Revert to Islam, click here
ISLAM AL-HAQ: QURAN & HADITH
(The True Islam)
Free Download / Download

Imam Bukhari (الامام البخاري) - 7008 Hadith

Hadith

Imam Bukhari : 81

حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ قَالَ حَدَّثَنِي مَالِكٌ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عِيسَى بْنِ طَلْحَةَ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرِو بْنِ الْعَاصِأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَفَ فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ بِمِنًى لِلنَّاسِ يَسْأَلُونَهُ فَجَاءَهُ رَجُلٌ فَقَالَ لَمْ أَشْعُرْ فَحَلَقْتُ قَبْلَ أَنْ أَذْبَحَ فَقَالَ اذْبَحْ وَلَا حَرَجَ فَجَاءَ آخَرُ فَقَالَ لَمْ أَشْعُرْ فَنَحَرْتُ قَبْلَ أَنْ أَرْمِيَ قَالَ ارْمِ وَلَا حَرَجَ فَمَا سُئِلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ شَيْءٍ قُدِّمَ وَلَا أُخِّرَ إِلَّا قَالَ افْعَلْ وَلَا حَرَجَ

Ewecu iwa [Isma'il] uwacu, Ewecu ira [Malik] kud i [Ibn Shihab] kud i ['Isa bin Talhah bin Ubaidillah] kud i [Abdullah bin 'Amru bin Al 'Ash]; nia jabila sallallaahu 'alaihi wasallam ucungu i Mina iwi hajj wada' miyo dhanu kare mi penje penji. I ngeye ngati moko ubinu man uwacu: 'Angeyu ngo, edoko ni kinde ma agolo wiya nangu abe neko ngo'. Pieno jabila sallallaahu 'alaihi wasallam uwacu: 'Nek, ber' Man ngati mange ubinu man uwacu: 'Angeyu ngo, nen calu kinde ma atimo thyer nangu abolo ngo -jumrah-'. Jakwenda sallallaahu 'alaihi wasallam uwacu: 'bol man eber'. Man jabila sallallaahu 'alaihi wasallam jupenje ngo ikum piny moku mapodi man i ngeye kawang edwoko kumae: 'Tim man eber'.

Hadith

Imam Bukhari : 82

حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ قَالَ حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ قَالَ حَدَّثَنَا أَيُّوبُ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سُئِلَ فِي حَجَّتِهِ فَقَالَ ذَبَحْتُ قَبْلَ أَنْ أَرْمِيَ فَأَوْمَأَ بِيَدِهِ قَالَ وَلَا حَرَجَ قَالَ حَلَقْتُ قَبْلَ أَنْ أَذْبَحَ فَأَوْمَأَ بِيَدِهِ وَلَا حَرَجَ

Eyero iwa [Musa bin Isma'il] uwacu, ewacu iwa [Wuhaib] uwacu, ewacu iwa [Ayyub] kud i ['Ikrimah] kud i [Ibn 'Abbas]; nia jabila sallallaahu 'alaihi wasallam jupenje ku ngati moko ikum Hajj ma ebedu katimu, ngati ne upenju kumae: 'Anego lei moko mapodi abolo juror'. Etimo lanyuth ku cinge, ma the lembe 'ber'. Man abolo yuk wiya mapodi anego'. Etimo lanyuth ku cinge ma nyutho 'ber'.

Hadith

Imam Bukhari : 83

حَدَّثَنَا الْمَكِّيُّ بْنُ إِبْرَاهِيمَ قَالَ أَخْبَرَنَا حَنْظَلَةُ بْنُ أَبِي سُفْيَانَ عَنْ سَالِمٍ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يُقْبَضُ الْعِلْمُ وَيَظْهَرُ الْجَهْلُ وَالْفِتَنُ وَيَكْثُرُ الْهَرْجُ قِيلَ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَمَا الْهَرْجُ فَقَالَ هَكَذَا بِيَدِهِ فَحَرَّفَهَا كَأَنَّه يُرِيدُ الْقَتْلَ

Ewecu iwa [Al Makki bin Ibrahim] uwacu, ewacu iwa [Hanzhalah bin Abu Sufyan] kud i [Salim] ewacu; Awinjo [Abu Hurairah] kud ibang jabila sallallaahu 'alaihi wasallam, ewacu: 'Ngec bi medere man ngec ma rwinyo bi nyai man nyayu lembe bi nyai man lwiny madwong bi wok'. Jupenje, sallallaahu 'alaihi wasallam: 'O Jakwenda pa Mungu, the lembe ango ma nyayu lwiny?' Pieno jabila sallallaahu 'alaihi wasallam udwoko kumae: 'Calu eni'. Jakwenda sallallaahu 'alaihi wasallam utimo lanyuth ku cinge man edwoko cinge piny. Calu gin ma emito wacu ubedo nek.

