Imam Bukhari : 41
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ هِشَامٍ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبِي عَنْ عَائِشَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ دَخَلَ عَلَيْهَا وَعِنْدَهَا امْرَأَةٌ قَالَ مَنْ هَذِهِ قَالَتْ فُلَانَةُ تَذْكُرُ مِنْ صَلَاتِهَا قَالَ مَهْ عَلَيْكُمْ بِمَا تُطِيقُونَ فَوَاللَّهِ لَا يَمَلُّ اللَّهُ حَتَّى تَمَلُّوا وَكَانَ أَحَبَّ الدِّينِ إِلَيْهِ مَادَامَ عَلَيْهِ صَاحِبُهُ
Һөйләне беҙгә [Мөхәммәт бин Әл Мусанна] әйтте, һөйләне беҙгә [Йәһйә] [Хишам] әйтте, һөйләне [атайым] миңә [Ғәйшә] тип, Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһи ғәләйһис-сәләм уның янына килгән һәм уның менән бергә тағы бер ҡатын булған, һуңынан Пәйғәмбәребеҙ ғәләйһис-сәләм ғәләйһис-сәләм был: ғәләйһис-сәләм: был? Айсиә: «фүләнә» тип яуап бирҙе, шунан намаҙы тураһында һөйләне. Шулай итеп, Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм әйткән: «Һеҙҙең мөмкинлегегеҙ булмағанды ташлағыҙ, Аллаһ ризалығы өсөн, Аллаһ үҙегеҙ ялҡытҡансы ялҡытмаҫ, ә Уның иң яратҡан дин – һәр ваҡыт ғәҙәти һәм өҙлөкһөҙ эшләнгән дин».
Imam Bukhari : 42
حَدَّثَنَا مُسْلِمُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ قَالَ حَدَّثَنَا هِشَامٌ قَالَ حَدَّثَنَا قَتَادَةُ عَنْ أَنَسٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يَخْرُجُ مِنْ النَّارِ مَنْ قَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَفِي قَلْبِهِ وَزْنُ شَعِيرَةٍ مِنْ خَيْرٍ وَيَخْرُجُ مِنْ النَّارِ مَنْ قَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَفِي قَلْبِهِ وَزْنُ بُرَّةٍ مِنْ خَيْرٍ وَيَخْرُجُ مِنْ النَّارِ مَنْ قَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَفِي قَلْبِهِ وَزْنُ ذَرَّةٍ مِنْ خَيْرٍقَالَ أَبُو عَبْد اللَّهِ قَالَ أَبَانُ حَدَّثَنَا قَتَادَةُ حَدَّثَنَا أَنَسٌ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ إِيمَانٍ مَكَانَ مِنْ خَيْرٍ
Был беҙгә әйтелгән [Мөслим бин Ибраһим] әйтте, был беҙгә әйтелгән [Хисәм] әйтте, был беҙгә әйтелгән [Ҡотада] [Әнәс] пәйғәмбәребеҙҙән саллаллаһу ғәләйһи вәссәләм, ул әйтте: «Ул йәһәннәмдән ҡыуыласаҡ, кем унда Аллаһтан башҡа изгелек юҡ, тип әйтә һәм уның кеүек. Ә Аллаһтан башҡа илаһ юҡ тигән һәм күңелендә бойҙай бөртөгөндәй изгелек булған кеше йәһәннәмдән ҡыуыласаҡ. Ә кем Аллаһтан башҡа илаһ юҡ, күңелендә горчица орлоғо ҙурлығында изгелек бар, тигән кеше йәһәннәмдән ҡыуыласаҡ. Әбү Абдулла әйтте; [Абан] әйтте; Беҙгә [Ҡотада] Беҙгә [Әнәс] Пәйғәмбәребеҙҙән әйтте, саллаллаһу ғәләйһи вәссәләм, тине ул. Һәм был хәҙистә иман һүҙе изгелек һүҙе менән алмаштырылған.
Imam Bukhari : 43
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ الصَّبَّاحِ سَمِعَ جَعْفَرَ بْنَ عَوْنٍ حَدَّثَنَا أَبُو الْعُمَيْسِ أَخْبَرَنَا قَيْسُ بْنُ مُسْلِمٍ عَنْ طَارِقِ بْنِ شِهَابٍ عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِأَنَّ رَجُلًا مِنْ الْيَهُودِ قَالَ لَهُ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ آيَةٌ فِي كِتَابِكُمْ تَقْرَءُونَهَا لَوْ عَلَيْنَا مَعْشَرَ الْيَهُودِ نَزَلَتْ لَاتَّخَذْنَا ذَلِكَ الْيَوْمَ عِيدًا قَالَ أَيُّ آيَةٍ قَالَ{ الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي وَرَضِيتُ لَكُمْ الْإِسْلَامَ دِينًا }قَالَ عُمَرُ قَدْ عَرَفْنَا ذَلِكَ الْيَوْمَ وَالْمَكَانَ الَّذِي نَزَلَتْ فِيهِ عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ قَائِمٌ بِعَرَفَةَ يَوْمَ جُمُعَةٍ
Беҙгә [Әл Хәсән бин Әш Шаббаға] [Джәғфәр бин Әүндең] әйткәнен ишеткәнен һөйләне; Беҙгә [Әбү Әл Ғүмәйескә] һөйләне, [Ҡәйес бин Мөслим] [Тәриҡ бин Шиһабтан] [Ғүмәр бин Әл-Хәттхабтан] һөйләне; Бер йәһүд кешеһе булған: «Эй, Әмирүл Мөғминин, һинең китабыңда һин уҡыған бер аят бар, әгәр ҙә ул аят беҙгә, йәһүдтәргә, иңдерелгән булһа, беҙ - аят иңдерелгән көндө - байрам -'иед- итеп ҡуйыр инек. Шуға күрә Ғүмәр бин Әл-Хәтсхаб: «Был ниндәй аят?» -Йәһүд- әйтте: «Бөгөн Мин һеҙҙең өсөн динегеҙҙе камиллаштырҙым, һеҙгә ниғмәттәремде үтәнем, Исламдың һеҙҙең өсөн дин булыуын хупланым». -ҠС. Әл Майда 3-сө аят-. Шулай итеп, Ғүмәр бин Әл-Хәтсхаб яуап бирә: «Беҙ ул көндө һәм пәйғәмбәргә саллаллаһу ғәләйһис-сәләмгә аят төшөрөлгән урынды, йәғни йома көндө, ул саллаллаһу ғәләйһи-ғәләйһис-сәләм Ғәрәфәлә булғанда, беләбеҙ.
