Imam Bukhari (الامام البخاري) - 7008 Hadith
Hadith
Imam Bukhari : 6981
حَدَّثَنَا أَبُو النُّعْمَانِ حَدَّثَنَا جَرِيرُ بْنُ حَازِمٍ عَنْ الْحَسَنِ حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ تَغْلِبَ قَالَأَتَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَالٌ فَأَعْطَى قَوْمًا وَمَنَعَ آخَرِينَ فَبَلَغَهُ أَنَّهُمْ عَتَبُوا فَقَالَ إِنِّي أُعْطِي الرَّجُلَ وَأَدَعُ الرَّجُلَ وَالَّذِي أَدَعُ أَحَبُّ إِلَيَّ مِنْ الَّذِي أُعْطِي أُعْطِي أَقْوَامًا لِمَا فِي قُلُوبِهِمْ مِنْ الْجَزَعِ وَالْهَلَعِ وَأَكِلُ أَقْوَامًا إِلَى مَا جَعَلَ اللَّهُ فِي قُلُوبِهِمْ مِنْ الْغِنَى وَالْخَيْرِ مِنْهُمْ عَمْرُو بْنُ تَغْلِبَ فَقَالَ عَمْرٌو مَا أُحِبُّ أَنَّ لِي بِكَلِمَةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حُمْرَ النَّعَمِ
[Әбу Нуъман] безгә сөйләде [Җәрир бин Хазим] безгә [Әл Хәсәннән] сөйләде, ул безгә сөйләде [Әмр бин Тәгълиб] болай диде: «Пәйгамбәргә (Аллаһның аңа рәхмәте һәм сәламе булсын!) байлык бирелгән иде, шуңа күрә ул аны кайбер сәхабәләренә бирде, ә башкаларга бирмәде. Аннары аңа кешеләр аның бу холкын тәнкыйтьләгәннәре турында хәбәр җитте, шуңа күрә ул болай диде: «Чыннан да, мин бирә торган һәм бирми торган кешеләр бар, ләкин мин бирмәгән кешеләр миңа биргән кешеләрдән күбрәк сөеклерәк, кайбер кешеләргә мин бирәм, чөнки аларның йөрәкләрендә зарлану һәм курку бар, һәм кайбер кешеләргә мин Аллаһ аларның йөрәкләренә урнаштырган җитәрлеклеккә һәм яхшылыкка ышанып тапшырам, алар арасында Әмр бин Тәгълиб бар». Аннары Әмр әйтте: «Аллаһның Рәсүленең (Аллаһның аңа рәхмәте һәм сәламе булсын) сүзләрен белгәннән соң, мин инде кызыл дөяләр теләмим».
Hadith
Imam Bukhari : 6982
حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحِيمِ حَدَّثَنَا أَبُو زَيْدٍ سَعِيدُ بْنُ الرَّبِيعِ الْهَرَوِيُّ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَرْوِيهِ عَنْ رَبِّهِ قَالَ إِذَا تَقَرَّبَ الْعَبْدُ إِلَيَّ شِبْرًا تَقَرَّبْتُ إِلَيْهِ ذِرَاعًا وَإِذَا تَقَرَّبَ مِنِّي ذِرَاعًا تَقَرَّبْتُ مِنْهُ بَاعًا وَإِذَا أَتَانِي مَشْيًا أَتَيْتُهُ هَرْوَلَةً
[Мөхәммәд бин Абдуррахим] миңа [Әбу Зәйд Сәид бин Рабиъ әл-Харави] безгә [Шөгъбә] безгә [Катададан] [Әнәс] радиялаллаһу'анһудан, Пәйгамбәр салла-л-лаху галәйһи вәссәламнән, ул Раббысыннан риваять кылган - хәдис кудси - Аллаһ әйтә: "Әгәр кол Миңа бер карыш якынлашса, Мин аңа бер арыш якынлашам, әгәр ул Миңа бер арыш якынлашса, Мин аңа бер арыш якынлашам, әгәр ул Миңа йөреп якынлашса, Мин аңа йөгереп барам".
