Imam Bukhari : 3121
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ صَالِحٍ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ قَالَ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ وَسَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ نَحْنُ أَحَقُّ بِالشَّكِّ مِنْ إِبْرَاهِيمَ إِذْ قَالَ{ رَبِّ أَرِنِي كَيْفَ تُحْيِي الْمَوْتَى قَالَ أَوْ لَمْ تُؤْمِنْ قَالَ بَلَى وَلَكِنْ لِيَطْمَئِنَّ قَلْبِي }وَيَرْحَمُ اللَّهُ لُوطًا لَقَدْ كَانَ يَأْوِي إِلَى رُكْنٍ شَدِيدٍ وَلَوْ لَبِثْتُ فِي السِّجْنِ طُولَ مَا لَبِثَ يُوسُفُ لَأَجَبْتُ الدَّاعِيَ
Esan digu [Ahmad bin Salih]-ek esan digu [Ibnu Wahb]-ek esan didala [Yunus]-i [Ibn Shihab]-i [Abu Salamah bin 'Abdur Rahman]-i [Sa'id bin Al Musayyab]-i [Abu Hurairah radliallahu 'anhu]-i [esan didala Allahren Mezulariak, sallallaahu 'alaihi wasallam-ek, esan zuela: 'Zalantzarako gehiago merezi dugu Ibrahim baino, esan zuenean: -Ene Jauna, erakutsi iezadazu nola ekar ditzakezun hildako izakiak bizira'. Allah-ek dio: 'Ez al zara sinestuna -ez nago ziur oraindik-?' Ibrahim-ek esan zuen; 'Nire bihotza lasaitzeko baino ez dut sinetsi'-. Eta Allah-ek bedeinka dezala Lut 'Alaihissalam profeta, familia sendo batean babestu baita. Eta espetxeratuta eta han denbora batez egon izan banintz, Yusuf 'Alaihissalam profetak bizi izan zuen bezala, noski, berehala beteko nuke askatuko ninduen pertsonaren eskaera'. -QS. Albaqarah 260-.
Imam Bukhari : 3122
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا حَاتِمٌ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي عُبَيْدٍ عَنْ سَلَمَةَ بْنِ الْأَكْوَعِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَمَرَّ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى نَفَرٍ مِنْ أَسْلَمَ يَنْتَضِلُونَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ارْمُوا بَنِي إِسْمَاعِيلَ فَإِنَّ أَبَاكُمْ كَانَ رَامِيًا ارْمُوا وَأَنَا مَعَ بَنِي فُلَانٍ قَالَ فَأَمْسَكَ أَحَدُ الْفَرِيقَيْنِ بِأَيْدِيهِمْ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا لَكُمْ لَا تَرْمُونَ فَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ نَرْمِي وَأَنْتَ مَعَهُمْ قَالَ ارْمُوا وَأَنَا مَعَكُمْ كُلِّكُمْ
Esan digu [Qutaibah bin Sa'idek] [Hatim] [Yazid bin Abi 'Ubaid]-ek [Salamah bin Al Akwa' radiallahu 'anhu]-ek esan zuela: 'Profeta, sallallaahu 'alaihi wasallam, Aslam tribuko hainbat pertsonaren ondotik pasa zen, geziak jotzen trebetasunak erakusten ari zirenak, eta orduan, Allahren Mezulariak, sallallaahu 'alaihi wasallam, esan zuen: 'Arkularitza, Bani Isma'il, zuen arbasoak arkularitzan maisuak zirelako. Arkularitza eta nik Bani Fulanekin praktikatu genuen'. Salamahk esan zuen: 'Orduan, bi taldeetako batek eskuak atzera eutsi zituen -praktikatzeari utzi zion-, eta orduan, sallallaahu'alaihiwasallam Profetak galdetu zuen: 'Zergatik ez duzue arkularitza praktikatzen jarraitzen?'. Haiek erantzun zuten: 'Nola entrenatu beharko genuke zuek haiekin entrenatzen duzun bitartean?'. Beraz, Profetak, sallallaahu'alaihiwasallam, esan zuen: 'Praktikatu, zuekin guztiekin nagoelako'.
