Revert to Islam, click here
ISLAM AL-HAQ: QURAN & HADITH
(The True Islam)
Free Download / Download

Imam Bukhari (الامام البخاري) - 7008 Hadith

Hadith

Imam Bukhari : 181

حَدَّثَنَا آدَمُ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ حَدَّثَنَا الْحَكَمُ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا جُحَيْفَةَ يَقُولُخَرَجَ عَلَيْنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِالْهَاجِرَةِ فَأُتِيَ بِوَضُوءٍ فَتَوَضَّأَ فَجَعَلَ النَّاسُ يَأْخُذُونَ مِنْ فَضْلِ وَضُوئِهِ فَيَتَمَسَّحُونَ بِهِ فَصَلَّى النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الظُّهْرَ رَكْعَتَيْنِ وَالْعَصْرَ رَكْعَتَيْنِ وَبَيْنَ يَدَيْهِ عَنَزَةٌوَقَالَ أَبُو مُوسَى دَعَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِقَدَحٍ فِيهِ مَاءٌ فَغَسَلَ يَدَيْهِ وَوَجْهَهُ فِيهِ وَمَجَّ فِيهِ ثُمَّ قَالَ لَهُمَا اشْرَبَا مِنْهُ وَأَفْرِغَا عَلَى وُجُوهِكُمَا وَنُحُورِكُمَا

Atwebele [Adamu] atile, atushimikile [Syu’bah] atile, atushimikile [Al Hakam] atile, Inshita imo naumfwile [Abu Juhaifah] atile, ‘Umutumwa wa kwa Lesa inshita imo afumine kuli ifwe mu kukaba kwa pa kati ka kasuba. Lyene balemupeela amenshi ya kusamba ukufikila apwisha ukusamba, abantu lyene balepoka amenshi yakwe aya kusamba ayashala no kuyapukuta. Lyena Kasesema apepele ama raka yabili aya mapepo ya kasuba na ma raka yabili aya mapepo ya Asr ilyo akafumo akanono kabikwe pa ntanshi yakwe. Abu Musa atile, ‘Kasesema aipwishe icipe icaiswilemo amenshi, lyene asamba ku minwe yakwe ne cinso muli ci, lyena akumya amenshi ku kuyapaala ilyo alelanda kuli bonse babili -Abu Musa na Bilal-: ‘Mweneni muli ci no kucipaka pa menso yenu yonse yabili na pa nshingo.’

Hadith

Imam Bukhari : 182

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ قَالَ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ صَالِحٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ أَخْبَرَنِي مَحْمُودُ بْنُ الرَّبِيعِ قَالَوَهُوَ الَّذِي مَجَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي وَجْهِهِ وَهُوَ غُلَامٌ مِنْ بِئْرِهِمْوَقَالَ عُرْوَةُ عَنْ الْمِسْوَرِ وَغَيْرِهِ يُصَدِّقُ كُلُّ وَاحِدٍ مِنْهُمَا صَاحِبَهُ وَإِذَا تَوَضَّأَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَادُوا يَقْتَتِلُونَ عَلَى وَضُوئِهِ

Atile [‘Ali bin ‘Abdullah’] atile, atwebele [‘Ya’qub bin Ibrahim bin Sa’d] atile, atwebele [tata] ukufuma kuli [Salih] ukufuma kuli [Ibn Shihab] atile, [Mahmud bin Ar Rabi’] alishimikile kuli ine, atile, ‘E ulya uo Lesa abe pali wene (Messea) apaalwa pa cinso cakwe ilyo ali umwaice ukufuma ku cishima cabo’. Kabili 'Urwah alandilepo ukufuma kuli Al Miswar, kabili Ukulunda pali wene - umo umo uwa bene ashininkishe umo na umbi -, ukuti ilyo Kasesema acitile ukusamba, mupepi no kulwana pa cipe cabomfiwe ku kusamba kwakwe'.

