Imam Bukhari : 41
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ هِشَامٍ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبِي عَنْ عَائِشَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ دَخَلَ عَلَيْهَا وَعِنْدَهَا امْرَأَةٌ قَالَ مَنْ هَذِهِ قَالَتْ فُلَانَةُ تَذْكُرُ مِنْ صَلَاتِهَا قَالَ مَهْ عَلَيْكُمْ بِمَا تُطِيقُونَ فَوَاللَّهِ لَا يَمَلُّ اللَّهُ حَتَّى تَمَلُّوا وَكَانَ أَحَبَّ الدِّينِ إِلَيْهِ مَادَامَ عَلَيْهِ صَاحِبُهُ
A bisa nos [Muhammad bin Al Mutsanna] a bisa, a bisa nos [Yahya] for di [Hisham] a bisa, a bisa [mi tata] na mi for di [Aisyah] ku e Profeta a bin serka dje i huntu kuné tabatin un otro muhé, anto e profeta a puntra: Esaki ta? Aisyah a kontestá: ‘e fulanah’, despues a konta tokante su orashon. Pues e Profeta Sallallahu Alaihi Wasallam a bisa: ‘bandoná loke bo no por permití bo mes, pa motibu di Allah, Allah lo no bira burachi te ora ku bo mes bira burachi, i e religion ku ta mas stimá pa E ta loke semper ta wòrdu hasi rutinario i kontinuamente’.
Imam Bukhari : 42
حَدَّثَنَا مُسْلِمُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ قَالَ حَدَّثَنَا هِشَامٌ قَالَ حَدَّثَنَا قَتَادَةُ عَنْ أَنَسٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يَخْرُجُ مِنْ النَّارِ مَنْ قَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَفِي قَلْبِهِ وَزْنُ شَعِيرَةٍ مِنْ خَيْرٍ وَيَخْرُجُ مِنْ النَّارِ مَنْ قَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَفِي قَلْبِهِ وَزْنُ بُرَّةٍ مِنْ خَيْرٍ وَيَخْرُجُ مِنْ النَّارِ مَنْ قَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَفِي قَلْبِهِ وَزْنُ ذَرَّةٍ مِنْ خَيْرٍقَالَ أَبُو عَبْد اللَّهِ قَالَ أَبَانُ حَدَّثَنَا قَتَادَةُ حَدَّثَنَا أَنَسٌ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ إِيمَانٍ مَكَانَ مِنْ خَيْرٍ
A bisa nos [Muslim bin Ibrahim] a bisa, a bisa nos [Hisyam] a bisa, a bisa nos [Qotadah] for di [Anas] for di e Profeta sallallaahu alaihi Wasallam, el a bisa: ‘E lo wòrdu ekspulsá for di fièrnu ku ta bisa ku no tin otro dios sino Allah i den su kurason tin bondat mes grandi ku miho. I e lo wòrdu ekspulsá for di fièrnu ku ta bisa ku no tin dios ku no ta Allah i ku tin bondat grandi manera un grano di trigu den su kurason. I e lo wòrdu ekspulsá for di fièrnu ku ta bisa ku no tin dios ku no ta Allah i den su kurason tin bondat grandura di un simia di mòster. Abu Abdullah a bisa; [Aban] a bisa; A bisa nos [Qotadah] A bisa nos [Anas] for di e Profeta Sallallahu Alaihi Wasallam, el a bisa. I e palabra fe den e hadith aki ta wòrdu remplasá pa e palabra bondat.
Imam Bukhari : 43
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ الصَّبَّاحِ سَمِعَ جَعْفَرَ بْنَ عَوْنٍ حَدَّثَنَا أَبُو الْعُمَيْسِ أَخْبَرَنَا قَيْسُ بْنُ مُسْلِمٍ عَنْ طَارِقِ بْنِ شِهَابٍ عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِأَنَّ رَجُلًا مِنْ الْيَهُودِ قَالَ لَهُ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ آيَةٌ فِي كِتَابِكُمْ تَقْرَءُونَهَا لَوْ عَلَيْنَا مَعْشَرَ الْيَهُودِ نَزَلَتْ لَاتَّخَذْنَا ذَلِكَ الْيَوْمَ عِيدًا قَالَ أَيُّ آيَةٍ قَالَ{ الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي وَرَضِيتُ لَكُمْ الْإِسْلَامَ دِينًا }قَالَ عُمَرُ قَدْ عَرَفْنَا ذَلِكَ الْيَوْمَ وَالْمَكَانَ الَّذِي نَزَلَتْ فِيهِ عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ قَائِمٌ بِعَرَفَةَ يَوْمَ جُمُعَةٍ
A bisa nos [Al Hasan bin Ash Shabbah] ku el a tende [Ja’far bin ‘Aun] bisa; A bisa nos [Abu Al 'Umais], a bisa nos [Qais bin Muslim] di [Thariq bin Shihab] di [Umar bin Al Khaththab]; Tabatin un hòmber hudiu ku a bisa: ‘O Amirul Mu’minin, tin un versíkulo den bo buki ku bo ta lesa, si e versíkulo ei a wòrdu revelá na nos hudiunan, nos lo a hasi - e dia ku e versíkulo a wòrdu revelá - un dia di fiesta -'ied-. Pues Umar bin Al Khaththab a bisa: ‘Ki versíkulo esei ta?’ -E hudiu- a bisa: ‘Awe Mi a perfekshoná bo religion pa bo, i Mi a kumpli ku Mi bendishonnan riba bo, i Mi a aprobá ku Islam lo ta un religion pa bo’. -QS. Al Maidah versíkulo 3-. Asina Umar bin Al Khaththab a kontestá: ‘Nos sa e dia ei i e lugá kaminda e versíkulo a wòrdu revelá na e Profeta sallallahu alaihi wasallam, esta riba djabièrnè ora e sallallahu alaihi wasallam tabata na ‘Arafah.