Hadith

Imam Bukhari : 84

حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ قَالَ حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ قَالَ حَدَّثَنَا هِشَامٌ عَنْ فَاطِمَةَ عَنْ أَسْمَاءَ قَالَتْأَتَيْتُ عَائِشَةَ وَهِيَ تُصَلِّي فَقُلْتُ مَا شَأْنُ النَّاسِ فَأَشَارَتْ إِلَى السَّمَاءِ فَإِذَا النَّاسُ قِيَامٌ فَقَالَتْ سُبْحَانَ اللَّهِ قُلْتُ آيَةٌ فَأَشَارَتْ بِرَأْسِهَا أَيْ نَعَمْ فَقُمْتُ حَتَّى تَجَلَّانِي الْغَشْيُ فَجَعَلْتُ أَصُبُّ عَلَى رَأْسِي الْمَاءَ فَحَمِدَ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ ثُمَّ قَالَ مَا مِنْ شَيْءٍ لَمْ أَكُنْ أُرِيتُهُ إِلَّا رَأَيْتُهُ فِي مَقَامِي حَتَّى الْجَنَّةُ وَالنَّارُ فَأُوحِيَ إِلَيَّ أَنَّكُمْ تُفْتَنُونَ فِي قُبُورِكُمْ مِثْلَ أَوْ قَرِيبَ لَا أَدْرِي أَيَّ ذَلِكَ قَالَتْ أَسْمَاءُ مِنْ فِتْنَةِ الْمَسِيحِ الدَّجَّالِ يُقَالُ مَا عِلْمُكَ بِهَذَا الرَّجُلِ فَأَمَّا الْمُؤْمِنُ أَوْ الْمُوقِنُ لَا أَدْرِي بِأَيِّهِمَا قَالَتْ أَسْمَاءُ فَيَقُولُ هُوَ مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ جَاءَنَا بِالْبَيِّنَاتِ وَالْهُدَى فَأَجَبْنَا وَاتَّبَعْنَا هُوَ مُحَمَّدٌ ثَلَاثًا فَيُقَالُ نَمْ صَالِحًا قَدْ عَلِمْنَا إِنْ كُنْتَ لَمُوقِنًا بِهِ وَأَمَّا الْمُنَافِقُ أَوْ الْمُرْتَابُ لَا أَدْرِي أَيَّ ذَلِكَ قَالَتْ أَسْمَاءُ فَيَقُولُ لَا أَدْرِي سَمِعْتُ النَّاسَ يَقُولُونَ شَيْئًا فَقُلْتُهُ

Eyero iwa [Musa bin Isma'il] uwacu, Ewacu iwa [Wuhaib] uwacu, Ewacu iwa [Hisyam] kud i [Fatimah] kud i [Asma'] uwacu: Arwinyo Aisyah ikare ma ebedu ka rwo. I ngeye apenje kumae: 'Dhanu gibetimo ang'o?' Aisyah unyutho cinge iwi polo. Ewok nya dhanu ubedu ka rwo i saa mi eclipse pa ceng. Aisha uwacu: 'Dwong ni Allah'. Apenju kendu: 'Lanyuth acel kende?' I ngeye etimo lanyuth ku wiye, ma nyutho nya eyiyu wiye. Eyo amondo i rwo ento paru moko ma nya wange uwok, ci awiro wiya ku pii. I rwonglembe pare, jabila sallallaahu 'alaihi wasallam upako Allah man edwoko en maleng, man ewacu: 'Piny moko mbe ma junyuthu ngo ira, kawang aneno kud kama atiye i polo man i nam mac, ecaku nyuthiri ira: nia jubi nyuthu iri lembe ma rac i liel peri calu - nyo i ayi pa lembe ma rac - calu ma angeyo ngo' ikinde nyayu lembe pa Al Masihud Dajjal -; 'jubipenjo ngati moko -i liel pare-; 'Ingeyo ango ikum jadhum eni?' Pi ju ma yioyic nyo dhanu ma gitiye ku genogen, -Asma' ungeye ngo nia ango ikind ju aryo eni - bidwoko kumae: 'Etie Muhammad, Jakwenda pa Allah ma ubinu i bangwa ku telowic man telowic. Dong wa jolo man wa lubo. Etiye Muhammad,' ewacu wang adek. Dong juwacu ni ngati meno kumae: 'Nindo ku kwiocwiny, andha dong wangeyo nia ibedo dhanu ma yioyic'. Pi dhanu pa Munafiq nyo dhanu ma gibedo ku jiji, -Asma' ngeyo ngo nia ngati makani ikind ju aryo eni-, ebidwoko; 'Angeyo ngo en anga, awinjo dhanu kaweco ikum piny moko ci awacu'.

Hadith

Imam Bukhari : 85

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ قَالَ حَدَّثَنَا غُنْدَرٌ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي جَمْرَةَ قَالَكُنْتُ أُتَرْجِمُ بَيْنَ ابْنِ عَبَّاسٍ وَبَيْنَ النَّاسِ فَقَالَ إِنَّ وَفْدَ عَبْدِ الْقَيْسِ أَتَوْا النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ مَنْ الْوَفْدُ أَوْ مَنْ الْقَوْمُ قَالُوا رَبِيعَةُ فَقَالَ مَرْحَبًا بِالْقَوْمِ أَوْ بِالْوَفْدِ غَيْرَ خَزَايَا وَلَا نَدَامَى قَالُوا إِنَّا نَأْتِيكَ مِنْ شُقَّةٍ بَعِيدَةٍ وَبَيْنَنَا وَبَيْنَكَ هَذَا الْحَيُّ مِنْ كُفَّارِ مُضَرَ وَلَا نَسْتَطِيعُ أَنْ نَأْتِيَكَ إِلَّا فِي شَهْرٍ حَرَامٍ فَمُرْنَا بِأَمْرٍ نُخْبِرُ بِهِ مَنْ وَرَاءَنَا نَدْخُلُ بِهِ الْجَنَّةَ فَأَمَرَهُمْ بِأَرْبَعٍ وَنَهَاهُمْ عَنْ أَرْبَعٍ أَمَرَهُمْ بِالْإِيمَانِ بِاللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ وَحْدَهُ قَالَ هَلْ تَدْرُونَ مَا الْإِيمَانُ بِاللَّهِ وَحْدَهُ قَالُوا اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ شَهَادَةُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ وَإِقَامُ الصَّلَاةِ وَإِيتَاءُ الزَّكَاةِ وَصَوْمُ رَمَضَانَ وَتُعْطُوا الْخُمُسَ مِنْ الْمَغْنَمِ وَنَهَاهُمْ عَنْ الدُّبَّاءِ وَالْحَنْتَمِ وَالْمُزَفَّتِ قَالَ شُعْبَةُ رُبَّمَا قَالَ النَّقِيرِ وَرُبَّمَا قَالَ الْمُقَيَّرِ قَالَ احْفَظُوهُ وَأَخْبِرُوهُ مَنْ وَرَاءَكُمْ

