Imam Bukhari (الامام البخاري) - 7008 Hadith
Hadith
Imam Bukhari : 6961
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ بُكَيْرٍ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ حَدَّثَنَا عُقَيْلٌ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ حَدَّثَنَا حُمَيْدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ احْتَجَّ آدَمُ وَمُوسَى فَقَالَ مُوسَى أَنْتَ آدَمُ الَّذِي أَخْرَجْتَ ذُرِّيَّتَكَ مِنْ الْجَنَّةِ قَالَ آدَمُ أَنْتَ مُوسَى الَّذِي اصْطَفَاكَ اللَّهُ بِرِسَالَاتِهِ وَكَلَامِهِ ثُمَّ تَلُومُنِي عَلَى أَمْرٍ قَدْ قُدِّرَ عَلَيَّ قَبْلَ أَنْ أُخْلَقَ فَحَجَّ آدَمُ مُوسَى
Дийцина вайга [Яхья бин Букайра] дийцина вайга [Аль-Лаитс] дийцина вайга [Укъаила] [Ибн ШихӀабера] дийцина вайга [Хьумайд бин Ӏабдуррахьмана] [Абу ХӀурайрера], Пайхамара саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам аьлла: «Адам а, Мусас а къийсавелира Адам а, Мусас а аьлла, Муса дийнан дийнахь. хьан бераш а, берийн бераш а стиглара арадаьхна! ' Адама бохуш волчу хенахь: «Хьо Муса, АллахӀа Шен кхайкхамца а, дешнашца а хаьржина волу, ахь суна бехк боккху, со кхоллале хьалха суна яздина долчу хӀуманна! — Цундела Адам вара Муса эшийнарг».
Hadith
Imam Bukhari : 6962
حَدَّثَنَا مُسْلِمُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا هِشَامٌ حَدَّثَنَا قَتَادَةُ عَنْ أَنَسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُجْمَعُ الْمُؤْمِنُونَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَيَقُولُونَ لَوْ اسْتَشْفَعْنَا إِلَى رَبِّنَا فَيُرِيحُنَا مِنْ مَكَانِنَا هَذَا فَيَأْتُونَ آدَمَ فَيَقُولُونَ لَهُ أَنْتَ آدَمُ أَبُو الْبَشَرِ خَلَقَكَ اللَّهُ بِيَدِهِ وَأَسْجَدَ لَكَ الْمَلَائِكَةَ وَعَلَّمَكَ أَسْمَاءَ كُلِّ شَيْءٍ فَاشْفَعْ لَنَا إِلَى رَبِّنَا حَتَّى يُرِيحَنَا فَيَقُولُ لَهُمْ لَسْتُ هُنَاكُمْ فَيَذْكُرُ لَهُمْ خَطِيئَتَهُ الَّتِي أَصَابَ
Дийцина тхуна [Муслим бин ИбрахӀима] дийцина тхуна [Хьишам] дийцина тхуна [Къатада] [Анасера] радлияллахӀу ӀанхӀу аьлла: «РасулуллахӀ шаллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам элира: «Муъмин нах къемат дийнахь гулбелла бу, цара олу: «Ой, нагахь санна вайга шафаӀат дан йиш хиллехь, АллахӀа вайга иштта деха йиш хилча, вайн къинхетам бан аьтто белахьара. меттиг'. ТӀаккха Адамна тӀе а баьхкина, элира цара: «ХӀай Адам, хьо массо адамийн дай ву, АллахӀа Шен куьйгашца кхоьллина хьо, АллахӀа хьуна рукуӀе омра дина маликашна, Цо хьуна массо хӀуманан цӀераш Ӏамийна, цундела вайн Деле вайна шафаӀат деха, АллахӀа вайна синтем хилийтархьама». Цундела Адама элира: «Сан бакъо яц хьуна иштта дан», тӀаккха Адама дийцира соьга ша дина гӀалаташ.
Hadith
Imam Bukhari : 6963
حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ حَدَّثَنِي سُلَيْمَانُ عَنْ شَرِيكِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ أَنَّهُ قَالَ سَمِعْتُ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ يَقُولُلَيْلَةَ أُسْرِيَ بِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ مَسْجِدِ الْكَعْبَةِ أَنَّهُ جَاءَهُ ثَلَاثَةُ نَفَرٍ قَبْلَ أَنْ يُوحَى إِلَيْهِ وَهُوَ نَائِمٌ فِي الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ فَقَالَ أَوَّلُهُمْ أَيُّهُمْ هُوَ فَقَالَ أَوْسَطُهُمْ هُوَ خَيْرُهُمْ فَقَالَ آخِرُهُمْ خُذُوا خَيْرَهُمْ فَكَانَتْ تِلْكَ اللَّيْلَةَ فَلَمْ يَرَهُمْ حَتَّى أَتَوْهُ لَيْلَةً أُخْرَى فِيمَا يَرَى قَلْبُهُ وَتَنَامُ عَيْنُهُ وَلَا يَنَامُ قَلْبُهُ وَكَذَلِكَ الْأَنْبِيَاءُ تَنَامُ أَعْيُنُهُمْ وَلَا تَنَامُ قُلُوبُهُمْ فَلَمْ يُكَلِّمُوهُ حَتَّى احْتَمَلُوهُ فَوَضَعُوهُ عِنْدَ بِئْرِ زَمْزَمَ فَتَوَلَّاهُ مِنْهُمْ جِبْرِيلُ فَشَقَّ جِبْرِيلُ مَا بَيْنَ نَحْرِهِ إِلَى لَبَّتِهِ حَتَّى فَرَغَ مِنْ صَدْرِهِ وَجَوْفِهِ فَغَسَلَهُ مِنْ مَاءِ زَمْزَمَ بِيَدِهِ حَتَّى أَنْقَى جَوْفَهُ ثُمَّ أُتِيَ بِطَسْتٍ مِنْ ذَهَبٍ فِيهِ تَوْرٌ مِنْ ذَهَبٍ مَحْشُوًّا إِيمَانًا وَحِكْمَةً فَحَشَا بِهِ صَدْرَهُ وَلَغَادِيدَهُ يَعْنِي عُرُوقَ حَلْقِهِ ثُمَّ أَطْبَقَهُ ثُمَّ عَرَجَ بِهِ إِلَى السَّمَاءِ الدُّنْيَا فَضَرَبَ بَابًا مِنْ أَبْوَابِهَا فَنَادَاهُ أَهْلُ السَّمَاءِ مَنْ هَذَا فَقَالَ جِبْرِيلُ قَالُوا وَمَنْ مَعَكَ قَالَ مَعِيَ مُحَمَّدٌ قَالَ وَقَدْ بُعِثَ قَالَ نَعَمْ قَالُوا فَمَرْحَبًا بِهِ وَأَهْلًا فَيَسْتَبْشِرُ بِهِ أَهْلُ السَّمَاءِ لَا يَعْلَمُ أَهْلُ السَّمَاءِ بِمَا يُرِيدُ اللَّهُ بِهِ فِي الْأَرْضِ حَتَّى يُعْلِمَهُمْ فَوَجَدَ فِي السَّمَاءِ الدُّنْيَا آدَمَ فَقَالَ لَهُ جِبْرِيلُ هَذَا أَبُوكَ آدَمُ فَسَلِّمْ عَلَيْهِ فَسَلَّمَ عَلَيْهِ وَرَدَّ عَلَيْهِ آدَمُ وَقَالَ مَرْحَبًا وَأَهْلًا بِابْنِي نِعْمَ الِابْنُ أَنْتَ فَإِذَا هُوَ فِي السَّمَاءِ الدُّنْيَا بِنَهَرَيْنِ يَطَّرِدَانِ فَقَالَ مَا هَذَانِ النَّهَرَانِ يَا جِبْرِيلُ قَالَ هَذَا