Revert to Islam, click here
Islam Al-Haq: Phau Qur’an & Hadith
(Islam tseeb)



Imam Ahmad : 20199

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ إِبْرَاهِيمَ الْمَرْوَزِيُّ قَالَ حَدَّثَنِي هِشَامُ بْنُ يُوسُفَ فِي تَفْسِيرِ ابْنِ جُرَيْجٍ الَّذِي أَمْلَاهُ عَلَيْهِمْ أَخْبَرَنِي يَعْلَى بْنُ مُسْلِمٍ وَعَمْرُو بْنُ دِينَارٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ يَزِيدُ أَحَدُهُمَا عَلَى الْآخِرِ وَغَيْرُهُمَا قَالَ قَدْ سَمِعْتُ يُحَدِّثُهُ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ قَالَ إِنَّا لَعِنْدَ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ فِي بَيْتِهِ إِذْ قَالَ سَلُونِي فَقُلْتُ أَبَا عَبَّاسٍ جَعَلَنِي اللَّهُ فِدَاءَكَ بِالْكُوفَةِ رَجُلٌ قَاصٌّ يُقَالُ لَهُ نَوْفٌ يَزْعُمُ أَنَّهُ لَيْسَ مُوسَى بَنِي إِسْرَائِيلَ أَمَّا عَمْرُو بْنُ دِينَارٍ فَقَالَ كَذَبَ عَدُوُّ اللَّهِ وَأَمَّا يَعْلَى بْنُ مُسْلِمٍ فَقَالَ قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ حَدَّثَنِي أُبَيُّ بْنُ كَعْبٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ مُوسَى رَسُولَ اللَّهِ عَلَيْهِ السَّلَام ذَكَّرَ النَّاسَ يَوْمًا حَتَّى إِذَا فَاضَتْ الْعُيُونُ وَرَقَّتْ الْقُلُوبُ وَلَّى فَأَدْرَكَهُ رَجُلٌ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَلْ فِي الْأَرْضِ أَحَدٌ أَعْلَمُ مِنْكَ قَالَ لَا قَالَ فَعُتِبَ عَلَيْهِ إِذْ لَمْ يَرُدَّ الْعِلْمَ إِلَى اللَّهِ تَبَارَكَ وَتَعَالَى فَأَوْحَى اللَّهُ إِلَيْهِ إِنَّ لِي عَبْدًا أَعْلَمَ مِنْكَ قَالَ أَيْ رَبِّ وَأَنَّى قَالَ مَجْمَعُ الْبَحْرَيْنِ قَالَ أَيْ رَبِّ اجْعَلْ لِي عَلَمًا أَعْلَمُ ذَلِكَ بِهِ قَالَ لِي عَمْرٌو قَالَ حَيْثُ يُفَارِقُكَ الْحُوتُ وَقَالَ يَعْلَى خُذْ حُوتًا مَيْتًا حَيْثُ يُنْفَخُ فِيهِ الرُّوحُ فَأَخَذَ حُوتًا فَجَعَلَهُ فِي مِكْتَلٍ قَالَ لِفَتَاهُ لَا أُكَلِّفُكَ إِلَّا أَنْ تُخْبِرَنِي حَيْثُ يُفَارِقُكَ الْحُوتُ قَالَ مَا كَلَّفْتَنِي كَثِيرًا فَذَلِكَ قَوْلُهُ تَبَارَكَ وَتَعَالَى { إِذْ قَالَ مُوسَى لِفَتَاهُ } يُوشَعَ بْنِ نُونَ لَيْسَتْ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ قَالَ فَبَيْنَا هُوَ فِي ظِلِّ صَخْرَةٍ فِي مَكَانٍ ثَرْيَانٍ إِذْ تَضَرَّبَ الْحُوتُ وَمُوسَى نَائِمٌ قَالَ فَتَاهُ لَا أُوقِظُهُ حَتَّى إِذَا اسْتَيْقَظَ نَسِيَ أَنْ يُخْبِرَهُ وَتَضَرَّبَ الْحَوْتُ حَتَّى دَخَلَ الْبَحْرَ فَأَمْسَكَ اللَّهُ تَبَارَكَ وَتَعَالَى عَلَيْهِ جِرْيَةَ الْبَحْرِ حَتَّى كَأَنَّ أَثَرَهُ فِي حَجَرٍ فَقَالَ لِي عَمْرٌو وَكَأَنَّ أَثَرَهُ فِي حَجَرٍ وَحَلَّقَ إِبْهَامَيْهِ وَاللَّتَيْنِ تَلِيَانِهِمَا { لَقَدْ لَقِينَا مِنْ سَفَرِنَا هَذَا نَصَبًا } قَالَ قَدْ قَطَعَ اللَّهُ تَبَارَكَ وَتَعَالَى عَنْكَ النَّصَبَ لَيْسَتْ هَذِهِ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ فَأَخْبَرَهُ فَرَجَعَا فَوَجَدَا خَضِرًا عَلَيْهِ السَّلَام فَقَالَ لِي عُثْمَانُ بْنُ أَبِي سُلَيْمَانَ عَلَى طِنْفِسَةٍ خَضْرَاءَ عَلَى كَبِدِ الْبَحْرِ قَالَ سَعِيدُ بْنُ جُبَيْرٍ مُسَجًّى ثَوْبَهُ قَدْ جَعَلَ طَرَفَهُ تَحْتَ رِجْلَيْهِ وَطَرَفَهُ تَحْتَ رَأْسِهِ فَسَلَّمَ عَلَيْهِ مُوسَى فَكَشَفَ عَنْ وَجْهِهِ وَقَالَ هَلْ بِأَرْضِكَ مِنْ سَلَامٍ مَنْ أَنْتَ قَالَ أَنَا مُوسَى قَالَ مُوسَى بَنِي إِسْرَائِيلَ قَالَ نَعَمْ قَالَ فَمَا شَأْنُكَ قَالَ جِئْتُ لِتُعَلِّمَنِي مِمَّا عُلِّمْتَ رُشْدًا قَالَ أَمَا يَكْفِيكَ أَنَّ أَنْبَاءَ التَّوْرَاةِ بِيَدِكَ وَأَنَّ الْوَحْيَ يَأْتِيكَ يَا مُوسَى إِنَّ لِي عِلْمًا لَا يَنْبَغِي أَنْ تَعْلَمَهُ وَإِنَّ لَكَ عِلْمًا لَا يَنْبَغِي أَنْ أَعْلَمَهُ فَجَاءَ طَائِرٌ فَأَخَذَ بِمِنْقَارِهِ فَقَالَ وَاللَّهِ مَا عِلْمِي وَعِلْمُكَ فِي عِلْمِ اللَّهِ إِلَّا كَمَا أَخَذَ هَذَا الطَّائِرُ بِمِنْقَارِهِ مِنْ الْبَحْرِ حَتَّى إِذَا رَكِبَا فِي السَّفِينَةِ وَجَدَا مَعَابِرَ صِغَارًا تَحْمِلُ أَهْلَ هَذَا السَّاحِلِ إِلَى هَذَا السَّاحِلِ عَرَفُوهُ فَقَالُوا عَبْدُ اللَّهِ الصَّالِحُ فَقُلْنَا لِسَعِيدٍ خَضِرٌ قَالَ نَعَمْ لَا يَحْمِلُونَهُ بِأَجْرٍ فَخَرَقَهَا وَدَقَّ فِيهَا وَتِدًا قَالَ مُوسَى { أَخَرَقْتَهَا لِتُغْرِقَ أَهْلَهَا لَقَدْ جِئْتَ شَيْئًا إِمْرًا } قَالَ قَالَ مُجَاهِدٌ نُكْرًا { قَالَ أَلَمْ أَقُلْ إِنَّكَ لَنْ تَسْتَطِيعَ مَعِيَ صَبْرًا } وَكَانَتْ الْأُولَى نِسْيَانًا وَالثَّانِيَةُ شَرْطًا وَالثَّالِثَةُ عَمْدًا { قَالَ لَا تُؤَاخِذْنِي بِمَا نَسِيتُ وَلَا تُرْهِقْنِي مِنْ أَمْرِي عُسْرًا } فَلَقِيَا غُلَامًا فَقَتَلَهُ قَالَ يَعْلَى بْنُ مُسْلِمٍ قَالَ سَعِيدُ بْنُ جُبَيْرٍ وَجَدَا غِلْمَانًا يَلْعَبُونَ فَأَخَذَ غُلَامًا كَافِرًا كَانَ ظَرِيفًا فَأَضْجَعَهُ ثُمَّ ذَبَحَهُ بِالسِّكِّينِ قَالَ { أَقَتَلْتَ نَفْسًا زَكِيَّةً } لَمْ تَعْمَلْ بِالْحِنْثِ فَانْطَلَقَا فَوَجَدَا جِدَارًا يُرِيدُ أَنْ يَنْقَضَّ فَأَقَامَهُ قَالَ سَعِيدٌ بِيَدِهِ هَكَذَا وَرَفَعَ يَدَهُ فَاسْتَقَامَ قَالَ يَعْلَى فَحَسِبْتُ أَنَّ سَعِيدًا قَالَ فَمَسَحَهُ بِيَدِهِ فَاسْتَقَامَ { قَالَ لَوْ شِئْتَ لَاتَّخَذْتَ عَلَيْهِ أَجْرًا } قَالَ سَعِيدٌ أَجْرًا نَأْكُلُهُ قَالَ وَكَانَ يَقْرَؤُهَا { وَكَانَ وَرَاءَهُمْ } وَكَانَ ابْنُ عَبَّاسٍ يَقْرَؤُهَا وَكَانَ أَمَامَهُمْ مَلِكٌ يَزْعُمُونَ عَنْ غَيْرِ سَعِيدٍ أَنَّهُ قَالَ هَذَا الْغُلَامُ الْمَقْتُولُ يَزْعُمُونَ أَنَّ اسْمَهُ جَيْسُورُ قَالَ { يَأْخُذُ كُلَّ سَفِينَةٍ غَصْبًا } وَأَرَادَ إِذَا مَرَّتْ بِهِ أَنْ يَدَعَهَا لِعَيْبِهَا فَإِذَا جَاوَزُوا أَصْلَحُوهَا فَانْتَفَعُوا بِهَا بَعْدُ مِنْهُمْ مَنْ يَقُولُ سَدُّوهَا بِقَارُورَةٍ وَمِنْهُمْ مَنْ يَقُولُ بِالْقَارِ وَكَانَ أَبَوَاهُ مُؤْمِنَيْنِ وَكَانَ كَافِرًا { فَخَشِينَا أَنْ يُرْهِقَهُمَا طُغْيَانًا وَكُفْرًا } فَيَحْمِلُهُمَا حُبُّهُ عَلَى أَنْ يُتَابِعَاهُ عَلَى دِينِهِ { فَأَرَدْنَا أَنْ يُبْدِلَهُمَا رَبُّهُمَا خَيْرًا مِنْهُ زَكَاةً وَأَقْرَبَ رُحْمًا } هُمَا بِهِ أَرْحَمُ مِنْهُمَا بِالْأَوَّلِ الَّذِي قَتَلَهُ خَضِرٌ وَزَعَمَ غَيْرُ سَعِيدٍ أَنَّهُمَا قَالَا جَارِيَةٌ وَأَمَّا دَاوُدُ بْنُ أَبِي عَاصِمٍ فَقَالَ عَنْ غَيْرِ وَاحِدٍ إِنَّهَا جَارِيَةٌ وَبَلَغَنِي عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ أَنَّهَا جَارِيَةٌ وَوَجَدْتُهُ فِي كِتَابِ أَبِي عَنْ يَحْيَى بْنِ مَعِينٍ عَنْ هِشَامِ بْنِ يُوسُفَ مِثْلَهُ

Nws tau hais rau peb [Abdullah bin Ibrahim Al Marwazi] nws hais tias, tau hais rau kuv [Hisyam bin Yusuf] hauv tafsir [Ibn Juraij] uas nws tau nyeem rau lawv, tau hais rau kuv [Ya'la bin Muslim], thiab [Amru bin Dinar] los ntawm [Sa'id bin Jubair] - ib tug ntawm lawv hais ntxiv rau nws, hais ntxiv rau kuv. Sa'id bin Jubair nws hais tias, 'Thaum peb nyob rau sab [Abdullah bin Abbas] nyob rau hauv nws lub tsev, nws hais tias, 'Hais rau kuv,' Kuv nug, 'O Abu Abbas, thov kom Allah muab kuv tus nqe txhiv. Nyob rau hauv Kufa muaj ib tug neeg hais dab neeg - ib tug kws pab tswv yim - hu ua Nauf, nws xav tias tus neeg uas mus nrhiav kev paub tsis yog Mauxes uas tuaj ntawm cov neeg Ixayees?' [Amru bin Dinar] hais tias, 'Dab tsi yog kev dag yog tus yeeb ncuab ntawm Allah!', thaum [Ya'la bin Muslim] hais tias, [Ibn Abbas] hais tias, ' [Ubay bin Ka'b] hais rau kuv, nws hais tias, 'Tus tub txib ntawm Allah sallallaahu 'alaihi wasallam hais tias: 'Ib zaug Musa, cov neeg ntawm Allah tau ntws mus txog thaum Allah. tshee hnyo, nws ploj mus. Ces muaj ib tug txiv neej tau ntsib nws, tus txiv neej hais tias, 'Au tub txib ntawm Allah, puas muaj leej twg nyob rau hauv lub ntiaj teb no uas ntse dua koj?' Musa teb tias, 'Tsis yog'. Rasulullah txuas ntxiv nws