Eyero iwa [Muhammad bin Bashyar] uwacu, ewacu iwa [Ghundar] uwacu, ewacu iwa [Syu'bah] pa [Abu Jamrah] ewacu nia abedo jalok dhok ikind [Ibn 'Abbas] ku dhanu, ewacu; nia dul pa jukwenda pa Abdul Qais ubinu ni rombu ku jabila man jabila uwacu: 'Jakwenda eni pa ngati nyo dhanu makani eni?' Jakwenda udwoko kumae: 'Rabi'ah'. I ngeye jabila sallallaahu 'alaihi wasallam uwacu: 'Jol dhanu nyo jukwenda ku cwiny peri man labongo can'. Jukwenda ne giwacu: 'O jakwenda pa Allah, wawok kud i wotho mabor, man ikind pacu mwa ku pa peri utiye pacu pa ju Mudlor ma gi jukwenda, man wacopo bino iri ngo kende kende i dwi maleng. Ponjwa ku cik acel maleng, ma wacopo timo man wapwonjo ni dhanu mi caru mwa man kumeno wacopo mondo i polo'. I ngeye gipenjo jabila sallallaahu 'alaihi wasallam ikum kongo. Pieno jabila sallallaahu 'alaihi wasallam ungolo igi lembe angwen man ukwero lembe angwen, ewacu igi ni yio Allah acel kende, ewacu kumae: 'Ingeyo ango ma yio Allah acel kende thee?' Gidwoko kumae: 'Allah ku jakwenda pare gingeyo maber'. Jakwenda sallallaahu 'alaihi wasallam ukoro kumae: 'Nyuth nia mungu moko mbe ma ber ni woro kende kende Allah man nia Muhammad utiye jakwenda pa Allah, tim rwo, cul zakat, kec i dwi pa Ramadan man wumi acel mi abic pa piny ma jukwanyo kud i lwiny'. Man jabila sallallaahu 'alaihi wasallam ukwero gi kud i lembe angwen, niwacu madhu kongo al hantam, ad Dubbaa` man al Muzaffaat. Syu'bah onyutho; saa moko elwongo naqir man saa moko muqoyyir -naqir ungo-. I ngeye jabila sallallaahu 'alaihi wasallam uwacu: 'nen lembe ceke man iwac ni dhanu mi caru peri'.

Hadith

Imam Bukhari : 86

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مُقَاتِلٍ أَبُو الْحَسَنِ قَالَ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ قَالَ أَخْبَرَنَا عُمَرُ بْنُ سَعِيدِ بْنِ أَبِي حُسَيْنٍ قَالَ حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي مُلَيْكَةَ عَنْ عُقْبَةَ بْنِ الْحَارِثِأَنَّهُ تَزَوَّجَ ابْنَةً لِأَبِي إِهَابِ بْنِ عَزِيزٍ فَأَتَتْهُ امْرَأَةٌ فَقَالَتْ إِنِّي قَدْ أَرْضَعْتُ عُقْبَةَ وَالَّتِي تَزَوَّجَ فَقَالَ لَهَا عُقْبَةُ مَا أَعْلَمُ أَنَّكِ أَرْضَعْتِنِي وَلَا أَخْبَرْتِنِي فَرَكِبَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِالْمَدِينَةِ فَسَأَلَهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَيْفَ وَقَدْ قِيلَ فَفَارَقَهَا عُقْبَةُ وَنَكَحَتْ زَوْجًا غَيْرَهُ

Eyero iwa [Muhammad bin Muqotil Abu Al Hasan] uwacu, ewacu iwa [Abdullah] uwacu, ewacu iwa [Umar bin Sa'id bin Abu Husain] uwacu, ewacu ira [Abdullah bin Abu Awalkah] kud i ['Uqbah bin Al Harith]; nya egamu dhaku, nyaku pa Ibn Ihab bin 'Aziz. I ngeye dhaku moko ubinu man uwacu: 'I kare moko amiyo cak 'Uqbah man dhaku ma egamu'. Pieno 'Uqbah uwacu ni dhaku ne: 'Angeyu ngo niya imiyo ira cak man iwacu ira ngo'. Pieno 'Uqbah utingo mutukari pare ni rombu ku jabila sallallaahu 'alaihi wasallam i Medina man enyutho peko pare. Pieno jabila sallallaahu 'alaihi wasallam uwacu: 'Watim ango mange, kadi nang edaru wacu'. Pieno 'Uqbah uweko nyom pare man egamu dhaku mange.