Imam Bukhari : 44
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ قَالَ حَدَّثَنِي مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ عَنْ عَمِّهِ أَبِي سُهَيْلِ بْنِ مَالِكٍ عَنْ أَبِيهِ أَنَّهُ سَمِعَ طَلْحَةَ بْنَ عُبَيْدِ اللَّهِ يَقُولُجَاءَ رَجُلٌ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ أَهْلِ نَجْدٍ ثَائِرَ الرَّأْسِ يُسْمَعُ دَوِيُّ صَوْتِهِ وَلَا يُفْقَهُ مَا يَقُولُ حَتَّى دَنَا فَإِذَا هُوَ يَسْأَلُ عَنْ الْإِسْلَامِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَمْسُ صَلَوَاتٍ فِي الْيَوْمِ وَاللَّيْلَةِ فَقَالَ هَلْ عَلَيَّ غَيْرُهَا قَالَ لَا إِلَّا أَنْ تَطَوَّعَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَصِيَامُ رَمَضَانَ قَالَ هَلْ عَلَيَّ غَيْرُهُ قَالَ لَا إِلَّا أَنْ تَطَوَّعَ قَالَ وَذَكَرَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الزَّكَاةَ قَالَ هَلْ عَلَيَّ غَيْرُهَا قَالَ لَا إِلَّا أَنْ تَطَوَّعَ قَالَ فَأَدْبَرَ الرَّجُلُ وَهُوَ يَقُولُ وَاللَّهِ لَا أَزِيدُ عَلَى هَذَا وَلَا أَنْقُصُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَفْلَحَ إِنْ صَدَقَ
A wòrdu bisá na nos [Ismail] A wòrdu bisá na mi [Malik bin Anas] di su tio - [Abu Suhail bin Malik] - di [su tata], ku el a tende [Thalhah bin Ubaidullah] bisa: A bini serka Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam un hòmber di e pueblo di Najed ku su kabes yen di stòf i su bos haltu, pero kiko e no por a komprondé, kiermen, te ora el a yega mas serka -na e Profeta sallallahu Alaihi Wasallam- despues el a puntra tokante Islam, e Profeta sallallahu alaihi wasallam a kontestá: ‘Hasi orashon sinku biaha pa dia i anochi’. E persona a bisa: ‘Tin algu mas fuera di mi’. E Profeta sallallaahu alaihi wasallam a kontestá: ‘No tin nada otro ku thathawu’ -sunnat-’. Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam a bisa: ‘I yuna Ramadlan’. E persona a bolbe puntra: ‘Tin algu mas fuera di ami’. Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam a kontestá: ‘No tin nada otro ku thathawu’ -sunnat-’. Despues Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam a bisa: ‘Zakat’: E persona a bisa: ‘tin algu mas banda di esei pa mi’. Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam a kontestá: ‘No tin nada otro ku thathawu’ -sunnat-’. Talhah bin Ubaidullah a bisa: E ora ei e hòmber a bai bisando: ‘Pa Allah, lo mi no oumentá ni baha esaki’. Pues Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam a bisa: ‘E lo tin suerte si e kumpli kuné honestamente’.
Imam Bukhari : 45
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَلِيٍّ الْمَنْجُوفِيُّ قَالَ حَدَّثَنَا رَوْحٌ قَالَ حَدَّثَنَا عَوْفٌ عَنْ الْحَسَنِ وَمُحَمَّدٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ اتَّبَعَ جَنَازَةَ مُسْلِمٍ إِيمَانًا وَاحْتِسَابًا وَكَانَ مَعَهُ حَتَّى يُصَلَّى عَلَيْهَا وَيَفْرُغَ مِنْ دَفْنِهَا فَإِنَّه يَرْجِعُ مِنْ الْأَجْرِ بِقِيرَاطَيْنِ كُلُّ قِيرَاطٍ مِثْلُ أُحُدٍ وَمَنْ صَلَّى عَلَيْهَا ثُمَّ رَجَعَ قَبْلَ أَنْ تُدْفَنَ فَإِنَّهُ يَرْجِعُ بِقِيرَاطٍتَابَعَهُ عُثْمَانُ الْمُؤَذِّنُ قَالَ حَدَّثَنَا عَوْفٌ عَنْ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ
A wòrdu bisá na nos [Ahmad bin Abdullah bin Ali Al Manjufi] a bisa, a wòrdu bisá na nos [Rauh] a bisa, a wòrdu bisá na nos ['Auf] di [Al Hasan] i [Muhammad] di [Abu Hurairah], ku Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam a bisa: 'Ken ku ta kompañá e kurpa di un hende muslim pa motibu di fe i speransa un rekompensa i e ta semper ku e kurpa te ora ku e wòrdu resa p’e i e entiero ta kla, despues e ta bai kas ku dos qiroth, kada qiroth ta ekivalente na Seru Uhud. I ken ku resa esaki i bai kas promé ku e wòrdu derá, e lo bai kas ku un qiroth’. Un hadith manera esaki tambe a wòrdu nará for di [Uthman Al Mu`adzin], el a bisa; a bisa nos ['Auf] for di [Muhammad] for di [Abu Hurairah] for di e Profeta sallallaahu alaihi wasallam.