Imam Bukhari : 3123
حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ سَمِعَ الْمُعْتَمِرَ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَقِيلَ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ أَكْرَمُ النَّاسِ قَالَ أَكْرَمُهُمْ أَتْقَاهُمْ قَالُوا يَا نَبِيَّ اللَّهِ لَيْسَ عَنْ هَذَا نَسْأَلُكَ قَالَ فَأَكْرَمُ النَّاسِ يُوسُفُ نَبِيُّ اللَّهِ ابْنُ نَبِيِّ اللَّهِ ابْنِ نَبِيِّ اللَّهِ ابْنِ خَلِيلِ اللَّهِ قَالُوا لَيْسَ عَنْ هَذَا نَسْأَلُكَ قَالَ فَعَنْ مَعَادِنِ الْعَرَبِ تَسْأَلُونِي قَالُوا نَعَمْ قَالَ فَخِيَارُكُمْ فِي الْجَاهِلِيَّةِ خِيَارُكُمْ فِي الْإِسْلَامِ إِذَا فَقُهُوا
Ishaq bin Ibrahimek esan digu [Al Mu'tamir] entzun zuela [Ubaidillah]-engandik [Sa'id bin Abi Sa'id Al Maqburiy]-rengandik [Abu Hurairah radliallahu 'anhu]-rengandik esanez: 'Behin, sallallaahu 'alaihi wasallam Profetari galdetu zioten: 'Alaren Mezularia, zein da gizakirik nobleena?'. Hark erantzun zuen: 'Nor da haien artean jainkozaleena?'. Haiek erantzun zuten: 'Alaren Profeta, ez da hori galdetzen ari garena'. Hark esan zuen: 'Orduan, Yusuf Alaren Profeta da, Alaren Profetaren semea, Khalilullah-ren semea -Alaren maitea, Ibrahim 'Alaihissalam-'. Berriro esan zuten: 'Ez da hori galdetu duguna'. Hark esan zuen: 'Zer esan nahi duzue arabiarrei buruz?', esan zuten: 'Bai, noski'. Hark esan zuen: 'Zuen artean onenak Jahiliyyah garaian, garai islamikoan ere onenak ziren, Islama ulertzen bazuten'.
Imam Bukhari : 3124
حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ حَدَّثَنَا أَبُو الزِّنَادِ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يَغْفِرُ اللَّهُ لِلُوطٍ إِنْ كَانَ لَيَأْوِي إِلَى رُكْنٍ شَدِيدٍ
Esan digu [Abu Al Yaman]-ek [Syu'aib]-ek [Abu Az Zanad]-ek [Al A'raj-etik] [Abu Hurairah radliallahu 'anhu]-etik esan digunez, sallallaahu 'alaihi wasallam Profetak esan zuen: 'Alak barkatu egin zion Lut 'Alaihissalam Profeta, familia sendo batean babestu bazen ere'.
Imam Bukhari : 3125
حَدَّثَنَا مَحْمُودٌ حَدَّثَنَا أَبُو أَحْمَدَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ عَنْ الْأَسْوَدِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَقَرَأَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ{ فَهَلْ مِنْ مُدَّكِرٍ }
[Mahmud]-ek esan digu [Abu Ahmad]-ek esan digu [Sufyan]-ek [Abu Ishaq-ek] [Al Aswad]-ek esan duela; 'Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam-ek fahal min muddakir bertsoa irakurri zuen' -'inork hartu al du ikasgairik-' -QS. Alqomar; 15-.
Imam Bukhari : 3126
حَدَّثَنَا الْحُمَيْدِيُّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ زَمْعَةَ قَالَسَمِعْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَذَكَرَ الَّذِي عَقَرَ النَّاقَةَ قَالَ انْتَدَبَ لَهَا رَجُلٌ ذُو عِزٍّ وَمَنَعَةٍ فِي قَوْمِهِ كَأَبِي زَمْعَةَ
Esan digu [Al Humaidiy]-k esan digu [Sufyan]-ek [Hisyam bin 'Urwah]-k [bere aitagandik] ['Abdullah bin Zam'ah-k] esan duela esan duela sallallaahu 'alaihi wasallam Profetak esaten entzun nuela, eta gero gamelu bat hil zuen pertsona bati buruzko istorio bat aipatu zuela. Esan zuen: 'Laster agertuko da bere herriaren artean aintza eta boterea duen pertsona bat, Abu Zam'ah bezala'.