Hadith

Imam Bukhari : 87

حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ ح قَالَ أَبُو عَبْد اللَّهِ وَقَالَ ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنَا يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي ثَوْرٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ عَنْ عُمَرَ قَالَكُنْتُ أَنَا وَجَارٌ لِي مِنْ الْأَنْصَارِ فِي بَنِي أُمَيَّةَ بْنِ زَيْدٍ وَهِيَ مِنْ عَوَالِي الْمَدِينَةِ وَكُنَّا نَتَنَاوَبُ النُّزُولَ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَنْزِلُ يَوْمًا وَأَنْزِلُ يَوْمًا فَإِذَا نَزَلْتُ جِئْتُهُ بِخَبَرِ ذَلِكَ الْيَوْمِ مِنْ الْوَحْيِ وَغَيْرِهِ وَإِذَا نَزَلَ فَعَلَ مِثْلَ ذَلِكَ فَنَزَلَ صَاحِبِي الْأَنْصَارِيُّ يَوْمَ نَوْبَتِهِ فَضَرَبَ بَابِي ضَرْبًا شَدِيدًا فَقَالَ أَثَمَّ هُوَ فَفَزِعْتُ فَخَرَجْتُ إِلَيْهِ فَقَالَ قَدْ حَدَثَ أَمْرٌ عَظِيمٌ قَالَ فَدَخَلْتُ عَلَى حَفْصَةَ فَإِذَا هِيَ تَبْكِي فَقُلْتُ طَلَّقَكُنَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَتْ لَا أَدْرِي ثُمَّ دَخَلْتُ عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْتُ وَأَنَا قَائِمٌ أَطَلَّقْتَ نِسَاءَكَ قَالَ لَا فَقُلْتُ اللَّهُ أَكْبَرُ

Eyero iwa [Abu Al Yaman] ewacu iwa [Syu'aib] kud i bang [Az Zuhri]. Ni lubre ku yo mukende; Abu Abdullah uwacu; man ewacu [Ibn Wahb]; ukoro iwa [Yunus] kud ibang [Ibn Shihab] kud ibang ['Ubaidullah bin Abdullah bin Abu Tsaur] kud ibang [Abdullah bin 'Abbas] kud ibang [Umar] ewacu kumae: An ku jirani para kud i Anshar wabedu i caru pa Banu Umayyah bin Zaid, ebedo ngat acel m'ikind dhanu ma jugeno i Medina, man egam enwango ngec kud ibang Meahullah Meahullah 'alaihi wasallam, ceng acel aromo kude sallallahu 'alaihi wasallam man ceng mange ngati ma urombo kude shallallahu 'alaihi wasallam, kinde ma kare para utuc, apenju pi nyuthu ma wok ceng eca man lembe mange. Man ka kare pa jirani para wok, etimo kumeno. Kinde ma kare pa jirani para utuc, ebino ira man egoyo dhugola para ku dwal madit, ewacu kumae: 'Etie keca?' Ci cwinya utal man awok woko ka rombe. Eyero kumae: 'Peko madit utimere!'. Umar uwacu: 'Acidho ka neno Hafshah, man edoko nya ebedo ka ywak, apenje kumae: 'Nyo jabila sallallaahu 'alaihi wasallam uketho nyom peri?' Hafshah udwoko kumae: 'Angeyo ngo'. Eyo arwinyo jabila sallallaahu 'alaihi wasallam, podi acungu apenje kumae: 'Wubepoko mon peri?' Jakwenda sallallaahu 'alaihi wasallam udwoko kumae: 'Ungo'. Eyo awacu: 'Allah utiye madit'.

Hadith

Imam Bukhari : 88

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ كَثِيرٍ قَالَ أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ عَنْ ابْنِ أَبِي خَالِدٍ عَنْ قَيْسِ بْنِ أَبِي حَازِمٍ عَنْ أَبِي مَسْعُودٍ الْأَنْصَارِيِّ قَالَقَالَ رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ لَا أَكَادُ أُدْرِكُ الصَّلَاةَ مِمَّا يُطَوِّلُ بِنَا فُلَانٌ فَمَا رَأَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي مَوْعِظَةٍ أَشَدَّ غَضَبًا مِنْ يَوْمِئِذٍ فَقَالَ أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّكُمْ مُنَفِّرُونَ فَمَنْ صَلَّى بِالنَّاسِ فَلْيُخَفِّفْ فَإِنَّ فِيهِمْ الْمَرِيضَ وَالضَّعِيفَ وَذَا الْحَاجَةِ

I ngei wecu iwa [Muhammad bin Kathir] uwacu, i ngei wecu iwa [Sufyan] kud i bang [Ibn Abu Khalid] kud i bang [Qais bin Abu Hazim] kud i bang [Abu Al Mas'ud Al Ansari] uwacu, jarimbe moko upenju kumae: 'O Jakwenda pa Allah, acopo yio ngo rwo ma jutelo wigi ku kwan ma bor'. Pieno, aneno ngo jabila sallallaahu 'alaihi wasallam umiyu juk ma rac uloyu ma ewacu ceng eca, ewacu kumae: 'O dhanu, wuketho dhanu ringo. Dong ngati moko ci ma rwo pi telo dhanu, jwigere. Pien ikind gi ju ma two, ju ma goro man ju ma gitiye ku yeny utiye.