النِّيلُ وَالْفُرَاتُ عُنْصُرُهُمَا ثُمَّ مَضَى بِهِ فِي السَّمَاءِ فَإِذَا هُوَ بِنَهَرٍ آخَرَ عَلَيْهِ قَصْرٌ مِنْ لُؤْلُؤٍ وَزَبَرْجَدٍ فَضَرَبَ يَدَهُ فَإِذَا هُوَ مِسْكٌ أَذْفَرُ قَالَ مَا هَذَا يَا جِبْرِيلُ قَالَ هَذَا الْكَوْثَرُ الَّذِي خَبَأَ لَكَ رَبُّكَ ثُمَّ عَرَجَ بِهِ إِلَى السَّمَاءِ الثَّانِيَةِ فَقَالَتْ الْمَلَائِكَةُ لَهُ مِثْلَ مَا قَالَتْ لَهُ الْأُولَى مَنْ هَذَا قَالَ جِبْرِيلُ قَالُوا وَمَنْ مَعَكَ قَالَ مُحَمَّدٌ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالُوا وَقَدْ بُعِثَ إِلَيْهِ قَالَ نَعَمْ قَالُوا مَرْحَبًا بِهِ وَأَهْلًا ثُمَّ عَرَجَ بِهِ إِلَى السَّمَاءِ الثَّالِثَةِ وَقَالُوا لَهُ مِثْلَ مَا قَالَتْ الْأُولَى وَالثَّانِيَةُ ثُمَّ عَرَجَ بِهِ إِلَى الرَّابِعَةِ فَقَالُوا لَهُ مِثْلَ ذَلِكَ ثُمَّ عَرَجَ بِهِ إِلَى السَّمَاءِ الْخَامِسَةِ فَقَالُوا مِثْلَ ذَلِكَ ثُمَّ عَرَجَ بِهِ إِلَى السَّمَاءِ السَّادِسَةِ فَقَالُوا لَهُ مِثْلَ ذَلِكَ ثُمَّ عَرَجَ بِهِ إِلَى السَّمَاءِ السَّابِعَةِ فَقَالُوا لَهُ مِثْلَ ذَلِكَ كُلُّ سَمَاءٍ فِيهَا أَنْبِيَاءُ قَدْ سَمَّاهُمْ فَأَوْعَيْتُ مِنْهُمْ إِدْرِيسَ فِي الثَّانِيَةِ وَهَارُونَ فِي الرَّابِعَةِ وَآخَرَ فِي الْخَامِسَةِ لَمْ أَحْفَظْ اسْمَهُ وَإِبْرَاهِيمَ فِي السَّادِسَةِ وَمُوسَى فِي السَّابِعَةِ بِتَفْضِيلِ كَلَامِ اللَّهِ فَقَالَ مُوسَى رَبِّ لَمْ أَظُنَّ أَنْ يُرْفَعَ عَلَيَّ أَحَدٌ ثُمَّ عَلَا بِهِ فَوْقَ ذَلِكَ بِمَا لَا يَعْلَمُهُ إِلَّا اللَّهُ حَتَّى جَاءَ سِدْرَةَ الْمُنْتَهَى وَدَنَا لِلْجَبَّارِ رَبِّ الْعِزَّةِ فَتَدَلَّى حَتَّى كَانَ مِنْهُ قَابَ قَوْسَيْنِ أَوْ أَدْنَى فَأَوْحَى اللَّهُ فِيمَا أَوْحَى إِلَيْهِ خَمْسِينَ صَلَاةً عَلَى أُمَّتِكَ كُلَّ يَوْمٍ وَلَيْلَةٍ ثُمَّ هَبَطَ حَتَّى بَلَغَ مُوسَى فَاحْتَبَسَهُ مُوسَى فَقَالَ يَا مُحَمَّدُ مَاذَا عَهِدَ إِلَيْكَ رَبُّكَ قَالَ عَهِدَ إِلَيَّ خَمْسِينَ صَلَاةً كُلَّ يَوْمٍ وَلَيْلَةٍ قَالَ إِنَّ أُمَّتَكَ لَا تَسْتَطِيعُ ذَلِكَ فَارْجِعْ فَلْيُخَفِّفْ عَنْكَ رَبُّكَ وَعَنْهُمْ فَالْتَفَتَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى جِبْرِيلَ كَأَنَّهُ يَسْتَشِيرُهُ فِي ذَلِكَ فَأَشَارَ إِلَيْهِ جِبْرِيلُ أَنْ نَعَمْ إِنْ شِئْتَ فَعَلَا بِهِ إِلَى الْجَبَّارِ فَقَالَ وَهُوَ مَكَانَهُ يَا رَبِّ خَفِّفْ عَنَّا فَإِنَّ أُمَّتِي لَا تَسْتَطِيعُ هَذَا فَوَضَعَ عَنْهُ عَشْرَ صَلَوَاتٍ ثُمَّ رَجَعَ إِلَى مُوسَى فَاحْتَبَسَهُ فَلَمْ يَزَلْ يُرَدِّدُهُ مُوسَى إِلَى رَبِّهِ حَتَّى صَارَتْ إِلَى خَمْسِ صَلَوَاتٍ ثُمَّ احْتَبَسَهُ مُوسَى عِنْدَ الْخَمْسِ فَقَالَ يَا مُحَمَّدُ وَاللَّهِ لَقَدْ رَاوَدْتُ بَنِي إِسْرَائِيلَ قَوْمِي عَلَى أَدْنَى مِنْ هَذَا فَضَعُفُوا فَتَرَكُوهُ فَأُمَّتُكَ أَضْعَفُ أَجْسَادًا وَقُلُوبًا وَأَبْدَانًا وَأَبْصَارًا وَأَسْمَاعًا فَارْجِعْ فَلْيُخَفِّفْ عَنْكَ رَبُّكَ كُلَّ ذَلِكَ يَلْتَفِتُ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى جِبْرِيلَ لِيُشِيرَ عَلَيْهِ وَلَا يَكْرَهُ ذَلِكَ جِبْرِيلُ فَرَفَعَهُ عِنْدَ الْخَامِسَةِ فَقَالَ يَا رَبِّ إِنَّ أُمَّتِي ضُعَفَاءُ أَجْسَادُهُمْ وَقُلُوبُهُمْ وَأَسْمَاعُهُمْ وَأَبْصَارُهُمْ وَأَبْدَانُهُمْ فَخَفِّفْ عَنَّا فَقَالَ الْجَبَّارُ يَا مُحَمَّدُ قَالَ لَبَّيْكَ وَسَعْدَيْكَ قَالَ إِنَّهُ لَا يُبَدَّلُ الْقَوْلُ لَدَيَّ كَمَا فَرَضْتُهُ عَلَيْكَ فِي أُمِّ الْكِتَابِ قَالَ فَكُلُّ حَسَنَةٍ بِعَشْرِ أَمْثَالِهَا فَهِيَ خَمْسُونَ فِي أُمِّ الْكِتَابِ وَهِيَ خَمْسٌ عَلَيْكَ فَرَجَعَ إِلَى مُوسَى فَقَالَ كَيْفَ فَعَلْتَ فَقَالَ خَفَّفَ عَنَّا أَعْطَانَا بِكُلِّ حَسَنَةٍ عَشْرَ أَمْثَالِهَا قَالَ مُوسَى قَدْ وَاللَّهِ رَاوَدْتُ بَنِي إِسْرَائِيلَ عَلَى أَدْنَى مِنْ ذَلِكَ فَتَرَكُوهُ ارْجِعْ إِلَى رَبِّكَ فَلْيُخَفِّفْ عَنْكَ أَيْضًا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا مُوسَى قَدْ وَاللَّهِ اسْتَحْيَيْتُ مِنْ رَبِّي مِمَّا اخْتَلَفْتُ إِلَيْهِ قَالَ فَاهْبِطْ بِاسْمِ اللَّهِ قَالَ وَاسْتَيْقَظَ وَهُوَ فِي مَسْجِدِ الْحَرَامِ
Вайга дийцина, [Ӏабдул-Ӏазиз бин ӀабдуллахӀа] дийцина соьга [Сулаймана] [Сярик бин ӀабдуллахӀа] аьлла: «Суна хезира [Анас бин Малика] олуш: «Когда РасулуллахӀ шаллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам шен исраъ деш волуш» КаӀба маьждигера ревиляци эцна, цу хенахь кхаа стага тӀевеара иза - Доккха маьждиг. Хьалхарчу стага элира: «Мичахь ву и стаг? — ШолгӀачу стага элира: «Цигахь, царна юкъахь уггаре а дика стаг! — ТӀаккха кхоалгӀачу стага аьлла: «Схьаэца церан уггаре а дика стаг», цу буса шена и кхоъ ган йиш ца хилла. ШолгӀачу буса кхаччалц уьш юха а цунна тӀебаьхкира, цу хенахь цуьнан дагна - цунна - гира, цуьнан бӀаьргаш наб кхетта амма дог дацара. Иштта пайхамарш а, церан бӀаьргашна наб кхета, амма церан дегнаш наб ца кхета. Маликаша цуьнца къамел ца дира, шаьш иза схьа а валийна, Замзам бӀовна улло дӀахӀотталц, тӀаккха Жибрила дӀавигира уьш