Islaamaa seeni, asi tuqi
ISLAM AL-HAQ: QURAN & HADITH
(The True Islam)
Free Download / Download

Imam Muslim (الامام مسلم) - 5362 Hadith

Hadith

Imam Muslim : 181

حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ مَنْصُورٍ وَقُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وُمُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ الْغُبَرِيُّ وَاللَّفْظُ لِسَعِيدٍ قَالُوا حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ زُرَارَةَ بْنِ أَوْفَى عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ اللَّهَ تَجَاوَزَ لِأُمَّتِي مَا حَدَّثَتْ بِهِ أَنْفُسَهَا مَا لَمْ يَتَكَلَّمُوا أَوْ يَعْمَلُوا بِهِ

Nutti himee jira [Sa’id bin Manshur] fi [Qutaibah bin Sa’id] fi [Muhammad bin Ubaid al-Ghubari] fi lafazh kan Sa’id ta’e, isaan jedhan, [Abu Awanah] irraa [Qatadah] irraa [Zurarah bin Aufa] irraa [Abu Hurairah] irraa [Abu Hurairah] irraa nutti himeera ni jedhe: ‘Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam akkana jedhe: 'Dhugumatti Rabbiin waan of keessaa dubbateef hanga inni hin ibsine ykn hin hojjennetti Umma kiyyaaf ni araarama'.

Hadith

Imam Muslim : 182

حَدَّثَنَا عَمْرٌو النَّاقِدُ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ ح و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُسْهِرٍ وَعَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ ح و حَدَّثَنَا ابْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ كُلُّهُمْ عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي عَرُوبَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ زُرَارَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ تَجَاوَزَ لِأُمَّتِي عَمَّا حَدَّثَتْ بِهِ أَنْفُسَهَا مَا لَمْ تَعْمَلْ أَوْ تَكَلَّمْ بِهِ و حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا مِسْعَرٌ وَهِشَامٌ ح و حَدَّثَنِي إِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ أَخْبَرَنَا الْحُسَيْنُ بْنُ عَلِيٍّ عَنْ زَائِدَةَ عَنْ شَيْبَانَ جَمِيعًا عَنْ قَتَادَةَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَهُ

Nutti himeera [Amru an-Naqid] fi [Zuhair bin Harb] lamaan isaanii iyyuu jedhan, nutti himeera [Ismail bin Ibrahim]. -Oduu biraa keessattis ibsameera- Akkasumas nutti himeera [Abu Bakr bin Abu Syaibah] nutti himeera [Ali bin Mushir] fi [Abdah bin Sulaiman]. -Oodiyaa biraa keessattis eerameera- Akkasumas nutti himeera [Ibn al-Mutsana] fi [Ibn Basysyar] lamaan isaanii akka jedhan, nutti himeera [Ibn Abu Adi] tokkoon tokkoon isaanii [Sa’id bin Abu Aruba] irraa [Qatadah] irraa [Zurarah] irraa [Zurarah] irraa [Abu Hurairah] irraa dhufan akkana jedhe, ‘Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam akkana jedhe: 'Dhugumatti, Rabbiin waan qalbii isaa keessa jiruuf Umma kiyya ni araarama, hanga hojii isaa keessatti akka ta'u hin goone ykn waa'ee isaa hin dubbannetti'. Akkasumas natti himeera [Zuhair bin Harb] nutti himeera [Waki'] nutti himeera [Mis'ar] fi [Hisyam]. -Oduu biraa keessattis ibsameera- Akkasumas naaf gabaaseera [Ishaq bin Manshur] nuuf [al-Husain bin Ali] [Zaidah] irraa [Syaiban] irraa hunda [Qatadah] irraa sanad akkasitti nuuf gabaaseera'.

Hadith

Imam Muslim : 183

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَاللَّفْظُ لِأَبِي بَكْرٍ قَالَ إِسْحَقُ أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ وَقَالَ الْآخَرَانِ حَدَّثَنَا ابْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ إِذَا هَمَّ عَبْدِي بِسَيِّئَةٍ فَلَا تَكْتُبُوهَا عَلَيْهِ فَإِنْ عَمِلَهَا فَاكْتُبُوهَا سَيِّئَةً وَإِذَا هَمَّ بِحَسَنَةٍ فَلَمْ يَعْمَلْهَا فَاكْتُبُوهَا حَسَنَةً فَإِنْ عَمِلَهَا فَاكْتُبُوهَا عَشْرًا

Nutti himee jira [Abu Bakr bin Abu Syaibah] fi [Zuhair bin Harb] fi [Ishaq bin Ibrahim] fi lafazh kan Abu Bakr akka ta’e, [Ishaaq] akka jedhetti, [Sufyaan] nuuf hime, namoonni biroo lama ammoo akka jedhanitti, [Ibn Uyainah] [Abu az-Zinad] irraa [al-A’raj] irraa [Abu] irraa nutti hime Hurairah] akkana jedhe, ‘Rasulullah sallallaahu aleihi wasallam akkana jedhe: ‘Rabbiin akkana jedha: ‘Gabrichi kiyya yoo wanta badaa hawwe egaa hin barreessiin, yoo hojjate garuu akka waan hamaa ta’etti barreessi. Yoo gaarii hawwe garuu hin hojjenne immoo akka hojii gaarii tokkootti barreessi, yoo hojjete immoo hojii gaarii kudhan jedhee barreessi''.

Hadith

Imam Muslim : 184

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ وَقُتَيْبَةُ وَابْنُ حُجْرٍ قَالُوا حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ وَهُوَ ابْنُ جَعْفَرٍ عَنْ الْعَلَاءِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ إِذَا هَمَّ عَبْدِي بِحَسَنَةٍ وَلَمْ يَعْمَلْهَا كَتَبْتُهَا لَهُ حَسَنَةً فَإِنْ عَمِلَهَا كَتَبْتُهَا عَشْرَ حَسَنَاتٍ إِلَى سَبْعِ مِائَةِ ضِعْفٍ وَإِذَا هَمَّ بِسَيِّئَةٍ وَلَمْ يَعْمَلْهَا لَمْ أَكْتُبْهَا عَلَيْهِ فَإِنْ عَمِلَهَا كَتَبْتُهَا سَيِّئَةً وَاحِدَةً

Yahya bin Ayyuub fi Qutaibah fi Ibn Hujr nuuf odeesse, Ismaa'il, jechuunis Ibnu Ja'far al-Ala irraa nutti odeesse Abuu Huraayiraa irraa Rasuula Rabbii s.a akka hojii gaarii tokkootti gadi bu'ee yoo hojjete immoo hojii gaarii kudhan hanga dachaa dhibba torbaatti nan barreessa Yoo inni hojii badaa tokko niyyatee hojjete akka cubbuutti hin galmeessu, yoo hojjete garuu akka hojii badaa tokkootti nan barreessa.''