Hadith

Imam Bukhari : 89

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ عَمْرٍو الْعَقَدِيُّ قَالَ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ بِلَالٍ الْمَدِينِيُّ عَنْ رَبِيعَةَ بْنِ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ يَزِيدَ مَوْلَى الْمُنْبَعِثِ عَنْ زَيْدِ بْنِ خَالِدٍ الْجُهَنِيِّأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سَأَلَهُ رَجُلٌ عَنْ اللُّقَطَةِ فَقَالَ اعْرِفْ وِكَاءَهَا أَوْ قَالَ وِعَاءَهَا وَعِفَاصَهَا ثُمَّ عَرِّفْهَا سَنَةً ثُمَّ اسْتَمْتِعْ بِهَا فَإِنْ جَاءَ رَبُّهَا فَأَدِّهَا إِلَيْهِ قَالَ فَضَالَّةُ الْإِبِلِ فَغَضِبَ حَتَّى احْمَرَّتْ وَجْنَتَاهُ أَوْ قَالَ احْمَرَّ وَجْهُهُ فَقَالَ وَمَا لَكَ وَلَهَا مَعَهَا سِقَاؤُهَا وَحِذَاؤُهَا تَرِدُ الْمَاءَ وَتَرْعَى الشَّجَرَ فَذَرْهَا حَتَّى يَلْقَاهَا رَبُّهَا قَالَ فَضَالَّةُ الْغَنَمِ قَالَ لَكَ أَوْ لِأَخِيكَ أَوْ لِلذِّئْبِ

Eyero iwa [Abdullah bin Muhammad] uwacu, Ewacu iwa [Abdul Malik bin 'Amru Al 'Aqadi] uwacu, Eyero iwa [Sulaiman bin Bilal Al Madini] kud i bang [Rabi'ah bin Abu Abdurrahman] kud i bang [Yazid] ma ubedo opii pa Al Munba'its, kud i bang [Zalid Khalid Juphelid Al 'Aqadi] nia 'alaihi Wasallam jupenje ku ngati moko ikum piny ma junwango, man jabila sallallaahu 'alaihi Wasallam uwacu: 'Ngei thwol, nyo ewacu; osau man umu, man iket pi oro acel, i ngeye ti kude. Ka won ot bino, mi ire'. Jadit ne upenju kumae: 'Ng'atu m'unwang'u ngamia nenedi?' Pieno, jabila sallallaahu 'alaihi wasallam ugam unyay ikume nitundo wange udoko makwar, man ewacu kumae: 'itimo ang'o ku ngamia eca, pi en etingo pii i iye kare ku kare, etiye ku wara kara ebed ewotho man edok eyenyo piny mi madhu man camu lum, dong wek ebed kende nitundo ma won ot pare bino ka tero'. Jadit ne upenju kendu ikum nwangu dyel, egam edwoko kumae: 'Eni piri nyo umego peri nyo thwol'.

Hadith

Imam Bukhari : 90

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ بُرَيْدٍ عَنْ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى قَالَسُئِلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ أَشْيَاءَ كَرِهَهَا فَلَمَّا أُكْثِرَ عَلَيْهِ غَضِبَ ثُمَّ قَالَ لِلنَّاسِ سَلُونِي عَمَّا شِئْتُمْ قَالَ رَجُلٌ مَنْ أَبِي قَالَ أَبُوكَ حُذَافَةُ فَقَامَ آخَرُ فَقَالَ مَنْ أَبِي يَا رَسُولَ اللَّهِ فَقَالَ أَبُوكَ سَالِمٌ مَوْلَى شَيْبَةَ فَلَمَّا رَأَى عُمَرُ مَا فِي وَجْهِهِ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا نَتُوبُ إِلَى اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ

Ewecu iwa [Muhammad bin Al 'Ala`] uwacu, Eyero iwa [Abu Usamah] kud i [Buraid] kud i [Abu Burdah] kud i [Abu Musa] uwacu; Jakwenda sallallaahu 'alaihi wasallam jupenje ikum lembe moku ma emaru ngo, kinde ma jupenje, edoko ngei man ewacu ni dhanu kumae: 'penj ira gin moko ci ma wumaru'. Pieno, ng’atu moko upenjo kumae: ‘Wora en ng’a?’ He sallallaahu 'alaihi wasallam udwoko kumae: 'Wonu ubedo Hudzafah'. Ng'atu mange upenju kumae: 'Wonwa ubedo ngati, O Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam?: 'Wonwa ubedo Salim, sahaya Syaibah' Kinde ma Umar uneno ango ma ubedu iwi wange, ewacu: 'O Rasulullah, waloko cwinywa ni Allah 'azza wajalla'.

Hadith

Imam Bukhari : 91

حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ قَالَ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ أَخْبَرَنِي أَنَسُ بْنُ مَالِكٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَرَجَ فَقَامَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ حُذَافَةَ فَقَالَ مَنْ أَبِي فَقَالَ أَبُوكَ حُذَافَةُ ثُمَّ أَكْثَرَ أَنْ يَقُولَ سَلُونِي فَبَرَكَ عُمَرُ عَلَى رُكْبَتَيْهِ فَقَالَ رَضِينَا بِاللَّهِ رَبًّا وَبِالْإِسْلَامِ دِينًا وَبِمُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَبِيًّا فَسَكَتَ

Ewecu iwa [Abu Al Yaman] uwacu, ewacu iwa [Syu'aib] kud i [Az Zuhri] ewacu, ewacu ira [Anas bin Malik] nia Jakwenda pa Mungu (kuc man mugisa pa Allaah ubed iwie) uwok woko, man Abdullah bin Hudzafah ucungu i wange man epenje kumae: 'Wora ubedo ngati?' Jakwenda sallallaahu 'alaihi wasallam udwoko kumae: 'Wonu Hudzaafah'. Kinde ma penji ubedo madwong, jabila uwacu: 'Penja?' Umar ucungo piny man ewacu: 'Wabedo kud anyonga ikum Allah calu Rabb mwa, Islam calu dini mwa man Muhammad shallallahu 'alaihi wasallam calu jabila mwa'. Pieno Abdullah bin Hudzafah ling.