Imam Bukhari : 3127
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مِسْكِينٍ أَبُو الْحَسَنِ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَسَّانَ بْنِ حَيَّانَ أَبُو زَكَرِيَّاءَ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَاأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمَّا نَزَلَ الْحِجْرَ فِي غَزْوَةِ تَبُوكَ أَمَرَهُمْ أَنْ لَا يَشْرَبُوا مِنْ بِئْرِهَا وَلَا يَسْتَقُوا مِنْهَا فَقَالُوا قَدْ عَجَنَّا مِنْهَا وَاسْتَقَيْنَا فَأَمَرَهُمْ أَنْ يَطْرَحُوا ذَلِكَ الْعَجِينَ وَيُهَرِيقُوا ذَلِكَ الْمَاءَوَيُرْوَى عَنْ سَبْرَةَ بْنِ مَعْبَدٍ وَأَبِي الشُّمُوسِ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَرَ بِإِلْقَاءِ الطَّعَامِ وَقَالَ أَبُو ذَرٍّ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ اعْتَجَنَ بِمَائِهِ
Esan digu [Muhammad bin Miskin Abu Al Hasanek] esan digu [Yahya bin Hassan bin Hayyan Abu Zakariya'-k] [Sulaimanek] ['Abdullah bin Dinar-ek] [Ibn 'Umar radliallahu 'anhuma]-ek esan digu: Profeta, sallallaahu 'alaihi wasallam, al-Hijr-en gelditu zela - Thamudak bizi ziren eta suntsitu zituzten mendigune batean - gerran zehar. Tabuk-en, tropei putzutik ez edateko eta urik ez hartzeko agindu zien. 'Urarekin ogia egin dugu eta ura hartu dugu', esan zuten. Beraz, ogia botatzeko eta ura isurtzeko agindu zuen. Eta Sabrah bin Ma'bad eta Abu Asy Shamus-ek kontatu zuten Profeta, sallallaahu 'alaihi wasallam, janaria botatzeko agindu zuela. Eta Abu Dzarr-ek Profeta, sallallaahu 'alaihi wasallam-en esan zuen: 'Hori da putzuko ura erabiliz egindako ogia isurtzea'.
Imam Bukhari : 3128
حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ الْمُنْذِرِ حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ عِيَاضٍ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ نَافِعٍ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا أَخْبَرَهُأَنَّ النَّاسَ نَزَلُوا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَرْضَ ثَمُودَ الْحِجْرَ فَاسْتَقَوْا مِنْ بِئْرِهَا وَاعْتَجَنُوا بِهِ فَأَمَرَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يُهَرِيقُوا مَا اسْتَقَوْا مِنْ بِئْرِهَا وَأَنْ يَعْلِفُوا الْإِبِلَ الْعَجِينَ وَأَمَرَهُمْ أَنْ يَسْتَقُوا مِنْ الْبِئْرِ الَّتِي كَانَتْ تَرِدُهَا النَّاقَةُتَابَعَهُ أُسَامَةُ عَنْ نَافِعٍ
[Ibrahim bin Al Mundzir-ek] [Anas bin 'Iyadl]-ek ['Ubaidullah]-etik [Nafi'-tik] kontatu zigun ['Abdullah bin 'Umar radillallahu 'anhu]-ek jakinarazi ziola pertsona talde bat zegoela - Lagunak - Allahren Mezulariaren sallallaahu 'alaihi wasallam-ekin bidaiatzen ari zirenak, gero al-Hijr-en gelditu zirela, Thamuden lurraldean, gero putzutik ura hartu eta ogi-orea egin zutela, eta Allahren Mezulariak, sallallaahu 'alaihi wasallam-ek, agindu zien putzutik hartutako ura botatzeko eta gameluentzako ogi-orea egiteko, eta gameluek igarotzen zituzten putzuetatik ura hartzeko agindu zien'. Hadith hau [Usamah]-ek [Nafi'-tik] ere jarraitu zuen.
Imam Bukhari : 3129
حَدَّثَنِي مُحَمَّدٌ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ عَنْ مَعْمَرٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ أَخْبَرَنِي سَالِمُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِيهِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمْأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمَّا مَرَّ بِالْحِجْرِ قَالَ لَا تَدْخُلُوا مَسَاكِنَ الَّذِينَ ظَلَمُوا أَنْفُسَهُمْ إِلَّا أَنْ تَكُونُوا بَاكِينَ أَنْ يُصِيبَكُمْ مَا أَصَابَهُمْ ثُمَّ تَقَنَّعَ بِرِدَائِهِ وَهُوَ عَلَى الرَّحْلِ
Esan dit [Muhammadek] ['Abdullahk] [Ma'marrek] [Az Zuhriyk] esan digula [Salim bin 'Abdullahk] [bere aita radiallahu 'anhum]-ek esan didala, sallallaahu 'alaihi wasallam Profetak, al-Hijr zeharkatzen ari zela, esan zuela: "Ez sartu beren buruari kalte egin diotenen egoitzan, negar egin ezean, beldur baita zuek ere haiek jasan zuten hondamendi bera jasango duzuen beldur". Gero, burua eta aurpegia estali zituen zaldi gainean zihoala.
