Imam Bukhari : 3541
قَالَ مُوسَى حَدَّثَنِي سَالِمُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ وَلَا أَعْلَمُهُ إِلَّا تَحَدَّثَ بِهِ عَنْ ابْنِ عُمَرَأَنَّ زَيْدَ بْنَ عَمْرِو بْنِ نُفَيْلٍ خَرَجَ إِلَى الشَّأْمِ يَسْأَلُ عَنْ الدِّينِ وَيَتْبَعُهُ فَلَقِيَ عَالِمًا مِنْ الْيَهُودِ فَسَأَلَهُ عَنْ دِينِهِمْ فَقَالَ إِنِّي لَعَلِّي أَنْ أَدِينَ دِينَكُمْ فَأَخْبِرْنِي فَقَالَ لَا تَكُونُ عَلَى دِينِنَا حَتَّى تَأْخُذَ بِنَصِيبِكَ مِنْ غَضَبِ اللَّهِ قَالَ زَيْدٌ مَا أَفِرُّ إِلَّا مِنْ غَضَبِ اللَّهِ وَلَا أَحْمِلُ مِنْ غَضَبِ اللَّهِ شَيْئًا أَبَدًا وَأَنَّى أَسْتَطِيعُهُ فَهَلْ تَدُلُّنِي عَلَى غَيْرِهِ قَالَ مَا أَعْلَمُهُ إِلَّا أَنْ يَكُونَ حَنِيفًا قَالَ زَيْدٌ وَمَا الْحَنِيفُ قَالَ دِينُ إِبْرَاهِيمَ لَمْ يَكُنْ يَهُودِيًّا وَلَا نَصْرَانِيًّا وَلَا يَعْبُدُ إِلَّا اللَّهَ فَخَرَجَ زَيْدٌ فَلَقِيَ عَالِمًا مِنْ النَّصَارَى فَذَكَرَ مِثْلَهُ فَقَالَ لَنْ تَكُونَ عَلَى دِينِنَا حَتَّى تَأْخُذَ بِنَصِيبِكَ مِنْ لَعْنَةِ اللَّهِ قَالَ مَا أَفِرُّ إِلَّا مِنْ لَعْنَةِ اللَّهِ وَلَا أَحْمِلُ مِنْ لَعْنَةِ اللَّهِ وَلَا مِنْ غَضَبِهِ شَيْئًا أَبَدًا وَأَنَّى أَسْتَطِيعُ فَهَلْ تَدُلُّنِي عَلَى غَيْرِهِ قَالَ مَا أَعْلَمُهُ إِلَّا أَنْ يَكُونَ حَنِيفًا قَالَ وَمَا الْحَنِيفُ قَالَ دِينُ إِبْرَاهِيمَ لَمْ يَكُنْ يَهُودِيًّا وَلَا نَصْرَانِيًّا وَلَا يَعْبُدُ إِلَّا اللَّهَ فَلَمَّا رَأَى زَيْدٌ قَوْلَهُمْ فِي إِبْرَاهِيمَ عَلَيْهِ السَّلَام خَرَجَ فَلَمَّا بَرَزَ رَفَعَ يَدَيْهِ فَقَالَ اللَّهُمَّ إِنِّي أَشْهَدُ أَنِّي عَلَى دِينِ إِبْرَاهِيمَوَقَالَ اللَّيْثُ كَتَبَ إِلَيَّ هِشَامٌ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَسْمَاءَ بِنْتِ أَبِي بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا قَالَتْ رَأَيْتُ زَيْدَ بْنَ عَمْرِو بْنِ نُفَيْلٍ قَائِمًا مُسْنِدًا ظَهْرَهُ إِلَى الْكَعْبَةِ يَقُولُ يَا مَعَاشِرَ قُرَيْشٍ وَاللَّهِ مَا مِنْكُمْ عَلَى دِينِ إِبْرَاهِيمَ غَيْرِي وَكَانَ يُحْيِي الْمَوْءُودَةَ يَقُولُ لِلرَّجُلِ إِذَا أَرَادَ أَنْ يَقْتُلَ ابْنَتَهُ لَا تَقْتُلْهَا أَنَا أَكْفِيكَهَا مَئُونَتَهَا فَيَأْخُذُهَا فَإِذَا تَرَعْرَعَتْ قَالَ لِأَبِيهَا إِنْ شِئْتَ دَفَعْتُهَا إِلَيْكَ وَإِنْ شِئْتَ كَفَيْتُكَ مَئُونَتَهَا
-Aurreko haditharen narrazio-lerro beretik jarraituz-, [Moisesek] esan zuen, esan zidan [Salim bin Abdullah], ez dakit, [Ibn 'Umar] radiallahu 'anhuma-tik esan zidana izan ezik, Zaid bin Amru bin Nufail Siriako lurraldera joan zela jarraitu nahi zuen erlijio baten bila. Orduan, judu jakintsu batekin topo egin zuen - monje batekin - eta haien erlijioari buruz galdetu zion. Zaidek esan zuen: 'Egia esan, agian zure erlijioa besarkatu dezaket. Beraz, azaldu iezadazu'. Orduan, monjeak esan zuen: 'Ez jarraitu gure erlijioa Alaren haserrea partekatu nahi ez baduzu'. Zaidek esan zuen: 'Ez nuen ihes egin Alaren haserretik ihes egiteko izan ezik, eta ez dut inoiz Alaren haserre txikiena ere jasango. Beraz, nola jasan nezake? Beste erlijio bat erakutsi al didazu?'. Monje juduak esan zuen: 'Ez dakit Hanif erlijioa izan ezik'. Zaidek galdetu zuen: 'Zer esan nahi du hanif-ek?'. Monjeak esan zuen; «Ibrahim profetaren erlijioa zen, 'alaihis salam, eta ez zen ez judua ez kristaua, ez zuen inor gurtzen Ala bakarrik». Beraz, Zaid joan zen, gero kristau jakintsu batekin topo egin zuen -apaiz batekin- eta gauza bera esan zion, baina apaizak esan zuen: «Ez duzu gure erlijioa jarraituko Ala-ren madarikazioan parte hartu ezean». Beraz, Zaid-ek esan zuen: «Ez nuen ihes egin Ala-ren haserrea saihesteko izan ezik, eta ez dut inoiz Ala-ren madarikazioa eta Ala-ren haserrea jasango. Beraz, nola jasan dezaket? Erakuts diezadakezu beste erlijio bat?». Kristau apaizak esan zuen: «Ez dakit Hanif-en erlijioa izan ezik». Zaid-ek galdetu zuen: «Zer esan nahi du Hanif-ek?». Apaizak esan zuen: «Ibrahim profetaren erlijioa zen, 'alaihis salam, eta ez zen ez judua ez kristaua, ez zuen inor gurtzen Ala bakarrik». Zaidek Ibrahim-i buruz esandakoa hausnartu ondoren (bakea izan bedi berarekin), Zaid joan zen eta ikusi zutenean otoitz egin zuen: «Ene Ala, lekuko naiz Ibrahim-en erlijioa bereganatzen dudala». Eta Al Laith-ek esan zuen: Hishamek bere aitaren izenean idatzi zidan Asma' biti-tik. Abu Bakr radiliallahu 'anhumak esan zuen: Zaid bin 'Amr bin Nufail ikusi nuen bizkarra Kaaba-ren kontra zutik eta esaten: 'Oi Quraysh, Alaren izenean, zuetako inor ez dago Ibrahim-en erlijioan ni izan ezik'. Zaidek bizirik lurperatzen zuten neska baten bizitza salbatu zuen, eta bere alaba hil nahi zuen gizon bati esan zion: 'Ez hil, nik emango baitiot bere beharrak'. Beraz, neska hartu zuen, eta neska hazi zenean, Zaidek neskaren aitari esan zion: 'Nahi baduzu, emango dizut, eta nahi baduzu, askatuko zaitut bere beharretatik'.