zaj dab neeg: 'Yog li ntawd nws raug liam thaum nws tsis rov qab paub txog Allah Tabaaraka Wa Ta'ala, Allah ces qhia tias: 'Qhov tseeb kuv muaj ib tug tub qhe uas ntse dua koj'. Musa nug tias, 'Au Rabb, nws nyob qhov twg?' Allah teb tias: 'Thaum lub rooj sib tham ntawm ob lub hiav txwv'. Musa cia siab tias, 'Au Rabb, muab ib lub cim rau kuv kom kuv tuaj yeem ntsib nws'. Ubay hais tias, 'Amru hais rau kuv, 'Tus tub txib ntawm Allah hais tias: 'Qhov chaw uas koj poob cov ntses'. Thaum Yalauj hais tias, 'Cia li muab ntses tuag uas ua rau tus ntsuj plig ua pa mus'. Yog li ntawd, Mauxes thiaj muab ntses thiab muab tso rau hauv ib lub tawb. Nws txawm hais rau nws tus tub qhe tias, 'Kuv yuav tsis ris koj lub nra tsuas yog koj qhia rau kuv paub qhov chaw uas ntses ploj rau koj.' Nws teb hais tias, 'Koj tsis nkim kuv ntau'. Yog li ntawd yog dab tsi yog txhais los ntawm cov lus ntawm Allah: 'Thiab thaum Musa hais lus nrog nws tus tub qhe, Yusya' bin Nun'. [Sa'id bin Jubair] hais tias, 'Thaum nws nyob saum lub pob zeb loj, cov ntses tshee, thaum Musa tsaug zog'. Tus tub qhe hais tias, 'Kuv yuav tsis tsa nws'. Txog thaum Musa sawv los, nws tus tub qhe tsis nco qab qhia nws txoj xov xwm. Lub caij no, cov ntses tau tawm tsam kom txog thaum nws nkag mus rau hauv hiav txwv. Allah ces nres lub nthwv dej nyob rau hauv dej hiav txwv kom nws ntsia zoo li yog cov ntses cov cim nyob rau hauv lub pob zeb. [Amru] hais rau kuv tias, 'Nws zoo li cov cim ntawm pob zeb'. -ces nws curled nws ob ntiv tes xoo thiab ob ntiv tes tom qab ntawd-. '-Nqa peb cov zaub mov tuaj; qhov tseeb peb xav tias nkees vim peb taug kev-' -Qs. Ib: 62-. Nws tus tub qhe hais tias, 'Qhov tseeb Allah tau tshem tawm qhov kev nkees ntawm koj'. -Txawm li cas los xij, keeb kwm no tsis yog los ntawm Sa'id bin Jubair-. Tus tub qhe qhia Musa tias cov ntses tau ploj lawm, yog li ntawd ob tug ntawm lawv rov qab mus txog thaum lawv ntsib Hidlir Alaihis Salam'. Ubay hais tias; Uthman bin Sulaiman hais rau kuv tias, 'Khidlir hnav khaub ncaws ntsuab nyob nruab nrab ntawm hiav txwv'. Thaum Sa'id bin Jubair hais tias, 'Nrog cov khaub ncaws paj ntaub, nws muab qhov kawg ntawm nws ob txhais ceg thiab lwm qhov kawg ntawm nws lub taub hau. Musa tau hais nyob zoo rau nws thaum qhib nws lub ntsej muag -Khidlir-. Khidlir hais tias, 'Puas muaj kev tos