Imam Bukhari : 46
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَرْعَرَةَ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ زُبَيْدٍ قَالَ سَأَلْتُ أَبَا وَائِلٍعَنْ الْمُرْجِئَةِ فَقَالَ حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ سِبَابُ الْمُسْلِمِ فُسُوقٌ وَقِتَالُهُ كُفْرٌ
A wòrdu nará na nos [Muhammad bin 'Ar'arah] a bisa, A wòrdu nará na nos [Syubah] for di [Zubaid] a bisa: Mi a puntra [Abu Wa'il] tokante Murji`ah, pues el a kontestá: A wòrdu nará na mi [Abdullah] ku e Profeta sallallaahu alaihi Wasallam a bisa: ta filing Moslimnan i ta fasiq nan kufr'.
Imam Bukhari : 47
أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ جَعْفَرٍ عَنْ حُمَيْدٍ حَدَّثَنِي أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ قَالَ أَخْبَرَنِي عُبَادَةُ بْنُ الصَّامِتِأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَرَجَ يُخْبِرُ بِلَيْلَةِ الْقَدْرِ فَتَلَاحَى رَجُلَانِ مِنْ الْمُسْلِمِينَ فَقَالَ إِنِّي خَرَجْتُ لِأُخْبِرَكُمْ بِلَيْلَةِ الْقَدْرِ وَإِنَّهُ تَلَاحَى فُلَانٌ وَفُلَانٌ فَرُفِعَتْ وَعَسَى أَنْ يَكُونَ خَيْرًا لَكُمْ الْتَمِسُوهَا فِي السَّبْعِ وَالتِّسْعِ وَالْخَمْسِ
A bisa nos [Qutaibah bin Said] A bisa nos [Ismail bin Ja’far] di [Humaid], A bisa mi [Anas bin Malik] a bisa, a bisa mi [‘Ubadah bin Ash Shamit], ku Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam a sali pa splika tokante Lailatul Qodar, despues tabatin dos musulman ta pleita ku otro. Asina e Profeta sallallaahu alaihi wasallam a bisa: ‘Mi a bin pa splika Lailatul Qodar na bo, pero asina i asina i asina i asina a pleita ku otro te ora ku finalmente el a wòrdu hisá -Lailatul Qodar-, i ohala e lo ta mihó pa bo, pues buska esaki -Lailatul Qodar- riba e di shete, di sinku i di sinku dia.
Imam Bukhari : 48
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ قَالَ حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا أَبُو حَيَّانَ التَّيْمِيُّ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَارِزًا يَوْمًا لِلنَّاسِ فَأَتَاهُ جِبْرِيلُ فَقَالَ مَا الْإِيمَانُ قَالَ الْإِيمَانُ أَنْ تُؤْمِنَ بِاللَّهِ وَمَلَائِكَتِهِ وَكُتُبِهِ وَبِلِقَائِهِ وَرُسُلِهِ وَتُؤْمِنَ بِالْبَعْثِ قَالَ مَا الْإِسْلَامُ قَالَ الْإِسْلَامُ أَنْ تَعْبُدَ اللَّهَ وَلَا تُشْرِكَ بِهِ شَيْئًا وَتُقِيمَ الصَّلَاةَ وَتُؤَدِّيَ الزَّكَاةَ الْمَفْرُوضَةَ وَتَصُومَ رَمَضَانَ قَالَ مَا الْإِحْسَانُ قَالَ أَنْ تَعْبُدَ اللَّهَ كَأَنَّكَ تَرَاهُ فَإِنْ لَمْ تَكُنْ تَرَاهُ فَإِنَّهُ يَرَاكَ قَالَ مَتَى السَّاعَةُ قَالَ مَا الْمَسْئُولُ عَنْهَا بِأَعْلَمَ مِنْ السَّائِلِ وَسَأُخْبِرُكَ عَنْ أَشْرَاطِهَا إِذَا وَلَدَتْ الْأَمَةُ رَبَّهَا وَإِذَا تَطَاوَلَ رُعَاةُ الْإِبِلِ الْبُهْمُ فِي الْبُنْيَانِ فِي خَمْسٍ لَا يَعْلَمُهُنَّ إِلَّا اللَّهُ ثُمَّ تَلَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ{ إِنَّ اللَّهَ عِنْدَهُ عِلْمُ السَّاعَةِ }الْآيَةَ ثُمَّ أَدْبَرَ فَقَالَ رُدُّوهُ فَلَمْ يَرَوْا شَيْئًا فَقَالَ هَذَا جِبْرِيلُ جَاءَ يُعَلِّمُ النَّاسَ دِينَهُمْقَالَ أَبُو عَبْد اللَّهِ جَعَلَ ذَلِك كُلَّهُ مِنْ الْإِيمَانِ