пайхамар цӀанван. Жибрила тӀаккха шен гай дӀа а хадийна, шен гай буха кхаччалц, кийра а, кийра а кхаччалц. Цул тӀаьхьа Жибрила шен куьйгашца Замзам хица лийчийра иза, иза кийра кхаччалц, цул тӀаьхьа йоккха дашо пхьегӀа еара, цу чохь дашо поппарх йина пхьегӀа яра, ийманах а, хьекъалах а юьзна. Цуьнца шен кийрара а, мерана а пхенаш дуьзира Жибрила, тӀаккха уьш юха а вовшахтегира. ТӀаккха Жибрила иза дуьненан стигланашка дӀавигира, цо цхьана неӀаре тоьхна, стигланийн бахархоша хаьттира: «ХӀара мила ву?» ' Жабраила элира: «Маликаша хаьттира: «Мила ву хьоьца? — Жибрила жоп делира: «Соьца Мухьаммад ву». Стигланан бахархоша хаьттира: «Ваийтина ву иза? — Жибрила жоп делира: «Нийса ду». Стигланан бахархоша тӀаккха элира: «Марша вогӀийла хьо, декъалво хьо веъча». Цундела стигланан бахархой оццул ирсе хилла, царна ца хаьара АллахӀана лаьттахь Мухьаммадна хӀун лаьа, АллахӀа шайга дийцалц. ТӀаккха стиглахь пайхамарна дуьхьалкхетта Адам, Жибрила вовзийтира иза, хӀара ву хьан да, Адам. Салам ло цуьнга. Цо - Мухьаммада - тӀаккха салам делира, цунна Адама жоп делира: «Марша вогӀийла хьо, марша вогӀийла хьошалгӀа, сан кӀант, хьо баккъалла а уггаре а дика бер ду». Дуьненан стиглахь доьдуш ши хи хилар гучудаьлла, Мухьаммад Пайхамара хаьттина, и ши хи хӀун ду хӀай Жибрил? — Жабраила жоп делира: «ХӀара Нил а, Евфрат а ду». ТӀаккха Жибрила кхидӀа а Пайхамар стигала дӀавигира, цӀеххьана кхин цхьа хи хилира цу тӀехь жовхӀарийн а, алмазийн а дворец яра, Пайхамара шен куьг тоьхна цу тӀе, цӀеххьана адлфар духи санна хьожа йогӀура. Пайхамара хаьттира: «ХӀара хӀун ду, хӀай Жабраил? — Жибрила жоп делира: «ХӀара хьан Веза-Сийлахьчу Дала леррина хьуна латтийна ал-Кауцар Ӏам бу». ТӀаккха Жибрила шолгӀачу стигала хьалаваьккхира иза, хьалхарчу стиглахь маликаша шега ма-аллара, маликаша хеттарш дира цуьнга. Цара хаьттира: «ХӀара мила ву? — Жабраил жоп делира: «ХӀара Жабраил ву». Цара юха а хаьттира: «Ткъа хӀара мила ву хьоьца? — Жибрила жоп делира: «Мухьаммад шаллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам». Цара хаьттира: «Ваийтина вуй иза? — Жибрила жоп делира: «Нийса ду». Малико - стигал - тӀаккха аьлла: «Марша вогӀийла хьо, декъалво хьо хьошалгӀа вахарца». Цул тӀаьхьа Жабраила кхоалгӀачу стигала хьалаваьккхира иза, хьалхарчу а, шолгӀачу а стиглахь маликаша санна маликаша хаттарш дира цуьнга, тӀаккха Жабраила 4-чу стигала хьалаваьккхира иза, цара хьалха хиллачу маликаша санна хаттарш дира цуьнга, хӀора стиглахь Жабраила хьахийна цӀераш йолу пайхамарш бара. Ткъа суна дага ма-доггӀу, царна юкъахь шолгӀачу стиглахь Идрис вара, 4-чу стиглахь ХӀарун вара, ткъа пхоьалгӀачу стиглахь вара кхин цхьаъ, цуьнан цӀе суна дага ца йогӀу, ИбрахӀим вара доьалгӀачу стиглахь, ткъа Муса вара ворхӀалгӀачу стиглахь, хӀунда аьлча цунна делла хилла дика агӀо, АллахӀаца ма-дарра s хила йиш йолуш. ТӀаккха Мусас элира: «ХӀай Рабб, суна ма-хаъара, сол лекха цхьа а вац», тӀаккха Жибрила иза массарел а лакхара дӀалаьцна, А . АллахӀ Сидратул МунтахӀа тӀе кхаччалц. ТӀаккха Жибрил АллахӀана тӀевеара, Аль-Жаббар, сийлаллин Эла, Пайхамар кхидӀа а гергавоьдуш хилла цу шинна юккъера геналла ши рукуӀ я цул герга хиллалц, тӀаккха Дала цунна вахьйу делира, цуьнан вахьйушна юкъахь, АллахӀа хьан къомана - Мухьаммадана - дийнахь а, буса а пхийтта доӀа дар тӀедожийна. ТӀаккха Пайхамар Мусана дуьхьал охьавоьссира, Мусас иза дӀа а лаьцна, элира: «ХӀай Мухьаммад, хьан Дала хӀун чӀагӀо йина хьуна? ' Пайхамара жоп делира: «АллахӀа дийнахь а, буса а пхийттазза ламаз дар декхаре дина суна». Мусас элира: «Сан халкъан ницкъ кхочур бац и дан, юхагӀо, хьайн Дала хьайна а, хьан халкъана а паргӀато хилийтархьама». Цундела Пайхамар, Мусан хьехамах лаьцна хьехар доьхуш санна, Жабраилна тӀевирзира, ткъа Жабраила ишар дира: «ДӀагӀо, хьайна лаахь». Цундела Жибрила юха а хьалаайдира иза цу хенахь хӀинца а Шен Ӏарш тӀехь хиллачу Сийлахь-Везачу АллахӀе Жаббарна, Пайхамара элира: «ХӀай Рабб, паргӀато лохьа тхуна, хӀунда аьлча сан къоман дийнахь пхийттазза ламаз дан ницкъ кхочур бац! ' ТӀаккха Дала иттозза лахдира иза, Пайхамар юха а Мусана дуьхьалкхетта, Мусас иза сацийра. Мусас хаддаза тешийра иза, Пайхамаре шен Делаца юха а дагадовлар дайта, АллахӀа дийнахь а, буса а пхи ламаз бен ца доьхуш. Мусас тӀаккха дӀалаьцна иза пхи ламаз бен ца дисиначу хенахь, Мусас элира: «ХӀай Мухьаммад, ас цкъа Исраилан бераш, сан къам, хӀокхунал лахарчу хӀумане тешийра, амма цара иза дӀатесира, хьан халкъ дегӀаца а, дегӀаца а, дагца а, бӀаьргашца а, хезаш хиларца а гӀийла делахь а, цундела юхагӀо хьайн Раббина тӀе. Ткъа оцу