Imam Bukhari : 3542
حَدَّثَنِي مَحْمُودٌ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ قَالَ أَخْبَرَنِي ابْنُ جُرَيْجٍ قَالَ أَخْبَرَنِي عَمْرُو بْنُ دِينَارٍ سَمِعَ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا قَالَلَمَّا بُنِيَتْ الْكَعْبَةُ ذَهَبَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَعَبَّاسٌ يَنْقُلَانِ الْحِجَارَةَ فَقَالَ عَبَّاسٌ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اجْعَلْ إِزَارَكَ عَلَى رَقَبَتِكَ يَقِيكَ مِنْ الْحِجَارَةِ فَخَرَّ إِلَى الْأَرْضِ وَطَمَحَتْ عَيْنَاهُ إِلَى السَّمَاءِ ثُمَّ أَفَاقَ فَقَالَ إِزَارِي إِزَارِي فَشَدَّ عَلَيْهِ إِزَارَهُ
Esan dit [Mahmudek] esan zigula [Abdurrazzaqek] esan duela, esan dit [Ibn Juraijek] esan duela, esan dit ['Amru bin Dinar] entzun zuela [Jabir bin Abdullah] radliallahu 'anhuma esaten; Kaaba eraiki - konpondu zutenean - Profeta, sallallaahu 'alaihi wasallam, eta 'Abbasek harriak eraman zituzten. Garai hartan, Al 'Abbasek esan zion Profeta, sallallaahu 'alaihi wasallam-i: 'Lotu zure saronga lepoan, harkaitzetatik babestu zaitzakeelako'. Bat-batean lurrera erori zen - konortea galdu zuen - begiak zabal-zabalik eta zerura begira. Orduan konturatu zen eta esan zuen: 'nire saronga, nire saronga'. Gero, berriro lotu zuen saronga -estu-.
Imam Bukhari : 3543
حَدَّثَنَا أَبُو النُّعْمَانِ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ وَعُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي يَزِيدَ قَالَالَمْ يَكُنْ عَلَى عَهْدِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَوْلَ الْبَيْتِ حَائِطٌ كَانُوا يُصَلُّونَ حَوْلَ الْبَيْتِ حَتَّى كَانَ عُمَرُ فَبَنَى حَوْلَهُ حَائِطًا قَالَ عُبَيْدُ اللَّهِ جَدْرُهُ قَصِيرٌ فَبَنَاهُ ابْنُ الزُّبَيْرِ
[Abu an Nu'manek] esan digu [Hammad bin Zaidek] ['Amru bin Dinar] eta ['Ubaidullah bin Abu Yazidek] esan dutela; Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam-en garaian, ez zegoen hesirik Baitullah-ren inguruan. Garai hartan Tenpluaren inguruan otoitz egiten zuten, 'Umar boterera iritsi zen arte, hesi bat eraiki zuen inguruan. 'Ubaidullahk esan zuen: 'Eraiki zutenean, hesia oraindik motza zen eta gero Az Zubairrek altxatu zuen - boterera iritsi zenean -.
Imam Bukhari : 3544
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا يَحْيَى حَدَّثَنَا هِشَامٌ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَتْكَانَ يَوْمُ عَاشُورَاءَ يَوْمًا تَصُومُهُ قُرَيْشٌ فِي الْجَاهِلِيَّةِ وَكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَصُومُهُ فَلَمَّا قَدِمَ الْمَدِينَةَ صَامَهُ وَأَمَرَ بِصِيَامِهِ فَلَمَّا نَزَلَ رَمَضَانُ كَانَ مَنْ شَاءَ صَامَهُ وَمَنْ شَاءَ لَا يَصُومُهُ
Esan digu [Musaddad]-ek esan digu [Yahya]-k esan digu [Hisham]-ek esan duela, esan dit [nire aita] ['Aishah] radliallahu 'anha-k esan zuenez; Jahiliyyah garaian, Ashura eguna - Dhul Hijjah-ren hamargarrena - Quraysh-ek barau egiten zuten eguna zen, eta sallallaahu 'alaihi wasallam profetak ere barau egiten zuen egun horretan. Medinara iritsi zenean, egun hartan barau egiten jarraitu zuen eta musulmanei barau egiteko agindu zien - betebehar gisa -. Hala ere, Ramadlan hilabeteko barau agindua eman ondoren, nahi duenak Ashura egunean barau egin dezake eta nahi duenak ere ez du baraurik egin behar.