Imam Bukhari : 3130
حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا وَهْبٌ حَدَّثَنَا أَبِي سَمِعْتُ يُونُسَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ أَنَّ ابْنَ عُمَرَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تَدْخُلُوا مَسَاكِنَ الَّذِينَ ظَلَمُوا أَنْفُسَهُمْ إِلَّا أَنْ تَكُونُوا بَاكِينَ أَنْ يُصِيبَكُمْ مِثْلُ مَا أَصَابَهُمْ
Esan didatenez, [Abdullah bin Muhammad] esan digu [Wahbek] esan digu [nire aitak]. [Yunus]-ek [Az Zuhriy]-rengandik [Salim]-engandik entzun dut [Ibn Umarrek] esan zuela. Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam-ek esan zuen: "Ez sartu beren buruari kalte egin diotenen etxera negarrez izan ezik, haiek gertatu zaizkien bezalako hondamendi batek jotzeko beldurrez".
Imam Bukhari : 3131
حَدَّثَنِي عُبَيْدُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ عَنْ أَبِي أُسَامَةَ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ قَالَ أَخْبَرَنِي سَعِيدُ بْنُ أَبِي سَعِيدٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُسُئِلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ أَكْرَمُ النَّاسِ قَالَ أَتْقَاهُمْ لِلَّهِ قَالُوا لَيْسَ عَنْ هَذَا نَسْأَلُكَ قَالَ فَأَكْرَمُ النَّاسِ يُوسُفُ نَبِيُّ اللَّهِ ابْنُ نَبِيِّ اللَّهِ ابْنِ نَبِيِّ اللَّهِ ابْنِ خَلِيلِ اللَّهِ قَالُوا لَيْسَ عَنْ هَذَا نَسْأَلُكَ قَالَ فَعَنْ مَعَادِنِ الْعَرَبِ تَسْأَلُونِي النَّاسُ مَعَادِنُ خِيَارُهُمْ فِي الْجَاهِلِيَّةِ خِيَارُهُمْ فِي الْإِسْلَامِ إِذَا فَقُهُواحَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ سَلَامٍ أَخْبَرَنَا عَبْدَةُ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ سَعِيدٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِهَذَا
Esan dit ['Ubaid bin Isma'il]-ek [Abu Usamah-ek] esan didala, esan dit [Sa'id bin Abi Sa'id]-ek [Abu Hurairah radliallahu 'anhu]-ek; 'Alaren Mezulariari, sallallaahu 'alaihi wasallam-i, behin galdetu zioten: 'Nor da gizaki nobleena?'. Hark erantzun zuen: 'Alarekiko debotoenak'. Haiek erantzun zuten: 'Ez da hori galdetu genuena'. Hark esan zuen: 'Orduan, gizaki nobleena Yusuf da, Alaren Profeta, Ala Profetaren semea, Khalilullah-ren semea -Alaren maitea, Ibrahim 'Alaihissalam-'. Berriro esan zuten: 'Ez da hori galdetu genuena'. Hark esan zuen: 'Zer esan nahi duzu arabiarrei buruz? Arabiarren artean zeuden pertsonak ziren onenak Jahiliyyah garaian eta onenak ziren Islamiar garaian Islama ulertzen bazuten'. Esan didate [Muhammad bin Salam]-ek ['Abdah]-engandik ['Ubaidullah-engandik] [Sa'id-engandik] [Abu Hurairah radliallahu 'anhu]-engandik, sallallaahu 'alaihi wasallam profetarengandik, honelako hadith batekin esan digula.
Imam Bukhari : 3132
حَدَّثَنَا بَدَلُ بْنُ الْمُحَبَّرِ أَخْبَرَنَا شُعْبَةُ عَنْ سَعْدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ قَالَ سَمِعْتُ عُرْوَةَ بْنَ الزُّبَيْرِ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَاأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَهَا مُرِي أَبَا بَكْرٍ يُصَلِّي بِالنَّاسِ قَالَتْ إِنَّهُ رَجُلٌ أَسِيفٌ مَتَى يَقُمْ مَقَامَكَ رَقَّ فَعَادَ فَعَادَتْ قَالَ شُعْبَةُ فَقَالَ فِي الثَّالِثَةِ أَوْ الرَّابِعَةِ إِنَّكُنَّ صَوَاحِبُ يُوسُفَ مُرُوا أَبَا بَكْرٍ
[Badal bin Al Muhabbar]-ek [Syu'bah-ek] [Sa'ad bin Ibrahim-ek] esan zigun esan zuela ['Urwah bin Az Zubair]-ek ['Aisyah radliallahu 'anha]-rengandik entzun nuela Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam-ek esan ziola: 'Abu Bakr-i agindu iezaiozu jendearekin otoitza gidatzeko'. 'Aisyah radiallahu 'anha-k esan zuen; 'Abu Bakr pertsona sentibera da - negar egitea gustatzen zaio Korana irakurtzean - jendea otoitzean gidatzen bere lekua hartzen badu'. Beraz, berriro agindu zuen 'Aisyah radiallahu 'anha' eta era berean 'Aisyah radliallahu 'anha-k berriro arrazoiak adierazi zituen. Shu'bah-ek esan zuen; 'Orduan, hirugarren edo laugarren aldiz esan zuen: 'Yusuf-en emaztea bezalakoa zara - Zulaekha -. Agindu Abu Bakr-i otoitza gidatzeko!'.