Hadith

Imam Bukhari : 183

بَاب حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ يُونُسَ قَالَ حَدَّثَنَا حَاتِمُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ عَنْ الْجَعْدِ قَالَ سَمِعْتُ السَّائِبَ بْنَ يَزِيدَ يَقُولُذَهَبَتْ بِي خَالَتِي إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ ابْنَ أُخْتِي وَجِعٌ فَمَسَحَ رَأْسِي وَدَعَا لِي بِالْبَرَكَةِ ثُمَّ تَوَضَّأَ فَشَرِبْتُ مِنْ وَضُوئِهِ ثُمَّ قُمْتُ خَلْفَ ظَهْرِهِ فَنَظَرْتُ إِلَى خَاتَمِ النُّبُوَّةِ بَيْنَ كَتِفَيْهِ مِثْلَ زِرِّ الْحَجَلَةِ

Icipandwa. Caebelwe kuli ifwe [‘Abdurrahman bin Yunus] atile, caebelwe kuli ifwe [‘Hatim bin Isma’il] ukufuma kuli [Al Ja’d] atile, Naumfwile [Nga fintu Sa’ib bin Yazid] atile, ‘Banyinakulu baile na ine kuli Kasesema, lyene umutumwa wandi atile, ‘O.’ E ico Kasesema alibikile umutwe wandi no kulomba amapaalo kuli ine. Lyena alisambile, e co nalenwa amenshi yashele ukufuma ku kusamba kwakwe, lyena naiminine pa numa yakwe ukufikila namwene icimanyililo ca busesemo icalinga ubukulu bwa nkoko ya cipupu pa cifuba cakwe.’

Hadith

Imam Bukhari : 184

حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ قَالَ حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ يَحْيَى عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ زَيْدٍأَنَّهُ أَفْرَغَ مِنْ الْإِنَاءِ عَلَى يَدَيْهِ فَغَسَلَهُمَا ثُمَّ غَسَلَ أَوْ مَضْمَضَ وَاسْتَنْشَقَ مِنْ كَفَّةٍ وَاحِدَةٍ فَفَعَلَ ذَلِكَ ثَلَاثًا فَغَسَلَ يَدَيْهِ إِلَى الْمِرْفَقَيْنِ مَرَّتَيْنِ مَرَّتَيْنِ وَمَسَحَ بِرَأْسِهِ مَا أَقْبَلَ وَمَا أَدْبَرَ وَغَسَلَ رِجْلَيْهِ إِلَى الْكَعْبَيْنِ ثُمَّ قَالَ هَكَذَا وُضُوءُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ

Atwebele [Musaddad] atile, atwebele [Khalid bin ‘Abdullah] atwebele [‘Amru bin Yahya] ukufuma kuli [wishi] ukufuma kuli [‘Abdullah bin Zaid], ukuti apongolwele amenshi ukufuma mu cipe ca kufimbapo amenshi mu cipimo ca kuboko kwakwe kabili lyene ayasamba, nelyo ukusamba amenshi yakwe mu cipimo ca kuboko kwakwe. Acitile ifi imiku itatu. Lyene asambile amaboko yakwe ukufika ku fipimo imiku ibili. Lyena ukufuuta umutwe wakwe ne minwe yakwe no kuukokola - ku numa ya mutwe wakwe - lyena ukubweseshamo umuku umo, lyena ukusamba amakasa yakwe ukufika ku nkonkoni. Pa numa ya ico atile, ‘Uko e kusamba kwa Mutumwa wa kwa Lesa’.