Hadith
Imam Bukhari : 6983
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ عَنْ يَحْيَى عَنْ التَّيْمِيِّ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَرُبَّمَا ذَكَرَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا تَقَرَّبَ الْعَبْدُ مِنِّي شِبْرًا تَقَرَّبْتُ مِنْهُ ذِرَاعًا وَإِذَا تَقَرَّبَ مِنِّي ذِرَاعًا تَقَرَّبْتُ مِنْهُ بَاعًا أَوْ بُوعًاوَقَالَ مُعْتَمِرٌ سَمِعْتُ أَبِي سَمِعْتُ أَنَسًا عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَرْوِيهِ عَنْ رَبِّهِ عَزَّ وَجَلَّ
Безгә [Мөсаддәд] [Яхья]дан [Әт-Тәйми]дан [Әнәс бин Мәлик]дан [Әбү Һөрәйрә] риваять ителде, ул болай диде: "Кайвакыт Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам безгә хәдис-кудсине искә төшереп болай диде: "Әгәр кол Миңа бер карыш якынлашса, Мин аңа бер аршын якынлашам, әгәр ул Миңа бер аршын якынлашса, Мин аңа бер кулач якынлашам". [Мөгътәмир] болай диде: "Мин [әтемне] ишеттем, мин [Әнәсне] Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнән ишеттем, ул моны үзенең Бөек һәм Бөек Раббысыннан сөйләде".
Hadith
Imam Bukhari : 6984
حَدَّثَنَا آدَمُ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ زِيَادٍ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَرْوِيهِ عَنْ رَبِّكُمْ قَالَ لِكُلِّ عَمَلٍ كَفَّارَةٌ وَالصَّوْمُ لِي وَأَنَا أَجْزِي بِهِ وَلَخُلُوفُ فَمِ الصَّائِمِ أَطْيَبُ عِنْدَ اللَّهِ مِنْ رِيحِ الْمِسْكِ
Безгә [Адәмгә] [Шөгъбәгә] [Мөхәммәд бин Зиядның] болай дигәне риваять ителде: Мин [Әбү Һөрәйрәнең] Пәйгамбәрдән (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын) ишеттем, ул синең Раббыңнан болай дип риваять кылды: «Һәрбер гамәл гөнаһ өчен кәффарат, ләкин ураза Минем өчен һәм Мин аны саваплы итәрмен. Чыннан да, ураза тотучының авыз исе Аллаһ каршында мускустан да хуш ислерәк».
Hadith
Imam Bukhari : 6985
حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ عُمَرَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ قَتَادَةَ ح و قَالَ لِي خَلِيفَةُ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ عَنْ سَعِيدٍ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَبِي الْعَالِيَةِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَاعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِيمَا يَرْوِيهِ عَنْ رَبِّهِ قَالَ لَا يَنْبَغِي لِعَبْدٍ أَنْ يَقُولَ إِنَّهُ خَيْرٌ مِنْ يُونُسَ بْنِ مَتَّى وَنَسَبَهُ إِلَى أَبِيهِ
[Хафс бин Гомәр] безгә [Шөгъбә]не [Катададан] сөйләде. - башка бер юлда искә алына - [Хәлифә] безгә болай диде: [Язид бин Зурай] безгә [Сәгыйдтән] [Катададан] [Әбү Алиядән] [Ибн Аббас] радыйаллаһу'анһумаһтан, Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнән үз Раббысыннан риваять кылуын Аллаһ әйтте: "Колга үзен Юныс бин Мәтадан яхшырак дип әйтергә һәм үзен аның әтисенә сылтавына туры килмәскә тиеш".
Hadith
Imam Bukhari : 6986
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ أَبِي سُرَيْجٍ أَخْبَرَنَا شَبَابَةُ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ مُعَاوِيَةَ بْنِ قُرَّةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُغَفَّلٍ الْمُزَنِيِّ قَالَرَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَوْمَ الْفَتْحِ عَلَى نَاقَةٍ لَهُ يَقْرَأُ سُورَةَ الْفَتْحِ أَوْ مِنْ سُورَةِ الْفَتْحِ قَالَ فَرَجَّعَ فِيهَا قَالَ ثُمَّ قَرَأَ مُعَاوِيَةُ يَحْكِي قِرَاءَةَ ابْنِ مُغَفَّلٍ وَقَالَ لَوْلَا أَنْ يَجْتَمِعَ النَّاسُ عَلَيْكُمْ لَرَجَّعْتُ كَمَا رَجَّعَ ابْنُ مُغَفَّلٍ يَحْكِي النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْتُ لِمُعَاوِيَةَ كَيْفَ كَانَ تَرْجِيعُهُ قَالَ آ آ آ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ
[Әхмәд бин Әбү Сурайҗ] безгә [Шәбабә] безгә [Шәбабә]не [Мөавия бин Куррадан] [Габдулла бин Мугаффал Әл-Музаннидан] сөйләде, ул болай диде: «Мин Аллаһның Илчесенең (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын!) Мәккә яулап алынган көнне дөясендә «Фәтх» сүрәсен яки «Фәтх» сүрәсенең бер өлешен укыганын күрдем». Габдулла бин Мугаффал: «Аннары ул аны тавышы белән кабатлады һәм аны катырак итте», – диде. Аннары Мугаффал Габдулла бин Мугаффалның укуын кабатлап укыды һәм болай диде: «Әгәр кешеләр сезнең тирәгездә җыелмасалар, мин аны кабатлар идем һәм Ибн Мугаффал пәйгамбәргә (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын) охшаган кебек катырак иттердем». Шуңа күрә мин Мугаффага: «Ул аны ничек кабатлады һәм катырак итте?» – дип сорадым. Мөавия: «ААА» дип — алты хәрәкәт озын уку белән —, ААА — алты хәрәкәт озын уку белән —, ААА — алты хәрәкәт озын уку белән — өч тапкыр укыды», — дип җавап бирде.
