Revert to Islam, click here
ISLAM AL-HAQ: QURAN & HADITH
(The True Islam)
Free Download / Download

Imam Bukhari (الامام البخاري) - 7008 Hadith

Hadith

Imam Bukhari : 121

حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عِيسَى بْنِ طَلْحَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو قَالَرَأَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عِنْدَ الْجَمْرَةِ وَهُوَ يُسْأَلُ فَقَالَ رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ نَحَرْتُ قَبْلَ أَنْ أَرْمِيَ قَالَ ارْمِ وَلَا حَرَجَ قَالَ آخَرُ يَا رَسُولَ اللَّهِ حَلَقْتُ قَبْلَ أَنْ أَنْحَرَ قَالَ انْحَرْ وَلَا حَرَجَ فَمَا سُئِلَ عَنْ شَيْءٍ قُدِّمَ وَلَا أُخِّرَ إِلَّا قَالَ افْعَلْ وَلَا حَرَجَ

A kaa a vese ér [Abu Nu’aim] kaa ér, a kaa a vese ér [Abdul Aziz bin Abu Salamah] hii hen [Az Zuhri] hen [‘Isa bin Talhah] hen [‘Abdullah bin ‘Amru] kaa ér, ‘M nenge a Profeti sallallaahu ‘alaihi wasallam sha vegher u Jum. Orgen pine er, 'Ortom u Allah, ka m wua inyam cii ve m mase haan i ye?' A mase kaan er: ‘Haa hegen, nahan u er isholibo ga’. Tsô orgen va kaa er, 'Ortom u Allah, m cir ityough cii ve m mase wuan iyôngo ye?' A gema a kaa er: ‘Wua hegen, ei u ngu a isholibo ga’. Shi yange i pine un kwagh u yange i hii eren shin kwagh u yange kure sha u eren la ga saa di u nan mlumun ér: ‘Er nahan de eren isholibo ga’.

Hadith

Imam Bukhari : 122

حَدَّثَنَا قَيْسُ بْنُ حَفْصٍ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَاحِدِ قَالَ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ سُلَيْمَانُ بْنُ مِهْرَانَ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَلْقَمَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَبَيْنَا أَنَا أَمْشِي مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي خَرِبِ الْمَدِينَةِ وَهُوَ يَتَوَكَّأُ عَلَى عَسِيبٍ مَعَهُ فَمَرَّ بِنَفَرٍ مِنْ الْيَهُودِ فَقَالَ بَعْضُهُمْ لِبَعْضٍ سَلُوهُ عَنْ الرُّوحِ وَقَالَ بَعْضُهُمْ لَا تَسْأَلُوهُ لَا يَجِيءُ فِيهِ بِشَيْءٍ تَكْرَهُونَهُ فَقَالَ بَعْضُهُمْ لَنَسْأَلَنَّهُ فَقَامَ رَجُلٌ مِنْهُمْ فَقَالَ يَا أَبَا الْقَاسِمِ مَا الرُّوحُ فَسَكَتَ فَقُلْتُ إِنَّهُ يُوحَى إِلَيْهِ فَقُمْتُ فَلَمَّا انْجَلَى عَنْهُ قَالَ{ وَيَسْأَلُونَكَ عَنْ الرُّوحِ قُلْ الرُّوحُ مِنْ أَمْرِ رَبِّي }وَمَا أُوتُوا مِنْ الْعِلْمِ إِلَّا قَلِيلًاقَالَ الْأَعْمَشُ هَكَذَا فِي قِرَاءَتِنَا

I ôr se kwagh [Qais bin Hafsh] kaa ér, i ôr se [‘Abdul Wahid] kaa ér, i ôr se kwagh [Al A’masy Sulaiman bin Mihran] hen [Ibrahim] hen [‘Alqamah] hen [‘Abdullah] kaa ér, ‘Shighe u m lu zenden vea Profeti u ken won u ‘Abdullah la Medina, hen shighe la lu tôôn ikyagh ki esen iyou ki i yer ér date palm la. Tsô a kar hen ikpelaior i Mbayuda, nahan hanmô ve kaa a iyol i nan ér, ‘Pine nen un kwagh u jijingi!’ Mbagenev kaa er, ‘De lamen a na ga zan zan una kar ôron kwagh u a doo u ga’. Tsô mbagenev ken mbagenev mbara kaa ér, ‘Sha mimi yô, se mba pinen un kwagh sha mimi.’ Nahan orgen ken a ve mough sha, pine ér, ‘O Abul Qasim, ka nyi i lu jijingi?’ Yange lu viing. Nahan m gba ôron kwagh sha mciem mer, ‘Sha mimi yô, ngu ngohol mpase’. Or la gema ijime yô, a ôr ér: '-Man ve pine u kwagh u uma. Kaa wer: ‘Jijingi ka kwagh u Rabb wam, man i na u mfe ga saa di kpuaa tseegh-’ -Qs. Al Israa`: 85-. Al A’masy kaa er, ‘Ka kwagh u a lu ken qira`ah wase je ne’.

Hadith

Imam Bukhari : 123

حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى عَنْ إِسْرَائِيلَ عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ عَنْ الْأَسْوَدِ قَالَ قَالَ لِي ابْنُ الزُّبَيْرِ كَانَتْ عَائِشَةُ تُسِرُّ إِلَيْكَ كَثِيرًا فَمَا حَدَّثَتْكَ فِي الْكَعْبَةِ قُلْتُ قَالَتْ لِيقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا عَائِشَةُ لَوْلَا قَوْمُكِ حَدِيثٌ عَهْدُهُمْ قَالَ ابْنُ الزُّبَيْرِ بِكُفْرٍ لَنَقَضْتُ الْكَعْبَةَ فَجَعَلْتُ لَهَا بَابَيْنِ بَابٌ يَدْخُلُ النَّاسُ وَبَابٌ يَخْرُجُونَفَفَعَلَهُ ابْنُ الزُّبَيْرِ

I kaa a vese ér [Abdullah bin Musa] u ken [Iserael] u ken [Abu Ishaq] u ken [Al Aswad] la kaa ér, Ibn Az Zubair kaa a mo ér, ‘ [Aisyah] yange kura -hadith- akaa a myer kpishi hen a we. Ka nyi yange ôr u sha kwagh u Kaaba?’ M kaa mer, ‘Aisyah kaa a mo er, ‘Profeti sallallaahu ‘alaihi wasallam kaa a mo er: ‘O ‘Aishah, aluer ka ior ou mba ve lu ikyua ikyua a shighe ve her la ga yô, Az Zubair kaa er, ‘A jighjigh u nan ga yô, me gema Kaaba, nahan me er hunda uhar u ior vea nyôr ker, ugen di vea due yô’. Shighe kar yô, kwagh ne er sha ikyev i Ibn Zubair’.

Hadith

Imam Bukhari : 124

وَقَالَ عَلِيٌّحَدِّثُوا النَّاسَ بِمَا يَعْرِفُونَ أَتُحِبُّونَ أَنْ يُكَذَّبَ اللَّهُ وَرَسُولُهُحَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى عَنْ مَعْرُوفِ بْنِ خَرَّبُوذٍ عَنْ أَبِي الطُّفَيْلِ عَنْ عَلِيٍّ بِذَلِكَ

Man Ali kaa er, lam a ior sha mlu u mkav ve, u soo wer i er aie sha Allah man Ortyom Na kpa? I ôr se kwagh u [‘Ubaidullah bin Musa] u ken [Ma ‘ruf bin Kharrabudz] u ken [‘Abu Ath Thufail] u ken [‘Ali] la nahan’.

Hadith

Imam Bukhari : 125

حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ قَالَ حَدَّثَنَا مُعَاذُ بْنُ هِشَامٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ قَتَادَةَ قَالَ حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ مَالِكٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمُعاذٌ رَدِيفُهُ عَلَى الرَّحْلِ قَالَ يَا مُعَاذَ بْنَ جَبَلٍ قَالَ لَبَّيْكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ قَالَ يَا مُعَاذُ قَالَ لَبَّيْكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَسَعْدَيْكَ ثَلَاثًا قَالَ مَا مِنْ أَحَدٍ يَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ صِدْقًا مِنْ قَلْبِهِ إِلَّا حَرَّمَهُ اللَّهُ عَلَى النَّارِ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَفَلَا أُخْبِرُ بِهِ النَّاسَ فَيَسْتَبْشِرُوا قَالَ إِذًا يَتَّكِلُوا وَأَخْبَرَ بِهَا مُعَاذٌ عِنْدَ مَوْتِهِ تَأَثُّمًا