Hadith

Imam Bukhari : 185

حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ قَالَ حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ قَالَ حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ يَحْيَى عَنْ أَبِيهِ قَالَشَهِدْتُ عَمْرَو بْنَ أَبِي حَسَنٍ سَأَلَ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ زَيْدٍ عَنْ وُضُوءِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَدَعَا بِتَوْرٍ مِنْ مَاءٍ فَتَوَضَّأَ لَهُمْ فَكَفَأَ عَلَى يَدَيْهِ فَغَسَلَهُمَا ثَلَاثًا ثُمَّ أَدْخَلَ يَدَهُ فِي الْإِنَاءِ فَمَضْمَضَ وَاسْتَنْشَقَ وَاسْتَنْثَرَ ثَلَاثًا بِثَلَاثِ غَرَفَاتٍ مِنْ مَاءٍ ثُمَّ أَدْخَلَ يَدَهُ فِي الْإِنَاءِ فَغَسَلَ وَجْهَهُ ثَلَاثًا ثُمَّ أَدْخَلَ يَدَهُ فِي الْإِنَاءِ فَغَسَلَ يَدَيْهِ إِلَى الْمِرْفَقَيْنِ مَرَّتَيْنِ مَرَّتَيْنِ ثُمَّ أَدْخَلَ يَدَهُ فِي الْإِنَاءِ فَمَسَحَ بِرَأْسِهِ فَأَقْبَلَ بِيَدَيْهِ وَأَدْبَرَ بِهِمَا ثُمَّ أَدْخَلَ يَدَهُ فِي الْإِنَاءِ فَغَسَلَ رِجْلَيْهِو حَدَّثَنَا مُوسَى قَالَ حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ قَالَ مَسَحَ رَأْسَهُ مَرَّةً

Atile [Sulaiman bin Harb] atile, atile [Wuhhaib] ukufuma kuli [‘Amru bin Yahya] ukufuma kuli [wishi] atile; Inshita imo namwene Amru bin Abu Hasan aleipusha [Abdullah bin Zaid] pa lwa kusamba kwa kwa Kasesema. Abdullah lyene aipwishe icipe icaiswilemo amenshi, lyena abalangishe ifyo balingile ukusamba kwa kwa Kasesema. Lyene atendeke ukupongolwela amenshi ukufuma mu cipe mu minwe yakwe no kuyasamba imiku itatu. Lyene abikile ukuboko kwakwe mu cipe, lyene asamba akanwa, lyene abikile amenshi mu mpumi yakwe no kuyafuuta na kabili no kufimba imiku itatu. Lyene abikile iminwe yakwe mu cipe no kusamba ku cinso imiku itatu, lyene abikile iminwe yakwe mu cipe no kusamba iminwe ukufika ku fipimo imiku ibili. Lyena abikile iminwe yakwe mu cipe no kufimba umutwe wakwe ne minwe yakwe, atendekele ukufuma ku ntanshi ukuya ku numa lyena abwelele na kabili -ukulola ku ntanshi-, lyena abikile iminwe yakwe mu cipe no kusamba amakasa yakwe.' Kabili caliba icapalana na ifwe [Mose] atile, caliba icapalana na ifwe [Wuhaib] atile, ‘Alipumine umutwe wakwe umuku umo’.

Hadith

Imam Bukhari : 186

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ قَالَ أَخْبَرَنَا مَالِكٌ عَنْ نَافِعٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ أَنَّهُ قَالَكَانَ الرِّجَالُ وَالنِّسَاءُ يَتَوَضَّئُونَ فِي زَمَانِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَمِيعًا

Calishimikilwe kuli ifwe [‘Abdullah bin Yusuf] atile, cashimikilwe kuli ifwe [‘Malik] ukufuma kuli [Nafi’] ukufuma kuli [‘Abdullah bin ‘Umar], ukuti atile, ‘Mu nshita ya kwa Kasesema, abaume na banakashi bonse balelomba ukusambilishiwa ukusamba’.

Hadith

Imam Bukhari : 187

حَدَّثَنَا أَبُو الْوَلِيدِ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْمُنْكَدِرِ قَالَ سَمِعْتُ جَابِرًا يَقُولُجَاءَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَعُودُنِي وَأَنَا مَرِيضٌ لَا أَعْقِلُ فَتَوَضَّأَ وَصَبَّ عَلَيَّ مِنْ وَضُوئِهِ فَعَقَلْتُ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ لِمَنْ الْمِيرَاثُ إِنَّمَا يَرِثُنِي كَلَالَةٌ فَنَزَلَتْ آيَةُ الْفَرَائِضِ

