Imam Ahmad : 16971

حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ بْنُ مُسْلِمٍ أَبُو الْعَبَّاسِ الدِّمَشْقِيُّ بِمَكَّةَ إِمْلَاءً قَالَ حَدَّثَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ يَزِيدَ بْنِ جَابِرٍ قَالَ حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ جَابِرٍ الطَّائِيُّ قَاضِي حِمْصَ قَالَ حَدَّثَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ جُبَيْرِ بْنِ نُفَيْرٍ الْحَضْرَمِيُّ عَنْ أَبِيهِ أَنَّهُ سَمِعَ النَّوَّاسَ بْنَ سَمْعَانَ الْكِلَابِيَّ قَالَ ذَكَرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الدَّجَّالَ ذَاتَ غَدَاةٍ فَخَفَّضَ فِيهِ وَرَفَّعَ حَتَّى ظَنَنَّاهُ فِي طَائِفَةِ النَّخْلِ فَلَمَّا رُحْنَا إِلَيْهِ عَرَفَ ذَلِكَ فِي وُجُوهِنَا فَسَأَلْنَاهُ فَقُلْنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ ذَكَرْتَ الدَّجَّالَ الْغَدَاةَ فَخَفَّضْتَ فِيهِ وَرَفَّعْتَ حَتَّى ظَنَنَّاهُ فِي طَائِفَةِ النَّخْلِ قَالَ غَيْرُ الدَّجَّالِ أَخْوَفُنِي عَلَيْكُمْ فَإِنْ يَخْرُجْ وَأَنَا فِيكُمْ فَأَنَا حَجِيجُهُ دُونَكُمْ وَإِنْ يَخْرُجْ وَلَسْتُ فِيكُمْ فَامْرُؤٌ حَجِيجُ نَفْسِهِ وَاللَّهُ خَلِيفَتِي عَلَى كُلِّ مُسْلِمٍ إِنَّهُ شَابٌّ جَعْدٌ قَطَطٌ عَيْنُهُ طَافِيَةٌ وَإِنَّهُ يَخْرُجُ مِنْ خِلَّةٍ بَيْنَ الشَّامِ وَالْعِرَاقِ فَعَاثَ يَمِينًا وَشِمَالًا يَا عِبَادَ اللَّهِ اثْبُتُوا قُلْنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا لُبْثُهُ فِي الْأَرْضِ قَالَ أَرْبَعِينَ يَوْمًا يَوْمٌ كَسَنَةٍ وَيَوْمٌ كَشَهْرٍ وَيَوْمٌ كَجُمُعَةٍ وَسَائِرُ أَيَّامِهِ كَأَيَّامِكُمْ قُلْنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ فَذَلِكَ الْيَوْمُ الَّذِي هُوَ كَسَنَةٍ أَيَكْفِينَا فِيهِ صَلَاةُ يَوْمٍ وَلَيْلَةٍ قَالَ لَا اقْدُرُوا لَهُ قَدْرَهُ قُلْنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ فَمَا إِسْرَاعُهُ فِي الْأَرْضِ قَالَ كَالْغَيْثِ اسْتَدْبَرَتْهُ الرِّيحُ قَالَ فَيَمُرُّ بِالْحَيِّ فَيَدْعُوهُمْ فَيَسْتَجِيبُونَ لَهُ فَيَأْمُرُ السَّمَاءَ فَتُمْطِرُ وَالْأَرْضَ فَتُنْبِتُ وَتَرُوحُ عَلَيْهِمْ سَارِحَتُهُمْ وَهِيَ أَطْوَلُ مَا كَانَتْ ذُرًى وَأَمَدُّهُ خَوَاصِرَ وَأَسْبَغُهُ ضُرُوعًا وَيَمُرُّ بِالْحَيِّ فَيَدْعُوهُمْ فَيَرُدُّوا عَلَيْهِ قَوْلَهُ فَتَتْبَعُهُ أَمْوَالُهُمْ فَيُصْبِحُونَ مُمْحِلِينَ لَيْسَ لَهُمْ مِنْ أَمْوَالِهِمْ شَيْءٌ وَيَمُرُّ بِالْخَرِبَةِ فَيَقُولُ لَهَا أَخْرِجِي كُنُوزَكِ فَتَتْبَعُهُ كُنُوزُهَا كَيَعَاسِيبِ النَّحْلِ قَالَ وَيَأْمُرُ بِرَجُلٍ فَيُقْتَلُ فَيَضْرِبُهُ بِالسَّيْفِ فَيَقْطَعُهُ جِزْلَتَيْنِ رَمْيَةَ الْغَرَضِ ثُمَّ يَدْعُوهُ فَيُقْبِلُ إِلَيْهِ يَتَهَلَّلُ وَجْهُهُ قَالَ فَبَيْنَا هُوَ عَلَى ذَلِكَ إِذْ بَعَثَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ الْمَسِيحَ ابْنَ مَرْيَمَ عَلَيْهِ السَّلَام فَيَنْزِلُ عِنْدَ الْمَنَارَةِ الْبَيْضَاءِ شَرْقِيَّ دِمَشْقَ بَيْنَ مَهْرُودَتَيْنِ وَاضِعًا يَدَهُ عَلَى أَجْنِحَةِ مَلَكَيْنِ فَيَتْبَعُهُ فَيُدْرِكُهُ فَيَقْتُلُهُ عِنْدَ بَابِ لُدٍّ الشَّرْقِيِّ قَالَ فَبَيْنَمَا هُمْ كَذَلِكَ إِذْ أَوْحَى اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ إِلَى عِيسَى ابْنِ مَرْيَمَ عَلَيْهِ السَّلَام أَنِّي قَدْ أَخْرَجْتُ عِبَادًا مِنْ عِبَادِي لَا يَدَانِ لَكَ بِقِتَالِهِمْ فَحَوِّزْ عِبَادِي إِلَى الطُّورِ فَيَبْعَثُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ يَأْجُوجَ وَمَأْجُوجَ وَهُمْ كَمَا قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ { مِنْ كُلِّ حَدَبٍ يَنْسِلُونَ } فَيَرْغَبُ عِيسَى وَأَصْحَابُهُ إِلَى اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ فَيُرْسِلُ عَلَيْهِمْ نَغَفًا فِي رِقَابِهِمْ فَيُصْبِحُونَ فَرْسَى كَمَوْتِ نَفْسٍ وَاحِدَةٍ فَيَهْبِطُ عِيسَى وَأَصْحَابُهُ فَلَا يَجِدُونَ فِي الْأَرْضِ بَيْتًا إِلَّا قَدْ مَلَأَهُ زَهَمُهُمْ وَنَتِنُهُمْ فَيَرْغَبُ عِيسَى وَأَصْحَابُهُ إِلَى اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ فَيُرْسِلُ عَلَيْهِمْ طَيْرًا كَأَعْنَاقِ الْبُخْتِ فَتَحْمِلُهُمْ فَتَطْرَحُهُمْ حَيْثُ شَاءَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ قَالَ ابْنُ جَابِرٍ فَحَدَّثَنِي عَطَاءُ بْنُ يَزِيدَ السَّكْسَكِيُّ عَنْ كَعْبٍ أَوْ غَيْرِهِ قَالَ فَتَطْرَحُهُمْ بِالْمُهَبَّلِ قَالَ ابْنُ جَابِرٍ فَقُلْتُ يَا أَبَا يَزِيدَ وَأَيْنَ الْمُهَبَّلُ قَالَ مَطْلَعُ الشَّمْسِ قَالَ وَيُرْسِلُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ مَطَرًا لَا يَكُنْ مِنْهُ بَيْتُ وَبَرٍ وَلَا مَدَرٍ أَرْبَعِينَ يَوْمًا فَيَغْسِلُ الْأَرْضَ حَتَّى يَتْرُكَهَا كَالزَّلَفَةِ وَيُقَالُ لِلْأَرْضِ أَنْبِتِي ثَمَرَتَكِ وَرُدِّي بَرَكَتَكِ قَالَ فَيَوْمَئِذٍ يَأْكُلُ النَّفَرُ مِنْ الرُّمَّانَةِ وَيَسْتَظِلُّونَ بِقِحْفِهَا وَيُبَارَكُ فِي الرِّسْلِ حَتَّى أَنَّ اللَّقْحَةَ مِنْ الْإِبِلِ لَتَكْفِي الْفِئَامَ مِنْ النَّاسِ وَاللَّقْحَةَ مِنْ الْبَقَرِ تَكْفِي الْفَخِذَ وَالشَّاةَ مِنْ الْغَنَمِ تَكْفِي أَهْلَ الْبَيْتِ قَالَ فَبَيْنَا هُمْ عَلَى ذَلِكَ إِذْ بَعَثَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ رِيحًا طَيِّبَةً تَحْتَ آبَاطِهِمْ فَتَقْبِضُ رُوحَ كُلِّ مُسْلِمٍ أَوْ قَالَ كُلِّ مُؤْمِنٍ وَيَبْقَى شِرَارُ النَّاسِ يَتَهَارَجُونَ تَهَارُجَ الْحَمِيرِ وَعَلَيْهِمْ أَوْ قَالَ وَعَلَيْهِ تَقُومُ السَّاعَةُ

اسان کي مڪي ۾ [الوليد بن مسلم ابو عباس عاد دماسيقي] کي لکت ۾ ٻڌائيندي، هن چيو؛ مون کي [عبدالرحمن بن يزيد بن جابر] ٻڌايو آهي، هن چيو؛ مون کي [يحيى بن جابر اث ثائي] ٻڌايو آهي ته هو همش ۾ هڪ قاديلي هو، هن چيو؛ مون کي [عبدالرحمن بن جبير بن نفير الحدرومي] کي [پنهنجي پيءُ] کان ٻڌايو آهي؛ ته هن [نواس بن سمعان الڪلابي] کي ٻڌو آهي، هن چيو ته؛ هڪ سفر دوران، رسول الله صلي الله عليه وسلم دجال جو قصو ٻڌايو. هن ڪڏهن ڪڏهن پنهنجي آواز جو آواز بلند ڪيو، پر ڪڏهن ڪڏهن ان کي گهٽ ڪيو جيستائين اسان سوچيو ته هو کجيءَ جي وڻن جي وچ ۾ آهي. جڏهن اسان هن سان ملياسين، ته هو اسان جي چهرن مان سڀ ڪجهه سڃاڻي ويو. فوري طور تي اسان هن کان دجال بابت پڇيو. اسان پڇيو، "يا رسول الله، اهو لڳي ٿو ته توهان اسان کي سفر ۾ دجال بابت ٻڌايو، ۽ توهان پنهنجي آواز جو آواز گهٽ ڪيو پر ڪڏهن ڪڏهن توهان ان کي بلند ڪيو، جو اسان سوچيو ته توهان کجور جي جهنگ جي وچ ۾ آهيو! رسول الله صلي الله عليه وسلم جواب ڏنو، "ان کان علاوه، مون کي توهان لاءِ دجال کان تمام گهڻو ڊپ آهي." نبي ڪريم صلي الله عليه وسلم جاري رکيو، جيڪڏهن دجال ظاهر ٿئي ۽ مان توهان ۾ هجان، ته پوءِ مان توهان جي دفاع لاءِ ان