Air Zam-zam penuh berkah dan mengenyangkan
Imam Ahmad : 20546
حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ أَخْبَرَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ الْمُغِيرَةِ حَدَّثَنَا حُمَيْدُ بْنُ هِلَالٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ صَامِتٍ قَالَ قَالَ أَبُو ذَرٍّ خَرَجْنَا مِنْ قَوْمِنَا غِفَارٍ وَكَانُوا يُحِلُّونَ الشَّهْرَ الْحَرَامَ أَنَا وَأَخِي أُنَيْسٌ وَأُمُّنَا فَانْطَلَقْنَا حَتَّى نَزَلْنَا عَلَى خَالٍ لَنَا ذِي مَالٍ وَذِي هَيْئَةٍ فَأَكْرَمَنَا خَالُنَا فَأَحْسَنَ إِلَيْنَا فَحَسَدَنَا قَوْمُهُ فَقَالُوا إِنَّكَ إِذَا خَرَجْتَ عَنْ أَهْلِكَ خَلَفَكَ إِلَيْهِمْ أُنَيْسٌ فَجَاءَنَا خَالُنَا فَنَثَا عَلَيْهِ مَا قِيلَ لَهُ فَقُلْتُ أَمَّا مَا مَضَى مِنْ مَعْرُوفِكَ فَقَدْ كَدَّرْتَهُ وَلَا جِمَاعَ لَنَا فِيمَا بَعْدُ قَالَ فَقَرَّبْنَا صِرْمَتَنَا فَاحْتَمَلْنَا عَلَيْهَا وَتَغَطَّى خَالُنَا ثَوْبَهُ وَجَعَلَ يَبْكِي قَالَ فَانْطَلَقْنَا حَتَّى نَزَلْنَا بِحَضْرَةِ مَكَّةَ قَالَ فَنَافَرَ أُنَيْسٌ رَجُلًا عَنْ صِرْمَتِنَا وَعَنْ مِثْلِهَا فَأَتَيَا الْكَاهِنَ فَخَيَّرَ أُنَيْسًا فَأَتَانَا بِصِرْمَتِنَا وَمِثْلِهَا وَقَدْ صَلَّيْتُ يَا ابْنَ أَخِي قَبْلَ أَنْ أَلْقَى رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثَلَاثَ سِنِينَ قَالَ فَقُلْتُ لِمَنْ قَالَ لِلَّهِ قَالَ قُلْتُ فَأَيْنَ تَوَجَّهُ قَالَ حَيْثُ وَجَّهَنِي اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ قَالَ وَأُصَلِّي عِشَاءً حَتَّى إِذَا كَانَ مِنْ آخِرِ اللَّيْلِ أُلْقِيتُ كَأَنِّي خِفَاءٌ قَالَ أَبِي قَالَ أَبُو النَّضْرِ قَالَ سُلَيْمَانُ كَأَنِّي خِفَاءٌ حَتَّى تَعْلُوَنِي الشَّمْسُ قَالَ فَقَالَ أُنَيْسٌ إِنَّ لِي حَاجَةً بِمَكَّةَ فَاكْفِنِي حَتَّى آتِيَكَ قَالَ فَانْطَلَقَ فَرَاثَ عَلَيَّ ثُمَّ أَتَانِي فَقُلْتُ مَا حَبَسَكَ قَالَ لَقِيتُ رَجُلًا يَزْعُمُ أَنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ أَرْسَلَهُ عَلَى دِينِكَ قَالَ فَقُلْتُ مَا يَقُولُ النَّاسُ لَهُ قَالَ يَقُولُونَ إِنَّهُ شَاعِرٌ وَسَاحِرٌ وَكَاهِنٌ قَالَ وَكَانَ أُنَيْسٌ شَاعِرًا قَالَ فَقَالَ قَدْ سَمِعْتُ قَوْلَ الْكُهَّانِ فَمَا يَقُولُ بِقَوْلِهِمْ وَقَدْ وَضَعْتُ قَوْلَهُ عَلَى أَقْرَاءِ الشِّعْرِ فَوَاللَّهِ مَا يَلْتَامُ لِسَانُ أَحَدٍ أَنَّهُ شِعْرٌ وَاللَّهِ إِنَّهُ لَصَادِقٌ وَإِنَّهُمْ لَكَاذِبُونَ قَالَ فَقُلْتُ لَهُ هَلْ أَنْتَ كَافِيَّ حَتَّى أَنْطَلِقَ فَأَنْظُرَ قَالَ نَعَمْ فَكُنْ مِنْ أَهْلِ مَكَّةَ عَلَى حَذَرٍ فَإِنَّهُمْ قَدْ شَنِفُوا لَهُ وَتَجَهَّمُوا لَهُ وَقَالَ عَفَّانُ شِيفُوا لَهُ وَقَالَ بَهْزٌ سَبَقُوا لَهُ وَقَالَ أَبُو النَّضْرِ شَفَوْا لَهُ قَالَ فَانْطَلَقْتُ حَتَّى قَدِمْتُ مَكَّةَ فَتَضَعَّفْتُ رَجُلًا مِنْهُمْ فَقُلْتُ أَيْنَ هَذَا الرَّجُلُ الَّذِي تَدْعُونَهُ الصَّابِئَ قَالَ فَأَشَارَ إِلَيَّ قَالَ الصَّابِئُ قَالَ فَمَالَ أَهْلُ الْوَادِي عَلَيَّ بِكُلِّ مَدَرَةٍ وَعَظْمٍ حَتَّى خَرَرْتُ مَغْشِيًّا عَلَيَّ فَارْتَفَعْتُ حِينَ ارْتَفَعْتُ كَأَنِّي نُصُبٌ أَحْمَرُ فَأَتَيْتُ زَمْزَمَ فَشَرِبْتُ مِنْ مَائِهَا وَغَسَلْتُ عَنِّي الدَّمَ فَدَخَلْتُ بَيْنَ الْكَعْبَةِ وَأَسْتَارِهَا فَلَبِثْتُ بِهِ ابْنَ أَخِي ثَلَاثِينَ مِنْ بَيْنِ يَوْمٍ وَلَيْلَةٍ وَمَا لِي طَعَامٌ إِلَّا مَاءُ زَمْزَمَ فَسَمِنْتُ حَتَّى تَكَسَّرَتْ عُكَنُ بَطْنِي وَمَا وَجَدْتُ عَلَى كَبِدِي سَخْفَةَ جُوعٍ قَالَ فَبَيْنَا أَهْلُ مَكَّةَ فِي لَيْلَةٍ قَمْرَاءَ أَضْحِيَانٍ وَقَالَ عَفَّانُ أَصْخِيَانٍ وَقَالَ بَهْزٌ أَصْخِيَانٍ وَكَذَلِكَ قَالَ أَبُو النَّضْرِ فَضَرَبَ اللَّهُ عَلَى أَصْمِخَةِ أَهْلِ مَكَّةَ فَمَا يَطُوفُ بِالْبَيْتِ غَيْرُ امْرَأَتَيْنِ فَأَتَتَا عَلَيَّ وَهُمَا تَدْعُوَانِ إِسَافَ وَنَائِلَ قَالَ فَقُلْتُ أَنْكِحُوا أَحَدَهُمَا الْآخَرَ فَمَا ثَنَاهُمَا ذَلِكَ قَالَ فَأَتَتَا عَلَيَّ فَقُلْتُ وَهَنٌ مِثْلُ الْخَشَبَةِ غَيْرَ أَنِّي لَمْ أُكَنِّ قَالَ فَانْطَلَقَتَا تُوَلْوِلَانِ وَتَقُولَانِ لَوْ كَانَ هَاهُنَا أَحَدٌ مِنْ أَنْفَارِنَا قَالَ فَاسْتَقْبَلَهُمَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَبُو بَكْرٍ وَهُمَا هَابِطَانِ مِنْ الْجَبَلِ فَقَالَ مَا لَكُمَا فَقَالَتَا الصَّابِئُ بَيْنَ الْكَعْبَةِ وَأَسْتَارِهَا قَالَا مَا قَالَ لَكُمَا قَالَتَا قَالَ لَنَا كَلِمَةً تَمْلَأُ الْفَمَ قَالَ فَجَاءَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هُوَ وَصَاحِبُهُ حَتَّى اسْتَلَمَ الْحَجَرَ فَطَافَ بِالْبَيْتِ ثُمَّ صَلَّى قَالَ فَأَتَيْتُهُ فَكُنْتُ أَوَّلَ مَنْ حَيَّاهُ بِتَحِيَّةِ أَهْلِ الْإِسْلَامِ فَقَالَ عَلَيْكَ وَرَحْمَةُ اللَّهِ مِمَّنْ أَنْتَ قَالَ قُلْتُ مِنْ غِفَارٍ قَالَ فَأَهْوَى بِيَدِهِ فَوَضَعَهَا عَلَى جَبْهَتِهِ قَالَ فَقُلْتُ فِي نَفْسِي كَرِهَ أَنِّي انْتَمَيْتُ إِلَى غِفَارٍ قَالَ فَأَرَدْتُ أَنْ آخُذَ بِيَدِهِ فَقَذَعَنِي صَاحِبُهُ وَكَانَ أَعْلَمَ بِهِ مِنِّي قَالَ مَتَى كُنْتَ هَاهُنَا قَالَ كُنْتُ هَاهُنَا مُنْذُ ثَلَاثِينَ مِنْ بَيْنِ لَيْلَةٍ وَيَوْمٍ قَالَ فَمَنْ كَانَ يُطْعِمُكَ قُلْتُ مَا كَانَ لِي طَعَامٌ إِلَّا مَاءُ زَمْزَمَ قَالَ فَسَمِنْتُ حَتَّى تَكَسَّرَ عُكَنُ بَطْنِي وَمَا وَجَدْتُ عَلَى كَبِدِي سُخْفَةَ جُوعٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّهَا مُبَارَكَةٌ وَإِنَّهَا طَعَامُ طُعْمٍ قَالَ أَبُو بَكْرٍ ائْذَنْ لِي يَا رَسُولَ اللَّهِ فِي طَعَامِهِ اللَّيْلَةَ قَالَ فَفَعَلَ قَالَ فَانْطَلَقَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَانْطَلَقَ أَبُو بَكْرٍ وَانْطَلَقْتُ مَعَهُمَا حَتَّى فَتَحَ أَبُو بَكْرٍ بَابًا فَجَعَلَ يَقْبِضُ لَنَا مِنْ زَبِيبِ الطَّائِفِ قَالَ فَكَانَ ذَلِكَ أَوَّلَ طَعَامٍ أَكَلْتُهُ بِهَا فَلَبِثْتُ مَا لَبِثْتُ ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنِّي قَدْ وُجِّهَتْ إِلَيَّ أَرْضٌ ذَاتُ نَخْلٍ وَلَا أَحْسَبُهَا إِلَّا يَثْرِبَ فَهَلْ أَنْتَ مُبَلِّغٌ عَنِّي قَوْمَكَ لَعَلَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ أَنْ يَنْفَعَهُمْ بِكَ وَيَأْجُرَكَ فِيهِمْ قَالَ فَانْطَلَقْتُ حَتَّى أَتَيْتُ أُنَيْسًا قَالَ فَقَالَ لِي مَا صَنَعْتَ قَالَ قُلْتُ إِنِّي صَنَعْتُ أَنِّي أَسْلَمْتُ وَصَدَّقْتُ قَالَ قَالَ فَمَا لِي رَغْبَةٌ عَنْ دِينِكَ إِنِّي قَدْ أَسْلَمْتُ وَصَدَّقْتُ ثُمَّ أَتَيْنَا أُمَّنَا فَقَالَتْ فَمَا بِي رَغْبَةٌ عَنْ دِينِكُمَا فَإِنِّي قَدْ أَسْلَمْتُ وَصَدَّقْتُ فَتَحَمَّلْنَا حَتَّى أَتَيْنَا قَوْمَنَا غِفَارًا فَأَسْلَمَ بَعْضُهُمْ قَبْلَ أَنْ يَقْدَمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمَدِينَةَ وَقَالَ يَعْنِي يَزِيدَ بِبَغْدَادَ وَقَالَ بَعْضُهُمْ إِذَا قَدِمَ فَقَالَ بَهْزٌ إِخْوَانُنَا نُسْلِمُ وَكَذَا قَالَ أَبُو النَّضْرِ وَكَانَ يَؤُمُّهُمْ خُفَافُ بْنُ إِيمَاءِ بْنِ رَحَضَةَ الْغِفَارِيُّ وَكَانَ سَيِّدَهُمْ يَوْمَئِذٍ وَقَالَ بَقِيَّتُهُمْ إِذَا قَدِمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَسْلَمْنَا فَقَدِمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمَدِينَةَ فَأَسْلَمَ بَقِيَّتُهُمْ قَالَ وَجَاءَتْ أَسْلَمُ فَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ إِخْوَانُنَا نُسْلِمُ عَلَى الَّذِي أَسْلَمُوا عَلَيْهِ فَأَسْلَمُوا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غِفَارٌ غَفَرَ اللَّهُ لَهَا وَأَسْلَمُ سَالَمَهَا اللَّهُ وَقَالَ بَهْزٌ وَكَانَ يَؤُمُّهُمْ إِيمَاءُ بْنُ رَحَضَةَ فَقَالَ أَبُو النَّضْرِ إِيمَاءٌ حَدَّثَنَا عَبْد اللَّهِ حَدَّثَنَا هُدْبَةُ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ الْمُغِيرَةِ فَذَكَرَ نَحْوَهُ بِإِسْنَادِهِ