Imam Bukhari : 3133
حَدَّثَنَا الرَّبِيعُ بْنُ يَحْيَى الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا زَائِدَةُ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ عَنْ أَبِي بُرْدَةَ بْنِ أَبِي مُوسَى عَنْ أَبِيهِ قَالَمَرِضَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ مُرُوا أَبَا بَكْرٍ فَلْيُصَلِّ بِالنَّاسِ فَقَالَتْ عَائِشَةُ إِنَّ أَبَا بَكْرٍ رَجُلٌ كَذَا فَقَالَ مِثْلَهُ فَقَالَتْ مِثْلَهُ فَقَالَ مُرُوا أَبَا بَكْرٍ فَإِنَّكُنَّ صَوَاحِبُ يُوسُفَ فَأَمَّ أَبُو بَكْرٍ فِي حَيَاةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَوَقَالَ حُسَيْنٌ عَنْ زَائِدَةَ رَجُلٌ رَقِيقٌ
Esan digu [ar-Rabi' bin Yaha Al Bashriyk] [Za'idah]-k ['Abdul Malik bin 'umair]-engandik [Abu Burdah bin Abi Musa]-k [bere aitak] esan zuela: 'Profeta, sallallaahu 'alaihi wasallam, gaixorik zegoenean, esan zuen: 'Agindu Abu Bakr jendearekin otoitza gidatzeko'. 'Aisyah radiallahu 'anha-k esan zuen: "Abu Bakr jende mota horietako bat zen". Beraz, lehen bezala agindu zuen, eta 'Aisyah radiallahu 'anha-k lehen bezala erantzun zuen. Gero berriro esan zuen: 'Agindu Abu Bakr, Yusuf-en emaztea bezalakoa zara -Zulaekha-'. Beraz, Abu Bakr otoitz-burua izan zen Profeta, sallallaahu 'alaihi wasallam, bizi zen bitartean. Eta [Husainek] [Za'idah]-tik esan zuen: 'Abu Bakr gizon jatorra zen'.
Imam Bukhari : 3134
حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ حَدَّثَنَا أَبُو الزِّنَادِ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اللَّهُمَّ أَنْجِ عَيَّاشَ بْنَ أَبِي رَبِيعَةَ اللَّهُمَّ أَنْجِ سَلَمَةَ بْنَ هِشَامٍ اللَّهُمَّ أَنْجِ الْوَلِيدَ بْنَ الْوَلِيدِ اللَّهُمَّ أَنْجِ الْمُسْتَضْعَفِينَ مِنْ الْمُؤْمِنِينَ اللَّهُمَّ اشْدُدْ وَطْأَتَكَ عَلَى مُضَرَ اللَّهُمَّ اجْعَلْهَا سِنِينَ كَسِنِي يُوسُفَ
Esan digu [Abu Al Yaman] esan digu [Syu'aib] esan digu [Abu Az Zanad] [Al A'raj] from [Abu Hurairah radliallahu 'anhu] esan digu; Allah-ren Messenger 'alaihi wasallam-ek otoitz egin zuen: 'ALLOOHUMMA ANJI 'AYYASY BIN RABI'AH, ALLOOHUMMA ANJI SALAMATA BIN HISHAM, ALLOOHUMMA ANJI ALWALIDA BIN ALWALID, ALLOOHUMMA ANJILMUSTADH'AFIINA MINAL ALLOUDOHMINAY', ALLOOHUMMA ANJI ALWALIDA BIN ALWALID, ALLOOHUMMA ANJILMUSTADH'AFIINA MINAL ALLOUDOHMINIAL' MUDHARR, ALLOOHUMMAJ'ALHAA SINIINA KASINII YUUSUFA 'O Allah, gorde 'Ayyasy bin Abu Rabi'ah. Ala, salbatu Salamah bin Hisham. Ala, salbatu Al Walid bin Al Walid. O Ala, salbatu fededun talde ahula. O Ala, ezarri Zure zigorraren larritasuna Mudlarrei eta egin haientzat duzun zigorra Yusuf Profetaren garaian gertatu zen gosetearen antzeko gosete baten itxura izan dadin.