Hadith

Imam Bukhari : 92

حَدَّثَنَا عَبْدَةُ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُثَنَّى قَالَ حَدَّثَنَا ثُمَامَةُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ أَنَسٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ كَانَ إِذَا سَلَّمَ سَلَّمَ ثَلَاثًا وَإِذَا تَكَلَّمَ بِكَلِمَةٍ أَعَادَهَا ثَلَاثًا

Ewecu iwa [Abdah] uwacu, Ewecu iwa [Abdushshamad] uwacu, Ewecu iwa [Abdullah bin Al Mutsanna] uwacu; [Tsumamah bin Abdullah] uwacu iwa kud i bang [Anas] kud i bang jabila sallallaahu 'alaihi wasallam, nia ka jabila sallallaahu 'alaihi wasallam umio moth, ewacu wang adek man ka eweco wec acel edwoko wang adek.

Hadith

Imam Bukhari : 93

حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الصَّفَارُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُثَنَّى قَالَ حَدَّثَنَا ثُمَامَةُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ أَنَسٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ كَانَ إِذَا تَكَلَّمَ بِكَلِمَةٍ أَعَادَهَا ثَلَاثًا حَتَّى تُفْهَمَ عَنْهُ وَإِذَا أَتَى عَلَى قَوْمٍ فَسَلَّمَ عَلَيْهِمْ سَلَّمَ عَلَيْهِمْ ثَلَاثًا

Eyero iwa ['Abdah bin Abdullah Ash Shafar] Ewacu iwa [Abdushshamad] uwacu, Ewacu iwa [Abdullah bin Al Mutsanna] uwacu; [Tsumamah bin Abdullah] uwacu iwa kud i bang [Anas] kud i bang jabila sallallaahu 'alaihi wasallam, nia kinde ma jabila sallallaahu 'alaihi wasallam uweco, edwoko wang adek wang adek nitundo ma dhanu copo nyang kudu man ka ebino ibang dhanu, emotho gi wang adek.

Hadith

Imam Bukhari : 94

حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ أَبِي بِشْرٍ عَنْ يُوسُفَ بْنِ مَاهَكَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو قَالَتَخَلَّفَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي سَفَرٍ سَافَرْنَاهُ فَأَدْرَكَنَا وَقَدْ أَرْهَقْنَا الصَّلَاةَ صَلَاةَ الْعَصْرِ وَنَحْنُ نَتَوَضَّأُ فَجَعَلْنَا نَمْسَحُ عَلَى أَرْجُلِنَا فَنَادَى بِأَعْلَى صَوْتِهِ وَيْلٌ لِلْأَعْقَابِ مِنْ النَّارِ مَرَّتَيْنِ أَوْ ثَلَاثًا

Juyero iwa [Musaddad] uwacu, Juyero iwa [Abu 'Awanah] kud i [Abu Bisyir] kud i [Yusuf bin Mahak] kud i [Abdullah bin 'Amru] uwacu, jabila sallallaahu 'alaihi wasallam uweko iwa i wotho ma wabewotho i iye, nitundu edaru timo rwo, pieno wabedu ka timo rwo lwoko kum ku lwoko tyendwa kende. Pieno, jabila sallallaahu 'alaihi wasallam ukok ku dwal madit kumae: 'can ikum tyende ma pii pii ungo, gibicidho i nam mac'. Ekok wang ario nyo adek.

Hadith

Imam Bukhari : 95

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدٌ هُوَ ابْنُ سَلَامٍ حَدَّثَنَا الْمُحَارِبِيُّ قَالَ حَدَّثَنَا صَالِحُ بْنُ حَيَّانَ قَالَ قَالَ عَامِرٌ الشَّعْبِيُّ حَدَّثَنِي أَبُو بُرْدَةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثَلَاثَةٌ لَهُمْ أَجْرَانِ رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ الْكِتَابِ آمَنَ بِنَبِيِّهِ وَآمَنَ بِمُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالْعَبْدُ الْمَمْلُوكُ إِذَا أَدَّى حَقَّ اللَّهِ وَحَقَّ مَوَالِيهِ وَرَجُلٌ كَانَتْ عِنْدَهُ أَمَةٌ فَأَدَّبَهَا فَأَحْسَنَ تَأْدِيبَهَا وَعَلَّمَهَا فَأَحْسَنَ تَعْلِيمَهَا ثُمَّ أَعْتَقَهَا فَتَزَوَّجَهَا فَلَهُ أَجْرَانِثُمَّ قَالَ عَامِرٌ أَعْطَيْنَاكَهَا بِغَيْرِ شَيْءٍ قَدْ كَانَ يُرْكَبُ فِيمَا دُونَهَا إِلَى الْمَدِينَةِ

Eyero iwa [Muhammad Ibnu Salam], ewacu iwa [Al Muharibi] uwacu, ewacu iwa [Salih bin Al Hayyan] uwacu, ewacu ['Amir Asy Sya'bi]; uwacu ira [Abu Burdah] kud ibang [wone] uwacu, Jakwenda pa Mungu (kuc man mugisa pa Allaah ubed iwie) uwacu: 'Dhanu adek utiye ma jubi miyu igi foc wang aryo; ngati moko kud i kind dhanu mi buku ma yio jabila pare man yio Muhammad sallallaahu 'alaihi wasallam, man jatic ma timo twero pa Allah man twero pa rwoth pare. Man ngati moko ma utiye ku jatic ma nyaku man etimo kude maber, eponje maber, man eponje ku ponji maber, man eweko en bedo agonya man egamu, eca ebi nwangu adwogi ario.' 'Amir uwacu: 'Amiyo peko eni iri manangu ape ku foc, man andha acidho ka nwangu ku cidho i Medina'.