Дийцина тхуна [Язид бин ХӀаруна] дийцина тхуна [Сулайман бин Аль МугӀира] дийцина тхуна [Хьумайд бин ХӀилал] [ӀабдуллахӀ бин Шамитера] цо аьлла; [Абу Дзара] цкъа аьлла; — Тхо тхайн тайпанах, гӀифарийн тайпанах, дӀадоьлхуш дара. Цара дукха хьолахь хьарам бутт хьарам бора, со а, сан ваша Унайс а, сан нана а тхайн тайпанах дӀаяххалц. Цул тӀаьхьа, ненан вешин -ден вешин- цӀахь Ӏийра тхо. хьал долуш а, красивый юьхь ю цуьнан. Тхан ненан вежарша - ден вежарша - тхо чӀогӀа лоруш, дика лелош хилла, амма эххар а тхан ненан вешин тайпа тхоьца хьагӀ йолуш хилла. Тхан ненан вешега элира цара; — Хьо цӀахь воцчу хенахь, Унаис кест-кеста дов до хьан доьзалца'. Тхан ненан ваша веъча, шен тайпано аьлларг дийцира цо, цундела къийсавелира тхо; — Бакъдерг аьлча, ден вешо бехдина хӀокху ерриге а хенахь ден вешо вайна дина дика. ОӀех, бахьанехь, вай просто гуттаренна а дӀасакъаьстича дика хир ду'. ТӀаккха тхо дӀадаха оьшург кечдан долийра, ткъа тхан ненан вашас, гӀайгӀане хьаьжна, велха а воьлхуш, шен бӀаьрхишца хьаькхна юьхь кочаца дӀаяьккхира. Эххар а тхайн ненан вешин цӀера арадевлира тхо, Макка улло дӀакхаччалц. Цхьана дийнахь тхоьца эмкал тӀехь хиллачу цхьана стагах лаьцна прогноз йира Унайс. ТӀаккха иза а, тхан нана а цхьана шаманна тӀе вахара. Гучудаьлларг ду, шамано Унайс хестийна хилар. Дукха хан ялале, тхоьца хан яккха юхаеара Унаис а, тхан нана а. Абу Зарра аьлла; «ХӀай сан вешин кӀант, хаийла хьуна, со РасулуллахӀ ШаллаллахӀу ӀалайхӀи ва Саллам» вовзале кхаа шарахь ламаз деш волу со. Ас -ӀабдуллахӀ бин Аш-Шамита- хаьттира; — Дядя ламазаш хьанна до? Абу Дзар жоп делира; 'Ас АллахӀана ламазаш до'. ТӀаккха ас - ӀабдуллахӀ бин Аш-Шамита - юха а хаьттира; — ТӀаккха муьлхачу агӀор хьаьжна хьо ламаз деш? Абу Дзар жоп делира; — АллахӀ СубхьанахӀу ва ТаӀала луучу агӀор ву со. ХӀаьта буьйса чакхъяллалца Иша ламазаш дира аз. ТӀаккха со лечкъаш стаг санна Ӏуьллура'. Дадас элира; [Абу Ан Надлр] элира; [Сулима] элира; Со лечкъаш стаг санна, малх