Hadith

Imam Muslim : 185

و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ هَمَّامِ بْنِ مُنَبِّهٍ قَالَ هَذَا مَا حَدَّثَنَا أَبُو هُرَيْرَةَ عَنْ مُحَمَّدٍ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ أَحَادِيثَ مِنْهَا قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ إِذَا تَحَدَّثَ عَبْدِي بِأَنْ يَعْمَلَ حَسَنَةً فَأَنَا أَكْتُبُهَا لَهُ حَسَنَةً مَا لَمْ يَعْمَلْ فَإِذَا عَمِلَهَا فَأَنَا أَكْتُبُهَا بِعَشْرِ أَمْثَالِهَا وَإِذَا تَحَدَّثَ بِأَنْ يَعْمَلَ سَيِّئَةً فَأَنَا أَغْفِرُهَا لَهُ مَا لَمْ يَعْمَلْهَا فَإِذَا عَمِلَهَا فَأَنَا أَكْتُبُهَا لَهُ بِمِثْلِهَا وَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَتْ الْمَلَائِكَةُ رَبِّ ذَاكَ عَبْدُكَ يُرِيدُ أَنْ يَعْمَلَ سَيِّئَةً وَهُوَ أَبْصَرُ بِهِ فَقَالَ ارْقُبُوهُ فَإِنْ عَمِلَهَا فَاكْتُبُوهَا لَهُ بِمِثْلِهَا وَإِنْ تَرَكَهَا فَاكْتُبُوهَا لَهُ حَسَنَةً إِنَّمَا تَرَكَهَا مِنْ جَرَّايَ وَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أَحْسَنَ أَحَدُكُمْ إِسْلَامَهُ فَكُلُّ حَسَنَةٍ يَعْمَلُهَا تُكْتَبُ بِعَشْرِ أَمْثَالِهَا إِلَى سَبْعِ مِائَةِ ضِعْفٍ وَكُلُّ سَيِّئَةٍ يَعْمَلُهَا تُكْتَبُ بِمِثْلِهَا حَتَّى يَلْقَى اللَّهَ

Erga nutti himee booda [Muhammad bin Rafi’] nutti himee ture [Abdurrazzaq] [Ma’mar] [Hisyam bin Munabbih] irraa nutti himee ture innis, ‘Kun waan [Abu Hurairah] Muhammad, Rasulullah sallallaahu aleihi wasallam irraa nutti himedha. Ergasii hadiisa isarraa kaase, akkana ja’e, ‘Ergamaan Rabbii sallallaahu aleeyhi wasallam akkana jedhan: ‘Rabbiin akkana jedha: ‘Gabrichi kiyya hojii gaarii hojjechuu yoo fedhe sana booda hanga inni hin hojjatin hojii gaarii tokkootti nan barreessa, sana booda yoo hojjete sana booda hojii gaarii kudhan jedheen barreessa. Yoo inni waan hamaa hawwe immoo hanga inni hin hojjennetti dhiifama isaaf nan godha, yoo inni hojjete garuu akka waan hamaatti nan barreessa - Innis caalaatti beeka - osoo Inni 'Ati isa eeggadhu' jedhu. Yoo hojii badaa hojjate fakkaattota barreessi, yoo dhiise immoo hojii gaarii isaaf barreessi, kiyyaaf jedhee dhiise.'' Ergamaan Rabbii (s.a.w) akkana jedhan: 'Isin keessaa namni tokko Islaamummaa isaa yoo fooyyeesse, hojiin gaarii inni hojjatu hundi fakkaatni isaa hanga dachaa dhibba torbaa dachaa kudhan isaaf galmaa'a. Hojiin badaan inni hojjatu hundinuu hamma Rabbiin qunnamutti fakkaattii isaa waliin isaaf galmaa'a' jedheen.

Hadith

Imam Muslim : 186

و حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا أَبُو خَالِدٍ الْأَحْمَرُ عَنْ هِشَامٍ عَنْ ابْنِ سِيرِينَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ هَمَّ بِحَسَنَةٍ فَلَمْ يَعْمَلْهَا كُتِبَتْ لَهُ حَسَنَةً وَمَنْ هَمَّ بِحَسَنَةٍ فَعَمِلَهَا كُتِبَتْ لَهُ عَشْرًا إِلَى سَبْعِ مِائَةِ ضِعْفٍ وَمَنْ هَمَّ بِسَيِّئَةٍ فَلَمْ يَعْمَلْهَا لَمْ تُكْتَبْ وَإِنْ عَمِلَهَا كُتِبَتْ

Akkasumas nutti himee jira [Abu Kureeb] [Abu Khalid al-Ahmar] irraa [Hisyam] irraa [Ibn Sirin] irraa [Abu Hurairah] irraa akkana jedhe, ‘Rasulullah sallallaahu alaihi wasallam akkana jedhe: ‘Namni gaariin fedhe garuu hin hojjanne, hojii gaarii tokko ta’ee isaaf galmaa’a, namni hojii gaarii kajee booda ni raawwata, dachaa dhibba torbaa hanga dachaa dhibba torbaatti hojii gaarii kudhan ta’ee isaaf galmaa’eera. Namni waan hamaa hawwe garuu hin hojjenne immoo akka cubbuutti hin galmaa'u, yoo hojjete garuu akka cubbuutti barreeffameera'.