Hadith
Imam Bukhari : 6987
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ أَخْبَرَنَا عَلِيُّ بْنُ الْمُبَارَكِ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَكَانَ أَهْلُ الْكِتَابِ يَقْرَءُونَ التَّوْرَاةَ بِالْعِبْرَانِيَّةِ وَيُفَسِّرُونَهَا بِالْعَرَبِيَّةِ لِأَهْلِ الْإِسْلَامِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تُصَدِّقُوا أَهْلَ الْكِتَابِ وَلَا تُكَذِّبُوهُمْ وَقُولُوا{ آمَنَّا بِاللَّهِ وَمَا أُنْزِلَ }الْآيَةَ
Безгә [Мөхәммәд бин Бәшәр]гә [Госман бин Гомәр] безгә [Әли бин Мөбарәк] хәбәр иткәне турында сөйләделәр, ул [Яхья бин Әбу Кәсир], ул [Әбу Сәләмә], ул [Әбу Һөрәйрә]: "Китап әһелләре Тәүратны яһүд телендә укыдылар, һәм алар аны мөселманнар өчен гарәп телендә тәфсир иттеләр", - диделәр. Аллаһның илчесе (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын!) үзеннән-үзе әйтте: "Китап әһелләренә ышанмагыз һәм аларны инкарь итмәгез, ләкин: "Без Аллаһка һәм иңдерелгән нәрсәгә ышанабыз", - дип әйтегез".
Hadith
Imam Bukhari : 6988
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا قَالَأُتِيَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِرَجُلٍ وَامْرَأَةٍ مِنْ الْيَهُودِ قَدْ زَنَيَا فَقَالَ لِلْيَهُودِ مَا تَصْنَعُونَ بِهِمَا قَالُوا نُسَخِّمُ وُجُوهَهُمَا وَنُخْزِيهِمَا قَالَ{ فَأْتُوا بِالتَّوْرَاةِ فَاتْلُوهَا إِنْ كُنْتُمْ صَادِقِينَ }فَجَاءُوا فَقَالُوا لِرَجُلٍ مِمَّنْ يَرْضَوْنَ يَا أَعْوَرُ اقْرَأْ فَقَرَأَ حَتَّى انْتَهَى إِلَى مَوْضِعٍ مِنْهَا فَوَضَعَ يَدَهُ عَلَيْهِ قَالَ ارْفَعْ يَدَكَ فَرَفَعَ يَدَهُ فَإِذَا فِيهِ آيَةُ الرَّجْمِ تَلُوحُ فَقَالَ يَا مُحَمَّدُ إِنَّ عَلَيْهِمَا الرَّجْمَ وَلَكِنَّا نُكَاتِمُهُ بَيْنَنَا فَأَمَرَ بِهِمَا فَرُجِمَا فَرَأَيْتُهُ يُجَانِئُ عَلَيْهَا الْحِجَارَةَ
Мөсәддәд безгә Исмәгыйльдән, Әйюбтан, Нәфидән, Ибн Гомәрдән (Аллаһ аннан риза булсын) риваять кылды, ул болай диде: Зина кылган яһүд ир-ат һәм хатын-кызны Пәйгамбәр (Аллаһның аңа рәхмәте һәм сәламе булсын) янына алып килделәр. Пәйгамбәр (Аллаһның аңа рәхмәте һәм сәламе булсын) яһүдтән сорады: Син аларга нинди җәза бирәсең? Алар: "Без аларның йөзләрен карага әйләндерәбез һәм хурлыйбыз", - дип җавап бирделәр. Пәйгамбәр (Аллаһның аңа рәхмәте һәм сәламе булсын!): "Әгәр дөрес сөйләсәң, Тәүратны алып кил һәм аны укы", - диде. Алар килеп, ышанычлы кешесенә: "Әй Әвар, аны укы", - диделәр. Ул зина турындагы аятькә җиткәнче укыды. Ул тиз генә аны кулы белән каплады. Пәйгамбәр (Аллаһның аңа рәхмәте һәм сәламе булсын!): "Әй, кулыңны күтәр", - диде. Ул кулын күтәрде. Һәм ул каплаган нәрсә таш ату аят булуы ачыкланды, аннары Әвар: "Әй Мөхәммәд, бу ике кешене таш атырга кирәк, без моны үзебезнең арада сер итеп саклыйбыз", - диде. Шуңа күрә Пәйгамбәр икесен дә таш атырга боерды, аннары икесен дә таш атып үтерделәр. Чыннан да, мин ирнең ташка бәрелмәсен өчен хатынга таба иелгәнен күрдем.