Imam Bukhari : 44
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ قَالَ حَدَّثَنِي مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ عَنْ عَمِّهِ أَبِي سُهَيْلِ بْنِ مَالِكٍ عَنْ أَبِيهِ أَنَّهُ سَمِعَ طَلْحَةَ بْنَ عُبَيْدِ اللَّهِ يَقُولُجَاءَ رَجُلٌ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ أَهْلِ نَجْدٍ ثَائِرَ الرَّأْسِ يُسْمَعُ دَوِيُّ صَوْتِهِ وَلَا يُفْقَهُ مَا يَقُولُ حَتَّى دَنَا فَإِذَا هُوَ يَسْأَلُ عَنْ الْإِسْلَامِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَمْسُ صَلَوَاتٍ فِي الْيَوْمِ وَاللَّيْلَةِ فَقَالَ هَلْ عَلَيَّ غَيْرُهَا قَالَ لَا إِلَّا أَنْ تَطَوَّعَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَصِيَامُ رَمَضَانَ قَالَ هَلْ عَلَيَّ غَيْرُهُ قَالَ لَا إِلَّا أَنْ تَطَوَّعَ قَالَ وَذَكَرَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الزَّكَاةَ قَالَ هَلْ عَلَيَّ غَيْرُهَا قَالَ لَا إِلَّا أَنْ تَطَوَّعَ قَالَ فَأَدْبَرَ الرَّجُلُ وَهُوَ يَقُولُ وَاللَّهِ لَا أَزِيدُ عَلَى هَذَا وَلَا أَنْقُصُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَفْلَحَ إِنْ صَدَقَ
Беҙгә [Исмәғилгә] әйтелде Миңә [Мәлик бин Әнәскә] абзыйынан - [Әбү Сөхәйл бин Мәликтән] - [атаһынан] әйтелде, ул [Сәлһәх бин Ғөбәйҙуллаһтың] әйткәнен ишетте: «Аллаһ Рәсүленә саллаллаһу ғәләйһиссәләм уның ҡәүеменән бер кеше килде. ҡысҡырып әйтте, әммә нимә әйтергә теләгәнен аңлай алманы, тик ул яҡыныраҡ килде -Пәйғәмбәргә саллаллаһу ғәләйһис-сәләм- шунан Ислам тураһында һораны, шунан Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм яуап бирҙе: «Көнө-төнө биш тапҡыр намаҙ уҡығыҙ». Кеше: «Минән башҡа берәй нәмә бармы?» Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм яуап бирҙе: «Тхатхауҙан башҡа бер нәмә лә юҡ» -сөннәт-». Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм: «Һәм Рамаҙлан ураҙаһын тотоу», — тигән. Кеше тағы ла: «Минән башҡа берәй нәмә бармы?» Рәсүлуллаһ шәллаллаһу ғәләйһи вәссәләм яуап бирҙе: «Тхатхауы -сөннәттән башҡа бер нәмә лә юҡ». Шунан һуң Рәсүлуллаһ ғәләйһис-сәләм: «Зәкәт», - тигән: Кеше: «Минең өсөн бынан башҡа нәмә бармы?» Рәсүлуллаһ шәллаллаһу ғәләйһи вәссәләм яуап бирҙе: «Тхатхауы -сөннәттән башҡа бер нәмә лә юҡ». Талхаһ бин Ғөбәйҙуллаһ әйтте: Шунан һуң был кеше: «Аллаһ менән ант итәм, мин уны арттырмайым да, кәметмәйем дә», — тип китте. Шуға күрә пәйғәмбәребеҙ: «Әгәр ҙә ул уны намыҫ менән үтәһә, бәхетле булыр», — тигән.
Imam Bukhari : 45
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَلِيٍّ الْمَنْجُوفِيُّ قَالَ حَدَّثَنَا رَوْحٌ قَالَ حَدَّثَنَا عَوْفٌ عَنْ الْحَسَنِ وَمُحَمَّدٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ اتَّبَعَ جَنَازَةَ مُسْلِمٍ إِيمَانًا وَاحْتِسَابًا وَكَانَ مَعَهُ حَتَّى يُصَلَّى عَلَيْهَا وَيَفْرُغَ مِنْ دَفْنِهَا فَإِنَّه يَرْجِعُ مِنْ الْأَجْرِ بِقِيرَاطَيْنِ كُلُّ قِيرَاطٍ مِثْلُ أُحُدٍ وَمَنْ صَلَّى عَلَيْهَا ثُمَّ رَجَعَ قَبْلَ أَنْ تُدْفَنَ فَإِنَّهُ يَرْجِعُ بِقِيرَاطٍتَابَعَهُ عُثْمَانُ الْمُؤَذِّنُ قَالَ حَدَّثَنَا عَوْفٌ عَنْ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ
Беҙгә [Әхмәт бин Абдулла бин Али Әл Мәнджүфи] әйтте, беҙгә әйтелде [Раух] әйтте, беҙгә [Әл Хәсән] һәм [Мөхәммәт] [Әбү Һүрәйрә]-нән [Әүф] әйтелде, тип, Аллаһ Рәсүле (саллаллаһу ғәләйһи үә сәлләм) әйтте: иман һәм сауапҡа өмөт итеү һәм ул һәр ваҡыт тән менән бергә, тик уның өсөн доға ҡылып, ерләү тамамланғансы, һуңынан ул ике ҡирот менән өйөнә ҡайта, һәр ҡирот Ухуд тауына тиң. Ә кем уны намаҙ уҡып, ерләнгәнсе өйөнә ҡайтһа, ул бер ҡырорт менән өйөнә ҡайтасаҡ. Ошондай хәҙис тә [Усман Әл Мөғәдзиндән] риүәйәт ителгән, ул әйтте; беҙгә [Әүф] [Мөхәммәттән] [Әбү Һүрәйрәнән] Пәйғәмбәребеҙҙән саллаллаһу ғәләйһи вәссәләмдән һөйләне.