массо а тӀедилларшна Пайхамар хьехар дан Жибриле вирзира, амма Жибрилана ца дезара и дерриге а. ТӀаккха Жибрила юха а пхоьалгӀа хьалаваьккхира иза, тӀаккха Пайхамара элира: «Я Веза Эла, сан халкъ дегӀаца а, дагца а, хезаш хиларца а, бӀаьргашца а, дегӀаца а гӀийла ду, цундела тхуна паргӀато лохьа». Сийлахь-Везачу АллахӀа Жаббара жоп делира: «ХӀай Мухьаммад! ' Пайхамара жоп делира: «Ас кхочушдо Хьан кхайкхам». АллахӀа кхидӀа а элира Шен дешнаш: «Бакъдерг аьлча, кхин хийцам бац Сан омранашна тӀехь, Ас юкъарчу жайни тӀехь шуна тӀедиллина ма-хиллара». АллахӀа Шен омра дӀахьош ду, хӀора диканна иттозза ял хуьлу, цундела пхи ламаз пхийттазза дӀаяздина ду уммул тептар тӀехь, ахь пхиъ бен ца дина хиллехь а'. Цундела Пайхамар Муса волчу юхавирзира, Мусас хаьттира: «Ахь хӀун дина? ' Пайхамара жоп делира: «АллахӀа баккъалла а вайна паргӀато елла, хӀунда аьлча хӀора дикачу гӀуллакхана иттозза ял хуьлу». Мусас аьлла: «АллахӀах дуй буу ас цкъа Исраилан бераш цул атта хӀума дан дагахь хилла, амма цара иза дитина, цундела хьайн Деле юхагӀо, Цо хьайна паргӀато хилийтархьама». РасулуллахӀ саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам жоп делира: «ХӀай Муса, ВаллахӀи, сайн Делах эхь хета суна, айса Цунна дуьхьал йинчу дуьхьалонна». Мусас элира: «ХӀан-хӀа, Делан цӀарца охьавоссахьа». Цундела Пайхамар сама а ваьлла, дӀавижира ша Доккхачу Маьждигехь волчу хенахь.
Hadith
Imam Bukhari : 6964
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سُلَيْمَانَ حَدَّثَنِي ابْنُ وَهْبٍ قَالَ حَدَّثَنِي مَالِكٌ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ اللَّهَ يَقُولُ لِأَهْلِ الْجَنَّةِ يَا أَهْلَ الْجَنَّةِ فَيَقُولُونَ لَبَّيْكَ رَبَّنَا وَسَعْدَيْكَ وَالْخَيْرُ فِي يَدَيْكَ فَيَقُولُ هَلْ رَضِيتُمْ فَيَقُولُونَ وَمَا لَنَا لَا نَرْضَى يَا رَبِّ وَقَدْ أَعْطَيْتَنَا مَا لَمْ تُعْطِ أَحَدًا مِنْ خَلْقِكَ فَيَقُولُ أَلَا أُعْطِيكُمْ أَفْضَلَ مِنْ ذَلِكَ فَيَقُولُونَ يَا رَبِّ وَأَيُّ شَيْءٍ أَفْضَلُ مِنْ ذَلِكَ فَيَقُولُ أُحِلُّ عَلَيْكُمْ رِضْوَانِي فَلَا أَسْخَطُ عَلَيْكُمْ بَعْدَهُ أَبَدًا
Дийцина тхуна [Яхья бин Сулаймана] дийцина соьга [Ибн Вахба] аьлла, дийцина соьга [Малик] [Заид бин Аслам] [Атха бин Ясар] [Абу СаӀид Аль Худзри] радлияллахӀу Ӏанху аьлла: «Пайхамара саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллахӀ халкъан: стигал! — Цара жоп делира: «ХӀаъ, Хьан кхайкхам кхочушбо оха, дерриге а дика Хьан карахь ду! АллахӀа кхидӀа а элира: «Реза вуй хьо! ' Цара жоп делира: «Тхо муха хир дац, хӀай Веза Эла, Ахь тхуна делча, Айхьа цкъа а Хьайн цхьана а кхолламна ца делларг! Веза-Сийлахьчу Дала юха а элира: «Цу дерригенал а деза хӀума лой ас хьуна? — Цара хаьттира: «Веза Эла, цу дерригенал а коьртаниг хӀун ду? ' АллахӀа жоп делира: «ХӀинца Ас хьуна Сайн къинхетам ло, Со хьуна гуттаренна а оьгӀаз ца валийта! — .
Hadith
Imam Bukhari : 6965
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سِنَانٍ حَدَّثَنَا فُلَيْحٌ حَدَّثَنَا هِلَالٌ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَوْمًا يُحَدِّثُ وَعِنْدَهُ رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ الْبَادِيَةِ أَنَّ رَجُلًا مِنْ أَهْلِ الْجَنَّةِ اسْتَأْذَنَ رَبَّهُ فِي الزَّرْعِ فَقَالَ لَهُ أَوَلَسْتَ فِيمَا شِئْتَ قَالَ بَلَى وَلَكِنِّي أُحِبُّ أَنْ أَزْرَعَ فَأَسْرَعَ وَبَذَرَ فَتَبَادَرَ الطَّرْفَ نَبَاتُهُ وَاسْتِوَاؤُهُ وَاسْتِحْصَادُهُ وَتَكْوِيرُهُ أَمْثَالَ الْجِبَالِ فَيَقُولُ اللَّهُ تَعَالَى دُونَكَ يَا ابْنَ آدَمَ فَإِنَّهُ لَا يُشْبِعُكَ شَيْءٌ فَقَالَ الْأَعْرَابِيُّ يَا رَسُولَ اللَّهِ لَا تَجِدُ هَذَا إِلَّا قُرَشِيًّا أَوْ أَنْصَارِيًّا فَإِنَّهُمْ أَصْحَابُ زَرْعٍ فَأَمَّا نَحْنُ فَلَسْنَا بِأَصْحَابِ زَرْعٍ فَضَحِكَ رَسُولُ اللَّهِ
Вайга дийцина [Мухьаммад бин Синан] дийцина вайга [Фулайха] дийцина вайга [ХӀилал] [Атха бин Ясар] [Абу ХӀурайра], Пайхамара саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам цхьана дийнахь хьадис дӀакхачийна, шена уллехь цхьа бедуин Ӏаьрбийн ремиссин шен пердентинг санна вара: «Цигахь вара. АллахӀа аьлла: «Шайна луъург дан бакъо яц шуна! — Стага жоп делира: «ХӀаъ, амма дӀадуьйш лаьа суна! — Стаг тӀаккха сихвелира буьртигаш дӀадуьйш, ткъа ораматан чаккхенаш сел сиха кхиира, иштта церан кӀезиг хилар а, цо а сиха гулдира, цуьнан гулдар лам санна доккха дара. ТӀаккха АллахӀа элира: «Дехар ду сан, схьаэца, хӀай Адаман КӀант, баккъалла а, хьо реза хир волуш хӀумма а дац! ' ТӀаккха бедуин Ӏаьрбочо элира: «ХӀай Делан Элча, -нагахь санна иштта делахь- хьуна карор вац и саннарг Къурайшаш я Ансараш боцург, хӀунда аьлча церан хобби латталелор ду, ткъа тхуна латталелор ца деза! Делан Элча велавелира.