Hadith
Imam Bukhari : 6989
حَدَّثَنِي إِبْرَاهِيمُ بْنُ حَمْزَةَ حَدَّثَنِي ابْنُ أَبِي حَازِمٍ عَنْ يَزِيدَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّهُ سَمِعَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَا أَذِنَ اللَّهُ لِشَيْءٍ مَا أَذِنَ لِنَبِيٍّ حَسَنِ الصَّوْتِ بِالْقُرْآنِ يَجْهَرُ بِهِ
Миңа [Ибраһим бин Хәмзә] миңа [Ибн Әбү Хазим], [Йәзид], [Мөхәммәд бин Ибраһим], [Әбү Сәләмә], [Әбү Һөрәйрә] сөйләгәннәре риваять ителде, ул Пәйгамбәрнең саллаһу галәйһи вәссәламнең: "Аллаһ Тәгалә Үзенең пәйгамбәренә Коръән тавышын матурларга һәм камилләштерергә рөхсәт иткән кебек бернәрсәгә дә рөхсәт итмәде", - дигәнен ишеткән.
Hadith
Imam Bukhari : 6990
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ بُكَيْرٍ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ يُونُسَ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ وَسَعِيدُ بْنُ الْمُسَيَّبِ وَعَلْقَمَةُ بْنُ وَقَّاصٍ وَعُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ حَدِيثِ عَائِشَةَحِينَ قَالَ لَهَا أَهْلُ الْإِفْكِ مَا قَالُوا وَكُلٌّ حَدَّثَنِي طَائِفَةً مِنْ الْحَدِيثِ قَالَتْ فَاضْطَجَعْتُ عَلَى فِرَاشِي وَأَنَا حِينَئِذٍ أَعْلَمُ أَنِّي بَرِيئَةٌ وَأَنَّ اللَّهَ يُبَرِّئُنِي وَلَكِنِّي وَاللَّهِ مَا كُنْتُ أَظُنُّ أَنَّ اللَّهَ يُنْزِلُ فِي شَأْنِي وَحْيًا يُتْلَى وَلَشَأْنِي فِي نَفْسِي كَانَ أَحْقَرَ مِنْ أَنْ يَتَكَلَّمَ اللَّهُ فِيَّ بِأَمْرٍ يُتْلَى وَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ{ إِنَّ الَّذِينَ جَاءُوا بِالْإِفْكِ عُصْبَةٌ مِنْكُمْ }الْعَشْرَ الْآيَاتِ كُلَّهَا
Яхъя бин Букайр безгә Юныстан, Ибн Шиһабтан, Урва бин Зөбәйрдән, Сәгыйд бин Мусайябтан, Әлкамә бин Ваккастан һәм Өбәйдулла бин Абдулла миңа Гаишәнең хәдисен сөйләделәр, ялган хәбәр таратучы аның хыянәт итүен әйткәч, һәм аларның һәрберсе миңа берничә хәдис сөйләделәр. Гаишә әйтте: "Мин караватымда ята идем, һәм шул вакытта мин үземнең - хыянәт гаепләвеннән - чиста икәнемне белдем, Аллаһ гаепләүне бетерде. Ләкин Аллаһ белән ант итәм, әгәр Аллаһ минем проблемам турында һәрвакыт укыла торган вәхи җибәрсә, минем бернинди дә тискәре карашым юк, ә минем үзем белән булган проблемам Аллаһның минем турында һәрвакыт укыла торган аятьтә әйтүеннән дә әһәмиятсезрәк. Аннары Аллаһ аятьне җибәрде: "Чынлыкта, ялган хәбәр китерүчеләр сезнең арагыздан..." (Нур: 11-21-).
Hadith
Imam Bukhari : 6991
حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ حَدَّثَنَا مِسْعَرٌ عَنْ عَدِيِّ بْنِ ثَابِتٍ أُرَاهُ قَالَ سَمِعْتُ الْبَرَاءَ قَالَسَمِعْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقْرَأُ فِي الْعِشَاءِ{ وَالتِّينِ وَالزَّيْتُونِ }فَمَا سَمِعْتُ أَحَدًا أَحْسَنَ صَوْتًا أَوْ قِرَاءَةً مِنْهُ
Безгә [Әбу Нуайм] безгә [Мисъар]га ['Ади бин Сабит] сөйләгәнен хәтерлим. Ул болай диде: "Бервакыт мин [Әл-Бара] ның болай дигәнен ишеттем; мин бервакыт Пәйгамбәрнең саллалаху алейхи һәмссәламнең иша намазында «ВӘТТИИНИ ВӘЗЗАЙТУНА - Әт-Тийн-» сүрәсен укыганын ишеттем. Һәм мин аннан да матуррак тавышлы яки матуррак укучыны беркайчан да ишетмәдем".