Imam Bukhari : 46
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَرْعَرَةَ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ زُبَيْدٍ قَالَ سَأَلْتُ أَبَا وَائِلٍعَنْ الْمُرْجِئَةِ فَقَالَ حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ سِبَابُ الْمُسْلِمِ فُسُوقٌ وَقِتَالُهُ كُفْرٌ
Беҙгә әйтелде [Мөхәммәт бин Әрғәрә] әйтте, Беҙгә [Сөйбә] [Зөбәйет] әйтте: Мин [Әбү Вәилдән] Мөржиә тураһында һораным, шуға күрә ул яуап бирҙе: Миңә [Ғабдуллаһҡа] әйтелде, Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһи үәсиләм уларҙы әйтте. куфр'.
Imam Bukhari : 47
أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ جَعْفَرٍ عَنْ حُمَيْدٍ حَدَّثَنِي أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ قَالَ أَخْبَرَنِي عُبَادَةُ بْنُ الصَّامِتِأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَرَجَ يُخْبِرُ بِلَيْلَةِ الْقَدْرِ فَتَلَاحَى رَجُلَانِ مِنْ الْمُسْلِمِينَ فَقَالَ إِنِّي خَرَجْتُ لِأُخْبِرَكُمْ بِلَيْلَةِ الْقَدْرِ وَإِنَّهُ تَلَاحَى فُلَانٌ وَفُلَانٌ فَرُفِعَتْ وَعَسَى أَنْ يَكُونَ خَيْرًا لَكُمْ الْتَمِسُوهَا فِي السَّبْعِ وَالتِّسْعِ وَالْخَمْسِ
Һөйләне беҙгә [Ҡотәйбә бин Сәғит] Һөйләне беҙгә [Исмәғил бин Джәғфәр] [Хөмәйд], Һөйләне миңә [Әнәс бин Мәлик] әйтте, миңә әйтте [Ғүбәҙә бин Әш Шәмит], тип, Аллаһ Рәсүле менән булған Мөслимдәр саллаллаһу ғәләйһи ғәләйһи ғәләйһи аңлатырға сыҡты. башҡа. Шуға күрә пәйғәмбәребеҙ ғәләйһис-сәләм былай ти: «Мин һеҙгә Ләйләтүл Ҡоҙарҙы аңлатырға килдем, әммә фәлән-фәлән һәм фәлән-фәлән бер-береһе менән бәхәсләшеп, ниһайәт, ул күтәрелде -Ләйләтүл Ҡодар-, һәм һеҙгә яҡшыраҡ булыр тип өмөтләнәм, шуға күрә уны -Ләйләтүл Ҡодарҙы етенсе һәм алтынсы көндәрҙә эҙләгеҙ».
Imam Bukhari : 48
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ قَالَ حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا أَبُو حَيَّانَ التَّيْمِيُّ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَارِزًا يَوْمًا لِلنَّاسِ فَأَتَاهُ جِبْرِيلُ فَقَالَ مَا الْإِيمَانُ قَالَ الْإِيمَانُ أَنْ تُؤْمِنَ بِاللَّهِ وَمَلَائِكَتِهِ وَكُتُبِهِ وَبِلِقَائِهِ وَرُسُلِهِ وَتُؤْمِنَ بِالْبَعْثِ قَالَ مَا الْإِسْلَامُ قَالَ الْإِسْلَامُ أَنْ تَعْبُدَ اللَّهَ وَلَا تُشْرِكَ بِهِ شَيْئًا وَتُقِيمَ الصَّلَاةَ وَتُؤَدِّيَ الزَّكَاةَ الْمَفْرُوضَةَ وَتَصُومَ رَمَضَانَ قَالَ مَا الْإِحْسَانُ قَالَ أَنْ تَعْبُدَ اللَّهَ كَأَنَّكَ تَرَاهُ فَإِنْ لَمْ تَكُنْ تَرَاهُ فَإِنَّهُ يَرَاكَ قَالَ مَتَى السَّاعَةُ قَالَ مَا الْمَسْئُولُ عَنْهَا بِأَعْلَمَ مِنْ السَّائِلِ وَسَأُخْبِرُكَ عَنْ أَشْرَاطِهَا إِذَا وَلَدَتْ الْأَمَةُ رَبَّهَا وَإِذَا تَطَاوَلَ رُعَاةُ الْإِبِلِ الْبُهْمُ فِي الْبُنْيَانِ فِي خَمْسٍ لَا يَعْلَمُهُنَّ إِلَّا اللَّهُ ثُمَّ تَلَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ{ إِنَّ اللَّهَ عِنْدَهُ عِلْمُ السَّاعَةِ }الْآيَةَ ثُمَّ أَدْبَرَ فَقَالَ رُدُّوهُ فَلَمْ يَرَوْا شَيْئًا فَقَالَ هَذَا جِبْرِيلُ جَاءَ يُعَلِّمُ النَّاسَ دِينَهُمْقَالَ أَبُو عَبْد اللَّهِ جَعَلَ ذَلِك كُلَّهُ مِنْ الْإِيمَانِ