Ka a kaa a vese ér [Ishaq bin Ibrahim] kaa ér, a kaa a vese ér [Mu’adz bin Hisham] kaa ér, a kaa a mo ér [ter wam] u ken [Qatadah] la kaa ér, a kaa a vese [Anas bin Malik] ér, Profeti sallallaahu ‘alaihi wasallam yange tema mato shighe u Mu’adz lu tema ken ijime na yô. A gema a kaa ér: ‘We Muadz bin Jabal!’ Mu’adz gema kaa er, ‘Ortom u Aôndo, m kure msen wou’. A hide a yila ér: ‘O Mu’adz!’ Mu’adz gema kaa er, ‘Ortom u Aôndo, m kure msen wou’. I hide i ôr kwagh ne kwa tar, maa a kaa ér: ‘Or môm nana er shiada ér aôndo ugen ngu u i doo u a civir un ga, saa di Allah tseegh, man Muhammad ka Ortyom u Allah, u a lu a mimi iyol sha ishima na cii yô, saa di Allah una yange un u zan ken igyamusu’. Mu'adz maa pine er, ka ian i me pase ior kwagh ne, sha er vea zua a msaanyol sha mi kpa? A na mlumun ér: ‘Ken masejime yô, vea hingir mbaaferev -u eren iyua i mrumun u sha mhôôn-’. Mu’adz maa pase hadith ne shighe u lu nôngon u kpen sha ci u mciem ma isholibo la.

Hadith

Imam Bukhari : 126

حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ قَالَ حَدَّثَنَا مُعْتَمِرٌ قَالَ سَمِعْتُ أَبِي قَالَ سَمِعْتُ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ قَالَ ذُكِرَ لِيأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لِمُعَاذِ بْنِ جَبَلٍ مَنْ لَقِيَ اللَّهَ لَا يُشْرِكُ بِهِ شَيْئًا دَخَلَ الْجَنَّةَ قَالَ أَلَا أُبَشِّرُ النَّاسَ قَالَ لَا إِنِّي أَخَافُ أَنْ يَتَّكِلُوا

I kaa a vese ér [Musaddad] kaa ér, i kaa a vese ér [Mu’tamir] kaa ér, m ungwa [ter wam] kaa ér, m ungwa [Anas bin Malik] kaa ér, ‘I ôr kwagh a mo ér, shighe ugen la, Profeti sallallaahu ‘alaihi wasallam kaa a Mu’adz bin Jabal ér: ‘Or u nan lu a kwagh u nan lu a mi vea Aôndo ga yô, nana er kwagh u nan soo la. nyôr sha’. Mu’adz pine ér, ‘Aluer m pase uumache kwagh la yô, a lu shami kpa?’ A gema a kaa er: ‘De eren nahan ga, gadia m cian mer vea hingir mba eren kwagh sha lan -u eren mrumun u sha mhôôn-’.

Hadith

Imam Bukhari : 127

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَلَامٍ قَالَ أَخْبَرَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ قَالَ حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ زَيْنَبَ ابْنَةِ أُمِّ سَلَمَةَ عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ قَالَتْجَاءَتْ أُمُّ سُلَيْمٍ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ اللَّهَ لَا يَسْتَحْيِي مِنْ الْحَقِّ فَهَلْ عَلَى الْمَرْأَةِ مِنْ غُسْلٍ إِذَا احْتَلَمَتْ قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا رَأَتْ الْمَاءَ فَغَطَّتْ أُمُّ سَلَمَةَ تَعْنِي وَجْهَهَا وَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَوَتَحْتَلِمُ الْمَرْأَةُ قَالَ نَعَمْ تَرِبَتْ يَمِينُكِ فَبِمَ يُشْبِهُهَا وَلَدُهَا

Ka a kaa a vese er, a kaa a vese er, a kaa er, 'Ummu Sulaim va hen Ortyom u Allah' Allah, mimi je Allah ngu a kunya sha akaa a mimi ga. Ka hange hange u kasev vea ôô iyol aluer ve ya mnya yôô?’ Profeti sallallaahu 'alaihi wasallam gema kaa er: 'Een, aluer a nenge a mngerem' yô. Umm Salamah maa cir ishigh nagh pine er, 'Ortom u Allah, kwase ne ngu mnyam kpa?' A na mlumun ér: ‘Een. Kwagh a tser ne. -aluer ka nahan ga yô- Nahan ka hana mlu u wanye a dugh?'

Hadith

Imam Bukhari : 128

حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ قَالَ حَدَّثَنِي مَالِكٌ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ مِنْ الشَّجَرِ شَجَرَةً لَا يَسْقُطُ وَرَقُهَا وَهِيَ مَثَلُ الْمُسْلِمِ حَدِّثُونِي مَا هِيَ فَوَقَعَ النَّاسُ فِي شَجَرِ الْبَادِيَةِ وَوَقَعَ فِي نَفْسِي أَنَّهَا النَّخْلَةُ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ فَاسْتَحْيَيْتُ فَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ أَخْبِرْنَا بِهَا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هِيَ النَّخْلَةُ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ فَحَدَّثْتُ أَبِي بِمَا وَقَعَ فِي نَفْسِي فَقَالَ لَأَنْ تَكُونَ قُلْتَهَا أَحَبُّ إِلَيَّ مِنْ أَنْ يَكُونَ لِي كَذَا وَكَذَا