Caebelwe kuli ifwe [Abu Al Walid] atile, caebelwe kuli ifwe [Syu’bah] ukufuma kuli [Muhammad bin Al Munkadir] atile, ‘Naumfwile [Jabir] alelanda ukuti, ‘Umutumwa wa kwa Lesa aishile kuntandalila ilyo nalwele icalengele ukuti nshaishibe ifya kucita. Kasesema lyena alisambile no kupongolwela amenshi yashele ukufuma ku kusamba kwakwe ukufikila nabwelele ku mano. Na lyene naipusha ukuti, ‘O Mutumwa wa kwa Lesa, ni kuli nani ici cishilano? Pa mulandu wa kuti nshapyana kalalah -nshakwata abana-? ' lyena icikomo pa lwa bupyani caishile panshi'.

Hadith

Imam Bukhari : 188

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُنِيرٍ سَمِعَ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ بَكْرٍ قَالَ حَدَّثَنَا حُمَيْدٌ عَنْ أَنَسٍ قَالَحَضَرَتْ الصَّلَاةُ فَقَامَ مَنْ كَانَ قَرِيبَ الدَّارِ إِلَى أَهْلِهِ وَبَقِيَ قَوْمٌ فَأُتِيَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِخْضَبٍ مِنْ حِجَارَةٍ فِيهِ مَاءٌ فَصَغُرَ الْمِخْضَبُ أَنْ يَبْسُطَ فِيهِ كَفَّهُ فَتَوَضَّأَ الْقَوْمُ كُلُّهُمْ قُلْنَا كَمْ كُنْتُمْ قَالَ ثَمَانِينَ وَزِيَادَةً

Caebelwe kuli ifwe ukuti [Abdullah bin Munir] aumfwile [‘Abdullah bin Munir] alelanda, caebelwe kuli ifwe [Humaid] ukufuma kuli [Anas] atile, ‘Inshita ya kupepa naifika, pantu abo abakwata amayanda ayapalamisha baleya ku ŋanda ku kusamba, lintu bambi bacili mu mosque. Lyene akabokoshi akanono akapangwa ku miti kapeelwe kuli Kasesema. Lelo, icipe tacafikilepo ku cipimo ca kuboko kwakwe ukufikapo, eico abantu bonse balesamba - ukufuma ku minwe yakwe - bonse.' Lyene twaipwishe ukuti, ‘Ni banga pali imwe mwalipo pali ilya nshita?’ Anas ayaswike ati, ‘Abantu ukucila pali amakumi cinekonsekonse’.

Hadith

Imam Bukhari : 189

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ بُرَيْدٍ عَنْ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَىأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ دَعَا بِقَدَحٍ فِيهِ مَاءٌ فَغَسَلَ يَدَيْهِ وَوَجْهَهُ فِيهِ وَمَجَّ فِيهِ

Catusoselwe [Muhammad bin Al 'Ala`] atile, catushimikilwe kuli [Abu Usamah] ukufuma kuli [Buraid] ukufuma kuli [Abu Burdah] ukufuma kuli [Abu Musa], ukuti Kasesema saw.

Hadith

Imam Bukhari : 190

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ يُونُسَ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ أَبِي سَلَمَةَ قَالَ حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ يَحْيَى عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ زَيْدٍ قَالَأَتَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَخْرَجْنَا لَهُ مَاءً فِي تَوْرٍ مِنْ صُفْرٍ فَتَوَضَّأَ فَغَسَلَ وَجْهَهُ ثَلَاثًا وَيَدَيْهِ مَرَّتَيْنِ مَرَّتَيْنِ وَمَسَحَ بِرَأْسِهِ فَأَقْبَلَ بِهِ وَأَدْبَرَ وَغَسَلَ رِجْلَيْهِ

Atwebele [Ahmad bin Yunus] atile, atwebele [Abdul Aziz bin Abu Salamah] atile, atwebele [Amru bin Yahya] ukufuma kuli [wishi] ukufuma kuli [Abdullah bin Zaid] atile, ‘Umutumwa wa kwa Lesa mu bwato bwaishile. Lyene alecita ukusamba; ukusamba ku cinso imiku itatu, lyene ukusamba ku minwe imiku ibili, lyena ukufuuta umutwe wakwe ukutendeka ukufuma ku ntanshi ukuya ku numa no kuubwesesha ku ntanshi. Lyene asamba amakasa yakwe’.