txais hauv koj lub tebchaws? Koj yog leej twg?' Mauxe teb tas, ‘Kuv yog Mauxe. Khidlir nug dua, 'Mauxes ntawm cov neeg Ixayees?' Musa teb tias, 'Yog'. Khidlir nug dua, 'Ces koj xav tau dab tsi?' Musa teb hais tias, 'Kuv tuaj kom koj qhia kuv tej lus qhia uas koj tau qhia.' Khidlir hais tias, 'Au Musa, xov xwm los ntawm Torah tsis txaus rau koj? dang kev tshwm sim ib txwm los rau koj? Tseeb tiag, kuv muaj kev paub tias koj tsis muaj peev xwm ua tau, thiab koj tsis muaj kev paub tias kuv ua tsis tau.' Ces ib tug noog uas haus dej hiav txwv tuaj. Khidlir hais tias, 'Los ntawm Allah, kuv paub thiab koj txoj kev paub nyob rau hauv tsis muaj txoj kev diminish lub greatness ntawm Allah txoj kev paub, tsuas yog raws li cov noog no haus dej hiav txwv'. Ces nkawd ob leeg taug kev raws ntug dej hiav txwv mus txog thaum lawv pom ib lub nkoj me me uas coj cov neeg caij mus rau lwm lub puam. Thiab lawv tuaj yeem paub txog Khidlir. Lawv hais tias, 'Qhov no yog tus qhev ncaj ncees ntawm Allah!' Peb nug Sa'id, 'Puas yog Khidlir?' Nws teb hais tias, 'Yog lawm, lawv muab ib lub elevator rau nws yam tsis tau them nyiaj. Tiamsis thaum ntawd Khidlir ua ib lub qhov hauv lub nkoj mus txog thaum Musa hais tias, '-Vim li cas koj ua ib lub qhov rau hauv lub nkoj kom koj poob rau cov neeg caij tsheb?' Tseeb tiag, koj tau ua yuam kev loj-' -Qs. Ib: 71-. Tus piav qhia hais tias, 'Mujahid hais nrog lafadz 'Nukra' - txaus ntshai-'. '-KHidlir teb; 'Kuv tsis tau hais tias: 'Qhov tseeb koj yuav tsis ua siab ntev rau kuv-' -Qs. Ib: 72-. Qhov thib ib yog vim tsis nco qab, qhov thib ob yog qhov xwm txheej thiab qhov thib peb yog ntawm lub hom phiaj'. Musa hais tias: -'Tsis txhob rau txim rau kuv vim kuv tsis nco qab thiab tsis ua rau kuv muaj teeb meem hauv kuv txoj haujlwm-' -Qs. Ib: 73-. Thaum nkawd ob leeg ntsib ib tug me nyuam, Khidlr tua nws. Ya'la bin Muslim hais tias, Sa'id bin Jubair hais tias, 'Lawv ob leeg ntsib ib tug me nyuam yaus ua si, thiab nws yog ib tug infidel, Khidlir ntes nws thiab tua nws nrog ib tug riam. Mauxe hais tias: ‘Vim li cas koj tua ib tug neeg dawb huv, tsis yog vim nws tua lwm tus? Tseeb tiag, koj tau ua ib yam dab tsi tsis ncaj ncees lawm. Yog li ntawd ob leeg tau mus; Yog li ntawd, thaum nkawd ob leeg tuaj txog ntawm ib lub teb chaws, lawv thov kom cov neeg hauv lub tebchaws ntawd