I kaa a vese ér [Isma’il] kaa ér, i kaa a mo [Malik] hen [Abdullah bin Dinar] hen [Abdullah bin Umar] ér, Or u Aôndo a tindi un la kaa ér: ‘Sha mimi yô, ken atô u ikyon la, kon môm ngu u u lu a mshi ga yô, u u lu a parall sha ci u Mbamusulumi ga yô. Tesem wer ka kon u nyi?’ Nahan ior hen ér ka ikyon i i lu hen kpezegemnger la, kpa sha mnenge wam yô, ka ikyon i i yer ér date palms la’. ‘Abdullah kaa er, ‘Kpa kunya kôrom -u pasen kwagh ne-. Tsô ior mbara kaa er: We Or u Aôndo a tindi se la, pase se kwagh u kon shon? Nahan Profeti sallallaahu 'alaihi wasallam gema kaa er: 'Ka kon u date'. ‘Abdullah kaa er, ‘Tsô m ôr terem kwagh ne, nahan terem kaa er, yange ma m soo mer u pase kwagh ne hen shighe la, ma m lu a kwagh ne man kwagh ne ga.’

Hadith

Imam Bukhari : 129

حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ دَاوُدَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ مُنْذِرٍ الْثَّوْرِيِّ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْحَنَفِيَّةِ عَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ قَالَكُنْتُ رَجُلًا مَذَّاءً فَأَمَرْتُ الْمِقْدَادَ بْنَ الْأَسْوَدِ أَنْ يَسْأَلَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَأَلَهُ فَقَالَ فِيهِ الْوُضُوءُ

I kaa a vese ér [Abdullah bin Daud] hen [Al A’masy] hen [Mundzir Ats Tsauri] hen [Muhammad Al Hanafiyah] hen [‘Ali bin Abu Talib] kaa ér, ‘Mo m ngu or u eren madzi sha inja, maa a kaa a Alswahulla Sahidak ér ‘ wasallam sha kwagh ne. Tsô a pine un kwagh sha mi, nahan a na mlumun ér: ‘Ka hange hange u una ôô iyol.’

Hadith

Imam Bukhari : 130

حَدَّثَنِي قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ قَالَ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ قَالَ حَدَّثَنَا نَافِعٌ مَوْلَى عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَأَنَّ رَجُلًا قَامَ فِي الْمَسْجِدِ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مِنْ أَيْنَ تَأْمُرُنَا أَنْ نُهِلَّ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُهِلُّ أَهْلُ الْمَدِينَةِ مِنْ ذِي الْحُلَيْفَةِ وَيُهِلُّ أَهْلُ الشَّأْمِ مِنْ الْجُحْفَةِ وَيُهِلُّ أَهْلُ نَجْدٍ مِنْ قَرْنٍ وَقَالَ ابْنُ عُمَرَ وَيَزْعُمُونَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ وَيُهِلُّ أَهْلُ الْيَمَنِ مِنْ يَلَمْلَمَ وَكَانَ ابْنُ عُمَرَ يَقُولُ لَمْ أَفْقَهْ هَذِهِ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ

Ka a kaa a mo ér [Qutaibah bin Sa’id] kaa ér, a kaa a vese ér [Al Laits bin Sa’d] kaa a vese ér [Nafi’] u ngise lu kpan u Abdullah bin Umar bin Al Khaththab la, hen [‘Abdullah bin ‘Umar], ér orgen lu u va tile hen ijiir i mosque la kaa ér: talbiya kpa?’ Ior mba ken Medina mba talbiyah mba ken Dzul Hulaifah, mba ken Sham mba ken Al Juhfah, mba ken Najed mba ken Qarn. Ibn Umar kaa er, ‘Ior kaa er, Rasulullah una kaa er, ior mba ken tar u Yemen due ken tar u Yalamlam’. Shighe u Ibn Umar kaa er, 'M fa dedoo mer - u masetyô la - kwagh ne ka hen Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam'.