جو منهن ڏسندس، پر جيڪڏهن هو ظاهر ٿئي ۽ مان هاڻي توهان سان گڏ نه هجان، ته توهان مان هر هڪ اڪيلو ان جو منهن ڏسندو. ان وقت، الله منهنجو نمائندو آهي - مطلب ته محافظ ۽ مددگار - هر مسلمان لاءِ. توهان ڄاڻو ٿا ته دجال جون خاصيتون آهن ته هو اڃا جوان آهي، سندس وار ڳوڙها آهن، سندس اکيون ٻاهر نڪرنديون آهن، هو شام ۽ عراق جي وچ ۾ هڪ رستي تان ظاهر ٿئي ٿو، پوءِ ساڄي ۽ کاٻي طرف مصيبتون ڪندو آهي. اي الله جا ٻانها، ثابت قدم رهو. اسان پڇيو، "يا رسول الله، دجال زمين تي ڪيترو وقت رهندو؟" "چاليهه ڏينهن،" نبي ڪريم ﷺ فرمايو. هڪ ڏينهن هڪ سال، هڪ مهيني، هڪ جمعو - هڪ هفتي - ۽ هڪ هفتو، هڪ ڏينهن عام ڏينهن وانگر آهي، انهن ڏينهن وانگر جيڪي توهان ڄاڻو ٿا. اسان سڀني پڇيو، "يا رسول الله، هڪ ڏينهن هڪ سال جي برابر آهي، ڇا اسان لاءِ هڪ ڏينهن ۽ هڪ رات جي دعا ڪرڻ ڪافي آهي؟" نبي ڪريم ﷺ جواب ڏنو، "او نه، پر صرف ان جو احتياط سان اندازو لڳايو." اسان پڇيو، "يا رسول الله، دجال زمين تي ڪيتري تيزيءَ سان گهمندو؟" نبي ڪريم ﷺ جواب ڏنو، جيئن مينهن واءُ سان وهندو آهي، هو هڪ ڳوٺ مان گذرندو آهي ۽ انهن کي دعوت ڏيندو آهي جيستائين اهي قبول نه ڪن، پوءِ دجال آسمان کي حڪم ڏيندو آهي ۽ پاڻمرادو مينهن وسائيندو آهي، دجال زمين کي حڪم ڏيندو آهي ۽ پاڻمرادو ٻوٽا پيدا ڪندو آهي، انهن جي چوپائي مال جا به پنهنجا پن آهن ۽ انهن جا کوهه وڏا آهن، انهن جو قد ڊگهو آهي، ۽ انهن جو کير وڌيڪ آهي. ٻئي طرف، دجال هڪ ڳوٺ مان گذريو ۽ رهواسين سندس صلاح کي رد ڪري ڇڏيو ته جيئن عجيب طور تي انهن جي دولت دجال جي پٺيان لڳي، ۽ انهن کي سخت خشڪ موسم جو شڪار ٿيو، ۽ انهن وٽ وڌيڪ دولت نه رهي. پوءِ دجال هڪ تباهه ٿيل ڳوٺ وٽان لنگهيو ۽ چيو، "مهرباني ڪري اهو خزانو ڪڍو جيڪو توهان ۾ آهي." عجيب ڳالهه آهي ته خزانو اوچتو سندس پٺيان لڳو جيئن مکي پنهنجي راڻي جي پٺيان. نواس چيو، پوءِ دجال ڪنهن کي اچڻ ۽ ان کي مارڻ جو حڪم ڏنو. پوءِ دجال ان کي پنهنجي تلوار سان ڪٽيو جيستائين ان جو جسم ٻن حصن ۾ ڪٽيو ويو، جيئن ڪو ماڻهو تير سان نشانو بڻايو ويو هجي. پوءِ دجال ان کي سڏيو، اوچتو اهو شخص سندس چهري تي چمڪندڙ آيو. نواس چيو، جڏهن دجال پنهنجو جادو ڪيو، ته اوچتو الله تعاليٰ مسيح عيسيٰ بن مريم عليه السلام کي موڪليو. عيسيٰ دمشق جي اوڀر ۾ سفيد ٽاور تي زعفران