Hadith

Imam Bukhari : 191

حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ قَالَ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ أَنَّ عَائِشَةَ قَالَتْلَمَّا ثَقُلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَاشْتَدَّ بِهِ وَجَعُهُ اسْتَأْذَنَ أَزْوَاجَهُ فِي أَنْ يُمَرَّضَ فِي بَيْتِي فَأَذِنَّ لَهُ فَخَرَجَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْنَ رَجُلَيْنِ تَخُطُّ رِجْلَاهُ فِي الْأَرْضِ بَيْنَ عَبَّاسٍ وَرَجُلٍ آخَرَقَالَ عُبَيْدُ اللَّهِ فَأَخْبَرْتُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَبَّاسٍ فَقَالَ أَتَدْرِي مَنْ الرَّجُلُ الْآخَرُ قُلْتُ لَا قَالَ هُوَ عَلِيُّ بْنُ أَبِي طَالِبٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَكَانَتْ عَائِشَةُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا تُحَدِّثُ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ بَعْدَمَا دَخَلَ بَيْتَهُ وَاشْتَدَّ وَجَعُهُ هَرِيقُوا عَلَيَّ مِنْ سَبْعِ قِرَبٍ لَمْ تُحْلَلْ أَوْكِيَتُهُنَّ لَعَلِّي أَعْهَدُ إِلَى النَّاسِ وَأُجْلِسَ فِي مِخْضَبٍ لِحَفْصَةَ زَوْجِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثُمَّ طَفِقْنَا نَصُبُّ عَلَيْهِ تِلْكَ حَتَّى طَفِقَ يُشِيرُ إِلَيْنَا أَنْ قَدْ فَعَلْتُنَّ ثُمَّ خَرَجَ إِلَى النَّاسِ

Calishimikilwe kuli ifwe [Abu Al Yaman] atile, calishimikilwe kuli ifwe [Syu’aib] ukufuma kuli [Az Zuhri] atile, calishimikilwe kuli ine [‘Ubaidullah bin ‘Abdullah bin ‘Utbah] ukuti [‘Aisyah] atile, ‘Ilyo Kasesema alefwaya ukucilapo, ukumuposha mu ng’anda yandi, lyene balisuminishe. Kasesema (saw) lyene afumine aleenda aletungililwa na bantu babili; ‘Aba no muntu umbi’. [‘Ubaidullah] atile, ‘Lyene nashimikile ici kuli [‘Abdullah bin ‘Abbas], lyena atile, ‘Bushe mwalishiba nani umuntu umbi?’ Nayaswike ukuti, 'Awe'. Lyene atile, ‘Uyo muntu ni ‘Ali bin Abu Talib? ukuwamya 'kanhu'. [‘Aishah] alondolwele ukuti ilyo Kasesema ali pa ng’anda kabili ubulwele bwakwe bwalebipilako, atile: ‘Nsansa amenshi ukufuma ku geriba cinelubali ayashilafunguluka, pa kuti ningapeela ubukombe ku bantu’. Lyene Kasesema aliikele pa kuti asambile ne cipe ca kwa Hafshah, umukashi wa kwa Kasesema. E co twamupooseleko amenshi apo pene ukufikila alangisha ukuti calinga. Pa numa ya ico afuminepo ukuya ku kukumanya abantu.