Һөйләне беҙгә [Мөсәддәд] әйтте, Һөйләне беҙгә [Исмәғил бин Ибраһим] беҙгә [Әбү Хәййән Әт Тайми] [Әбү Зүрғәттән] [Әбү Һүрәйрә]ҙән әйтте; тип, пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм бер көндө үҙенең сәхәбәләренә күренгән, шунан һуң фәрештә Джибрил ғәләйһис-сәләм килгән, ул һуңынан һораған: «Нимә ул иман?» Пәйғәмбәребеҙ ғәләйһис-сәләм яуап бирә: «Иман – ул һинең Аллаһҡа, Уның фәрештәләренә, Уның китаптарына, Уның менән осрашыуҙарыңа, Уның пәйғәмбәрҙәренә ышаныуың һәм Ҡиәмәт көнөнә ышаныуың». -Джибрил ғәләйһис сәләм- әйтте: «Нимә ул Ислам?» Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм яуап бирә: «Ислам дине – Аллаһ Тәғәләгә ғибәҙәт ҡылыу һәм Уға тиңдәш тотмау, намаҙҙар уҡыу, фарыз зәкәт түләү һәм Рамаҙлан айында ураҙа тотоу». -Джибрил Ғәләйхис сәләм- әйтте: «Нимә ул ихсан?» Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм яуап бирә: «Һеҙ Аллаһҡа күргән кеүек ғибәҙәт ҡылаһығыҙ, әгәр ҙә Уны күрмәһәгеҙ, Ул һеҙҙе ысынында күрә». -Джибрил ғәләйһис сәләм- тағы ла: «Ҡиәмәт көнө ҡасан булыр?» Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм яуап бирә: «Был турала һорашҡандар һораусыларҙан артыҡ белмәй. Әммә мин билдәләрҙе аңлатырмын; -йәғни-; әгәр ҡол үҙенең хужаһын тыуҙырһа, әгәр ҡара дөйә көтөүселәр биш быуат буйы бина төҙөү өсөн ярышһа, уларҙы оҙайлылығы Аллаһтан башҡа билдәһеҙ». Шунан һуң Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм уҡыны: «Ысынлап та, Ҡиәмәт көнө тураһында белем тик Аллаһ хозурында ғына бар» -QS. Лоҡман: 34-. Шунан һуң Джибрил ғәләйһис сәләм биреп китте, шунан пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһиссәләм әйтте; 'уны бында алып кил'. Әммә сәхәбәләр бер нәмә лә күрмәне, шуға күрә Пәйғәмбәребеҙ әйтте; 'Ул кешеләргә динен өйрәтергә килгән Ябраил фәрештә'. Әбү Ғабдуллаһ әйтә: «Уның аңлатҡан бөтә нәмәләре саллаллаһу ғәләйһи вәссәләм иман тип ҡабул ителә».
Imam Bukhari : 49
حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ حَمْزَةَ قَالَ حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ صَالِحٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَبَّاسٍ أَخْبَرَهُ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبُو سُفْيَانَ بْنُ حَرْبٍأَنَّ هِرَقْلَ قَالَ لَهُ سَأَلْتُكَ هَلْ يَزِيدُونَ أَمْ يَنْقُصُونَ فَزَعَمْتَ أَنَّهُمْ يَزِيدُونَ وَكَذَلِكَ الْإِيمَانُ حَتَّى يَتِمَّ وَسَأَلْتُكَ هَلْ يَرْتَدُّ أَحَدٌ سَخْطَةً لِدِينِهِ بَعْدَ أَنْ يَدْخُلَ فِيهِ فَزَعَمْتَ أَنْ لَا وَكَذَلِكَ الْإِيمَانُ حِينَ تُخَالِطُ بَشَاشَتُهُ الْقُلُوبَ لَا يَسْخَطُهُ أَحَدٌ
Беҙгә [Ибраһим бин Хәмзә] әйтте, беҙгә [Ибраһим бин Сәғд] [Салихтан] [Ибн Шиһабтан] [Ғүбәйдилла бин Абдуллаһтан] [Ғабдуллаһ бин Ғәббәс] уға хәбәр итте, тип әйтте; миңә [Әбү Суфьян бин Хәрбкә] Хәрәҡлиустың уға: «Мин һинән һораным: улар һаны артамы, әллә кәмейме? Тимәк, улар арта, тиһегеҙ, иман камиллашҡансы шулай үҫешәсәк. Ә мин һеҙҙән һорайым, динен нәфрәт итәм тип мөртәткә сыҡҡан кеше бармы? Шунан һин әйтәһең; Әгәр юҡ икән, тимәк, шулай уҡ, әгәр иман үҫеп, күңелдә сәскә атһа, бер кем дә уға асыуланмаясаҡ'.