lom zem tab sis cov neeg hauv lub tebchaws ntawd tsis xav ua kom lom zem, ces nkawd ob leeg pom tias cov phab ntsa ntawm lub tsev yuav luag tsoo, yog li ntawd Khidlir thiaj txhim tsa cov phab ntsa.' Sa'id hais nrog ib txhais tes taw zoo li no - nws tsa ob txhais tes - txog thaum lawv sawv ntsug.' Thaus Yakhauj has tas, 'Kuv xaav has tas, 'Tom qaab ntawd nwg txawm muab nwg txhais teg moog txug thaus lub ntsaa loog taag.' Musa hais tias: -'Yog tias koj xav tau, koj yuav tau them nyiaj rau nws-' -Qs. Ib: 77-. Sa'id hais tias, 'Qhov ntawd yog nyiaj hli uas peb siv tau rau zaub mov'. Thiab Sa'id nyeem nws nrog lafadz 'WA KAANA WARAA'AHUM - vim lawv qab muaj ...-, thaum Ibn Abbas nyeem nws nrog lafadz 'WA KAANA AMAAMAHUM MALIK - vim nyob rau hauv pem hauv ntej ntawm lawv muaj vajntxwv ... - - Lawv xav tias Sib nrug ntawm Sa'id tawm tswv yim tias tus me nyuam mos uas raug tua vim yog vajntxwv nyob rau hauv lub xub ntiag ntawm txhua tus uas raug hu ua Jaisur. Khidir xav tias yog vajntxwv hla dhau mus ces vajntxwv cia li tso nws tseg vim muaj kev puas tsuaj, mus txog thaum lawv taug kev mus ntxiv lawm, lawv rov qab kho nws mus txog thaum nws tseem muaj txiaj ntsig dua. Muaj kev xav tias lawv patched nws nrog fwj, muaj kev xav tias lawv patched nws nrog tar. Hos tus me nyuam, ob leeg niam txiv yog cov ntseeg, thaum nws yog ib tug neeg tsis ntseeg, peb ntshai tsam nws yuav yuam nws niam nws txiv mus yuam kev thiab tsis ntseeg, ces nkawd txoj kev hlub rau tus me nyuam coj nkawd ob leeg ua raws li nws tus me nyuam txoj kev ntseeg. Yog li ntawd, Khidlir xav kom Allah hloov nws nrog ib tug me nyuam uas zoo dua, purer, ntau hlub, thiab lawv txoj kev hlub rau nws tshaj lawv txoj kev hlub rau tus me nyuam uas raug tua los ntawm Khidlir '. Thiab tsis tas li ntawd, Sa'id xav tias ob leeg - Sa'id thiab Ibnu Abbas - hais tias kev hloov pauv rau tus menyuam uas raug tua los ntawm Khidlir yog ib tug qhev poj niam. Lub caij no, Dawud bin Ashim, los ntawm tsis tsuas yog ib qhov chaw, hais tias, 'Xwb, nws - hloov rau tus me nyuam uas raug tua los ntawm Khidlir - yog ib tug poj niam qhev'. Thiab nws tau los rau kuv los ntawm [Sa'id bin Jubair] tias nws yog ib tug poj niam qhev, thiab Kuv tau txais los ntawm kuv txiv cov ntawv sau los ntawm [Yahya bin Ma'in] los ntawm [Hisyam bin Yusuf] zoo li ntawd'.