Hadith
Imam Bukhari : 6992
حَدَّثَنَا حَجَّاجُ بْنُ مِنْهَالٍ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ عَنْ أَبِي بِشْرٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا قَالَكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُتَوَارِيًا بِمَكَّةَ وَكَانَ يَرْفَعُ صَوْتَهُ فَإِذَا سَمِعَ الْمُشْرِكُونَ سَبُّوا الْقُرْآنَ وَمَنْ جَاءَ بِهِ فَقَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ لِنَبِيِّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ{ وَلَا تَجْهَرْ بِصَلَاتِكَ وَلَا تُخَافِتْ بِهَا }
[Хәҗҗәҗ бин Минһал] безгә [Хөшәйм]дән [Әбу Бишрдән] [Сәгыйд бин Җүбәйрдән] [Ибн 'Аббас] радиялаллаһу'анһумага сөйләгәндә, ул болай дигән: «Пәйгамбәр Саллалаху'аләйһиссәлам Мәккәдә яшерен рәвештә иде, ләкин ул кычкырып укый иде, ә мөшрикләр аның уку тавышын ишеткәч, Коръәнне һәм аны күтәрүчене мәсхәрәләделәр». Шуңа күрә Аллаһ Азза вә Җәллаһ үз пәйгамбәренә аятьне төшерде: «Доганы авырлык белән укыма һәм кычкырып укыма» (Исра: 110).
Hadith
Imam Bukhari : 6993
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ حَدَّثَنِي مَالِكٌ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي صَعْصَعَةَ عَنْ أَبِيهِ أَنَّهُ أَخْبَرَهُ أَنَّ أَبَا سَعِيدٍ الْخُدْرِيَّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ لَهُإِنِّي أَرَاكَ تُحِبُّ الْغَنَمَ وَالْبَادِيَةَ فَإِذَا كُنْتَ فِي غَنَمِكَ أَوْ بَادِيَتِكَ فَأَذَّنْتَ لِلصَّلَاةِ فَارْفَعْ صَوْتَكَ بِالنِّدَاءِ فَإِنَّهُ لَا يَسْمَعُ مَدَى صَوْتِ الْمُؤَذِّنِ جِنٌّ وَلَا إِنْسٌ وَلَا شَيْءٌ إِلَّا شَهِدَ لَهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ قَالَ أَبُو سَعِيدٍ سَمِعْتُهُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Безгә [Исмаил] миңа [Мәлик] сөйләгән: ['Абдуррахман бин Абдулла бин Абдуррахман бин Әбу Шә'шә'ә] аның [әтисеннән] ул аңа [Әбу Сә'ид әл-Худзри] радиял-Аллаһу'анһу аңа болай дигән: «Мин синең кәҗә көтүләрен яратуыңны һәм авыл кешеләре булуыңны күрәм. Әгәр син көтү кәҗәләрең арасында булсаң, намазга азан әйтәсең, аннары тавышыңны күтәр. Чөнки җен дә, кеше дә, башка бернәрсә дә азанчының тавышын ишетми, әгәр алар аңа Кыямәт көнендә шаһит булмасалар». Әбу Сә'ид: «Мин моны Рәсүлүллаһтан ишеттем», – диде.
Hadith
Imam Bukhari : 6994
حَدَّثَنَا قَبِيصَةُ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ أُمِّهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقْرَأُ الْقُرْآنَ وَرَأْسُهُ فِي حَجْرِي وَأَنَا حَائِضٌ
[Кәбишә] безгә [Суфиян]нан, [Мәншүрдән], [әнисеннән] ['Айшәдән] ул болай диде: «Пәйгамбәр (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын!) мин айлык чагымда башын минем ботым өстенә куеп Коръән укыды».