Hadith

Imam Muslim : 187

حَدَّثَنَا شَيْبَانُ بْنُ فَرُّوخَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَارِثِ عَنْ الْجَعْدِ أَبِي عُثْمَانَ حَدَّثَنَا أَبُو رَجَاءٍ الْعُطَارِدِيُّ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِيمَا يَرْوِي عَنْ رَبِّهِ تَبَارَكَ وَتَعَالَى قَالَ إِنَّ اللَّهَ كَتَبَ الْحَسَنَاتِ وَالسَّيِّئَاتِ ثُمَّ بَيَّنَ ذَلِكَ فَمَنْ هَمَّ بِحَسَنَةٍ فَلَمْ يَعْمَلْهَا كَتَبَهَا اللَّهُ عِنْدَهُ حَسَنَةً كَامِلَةً وَإِنْ هَمَّ بِهَا فَعَمِلَهَا كَتَبَهَا اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ عِنْدَهُ عَشْرَ حَسَنَاتٍ إِلَى سَبْعِ مِائَةِ ضِعْفٍ إِلَى أَضْعَافٍ كَثِيرَةٍ وَإِنْ هَمَّ بِسَيِّئَةٍ فَلَمْ يَعْمَلْهَا كَتَبَهَا اللَّهُ عِنْدَهُ حَسَنَةً كَامِلَةً وَإِنْ هَمَّ بِهَا فَعَمِلَهَا كَتَبَهَا اللَّهُ سَيِّئَةً وَاحِدَةً و حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى حَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ الْجَعْدِ أَبِي عُثْمَانَ فِي هَذَا الْإِسْنَادِ بِمَعْنَى حَدِيثِ عَبْدِ الْوَارِثِ وَزَادَ وَمَحَاهَا اللَّهُ وَلَا يَهْلِكُ عَلَى اللَّهِ إِلَّا هَالِكٌ

Nutti himeera [Syaiban bin Farrukh] nutti himeera [Abdul Warits] irraa [al-Ja’d Abu Usman] nutti himeera [Abu Raja’ al-Utharidi] [Ibn Abbaas] irraa Rasulullah sallallaahu aleihi wasallam irraa, wanta Rabb isaa irraa odeeffame irraa, akkana jedhe: ‘Dhugumatti, Rabbiin gaarii fi hamaa barreessa, sana booda ni ibsa, 'Namni waan gaarii hawwe garuu hin hojjanne sana booda Rabbiin hojii gaarii tokko guutuu ta'e isaaf galmeessa, namni hojii gaarii hawwee booda hojjete sana booda Rabbiin hojii gaarii kudhan hanga dachaa dhibba torbaa dachaa hedduutti galmeessa. Yoo badii hawwe garuu hin hojjanne immoo Rabbiin gaarummaa guutuu ta'ee isaaf galmeessa, yoo itti dalagame garuu Rabbiin badii isaa keessaa tokko ta'ee galmeessa''. Akkasumas nutti himeera [Yahya bin Yahya] sanada kana keessatti hiika hadiisa Abdul Warits waliin [al-Ja'd Abu Usman] irraa [Ja'far bin Sulaiman] irraa nutti himee jira, itti dabaluudhaanis, 'Rabbiin immoo haqee, Rabbiin irrattis hin miidhamne -sababii kafaluun- Rabbiin nama gadhee ta'e malee'' jedheera.

Hadith

Imam Muslim : 188

حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ سُهَيْلٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ جَاءَ نَاسٌ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَأَلُوهُ إِنَّا نَجِدُ فِي أَنْفُسِنَا مَا يَتَعَاظَمُ أَحَدُنَا أَنْ يَتَكَلَّمَ بِهِ قَالَ وَقَدْ وَجَدْتُمُوهُ قَالُوا نَعَمْ قَالَ ذَاكَ صَرِيحُ الْإِيمَانِ و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ عَنْ شُعْبَةَ ح و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ جَبَلَةَ بْنِ أَبِي رَوَّادٍ وَأَبُو بَكْرِ بْنُ إِسْحَقَ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو الْجَوَّابِ عَنْ عَمَّارِ بْنِ رُزَيْقٍ كِلَاهُمَا عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِهَذَا الْحَدِيثِ

[Zuhair bin Harb] nuuf [Jarir] [Suhail] irraa [Abbaa isaa] irraa [Abu Hurairah] irraa akka nuuf odeesse nutti odeessee jira inni akkana jedhe, 'Gareen namoota sahaabaa Rasuula sallallaahu aleeyhi wasallam keessaa dhufan, kanaafuu isaan gaafatan, 'Dhugumatti, nu keessaa waan namni tokko keenya dubbachuuf baay'ee dhiphate arganne? ' Innis akkana jedhee deebiseef: 'Dhugaadhaa argatte? ' Isaanis 'Eeyyee' jedhanii deebisaniif. Innis akkana jedhe: 'Sun mallattoo amantii qulqulluuti'. Akkasumas nutti himeera [Muhammad bin Basysiyar] [Ibn Abu Adi] [Syu’bah] irraa nutti himeera. -Owiyaa biraa keessattis ibsameera- Akkasumas [Muhammad bin Amru bin Jabalah bin Abu Rawwad] fi [Abu Bakr bin Ishaq] lamaan isaanii iyyuu akkana jedhan, [Abu al-Jawwab] [Ammar bin Ruzaiq] irraa lamaan [al-A’mash] irraa [Abu Salih] irraa [Abu Hurairah] irraa Nabi shallallahu ‘alaihi wasallam irraa, akkanatti nutti hime hadiisa' jedhu.

Hadith

Imam Muslim : 189

حَدَّثَنَا يُوسُفُ بْنُ يَعْقُوبَ الصَّفَّارُ حَدَّثَنِي عَلِيُّ بْنُ عَثَّامٍ عَنْ سُعَيْرِ بْنِ الْخِمْسِ عَنْ مُغِيرَةَ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَلْقَمَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ سُئِلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ الْوَسْوَسَةِ قَالَ تِلْكَ مَحْضُ الْإِيمَانِ

Nutti himeera [Yusuf bin Ya’qub ash-Shaffar] natti himee jira [Ali bin Atstsam] irraa [Su’air bin al-Khims] irraa [Mughirah] irraa [Ibrahim] irraa [’Alqamah] irraa [Abdullah] irraa akkana jedhe, ‘Nabiyyiin sallallaahu aleeyhi wasallam yeroo tokko waa’ee miira yaaddoo gaafatamee ture, kanaaf deebii kenne: ‘Kun a mallattoo amantii qulqulluu -dhugaa-''.