A bisa nos [Musaddad] a bisa, A bisa nos [Ismail bin Ibrahim] a bisa nos [Abu Hayyan At Taimi] di [Abu Zur’ah] di [Abu Hurairah] a bisa; ku e Profeta Sallallahu Alaihi Wasallam un dia a aparesé na su amigunan, despues e Angel Jibril Alaihis Salam a bini ku despues a puntra: ‘Kiko ta fe?’ E Profeta Sallallahu Alaihi Wasallam a kontestá: ‘Fe ta ku bo ta kere den Allah, Su angelnan, Su bukinan, enkuentronan kuné, Su Mensaheronan, i bo ta kere den e Dia di Resurekshon’. -Jibril Alaihis salam- a bisa: 'Kiko ta Islam?' E Profeta Sallallahu Alaihi Wasallam a kontestá: ‘Islam ta ku bo ta adorá Allah i no ta asosiá nada kuné, bo ta ofresé orashon, bo ta paga e zakat obligatorio, i bo ta yuna den e luna di Ramadlan’. -Jibril Alaihis salam- a bisa: 'Kiko ta ihsan?' E Profeta sallallaahu alaihi wasallam a kontestá: ‘Bo ta adorá Allah komo si fuera bo ta mir’É i si bo no mir’É, en realidat E ta mir’É’. -Jibril Alaisu saludo- a bolbe bisa: 'Ki dia e Dia di Huisio lo sosodé?' E Profeta sallallaahu alaihi wasallam a kontestá: ‘Esnan ku ta wòrdu puntrá tokante di esaki no sa mas ku esnan ku ta puntra. Pero lo mi splika e señalnan; -e ta-; si un katibu a duna lus na su doño, si e wardadónan di kamel pretu a kompetí pa konstruí edifisionan pa sinku era, di kua e durashon ta deskonosí ku eksepshon di Allah’. Despues e Profeta Shallallahu Alaihi Wasallam a lesa: ‘En bèrdat, solamente serka Allah tin e konosementu di e Dia di Huisio’ -QS. Luqman: 34-. Despues di esei, Jibril Alaihis a salud’é i a bai, despues e Profeta sallallaahu alaihi wasallam a bisa; 'trese aki'. Pero e kompañeronan no a mira nada, asina e Profeta a bisa; ‘E ta e Angel Gabriel ku a bin serka hende pa siña nan religion’. Abu Abdullah a bisa: ‘Tur e kosnan ku el a splika Shallallahu Alaihi Wasallam a wòrdu tumá komo fe.
Imam Bukhari : 49
حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ حَمْزَةَ قَالَ حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ صَالِحٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَبَّاسٍ أَخْبَرَهُ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبُو سُفْيَانَ بْنُ حَرْبٍأَنَّ هِرَقْلَ قَالَ لَهُ سَأَلْتُكَ هَلْ يَزِيدُونَ أَمْ يَنْقُصُونَ فَزَعَمْتَ أَنَّهُمْ يَزِيدُونَ وَكَذَلِكَ الْإِيمَانُ حَتَّى يَتِمَّ وَسَأَلْتُكَ هَلْ يَرْتَدُّ أَحَدٌ سَخْطَةً لِدِينِهِ بَعْدَ أَنْ يَدْخُلَ فِيهِ فَزَعَمْتَ أَنْ لَا وَكَذَلِكَ الْإِيمَانُ حِينَ تُخَالِطُ بَشَاشَتُهُ الْقُلُوبَ لَا يَسْخَطُهُ أَحَدٌ
A bisa nos [Ibrahim bin Hamzah] a bisa, a bisa nos [Ibrahim bin Sa’d] di [Salih] di [Ibn Shihab] di [Ubaidillah bin Abdullah] ku [Abdullah bin Abbas] a inform’é, ku el a bisa; a informá mi [Abu Sufyan bin Harb] ku Heraqlius a bis’é: ‘Mi a puntra bo, nan kantidat ta oumentando òf bahando? Pues bo ta bisa ku nan ta oumentá, i ta asina fe lo sigui desaroyá te ora e ta perfekto. I mi ta puntra bo, tin un hende ku ta apóstata pasobra e ta odia su religion? Despues bo ta bisa; Si no tin, anto meskos, si fe a krese i floresé den kurason, niun hende lo no rabia kuné’.