Hadith

Imam Bukhari : 96

حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَيُّوبَ قَالَ سَمِعْتُ عَطَاءً قَالَ سَمِعْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ قَالَأَشْهَدُ عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَوْ قَالَ عَطَاءٌ أَشْهَدُ عَلَى ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَرَجَ وَمَعَهُ بِلَالٌ فَظَنَّ أَنَّهُ لَمْ يُسْمِعْ فَوَعَظَهُنَّ وَأَمَرَهُنَّ بِالصَّدَقَةِ فَجَعَلَتْ الْمَرْأَةُ تُلْقِي الْقُرْطَ وَالْخَاتَمَ وَبِلَالٌ يَأْخُذُ فِي طَرَفِ ثَوْبِهِقَالَ أَبُو عَبْد اللَّهِ وَقَالَ إِسْمَاعِيلُ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ عَطَاءٍ وَقَالَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَشْهَدُ عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ

Ukoro iwa [Sulaiman bin Harb] uwacu, Ukoro iwa [Syu'bah] kud i [Ayyub] uwacu; Awinjo ['Atho'] uwacu; Awinjo [Ibn 'Abbas] uwacu: Aneno nia jabila sallallaahu 'alaihi wasallam -ubeworo 'Atho', ewacu; Aneno Ibn 'Abbas uwacu; - nia jabila sallallaahu 'alaihi wasallam uwok ku Bilal, -man eparu niya ewinjo ngo, - pieno jabila uponjo mon lembe man ungolo igi nia gimii kony, pieno dhaku moko umio ire cing man cinge, man Bilal uketho gi i cing bongo pare. Abu Abdullah uwacu; man [Isma'il] uwacu; kud i [Ayyub] kud i ['Atho'], man ewacu; kud ibang [Ibn 'Abbas] nia etimo sadeni ikum jabila sallallaahu 'alaihi wasallam

Hadith

Imam Bukhari : 97

حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ حَدَّثَنِي سُلَيْمَانُ عَنْ عَمْرِو بْنِ أَبِي عَمْرٍو عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّهُ قَالَقِيلَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَنْ أَسْعَدُ النَّاسِ بِشَفَاعَتِكَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَقَدْ ظَنَنْتُ يَا أَبَا هُرَيْرَةَ أَنْ لَا يَسْأَلُنِي عَنْ هَذَا الْحَدِيثِ أَحَدٌ أَوَّلُ مِنْكَ لِمَا رَأَيْتُ مِنْ حِرْصِكَ عَلَى الْحَدِيثِ أَسْعَدُ النَّاسِ بِشَفَاعَتِي يَوْمَ الْقِيَامَةِ مَنْ قَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ خَالِصًا مِنْ قَلْبِهِ أَوْ نَفْسِهِ

Juyero iwa [Abdul 'Aziz bin Abdullah] uwacu, juyero ira [Sulaiman] kud i ['Amru bin Abu 'Amru] kud i [Sa'id Al Maqburi] kud i [Abu Hurairah], nia ewacu: epenju -ni Jakwenda pa Allah sallallaahu 'alaihi wasal' Rasulu: O rwo i ceng pa pokolembe?' Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam udwoko kumae: 'Abedo ku paru, O Abu Hurairah, nia ngati moko mbe ma ukadhu iri pi penji ikum lembe eni, kum aneno kite ma ibedo ka ketho cwinyi ikum hadith. Ngati ma cwinya yom uloyu ku rwo para i ceng pokolembe utiye ngati ma wacu Laa ilaaha illallah kud i cwinye nyo kud i tipu pare.

Hadith

Imam Bukhari : 98

حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ أَبِي أُوَيْسٍ قَالَ حَدَّثَنِي مَالِكٌ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرِو بْنِ الْعَاصِ قَالَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ اللَّهَ لَا يَقْبِضُ الْعِلْمَ انْتِزَاعًا يَنْتَزِعُهُ مِنْ الْعِبَادِ وَلَكِنْ يَقْبِضُ الْعِلْمَ بِقَبْضِ الْعُلَمَاءِ حَتَّى إِذَا لَمْ يُبْقِ عَالِمًا اتَّخَذَ النَّاسُ رُءُوسًا جُهَّالًا فَسُئِلُوا فَأَفْتَوْا بِغَيْرِ عِلْمٍ فَضَلُّوا وَأَضَلُّواقَالَ الْفِرَبْرِيُّ حَدَّثَنَا عَبَّاسٌ قَالَ حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ هِشَامٍ نَحْوَهُ

Ewecu iwa [Isma'il bin Abu Uwais] uwacu, ewacu ira [Malik] kud i [Hisyam bin 'Urwah] kud i [baba pare] kud i [Abdullah bin 'Amru bin Al 'Ash] uwacu; Awinjo jakwenda pa Allah (kuc man mugisa pa Allah ubed iwie) uwacu: 'Andha, Allah dwoko ngo ngec i saa marom ku kwanyo kud ibang jurutic, ento Allah dwoko ngec ku weko ju ma gisomo kara ka ju ma gisomo udong ungo, dhanu bi ketho judongo kud i kind ju ma gingeyo ngo, ka jupenjo gi, man gi weko ngec nyayu ndra'. Al Firabri uwacu iwa 'Abbas uwacu, uwacu iwa Qutaibah uwacu iwa Jarir kud i Hisham bende.