Imam Bukhari : 3135
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ أَسْمَاءَ هُوَ ابْنُ أَخِي جُوَيْرِيَةَ حَدَّثَنَا جُوَيْرِيَةُ بْنُ أَسْمَاءَ عَنْ مَالِكٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ أَنَّ سَعِيدَ بْنَ الْمُسَيَّبِ وَأَبَا عُبَيْدٍ أَخْبَرَاهُ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَرْحَمُ اللَّهُ لُوطًا لَقَدْ كَانَ يَأْوِي إِلَى رُكْنٍ شَدِيدٍ وَلَوْ لَبِثْتُ فِي السِّجْنِ مَا لَبِثَ يُوسُفُ ثُمَّ أَتَانِي الدَّاعِي لَأَجَبْتُهُ
Esan digu ['Abdullah bin Muhammad bin Asma', bere anaia Juwairiyahren semea da] [Juwairiyah bin Asma'-k [Malik]-engandik [Az Zuhriy]-tik esan digu [Sa'id bin Al Musayyab] eta [Abu 'Ubaid]-ek [Abu Hurairah radliallahu 'anhu]-rengandik jakinarazi dutela: Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam-ek esan zuen: 'Alak erruki izan dezala Lut 'Alaihissalam profetarekin, familia sendo batean babestu baita. Eta denbora batez espetxeratu eta han egon izan banintz, Yusuf 'Alaihissalam profetak bizi izan zuen bezala, norbait deituz etorriko balitz, noski, berehala beteko nuke deitu ninduen pertsonaren eskaera'.
Imam Bukhari : 3136
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَلَامٍ أَخْبَرَنَا ابْنُ فُضَيْلٍ حَدَّثَنَا حُصَيْنٌ عَنْ شَقِيقٍ عَنْ مَسْرُوقٍ قَالَ سَأَلْتُ أُمَّ رُومَانَ وَهِيَ أُمُّ عَائِشَةَ عَمَّا قِيلَ فِيهَا مَا قِيلَ قَالَتْبَيْنَمَا أَنَا مَعَ عَائِشَةَ جَالِسَتَانِ إِذْ وَلَجَتْ عَلَيْنَا امْرَأَةٌ مِنْ الْأَنْصَارِ وَهِيَ تَقُولُ فَعَلَ اللَّهُ بِفُلَانٍ وَفَعَلَ قَالَتْ فَقُلْتُ لِمَ قَالَتْ إِنَّهُ نَمَى ذِكْرَ الْحَدِيثِ فَقَالَتْ عَائِشَةُ أَيُّ حَدِيثٍ فَأَخْبَرَتْهَا قَالَتْ فَسَمِعَهُ أَبُو بَكْرٍ وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَتْ نَعَمْ فَخَرَّتْ مَغْشِيًّا عَلَيْهَا فَمَا أَفَاقَتْ إِلَّا وَعَلَيْهَا حُمَّى بِنَافِضٍ فَجَاءَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ مَا لِهَذِهِ قُلْتُ حُمَّى أَخَذَتْهَا مِنْ أَجْلِ حَدِيثٍ تُحُدِّثَ بِهِ فَقَعَدَتْ فَقَالَتْ وَاللَّهِ لَئِنْ حَلَفْتُ لَا تُصَدِّقُونِي وَلَئِنْ اعْتَذَرْتُ لَا تَعْذِرُونِي فَمَثَلِي وَمَثَلُكُمْ كَمَثَلِ يَعْقُوبَ وَبَنِيهِ فَاللَّهُ الْمُسْتَعَانُ عَلَى مَا تَصِفُونَ فَانْصَرَفَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَنْزَلَ اللَّهُ مَا أَنْزَلَ فَأَخْبَرَهَا فَقَالَتْ بِحَمْدِ اللَّهِ لَا بِحَمْدِ أَحَدٍ
[Muhammad bin Salam]-ek esan zigun [Ibn Fudlail-ek] [Hushain]-ek [Syaqiq-etik] [Masruq-etik] esan zuela: '[Ummu Rumani] galdetu nion, bera da 'Aisyah radiallahu 'anharen ama, jendeak 'Aisyah radiallahu 'anhari buruz eztabaidatzen ari zenari buruz -bere aurkako kalumniak zeudenean-. Umm Rumanek esan zuen: ''Aisyah radiallahu 'anharekin eserita nengoela, bat-batean Ansarreko emakume bat etorri zitzaigun eta esan zigun: 'Ala-k honelakoarekin joka dezala'. Umm Rumanek esan zuen; 'Zer gertatzen ari da?' galdetu nuen. Emakumeak esan zuen: 'Pertsona horrek gertaerak aipatzen parte hartu du -kalumniak-'. Orduan 'Aisyah radiallahu 'anhak galdetu zuen: 'Zein gertaera?'