Hadith

Imam Bukhari : 131

حَدَّثَنَا آدَمُ قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي ذِئْبٍ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَعَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّ رَجُلًا سَأَلَهُ مَا يَلْبَسُ الْمُحْرِمُ فَقَالَ لَا يَلْبَسُ الْقَمِيصَ وَلَا الْعِمَامَةَ وَلَا السَّرَاوِيلَ وَلَا الْبُرْنُسَ وَلَا ثَوْبًا مَسَّهُ الْوَرْسُ أَوْ الزَّعْفَرَانُ فَإِنْ لَمْ يَجِدْ النَّعْلَيْنِ فَلْيَلْبَسْ الْخُفَّيْنِ وَلْيَقْطَعْهُمَا حَتَّى يَكُونَا تَحْتَ الْكَعْبَيْنِ

I ôr se [Adam] ér, i ôr se [Ibn Abu Dzi’b] hen [Nafi’] hen [Ibn ‘Umar] hen Profeti sallallaahu ‘alaihi wasallam, man hen [Az Zuhri] hen [Salim] hen [Ibn ‘Umar] hen [Ibn ‘Umar] hen Profeti sallalamlah ‘alaihid u yange lu or u nan lu her la. ka an nan eren ihram?’ A gema a kaa er: ‘A de huan akondo ga, Imamah - ikyondo i cir sha ityou -, ikyondo i cir sha ityou, ikyondo i cir sha ityou, shin akondo a i we mkurem ma human doon shin za’faran sha mi ga. Aluer nan ngu a akondo ga yô, alaghga nana hua akondo sha u sôron a shin inya’.

Hadith

Imam Bukhari : 132

حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ الْحَنْظَلِيُّ قَالَ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ قَالَ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ هَمَّامِ بْنِ مُنَبِّهٍ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تُقْبَلُ صَلَاةُ مَنْ أَحْدَثَ حَتَّى يَتَوَضَّأَ قَالَ رَجُلٌ مِنْ حَضْرَمَوْتَ مَا الْحَدَثُ يَا أَبَا هُرَيْرَةَ قَالَ فُسَاءٌ أَوْ ضُرَاطٌ

I ôr se kwagh u [Ishaq bin Ibrahim Al Hanzhali] ér, i ôr se [Abdurrazaq] ér, i ôr se [Ma’mar] hen [Hammam bin Munabbih] ér yange ungwa [Abu Hurairah] kaa ér, ‘Or u nan lu a ian i eren kwagh ne yô, nan kaa ér: ka a er ablution’. Orgen u ken gar u Hadlramaut kaa ér, ‘Ka nyi i lu inja i hadats, we Abu Hurairah?’ Abu Hurairah gema kaa er, ‘Fart ka a ungwan kwagh shin a ungwan kwagh ga’.

Hadith

Imam Bukhari : 133

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ بُكَيْرٍ قَالَ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ خَالِدٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي هِلَالٍ عَنْ نُعَيْمٍ الْمُجْمِرِ قَالَرَقِيتُ مَعَ أَبِي هُرَيْرَةَ عَلَى ظَهْرِ الْمَسْجِدِ فَتَوَضَّأَ فَقَالَ إِنِّي سَمِعْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ أُمَّتِي يُدْعَوْنَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ غُرًّا مُحَجَّلِينَ مِنْ آثَارِ الْوُضُوءِ فَمَنْ اسْتَطَاعَ مِنْكُمْ أَنْ يُطِيلَ غُرَّتَهُ فَلْيَفْعَلْ

I kaa a vese ér [Yahya bin Bukair] kaa ér, i kaa a vese ér [Al Laits] hen [Khalid] hen [Sa’id bin Abu Hilal] hen [Nu’aim bin Al Mujmir] kaa ér, ‘M unde sha iyou i aduaav vea [Abu Hurairah], maa a ôô iyol, a kaa ér: kaa wer: ‘Sha mimi yô, a va a Ummah wam sha Iyange i Mnder u shin ku la a ishigh ki ki wanger sha mngerem ma ma shi her la. ablution, hanma or u nan fetyô u nan iwanger yô, nana er nahan’.

Hadith

Imam Bukhari : 134

حَدَّثَنَا عَلِيٌّ قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ قَالَ حَدَّثَنَا الزُّهْرِيُّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ ح وَعَنْ عَبَّادِ بْنِ تَمِيمٍ عَنْ عَمِّهِأَنَّهُ شَكَا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الرَّجُلُ الَّذِي يُخَيَّلُ إِلَيْهِ أَنَّهُ يَجِدُ الشَّيْءَ فِي الصَّلَاةِ فَقَالَ لَا يَنْفَتِلْ أَوْ لَا يَنْصَرِفْ حَتَّى يَسْمَعَ صَوْتًا أَوْ يَجِدَ رِيحًا

I ôr se kwagh u [Ali] kaa ér, i ôr se [Sufyan] ér, i ôr se kwagh [Az Zuhri] hen [Sa’id bin Al Musayyab]. -sha gbenda ugen yô i ôr kwagh ne- I kaa a vese [‘Abbad bin Tamim] hen [anngô u ter na], ér orgen lu u yange nan gba ahon sha kwagh u akperan a nan hen Or u Aôndo tindi un la sallallaahu ‘alaihi wasallam yô, ér lu inja er nan zua a kwagh ken msen u nan nahan. A mase kaan ér: ‘De zenden shin duen ga zan zan u za ungwa imo shin u ungwa ihyuma’.