Hadith

Imam Muslim : 190

حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ مَعْرُوفٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ عَبَّادٍ وَاللَّفْظُ لِهَارُونَ قَالَا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ هِشَامٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يَزَالُ النَّاسُ يَتَسَاءَلُونَ حَتَّى يُقَالَ هَذَا خَلَقَ اللَّهُ الْخَلْقَ فَمَنْ خَلَقَ اللَّهَ فَمَنْ وَجَدَ مِنْ ذَلِكَ شَيْئًا فَلْيَقُلْ آمَنْتُ بِاللَّهِ و حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا أَبُو النَّضْرِ حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ الْمُؤَدِّبُ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يَأْتِي الشَّيْطَانُ أَحَدَكُمْ فَيَقُولُ مَنْ خَلَقَ السَّمَاءَ مَنْ خَلَقَ الْأَرْضَ فَيَقُولُ اللَّهُ ثُمَّ ذَكَرَ بِمِثْلِهِ وَزَادَ وَرُسُلِهِ

Nutti himee jira [Harun bin Ma’ruf] fi [Muhammad bin Abbad] fi lafazh kan Harun ta’uu isaani lachuu jedhan, [Sufyaan] irraa [Hisyam] irraa [abbaa isaa] irraa [Abu Hurairah] irraa nuuf himee jira akkana jedhe, ‘Rasulullah sallallaahu aleihi wasallam akkana jedhe: ‘Namni yeroo hunda hanga gaafatamutti ni ajaa’iba, ‘Kun, Rabbiin uume uumamtoota, sana booda eenyutu Rabbiin uume', sana booda namni waa irraa argate, sana booda 'Rabbiin amana'' haa jedhu. Akkasumas nutti himee jira [Mahmud bin Ghailan] nutti himee jira [Abu an-Nadlar] sanad kanaan [Abu Sa’id al-Mu’addib] [Hisham bin Urwah] irraa nutti himee jira, Ergamaan Rabbii (nageenyi fi rahmanni Rabbiin isarratti haa jiraatu) akkana jedhan: ‘Sheexanni gara isin keessaa tokko dhufee, ‘Eenyutu samii uume, eenyutu dachii uume? ' sana booda 'Rabbii' jedhee deebiseef, achiis waan wal fakkaatu kaase, hima 'Akkasumas Ergamaa Isaa' jedhu itti dabale.

Hadith

Imam Muslim : 191

حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ جَمِيعًا عَنْ يَعْقُوبَ قَالَ زُهَيْرٌ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا ابْنُ أَخِي ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عَمِّهِ قَالَ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَأْتِي الشَّيْطَانُ أَحَدَكُمْ فَيَقُولَ مَنْ خَلَقَ كَذَا وَكَذَا حَتَّى يَقُولَ لَهُ مَنْ خَلَقَ رَبَّكَ فَإِذَا بَلَغَ ذَلِكَ فَلْيَسْتَعِذْ بِاللَّهِ وَلْيَنْتَهِ حَدَّثَنِي عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ شُعَيْبِ بْنِ اللَّيْثِ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ جَدِّي قَالَ حَدَّثَنِي عُقَيْلُ بْنُ خَالِدٍ قَالَ قَالَ ابْنُ شِهَابٍ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَأْتِي الْعَبْدَ الشَّيْطَانُ فَيَقُولُ مَنْ خَلَقَ كَذَا وَكَذَا مِثْلَ حَدِيثِ ابْنِ أَخِي ابْنِ شِهَابٍ

[Zuhair bin Harb] fi [Abd bin Humaid] [Ya’qub] irraa waan hunda natti himee jira, [Zuhair] jedhe, nutti himeera [Ya’qub bin Ibrahim] [Ibnu Akhi Ibn Shihab] [Adeera Isaa] irraa nutti himee jira jedhe, natti himeera [Urwah bin az-Zubair] akka [Abu Hurairah] ‘Rasulullah jedhe shallallahu 'alaihi wasallam akkana jedhe: 'Seexanni 'Eenyutu kana fi sana uume' jedhee isin keessaa tokko dhufe, hanga dhumarratti 'Rabb kee eenyutu uume? 'Yeroo inni bakka kana gahu sana booda istiadzah -'audzu billah- jedhi, marii isaas haa xumuru'. Natti himee jira [Abdul Malik bin Syu’aib bin al-Laits] jedhe, [abbaa koo] [akaakayyuu koo] irraa natti himee jira jedhe, natti himee jira [Uqail bin Khalid] akka jedhe, [Ibn Shihab] jedhe, [Abu Hurairah] akka jedhe [Abu Hurairah] ‘Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam’ jedhe jedhe: 'Seexanni gara garbichaatti dhufee, "Eenyutu kana fi sana uume?" Akkuma hadiisa ilma obboleessa kiyya Ibnu Syihab'.

Hadith

Imam Muslim : 192

حَدَّثَنِي عَبْدُ الْوَارِثِ بْنُ عَبْدِ الصَّمَدِ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ جَدِّي عَنْ أَيُّوبَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يَزَالُ النَّاسُ يَسْأَلُونَكُمْ عَنْ الْعِلْمِ حَتَّى يَقُولُوا هَذَا اللَّهُ خَلَقَنَا فَمَنْ خَلَقَ اللَّهَ قَالَ وَهُوَ آخِذٌ بِيَدِ رَجُلٍ فَقَالَ صَدَقَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ قَدْ سَأَلَنِي اثْنَانِ وَهَذَا الثَّالِثُ أَوْ قَالَ سَأَلَنِي وَاحِدٌ وَهَذَا الثَّانِي و حَدَّثَنِيهِ زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَيَعْقُوبُ الدَّوْرَقِيُّ قَالَا حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ وَهُوَ ابْنُ عُلَيَّةَ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ مُحَمَّدٍ قَالَ قَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ لَا يَزَالُ النَّاسُ بِمِثْلِ حَدِيثِ عَبْدِ الْوَارِثِ غَيْرَ أَنَّهُ لَمْ يَذْكُرْ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الْإِسْنَادِ وَلَكِنْ قَدْ قَالَ فِي آخِرِ الْحَدِيثِ صَدَقَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ

nuun jedhe [Abdul Warits bin Abd ash-Shamad], akkana jedhe, [Abbaa kiyya] irraa [akaakayyuu koo] irraa [Ayyub] irraa [Muhammad bin Sirin] irraa [Abu Hurairah] irraa Nabi sallallaahu aleeyhi wasallam irraa nuuf hime, akkana jedhe: ‘Namoonni yeroo hunda waa’ee beekumsaa si gaafatu hanga isaan gaafatanitti, ‘Kun Rabbiin nu uume, sana booda eenyutu uume Rabbiin?' Abuu Huraayiraan harka nama tokkoo osoo qabanii, ‘Rabbii fi Ergamaan Isaa sirrii dha, namoonni lama na gaafataniiru, kun immoo isa sadaffaadha, ykn ‘isaan keessaa tokko na gaafate, kun immoo isa lammaffaadha’ jedhe. Akkasumas waa’ee isaa erga natti himee booda [Zuhair bin Harb] fi [Ya’qub ad-Dauraqi] lamaan isaanii akka jedhan, [Ismail] -jechuunis Ibn Ulayyah- fi [Ayyub] [Muhammad] irraa nutti himee ture akkana jedhe, ‘[Abu Hurairah] akkana jedhe, ‘namoonni yeroo hunda gaafatu,’ akkuma hadiisa Abdul Warits keessatti, inni qofti Nabiyyi sallallaahu hin kaasne 'alaihi wasallam sanada keessatti, garuu hadiisa keessatti Rabbii fi Ergamaan Isaa dhugaadha' jedhe.

Hadith

Imam Muslim : 193

و حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الرُّومِيِّ حَدَّثَنَا النَّضْرُ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا عِكْرِمَةُ وَهُوَ ابْنُ عَمَّارٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى حَدَّثَنَا أَبُو سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ لِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يَزَالُونَ يَسْأَلُونَكَ يَا أَبَا هُرَيْرَةَ حَتَّى يَقُولُوا هَذَا اللَّهُ فَمَنْ خَلَقَ اللَّهَ قَالَ فَبَيْنَا أَنَا فِي الْمَسْجِدِ إِذْ جَاءَنِي نَاسٌ مِنْ الْأَعْرَابِ فَقَالُوا يَا أَبَا هُرَيْرَةَ هَذَا اللَّهُ فَمَنْ خَلَقَ اللَّهَ قَالَ فَأَخَذَ حَصًى بِكَفِّهِ فَرَمَاهُمْ ثُمَّ قَالَ قُومُوا قُومُوا صَدَقَ خَلِيلِي

Akkasumas natti himee jira [Abdullah bin ar-Rumi] nutti himee jira [an-Nadlar bin Muhammad] nutti himeera [Ikrimah] - jechuunis Ibnu Ammar - nutti himeera [Yahyaan] [Abu Salamah] [Abu Hurairah] irraa nutti himeera akkana jedhe, ‘Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam’ naan jedhe, ‘Yaa Abu Hurairah, yeroo hunda hamma si gaafatu 'Kun Rabbiidha, egaa Rabbiin uume'' jedhu. Abuu Hureeyraan 'yeroon masjiida keessa ture akka tasaa namoonni hawaasa Baduwii irraa natti dhiyaatanii 'yaa Abuu Hureeyraa kun Rabbiidha kanaaf eenyutu Rabbii uume' jedhaniin. Oodeessaan akkana jedhe, 'Ergasii Abu Huraayiraan dhagaa cilee sana harka isaatiin fudhate, achiis 'Dhaabbadhu, ka'i, dhugaadha - jecha jaalallee kootii'' jedhee darbate.

Hadith

Imam Muslim : 194

حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ حَاتِمٍ حَدَّثَنَا كَثِيرُ بْنُ هِشَامٍ حَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ بُرْقَانَ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ الْأَصَمِّ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَيَسْأَلَنَّكُمْ النَّاسُ عَنْ كُلِّ شَيْءٍ حَتَّى يَقُولُوا اللَّهُ خَلَقَ كُلَّ شَيْءٍ فَمَنْ خَلَقَهُ

Natti himee jira [Muhammad bin Hatim] nutti himeera [Katsir bin Hisham] nutti himeera [Ja'far bin Burqan] nutti himee jira [Yazid bin al-Asham] akkana jedhe [Abu Hurairah] akkana jechuu isaanii dhaga'e, 'Ergamaan Rabbii sallallaahu aleeyhi wasallam akkana jedhan: 'Namoonni hanga waan hunda si gaafatan, 'Rabbiin waan hunda uume, . ergasii inni isa uume''.

Hadith

Imam Muslim : 195

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَامِرِ بْنِ زُرَارَةَ الْحَضْرَمِيُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ عَنْ مُخْتَارِ بْنِ فُلْفُلٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ إِنَّ أُمَّتَكَ لَا يَزَالُونَ يَقُولُونَ مَا كَذَا مَا كَذَا حَتَّى يَقُولُوا هَذَا اللَّهُ خَلَقَ الْخَلْقَ فَمَنْ خَلَقَ اللَّهَ حَدَّثَنَاه إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا جَرِيرٌ ح و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا حُسَيْنُ بْنُ عَلِيٍّ عَنْ زَائِدَةَ كِلَاهُمَا عَنْ الْمُخْتَارِ عَنْ أَنَسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِهَذَا الْحَدِيثِ غَيْرَ أَنَّ إِسْحَقَ لَمْ يَذْكُرْ قَالَ قَالَ اللَّهُ إِنَّ أُمَّتَكَ

Nutti himee jira [Abdullah bin Amir bin Zurarah al-Hadlrami] [Muhammad bin Fudlail] irraa [Mukhtar bin Fulful] irraa [Anas bin Malik] irraa Rasulullah sallallaahu aleihi wasallam irraa nutti himee jira, akkana jedhe: ‘Rabbiin akkana jedha: ‘Dhugumatti, ummanni kee yeroo hunda maal akka ta’ee fi maal akka ta’e hanga isaan jedhanitti, ‘Kun Rabbiin uume uumamtoota, sana booda eenyutu Rabbii uume''. Waa'ee isaa nutti himeera [Ishaq bin Ibrahim] nutti himeera [Jarir]. -Nabiyyiin biraa keessattis ibsameera- Akkasumas nutti himeera [Abu Bakr bin Abu Syaibah] nutti himee jira [Husain bin Ali] [Zaidah] irraa [al-Mukhtar] irraa [Anas] irraas ta’e Nabi sallallaahu aleeyhi wasallam hadiisa kanaan, Ishaaq qofti hin kaasne, ‘Rabbiin akkana jedhe: ‘Dhugumatti ummata kee''.