Hadith

Imam Bukhari : 192

حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ مَخْلَدٍ قَالَ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ بِلَالٍ قَالَ حَدَّثَنِي عَمْرُو بْنُ يَحْيَى عَنْ أَبِيهِ قَالَكَانَ عَمِّي يُكْثِرُ مِنْ الْوُضُوءِ قَالَ لِعَبْدِ اللَّهِ بْنِ زَيْدٍ أَخْبِرْنِيا كَيْفَ رَأَيْتَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَتَوَضَّأُ فَدَعَا بِتَوْرٍ مِنْ مَاءٍ فَكَفَأَ عَلَى يَدَيْهِ فَغَسَلَهُمَا ثَلَاثَ مِرَارٍ ثُمَّ أَدْخَلَ يَدَهُ فِي التَّوْرِ فَمَضْمَضَ وَاسْتَنْثَرَ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ مِنْ غَرْفَةٍ وَاحِدَةٍ ثُمَّ أَدْخَلَ يَدَهُ فَاغْتَرَفَ بِهَا فَغَسَلَ وَجْهَهُ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ ثُمَّ غَسَلَ يَدَيْهِ إِلَى الْمِرْفَقَيْنِ مَرَّتَيْنِ مَرَّتَيْنِ ثُمَّ أَخَذَ بِيَدِهِ مَاءً فَمَسَحَ رَأْسَهُ فَأَدْبَرَ بِهِ وَأَقْبَلَ ثُمَّ غَسَلَ رِجْلَيْهِ فَقَالَ هَكَذَا رَأَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَتَوَضَّأُ

Caebelwe kuli ifwe [Khalid bin Mukhallad] atile, caebelwe kuli ifwe [‘Amru bin Yahya] atile, caebelwe kuli ine [‘Amru bin Yahya] ukufuma kuli [wishi] atile, ‘Banyinakulu bali abacilapo mu kucita ukusamba, lyena atile kuli [‘Abdullah bin Zaid] 'Alei wali ukusamba. Abdullah bin Zaid aipwishe umufuko uwaisulamo amenshi, lyene alipongolwele mu cipimo ca kuboko kwakwe no kusamba imiku itatu. Lyene abike ukuboko kwakwe mu cipe, lyene ukufuuta no kufumya amenshi mu mpumi yakwe imiku itatu ukubomfya ukuboko kwakwe kumo. Lyene abikile iminwe yakwe mu cipe no kusenda amenshi no kusamba ku cinso imiku itatu. Lyene asamba amaboko yakwe ukufika ku fipimo imiku ibili-ibili. Lyena abuulile amenshi ku kuboko kwakwe no kufimba ku mutwe wakwe, akokele ukuboko kwakwe ku numa ya mutwe wakwe lyena ukubwesesha ku ntanshi. Lyene musambile amakasa yakwe. Pa numa ya ico atile, ‘E fyo namwene Kasesema alesamba’.

Hadith

Imam Bukhari : 193

حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ قَالَ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ دَعَا بِإِنَاءٍ مِنْ مَاءٍ فَأُتِيَ بِقَدَحٍ رَحْرَاحٍ فِيهِ شَيْءٌ مِنْ مَاءٍ فَوَضَعَ أَصَابِعَهُ فِيهِ قَالَ أَنَسٌ فَجَعَلْتُ أَنْظُرُ إِلَى الْمَاءِ يَنْبُعُ مِنْ بَيْنِ أَصَابِعِهِ قَالَ أَنَسٌ فَحَزَرْتُ مَنْ تَوَضَّأَ مَا بَيْنَ السَّبْعِينَ إِلَى الثَّمَانِينَ

Atwebele [Musaddad] atile, atwebele [Hammad] ukufuma kuli [Tsabit] ukufuma kuli [Anas bin Malik], ukuti Kasesema alipepele ifipe ifyaisulamo amenshi ukutwala ku bantu, eico bamupeele icipe icikulu kabili abikile ukuboko kwakwe mu cipe’. Anas atile, ‘Namwene mu kulinga amenshi yalefuma pa kati ka minwe yakwe’. Anas atwalilile ukuti, 'Ndesubila ukuti abantu abalesamba pali ilya nshita bali pa kati ka bantu amakumi cinelubali na makumi cinekonsekonse'.