Imam Bukhari : 3545
حَدَّثَنَا مُسْلِمٌ حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ حَدَّثَنَا ابْنُ طَاوُسٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا قَالَكَانُوا يَرَوْنَ أَنَّ الْعُمْرَةَ فِي أَشْهُرِ الْحَجِّ مِنْ الْفُجُورِ فِي الْأَرْضِ وَكَانُوا يُسَمُّونَ الْمُحَرَّمَ صَفَرًا وَيَقُولُونَ إِذَا بَرَا الدَّبَرْ وَعَفَا الْأَثَرْ حَلَّتْ الْعُمْرَةُ لِمَنْ اعْتَمَرْ قَالَ فَقَدِمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَصْحَابُهُ رَابِعَةً مُهِلِّينَ بِالْحَجِّ وَأَمَرَهُمْ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يَجْعَلُوهَا عُمْرَةً قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ أَيُّ الْحِلِّ قَالَ الْحِلُّ كُلُّهُ
Esan digu [Muslimek] esan digu [Wuhaibek] esan digu [Ibn Thawusek] [bere aitagandik] [Ibn 'Abbasek] esan digu. radliallahu 'anhumak esan zuen: Jendeak uste du Hajj hilabeteetan 'Umrah egitea lurrean gaitz handia dela, eta Safar hilabetea haram egiten dute, eta esaten dute: 'Erditu ondoren gameluan zauriak sendatu badira eta Hajjaren hondarrak desagertu badira, orduan 'Umrah zilegi da 'Umrah' egin nahi dutenentzat. Ibn 'Abbasek -Ala pozik egon dadila berarekin- esan zuen: Orduan, Profeta, sallallaahu 'alaihi wasallam, eta bere lagunak Mekara iritsi ziren Dhul Hijjah hilabeteko laugarren egunean. Hajjerako talbiyyah egin zuten, eta Profeta, sallallaahu 'alaihi wasallamek, 'Umrah egiteko asmoa izateko agindu zien. Hori arazo handi bihurtu zen haientzat, beraz, galdetu zuten: «Alaren Mezularia, zer da halal - zilegi -?». Hark erantzun zuen: «Dena da halal - zilegi -».
Imam Bukhari : 3546
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ قَالَ كَانَ عَمْرٌو يَقُولُ حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ الْمُسَيَّبِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ قَالَجَاءَ سَيْلٌ فِي الْجَاهِلِيَّةِ فَكَسَا مَا بَيْنَ الْجَبَلَيْنِقَالَ سُفْيَانُ وَيَقُولُ إِنَّ هَذَا لَحَدِيثٌ لَهُ شَأْنٌ
Esan digu ['Ali bin Abdullah]-k esan digu [Sufyanek] esan zuela; ['Amruk] behin esan zuen, esan digu [Sa'id bin Al Musayyabek] [bere aitak] [bere aitona-amonak] esan zuela; Ezjakintasun garaian uholde bat izan zen bi muinoen arteko harana - Ka'bah inguruan - gainezka egin zuena. Sufyanek esan zuen; Eta esan zuen hadith hau gertatu den gertaera historikoa dela.
Imam Bukhari : 3547
حَدَّثَنَا أَبُو النُّعْمَانِ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ بَيَانٍ أَبِي بِشْرٍ عَنْ قَيْسِ بْنِ أَبِي حَازِمٍ قَالَ دَخَلَ أَبُو بَكْرٍعَلَى امْرَأَةٍ مِنْ أَحْمَسَ يُقَالُ لَهَا زَيْنَبُ فَرَآهَا لَا تَكَلَّمُ فَقَالَ مَا لَهَا لَا تَكَلَّمُ قَالُوا حَجَّتْ مُصْمِتَةً قَالَ لَهَا تَكَلَّمِي فَإِنَّ هَذَا لَا يَحِلُّ هَذَا مِنْ عَمَلِ الْجَاهِلِيَّةِ فَتَكَلَّمَتْ فَقَالَتْ مَنْ أَنْتَ قَالَ امْرُؤٌ مِنْ الْمُهَاجِرِينَ قَالَتْ أَيُّ الْمُهَاجِرِينَ قَالَ مِنْ قُرَيْشٍ قَالَتْ مِنْ أَيِّ قُرَيْشٍ أَنْتَ قَالَ إِنَّكِ لَسَئُولٌ أَنَا أَبُو بَكْرٍ قَالَتْ مَا بَقَاؤُنَا عَلَى هَذَا الْأَمْرِ الصَّالِحِ الَّذِي جَاءَ اللَّهُ بِهِ بَعْدَ الْجَاهِلِيَّةِ قَالَ بَقَاؤُكُمْ عَلَيْهِ مَا اسْتَقَامَتْ بِكُمْ أَئِمَّتُكُمْ قَالَتْ وَمَا الْأَئِمَّةُ قَالَ أَمَا كَانَ لِقَوْمِكِ رُءُوسٌ وَأَشْرَافٌ يَأْمُرُونَهُمْ فَيُطِيعُونَهُمْ قَالَتْ بَلَى قَالَ فَهُمْ أُولَئِكِ عَلَى النَّاسِ
Esan digu [Abu an Nu'manek] [Abu 'Awanah]-ek [Bayan Abu Bisyr-etik] [Qais bin Abu Hazim]-ek esan duela; [Abu Bakr-ek] Ahmas tribuko -Quraish- emakume batekin topo egin zuen Zainab izenekoa, eta ikusi zuen ez zuela hitz egin nahi. Abu Bakr-ek galdetu zuen: "Zergatik ez du hitz egiten?". Jendeak erantzun zuen: "Heldu gabe Hajj egiteko zin egin zuen". Beraz, Abu Bakr-ek emakumeari esan zion: "Hitz egin, zure ekintzak ez baitira halal. Honek jahiliyyah ekintzak barne hartzen ditu". Orduan, emakumeak hitz egin eta galdetu zuen: "Nor zara?". Abu Bakr-ek erantzun zuen: "Muhajirin-eko gizon bat besterik ez". Emakumeak berriro galdetu zuen: "Zein Muhajirin?". Abu Bakr-ek azaldu zuen: "Quraysh tribukoa". Emakumeak berriro galdetu zuen: "Zein Quraysh zara?". Abu Bakr-ek azpimarratu zuen: "Galdera asko egiten dituzu. Ni Abu Bakr naiz". Emakumeak esan zuen; «Zerk egiten gaitu existitzen Alak jahiliyyah aro honen ondoren ekarri duen ontasunaren gainetik?». Abu Bakr-ek erantzun zuen: «Ontasunaren gainetik mantentzen zaituzteguna da zuen buruzagiak irmoak izatea». Emakumeak galdetu zuen: «Nor dira buruzagiak?». Abu Bakr-ek erantzun zuen: «Ez al zuen herriak agintzen zituzten buruzagi eta figurarik eta gero beren buruzagiei obeditzen zieten?». Emakumeak erantzun zuen: «Bai, noski». Abu Bakr-ek esan zuen: «Gizarteko buruzagiak dira».