Hadith

Imam Muslim : 196

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ وَقُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وَعَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ جَمِيعًا عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ جَعْفَرٍ قَالَ ابْنُ أَيُّوبَ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ جَعْفَرٍ قَالَ أَخْبَرَنَا الْعَلَاءُ وَهُوَ ابْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ مَوْلَى الْحُرَقَةِ عَنْ مَعْبَدِ بْنِ كَعْبٍ السَّلَمِيِّ عَنْ أَخِيهِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ كَعْبٍ عَنْ أَبِي أُمَامَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ اقْتَطَعَ حَقَّ امْرِئٍ مُسْلِمٍ بِيَمِينِهِ فَقَدْ أَوْجَبَ اللَّهُ لَهُ النَّارَ وَحَرَّمَ عَلَيْهِ الْجَنَّةَ فَقَالَ لَهُ رَجُلٌ وَإِنْ كَانَ شَيْئًا يَسِيرًا يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ وَإِنْ قَضِيبًا مِنْ أَرَاكٍ و حَدَّثَنَاه أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَهَارُونُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ جَمِيعًا عَنْ أَبِي أُسَامَةَ عَنْ الْوَلِيدِ بْنِ كَثِيرٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ كَعْبٍ أَنَّهُ سَمِعَ أَخَاهُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ كَعْبٍ يُحَدِّثُ أَنَّ أَبَا أُمَامَةَ الْحَارِثِيَّ حَدَّثَهُ أَنَّهُ سَمِعَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِهِ

[Yahya bin Ayyuub] fi [Qutaibah bin Sa’id] fi [Ali bin Hujr] irraa waan hunda [Ismail bin Ja’far] irraa nutti himee jira, [Ibn Ayyuub] jedhe, nutti himeera [Ismaa’il bin Ja’far] jedhe, nutti himeera [al-Ala’] - jechuunis Bin Abdurrahmaan, gabricha duraanii al-Huraqah - [Ma’bad irraa Ka’ab as-Salami] obboleessa isaa [Abdullah bin Ka’ab] irraa [Abu Umamah] irraa akka Ergamaan Rabbii sallallaahu aleeyhi wasallam akkana jedhan: ‘Namni kakaa isaatiin mirga Muslima irraa fudhatu, Rabbiin jahannam dirqama isaaf godheera, jannata itti dhoowweera’. Kanaaf namichi tokko yaa Ergamaa Rabbii wanta xiqqaa ta’us?’ jedhee gaafate. Innis akkana jedhee deebiseef: 'Muka siwak qofa ta'us'. Akkasumas waa’ee kanaa [Abu Bakr bin Abu Syaibah] fi [Ishaq bin Ibrahim] fi [Harun bin Abdullah] hunduu [Abu Usamah] irraa [al-Walid bin Katsir] irraa [Muhammad bin Ka’ab] irraa akka obboleessi isaa [Abdullah bin Ka’ab] himuu dhaga’e, akka [Abu Umamah al-Haritsi] itti hime, akka dhaga’e nutti hime Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam, akkuma hadiisa the'.

Hadith

Imam Muslim : 197

و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ ح و حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ وَوَكِيعٌ ح و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ الْحَنْظَلِيُّ وَاللَّفْظُ لَهُ أَخْبَرَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ حَلَفَ عَلَى يَمِينِ صَبْرٍ يَقْتَطِعُ بِهَا مَالَ امْرِئٍ مُسْلِمٍ هُوَ فِيهَا فَاجِرٌ لَقِيَ اللَّهَ وَهُوَ عَلَيْهِ غَضْبَانُ قَالَ فَدَخَلَ الْأَشْعَثُ بْنُ قَيْسٍ فَقَالَ مَا يُحَدِّثُكُمْ أَبُو عَبْدِ الرَّحْمَنِ قَالُوا كَذَا وَكَذَا قَالَ صَدَقَ أَبُو عَبْدِ الرَّحْمَنِ فِيَّ نَزَلَتْ كَانَ بَيْنِي وَبَيْنَ رَجُلٍ أَرْضٌ بِالْيَمَنِ فَخَاصَمْتُهُ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ هَلْ لَكَ بَيِّنَةٌ فَقُلْتُ لَا قَالَ فَيَمِينُهُ قُلْتُ إِذَنْ يَحْلِفُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عِنْدَ ذَلِكَ مَنْ حَلَفَ عَلَى يَمِينِ صَبْرٍ يَقْتَطِعُ بِهَا مَالَ امْرِئٍ مُسْلِمٍ هُوَ فِيهَا فَاجِرٌ لَقِيَ اللَّهَ وَهُوَ عَلَيْهِ غَضْبَانُ فَنَزَلَتْ { إِنَّ الَّذِينَ يَشْتَرُونَ بِعَهْدِ اللَّهِ وَأَيْمَانِهِمْ ثَمَنًا قَلِيلًا } إِلَى آخِرِ الْآيَةِ حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا جَرِيرٌ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ مَنْ حَلَفَ عَلَى يَمِينٍ يَسْتَحِقُّ بِهَا مَالًا هُوَ فِيهَا فَاجِرٌ لَقِيَ اللَّهَ وَهُوَ عَلَيْهِ غَضْبَانُ ثُمَّ ذَكَرَ نَحْوَ حَدِيثِ الْأَعْمَشِ غَيْرَ أَنَّهُ قَالَ كَانَتْ بَيْنِي وَبَيْنَ رَجُلٍ خُصُومَةٌ فِي بِئْرٍ فَاخْتَصَمْنَا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ شَاهِدَاكَ أَوْ يَمِينُهُ