. Beraz, emakumeak gertatu zitzaiona kontatu zuen. Orduan 'Aisyah radiallahu 'anhak berriro galdetu zuen; «Entzun al zuten Abu Bakr-ek eta Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam-ek?». Emakumeak esan zuen: «Bai». Berehala, Aisyah, Ala pozik egon bedi berarekin, konortea galdu zuen eta konortea galdu zuen, baina sukarra jaitsi ondoren. Orduan, Profeta, sallallaahu 'alaihi wasallam, etorri zen eta galdetu zuen: «Zer gaixotasunez du?». Nik erantzun nion: «Sukarrez gaixo dago kalumnia gertakariagatik - hau da, Shafwan-ekin harreman bat zuela esaten zen zurrumurru faltsua -. Orduan, Aisyah radiallahu 'anha eseri eta esan zuen: «Alaren izenean, zin egin banu ere ez zenidake sinetsiko, eta aitzakia bat eman banu ere ez zenuke onartuko. Beraz, niretzat zure eta nire arteko gertakari hau Ya'qub 'Alaihissalam Profetaren eta bere seme-alaben gertakariaren antzekoa da, -esan zutenak-: «Eta Ala bakarrik da laguntza eskatzeko lekua esaten duzunagatik». Orduan, Profeta, sallallaahu 'alaihi wasallam, alde egin zuen eta Ala-k bere hitza bidali zuen. Orduan 'Aisyah radiallahu 'anha jakinarazi zion. 'Aisyah radiallahu 'anha esan zuen; 'Laudorio guztiekin Ala eta inori laudoriorik gabe'.
Imam Bukhari : 3137
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ بُكَيْرٍ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ عُقَيْلٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ أَنَّهُ سَأَلَ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا زَوْجَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَأَرَأَيْتِ قَوْلَهُ{ حَتَّى إِذَا اسْتَيْأَسَ الرُّسُلُ وَظَنُّوا أَنَّهُمْ قَدْ كُذِّبُوا }أَوْ{ كُذِبُوا }قَالَتْ بَلْ كَذَّبَهُمْ قَوْمُهُمْ فَقُلْتُ وَاللَّهِ لَقَدْ اسْتَيْقَنُوا أَنَّ قَوْمَهُمْ كَذَّبُوهُمْ وَمَا هُوَ بِالظَّنِّ فَقَالَتْ يَا عُرَيَّةُ لَقَدْ اسْتَيْقَنُوا بِذَلِكَ قُلْتُ فَلَعَلَّهَا أَوْ{ كُذِبُوا }قَالَتْ مَعَاذَ اللَّهِ لَمْ تَكُنِ الرُّسُلُ تَظُنُّ ذَلِكَ بِرَبِّهَا وَأَمَّا هَذِهِ الْآيَةُ قَالَتْ هُمْ أَتْبَاعُ الرُّسُلِ الَّذِينَ آمَنُوا بِرَبِّهِمْ وَصَدَّقُوهُمْ وَطَالَ عَلَيْهِمْ الْبَلَاءُ وَاسْتَأْخَرَ عَنْهُمْ النَّصْرُ حَتَّى إِذَا اسْتَيْأَسَتْ مِمَّنْ كَذَّبَهُمْ مِنْ قَوْمِهِمْ وَظَنُّوا أَنَّ أَتْبَاعَهُمْ كَذَّبُوهُمْ جَاءَهُمْ نَصْرُ اللَّهِقَالَ أَبُو عَبْد اللَّهِ{ اسْتَيْأَسُوا }اسْتَفْعَلُوا مِنْ يَئِسْتُ{ مِنْهُ }مِنْ يُوسُفَ{ لَا تَيْأَسُوا مِنْ رَوْحِ اللَّهِ }مَعْنَاهُ الرَّجَاءُ
Esan digu [Yahya bin Bukair-ek] [Al Laits] ['Uqail-etik] esan digu [Ibn Shihab-ek] esan didala ['Urwah-ek] behin galdetu ziola ['Aisyah radiallahu 'anha], sallallaahu 'alaihi wasallam Profetaren emazteari: 'Zer iruditzen zaizu Allahren hitzari buruz QS Yusuf 110. bertsoan, hau da, -'Beraz, Mezulariak ez badute itxaropenik gehiago -beren herriaren fedeari buruz- eta gezurra esanez akusatu dituztela susmatzen badute -kudzdzibuu, dzal bertasydid letra- edo -dilied, kudzibuu, dzal ez bertasydid-'. 'Aisyah radiallahu 'anha-k esan zuen: 'Izan ere, egia da apostoluei beren herriak gezurra esan ziela'. Nik diot: 'Alaren izenean, benetan konbentzituta daude beren herriak gezurra esanez akusatzen dituela, beraz, zer esan nahi du aurreiritziak bertso horretan?'. 'Aisyah radiallahu 'anhak esan zuen; 'Oi 'Urwah, Mezulariak ziur zeuden gezurra esango zietela'. Nik esan nuen; 'Ea hala den. Edo susmatzen al dute gezurra esan dietela?'. 