Imam Bukhari : 50
حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ حَدَّثَنَا زَكَرِيَّاءُ عَنْ عَامِرٍ قَالَ سَمِعْتُ النُّعْمَانَ بْنَ بَشِيرٍ يَقُولُسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ الْحَلَالُ بَيِّنٌ وَالْحَرَامُ بَيِّنٌ وَبَيْنَهُمَا مُشَبَّهَاتٌ لَا يَعْلَمُهَا كَثِيرٌ مِنْ النَّاسِ فَمَنْ اتَّقَى الْمُشَبَّهَاتِ اسْتَبْرَأَ لِدِينِهِ وَعِرْضِهِ وَمَنْ وَقَعَ فِي الشُّبُهَاتِ كَرَاعٍ يَرْعَى حَوْلَ الْحِمَى يُوشِكُ أَنْ يُوَاقِعَهُ أَلَا وَإِنَّ لِكُلِّ مَلِكٍ حِمًى أَلَا إِنَّ حِمَى اللَّهِ فِي أَرْضِهِ مَحَارِمُهُ أَلَا وَإِنَّ فِي الْجَسَدِ مُضْغَةً إِذَا صَلَحَتْ صَلَحَ الْجَسَدُ كُلُّهُ وَإِذَا فَسَدَتْ فَسَدَ الْجَسَدُ كُلُّهُ أَلَا وَهِيَ الْقَلْبُ
A bisa nos [Abu Nuaim] A bisa nos [Zakaria] di [Amir] a bisa; Mi a tende [An Nu’man bin Basir] bisa; Mi a tende Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam bisa: ‘Loke ta halal ta kla i loke ta haram tambe ta kla. Sinembargo, entre nan dos tin un asunto cuestionabel - vago - cu no ta conoci pa hopi hende. Pues ken cu distancia su mes di e medionan dudoso el a mantene su religion y su honor. I ken ku kai - hasiendo - den kosnan dudoso, e ta berdaderamente manera un wardadó di karné ku ta pasto su bestianan na rand di un baranka ku e tin miedu ku lo kai aden. Sa ku tur rei tin límite, i sa ku e límitenan di e prohibishonnan di Allah riba Su tera ta loke El a prohibí. Y sa cu den tur curpa tin un coágulo di sanger cual si e ta bon anto e curpa ta bon y si e ta daña e ora ey e curpa ta daña. Sa, e ta e kurason’.
Imam Bukhari : 51
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ الْجَعْدِ قَالَ أَخْبَرَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي جَمْرَةَ قَالَكُنْتُ أَقْعُدُ مَعَ ابْنِ عَبَّاسٍ يُجْلِسُنِي عَلَى سَرِيرِهِ فَقَالَ أَقِمْ عِنْدِي حَتَّى أَجْعَلَ لَكَ سَهْمًا مِنْ مَالِي فَأَقَمْتُ مَعَهُ شَهْرَيْنِ ثُمَّ قَالَ إِنَّ وَفْدَ عَبْدِ الْقَيْسِ لَمَّا أَتَوْا النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ الْقَوْمُ أَوْ مَنْ الْوَفْدُ قَالُوا رَبِيعَةُ قَالَ مَرْحَبًا بِالْقَوْمِ أَوْ بِالْوَفْدِ غَيْرَ خَزَايَا وَلَا نَدَامَى فَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا لَا نَسْتَطِيعُ أَنْ نَأْتِيكَ إِلَّا فِي الشَّهْرِ الْحَرَامِ وَبَيْنَنَا وَبَيْنَكَ هَذَا الْحَيُّ مِنْ كُفَّارِ مُضَرَ فَمُرْنَا بِأَمْرٍ فَصْلٍ نُخْبِرْ بِهِ مَنْ وَرَاءَنَا وَنَدْخُلْ بِهِ الْجَنَّةَ وَسَأَلُوهُ عَنْ الْأَشْرِبَةِ فَأَمَرَهُمْ بِأَرْبَعٍ وَنَهَاهُمْ عَنْ أَرْبَعٍ أَمَرَهُمْ بِالْإِيمَانِ بِاللَّهِ وَحْدَهُ قَالَ أَتَدْرُونَ مَا الْإِيمَانُ بِاللَّهِ وَحْدَهُ قَالُوا اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ شَهَادَةُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ وَإِقَامُ الصَّلَاةِ وَإِيتَاءُ الزَّكَاةِ وَصِيَامُ رَمَضَانَ وَأَنْ تُعْطُوا مِنْ الْمَغْنَمِ الْخُمُسَ وَنَهَاهُمْ عَنْ أَرْبَعٍ عَنْ الْحَنْتَمِ وَالدُّبَّاءِ وَالنَّقِيرِ وَالْمُزَفَّتِ وَرُبَّمَا قَالَ الْمُقَيَّرِ وَقَالَ احْفَظُوهُنَّ وَأَخْبِرُوا بِهِنَّ مَنْ وَرَاءَكُمْ
A wòrdu bisá na nos [Ali bin Al Ja’di] a bisa, a wòrdu informá na nos [Syubah] for di [Abu Jamrah] bisando: Un biaha mi a sinta ku [Ibn Abbas] ora el a invitá mi pa sinta riba su tapijt i despues a bisa: ‘Keda ku mi te ora mi duna bo un parti di mi rikesa’. Pues mi a keda serka dje pa dos luna, despues a bisa: Ora e mensahero di Abu Qais a bin wak e Profeta sallallaahu alaihi Wasallam, el a puntra nan: ‘Kua klan esaki ta òf ken su mensahero esaki ta? Nan a kontestá: ‘Rabi’a!’ He Shallallahu Alaihi Wasallam a bisa: ‘Bon biní, O mensaheronan, di buena gana i sin lamento’. E mensaheronan a bisa: ‘O Mensahero di Allah, nos no por bin serka bo sino den e luna santu, pasobra entre nos i abo tin e tribu Mudlor ku ta infiel. P’esei, siña nos un lès kla ku nos por pone den práktika i ku nos por siña e hendenan den nos pueblo, pa nos por drenta shelu’. Despues nan a puntra e Profeta Sallallahu Alaihi Wasallam tokante bebementu, despues e Profeta Sallallahu Alaihi Wasallam a ordená nan kuater kos i a prohibí kuater kos, a ordená nan pa kere den e úniko Allah, despues a puntra: ‘Bo sa kiko ta nifiká pa kere den e úniko Allah?’ Nan a kontestá: ‘Allah i Su Mensahero sa mihó’. E Profeta sallallaahu alaihi wasallam a splika: Testimonio ku no tin ningun dios ku no ta Allah i ku Muhammad ta e mensahero di Allah, hasiendo orashonnan, pagando zakat, yunando den e luna di Ramadan i dunando un di sinku parti di e botin di guera’. I e Profeta sallallaahu alaihi wasallam a prohibí nan di kuater kos, esta, no bebe nada di al hantam, ad Dubbaa`, un naqir i al Muzaffaat. Òf E Shallallahu Alaihi Wasallam yamá muqoyyir -no naqir-. E Profeta Sallallahu Alaihi Wasallam a bisa: ‘kuida tur kos i bisa e hendenan den bo pueblo’.