Akkasumas nutti himeera [Abu Bakr bin Abu Syaibah] nutti himeera [Waki’]. -Oduu biraa keessattis ibsameera- Nuttis himeera [Ibnu Numair] [Abu Muawiyah] fi [Waki’] nutti himeera. -Odeeyfannoo biraa keessattis ibsameera- Akkasumas nutti himee jira [Ishaq bin Ibrahim al-Hanzhali] fi lafazh kan isaa ta’e, nutti himeera [Waki’] [al-A’masy] irraa [Abu Wail] irraa [Abdullah] irraa Nabi sallallaahu aleeyhi wasallam irraa nutti himee jira, akkana jedhe: ‘Namni qabeenya Muslima fudhachuuf kakate, egaa sababa sanaatiin nama kafare ta'a, osoo Rabbiin itti dheekkamu Rabbiin waliin wal argu'. Oodeessaan akkana jedhe, 'Ergasii [al-Ats'asy bin Qais] seenee Abuu Abdurrahmaan maal sitti hime?' Isaanis 'Akkas akkas' jedhanii deebisaniif. Ash'ats akkana jedhan, 'Abu Abdurrahmaan sirrii dha, hadiisni tun ana ilaalchisee bu'e. Yaman keessatti waa’ee lafaa anaa fi nama tokko gidduutti waldhabdeen uumame, sana booda dhimmicha Rasuula sallallaahu aleeyhi wasallam duratti dhiheesse, kanaaf akkana jedhee gaafate: ‘Ragaa qabdaa’. Anis 'Lakki' jedheen deebiseef. Innis akkana jedhe: 'Ergasii kakaan -meeshaa seera ta'a-'. Anis, 'Egaa ni kakata? ' Yeroo sanatti achumaan akkana jedhe: 'Namni qabeenya muslimaa fudhachuuf kakate, kanaanis nama kafaltuu ta'e, osoo Rabbiin itti dheekkamu Rabbiin qunnama'. Ergasii aayaan gadi bu’e: ‘Dhugumatti warri waadaa isaanii Rabbiin wajjiin fi kakaa isaanii gatii xiqqaadhaan wal jijjiiran, jireenya boodaatti mindaa irraa hin hirmaatan, Rabbiinis isaan hin dubbatu, guyyaa qiyaamaas isaan hin ilaalu, isaanis hin qulqulleessu. Isaanif adabbiin nama dhukkubsu- ' -Qs. Alii Imraan: 77-. [Ishaq bin Ibrahim] [Jarir] [Mansur] irraa [Abu Wail] irraa [Abdullah] irraa akka nutti hime nutti himamee jira, 'Namni qabeenya -nama- biraa argachuuf kakate, sana booda sababa sanaaf nama kafaltuu ta'a, osoo Rabbiin itti dheekkamu Rabbiin waliin wal argu' jedheera. Ergasii waan akka hadiisa al-A'masy kaase, inni qofa akkana jedhe, 'yeroo tokko boolla bishaanii irratti anaa fi nama tokko gidduutti waldhabdeen uumame. Kanaaf Nabiyyii sallallaahu aleeyhi wasallam irratti iyyanne. Sana booda: ‘Ragaa lama dhiheessuu qabda, yookaan ni kakata’ jedhe.

Hadith

Imam Muslim : 198

و حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ الْمَكِّيُّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ جَامِعِ بْنِ أَبِي رَاشِدٍ وَعَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ أَعْيَنَ سَمِعَا شَقِيقَ بْنَ سَلَمَةَ يَقُولُ سَمِعْتُ ابْنَ مَسْعُودٍ يَقُولُا سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ حَلَفَ عَلَى مَالِ امْرِئٍ مُسْلِمٍ بِغَيْرِ حَقِّهِ لَقِيَ اللَّهَ وَهُوَ عَلَيْهِ غَضْبَانُ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ ثُمَّ قَرَأَ عَلَيْنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِصْدَاقَهُ مِنْ كِتَابِ اللَّهِ { إِنَّ الَّذِينَ يَشْتَرُونَ بِعَهْدِ اللَّهِ وَأَيْمَانِهِمْ ثَمَنًا قَلِيلًا } إِلَى آخِرِ الْآيَةِ

Akkasumas nutti himamee jira [Ibn Abu Umar al-Makki] [Sufyaan] irraa [Jami’ bin Abu Rasyid] fi [Abdul Malik bin A’yan] irraa nutti himee jira isaan lamaan [Syaqiq bin Salamah] akka jedhan dhaga’aniiru, [Ibn Mas’ud] ‘Ergamaan Rabbii sallallaahu aleeyhi wasallam akkana jechuu isaanii dhaga’eera qabeenya muslimaa mirga isaa hin qabne irratti, Rabbiin waliin wal arguun isaa hin oolu, osoo Inni haala dheekkamsa isaa irratti qabu'. Abdallaan akkana jedhe, 'Ergasii Ergamaan Rabbii ragaa isaa Kitaaba Rabbii irraa nuuf dubbise: '-Dhugumatti, warri waadaa Rabbii fi kakaa isaanii gatii salphaadhaan gurguran...- ' -Qs. Alii Imraan: 77-, hanga xumura aayataatti'.