Hadith

Imam Bukhari : 135

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَمْرٍو قَالَ أَخْبَرَنِي كُرَيْبٌ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَامَ حَتَّى نَفَخَ ثُمَّ صَلَّى وَرُبَّمَا قَالَ اضْطَجَعَ حَتَّى نَفَخَ ثُمَّ قَامَ فَصَلَّى ثُمَّ حَدَّثَنَا بِهِ سُفْيَانُ مَرَّةً بَعْدَ مَرَّةٍ عَنْ عَمْرٍو عَنْ كُرَيْبٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍقَالَ بِتُّ عِنْدَ خَالَتِي مَيْمُونَةَ لَيْلَةً فَقَامَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ اللَّيْلِ فَلَمَّا كَانَ فِي بَعْضِ اللَّيْلِ قَامَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَتَوَضَّأَ مِنْ شَنٍّ مُعَلَّقٍ وُضُوءًا خَفِيفًا يُخَفِّفُهُ عَمْرٌو وَيُقَلِّلُهُ وَقَامَ يُصَلِّي فَتَوَضَّأْتُ نَحْوًا مِمَّا تَوَضَّأَ ثُمَّ جِئْتُ فَقُمْتُ عَنْ يَسَارِهِ وَرُبَّمَا قَالَ سُفْيَانُ عَنْ شِمَالِهِ فَحَوَّلَنِي فَجَعَلَنِي عَنْ يَمِينِهِ ثُمَّ صَلَّى مَا شَاءَ اللَّهُ ثُمَّ اضْطَجَعَ فَنَامَ حَتَّى نَفَخَ ثُمَّ أَتَاهُ الْمُنَادِي فَآذَنَهُ بِالصَّلَاةِ فَقَامَ مَعَهُ إِلَى الصَّلَاةِ فَصَلَّى وَلَمْ يَتَوَضَّأْقُلْنَا لِعَمْرٍو إِنَّ نَاسًا يَقُولُونَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَنَامُ عَيْنُهُ وَلَا يَنَامُ قَلْبُهُ قَالَ عَمْرٌو سَمِعْتُ عُبَيْدَ بْنَ عُمَيْرٍ يَقُولُ رُؤْيَا الْأَنْبِيَاءِ وَحْيٌ ثُمَّ قَرَأَ{ إِنِّي أَرَى فِي الْمَنَامِ أَنِّي أَذْبَحُكَ }

I ôr se ér [Ali bin Abdullah] kaa ér, i ôr se [Sufyan] u ken [Amru] ér, i ôr mo [Kuraib] hen [Ibn Abbas] ér, Profeti sallallaahu ‘alaihi wasallam yange yav zan zan a cir zwa maa a mough a er msen. Shin yange kaa ér, ‘Profeti yange yav inya, maa a mough sha a er msen. Tsô [Sufyan] ôr se kwagh u hadith la sha inja sha inja, hen [‘Amru] hen [Kuraib] hen [Ibn ‘Abbas] a kaa ér, ‘Tugh mbugen m tsa hen ya u ngôm u kwase, Maimunah, Profeti sallallaahu ‘alaihi wasallam, maa m er msen u aikighe. Zan zan tugh mbugen yô, Profeti sallallaahu 'alaihi wasallam mough sha, er msen sha ikyagh ki ki lu a mshi ga yô, maa mough sha, er msen. M mase nyôron iyol u eren ablution sha ikyagh ki yange eren tom a mi u ôôn iyol la, maa m za hen a na m nyôr iyol ken msen u eren sha vegher na u ken imese la -Sufyan kpa ter vegher u ken imese la-, maa a yem a mo sha vegher na u ken iyan la. A been yô, a er msen sha ishima na, maa a gba yaven zan zan a gba ôôn iyol. Tsô orgen va yila un va pase un er shighe u msen kuma, a za vea na a za er msen a u hiden eren ablution shio’. Se mba kaan a Amru ser, ‘Ior kaa ér ashe a Profeti sallallaahu ‘alaihi wasallam yange yav, kpa ishima na yô, yav ga’. Amru maa kaa er, 'Yange m ungwa Ubaid bin Umair kaa er, 'Mnyam ma Uprofeti ka mbampase'. Tsô a ôr ér: '-Sha mimi yô, m ya mnya mer me wua u..- ' -Qs. Kwagh u sha 102-.