суна тӀе хьаьжча бен'. Унаис соьга элира; — Макка-гӀалина чуваха лаьа суна. Цундела, дӀавахийтахьа со, со хьайна тӀеверззалц'. ТӀаккха дӀавахара Унаис. Оказывается иза тӀаьхьависна соьца цхьаьнакхета. цундела ас цуьнга хаьттира; — ХӀун новкъарло йина хьуна? Унаис жоп делира; 'Суна цхьа стаг вевзина - Макка гӀалахь - АллахӀ Азза ва Джалла ваийтина моьттуш, хетарехь, цо а хьан дин декъаш ду'. Ас хаьттира цуьнга; — Нахана хӀун хета цунах лаьцна? Унаис жоп делира; — Наха иза поэт а, магийна а, шаман а хилла боху». Цу юкъана Унаис ша поэт ву. Унаис аьлла; — Суна хезнера шаманийн а, гадалийн а Ӏовдалаллаш, амма уьш цу наха дуьйцучух тера дац. Ткъа со суо а гӀиртина цуьнан дешнаш гӀарабевллачу поэтийн произведенешца нисдан. Амма, ВаллахӀи, цуьнан дешнаш поэзи яцара. ВаллахӀи, баккъалла а, наха дуьйцург бакъ ду, уьш бу харцлуьйш берш». ТӀаккха Абу Дзара элира; — Ахь хьахийначу стаге хьажа ваха пурба лур дуй ахь! цо жоп делира; — ХӀаъ, амма Маккарчу нахах ларлолахь, хӀунда аьлча царна иза чӀогӀа ца веза, ца веза». «Аффана элира редакцин «Сийифу лаху» -хьагӀ йолуш-, ткъа [Бахз] элира «Сабакъуу лаху» -оьгӀазвахана-, ткъа [Абу Ан Надлр] «Сяфау лаху» редакцин -хьагӀ йолуш- аьлла. Абу Дара кхидӀа а элира; Цул тӀаьхьа Макка вахара со. ТӀаккха со кхидӀа а гӀийла хьаьжначу Макка гӀалин цхьана вахархочунна дуьхьал а ваьлла, хаьттира; — Мичахь ву хьуна дине веана моьттуш волу стаг -Аш-Шаби-? Ас хьалха хаьттиначо, соьга пӀелг а хьажийна, элира; — ХӀун Аш-Шаби? ТӀаккха цу стага соьга поппар а, даьӀахкаш а кхийсира, со охьа а воьжна, кхетамчуьра валлалц. Абу Зарра аьлла; — Цхьа хан яьлча, самаваьлла, цӀен хӀайкал санна, самаваьлла со. Цул тӀаьхьа Замзам бӀов йолчу вахара со, поппар а, даьӀахкаш а кхиссаро йинчу чевнех цӀий цӀандан. Цул тӀаьхьа зам-зам хи мелла ас. Цул тӀаьхьа ден вешин кӀентан цӀахь кхузткъа дийнахь Ӏийра со, дийнахь а, буса а, зам-зам хи доцург кхин хӀума а йоцуш. ОӀех, цундела, цецвала хӀума дац, цу хенахь сан дегӀ товш хиларх а, кийрахь цхьа а мацалла ца хеташ, жимма товш хиларх а. Абу Зарра аьлла; «Цхьана буса, буьззина бутт лепаш хилча, -['Аффан] элира редакторца «Ашхиян» -иза чӀогӀа сирла лепара-, ткъа [Бахз] иштта элира оццу редакторца, нийса аьлча «Ашхиян», иштта [Абу Ан Надлр] а - Макка гӀала еса хетара АллахӀан ханна, иза хетара, халкъо дӀакъевлина хиларна. КаӀбатна гонаха цхьа а вацара Таваф деш, цхьана кумирна Ӏийсаф а, Найла а ламаз деш йолу ши зуда йоцург. Ши зуда суна тӀееара, тӀаккха ас элира; — Деккъа цхьана шина цӀух цхьаъ маре яхийта шуьшинна а! Гучуделира, и шиъ оьгӀазвахана, суна тӀевеъна хилар. ТӀаккха ас юха а элира цу шинне а; — ХӀара кумир еккъа дечигах йина яц, цуьнан цӀе хаа а ца оьшу суна». Эххар а ши зуда сихха дӀаяхара, бохуш; — Кхузахь гонаха тхан тайпанах цхьа нах белахьара, оха шеко йоцуш гӀо доьхур дара, цу стагана урок ян. Дукха хан ялале, хӀинцца цу метте кхаьчна волу РасулуллахӀ СаллаллохӀу ӀалайхӀи ва Саллам а, Абу Бакар а цу шина зудчунна тӀеиккхира. РасулуллахӀа хаьттина шина зудчуьнга: «ХӀун ду шуьшинна?». Шина зудчо жоп делира; 'КаӀбатна а, цуьнан пардона а юккъехь лаьтташ цхьа дине веана -Аш-Шаби'- ву'. Цул тӀаьхьа РасулуллахӀ СаллаллахӀу ӀалайхӀи ва Саллама хаьттира: «ХӀун элира цо шуьшинна?». Шина а жоп делира; — ЧӀогӀа гӀайгӀанечу дешнашца къамел дира стага тхоьга». ТӀаккха цо а, цуьнан доттагӀчо а схьа а веана, оцу сохьта Ӏаьржачу тӀулгана барт баьккхира. Цул тӀаьхьа тӀаваф дира цо. Абу Дзар кхидӀа а дийцира; — Цул тӀаьхьа со цуьнга веара. Ткъа со вара цуьнга дуьххьара бусалба саламца салам делларг, цо тӀаккха жоп делира; – Алайка ва РахьматуллахӀ, хьо мила ву? Абу Зарра аьлла; Ас жоп делира; — Со ГӀифар тайпанах схьаваьлла ву. ТӀаккха куьг ластийна шен хьаж тӀе диллира цо, дагчохь ас элира; — Со ГӀифар тайпанах хиларна, цунна ца товш хила а тарло. ТӀаккха цуьнан куьг лаца лиира суна, амма цуьнан уггаре а дикачу доттагӀчо - Абу Бакара - новкъарло йира суна. Бакъдерг аьлча, Делан Элчанах лаьцна суна сайначул а дукха хаьа цунна. Цул тӀаьхьа цо соьга хаьттира: «Маца дуьйна ву хьо кху меттехь?» Ас жоп делира; — Кхузткъа де ду со кхузахь волу. Цо юха а хаьттира: «Хьуна кхача хьан ло?» Ас жоп делира; — Замзаман хи доцург, суна кхача бац. Ой, цундела со томма хета, кийра жимма товш бу, мацалла ца хета'. Пайхамара саллаллахӀу ӀалайхӀи ва саллам аьлла: «Зам-зам хи баккъалла а беркатех дуьзна ду, белок алсам ю шена чохь». Дагахь Абу-Бакра аьлла; «ХӀай Делан Элча, цуьнца пхьор дитахьа