Hadith

Imam Muslim : 199

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وَأَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَهَنَّادُ بْنُ السَّرِيِّ وَأَبُو عَاصِمٍ الْحَنَفِيُّ وَاللَّفْظُ لِقُتَيْبَةَ قَالُوا حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ سِمَاكٍ عَنْ عَلْقَمَةَ بْنِ وَائِلٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَ جَاءَ رَجُلٌ مِنْ حَضْرَمَوْتَ وَرَجُلٌ مِنْ كِنْدَةَ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ الْحَضْرَمِيُّ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ هَذَا قَدْ غَلَبَنِي عَلَى أَرْضٍ لِي كَانَتْ لِأَبِي فَقَالَ الْكِنْدِيُّ هِيَ أَرْضِي فِي يَدِي أَزْرَعُهَا لَيْسَ لَهُ فِيهَا حَقٌّ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِلْحَضْرَمِيِّ أَلَكَ بَيِّنَةٌ قَالَ لَا قَالَ فَلَكَ يَمِينُهُ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ الرَّجُلَ فَاجِرٌ لَا يُبَالِي عَلَى مَا حَلَفَ عَلَيْهِ وَلَيْسَ يَتَوَرَّعُ مِنْ شَيْءٍ فَقَالَ لَيْسَ لَكَ مِنْهُ إِلَّا ذَلِكَ فَانْطَلَقَ لِيَحْلِفَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمَّا أَدْبَرَ أَمَا لَئِنْ حَلَفَ عَلَى مَالِهِ لِيَأْكُلَهُ ظُلْمًا لَيَلْقَيَنَّ اللَّهَ وَهُوَ عَنْهُ مُعْرِضٌ

Nutti himee jira [Qutaibah bin Sa’id] fi [Abu Bakr bin Abu Syaibah] fi [Hannad bin as-Sari] fi [Abu Ashim al-Hanafi] osoo lafazh hadiisa kanaa kan Qutaibah ta’ee, ni jedhan, [Abu al-Ahwash] irraa [Limak] irraa [Alqamah bin Wail] irraa [Abbaa isaa] irraa akkana jedhe Hadlramaut fi namni tokko Kindah irraa gara Nabi sallallaahu aleihi wasallam dhufan, sana booda namni Hadlramaut irraa dhufe sun akkana jedhe, 'yaa Ergamaa Rabbii dhugumatti namni kun lafa kiyya kan duraan kan abbaa kiyya turte irratti na injifate'. Kanaaf Kindiin 'Lafti koo kan harka koo jiru sun, ani misoomseera, kanaaf mirga irratti hin qabu' jedhe. Rasulullah sallallaahu aleeyhi wasallam sana booda Hadramiin akkana jedhee gaafate: ‘Ragaa qabdaa? ' Innis 'Lakki' jedhee deebiseef. Innis: 'Kakaa -morkataa isaa argatte' jedhe. Namichi Hadlramaut irraa dhufes akkana jedhe, 'Yaa Ergamaa Rabbii dhuguma namni ajajamuu dide waan kakatu hin dhaggeeffatu, homaa hin sodaatu' jedhe. Kanaaf Akkana jedhe: 'Kakaa isaa malee homaa isa irraa hin argattu'. Namichi Kindi irraa dhufe sun yeroo kakachuuf jedhu Ergamaan Rabbii (saw) akkana jedhan: "Beeki, qabeenya isaa haqa malee to'achuuf yoo kakate, haala Rabbiin itti dallanetti Rabbiin qunnama."

Hadith

Imam Muslim : 200

و حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ جَمِيعًا عَنْ أَبِي الْوَلِيدِ قَالَ زُهَيْرٌ حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عَبْدِ الْمَلِكِ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ عَنْ عَلْقَمَةَ بْنِ وَائِلٍ عَنْ وَائِلِ بْنِ حُجْرٍ قَالَ كُنْتُ عِنْدَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَتَاهُ رَجُلَانِ يَخْتَصِمَانِ فِي أَرْضٍ فَقَالَ أَحَدُهُمَا إِنَّ هَذَا انْتَزَى عَلَى أَرْضِي يَا رَسُولَ اللَّهِ فِي الْجَاهِلِيَّةِ وَهُوَ امْرُؤُ الْقَيْسِ بْنُ عَابِسٍ الْكِنْدِيُّ وَخَصْمُهُ رَبِيعَةُ بْنُ عِبْدَانَ قَالَ بَيِّنَتُكَ قَالَ لَيْسَ لِي بَيِّنَةٌ قَالَ يَمِينُهُ قَالَ إِذَنْ يَذْهَبُ بِهَا قَالَ لَيْسَ لَكَ إِلَّا ذَاكَ قَالَ فَلَمَّا قَامَ لِيَحْلِفَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ اقْتَطَعَ أَرْضًا ظَالِمًا لَقِيَ اللَّهَ وَهُوَ عَلَيْهِ غَضْبَانُ قَالَ إِسْحَقُ فِي رِوَايَتِهِ رَبِيعَةُ بْنُ عَيْدَانَ

[Zuhair bin Harb] fi [Ishaq bin Ibrahim] [Abu al-Walid] irraa waan hunda natti himee jira, [Zuhair] akkana jedhe, nutti himeera [Hisham bin Abdul Malik] [Abu Awanah] irraa [Abdul Malik bin Umair] irraa ['Alqamah bin Wail] irraa [Wail bin Hujr] irraa akkana jedhe, 'Ani Ergamaa Rabbii sallallaahu cinaa ture 'alaihi wasallam, sana booda namoonni lama dhiirota itti dhufanii falmii isaanii lafa tokko ilaalchisee iyyachuuf. Lamaan keessaa tokko 'yaa Ergamaa Rabbii namni kun yeroo wallaalummaa lafa kiyya to'ate' jedhe. Namni sun Umru’al-Qais bin Abis al-Kindii yoo ta’u, morkaan isaa Rabi’ah bin Ibdaan ture. Sana booda akkana jedhee gaafate: ‘Ragaan kee eessa jira? ' Innis 'ragaa hin qabu' jedhee deebiseef. Innis: 'Kanaaf kakate' jedhe. Innis deebisee, 'Egaa, qabeenya sana waliin deemuu danda'a! Ergamaan Rabbii (s.a.w) akkana jedhan: ‘Ati kana malee mirga hin qabdu - kakaa morkataa isaaf beekamtii kennuu -’ odeeysaan akkana jedhe, ‘Yeroo Rabi’aa bin Ibdaan kakachuuf ka’u, Ergamaan Rabbii (saw) akkana jedhan: ‘Namni lafa haqa malee fudhate osoo Rabbiin itti dheekkamu Rabbiin qunnama. Ishaaq odeessa isaa keessatti 'Rabi'ah bin Aidan' jechuun eereera.