Hadith
Imam Bukhari : 6995
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ بُكَيْرٍ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ عُقَيْلٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ حَدَّثَنِي عُرْوَةُ أَنَّ الْمِسْوَرَ بْنَ مَخْرَمَةَ وَعَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ عَبْدٍ الْقَارِيَّ حَدَّثَاهُ أَنَّهُمَا سَمِعَا عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ يَقُولُسَمِعْتُ هِشَامَ بْنَ حَكِيمٍ يَقْرَأُ سُورَةَ الْفُرْقَانِ فِي حَيَاةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَاسْتَمَعْتُ لِقِرَاءَتِهِ فَإِذَا هُوَ يَقْرَأُ عَلَى حُرُوفٍ كَثِيرَةٍ لَمْ يُقْرِئْنِيهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَكِدْتُ أُسَاوِرُهُ فِي الصَّلَاةِ فَتَصَبَّرْتُ حَتَّى سَلَّمَ فَلَبَبْتُهُ بِرِدَائِهِ فَقُلْتُ مَنْ أَقْرَأَكَ هَذِهِ السُّورَةَ الَّتِي سَمِعْتُكَ تَقْرَأُ قَالَ أَقْرَأَنِيهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْتُ كَذَبْتَ أَقْرَأَنِيهَا عَلَى غَيْرِ مَا قَرَأْتَ فَانْطَلَقْتُ بِهِ أَقُودُهُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْتُ إِنِّي سَمِعْتُ هَذَا يَقْرَأُ سُورَةَ الْفُرْقَانِ عَلَى حُرُوفٍ لَمْ تُقْرِئْنِيهَا فَقَالَ أَرْسِلْهُ اقْرَأْ يَا هِشَامُ فَقَرَأَ الْقِرَاءَةَ الَّتِي سَمِعْتُهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَذَلِكَ أُنْزِلَتْ ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اقْرَأْ يَا عُمَرُ فَقَرَأْتُ الَّتِي أَقْرَأَنِي فَقَالَ كَذَلِكَ أُنْزِلَتْ إِنَّ هَذَا الْقُرْآنَ أُنْزِلَ عَلَى سَبْعَةِ أَحْرُفٍ فَاقْرَءُوا مَا تَيَسَّرَ مِنْهُ
Яхъя бин Букайр безгә Әл-Ләйттән, Укайлдан, Ибн Шиһабтан, Урвадан, Мисвар бин Махрама һәм Абдуррахман бин Габдел Кари аңа Гомәр бин Хаттабның болай дигәнен ишеткәнен сөйләделәр: "Мин Һишам бин Хәкимнең Аллаһның Илчесе (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын) исән чагында "Фуркан" сүрәсен укыганын ишеттем, һәм мин аның укуыннан ләззәт алдым. Ул аны Аллаһның Илчесе (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын) миңа беркайчан да укымаган башка диалектта укыды, шуңа күрә мин намаз укыганда аның башын тартып ала яздым. Ләкин мин сабырлыгымны тыярга тырыштым, ул сәлам биргәнче, аннары аны киемнәре белән бәйләдем һәм аңардан: "Сезнең укыганыгызны ишеткән Коръән сүрәсен кем беренче булып укыды?" - дип сорадым. Ул: "Аллаһның Илчесе (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын) аны миңа укыды!" - дип җавап бирде. Мин: "Син ялганлыйсың, чөнки Аллаһның Илчесе аны миңа сез укыганнан башкача укыды", - дидем. Шуңа күрә мин Һишам бин Хәкимне Аллаһның Илчесе (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын) янына алып килдем. Мин: «Мин бу кешенең Коръән хәрефен син миңа укыган диалектта түгел, ә телдә укыганын ишеттем», – дидем. Шуннан соң Аллаһ Илчесе (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын!): «Аны җибәр, укы, әй Һишам!» – диде. Һәм Һишам мин элек ишеткән укуны укыды, аннары Аллаһ Илчесе (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын!): «Хат шулай индерелде!» – диде. Шуннан соң Аллаһ Илчесе (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын!): «Укы, әй Һөмәр!» – диде. Мин дә ул миңа укыганча укыдым, һәм ул шулай ук: «Коръән хәрефе шулай индерелде, чыннан да, бу Коръән хәрефе җиде телдә индерелде, шуңа күрә сезгә җиңел булганын укы», – диде.
Hadith
Imam Bukhari : 6996
حَدَّثَنَا أَبُو مَعْمَرٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَارِثِ قَالَ يَزِيدُ حَدَّثَنِي مُطَرِّفُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ عِمْرَانَ قَالَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ فِيمَا يَعْمَلُ الْعَامِلُونَ قَالَ كُلٌّ مُيَسَّرٌ لِمَا خُلِقَ لَهُ
[Әбу Мәгъмәр] безгә [Абдел Варитс] сөйләде, [Язид] әйтте; [Мөтәрриф бин Абдуллаһ] миңа [Имраннан] сөйләде, ул әйтте: "Мин сорадым: "Кешеләр нәрсә өчен изге гамәлләр кылалар?" Ул җавап бирде: "Һәркемгә үз яратылган юлына җиңеллек биреләчәк".