суна». ТӀаккха РасулуллахӀ а, Абу-Бакр а шайн цӀа дӀавахара, со а вахара цаьрца. Абу-Бакра шен цӀа схьа а диллина, оцу сохьта тхуна Тайфан вайн мах хадийра. Иза яра ас дуьххьара йиъна юург. Со масех минотехь Ӏийра, тӀаккха цо элира: «Баккъалла а Суна хьалха хӀоттийра дуккха а хурманийн дитташ долу мохк, суна иза Ясриб - Медина - ю моьттура. Сан хьехамаш хьайн халкъе дӀакхачо реза вуй хьо? АллахӀ Азза ва Жалла хьай къамна пайда бойла хьан къинхьегамца, хьай даӀват цаьрга дӀакхачорна ял лойла хьуна'. Цул тӀаьхьа Унайсе вахара со. ТӀаккха Унаис хаьттира цуьнга; — ХӀун дина ахь цигахь, хӀай Абу-Зарр? Ас жоп делира; 'Ас бусалба дин тӀеэцна, муъма стаг ву'. Унаис аьлла; — Ма-дарра аьлча, хьан динан хьехамаш а ца беза суна. Хьуна хаийла, баккъалла а со бусалба дин тӀеэцна ву, со муъма ву». Цул тӀаьхьа тхо нана йолчу дахара. Гучудолу цо а аьлла; — Суна чӀогӀа хазахета шун дин. Цундела, суна а лаьа бусалба дин тӀе а эцна, теша - АллахӀах -'. Дагахь тхо юхадирзира тхан даймахка, нийса аьлча, ГӀифаре, гучуделира, царех цхьаберш Пайхамар саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам Мединате кхачале бусалба дин тӀеэцна хилар, -[Язида] элира; БагӀдадехь, ткъа вукхара «иза дӀакхаьчча...» олура. [Бахз] аьлла; 'вайн вежарий бусалба дин тӀеэцна'. Иштта аьлла [Абу Ан Надлра] - Церан цу хенахь хьалханча Хуфаф бин Айма бин РахьадлахӀ Аль ГӀифари вара. Цу юкъана ах ГӀифаран тайпано элира; «РасулуллахӀ СаллаллахӀу ӀалайхӀи ва Саллам Мединате кхаьчча, тӀаккха вай бусалба дин тӀеоьцур ду». Пайхамар Мединате кхаьчча, эххар а бусалба дин тӀеэцна царех ах. Цул тӀаьхьа дукха хан ялале, Асламан тайпано схьа а баьхкина, аьлла; — ХӀай Делан Элча, тхан вежарий - ГӀифарийн тайпа - бусалба дин тӀеэцна. Цундела тхуна а лаьа бусалба дин тӀеэца'. И дӀахьедар хезча, РасулуллахӀ СаллаллохӀу ӀалайхӀи ва Саллама аьлла: «ГӀифар, Дала гечдойла ГӀифаран а, Асламан а тайпанашна, Дала маьрша а, машар а лойла Асламан тайпанна». [Бахз] элира со редакцица; «Оцу юкъанна церан хьалханча ИмаӀ бин Рахшах вара, ткъа [Абу Ан Надлр] элира; Имаъ ӀабдуллахӀа дийцина вайга, цо дийцина вайга [ХӀудба] дийцина вайга [Сулайман бин Аль МугӀирата], тӀаккха лакхахь ма-аллара хьадис хьахийна цо санадца цхьаьна».