Hadith

Imam Bukhari : 136

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ عَنْ مَالِكٍ عَنْ مُوسَى بْنِ عُقْبَةَ عَنْ كُرَيْبٍ مَوْلَى ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ أُسَامَةَ بْنِ زَيْدٍ أَنَّهُ سَمِعَهُ يَقُولُدَفَعَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ عَرَفَةَ حَتَّى إِذَا كَانَ بِالشِّعْبِ نَزَلَ فَبَالَ ثُمَّ تَوَضَّأَ وَلَمْ يُسْبِغْ الْوُضُوءَ فَقُلْتُ الصَّلَاةَ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَقَالَ الصَّلَاةُ أَمَامَكَ فَرَكِبَ فَلَمَّا جَاءَ الْمُزْدَلِفَةَ نَزَلَ فَتَوَضَّأَ فَأَسْبَغَ الْوُضُوءَ ثُمَّ أُقِيمَتْ الصَّلَاةُ فَصَلَّى الْمَغْرِبَ ثُمَّ أَنَاخَ كُلُّ إِنْسَانٍ بَعِيرَهُ فِي مَنْزِلِهِ ثُمَّ أُقِيمَتْ الْعِشَاءُ فَصَلَّى وَلَمْ يُصَلِّ بَيْنَهُمَا

I ôr se kwagh u [‘Abdullah bin Maslamah] hen [Malik] hen [Musa bin ‘Uqbah] hen [Kuraib] u ngise lu wanakiriki u Ibn ‘Abbas la, hen [Usamah bin Zaid] ér yange ungwa un kaa ér, ‘Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam yange mough hen kpezegemnger u Arafah la. uwo - yange a za nyôr sha u za ôôn iyol, maa a er ablution kpa a er ablution u kpuaa. M pine mer, ‘U ngu zan u za eren msen kpa, We Or u Aôndo a tindi mo? ’ A gema a kaa er: ‘Msen ngu sha ishigh yough her’. A za nyôr sha nyinya na zan zan a za nyôr hen Muzdalifah, a hungwa sha nyinya la a er ablution vindi vindi, maa a ôr iqamah, a er msen u Maghrib. Ior mbara maa kange urakumi vev sha ajiir a ve, maa i ôr Iqamat Isha`, maa a er msen u Isha `a u eren msen ugen hen atô u msen la shio'.

Hadith

Imam Bukhari : 137

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحِيمِ قَالَ أَخْبَرَنَا أَبُو سَلَمَةَ الْخُزَاعِيُّ مَنْصُورُ بْنُ سَلَمَةَ قَالَ أَخْبَرَنَا ابْنُ بِلَالٍ يَعْنِي سُلَيْمَانَ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّهُ تَوَضَّأَ فَغَسَلَ وَجْهَهُ أَخَذَ غَرْفَةً مِنْ مَاءٍ فَمَضْمَضَ بِهَا وَاسْتَنْشَقَ ثُمَّ أَخَذَ غَرْفَةً مِنْ مَاءٍ فَجَعَلَ بِهَا هَكَذَا أَضَافَهَا إِلَى يَدِهِ الْأُخْرَى فَغَسَلَ بِهِمَا وَجْهَهُ ثُمَّ أَخَذَ غَرْفَةً مِنْ مَاءٍ فَغَسَلَ بِهَا يَدَهُ الْيُمْنَى ثُمَّ أَخَذَ غَرْفَةً مِنْ مَاءٍ فَغَسَلَ بِهَا يَدَهُ الْيُسْرَى ثُمَّ مَسَحَ بِرَأْسِهِ ثُمَّ أَخَذَ غَرْفَةً مِنْ مَاءٍ فَرَشَّ عَلَى رِجْلِهِ الْيُمْنَى حَتَّى غَسَلَهَا ثُمَّ أَخَذَ غَرْفَةً أُخْرَى فَغَسَلَ بِهَا رِجْلَهُ يَعْنِي الْيُسْرَى ثُمَّ قَالَ هَكَذَا رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَتَوَضَّأُ

Ka a kaa a vese ér [Muhammad bin ‘Abdurrahman] kaa ér, a kaa a vese ér [Abu Salamah Al Khaza’i Manshur bin Salamah] kaa ér, a kaa a vese ér [Ibn Bilal] - ka Sulaiman je la - hen [Zaid bin Aslam]. a tôô kôpu u mngerem ken uwegh nagh a er tom a mi u ôôn zwa na man istintsaq, maa a hide a tôô scoop u uwegh nagh a er nahan -a haa sha uwegh nagh kugen-, maa a ave a na ahar cii a ôô ishigh nagh, maa a tôô scoop u mngerem a ôô uwegh nagh ku yanegh, maa a hide a skop u water na u left to. Tsô u ôô un ityough, maa u tôô mngerem ma môm u cir angahar a na a ken iyan la sha u ôôn, maa u tôô mngerem magen u ôô angahar a na a ken imese la. A been yô, a kaa ér, ‘Ka nahan m nenge a Or u Aôndo tindi un la, lu eren msen ye.