'Aisyah radiallahu 'anhak esan zuen; 'Ala da Babesleena. Izan ere, Apostoluek ez zuten aurreiritzirik beren Jaunaren aurka. Bertso hau, esan zuen; 'Hau denbora luzez probetan egon ziren eta laguntza oraindik ez zen etorri, beraz, batzuek gezurra esan zien pertsonaz etsi zutenean eta bere jarraitzaileek bere profeta izatea ukatuko ez zutenean, orduan Jainkoaren laguntza etorri zen'. Abu 'Abdullah Al Bukhariyk esan zuen; 'Isstay'asuu hitzak istaf'aluu esaldi eredua jarraitzen du, yaistu hitzetik datorrena. Yusuf laa tai'asuu mir rauhillah Surah-en - ez etsi Alaren errukiaz - esanahia beti erregea - itxaropena - lehenik jartzea da.
Imam Bukhari : 3138
أَخْبَرَنِي عَبْدَةُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ ابْنِ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَاعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْكَرِيمُ ابْنُ الْكَرِيمِ ابْنِ الْكَرِيمِ ابْنِ الْكَرِيمِ يُوسُفُ بْنُ يَعْقُوبَ بْنِ إِسْحَاقَ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَلَيْهِمْ السَّلَام
['Abdah]-ek ['Abdush Shamad] esan digula jakinarazi didate ['Abdur Rahman-ek] [bere aita]-k [Ibn 'Umar radliallahu 'anhuma]-ek esan duela, sallallaahu 'alaihi wasallam profetak esan zuenez: 'Pertsona noble bat, pertsona noble baten semea, pertsona noble baten semea, pertsona noble baten semea Yusuf bin Ya'qub bin Ishaq bin Ibrahim ASm da'.
Imam Bukhari : 3139
حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ مَنْصُورٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ ابْنِ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَاعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ الْكَرِيمُ ابْنُ الْكَرِيمِ ابْنِ الْكَرِيمِ ابْنِ الْكَرِيمِ يُوسُفُ بْنُ يَعْقُوبَ بْنِ إِسْحَاقَ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَلَيْهِمْ السَّلَام
Esan digu [Ishaq bin Manshurrek] esan digu ['Abdush Shamadek] esan digu ['Abdur Rahman bin 'Abdullahk] [bere aitagandik] [Ibn 'Umar radliallahu 'anhuma]gandik, sallallaahu 'alaihi wasallam Profetak esan zuela: 'Pertsona noble bat, pertsona noble baten semea, pertsona noble baten semea, pertsona noble baten semea Yusuf bin Ya'qub bin Ishaq bin Ibrahim 'Alaihissalam' da.
Imam Bukhari : 3140
حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ الْجُعْفِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ هَمَّامٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ بَيْنَمَا أَيُّوبُ يَغْتَسِلُ عُرْيَانًا خَرَّ عَلَيْهِ رِجْلُ جَرَادٍ مِنْ ذَهَبٍ فَجَعَلَ يَحْثِي فِي ثَوْبِهِ فَنَادَاهُ رَبُّهُ يَا أَيُّوبُ أَلَمْ أَكُنْ أَغْنَيْتُكَ عَمَّا تَرَى قَالَ بَلَى يَا رَبِّ وَلَكِنْ لَا غِنَى لِي عَنْ بَرَكَتِكَ
Esan dit ['Abdullah bin Muhammad Al Ju'fiy]-k esan digula ['Abdur Razzaq]-ek [Ma'marrek] [Hammam]-etik [Abu Hurairah radliallahu 'anha]-tik, sallallaahu 'alaihi wasallam profetak esan zuenez: 'Ayub 'Alaihissalam profeta biluzik bainatzen ari zela, bat-batean urrezko matxinsalto baten hankak erori ziren eta Ayyubek eskuarekin hartu eta bere arroparen barruan sartu zuen. Orduan, bere Jaunak dei egin zion: 'Ayyub, ez zaitut ase ikusi berri duzunarekin?'. Jobek erantzun zion: 'Hori da, Jauna. Baina ez dut inoiz zure bedeinkapenik izango'.