Hadith
Imam Bukhari : 6966
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ شُرَحْبِيلَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَسَأَلْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيُّ الذَّنْبِ أَعْظَمُ عِنْدَ اللَّهِ قَالَ أَنْ تَجْعَلَ لِلَّهِ نِدًّا وَهُوَ خَلَقَكَ قُلْتُ إِنَّ ذَلِكَ لَعَظِيمٌ قُلْتُ ثُمَّ أَيُّ قَالَ ثُمَّ أَنْ تَقْتُلَ وَلَدَكَ تَخَافُ أَنْ يَطْعَمَ مَعَكَ قُلْتُ ثُمَّ أَيُّ قَالَ ثُمَّ أَنْ تُزَانِيَ بِحَلِيلَةِ جَارِكَ
Дийцина вайга [Къутайба бин СаӀида] вайга дийцина [Джарира] [Мансурера] [Абу Вайлера] [Ӏамру бин Сюрахбилера] [ӀабдуллахӀа] аьлла: «Цкъа ас пайхамаре хаьттира, АллахӀана гергахь уггаре а доккха къа хӀун ду?». Пайхамара жоп делира: «Со АллахӀаца цхьатерра ву, хьо кхоьллинарг Иза велахь а». Ас тӀаккха элира: «Нагахь санна иштта делахь, тӀаккха доккха хӀума ду!» тӀаккха ас юха а хаьттира: «ТӀаккха кхин хӀун ду? ' Пайхамара жоп делира: «Ахь хьайн кӀант вийна, иза хьайца яа хӀума яарна саготта хиларна». ТӀаккха ас хаьттира: «ТӀаккха кхин хӀун дийр ду?» Пайхамара жоп делира: «Хьайн лулахочун зудчуьнца зина дина ахь».
Hadith
Imam Bukhari : 6967
حَدَّثَنَا الْحُمَيْدِيُّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ حَدَّثَنَا مَنْصُورٌ عَنْ مُجَاهِدٍ عَنْ أَبِي مَعْمَرٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَاجْتَمَعَ عِنْدَ الْبَيْتِ ثَقَفِيَّانِ وَقُرَشِيٌّ أَوْ قُرَشِيَّانِ وَثَقَفِيٌّ كَثِيرَةٌ شَحْمُ بُطُونِهِمْ قَلِيلَةٌ فِقْهُ قُلُوبِهِمْ فَقَالَ أَحَدُهُمْ أَتَرَوْنَ أَنَّ اللَّهَ يَسْمَعُ مَا نَقُولُ قَالَ الْآخَرُ يَسْمَعُ إِنْ جَهَرْنَا وَلَا يَسْمَعُ إِنْ أَخْفَيْنَا وَقَالَ الْآخَرُ إِنْ كَانَ يَسْمَعُ إِذَا جَهَرْنَا فَإِنَّهُ يَسْمَعُ إِذَا أَخْفَيْنَا فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى{ وَمَا كُنْتُمْ تَسْتَتِرُونَ أَنْ يَشْهَدَ عَلَيْكُمْ سَمْعُكُمْ وَلَا أَبْصَارُكُمْ وَلَا جُلُودُكُمْ }الْآيَةَ
Дийцина тхуна [Хьумайдис] дийцина тхуна [Суфьяна] дийцина тхуна [Мансур] [МуджахӀидера] [Абу МаӀмарера] [ӀабдуллахӀ] радлиаллахӀуӀанхӀус аьлла: «Цакъифан тайпанах ши стаг а, цхьа къурай а, я ши къурай стаг вара». ЦӀакъиф тайпанах цхьаннан кийрахь мохь дукха хилла, ткъа церан жижг чӀогӀа ледара хилла. ТӀаккха царех цхьаммо элира: «Оха дуьйцург АллахӀана хезар ду моьтту хьуна?» ' Ткъа вукхара боху: «АллахӀана хеза, вай чӀогӀа аьлча, Цунна ца хеза, вай тийна -къайлаха- аьлча». ТӀаккха кхечо элира: «Нагахь санна вай чӀогӀа олуш хезаш делахь, баккъалла а, вай гӀийла олуш а хезаш ду Цунна! ТӀаккха АллахӀа доссийна аят: «-Ахь къайладаьккхинчу хӀумано тоьшалла дийр ду хьуна дуьхьал, я шун хезаш дерг а, я шун бӀаьргаш а, я шун чкъор а дац-', -С. Фушшилат: аят 22-.
Hadith
Imam Bukhari : 6968
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ حَدَّثَنَا حَاتِمُ بْنُ وَرْدَانَ حَدَّثَنَا أَيُّوبُ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا قَالَكَيْفَ تَسْأَلُونَ أَهْلَ الْكِتَابِ عَنْ كُتُبِهِمْ وَعِنْدَكُمْ كِتَابُ اللَّهِ أَقْرَبُ الْكُتُبِ عَهْدًا بِاللَّهِ تَقْرَءُونَهُ مَحْضًا لَمْ يُشَبْ
Дийцина тхуна [Ӏали бин ӀабдуллахӀа] дийцина тхуна [Хьатим бин Вардан] дийцина тхуна [Айюба] [Ӏикрима] тӀера [Ибн Ӏаббаса] радлияллахӀуъанхӀума, цо элира: «Муха хатта мегар ду ахь жайнин охӀлуне церан жайнах лаьцна, хьайгахь АллахӀан жайна долчу хенахь, жайна уггаре а гергахь ду, АллахӀаца уггаре а герга ду хьуна хӀуманаш'.
Hadith
Imam Bukhari : 6969
حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَبَّاسٍ قَالَيَا مَعْشَرَ الْمُسْلِمِينَ كَيْفَ تَسْأَلُونَ أَهْلَ الْكِتَابِ عَنْ شَيْءٍ وَكِتَابُكُمْ الَّذِي أَنْزَلَ اللَّهُ عَلَى نَبِيِّكُمْ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَحْدَثُ الْأَخْبَارِ بِاللَّهِ مَحْضًا لَمْ يُشَبْ وَقَدْ حَدَّثَكُمْ اللَّهُ أَنَّ أَهْلَ الْكِتَابِ قَدْ بَدَّلُوا مِنْ كُتُبِ اللَّهِ وَغَيَّرُوا فَكَتَبُوا بِأَيْدِيهِمْ الْكُتُبَ قَالُوا هُوَ مِنْ عِنْدِ اللَّهِ لِيَشْتَرُوا بِذَلِكَ ثَمَنًا قَلِيلًا أَوَلَا يَنْهَاكُمْ مَا جَاءَكُمْ مِنْ الْعِلْمِ عَنْ مَسْأَلَتِهِمْ فَلَا وَاللَّهِ مَا رَأَيْنَا رَجُلًا مِنْهُمْ يَسْأَلُكُمْ عَنْ الَّذِي أُنْزِلَ عَلَيْكُمْ
Дийцина тхуна [Абул Яман] дийцина тхуна [СюӀайба] [Аззухри] дийцина соьга [ӀубайдуллахӀ бин ӀабдуллахӀа], [ӀабдуллахӀ бин Ӏаббаса] аьлла: «ХӀай массо а бусалба нах, аша муха хоьттур ду жайнин нахе цхьана хӀуманах лаьцна, ткъа шун жайна, АллахӀа шун пайхамарна тӀе доссийна долу жайна латихӀид саллалáлахӀу ца хилла. муьлхха а хӀума, ткъа АллахӀа аьлла хьуна, жайнан охӀлаша АллахӀан жайна талхийна, иза хийцина аьлла. Цул тӀаьхьа цара шайн куьйгашца АллахӀан жайнаш яздира, тӀаккха цара элира: «ХӀара Делера ду», цара эцна кӀеззигчу мехах. Хьоьга деанчу Ӏилмано магош дац хьуна цаьрга дехар? ХӀан-хӀа, ВаллахӀи, царех цхьа а гур вац тхуна хьоьга доссийначух лаьцна хьоьга хоьттуш».