Hadith

Imam Bukhari : 194

حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ قَالَ حَدَّثَنَا مِسْعَرٌ قَالَ حَدَّثَنِي ابْنُ جَبْرٍ قَالَ سَمِعْتُ أَنَسًا يَقُولُكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَغْسِلُ أَوْ كَانَ يَغْتَسِلُ بِالصَّاعِ إِلَى خَمْسَةِ أَمْدَادٍ وَيَتَوَضَّأُ بِالْمُدِّ

Caebelwe kuli ifwe [Abu Nu’aim] atile, caebelwe kuli ifwe [Mis’ar] atile, caebelwe kuli ine [Ibn Jabar] atile, ‘Naumfwile [Anas] alelanda ukuti, ‘Kasesema alisambile, nelyo asambile ne sha’ imo ukufika ku matope yasano, kabili alisambile.

Hadith

Imam Bukhari : 195

حَدَّثَنَا أَصْبَغُ بْنُ الْفَرَجِ الْمِصْرِيُّ عَنْ ابْنِ وَهْبٍ قَالَ حَدَّثَنِي عَمْرُو بْنُ الْحَارِثِ حَدَّثَنِي أَبُو النَّضْرِ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ سَعْدِ بْنِ أَبِي وَقَّاصٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ مَسَحَ عَلَى الْخُفَّيْنِوَأَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ سَأَلَ عُمَرَ عَنْ ذَلِكَ فَقَالَ نَعَمْ إِذَا حَدَّثَكَ شَيْئًا سَعْدٌ عَنْ النَّبِيّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَا تَسْأَلْ عَنْهُ غَيْرَهُ وَقَالَ مُوسَى بْنُ عُقْبَةَ أَخْبَرَنِي أَبُو النَّضْرِ أَنَّ أَبَا سَلَمَةَ أَخْبَرَهُ أَنَّ سَعْدًا حَدَّثَهُ فَقَالَ عُمَرُ لِعَبْدِ اللَّهِ نَحْوَهُ

Atwebele ukuti [Ashbagh bin Al Faraj Al Mishri] ukufuma kuli [Ibn Wahhab] atile, anjebele [Abu An Nadlr] ukufuma kuli [Abu Salamah bin Abdurrahman] ukufuma kuli [Abdullah bin Umar] ukufuma kuli [Sa'd bin A waslam, ukuti apukunya insapato shakwe shibili’. [Abdullah bin Umar] aipwishe [Umar] ici kabili ayaswike ukuti, ‘Ee. Nga ca kuti Sa’d akusosela hadith ukufuma kuli Kasesema, ninshi wipusha umuntu umbi. [Musa bin Uqba] atile, anjebele [Abu An Nadlr] ukuti [Abu Salama] amwebele, ukuti [Sa’d] amwebele, kabili [Umar] alandile kuli [‘Abdullah] nga filya fine’.

Hadith

Imam Bukhari : 196

حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ خَالِدٍ الْحَرَّانِيُّ قَالَ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ سَعْدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنْ نَافِعِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الْمُغِيرَةِ عَنْ أَبِيهِ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَعَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ خَرَجَ لِحَاجَتِهِ فَاتَّبَعَهُ الْمُغِيرَةُ بِإِدَاوَةٍ فِيهَا مَاءٌ فَصَبَّ عَلَيْهِ حِينَ فَرَغَ مِنْ حَاجَتِهِ فَتَوَضَّأَ وَمَسَحَ عَلَى الْخُفَّيْنِ

Atwebele ['Amru bin Khalid Al Harrani] atile, atwebele [Al Laits] ukufuma kuli [Yahya bin Sa'id] ukufuma kuli [Sa'd bin Ibrahim] ukufuma kuli ['Nafi' bin Jubair] ukufuma kuli ['Urwah bin Al Mughirah bin Syu'bah] ukufuma kuli wishi, ['Al'Mughiullahallah bin' ukuti afumine ku kusamba, lyene Al Mughirah alimukonkele ukusenda icipe icaiswilemo amenshi. Pa numa ya kusamba, Al Mughirah alimupongolwele amenshi ukufika na lintu asamba no kupukuta insapato shakwe.