Imam Bukhari : 52
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ قَالَ أَخْبَرَنَا مَالِكٌ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَلْقَمَةَ بْنِ وَقَّاصٍ عَنْ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْأَعْمَالُ بِالنِّيَّةِ وَلِكُلِّ امْرِئٍ مَا نَوَى فَمَنْ كَانَتْ هِجْرَتُهُ إِلَى اللَّهِ وَرَسُولِهِ فَهِجْرَتُهُ إِلَى اللَّهِ وَرَسُولِهِ وَمَنْ كَانَتْ هِجْرَتُهُ لدُنْيَا يُصِيبُهَا أَوْ امْرَأَةٍ يَتَزَوَّجُهَا فَهِجْرَتُهُ إِلَى مَا هَاجَرَ إِلَيْهِ
A wòrdu bisá na nos [Abdullah bin Maslamah] a bisa, a wòrdu bisá na nos [Malik] for di [Yahya bin Said] for di [Muhammad bin Ibrahim] for di [Alqamah bin Waqash] for di [Umar], ku e Mensahero di Allah sallallaahu alaihi Wasallam a bisa: ‘Tur akshon ta dependé di e rekompensa, - pa kada persona - tabata intenshoná; Ken ku tin intenshon di emigrá pa motibu di Allah i Su Mensahero, e ora ei su emigrashon lo ta pa Allah i Su Mensahero. Ken ku tin intenshon di emigrá pa motibu di e mundu ku e ke yega òf pa motibu di un muhé ku e ke kasa kuné, anto su emigrashon ta loke e tabatin intenshon di hasi.’ .
Imam Bukhari : 53
حَدَّثَنَا حَجَّاجُ بْنُ مِنْهَالٍ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ أَخْبَرَنِي عَدِيُّ بْنُ ثَابِتٍ قَالَ سَمِعْتُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ يَزِيدَ عَنْ أَبِي مَسْعُودٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا أَنْفَقَ الرَّجُلُ عَلَى أَهْلِهِ يَحْتَسِبُهَا فَهُوَ لَهُ صَدَقَةٌ
A wòrdu bisá na nos [Hajjaj bin Minhal] a bisa, a wòrdu bisá na nos [Syubah] a bisa, a wòrdu informá na mi [‘Adi bin Thabit] a bisa: Un biaha mi a tende [Abdullah bin Yazid] di [Abu Mas’ud] di e Profeta sallallaahu alaihi Wasallam, el a bisa: ‘Si un hende ta proveé un bida pa su famia den e speransa di un bida recompensa anto e ta duna limosna’.
Imam Bukhari : 54
حَدَّثَنَا الْحَكَمُ بْنُ نَافِعٍ قَالَ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ حَدَّثَنِي عَامِرُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ سَعْدِ بْنِ أَبِي وَقَّاصٍ أَنَّهُ أَخْبَرَهُأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّكَ لَنْ تُنْفِقَ نَفَقَةً تَبْتَغِي بِهَا وَجْهَ اللَّهِ إِلَّا أُجِرْتَ عَلَيْهَا حَتَّى مَا تَجْعَلُ فِي فَمِ امْرَأَتِكَ
A bisa nos [Al Hakam bin Nafi] a bisa, a bisa nos [Syuaib] for di [Az Zuhri] a bisa, a bisa mi [Amir bin Sa'd] for di [Sa'd bin Abu Waqash] ku el a informá, ku e Mensahero di Allah sallallaahu alaihi Wasallam a bisa: 'En bèrdat, bo no ta gasta un bida den speransa pa e boluntat di Allah sin ta rekompensá, inkluyendo algu ku bo ta alimentá den boka di bo kasá’.
Imam Bukhari : 55
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ إِسْمَاعِيلَ قَالَ حَدَّثَنِي قَيْسُ بْنُ أَبِي حَازِمٍ عَنْ جَرِيرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَبَايَعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى إِقَامِ الصَّلَاةِ وَإِيتَاءِ الزَّكَاةِ وَالنُّصْحِ لِكُلِّ مُسْلِمٍ
A wòrdu bisá na nos [Musaddad] a bisa, a wòrdu bisá na nos [Yahya] di [Ismail] a bisa, a wòrdu bisá na mi [Qais bin Abu Hazim] di [Jarir bin Abdullah] a bisa: ‘Mi a primintí lealtat na e Mensahero di Allah pa sostené orashon, paga zakat i konsehá kada musulman’.