Hadith
Imam Bukhari : 6970
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ مُوسَى بْنِ أَبِي عَائِشَةَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍفِي قَوْلِهِ تَعَالَى{ لَا تُحَرِّكْ بِهِ لِسَانَكَ }قَالَ كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُعَالِجُ مِنْ التَّنْزِيلِ شِدَّةً وَكَانَ يُحَرِّكُ شَفَتَيْهِ فَقَالَ لِي ابْنُ عَبَّاسٍ فَأَنَا أُحَرِّكُهُمَا لَكَ كَمَا كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُحَرِّكُهُمَا فَقَالَ سَعِيدٌ أَنَا أُحَرِّكُهُمَا كَمَا كَانَ ابْنُ عَبَّاسٍ يُحَرِّكُهُمَا فَحَرَّكَ شَفَتَيْهِ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ{ لَا تُحَرِّكْ بِهِ لِسَانَكَ لِتَعْجَلَ بِهِ إِنَّ عَلَيْنَا جَمْعَهُ وَقُرْآنَهُ }قَالَ جَمْعُهُ فِي صَدْرِكَ ثُمَّ تَقْرَؤُهُ{ فَإِذَا قَرَأْنَاهُ فَاتَّبِعْ قُرْآنَهُ }قَالَ فَاسْتَمِعْ لَهُ وَأَنْصِتْ ثُمَّ إِنَّ عَلَيْنَا أَنْ تَقْرَأَهُ قَالَ فَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أَتَاهُ جِبْرِيلُ عَلَيْهِ السَّلَام اسْتَمَعَ فَإِذَا انْطَلَقَ جِبْرِيلُ قَرَأَهُ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَمَا أَقْرَأَهُ
Дийцина вайга [Къутайба бин СаӀида] вайга [Абу Ӏавана] [Муса бин Абу Ӏайса] [СаӀид бин Джубайре] [Ибн Ӏаббасе] дийцина АллахӀан дашах лаьцна: «-Хьайн мотт ма хьийзабе-' -С. Аль-Къиямат: 16-, Ибн Ӏаббаса аьлла: «Пайхамар саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам чӀогӀа кӀадвелла хетта, охьадессинчу вахьйушна тӀаьхьаваьлла, цундела цо шен балдаш хьийзира». ТӀаккха Ибн Ӏаббаса элира соьга: «Цундела ас и шиъ хьуна хьийзира, Делан Элчано саллаллахӀу ӀалайхӀи ва саллам и шиъ хьийзина ма-хиллара». СаӀида элира: «Ас и шиъ хьийзира, Ибн Ӏаббаса ший а хьийзоре терра», цундела цо шен балдаш хьийзира, АллахӀа аят гучудалийта: «-Хьайн мотт ма хьийзабе ахь иза деша, хьо сихвелла хилийта, хӀунда аьлча, иза схьагулдар а, дешар а Тхан декхар ду-» -С. Аль-Къияма: 16-17-. Ибн Ӏаббаса аьлла: «Бакъдолуш дерг гулдар ду, хьайн кийрахь гулдар ду, тӀаккха ахь иза деша: «Цундела нагахь санна вай иза дешна делахь, тӀаккха ешарна тӀаьхьахӀитта-» -С. Аль-Къиямах: 18-. Ибн Ӏаббаса аьлла: «Цундела дика ладогӀа цуьнга, вист ца хуьлуш Ӏе, тӀаккха Тхо декхарийлахь ду хьуна иза деша аьтто бан». Ибн Ӏаббаса аьлла: «Нагахь санна Жибрил РасулуллахӀ шаллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам дуьхьалкхетнехь, тӀаккха цунна дика хезна иза, нагахь санна Жибрил цӀа ваханехь, тӀаккха Жибрила дешначу кепара дешна цо иза».
Hadith
Imam Bukhari : 6971
حَدَّثَنِي عَمْرُو بْنُ زُرَارَةَ عَنْ هُشَيْمٍ أَخْبَرَنَا أَبُو بِشْرٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَافِي قَوْلِهِ تَعَالَى{ وَلَا تَجْهَرْ بِصَلَاتِكَ وَلَا تُخَافِتْ بِهَا }قَالَ نَزَلَتْ وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُخْتَفٍ بِمَكَّةَ فَكَانَ إِذَا صَلَّى بِأَصْحَابِهِ رَفَعَ صَوْتَهُ بِالْقُرْآنِ فَإِذَا سَمِعَهُ الْمُشْرِكُونَ سَبُّوا الْقُرْآنَ وَمَنْ أَنْزَلَهُ وَمَنْ جَاءَ بِهِ فَقَالَ اللَّهُ لِنَبِيِّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ{ وَلَا تَجْهَرْ بِصَلَاتِكَ }أَيْ بِقِرَاءَتِكَ فَيَسْمَعَ الْمُشْرِكُونَ فَيَسُبُّوا الْقُرْآنَ{ وَلَا تُخَافِتْ بِهَا }عَنْ أَصْحَابِكَ فَلَا تُسْمِعُهُمْ{ وَابْتَغِ بَيْنَ ذَلِكَ سَبِيلًا }
Дийцина соьга [Ӏамру бин Зурарата] [Хьусаймера] дийцина тхуна [Абу Бисира] [СаӀид бин Джубайрера] [Ибн Ӏаббасера] радлиаллахӀуӀанхӀума АллахӀан ТаӀала дешнех лаьцна: '-Шайн ламазехь чӀогӀа ма деша иза, я тийна ма ала -Qs-'. Аль-Исраъ: аят 110-, Ибн Ӏаббаса аьлла: «ХӀара аят доьссина, РасулуллахӀ саллаллохӀу ӀалайхӀи васаллам Маккахь хӀинца а лечкъаш волуш, шен накъосташца ламаз деш, цо чӀогӀа Къуръан доьшуш хилла, нагахь санна мушрикашна иза хезча, цара иза Къуръанна тӀе неӀалт кхайкхош хилла». Цундела АллахӀа Шен пайхамарна саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам шаллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам бехк баьккхира цу аятца: '-Хьайн ламазехь чӀогӀа ма деша иза-' -Хь. Аль-Исраъ: 110-гӀа аят-, нийса аьлча хьан дешарца, мушрикашна хезча цара Къуръан емал дийр ду аьлла, '-ткъа лахарчу озаца а доцуш-, нийса аьлча хьан накъосташка, ахь царна хезийта йиш йоцуш хилийтархьама, -Цу шинна юккъехь юккъера некъ лаха-', -С. Аль-Исра: 110-гӀа аят.
Hadith
Imam Bukhari : 6972
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ هِشَامٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَتْنَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةُ{ وَلَا تَجْهَرْ بِصَلَاتِكَ وَلَا تُخَافِتْ بِهَا }فِي الدُّعَاءِ
Дийцина тхуна [Убайд бин ИсмаьӀал] дийцина тхуна [Абу Усамата] [ХӀисам] тӀера [шен дега] [Айсатера] радлиаллахӀуӀанхьа, цо аьлла: «ХӀара аят: «Ламаз деш хьайн дешар фильтраци ма е, тӀех тийна ма деша-', -С. Аль-Исра`: 110-гӀа аят-, ламазах лаьцна доссийна'.