Imam Bukhari : 3548
حَدَّثَنِي فَرْوَةُ بْنُ أَبِي الْمَغْرَاءِ أَخْبَرَنَا عَلِيُّ بْنُ مُسْهِرٍ عَنْ هِشَامٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَتْأَسْلَمَتْ امْرَأَةٌ سَوْدَاءُ لِبَعْضِ الْعَرَبِ وَكَانَ لَهَا حِفْشٌ فِي الْمَسْجِدِ قَالَتْ فَكَانَتْ تَأْتِينَا فَتَحَدَّثُ عِنْدَنَا فَإِذَا فَرَغَتْ مِنْ حَدِيثِهَا قَالَتْ وَيَوْمُ الْوِشَاحِ مِنْ تَعَاجِيبِ رَبِّنَاأَلَا إِنَّهُ مِنْ بَلْدَةِ الْكُفْرِ أَنْجَانِيفَلَمَّا أَكْثَرَتْ قَالَتْ لَهَا عَائِشَةُ وَمَا يَوْمُ الْوِشَاحِ قَالَتْ خَرَجَتْ جُوَيْرِيَةٌ لِبَعْضِ أَهْلِي وَعَلَيْهَا وِشَاحٌ مِنْ أَدَمٍ فَسَقَطَ مِنْهَا فَانْحَطَّتْ عَلَيْهِ الْحُدَيَّا وَهِيَ تَحْسِبُهُ لَحْمًا فَأَخَذَتْهُ فَاتَّهَمُونِي بِهِ فَعَذَّبُونِي حَتَّى بَلَغَ مِنْ أَمْرِي أَنَّهُمْ طَلَبُوا فِي قُبُلِي فَبَيْنَاهُمْ حَوْلِي وَأَنَا فِي كَرْبِي إِذْ أَقْبَلَتْ الْحُدَيَّا حَتَّى وَازَتْ بِرُءُوسِنَا ثُمَّ أَلْقَتْهُ فَأَخَذُوهُ فَقُلْتُ لَهُمْ هَذَا الَّذِي اتَّهَمْتُمُونِي بِهِ وَأَنَا مِنْهُ بَرِيئَةٌ
[Farwah bin Abu Al Maghra'-k ['Ali bin Mushir]-ek [Hisham]-engandik [bere aita]-rengandik ['Aisha] radillallahu 'anha-k esan zuen; Bazen emakume beltz bat Islamera bihurtutako arabiar batzuekin lan egiten zuena. Etxe txiki eta estu bat zuen meskitaren ondoan. 'Aisha radillallahu 'anha-k jarraitu zuen; Behin etorri eta kontatu zigun. Bere istorioa amaitu zuenean, poesia errezitatu zuen: Xalaren gertakaria gure Jaunaren mirarietako bat da. Izan ere, sinesgabeen lurraldean gertatu zen, eta orduan Alak salbatu ninduen. Poesia errezitatzen jarraitu zuenean, 'Aisha-k galdetu zion: 'Zein da xalaren eguna?' Emakumeak esan zuen: 'Behin, neska bat larruzko xal bat zeramala nire familiako batzuengana joan zen. Orduan, xala erori zitzaion, bat-batean txori bat jaitsi eta hartu egin zuen, haragia zela uste zuelako. Baina jendeak salatu ninduen eta torturatu egin ninduten aurretik miatu ninduten arte. Nire inguruan zeudela eta antsietate egoeran nengoela, bat-batean txoria etorri eta gure buruen gainetik jira-biraka ibili zen, eta gero bota egin zuen. Jendeak xala hartu zuen. Orduan esan nien: «Horixe da ni leporatzen didazuena, baina nik absolbitzen dut neure burua akusaziotik».
Imam Bukhari : 3549
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ جَعْفَرٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَاعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَلَا مَنْ كَانَ حَالِفًا فَلَا يَحْلِفْ إِلَّا بِاللَّهِ فَكَانَتْ قُرَيْشٌ تَحْلِفُ بِآبَائِهَا فَقَالَ لَا تَحْلِفُوا بِآبَائِكُمْ
Kontatu digute [Qutaibahk], [Isma'il bin Ja'far-ek] [Abdullah bin Dinar-ek] [Ibn 'Umar-ek] esan digula, Ala pozik egon dadila berarekin, sallallaahu 'alaihi wasallam profetarengandik esan zuenak: 'Jakizue zin egiten duenak ez duela Alaren izenean izan ezik zin egin behar'. Iraganean, Quraysh-ek beren aitak erabiliz zin egin zutenean, esan zuen: 'Ez zin egin zuen aiten izenean'.
Imam Bukhari : 3550
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سُلَيْمَانَ قَالَ حَدَّثَنِي ابْنُ وَهْبٍ قَالَ أَخْبَرَنِي عَمْرٌو أَنَّ عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ الْقَاسِمِ حَدَّثَهُ أَنَّ الْقَاسِمَ كَانَ يَمْشِي بَيْنَ يَدَيْ الْجَنَازَةِ وَلَا يَقُومُ لَهَا وَيُخْبِرُ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْكَانَ أَهْلُ الْجَاهِلِيَّةِ يَقُومُونَ لَهَا يَقُولُونَ إِذَا رَأَوْهَا كُنْتِ فِي أَهْلِكِ مَا أَنْتِ مَرَّتَيْنِ
[Yahya bin Sulaiman]-ek esan zigun, [Ibnu Wahb]-ek esan zidan, ['Amru]-k esan zidala ['Abdurrahman bin Al Qasim]-ek esan ziola; [Al Qasim] behin gorpu bat pasa zela bere aurretik, baina esnatu egin zela, eta ['Aisyah] radiallahu 'anha-tik jakinarazi zuen, esan zuela: 'Iraganean, Jahiliyyah-ko jendea zutik jartzen zen gorpu bat haien aurretik pasatzen zenean, eta ikusten zutenean esaten zuten: 'Lehen zure familiarekin egoten zinen, baina orain ez'. Bi aldiz esan zuten.