Imam Bukhari : 50
حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ حَدَّثَنَا زَكَرِيَّاءُ عَنْ عَامِرٍ قَالَ سَمِعْتُ النُّعْمَانَ بْنَ بَشِيرٍ يَقُولُسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ الْحَلَالُ بَيِّنٌ وَالْحَرَامُ بَيِّنٌ وَبَيْنَهُمَا مُشَبَّهَاتٌ لَا يَعْلَمُهَا كَثِيرٌ مِنْ النَّاسِ فَمَنْ اتَّقَى الْمُشَبَّهَاتِ اسْتَبْرَأَ لِدِينِهِ وَعِرْضِهِ وَمَنْ وَقَعَ فِي الشُّبُهَاتِ كَرَاعٍ يَرْعَى حَوْلَ الْحِمَى يُوشِكُ أَنْ يُوَاقِعَهُ أَلَا وَإِنَّ لِكُلِّ مَلِكٍ حِمًى أَلَا إِنَّ حِمَى اللَّهِ فِي أَرْضِهِ مَحَارِمُهُ أَلَا وَإِنَّ فِي الْجَسَدِ مُضْغَةً إِذَا صَلَحَتْ صَلَحَ الْجَسَدُ كُلُّهُ وَإِذَا فَسَدَتْ فَسَدَ الْجَسَدُ كُلُّهُ أَلَا وَهِيَ الْقَلْبُ
Беҙгә [Әбү Нуғайым] [Зәкәриәгә] [Әмир] тураһында һөйләне; Мин [Ән Нуғман бин Басыйыр] әйткәнен ишеттем; Мин пәйғәмбәребеҙҙең саллаллаһу ғәләйһи ү салләм әйткәнен ишеттем: “Хәләл булған нәмә асыҡ, харам булған нәмә лә асыҡ”. Әммә икеһе араһында шикле - аңлашылмаған - күптәргә белмәгән мәсьәлә бар. Тимәк, кем шикле сараларҙан алыҫлашһа, динен һәм намыҫын һаҡлаған тигәнде аңлата. Ә кем шикле нәмәләргә ҡолаһа, ул, ысынлап та, ҡая ситендә малын көтөүсе көтөүсе кеүек, уға ҡолауҙан ҡурҡа. Белегеҙ: һәр батшаның сиге бар, белегеҙ: Аллаһ Тәғәләнең ерендәге тыйыуҙарының сиге – Ул тыйған нәмәләр. Һәм белегеҙ: һәр тәндә ҡан төйөнө бар, әгәр ул яҡшы булһа, тән яҡшы, әгәр ул зыян күрһә, тән зыян күрә. Бел, ул йөрәк'.
Imam Bukhari : 51
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ الْجَعْدِ قَالَ أَخْبَرَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي جَمْرَةَ قَالَكُنْتُ أَقْعُدُ مَعَ ابْنِ عَبَّاسٍ يُجْلِسُنِي عَلَى سَرِيرِهِ فَقَالَ أَقِمْ عِنْدِي حَتَّى أَجْعَلَ لَكَ سَهْمًا مِنْ مَالِي فَأَقَمْتُ مَعَهُ شَهْرَيْنِ ثُمَّ قَالَ إِنَّ وَفْدَ عَبْدِ الْقَيْسِ لَمَّا أَتَوْا النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ الْقَوْمُ أَوْ مَنْ الْوَفْدُ قَالُوا رَبِيعَةُ قَالَ مَرْحَبًا بِالْقَوْمِ أَوْ بِالْوَفْدِ غَيْرَ خَزَايَا وَلَا نَدَامَى فَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا لَا نَسْتَطِيعُ أَنْ نَأْتِيكَ إِلَّا فِي الشَّهْرِ الْحَرَامِ وَبَيْنَنَا وَبَيْنَكَ هَذَا الْحَيُّ مِنْ كُفَّارِ مُضَرَ فَمُرْنَا بِأَمْرٍ فَصْلٍ نُخْبِرْ بِهِ مَنْ وَرَاءَنَا وَنَدْخُلْ بِهِ الْجَنَّةَ وَسَأَلُوهُ عَنْ الْأَشْرِبَةِ فَأَمَرَهُمْ بِأَرْبَعٍ وَنَهَاهُمْ عَنْ أَرْبَعٍ أَمَرَهُمْ بِالْإِيمَانِ بِاللَّهِ وَحْدَهُ قَالَ أَتَدْرُونَ مَا الْإِيمَانُ بِاللَّهِ وَحْدَهُ قَالُوا اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ شَهَادَةُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ وَإِقَامُ الصَّلَاةِ وَإِيتَاءُ الزَّكَاةِ وَصِيَامُ رَمَضَانَ وَأَنْ تُعْطُوا مِنْ الْمَغْنَمِ الْخُمُسَ وَنَهَاهُمْ عَنْ أَرْبَعٍ عَنْ الْحَنْتَمِ وَالدُّبَّاءِ وَالنَّقِيرِ وَالْمُزَفَّتِ وَرُبَّمَا قَالَ الْمُقَيَّرِ وَقَالَ احْفَظُوهُنَّ وَأَخْبِرُوا بِهِنَّ مَنْ وَرَاءَكُمْ
Беҙгә әйтелгән [Әли бин Әл-Джағиди] әйтте, беҙгә [Сөғбә] [Әбү Джәмрә] хәбәр ителгән: Мин бер ваҡыт [Ибн Ғәббәс] менән ултырҙым, ул мине үҙенең келәменә ултырырға саҡырҙы һәм һуңынан: «Мин һиңә байлығымдан өлөш биргәнсе, минең менән ҡал», — тине. Шулай итеп, мин уның янында ике ай йәшәнем, шунан әйттем: Әбү Ҡаистың рәсүле пәйғәмбәребеҙҙе күрергә килгәс, уларҙан: «Был ҡайһы халыҡ йәки был кемдең илсеһе? Улар: «Рәбиғәт!» Ул: «Рәхим итегеҙ, эй, илселәр, үҙ теләгегеҙ менән һәм үкенмәйенсә», — тигән. Рәсүлдәр: «Эй, Аллаһ илсеһе, беҙ һиңә изге айҙа ғына килә алмайбыҙ, сөнки беҙҙең менән һинең арала кафырҙар булған Мудлор ҡәбиләһе бар. Шуға күрә беҙгә ғәмәлгә ашырырлыҡ, ауылыбыҙҙағы кешеләргә өйрәтерлек аныҡ һабаҡ бирегеҙ, ожмахҡа инә алырбыҙ'. һуңынан улар пәйғәмбәребеҙҙән эсеү тураһында һораштылар, шунан пәйғәмбәребеҙ уларға дүрт нәмәне бойорҙо һәм дүрт нәмәне тыйҙы, берҙән-бер Аллаһҡа иман килтерергә ҡушты, шунан һораны: «Берҙән-бер Аллаһҡа иман килтереүҙең нимә икәнен беләһегеҙме?» Улар: «Аллаһ һәм Уның рәсүле яҡшыраҡ белә», — тип яуап бирҙеләр. Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм аңлатҡан: Аллаһтан башҡа илаһ юҡлығына һәм Мөхәммәттең Аллаһ илсеһе булыуына шаһитлыҡ итегеҙ, намаҙҙар уҡығыҙ, зәҡәт түләгеҙ, Рамаҙан айында ураҙа тотоғоҙ һәм һуғыш ғәнимәтенең биштән бер өлөшөн таратып бирегеҙ». Ә пәйғәмбәребеҙ уларҙы дүрт нәмәнән тыйҙы: әл-хәнтәм, әд-дүббә, нәҡир һәм әл-Мөзәффәттән бер нәмә лә эсмәгеҙ. Йәки Ул саллаллаһу ғәләйһи вәсалләм тип аталған муҡоййыр -наҡир түгел-. Пәйғәмбәребеҙ ғәләйһис-сәләм: “Барыһын да күҙәтеп, ауылығыҙҙағы кешеләргә әйтегеҙ”, – тигән.
Imam Bukhari : 52
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ قَالَ أَخْبَرَنَا مَالِكٌ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَلْقَمَةَ بْنِ وَقَّاصٍ عَنْ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْأَعْمَالُ بِالنِّيَّةِ وَلِكُلِّ امْرِئٍ مَا نَوَى فَمَنْ كَانَتْ هِجْرَتُهُ إِلَى اللَّهِ وَرَسُولِهِ فَهِجْرَتُهُ إِلَى اللَّهِ وَرَسُولِهِ وَمَنْ كَانَتْ هِجْرَتُهُ لدُنْيَا يُصِيبُهَا أَوْ امْرَأَةٍ يَتَزَوَّجُهَا فَهِجْرَتُهُ إِلَى مَا هَاجَرَ إِلَيْهِ
Беҙгә [Ғабдуллаһ бин Мәсләмә] әйтте, беҙгә [Мәлик] [Яхъя бин Сәғиттән] [Мөхәммәт бин Ибраһимдан] [Әлҡәмә бин Вәҡәштән] [Ғүмәрҙән] әйтелде, тип, Аллаһ Рәсүле саллаллаһу ғәләйһи ғәләйһис-сәләм әйтте: «Бөтә шәхестәр өсөн -зависит- нимә ниәтләнгән булған; Кем Аллаһ һәм Уның Рәсүле хаҡына һижрәт итергә ниәтләһә, уның һижрәте Аллаһҡа һәм Уның Рәсүленә булыр. Кем үҙе етергә теләгән донъяға йәки кейәүгә сығырға теләгән ҡатынға бәйле эмиграцияға китергә ниәтләй, тимәк, уның эмиграцияһы ниәтләгән эшкә була».
Imam Bukhari : 53
حَدَّثَنَا حَجَّاجُ بْنُ مِنْهَالٍ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ أَخْبَرَنِي عَدِيُّ بْنُ ثَابِتٍ قَالَ سَمِعْتُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ يَزِيدَ عَنْ أَبِي مَسْعُودٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا أَنْفَقَ الرَّجُلُ عَلَى أَهْلِهِ يَحْتَسِبُهَا فَهُوَ لَهُ صَدَقَةٌ
Был беҙгә әйтелгән [Хаджаж бин Минхал] әйтте, был беҙгә әйтелгән [Сөғбә] әйтте, был миңә хәбәр ителгән ['Әди бин Сабит] әйтте: Мин бер ваҡыт ишеттем [Ғабдулла бин Йәзид] [Әбү Мәсғүд] пәйғәмбәребеҙҙән саллаллааһу ғәләйһи васаллам, ул әйтте: 'Мин ғаиләһе өсөн ҡайһы берҙәрен тәьмин итеү. сауап һуңынан ул саҙаҡа бирә'.
Imam Bukhari : 54
حَدَّثَنَا الْحَكَمُ بْنُ نَافِعٍ قَالَ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ حَدَّثَنِي عَامِرُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ سَعْدِ بْنِ أَبِي وَقَّاصٍ أَنَّهُ أَخْبَرَهُأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّكَ لَنْ تُنْفِقَ نَفَقَةً تَبْتَغِي بِهَا وَجْهَ اللَّهِ إِلَّا أُجِرْتَ عَلَيْهَا حَتَّى مَا تَجْعَلُ فِي فَمِ امْرَأَتِكَ
Һөйләне беҙгә [Әл Хәкәм бин Нафиғ] әйтте, беҙгә [Сөғәйеп] [Әз Зөһри] әйтте, миңә [Әмир бин Сәғд] [Сәғд бин Әбү Вәҡәш] һөйләне, тип, ул хәбәр итте, тип, Аллаһ Рәсүле саллаллаһу ғәләйһи васаллам әйтте: «Ысынлап та, һеҙ йөҙөн Аллаһтың ғәләйһис-сәләм түгелһегеҙ. һеҙгә бүләк биреләсәк, шул иҫәптән нимәлер һеҙ уны ҡатынығыҙ ауыҙына ашата’.