Hadith
Imam Bukhari : 6973
حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ حَدَّثَنَا أَبُو عَاصِمٍ أَخْبَرَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ أَخْبَرَنَا ابْنُ شِهَابٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَيْسَ مِنَّا مَنْ لَمْ يَتَغَنَّ بِالْقُرْآنِوَزَادَ غَيْرُهُ يَجْهَرُ بِهِ
Дийцина тхуна [Исхьакъа] дийцина тхуна [Абу Ӏашим] дийцина тхуна [Ибн Джурайжас] Дийцина тхуна [Ибн ШихӀаб] [Абу Саламат] тӀера [Абу ХӀурайрас] аьлла: «РасулуллахӀ саллаллохӀу ӀалайхӀи васаллам элира: «Тхо кхечарна юкъахь дац, ткъа Къуръан лоьдан ца доьшуш болчарна юкъахь дац». иза''.
Hadith
Imam Bukhari : 6974
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تَحَاسُدَ إِلَّا فِي اثْنَتَيْنِ رَجُلٌ آتَاهُ اللَّهُ الْقُرْآنَ فَهُوَ يَتْلُوهُ آنَاءَ اللَّيْلِ وَآنَاءَ النَّهَارِ فَهُوَ يَقُولُ لَوْ أُوتِيتُ مِثْلَ مَا أُوتِيَ هَذَا لَفَعَلْتُ كَمَا يَفْعَلُ وَرَجُلٌ آتَاهُ اللَّهُ مَالًا فَهُوَ يُنْفِقُهُ فِي حَقِّهِ فَيَقُولُ لَوْ أُوتِيتُ مِثْلَ مَا أُوتِيَ عَمِلْتُ فِيهِ مِثْلَ مَا يَعْمَلُ
Тхоьга дийцина [Къутайбас] [Джарира] [Аль-АӀмаси] тӀера [Абу СолихӀ] тӀера [Абу ХӀурайрата] аьлла: «РасулуллахӀ саллаллохӀу ӀалайхӀи васаллам аьлла: «Шина хӀуманна тӀехь бен хьагӀ яц; цхьанна АллахӀа Къуръан делла, тӀаккха цо дерриге дийнахь а, буса а доьшура. ТӀаккха хьагӀ йолчу стага аьлла: «Суна и стаг санна хьекъал деллехьара, цо санна дийр дара ас». Ткъа цхьаммо шена даьхни делла, тӀаккха цо иза шен хьакъе хьаьжжина дойу. ТӀаккха хьагӀ йолчу стага аьлла: «Фалан-фланан бахам суна белахьара, цо санна дийр дара ас».
Hadith
Imam Bukhari : 6975
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ قَالَ الزُّهْرِيُّ عَنْ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا حَسَدَ إِلَّا فِي اثْنَتَيْنِ رَجُلٌ آتَاهُ اللَّهُ الْقُرْآنَ فَهُوَ يَتْلُوهُ آنَاءَ اللَّيْلِ وَآنَاءَ النَّهَارِ وَرَجُلٌ آتَاهُ اللَّهُ مَالًا فَهُوَ يُنْفِقُهُ آنَاءَ اللَّيْلِ وَآنَاءَ النَّهَارِسَمِعْتُ سُفْيَانَ مِرَارًا لَمْ أَسْمَعْهُ يَذْكُرُ الْخَبَرَ وَهُوَ مِنْ صَحِيحِ حَدِيثِهِ
Дийцина тхуна [Ӏали бин ӀабдуллахӀа] дийцина [Суфьяна] [Аззухрис] аьлла [Салиме] [шен дега] пайхамарера саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам, цо элира: «Шина хӀуманна тӀехь бен хьагӀ яц; АллахӀа Къуръан делла стаг, тӀаккха ерриг буса а, дерриге дийнахь а дешна цо иза. Ткъа АллахӀа шена даьхни деллачу стага, тӀаккха цо иза доккху ерриге а буьйса а, дерриге а дийнахь а». Ӏали бин ӀабдуллахӀа аьлла: «Суфьян дуккхаза а хезира суна, амма цо хьадис хьахош ца хезира суна -ахбарту -ас хьехам бо- олуш, амма «Ан -дари-» олуш». Ткъа хӀара уггаре а нийса хьадис ду цуьнан карахь долу'.
Hadith
Imam Bukhari : 6976
حَدَّثَنَا الْفَضْلُ بْنُ يَعْقُوبَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ جَعْفَرٍ الرَّقِّيُّ حَدَّثَنَا الْمُعْتَمِرُ بْنُ سُلَيْمَانَ حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ عُبَيْدِ اللَّهِ الثَّقَفِيُّ حَدَّثَنَا بَكْرُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الْمُزَنِيُّ وَزِيَادُ بْنُ جُبَيْرِ بْنِ حَيَّةَ عَنْ جُبَيْرِ بْنِ حَيَّةَ قَالَ الْمُغِيرَةُأَخْبَرَنَا نَبِيُّنَا صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ رِسَالَةِ رَبِّنَا أَنَّهُ مَنْ قُتِلَ مِنَّا صَارَ إِلَى الْجَنَّةِ
Дийцина вайга [Аль Фадлл бин ЯӀкъуба] дийцина вайга [ӀабдуллахӀ бин ДжаӀфар Ар Ракъкъи] дийцина вайга [Ал МуӀтамир бин Сулайман] дийцина вайга [СаӀид бин УбайдуллахӀ Ац Цакъафи] дийцина вайга [Бакар бин ӀабдуллахӀ Аль Музани], ткъа [Зийр бин ӀабдуллахӀ Аль Музани] Хьаййа], [МугӀирата] аьлла: «Пайхамара саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам хаам бина вайна вайн Раббан хаамера, вайх вийнарг ялсамане гӀур ву аьлла».
Hadith
Imam Bukhari : 6977
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ إِسْمَاعِيلَ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ مَسْرُوقٍ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَتْ مَنْ حَدَّثَكَ أَنَّ مُحَمَّدًا صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَتَمَ شَيْئًا وَقَالَ مُحَمَّدٌ حَدَّثَنَا أَبُو عَامِرٍ الْعَقَدِيُّ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ إِسْمَاعِيلَ بْنِ أَبِي خَالِدٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ مَسْرُوقٍ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْمَنْ حَدَّثَكَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَتَمَ شَيْئًا مِنْ الْوَحْيِ فَلَا تُصَدِّقْهُ إِنَّ اللَّهَ تَعَالَى يَقُولُ{ يَا أَيُّهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ مَا أُنْزِلَ إِلَيْكَ مِنْ رَبِّكَ وَإِنْ لَمْ تَفْعَلْ فَمَا بَلَّغْتَ رِسَالَتَهُ }
Дийцина вайга [Мухьаммад бин Юсуфа] вайга [Суфьяна] [ИсмаьӀал] тӀера [Аш СяӀби] тӀера [Масрукъ] тӀера [Айсийат] радлияЛлахӀу ӀанхӀума аьлла, цо элира: «Мухьаммад саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам аьлла шуьга цхьаъ лечкъош ву аьлла [в. Ӏакъадийс дийцина вайга [СюӀбас] [ИсмаьӀал бин Абу Халидера] [Аш СяӀбис] [Масрукъ] [Ӏайсáтера] аьлла: «Пайхамара саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам цхьа хӀума лечкъийна аьлла шуьга дийцича, тӀаккха шу цунах ма теша, хӀунда аьлча, шуьга хӀун ду, АллахӀа кон-Овейссе хилла шуьга. хьан Дела, ахь иза ца дахь тӀаккха ахь дӀакхачабо хаам....-' -С. Аль Майда: 67-.