Imam Bukhari : 3551
حَدَّثَنِي عَمْرُو بْنُ عَبَّاسٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ عَنْ عَمْرِو بْنِ مَيْمُونٍ قَالَ قَالَ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُإِنَّ الْمُشْرِكِينَ كَانُوا لَا يُفِيضُونَ مِنْ جَمْعٍ حَتَّى تَشْرُقَ الشَّمْسُ عَلَى ثَبِيرٍ فَخَالَفَهُمْ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَفَاضَ قَبْلَ أَنْ تَطْلُعَ الشَّمْسُ
Esan dit ['Amru bin 'Abbas]-ek esan digula ['Abdurrahmanek] esan digula [Sufyanek] [Abu Ishaq-ek] esan duela ['Amru bin Maimun]-ek esan duela, ['Umar] radiallahu 'anhu-k esan zuen: 'Egia esan, politeistek - Hajj egiten dutenean - ez dira Jam'un-etik alde egiten eguzkia Tsabir mendiaren atzetik irten arte. Orduan, sallallaahu 'alaihi wasallam Profetak bereizi egin zituen egunsentia baino lehen alde eginez'.
Imam Bukhari : 3552
حَدَّثَنِي إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ قَالَ قُلْتُ لِأَبِي أُسَامَةَ حَدَّثَكُمْ يَحْيَى بْنُ الْمُهَلَّبِ حَدَّثَنَا حُصَيْنٌ عَنْ عِكْرِمَةَ{ وَكَأْسًا دِهَاقًا }قَالَ مَلْأَى مُتَتَابِعَةًقَالَ وَقَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ سَمِعْتُ أَبِي يَقُولُ فِي الْجَاهِلِيَّةِ اسْقِنَا كَأْسًا دِهَاقًا
Esan dit [Ishaq bin Ibrahim]-ek esan duela, nik [Abu Usamah] esan diot, [Yahya bin Al Muhallab]-ek esan dizu, esan digu [Hushain]-ek ['Ikrimah]-engandik Alaren hitzari buruz: Wa ka'san dihaaqan. Dio; edari betetako edalontzi bat esan nahi du'. Hark -'Ikrimah- esan zuen, eta esan zuen [Ibn 'Abbas]; Nire aitari Jahiliyyah garaian esan nion: 'Eman iezaguzu edaten edari betetako edalontziekin'.
Imam Bukhari : 3553
حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَصْدَقُ كَلِمَةٍ قَالَهَا الشَّاعِرُ كَلِمَةُ لَبِيدٍ أَلَا كُلُّ شَيْءٍ مَا خَلَا اللَّهَ بَاطِلٌوَكَادَ أُمَيَّةُ بْنُ أَبِي الصَّلْتِ أَنْ يُسْلِمَ
Esan digu [Abu Nu'aimek] esan digu [Sufyanek] ['Abdul Malik]-engandik [Abu Salamah]-engandik [Abu Hurairah]-engandik] radliallahu 'anhuk esan zuen; Profeta sallallaahu 'alaihi wasallamek esan zuen: 'Poeta batek esandako esaldirik egiazkoena Labidek esandakoa da. Poesia abestu zuen; 'Allah ez den guztia faltsua da'. Eta ia Umayyah bin Abu ash Shalt Islamera bihurtu zen.
Imam Bukhari : 3554
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ حَدَّثَنِي أَخِي عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ بِلَالٍ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْقَاسِمِ عَنْ الْقَاسِمِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَتْ كَانَ لِأَبِي بَكْرٍ غُلَامٌ يُخْرِجُ لَهُ الْخَرَاجَ وَكَانَ أَبُو بَكْرٍ يَأْكُلُ مِنْ خَرَاجِهِ فَجَاءَ يَوْمًا بِشَيْءٍ فَأَكَلَ مِنْهُ أَبُو بَكْرٍ فَقَالَ لَهُ الْغُلَامُ أَتَدْرِي مَا هَذَا فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ وَمَا هُوَ قَالَ كُنْتُ تَكَهَّنْتُ لِإِنْسَانٍ فِي الْجَاهِلِيَّةِ وَمَا أُحْسِنُ الْكِهَانَةَ إِلَّا أَنِّي خَدَعْتُهُ فَلَقِيَنِي فَأَعْطَانِي بِذَلِكَ فَهَذَا الَّذِي أَكَلْتَ مِنْهُ فَأَدْخَلَ أَبُو بَكْرٍ يَدَهُ فَقَاءَ كُلَّ شَيْءٍ فِي بَطْنِهِ
Esan digu [Isma'ilek] niri [nire anaiari] esan diola [Sulaiman bin Bilal-engandik] [Yahya bin Sa'id-engandik] ['Abdurrahman bin Al Qasim-engandik] [Al Qasim bin Muhammad]-engandik ['Aisyah] radiallahu 'anha-k esan zuen: 'Iraganean, Abu Bakr-ek laguntzaile bat zuen berarentzat zergak biltzea zuen lana. Abu Bakr-ek behin zergaren zati bat jan zuen. Egun batean bere morroia janariarekin etorri zen, eta Abu Bakr-ek jan egin zuen. Beraz, morroiak Abu Bakr-i esan zion: 'Badakizu zer jan duzun?'. Abu Bakr-ek galdetu zuen: 'Zer da hori?'. Bere morroiak esan zuen: 'Iraganean, Jahiliyyah garaian, norbaitentzat etorkizuna iragartzen zuen pertsona bat nintzen - xaman gisa - eta ez nintzen ona xamanismoan engainatzen ez banuen, orduan pertsona niregana etorri eta zerbait eman zidan. Hori da lehenago jan zenuenaren emaitza'. Beraz, Abu Bakr-ek hatza ahoan sartu eta urdailean zuen guztia oka egin zuen.