Hadith

Imam Bukhari : 99

حَدَّثَنَا آدَمُ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ حَدَّثَنِي ابْنُ الْأَصْبَهَانِيِّ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا صَالِحٍ ذَكْوَانَ يُحَدِّثُ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّقَالَتْ النِّسَاءُ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غَلَبَنَا عَلَيْكَ الرِّجَالُ فَاجْعَلْ لَنَا يَوْمًا مِنْ نَفْسِكَ فَوَعَدَهُنَّ يَوْمًا لَقِيَهُنَّ فِيهِ فَوَعَظَهُنَّ وَأَمَرَهُنَّ فَكَانَ فِيمَا قَالَ لَهُنَّ مَا مِنْكُنَّ امْرَأَةٌ تُقَدِّمُ ثَلَاثَةً مِنْ وَلَدِهَا إِلَّا كَانَ لَهَا حِجَابًا مِنْ النَّارِ فَقَالَتْ امْرَأَةٌ وَاثْنَتَيْنِ فَقَالَ وَاثْنَتَيْنِحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ قَالَ حَدَّثَنَا غُنْدَرٌ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْأَصْبَهَانِيِّ عَنْ ذَكْوَانَ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِهَذَا وَعَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْأَصْبَهَانِيِّ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا حَازِمٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ ثَلَاثَةً لَمْ يَبْلُغُوا الْحِنْثَ

Eyero iwa [Adam] uwacu, ewacu iwa [Syu'bah] uwacu, ewacu ira [Ibnu Al Ashbahani] uwacu; Awinjo [Abu Shalih Dzakwan] uwacu kud ibang [Abu Sa'id Al Khudri]; Mon ne giwacu ni jabila sallallaahu 'alaihi wasallam: 'co gi loyo wa ni rombu kudi, dong mi iwa ceng acel ni rombu kudi, jadit'. Pieno, jabila sallallaahu 'alaihi wasallam ung'olo igi nia ngati acel birombo kudgi, i ngeye jabila sallallaahu 'alaihi wasallam uponjo igi ponji man ungolo igi, ikindgi ewacu kumae: 'Ng'atu moko mbe m'ikindwu ma bibedo i wang'e ku awiya pare adek tek ebedo ngo bongo ma juketho ire kud i nam mac'. Ngati moku uwacu: 'ka dhanu aryo nenedi?' Jakwenda sallallaahu 'alaihi wasallam udwoko kumae: 'Man ario'. Eyero iwa [Muhammad bin Basysyar] uwacu, Ewacu iwa [Ghundar] uwacu, Eyero iwa [Syu'bah] kud i bang [Abdurrahman Al Ashbahani] kud i bang [Dzakwan] kud i bang [Abu Sa'id Al Khudri] kud i bang jabila sallallaahu 'alaihi wasallam. Man ku sanad ma kumeno kud ibang [Abdurrahman Al Ashbahani] uwacu; Awinjo [Abu Hazm] kud ibang [Abu Hurairah] uwacu: 'Dhanu adek ma podi gi tundo ngo i oro mi dongo'.

Hadith

Imam Bukhari : 100

حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ أَبِي مَرْيَمَ قَالَ أَخْبَرَنَا نَافِعُ بْنُ عُمَرَ قَالَ حَدَّثَنِي ابْنُ أَبِي مُلَيْكَةَ أَنَّ عَائِشَةَ زَوْجَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَكَانَتْ لَا تَسْمَعُ شَيْئًا لَا تَعْرِفُهُ إِلَّا رَاجَعَتْ فِيهِ حَتَّى تَعْرِفَهُ وَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ حُوسِبَ عُذِّبَ قَالَتْ عَائِشَةُ فَقُلْتُ أَوَلَيْسَ يَقُولُ اللَّهُ تَعَالَى{ فَسَوْفَ يُحَاسَبُ حِسَابًا يَسِيرًا }قَالَتْ فَقَالَ إِنَّمَا ذَلِكِ الْعَرْضُ وَلَكِنْ مَنْ نُوقِشَ الْحِسَابَ يَهْلِكْ

Juyero iwa [Sa'id bin Abu Maryam] uwacu, juyero iwa [Nafi' bin Umar] uwacu, juyero ira [Ibn Abu Awalkah] nia [Aishah] dhaku pa jabila sallallaahu 'alaihi wasallam uwinjo ngo lembe moku ma engeyo ngo tek epenju jabila sallalahu 'alaihi wasallam ikum lembe ne ung'eyo, man jabila sallallaahu 'alaihi wasallam uwacu: 'Ngati moko ci ma jupoko lembe ikume nyutho nia jubenyayu can i iye' Aisyah uwacu: ci apenju jabila kumae: 'Nyo Allah Ta'ala uwacu ngo niya: 'Nyo nyanok jubipoko lembe iwie ku wel ma yot' Aisyah uwacu: Pieno jabila sallalahu 'alaihi wasallam uwacu: 'In gin ma juweco pire ubedo nyuthu pa -timo-. Ento, ngati moko ci ma lembe pare juweco pire bibedo i peko.'