Hadith
Imam Bukhari : 6978
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي وَائِلٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ شُرَحْبِيلَ قَالَ قَالَ عَبْدُ اللَّهِقَالَ رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَيُّ الذَّنْبِ أَكْبَرُ عِنْدَ اللَّهِ قَالَ أَنْ تَدْعُوَ لِلَّهِ نِدًّا وَهُوَ خَلَقَكَ قَالَ ثُمَّ أَيْ قَالَ ثُمَّ أَنْ تَقْتُلَ وَلَدَكَ مَخَافَةَ أَنْ يَطْعَمَ مَعَكَ قَالَ ثُمَّ أَيْ قَالَ أَنْ تُزَانِيَ حَلِيلَةَ جَارِكَ فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَصْدِيقَهَا{ وَالَّذِينَ لَا يَدْعُونَ مَعَ اللَّهِ إِلَهًا آخَرَ وَلَا يَقْتُلُونَ النَّفْسَ الَّتِي حَرَّمَ اللَّهُ إِلَّا بِالْحَقِّ وَلَا يَزْنُونَ وَمَنْ يَفْعَلْ ذَلِكَ يَلْقَ أَثَامًا يُضَاعَفْ لَهُ الْعَذَابُ }الْآيَةَ
Дийцина вайга [Къутайба бин СаӀида] вайга дийцина [Джарира] [Ал-АӀмасий] [Абу Вайл] [Ӏамру бин Сюрахьбил] аьлла: [ӀабдуллахӀа] элира: «Цхьана стага элира: «ХӀай Делан Элча, АллахӀана гергахь уггаре а доккха къа хӀун ду? ' Пайхамара жоп делира: «Со АллахӀаца цхьатерра ву, хьо кхоьллинарг Иза велахь а». Стага юха а хаьттира: «ТӀаккха кхин хӀун ду? ' Пайхамара жоп делира: «Ахь хьайн кӀант вийна, иза хьайца яа хӀума яарна кхоьруш». Стага юха а хаьттира: «ТӀаккха хӀун? ' Пайхамара жоп делира: «Хьайн лулахочун зудчуьнца зина дина ахь». ТӀаккха АллахӀа доссийра иза бакъдеш долу аят: «-АллахӀе кхайкхар доцург кхечу Деле кхойкхуш боцурш, нийсачу бахьанца бен Дала хьарам дина синош ца дойуш берш, зина а ца деш берш, ткъа и диначунна къа хир ду, цунна Ӏазап совдер ду-». -Хьаттарш. Аль-Фуркъан: 68-69-.
Hadith
Imam Bukhari : 6979
حَدَّثَنَا عَبْدَانُ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ أَخْبَرَنَا يُونُسُ عَنْ الزُّهْرِيِّ أَخْبَرَنِي سَالِمٌ عَنْ ابْنِ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَاأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّمَا بَقَاؤُكُمْ فِيمَنْ سَلَفَ مِنْ الْأُمَمِ كَمَا بَيْنَ صَلَاةِ الْعَصْرِ إِلَى غُرُوبِ الشَّمْسِ أُوتِيَ أَهْلُ التَّوْرَاةِ التَّوْرَاةَ فَعَمِلُوا بِهَا حَتَّى انْتَصَفَ النَّهَارُ ثُمَّ عَجَزُوا فَأُعْطُوا قِيرَاطًا قِيرَاطًا ثُمَّ أُوتِيَ أَهْلُ الْإِنْجِيلِ الْإِنْجِيلَ فَعَمِلُوا بِهِ حَتَّى صُلِّيَتْ الْعَصْرُ ثُمَّ عَجَزُوا فَأُعْطُوا قِيرَاطًا قِيرَاطًا ثُمَّ أُوتِيتُمْ الْقُرْآنَ فَعَمِلْتُمْ بِهِ حَتَّى غَرَبَتْ الشَّمْسُ فَأُعْطِيتُمْ قِيرَاطَيْنِ قِيرَاطَيْنِ فَقَالَ أَهْلُ الْكِتَابِ هَؤُلَاءِ أَقَلُّ مِنَّا عَمَلًا وَأَكْثَرُ أَجْرًا قَالَ اللَّهُ هَلْ ظَلَمْتُكُمْ مِنْ حَقِّكُمْ شَيْئًا قَالُوا لَا قَالَ فَهُوَ فَضْلِي أُوتِيهِ مَنْ أَشَاءُ
Дийцина тхуна [Ӏабдана] дийцина тхуна [ӀабдуллахӀа] дийцина тхуна [Юнус] [Аззухри] дийцина соьга [Салим] [Ибн Ӏумар] радлияллахӀуӀанхӀума, РасулуллахӀа саллаллохӀу ӀалайхӀи васаллам элира: «Сан хилар хьалха хиллачу юкъараллашна юкъахь сунсетал санна ду. Тоуратан дагахь болчарна Тоуратан ло, делкъал тӀаьхьа юккъе кхаччалц леладо цара иза, тӀаккха кхин лело йиш яц церан цундела цхьа къират ло царна. ТӀаккха Инжил тешначарна Инжил ло, цара иза леладо Ӏаср ламаз дӀахӀотталц тӀаккха цаьрга кхин лело йиш яц, ткъа царна цхьа къират ло. ТӀаккха хьуна Къуръан ло, ахь иза малх чубуззалц леладо, тӀаккха ши къират а, ши къират а ло хьуна. Книгин наха протест йира: «Цара - бусалба наха - вайчул кӀезиг къахьоьгу амма ял алсам хӀунда ло царна? — АллахӀа жоп делира: «Амма ас хьан бакъонашна тӀехь ницкъ бо бохург дуй иза? — Цара жоп делира: «ХӀан-хӀа». ТӀаккха АллахӀа элира: «Иза ду Сан хьалхара меттиг, Ас Сайна луучунна луш йолу».
Hadith
Imam Bukhari : 6980
حَدَّثَنِي سُلَيْمَانُ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ الْوَلِيدِ ح و حَدَّثَنِي عَبَّادُ بْنُ يَعْقُوبَ الْأَسَدِيُّ أَخْبَرَنَا عَبَّادُ بْنُ الْعَوَّامِ عَنْ الشَّيْبَانِيِّ عَنْ الْوَلِيدِ بْنِ الْعَيْزَارِ عَنْ أَبِي عَمْرٍو الشَّيْبَانِيِّ عَنْ ابْنِ مَسْعُودٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُأَنَّ رَجُلًا سَأَلَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيُّ الْأَعْمَالِ أَفْضَلُ قَالَ الصَّلَاةُ لِوَقْتِهَا وَبِرُّ الْوَالِدَيْنِ ثُمَّ الْجِهَادُ فِي سَبِيلِ اللَّهِ
Дийцина соьга [Сулаймана] дийцина вайга [СюӀба] [Аль-Валидера] -кхечу кепара хьахийна- дийцина соьга [Ӏаббад бин ЯӀкъуб Аль-Асади] дийцина вайга [Ӏаббад бин Аль-Аввам] [Аш Сяйбани] [Ал-Валид бин ӀабуӀайза] [Ал-Валид бин ӀайӀай] [1]. МасӀуд] радлиаллахӀу ӀанхӀу, что а А стага цкъа Пайхамаре хаьттина хилла саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам, уггар коьрта Ӏамал хӀун ю? ' Пайхамара жоп делира: «Ламаз шен хеннахь де, хьайн дена-нанна лерина хила, джихӀад фи сабилиллахӀ».