Imam Bukhari : 55
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ إِسْمَاعِيلَ قَالَ حَدَّثَنِي قَيْسُ بْنُ أَبِي حَازِمٍ عَنْ جَرِيرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَبَايَعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى إِقَامِ الصَّلَاةِ وَإِيتَاءِ الزَّكَاةِ وَالنُّصْحِ لِكُلِّ مُسْلِمٍ
Беҙгә [Мосаддад] әйтте, беҙгә [Исмәғилдән] [Яхъя] әйтте, миңә [Ҡәйес бин Әбү Хәзим] [Джарир бин Абдулла] әйтте: «Мин Аллаһ Рәсүленә намаҙ тотоу, зәҡәт түләү һәм һәр мосолманға кәңәш биреү өсөн ант иттем».
Imam Bukhari : 56
حَدَّثَنَا أَبُو النُّعْمَانِ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ زِيَادِ بْنِ عِلَاقَةَ قَالَ سَمِعْتُ جَرِيرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ يَقُولُيَوْمَ مَاتَ الْمُغِيرَةُ بْنُ شُعْبَةَ قَامَ فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ وَقَالَ عَلَيْكُمْ بِاتِّقَاءِ اللَّهِ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ وَالْوَقَارِ وَالسَّكِينَةِ حَتَّى يَأْتِيَكُمْ أَمِيرٌ فَإِنَّمَا يَأْتِيكُمْ الْآنَ ثُمَّ قَالَ اسْتَعْفُوا لِأَمِيرِكُمْ فَإِنَّهُ كَانَ يُحِبُّ الْعَفْوَ ثُمَّ قَالَ أَمَّا بَعْدُ فَإِنِّي أَتَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قُلْتُ أُبَايِعُكَ عَلَى الْإِسْلَامِ فَشَرَطَ عَلَيَّ وَالنُّصْحِ لِكُلِّ مُسْلِمٍ فَبَايَعْتُهُ عَلَى هَذَا وَرَبِّ هَذَا الْمَسْجِدِ إِنِّي لَنَاصِحٌ لَكُمْ ثُمَّ اسْتَغْفَرَ وَنَزَلَ
Беҙгә [Әбү Ән Нуғман] әйтте, беҙгә [Әбү Әүәнә] [Зияд бин Алаҡа] әйтте; Мин ишеттем [Джарир бин Абдулла], тип әйтә, ҡасан Әл Мөғирә бин Сөйөбә үлгән, ә торғанда ул Аллаһты маҡтаны һәм Уны изгеләндерҙе, тип әйтте: «Был һеҙгә фарыз, берҙән-бер Аллаһтан ҡурҡырға һәм Уға бер нәмә лә тиңләштермәҫкә, һәм тулыһынса буйһоноу һәм тыныслыҡ менән алмаш етәксе килгәнсе, һәм хәҙер ул үҙенең уңыштары өсөн килә». Һеҙҙең етәксегеҙ өсөн - Әл Мөғирә -, сөнки ул ғәфү итергә ярата'. Һуңынан ул: «Әммә бәҙү, ысынлап та, мин пәйғәмбәребеҙгә барҙым, саллаллаһу ғәләйһи үә сәлләм, шунан: «Мин һине Исламға вәғәҙә итәм», — тинем. Шунан һуң пәйғәмбәребеҙ һәр мосолманға шарттар ҡуйҙы һәм кәңәш бирҙе, шуға күрә мин уға шул эш өсөн биғәт бирҙем, был мәсет хужаһы хаҡына һеҙгә һәр ваҡыт кәңәш бирәсәкмен». Шунан истиғфар яһап, минбәрҙән төштө.
Imam Bukhari : 57
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سِنَانٍ قَالَ حَدَّثَنَا فُلَيْحٌ ح و حَدَّثَنِي إِبْرَاهِيمُ بْنُ الْمُنْذِرِ قَالَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ فُلَيْحٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي قَالَ حَدَّثَنِي هِلَالُ بْنُ عَلِيٍّ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَبَيْنَمَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي مَجْلِسٍ يُحَدِّثُ الْقَوْمَ جَاءَهُ أَعْرَابِيٌّ فَقَالَ مَتَى السَّاعَةُ فَمَضَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُحَدِّثُ فَقَالَ بَعْضُ الْقَوْمِ سَمِعَ مَا قَالَ فَكَرِهَ مَا قَالَ وَقَالَ بَعْضُهُمْ بَلْ لَمْ يَسْمَعْ حَتَّى إِذَا قَضَى حَدِيثَهُ قَالَ أَيْنَ أُرَاهُ السَّائِلُ عَنْ السَّاعَةِ قَالَ هَا أَنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ فَإِذَا ضُيِّعَتْ الْأَمَانَةُ فَانْتَظِرْ السَّاعَةَ قَالَ كَيْفَ إِضَاعَتُهَا قَالَ إِذَا وُسِّدَ الْأَمْرُ إِلَى غَيْرِ أَهْلِهِ فَانْتَظِرْ السَّاعَةَ
Беҙгә [Мөхәммәт бин Синан] әйтте, беҙгә [Фөләйх] әйтте. Һәм ошондай уҡ хәҙис икенсе юлдан да риүәйәт ителгән, йәғни Миңә [Ибраһим бин Әл Мөндзир] әйттеләр, беҙгә [Мөхәммәт бин Фүләйх] әйттеләр, миңә [атайым] әйттеләр, миңә [Хилал бин Али] Ябусарҙан [Әтүрә би] әйттеләр: саллаллаһу ғәләйһи үсәллам бер халыҡ тураһында фекер алышҡан йыйылышта ине, ҡапыл бер бәҙәүи ғәрәбе килеп: «Ҡиәмәт көнө ҡасан килер?» Шулай ҙа пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм әңгәмәһен дауам итте. Шул арала ҡайһы берәүҙәр әйтә; «ул әйткәнде ишетте, әммә һүҙҙәре оҡшаманы», — тип әйткәндәр ҙә бар; 'ул нимә әйткәнен ишетмәгән тип'. Ниһайәт, пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм һөйләшеүен тамамлағансы: «Ҡиәмәт көнө тураһында һораған кеше ҡайҙа?» Кеше: «Мин, эй, Аллаһ илсеһе!» Шулай итеп, пәйғәмбәребеҙ ғәләйһис-сәләм: «Әгәр ҙә аманат юғалһа, донъяның ахырын көтөгөҙ», — тигән. Кеше: «Мандат нисек юҡҡа сыҡты?» Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм яуап бирә: «Әгәр ҙә эштәрҙе белгестәргә ҡалдырмаһаҡ, тимәк, беҙ донъяның ахырын көтөп торасаҡбыҙ».