Hadith

Imam Bukhari : 197

حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ قَالَ حَدَّثَنَا شَيْبَانُ عَنْ يَحْيَى عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ عَمْرِو بْنِ أُمَيَّةَ الضَّمْرِيِّ أَنَّ أَبَاهُ أَخْبَرَهُأَنَّهُ رَأَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَمْسَحُ عَلَى الْخُفَّيْنِوَتَابَعَهُ حَرْبُ بْنُ شَدَّادٍ وَأَبَانُ عَنْ يَحْيَى

Atile [Abu Nu’aim] atile, atushimikile [Shaiban] ukufuma kuli [Yahya] ukufuma kuli [Abu Salamah] ukufuma kuli [Ja’far bin ‘Amru bin Umayyah Al Dlamri], ukuti [wishi] amwebele ukuti inshita imo amwene Kasesema alepukuta ifya kufwala fyakwe fibili. Iyi hadith yakoseleshiwe na [Harb bin Syadad] na [Aban] ukufuma kuli [Yahya].

Hadith

Imam Bukhari : 198

حَدَّثَنَا عَبْدَانُ قَالَ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ قَالَ أَخْبَرَنَا الْأَوْزَاعِيُّ عَنْ يَحْيَى عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ عَمْرِو بْنِ أُمَيَّةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَرَأَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَمْسَحُ عَلَى عِمَامَتِهِ وَخُفَّيْهِوَتَابَعَهُ مَعْمَرٌ عَنْ يَحْيَى عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ عَمْرٍو قَالَ رَأَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ

Atwebele [‘Abdan] atile, atwebele [‘Abdullah] atile, atwebele [Al Auza’i] ukufuma kuli [Yahya] ukufuma kuli [Abu Salama] ukufuma kuli [Ja’far bin ‘Amru bin Umayyah] ukufuma kuli [wishi] atile, ‘Namwene Kasesema alepuuta. Iyi hadith yashininkishiwe kuli [Ma’mar] ukufuma kuli [Yahya] ukufuma kuli [Abu Salama] ukufuma kuli [‘Amru] ukusosa ukuti, ‘Namwene Kasesema’.

Hadith

Imam Bukhari : 199

حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ قَالَ حَدَّثَنَا زَكَرِيَّاءُ عَنْ عَامِرٍ عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الْمُغِيرَةِ عَنْ أَبِيهِ قَالَكُنْتُ مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي سَفَرٍ فَأَهْوَيْتُ لِأَنْزِعَ خُفَّيْهِ فَقَالَ دَعْهُمَا فَإِنِّي أَدْخَلْتُهُمَا طَاهِرَتَيْنِ فَمَسَحَ عَلَيْهِمَا

Catushimikilwe [Abu Nu’aim] atile, cashimikilwe kuli ifwe [Zakaria] ukufuma kuli [‘Amir] ukufuma kuli [‘Urwah bin Al Mughirah bin Syu’ba] ukufuma kuli [wishi] atile, ‘Nali inshita imo na Kasesema pa lwendo, Ine lyene nafukama atile: nafifwala mu cifulo ica busaka'. Kabili apukunya fye insapato shakwe.

Hadith

Imam Bukhari : 200

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ قَالَ أَخْبَرَنَا مَالِكٌ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَكَلَ كَتِفَ شَاةٍ ثُمَّ صَلَّى وَلَمْ يَتَوَضَّأْ

Calishimikilwe kuli ifwe [‘Abdullah bin Yusuf] atile, cashimikilwe kuli ifwe [Malik] ukufuma kuli [Zaid bin Aslam] ukufuma kuli [‘Atha bin Yasar] ukufuma kuli [‘Abdullah bin ‘Abbas], ukuti Umutumwa wa kwa Lesa (umutende ne fipaalo fya kwa Lesa fibe pali wene) aliile no kupepa kwa mbushi.