Imam Bukhari : 56
حَدَّثَنَا أَبُو النُّعْمَانِ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ زِيَادِ بْنِ عِلَاقَةَ قَالَ سَمِعْتُ جَرِيرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ يَقُولُيَوْمَ مَاتَ الْمُغِيرَةُ بْنُ شُعْبَةَ قَامَ فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ وَقَالَ عَلَيْكُمْ بِاتِّقَاءِ اللَّهِ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ وَالْوَقَارِ وَالسَّكِينَةِ حَتَّى يَأْتِيَكُمْ أَمِيرٌ فَإِنَّمَا يَأْتِيكُمْ الْآنَ ثُمَّ قَالَ اسْتَعْفُوا لِأَمِيرِكُمْ فَإِنَّهُ كَانَ يُحِبُّ الْعَفْوَ ثُمَّ قَالَ أَمَّا بَعْدُ فَإِنِّي أَتَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قُلْتُ أُبَايِعُكَ عَلَى الْإِسْلَامِ فَشَرَطَ عَلَيَّ وَالنُّصْحِ لِكُلِّ مُسْلِمٍ فَبَايَعْتُهُ عَلَى هَذَا وَرَبِّ هَذَا الْمَسْجِدِ إِنِّي لَنَاصِحٌ لَكُمْ ثُمَّ اسْتَغْفَرَ وَنَزَلَ
A bisa nos [Abu An Nu'man] a bisa, a bisa nos [Abu Awanah] for di [Ziyad bin 'Alaqah] a bisa; Mi a tende [Jarir bin Abdullah] bisa ku ora Al Mughirah bin Syubah a muri, miéntras e tabata para el a alabá Allah i a santifik’É, bisando: ‘Ta obligatorio pa boso teme e úniko Allah i no asosiá nada kunE, i ku sometimentu kompletu i trankilidat te ora un lider di remplaso bini, i awor un susesor bini,’ e ora ei el a bisa: ‘A pordoná Allah Tahuhala’. pa bo lider - Al Mughirah -, pasobra e gusta pordoná'. Despues a bisa: ‘Amma ba’du, enbèrdat mi a bai serka e Profeta sallallaahu alaihi wasallam despues mi a bisa: ‘Mi ta primintí bo lealtat na Islam’. Despues e Profeta sallallaahu alaihi wasallam a duna kondishonnan i a konsehá kada musulman, pues mi a primintí lealtat na dje pa e asuntu ei, i pa motibu di e doño di e moské aki, semper lo mi duna bo konseho’ Despues el a hasi Istighfar i a baha for di e púlpito.
Imam Bukhari : 57
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سِنَانٍ قَالَ حَدَّثَنَا فُلَيْحٌ ح و حَدَّثَنِي إِبْرَاهِيمُ بْنُ الْمُنْذِرِ قَالَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ فُلَيْحٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي قَالَ حَدَّثَنِي هِلَالُ بْنُ عَلِيٍّ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَبَيْنَمَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي مَجْلِسٍ يُحَدِّثُ الْقَوْمَ جَاءَهُ أَعْرَابِيٌّ فَقَالَ مَتَى السَّاعَةُ فَمَضَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُحَدِّثُ فَقَالَ بَعْضُ الْقَوْمِ سَمِعَ مَا قَالَ فَكَرِهَ مَا قَالَ وَقَالَ بَعْضُهُمْ بَلْ لَمْ يَسْمَعْ حَتَّى إِذَا قَضَى حَدِيثَهُ قَالَ أَيْنَ أُرَاهُ السَّائِلُ عَنْ السَّاعَةِ قَالَ هَا أَنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ فَإِذَا ضُيِّعَتْ الْأَمَانَةُ فَانْتَظِرْ السَّاعَةَ قَالَ كَيْفَ إِضَاعَتُهَا قَالَ إِذَا وُسِّدَ الْأَمْرُ إِلَى غَيْرِ أَهْلِهِ فَانْتَظِرْ السَّاعَةَ
A bisa nos [Muhammad bin Sinan] a bisa, a bisa nos [Fulaih]. I un hadith similar tambe a wòrdu nará for di un otro manera, esta: A wòrdu bisá na mi [Ibrahim bin Al Mundzir] a bisa, a wòrdu bisá na mi [Muhammad bin Fulaih] a bisa, a wòrdu bisá na mi [mi tata] a bisa, a wòrdu bisá na mi [Hilal bin Ali] for di [Atho’ bin Yasar] for di [Aburah Hullarah] Ora e Profeta a bisa: alaihi Wasallam tabata den un reunion ta papia tokante un pueblo, diripiente un arabir beduino a bini i a puntra: ‘Ki dia dia di huisio lo yega?’ Sinembargo, e Profeta sallallahu alaihi wasallam a sigui su kombersashon. Miéntras tantu, tin hende ta bisa; ‘el a tende loke el a bisa pero e no a gusta loke el a bisa,’ i tambe tin algun ku ta bisa; ‘ku e no a tende kiko el a bisa’. Te ku finalmente e Profeta Sallallahu Alaihi Wasallam a terminá su kombersashon, bisando: ‘Unda e persona ku a puntra tokante e Dia di Huisio ta?’. E persona a bisa: ‘Ami, O Mensahero di Allah!’. Pues e Profeta Sallallahu Alaihi Wasallam a bisa: ‘Si e konfiansa bai pèrdí anto warda riba e fin di mundu’. E persona a puntra: ‘Con e mandato a disparce?’. E Profeta Sallallahu Alaihi Wasallam a kontestá: ‘Si asuntunan no wòrdu entregá na ekspertonan, e ora ei nos lo ta wardando riba e fin di mundu’.