Imam Bukhari : 3555
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ أَخْبَرَنِي نَافِعٌ عَنْ ابْنِ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا قَالَ كَانَ أَهْلُ الْجَاهِلِيَّةِ يَتَبَايَعُونَ لُحُومَ الْجَزُورِ إِلَى حَبَلِ الْحَبَلَةِ قَالَ وَحَبَلُ الْحَبَلَةِ أَنْ تُنْتَجَ النَّاقَةُ مَا فِي بَطْنِهَا ثُمَّ تَحْمِلَ الَّتِي نُتِجَتْ فَنَهَاهُمْ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ ذَلِكَ
Esan digu [Musaddad]-ek [Yahya]-k ['Ubaidullah-ek] esan digu [Nafi'-k] [Ibn 'Umar-ek] esan dit [Ibn 'Umar-ek] radliallahu 'anhumak esan zuen: Iraganean, Jahiliyyah herriak oraindik sabelean zeuden gameluen haragia saltzen zuela. Dioenez: Habalul habalah-ek esan nahi duena da gamelu bat bere sabelean dagoenaren moduan erosten dela, gero gameluak erosi eta saltzen dena daukala, eta gero Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam-ek debekatu egin zuen horrelako erosketa eta salmenta praktikatzea.
Imam Bukhari : 3556
حَدَّثَنَا أَبُو النُّعْمَانِ حَدَّثَنَا مَهْدِيٌّ قَالَ غَيْلَانُ بْنُ جَرِيرٍ كُنَّا نَأْتِي أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ فَيُحَدِّثُنَا عَنْ الْأَنْصَارِ وَكَانَ يَقُولُ لِي فَعَلَ قَوْمُكَ كَذَا وَكَذَا يَوْمَ كَذَا وَكَذَا وَفَعَلَ قَوْمُكَ كَذَا وَكَذَا يَوْمَ كَذَا وَكَذَا
Esan digu [Abu an Nu'manek] esan digu [Mahdik], [Ghailan bin Jarir-ek] esan zuen; Behin joan ginen [Anas bin Malik-engana] eta Ansarren berri eman zigun. Garai hartan esan zidan; Zure herriak hau eta hau egiten du gaur eta gaur, zure herriak hau eta hau egiten du gaur eta gaur.
Imam Bukhari : 3557
حَدَّثَنَا أَبُو مَعْمَرٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَارِثِ حَدَّثَنَا قَطَنٌ أَبُو الْهَيْثَمِ حَدَّثَنَا أَبُو يَزِيدَ الْمَدَنِيُّ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا قَالَإِنَّ أَوَّلَ قَسَامَةٍ كَانَتْ فِي الْجَاهِلِيَّةِ لَفِينَا بَنِي هَاشِمٍ كَانَ رَجُلٌ مِنْ بَنِي هَاشِمٍ اسْتَأْجَرَهُ رَجُلٌ مِنْ قُرَيْشٍ مِنْ فَخِذٍ أُخْرَى فَانْطَلَقَ مَعَهُ فِي إِبِلِهِ فَمَرَّ رَجُلٌ بِهِ مِنْ بَنِي هَاشِمٍ قَدْ انْقَطَعَتْ عُرْوَةُ جُوَالِقِهِ فَقَالَ أَغِثْنِي بِعِقَالٍ أَشُدُّ بِهِ عُرْوَةَ جُوَالِقِي لَا تَنْفِرُ الْإِبِلُ فَأَعْطَاهُ عِقَالًا فَشَدَّ بِهِ عُرْوَةَ جُوَالِقِهِ فَلَمَّا نَزَلُوا عُقِلَتْ الْإِبِلُ إِلَّا بَعِيرًا وَاحِدًا فَقَالَ الَّذِي اسْتَأْجَرَهُ مَا شَأْنُ هَذَا الْبَعِيرِ لَمْ يُعْقَلْ مِنْ بَيْنِ الْإِبِلِ قَالَ لَيْسَ لَهُ عِقَالٌ قَالَ فَأَيْنَ عِقَالُهُ قَالَ فَحَذَفَهُ بِعَصًا كَانَ فِيهَا أَجَلُهُ فَمَرَّ بِهِ رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ الْيَمَنِ فَقَالَ أَتَشْهَدُ الْمَوْسِمَ قَالَ مَا أَشْهَدُ وَرُبَّمَا شَهِدْتُهُ قَالَ هَلْ أَنْتَ مُبْلِغٌ عَنِّي رِسَالَةً مَرَّةً مِنْ الدَّهْرِ قَالَ نَعَمْ قَالَ فَكَتَبَ إِذَا أَنْتَ شَهِدْتَ الْمَوْسِمَ فَنَادِ يَا آلَ قُرَيْشٍ فَإِذَا أَجَابُوكَ فَنَادِ يَا آلَ بَنِي هَاشِمٍ فَإِنْ أَجَابُوكَ فَسَلْ عَنْ أَبِي طَالِبٍ فَأَخْبِرْهُ أَنَّ فُلَانًا قَتَلَنِي فِي عِقَالٍ وَمَاتَ الْمُسْتَأْجَرُ فَلَمَّا قَدِمَ الَّذِي اسْتَأْجَرَهُ أَتَاهُ أَبُو طَالِبٍ فَقَالَ مَا فَعَلَ صَاحِبُنَا قَالَ مَرِضَ فَأَحْسَنْتُ الْقِيَامَ عَلَيْهِ فَوَلِيتُ دَفْنَهُ قَالَ قَدْ كَانَ أَهْلَ ذَاكَ مِنْكَ فَمَكُثَ حِينًا ثُمَّ إِنَّ الرَّجُلَ الَّذِي أَوْصَى إِلَيْهِ أَنْ يُبْلِغَ عَنْهُ وَافَى الْمَوْسِمَ فَقَالَ يَا آلَ قُرَيْشٍ قَالُوا هَذِهِ قُرَيْشٌ قَالَ يَا آلَ بَنِي هَاشِمٍ قَالُوا هَذِهِ بَنُو هَاشِمٍ قَالَ أَيْنَ أَبُو طَالِبٍ قَالُوا هَذَا أَبُو طَالِبٍ قَالَ أَمَرَنِي فُلَانٌ أَنْ أُبْلِغَكَ رِسَالَةً أَنَّ فُلَانًا قَتَلَهُ فِي عِقَالٍ فَأَتَاهُ أَبُو طَالِبٍ فَقَالَ لَهُ اخْتَرْ مِنَّا إِحْدَى ثَلَاثٍ إِنْ شِئْتَ أَنْ تُؤَدِّيَ مِائَةً مِنْ الْإِبِلِ فَإِنَّكَ قَتَلْتَ صَاحِبَنَا وَإِنْ شِئْتَ حَلَفَ خَمْسُونَ مِنْ قَوْمِكَ إِنَّكَ لَمْ تَقْتُلْهُ فَإِنْ أَبَيْتَ قَتَلْنَاكَ بِهِ فَأَتَى قَوْمَهُ فَقَالُوا نَحْلِفُ فَأَتَتْهُ امْرَأَةٌ مِنْ بَنِي هَاشِمٍ كَانَتْ تَحْتَ رَجُلٍ مِنْهُمْ قَدْ وَلَدَتْ لَهُ فَقَالَتْ يَا أَبَا طَالِبٍ أُحِبُّ أَنْ تُجِيزَ ابْنِي هَذَا بِرَجُلٍ مِنْ الْخَمْسِينَ وَلَا تُصْبِرْ يَمِينَهُ حَيْثُ تُصْبَرُ الْأَيْمَانُ فَفَعَلَ فَأَتَاهُ رَجُلٌ مِنْهُمْ فَقَالَ يَا أَبَا طَالِبٍ أَرَدْتَ خَمْسِينَ رَجُلًا أَنْ يَحْلِفُوا مَكَانَ مِائَةٍ مِنْ الْإِبِلِ يُصِيبُ كُلَّ رَجُلٍ بَعِيرَانِ هَذَانِ بَعِيرَانِ فَاقْبَلْهُمَا عَنِّي وَلَا تُصْبِرْ يَمِينِي حَيْثُ تُصْبَرُ الْأَيْمَانُ فَقَبِلَهُمَا وَجَاءَ ثَمَانِيَةٌ وَأَرْبَعُونَ فَحَلَفُوا قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ فَوَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ مَا حَالَ الْحَوْلُ وَمِنْ الثَّمَانِيَةِ وَأَرْبَعِينَ عَيْنٌ تَطْرِفُ
