Imam Bukhari : 6742

حَدَّثَنِي إِسْمَاعِيلُ حَدَّثَنِي ابْنُ وَهْبٍ عَنْ يُونُسَ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ حَدَّثَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَبَّاسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا قَالَقَدِمَ عُيَيْنَةُ بْنُ حِصْنِ بْنِ حُذَيْفَةَ بْنِ بَدْرٍ فَنَزَلَ عَلَى ابْنِ أَخِيهِ الْحُرِّ بْنِ قَيْسِ بْنِ حِصْنٍ وَكَانَ مِنْ النَّفَرِ الَّذِينَ يُدْنِيهِمْ عُمَرُ وَكَانَ الْقُرَّاءُ أَصْحَابَ مَجْلِسِ عُمَرَ وَمُشَاوَرَتِهِ كُهُولًا كَانُوا أَوْ شُبَّانًا فَقَالَ عُيَيْنَةُ لِابْنِ أَخِيهِ يَا ابْنَ أَخِي هَلْ لَكَ وَجْهٌ عِنْدَ هَذَا الْأَمِيرِ فَتَسْتَأْذِنَ لِي عَلَيْهِ قَالَ سَأَسْتَأْذِنُ لَكَ عَلَيْهِ قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ فَاسْتَأْذَنَ لِعُيَيْنَةَ فَلَمَّا دَخَلَ قَالَ يَا ابْنَ الْخَطَّابِ وَاللَّهِ مَا تُعْطِينَا الْجَزْلَ وَمَا تَحْكُمُ بَيْنَنَا بِالْعَدْلِ فَغَضِبَ عُمَرُ حَتَّى هَمَّ بِأَنْ يَقَعَ بِهِ فَقَالَ الْحُرُّ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ إِنَّ اللَّهَ تَعَالَى قَالَ لِنَبِيِّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ{ خُذْ الْعَفْوَ وَأْمُرْ بِالْعُرْفِ وَأَعْرِضْ عَنْ الْجَاهِلِينَ }وَإِنَّ هَذَا مِنْ الْجَاهِلِينَ فَوَاللَّهِ مَا جَاوَزَهَا عُمَرُ حِينَ تَلَاهَا عَلَيْهِ وَكَانَ وَقَّافًا عِنْدَ كِتَابِ اللَّهِ

Dywedwyd wrthyf fod [Ismail] wedi dweud wrthyf [Ibn Wahb] gan [Yunus] gan [Ibn Shihab] wedi dweud wrthyf [Ubaidullah bin Abdullah bin Utbah], fod [Abdullah bin Abbas] radliallahu 'anhuma wedi dweud, 'Daeth Uyainah bin Hishn bin Khudaifah bin Badr ac aros i gwrdd â mab ei frawd - ei nai -, Al Hurr bin Qais bin Hishn, ac roedd ymhlith grŵp o bobl yr oedd Umar, Qurra` - arbenigwr mewn darllen y Coran - bob amser yn mynd atynt, ac a oedd bob amser yn mynychu majlis a thrafodaethau Umar, boed yn oedolyn neu'n ifanc. Yna dywedodd 'Uyainah wrth ei nai, 'O fy nai, a oes gennych chi mor agos at yr emir hwn fel y gallwch chi ofyn iddo am ganiatâd i mi er mwyn i mi allu cwrdd ag ef? Yna atebodd Al Hurr bin Qais, 'Iawn, gofynnaf am eich caniatâd'. Dywedodd Ibn Abbas, 'Yna gofynnodd Al Hurr bin Qais ganiatâd i 'Uyainah. Pan gyfarfu Uyainah ag Umar, dywedodd, 'O Ibnul Khattab, wrth Allah, nid wyt ti wedi rhoi llawer o roddion i ni, ac nid wyt ti wedi gwneud cyfiawnder rhyngom ni'. Yn sydyn, daeth Umar yn flin nes iddo fod eisiau ei gosbi. Ond dywedodd Uyainah, 'Rhyddha fi o'th gosb, O emirul mu'minin, oherwydd dywedodd Allah wrth Ei Broffwyd sallallaahu 'alaihi wasallam: 'Maddau i mi, gwna'r hyn sy'n dda a throi oddi wrth y bobl anwybodus' -Qs. Al A'raf 199-, ac mae'r gosb hon ymhlith ymddygiad pobl dwp. Wrth Allah, ni chyflawnodd Umar ei gosb pan ddarllenodd Uyainah iddo, roedd Umar yn berson a oedd bob amser yn glynu wrth Lyfr Allah.'