Imam Bukhari : 58
حَدَّثَنَا أَبُو النُّعْمَانِ عَارِمُ بْنُ الْفَضْلِ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ أَبِي بِشْرٍ عَنْ يُوسُفَ بْنِ مَاهَكَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو قَالَتَخَلَّفَ عَنَّا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي سَفْرَةٍ سَافَرْنَاهَا فَأَدْرَكَنَا وَقَدْ أَرْهَقَتْنَا الصَّلَاةُ وَنَحْنُ نَتَوَضَّأُ فَجَعَلْنَا نَمْسَحُ عَلَى أَرْجُلِنَا فَنَادَى بِأَعْلَى صَوْتِهِ وَيْلٌ لِلْأَعْقَابِ مِنْ النَّارِ مَرَّتَيْنِ أَوْ ثَلَاثًا
A wòrdu bisá na nos [Abu An Nu'man 'Arim bin Al Fadlal] a bisa, a wòrdu bisá na nos [Abu Awanah] di [Abu Bisyir] di [Yusuf bin Mahak] di [Abdullah bin Amru] a bisa: E Profeta sallallaahu alaihi wasallam un biaha a keda atras di nos riba un biahe te ora ku nos tabata riba e orashon kasi kaba, ablushon dor di djis limpia nos pianan. Asina e Profeta sallallaahu alaihi wasallam a grita na bos haltu: ‘ai di e hilchinan ku no ta muha, nan lo bai fièrnu’. El a grita dos of tres biaha.
Imam Bukhari : 59
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ جَعْفَرٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ مِنْ الشَّجَرِ شَجَرَةً لَا يَسْقُطُ وَرَقُهَا وَإِنَّهَا مَثَلُ الْمُسْلِمِ فَحَدِّثُونِي مَا هِيَ فَوَقَعَ النَّاسُ فِي شَجَرِ الْبَوَادِي قَالَ عَبْدُ اللَّهِ وَوَقَعَ فِي نَفْسِي أَنَّهَا النَّخْلَةُ فَاسْتَحْيَيْتُ ثُمَّ قَالُوا حَدِّثْنَا مَا هِيَ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ هِيَ النَّخْلَةُ
A bisa nos [Qutaibah bin Said] A bisa nos [Ismail bin Ja’far] for di [Abdullah bin Dinar] for di [Ibn Umar] a bisa; Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam a bisa: ‘Di bèrdat, meimei di e palunan tin un palu ku su blachinan no ta kai. I esei ta un parábola pa un musulman’. E Profeta sallallaahu alaihi wasallam a puntra: ‘Bisa mi, ki palu esei ta?’ Pues e amigunan a asumí ku loke tabata ke men tabata un palu den e vaye. Abdullah a bisa: ‘Mi a pensa den mi kurason ku e palu tabata un palma di dadel, pero mi tabatin bèrgwensa di bis’é. Despues e kompañeronan a puntra: ‘O Mensahero di Allah, ki palu esei ta?’ E Shallallahu Alaihi Wasallam a kontestá: ‘Palu di dadel’.
Imam Bukhari : 60
حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ مَخْلَدٍ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ دِينَارٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ مِنْ الشَّجَرِ شَجَرَةً لَا يَسْقُطُ وَرَقُهَا وَإِنَّهَا مَثَلُ الْمُسْلِمِ حَدِّثُونِي مَا هِيَ قَالَ فَوَقَعَ النَّاسُ فِي شَجَرِ الْبَوَادِي قَالَ عَبْدُ اللَّهِ فَوَقَعَ فِي نَفْسِي أَنَّهَا النَّخْلَةُ فَاسْتَحْيَيْتُ ثُمَّ قَالُوا حَدِّثْنَا مَا هِيَ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ هِيَ النَّخْلَةُ
A bisa nos [Khalid bin Makhlad] A bisa nos [Sulaiman] A bisa nos [Abdullah bin Dinar] for di [Ibn Umar] for di e Profeta sallallaahu Alaihi Wasallam, el a bisa: ‘En bèrdat, entre e matanan tin un palu ku su blachinan no ta kai. I esei ta un parábola pa un musulman’. E Profeta sallallaahu alaihi wasallam a puntra: ‘Bisa mi, ki palu esei ta?’ Pues e amigunan a asumí ku loke tabata ke men tabata un palu den e vaye. Abdullah a bisa: Mi a kere den mi kurason ku e palu tabata un palma di dadel, pero mi tabatin bèrgwensa di bis’é. E ora ei e hendenan a bisa: ‘O Mensahero di Allah, ki palu esei ta?’ E Shallallahu Alaihi Wasallam a kontestá: ‘Palu di dadel’.