Hadith

Imam Bukhari : 138

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ سَالِمِ بْنِ أَبِي الْجَعْدِ عَنْ كُرَيْبٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍيَبْلُغُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَوْ أَنَّ أَحَدَكُمْ إِذَا أَتَى أَهْلَهُ قَالَ بِاسْمِ اللَّهِ اللَّهُمَّ جَنِّبْنَا الشَّيْطَانَ وَجَنِّبْ الشَّيْطَانَ مَا رَزَقْتَنَا فَقُضِيَ بَيْنَهُمَا وَلَدٌ لَمْ يَضُرُّهُ

I ôr se ér [‘Ali bin ‘Abdullah] kaa ér, i ôr se [Jarir] hii hen [Mansur] hii hen [Salim bin Abu Al Ja’d] hii hen [Kuraib] hii hen [Ibn ‘Abbas] zan zan ar hen Profeti. ôron; 'ALLAHUMMA JANNIBNASY SYAITHAANA WA JANNIBISY SYAITHAANA MAA RAZAQTANAA -O Allah, pav se a Satan shi pav Satan sha kwagh u U ne se -mbayev-'. Aluer u zua a wan ken mlu u hen atô ve uhar la yô, Satan una kera er wan la kwaghbo ga.’

Hadith

Imam Bukhari : 139

حَدَّثَنَا آدَمُ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ صُهَيْبٍ قَالَ سَمِعْتُ أَنَسًا يَقُولُكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا دَخَلَ الْخَلَاءَ قَالَ اللَّهُمَّ إِنِّي أَعُوذُ بِكَ مِنْ الْخُبُثِ وَالْخَبَائِثِتَابَعَهُ ابْنُ عَرْعَرَةَ عَنْ شُعْبَةَ وَقَالَ غُنْدَرٌ عَنْ شُعْبَةَ إِذَا أَتَى الْخَلَاءَ وَقَالَ مُوسَى عَنْ حَمَّادٍ إِذَا دَخَلَ وَقَالَ سَعِيدُ بْنُ زَيْدٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ إِذَا أَرَادَ أَنْ يَدْخُلَ

Ka a ôron se kwagh u [Adam] a kaa ér, a kaa a vese ér [Syu’bah] hii hen [Abdul ‘Aziz bin Shuhaib] ér, “M ungwa [Anas] kaa ér, ‘Shighe u Profeti sallallaahu ‘alaihi wasallam nyôr ken iyou i ôôn iyol la, maa a er msen ér: ALLAHUMMA INNI A’UHUBAIN K’UDZU - Allah, m ngu keren mkor hen We sha ikyev i azôv a nomso man azôv a kasev-'. Man hadith ne yange i lu [Ibn ‘Ar’arah] u ken [Syu’bah] la, man [Ghundar] kaa hen [Syu’bah] er, ‘Aluer u za ken iyouci’ yô. Man [Mose] hen [Hammad], ‘Aluer i nyôr yô’. Nahan [Sa’id bin Zaid] kaa ér, a kaa a vese [Abdul Aziz] ér, ‘Aluer ne soo yô, nyôr nen’.

Hadith

Imam Bukhari : 140

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ قَالَ حَدَّثَنَا هَاشِمُ بْنُ الْقَاسِمِ قَالَ حَدَّثَنَا وَرْقَاءُ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي يَزِيدَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ دَخَلَ الْخَلَاءَ فَوَضَعْتُ لَهُ وَضُوءًا قَالَ مَنْ وَضَعَ هَذَا فَأُخْبِرَ فَقَالَ اللَّهُمَّ فَقِّهْهُ فِي الدِّينِ

I kaa a vese ér [‘Abdullah bin Muhammad] kaa ér, a kaa a vese ér [Hasyim bin Al Qasim] kaa a vese ér [Warqa’] hen [‘Ubaidullah bin Abu Yazid] hen [Ibn ‘Abbas], ér shighe u Profeti sallallaahu ‘alaihi wasallam nyôr ken iyou i ôôn iyol la, ior mba ve lu ken iyouci la, ve nyôr ken iyou i ôôn iyol la. Tsô a pine ér: ‘Ka an nan ver kwagh nee?’ M mase kaan a na, nahan a kaa ér: ‘O Allah, er un a lu orfankwagh ken kwaghaôndo’.