголъунги мутӀигӀлъичӀев чияс гьедулеб жоялде кӀвар кьоларо, гьев щибго жоялдаса хӀинкъуларо», - ян. Гьединлъидал гьес абуна: «Дуе гьесухъа щибго щоларо, гьесул гьа гурони», - ян. Киндиса чияс гьедизехъин вугеб мехалъ, Аллагьасул Расулас (с.т.гӀ.в.) абуна: «Лъай, гьес ритӀухълъи гьечӀого жиндирго мал-мулкалда тӀад кверщел гьабизе гьедани, гьеб мехалъ гьев Аллагьасда дандчӀвазе вуго Аллагьасул ццим бахъараб хӀалалда», - ян.
Imam Muslim : 200
و حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ جَمِيعًا عَنْ أَبِي الْوَلِيدِ قَالَ زُهَيْرٌ حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عَبْدِ الْمَلِكِ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ عَنْ عَلْقَمَةَ بْنِ وَائِلٍ عَنْ وَائِلِ بْنِ حُجْرٍ قَالَ كُنْتُ عِنْدَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَتَاهُ رَجُلَانِ يَخْتَصِمَانِ فِي أَرْضٍ فَقَالَ أَحَدُهُمَا إِنَّ هَذَا انْتَزَى عَلَى أَرْضِي يَا رَسُولَ اللَّهِ فِي الْجَاهِلِيَّةِ وَهُوَ امْرُؤُ الْقَيْسِ بْنُ عَابِسٍ الْكِنْدِيُّ وَخَصْمُهُ رَبِيعَةُ بْنُ عِبْدَانَ قَالَ بَيِّنَتُكَ قَالَ لَيْسَ لِي بَيِّنَةٌ قَالَ يَمِينُهُ قَالَ إِذَنْ يَذْهَبُ بِهَا قَالَ لَيْسَ لَكَ إِلَّا ذَاكَ قَالَ فَلَمَّا قَامَ لِيَحْلِفَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ اقْتَطَعَ أَرْضًا ظَالِمًا لَقِيَ اللَّهَ وَهُوَ عَلَيْهِ غَضْبَانُ قَالَ إِسْحَقُ فِي رِوَايَتِهِ رَبِيعَةُ بْنُ عَيْدَانَ
Бицун буго дида [Зугьайр бин Харб] ва [ИсхӀакъ бин Ибрагьим] кинабго [Абу ал-Валидидасан], [Зугьайрица] абуна, бицана нижеда [Хишам бин ГӀабдул Маликица] бицана нижеда [Абу Аванахида] [ГӀабдул Малик бин ГӀумарида] [ГӀабдул Малик бин ГӀумарида] [АлкъамахӀ бин Ваилица абуна]. Аллагьасул авараг, цинги кӀиго чи вачӀана гьесухъе бихьиназул цо ракьул бутӀаялда хурхун жидерго дагӀбаялда тӀасан гӀарз бахъизе. КӀиязулго цояс абуна: «Я Аллагьасул Расул, гьаб чияс дир ракьалда кверщел гьабулеб букӀана жагьилияб заманалда», - ян. Гьев чи вукӀана Умру ал-Къаис бин ГӀабис ал-Кинди, гьесул дандияв вукӀана РабигӀат бин Ибдан. Гьес хадуб гьикъана: «Киб бугеб дур далил? — Гьес жаваб кьуна: «Дир щибго далил гьечӀо». Гьес абуна: «Гьедин гьедана», - ян. Гьес жаваб кьуна: «Гьединлъидал, гьесда кӀола хазинагун цадахъ ине! Аллагьасул Расулас абуна: «Дур ихтияр гьечӀо гьаб гурони -дурго дандиясул гьаялъе мукӀурлъун-». Бицунес абуна: «РабигӀа бин Ибдан гьедизе вахъараб мехалъ, Аллагьасул Расулас абуна: «Щив чи вугониги, ритӀухълъи гьечӀого ракь босарав чи, цинги гьев Аллагьасда дандчӀвазе вуго, Аллагьасул ццин бахъунеб мехалъ -гьесда-». ИсхӀакъица жиндирго тарихалда рехсана, «РабигӀат бин Айдан».