Imam Bukhari : 58
حَدَّثَنَا أَبُو النُّعْمَانِ عَارِمُ بْنُ الْفَضْلِ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ أَبِي بِشْرٍ عَنْ يُوسُفَ بْنِ مَاهَكَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو قَالَتَخَلَّفَ عَنَّا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي سَفْرَةٍ سَافَرْنَاهَا فَأَدْرَكَنَا وَقَدْ أَرْهَقَتْنَا الصَّلَاةُ وَنَحْنُ نَتَوَضَّأُ فَجَعَلْنَا نَمْسَحُ عَلَى أَرْجُلِنَا فَنَادَى بِأَعْلَى صَوْتِهِ وَيْلٌ لِلْأَعْقَابِ مِنْ النَّارِ مَرَّتَيْنِ أَوْ ثَلَاثًا
Был беҙгә әйтелгән [Әбү Ән Нуғман Ғәрим бин Әл Фадлал] әйтте, был беҙгә әйтелгән [Әбү Әүәнә] [Әбү Бисиир] [Йософ бин Мәһәк] [Ғабдуллаһ бин Әмрү] әйтте: Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһи васаллам ҡасандыр беҙҙе ҡалдырҙы. намаҙ ваҡыты бөттө тиерлек, аяҡтарҙы һөртөп кенә тәһәрәт алдыҡ. Шулай итеп, Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм көслө тауыш менән: «Ҡайғы дымланмаған үксәгә, улар тамуҡҡа китә», — тип ҡысҡырҙы. Ике-өс тапҡыр ҡысҡырҙы.
Imam Bukhari : 59
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ جَعْفَرٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ مِنْ الشَّجَرِ شَجَرَةً لَا يَسْقُطُ وَرَقُهَا وَإِنَّهَا مَثَلُ الْمُسْلِمِ فَحَدِّثُونِي مَا هِيَ فَوَقَعَ النَّاسُ فِي شَجَرِ الْبَوَادِي قَالَ عَبْدُ اللَّهِ وَوَقَعَ فِي نَفْسِي أَنَّهَا النَّخْلَةُ فَاسْتَحْيَيْتُ ثُمَّ قَالُوا حَدِّثْنَا مَا هِيَ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ هِيَ النَّخْلَةُ
Беҙгә [Ҡотайба бин Сәғит] [Исмәғил бин Джәғфәрҙән] [Ғабдулла бин Динарҙан] [Ибн Ғүмәрҙән] әйтте; Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм әйткән: «Ысынлап та, ағастар араһында япраҡтары ҡойолмаған бер ағас бар. Ә был мосолман өсөн ҡисса». Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм: «Әйтегеҙ әле, был ниндәй ағас?» Шуға күрә дуҫтар һүҙ үҙәндәге ағас тип фаразлай. Абдулла: «Мин күңелемдә ағасты финик пальмаһы тип уйлағайным, әммә әйтергә оялдым», — ти. Шунан һуң сәхәбәләр: «Эй, Аллаһ Рәсүле, ул ниндәй ағас?» Ул саллаллаһу ғәләйһис-сәләм яуап бирҙе: «Хөрмә ағасы».
Imam Bukhari : 60
حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ مَخْلَدٍ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ دِينَارٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ مِنْ الشَّجَرِ شَجَرَةً لَا يَسْقُطُ وَرَقُهَا وَإِنَّهَا مَثَلُ الْمُسْلِمِ حَدِّثُونِي مَا هِيَ قَالَ فَوَقَعَ النَّاسُ فِي شَجَرِ الْبَوَادِي قَالَ عَبْدُ اللَّهِ فَوَقَعَ فِي نَفْسِي أَنَّهَا النَّخْلَةُ فَاسْتَحْيَيْتُ ثُمَّ قَالُوا حَدِّثْنَا مَا هِيَ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ هِيَ النَّخْلَةُ
Беҙгә [Хәлид бин Мәхләд] [Сөләймәнгә] [Ғабдулла бин Динарҙан] [Ибн Ғүмәрҙән] Пәйғәмбәребеҙҙән һөйләне, ул әйтте: «Ысынлап та, ағастар араһында япраҡтары төшмәгән бер ағас бар. Ә был мосолман өсөн ҡисса». Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм: «Әйтегеҙ әле, был ниндәй ағас?» Шуға күрә дуҫтар һүҙ үҙәндәге ағас тип фаразлай. Абдулла әйтте: Мин күңелемдә ағасты финик пальмаһы тип уйланым, әммә әйтергә оялдым. Шунан халыҡ: «Эй, Аллаһ Рәсүле, ул ниндәй ағас?» Ул саллаллаһу ғәләйһис-сәләм яуап бирҙе: «Хөрмә ағасы».