Hadith
Imam Bukhari : 6997
حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا غُنْدَرٌ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ مَنْصُورٍ وَالْأَعْمَشِ سَمِعَا سَعْدَ بْنَ عُبَيْدَةَ عَنْ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ عَلِيٍّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ كَانَ فِي جَنَازَةٍ فَأَخَذَ عُودًا فَجَعَلَ يَنْكُتُ فِي الْأَرْضِ فَقَالَ مَا مِنْكُمْ مِنْ أَحَدٍ إِلَّا كُتِبَ مَقْعَدُهُ مِنْ النَّارِ أَوْ مِنْ الْجَنَّةِ قَالُوا أَلَا نَتَّكِلُ قَالَ اعْمَلُوا فَكُلٌّ مُيَسَّرٌ{ فَأَمَّا مَنْ أَعْطَى وَاتَّقَى }الْآيَةَ
[Мөхәммәд бин Бәшәр] миңа [Гундәр] безгә [Шөгъбә] сөйләде, безгә [Мәншүр] һәм [Әл-Амаси] икесе дә [Сәгъд бин Убайда]дан [Әбу Абдуррахманнан] [Али] радиялаллаһу'анһудан, Пәйгамбәр салла-Ләгъви вәссәламнән ишеттеләр: бер тапкыр җеназага барганда, ул бер ботак алып, аны җиргә җиңелчә сукты һәм: "Сезнең берегез дә җәһәннәмдә яки җәннәттә яшәмәсен", - диде. Сәхәбәләр сорадылар: "Шулай булгач, без Аллаһка гына таянырга тиеш түгелме?" Пәйгамбәр җавап бирде: "Яхшы эшләр эшләгез, чөнки һәрберсе җиңеләйтелгән", - диде һәм ул "Малларын сарыф итүчеләр һәм Аллаһтан курыкучыларга килгәндә" (Әл-Ләйл: 5-) аятеннән өземтә китерде.
Hadith
Imam Bukhari : 6998
و قَالَ لِي خَلِيفَةُ بْنُ خَيَّاطٍ حَدَّثَنَا مُعْتَمِرٌ سَمِعْتُ أَبِي عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَبِي رَافِعٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَمَّا قَضَى اللَّهُ الْخَلْقَ كَتَبَ كِتَابًا عِنْدَهُ غَلَبَتْ أَوْ قَالَ سَبَقَتْ رَحْمَتِي غَضَبِي فَهُوَ عِنْدَهُ فَوْقَ الْعَرْشِ
[Хәлифә бин Хәят] миңа болай диде: [Мө'тәмир] безгә [әтиемне] [Катададан] [Әбү Рафидан] [Әбү Һөрәйрәдән] ишеттем дип сөйләде. Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам болай диде: «Аллаһ мәхлукатны билгеләгәндә, Ул Үзенең янында «Минем рәхмәтем өстенлек итә» дип язып куйды, яки ул «Минем ачуымнан алда килә» диде, һәм бу «Арш»та булды».
Hadith
Imam Bukhari : 6999
حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي غَالِبٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ حَدَّثَنَا مُعْتَمِرٌ سَمِعْتُ أَبِي يَقُولُ حَدَّثَنَا قَتَادَةُ أَنَّ أَبَا رَافِعٍ حَدَّثَهُ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَقُولُسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ اللَّهَ كَتَبَ كِتَابًا قَبْلَ أَنْ يَخْلُقَ الْخَلْقَ إِنَّ رَحْمَتِي سَبَقَتْ غَضَبِي فَهُوَ مَكْتُوبٌ عِنْدَهُ فَوْقَ الْعَرْشِ
Миңа [Мөхәммәд бин Әбү Галиб] [Мөхәммәд бин Исмәгыйль] безгә [Мөгътәмир] әйткәнен сөйләде, мин [әтиемнең] әйткәнен ишеттем, безгә [Катада] [Әбү Рафи] аңа [Әбү Һөрәйрәнең] болай дигәнен ишеткәнен сөйләде: «Мин Аллаһның Илчесенең (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын) болай дигәнен ишеттем: «Аллаһ мәхлукларны яратмас борын бер карар чыгарды: Минем рәхмәтем Минем ачуымнан алда килә, һәм ул Аның белән Тәхеттә язылып тора».