Esan digu [Abu Ma'marrek] esan digu ['Abdul Waritsek] esan digu [Qathan Abu Al Haitsamek] esan digu [Abu Yazid Al Madani] ['Ikrimahtik] [Ibn 'Abbasek] radliallahu 'anhumak esan zuen; Izan ere, Jahiliyyah garaian egin zen lehen zina gu, Bani Hashimek, egin genuena izan zen. Aurretik, Bani Hashimeko norbait beste tribu bateko Quraisheko norbaitek kontratatu zuen. Harekin batera joan zen bere gameluan Banu Hashimeko gizon bat igaro zenean, eta haren ur-poltsa lotzen zuen soka moztu zitzaion. Esan zuen: 'Lagundu iezadazu soka batekin, nire ur-poltsaren heldulekua lotzeko erabiliko dudana, gameluak isuri ez dezan'. Beraz, soka bat eman eta ur-poltsaren heldulekua lotu zion. Gelditu ondoren, gameluak eserita edo lotuta zeuden, bat izan ezik. Orduan, kontratatu zuen pertsonak galdetu zuen: 'Zergatik ez dago gamelu hau besteak bezala lotuta?' Morroiak erantzun zuen: «Ez dauka sokarik». Kontratatu zuen gizonak berriro galdetu zuen: «Non dago soka?». Ibn Abbasek jarraitu zuen: «Orduan, kontratatzaileak makila bat bota zion, eta hil egin zen. Orduan, Yemengo gizon bat pasa zen morroiaren ondotik, eta morroiak galdetu zion: «Hajj-era joango zara?». Gizonak erantzun zuen: «Ez dut joateko asmorik, baina agian joango naiz». Berriro galdetu zuen: «Zu izango al zara nire gutuna bizitzan behin entregatuko duena?». Gizonak erantzun zuen: «Bai, oso ondo». Esan zuen: «Hajj-era joaten bazara, esan: 'Quraysh-eko familia'. Erantzuten badute, esan: 'Banu Hashim-eko familia'. Eta berriro erantzuten badute, galdetu Abu Talibi buruz eta jakinarazi iezaiozu halako batek hil nauela soka dela eta». Orduan, kontratatu zuen gizona hil zen. Kontratatu zuen pertsona iritsi zenean, Abu Talibek topatu egin zuen eta galdetu zion: «Zer egin zuen gure anaiak?». Beraz, erantzun zuen; «Gaixo zegoen, orduan ondo zaindu nuen eta lurperatu nuen». Abu Talibek esan zuen: «Egia esan, oso ona da egin duzuena». Denbora pixka bat igaro zen, eta kontratatu zuen pertsonarengandik gutuna emateko mezua jaso zuen gizona Hajj denboraldira etorri zen, eta oihu egin zuen: «Quraysh-en familia!». Haiek erantzun zuten: «Hau Quraysh leinua da». Berriro esan zuen: «Bani Hashim-en familia». Haiek erantzun zuten: «Hau Bani Hashim-en familia da». Gizonak erantzun zuen: «Non dago Abu Talib?». Haiek erantzun zuten: «Hau Abu Talib da». Gizonak jarraitu zuen: «Honek eta halak gutun bat emateko agindu zidan, soka batengatik hil zuela esanez». Beraz, Abu Talibek topatu egin zuen eta esan zion: «Aukeratu eskaintzen dizkizugun hiru gauzetatik bat. Nahi baduzu, ehun gamelurekin ordaindu dezakezu erreskatea gure familia hiltzeagatik, edo bestela zure herriko berrogeita hamar pertsonek zin egin beharko dute zuk ez dituzula hil. Uko egiten badiozu, gure laguna hiltzeagatik mendeku gisa hilko zaitugu». Beraz, gizona bere jendearekin elkartu zen, eta esan zioten: "Zin egiteko prest gaude". Orduan, Banu Hashim-eko emakume bat zegoen, zeinaren senarra zin egin zutenen artean zegoen eta berarentzat haur bat erditu zuen, Abu Talibengana joan zen eta esan zion: "Abu Talib, pozik egongo nintzateke nire semeari -ordezko gisa- berrogeita hamar gizonetako bati zin egiteko baimena emango bazenio eta zin egitea ez bazenio derrigorrezkoa egingo zina beharrezkoa denean". Beraz, Abu Talibek onartu zuen. Orduan, gizon bat etorri zen haien artetik eta esan zuen: "Abu Talib, berrogeita hamar pertsonen zina ehun gameluren ordezkoa izatea nahi al duzu, hau da, pertsona bakoitzak bi gamelu eramaten dituela? Hona hemen bi gamelu eta onartu itzazu niregandik eta ez behartu zin egitea zina beharrezkoa denean". Orduan, Abu Talibek bi gameluak jaso zituen. Orduan, berrogeita zortzi pertsona etorri ziren eta zin egin zuten. Ibn 'Abbasek esan zuen: "Nire arima Noren Eskuan dagoenaren izenean, ez da urtebete igaro zina egin duten berrogeita zortzi pertsonak hil diren arte".