جي خوشبو سان ڀريل ٻن ڪپڙن جي وچ ۾ بيٺو، عيسيٰ پنهنجا هٿ ٻن ملائڪن جي پرن تي رکيا. عيسيٰ ڪڏهن به دجال جي پٺيان وڃڻ بند نه ڪيو، هن اوڀر ۾ "باب لد" ۾ ملاقات ڪئي ۽ دجال کي قتل ڪيو. جڏهن صورتحال اهڙي هئي، ته الله تعاليٰ عيسيٰ بن مريم تي وحي ڪيو ته "بيشڪ مون پنهنجن ٻانهن ۾ اهڙا ٻانها پيدا ڪيا آهن جن کي توهان شڪست نه ڏئي سگهندا، تنهن ڪري منهنجي ٻانهن کي ترسينا پهچڻ جي دعوت ڏيو." پوءِ الله ياجوج ۽ ماجوج ۽ انهن کي موڪليو جيئن الله فرمايو آهي ته "اهي هر بلند قلعي مان هيٺ لهي آيا" - سورة الانبياء 96-، پوءِ عيسيٰ ۽ سندس ساٿين الله کان دعا گهري ۽ الله پاڻمرادو انهن جي ڳچيءَ مان سوري موڪلي جيستائين اهي اوچتو موت وانگر مارجي ويا. عيسيٰ ۽ سندس ساٿي هيٺ لهي ويا، ۽ انهن کي زمين جي مٿاڇري تي هڪ به گهر نه مليو سواءِ ان جي ته زمين ياجوج ۽ ماجوج جي لاشن جي بدبو ۽ بدبو سان ڀريل هئي. عيسيٰ ۽ سندس ساٿي الله کان دعا گهريندا رهيا ۽ فوري طور تي الله اُٺن جي ڳچيءَ وانگر پکين جو هڪ ٽولو موڪليو، اهي ياجوج ۽ ماجوج جا لاش کڻي ويا ۽ انهن کي اهڙي هنڌ اڇلائي ڇڏيو جيڪو صرف الله ئي بهتر ڄاڻي ٿو. ابن جابر چيو، "اسان کي 'عثو' بن يزيد عساقسڪي ڪعب يا ٻين کان ٻڌايو آهي، هن چيو ته پوءِ الله ياجوج ۽ ماجوج کي هڪ ڳري کڏ ۾ اڇلائي ڇڏيو. ابن جرير چيو، مون چيو، "اي ابو يزيد، پوءِ ڪٿي آهي کڏ؟" هن جواب ڏنو، "ان جاءِ تي جتي سج اڀري ٿو." هن چيو، پوءِ الله عزوجل چاليهه ڏينهن تائين مينهن وسايو جنهن ۾ شهرن ۽ ڳوٺن ۾ ڪو به گهر نه بچيو، پوءِ الله عزوجل زمين کي ڇڏي ڏنو ۽ ان کي پاڻي وانگر ڇڏي ڏنو، پوءِ زمين کي چيو ويو ته "پنهنجا ميوا اُڀار ۽ پنهنجون نعمتون موٽائي ڏي." يزيد چيو ته ان وقت ڪجهه ماڻهن انار کائيندا هئا ۽ انهن جي چمڙي ۾ پناهه وٺندا هئا ۽ انهن جي وسعت ۽ خوشحالي ۾ برڪت ڏني ويندي هئي، ايتري تائين جو اُٺ ڪيترن ئي ماڻهن لاءِ ڪافي هئا، ۽ ڳئون ڪيترن ئي خاندانن لاءِ ڪافي هيون ۽ هڪ ٻڪري گهر لاءِ ڪافي هئي. نواس چيو ته جڏهن اهي اهڙي خوشحال حالت ۾ هئا ته اوچتو الله عزوجل انهن جي بغلن هيٺان هڪ خوشگوار هوا موڪلي جيڪا هر مسلمان جي روح کي کڻي وئي يا جيئن هن چيو ته مومن، ۽ جيڪو بچيو هو اهو سڀ حرامي هئا، انهن گدڙن وانگر زنا ڪيو، اهڙي طرح ماڻهن سان - يا هن هن شخص جي ادارتي سان چيو - واحد ۾ - قيامت آئي.