Hadith
Imam Bukhari : 7000
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الْوَهَّابِ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ حَدَّثَنَا أَيُّوبُ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ وَالْقَاسِمِ التَّمِيمِيِّ عَنْ زَهْدَمٍ قَالَكَانَ بَيْنَ هَذَا الْحَيِّ مِنْ جُرْمٍ وَبَيْنَ الْأَشْعَرِيِّينَ وُدٌّ وَإِخَاءٌ فَكُنَّا عِنْدَ أَبِي مُوسَى الْأَشْعَرِيِّ فَقُرِّبَ إِلَيْهِ الطَّعَامُ فِيهِ لَحْمُ دَجَاجٍ وَعِنْدَهُ رَجُلٌ مِنْ بَنِي تَيْمِ اللَّهِ كَأَنَّهُ مِنْ الْمَوَالِي فَدَعَاهُ إِلَيْهِ فَقَالَ إِنِّي رَأَيْتُهُ يَأْكُلُ شَيْئًا فَقَذِرْتُهُ فَحَلَفْتُ لَا آكُلُهُ فَقَالَ هَلُمَّ فَلْأُحَدِّثْكَ عَنْ ذَاكَ إِنِّي أَتَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي نَفَرٍ مِنْ الْأَشْعَرِيِّينَ نَسْتَحْمِلُهُ قَالَ وَاللَّهِ لَا أَحْمِلُكُمْ وَمَا عِنْدِي مَا أَحْمِلُكُمْ فَأُتِيَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِنَهْبِ إِبِلٍ فَسَأَلَ عَنَّا فَقَالَ أَيْنَ النَّفَرُ الْأَشْعَرِيُّونَ فَأَمَرَ لَنَا بِخَمْسِ ذَوْدٍ غُرِّ الذُّرَى ثُمَّ انْطَلَقْنَا قُلْنَا مَا صَنَعْنَا حَلَفَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ لَا يَحْمِلَنَا وَمَا عِنْدَهُ مَا يَحْمِلُنَا ثُمَّ حَمَلَنَا تَغَفَّلْنَا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَمِينَهُ وَاللَّهِ لَا نُفْلِحُ أَبَدًا فَرَجَعْنَا إِلَيْهِ فَقُلْنَا لَهُ فَقَالَ لَسْتُ أَنَا أَحْمِلُكُمْ وَلَكِنَّ اللَّهَ حَمَلَكُمْ وَإِنِّي وَاللَّهِ لَا أَحْلِفُ عَلَى يَمِينٍ فَأَرَى غَيْرَهَا خَيْرًا مِنْهَا إِلَّا أَتَيْتُ الَّذِي هُوَ خَيْرٌ مِنْهُ وَتَحَلَّلْتُهَا
[Абдуллаһ бин Габдел Ваһһаб] безгә [Абдуллаһ Ваһһаб] безгә [Әййуб] [Әбу Киләбәдә], ә [Әл Касыйм Әт-Тәмими] [Зәһдәмдә] сөйләгәнчә, ул болай дигән: "Җурум халкы белән Әшъари халкы арасында мәхәббәт һәм туганлык бар иде. Ул вакытта без [Әбу Муса] Әл-Әшъари белән идек, аннары аңа ризык китерделәр, шул исәптән тавык ите дә. Шул вакытта Әбу Муса белән Тәймулла кабиләсеннән бер кеше - гарәп булмаган кеше - бар иде. Әбу Муса аны чакырды". Зәһдәм болай дигән: "Мин Тәймулла кабиләсеннән булган кешенең минем җирәнгеч дип санаган ризык ашаганын күрдем, шуңа күрә аны ашамаска ант иттем. Шуңа күрә Әбу Муса: "Әй, кил, мин сиңа бер хәдис сөйлим! Мин сиңа антың турында сөйлим", - диде. Бервакыт мин Пәйгамбәр (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын) белән берничә Әшъари белән очраштым, ул безне машинада йөртер дип өметләнде, ләкин ул ант итте: "Аллаһ белән ант итәм, мин сезне йөртмим, һәм сезне йөртергә машинам да юк", - диде. Шуннан соң Пәйгамбәр дөяләрдән алынган табышны алып, бездән сорады: "Әшъарилар кайда?" Ул безгә биш дзауд - бер дзауд өчтән унга кадәр - ак аркалы дөя бирергә кушты, аннары без юлга чыктык. Юлга чыккач, без: "Әй... без нәрсә эшлибез?" - дидек. Без Аллаһның Рәсүле (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын) безне йөртмәскә ант иткәнен белдек, һәм ул вакытта аның безне йөртергә машинасы юк иде, ләкин хәзер ул безгә машина бирде. Күрәсең, Аллаһның Рәсүле (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын) безгә биргән антында ваемсыз булган, Аллаһ белән ант итәм, әгәр шулай булса, без куркынычсыз булмас идек! Шуңа күрә без өйгә кайтып, аның белән очраштык һәм борчылуыбызны белдердек. Аннары ул болай диде: "Сиңа машина биргән мин түгел, ә сине йөртү өчен машина биргән Аллаһ үзе генә. Аллаһ белән ант итәм, мин ант итмим, аннары анттан да яхшырак нәрсә күрәм, ләкин мин яхшырак эшләрмен һәм антымның кәффәрәтен түләячәкмен".