Imam Bukhari : 3558
حَدَّثَنِي عُبَيْدُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ هِشَامٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَتْكَانَ يَوْمُ بُعَاثٍ يَوْمًا قَدَّمَهُ اللَّهُ لِرَسُولِهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَدِمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَدْ افْتَرَقَ مَلَؤُهُمْ وَقُتِّلَتْ سَرَوَاتُهُمْ وَجُرِّحُوا قَدَّمَهُ اللَّهُ لِرَسُولِهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي دُخُولِهِمْ فِي الْإِسْلَامِوَقَالَ ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنَا عَمْرٌو عَنْ بُكَيْرِ بْنِ الْأَشَجِّ أَنَّ كُرَيْبًا مَوْلَى ابْنِ عَبَّاسٍ حَدَّثَهُ أَنَّ ابْنَ عَبَّاسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا قَالَ لَيْسَ السَّعْيُ بِبَطْنِ الْوَادِي بَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ سُنَّةً إِنَّمَا كَانَ أَهْلُ الْجَاهِلِيَّةِ يَسْعَوْنَهَا وَيَقُولُونَ لَا نُجِيزُ الْبَطْحَاءَ إِلَّا شَدًّا
Esan dit ['Ubaid bin Isma'ilek] esan zigula [Abu Usamah] [Hisham]-engandik [bere aita] ['Aishah-engandik] radiallahu 'anha-k esan zuela: Bu'ats-eko guduaren eguna Alak Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam-en bizitzan erakutsitako gerra bat izan zen, non Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam inplikatuta zegoen egun historiko hartan, buruzagiek elkarren artean liskarrak izan zituztenean eta jende horrek goraipatu zituen dignatarioak hil eta asko zauritu zirenean. Eta Alak Ala-ren Mezulariari, sallallaahu 'alaihi wasallam-i, Islamera bihurtzea ere erakutsi dio. Eta Ibnu Wahbek esan zuen Bukair bin Al Asyaj-eko 'Amru-k jakinarazi zigula Bukairrek, Ibn 'Abbas-en lagunak, gertatutakoa kontatu ziola, Ibn 'Abbas-ek, Ala pozik egon dadila berarekin, esan zuela: Sa'i Shafa eta Marwah muinoen arteko haranaren behealdea ez da sunnah. Iraganean Jahiliyyahko jendeak ere sa'i egiten zuelako han eta esaten zuelako: 'Ez gara al-Bathatik pasako' korrika eginez ez bada.
Imam Bukhari : 3559
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ الْجُعْفِيُّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ أَخْبَرَنَا مُطَرِّفٌ سَمِعْتُ أَبَا السَّفَرِ يَقُولُ سَمِعْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا يَقُولُيَا أَيُّهَا النَّاسُ اسْمَعُوا مِنِّي مَا أَقُولُ لَكُمْ وَأَسْمِعُونِي مَا تَقُولُونَ وَلَا تَذْهَبُوا فَتَقُولُوا قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ مَنْ طَافَ بِالْبَيْتِ فَلْيَطُفْ مِنْ وَرَاءِ الْحِجْرِ وَلَا تَقُولُوا الْحَطِيمُ فَإِنَّ الرَّجُلَ فِي الْجَاهِلِيَّةِ كَانَ يَحْلِفُ فَيُلْقِي سَوْطَهُ أَوْ نَعْلَهُ أَوْ قَوْسَهُ
Esan digu [Abdullah bin Muhammad Al Ju'fik] esan digu [Sufyanek] esan digu [Mutharrifek] esan digula [Abu as Safar] esaten entzun dudala, [Ibn 'Abbas] radliallahu 'anhumak esaten entzun dut: 'Jendeok, entzun zer esango dizuedan eta zer esango didazuen, eta ez joan esatera Ibn 'Abbasek esan duela, Ibn 'Abbasek esan duela. Baitullah-en Kaabaren inguruan Tawaf egiten duenak Hijir-aren atzetik egin beharko luke, eta ez esan al Hathim, lehenago Jahiliyyah garaian norbait zegoelako bere zigorra, sandaliak edo arkua jaurtiz zin egiten zuena'.
Imam Bukhari : 3560
حَدَّثَنَا نُعَيْمُ بْنُ حَمَّادٍ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ عَنْ حُصَيْنٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ مَيْمُونٍ قَالَرَأَيْتُ فِي الْجَاهِلِيَّةِ قِرْدَةً اجْتَمَعَ عَلَيْهَا قِرَدَةٌ قَدْ زَنَتْ فَرَجَمُوهَا فَرَجَمْتُهَا مَعَهُمْ
[Nu'aim bin Hammad]-ek [Husyaim]-engandik [Hushain]-engandik ['Amr bin Maimun]-engandik kontatu zigun, eta honek esan zuen: 'Behin tximino bat ikusi nuen beste tximinoz inguratuta, ezjakintasunaren garaian. Tximinoak adulterioa egin zuen eta beste tximinoek harrika bota zioten - harriekin jaurti zioten - eta nik haiekin bat egin nuen harrika botatzeko'.