Aku menjual baju besi, membeli kebun di Bani Salamah, itu harta pertama di masa Islam

Imam Bukhari : 6635

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ يَحْيَى عَنْ عُمَرَ بْنِ كَثِيرٍ عَنْ أَبِي مُحَمَّدٍ مَوْلَى أَبِي قَتَادَةَ أَنَّ أَبَا قَتَادَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَوْمَ حُنَيْنٍ مَنْ لَهُ بَيِّنَةٌ عَلَى قَتِيلٍ قَتَلَهُ فَلَهُ سَلَبُهُ فَقُمْتُ لِأَلْتَمِسَ بَيِّنَةً عَلَى قَتِيلِي فَلَمْ أَرَ أَحَدًا يَشْهَدُ لِي فَجَلَسْتُ ثُمَّ بَدَا لِي فَذَكَرْتُ أَمْرَهُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ رَجُلٌ مِنْ جُلَسَائِهِ سِلَاحُ هَذَا الْقَتِيلِ الَّذِي يَذْكُرُ عِنْدِي قَالَ فَأَرْضِهِ مِنْهُ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ كَلَّا لَا يُعْطِهِ أُصَيْبِغَ مِنْ قُرَيْشٍ وَيَدَعَ أَسَدًا مِنْ أُسْدِ اللَّهِ يُقَاتِلُ عَنْ اللَّهِ وَرَسُولِهِ قَالَ فَأَمَرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَدَّاهُ إِلَيَّ فَاشْتَرَيْتُ مِنْهُ خِرَافًا فَكَانَ أَوَّلَ مَالٍ تَأَثَّلْتُهُقَالَ لِي عَبْدُ اللَّهِ عَنْ اللَّيْثِ فَقَامَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَدَّاهُ إِلَيَّ وَقَالَ أَهْلُ الْحِجَازِ الْحَاكِمُ لَا يَقْضِي بِعِلْمِهِ شَهِدَ بِذَلِكَ فِي وِلَايَتِهِ أَوْ قَبْلَهَا وَلَوْ أَقَرَّ خَصْمٌ عِنْدَهُ لِآخَرَ بِحَقٍّ فِي مَجْلِسِ الْقَضَاءِ فَإِنَّهُ لَا يَقْضِي عَلَيْهِ فِي قَوْلِ بَعْضِهِمْ حَتَّى يَدْعُوَ بِشَاهِدَيْنِ فَيُحْضِرَهُمَا إِقْرَارَهُ وَقَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِرَاقِ مَا سَمِعَ أَوْ رَآهُ فِي مَجْلِسِ الْقَضَاءِ قَضَى بِهِ وَمَا كَانَ فِي غَيْرِهِ لَمْ يَقْضِ إِلَّا بِشَاهِدَيْنِ وَقَالَ آخَرُونَ مِنْهُمْ بَلْ يَقْضِي بِهِ لِأَنَّهُ مُؤْتَمَنٌ وَإِنَّمَا يُرَادُ مِنْ الشَّهَادَةِ مَعْرِفَةُ الْحَقِّ فَعِلْمُهُ أَكْثَرُ مِنْ الشَّهَادَةِ وَقَالَ بَعْضُهُمْ يَقْضِي بِعِلْمِهِ فِي الْأَمْوَالِ وَلَا يَقْضِي فِي غَيْرِهَا وَقَالَ الْقَاسِمُ لَا يَنْبَغِي لِلْحَاكِمِ أَنْ يُمْضِيَ قَضَاءً بِعِلْمِهِ دُونَ عِلْمِ غَيْرِهِ مَعَ أَنَّ عِلْمَهُ أَكْثَرُ مِنْ شَهَادَةِ غَيْرِهِ وَلَكِنَّ فِيهِ تَعَرُّضًا لِتُهَمَةِ نَفْسِهِ عِنْدَ الْمُسْلِمِينَ وَإِيقَاعًا لَهُمْ فِي الظُّنُونِ وَقَدْ كَرِهَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الظَّنَّ فَقَالَ إِنَّمَا هَذِهِ صَفِيَّةُ

اسان کي [قطيبه] ٻڌايو آهي [الليث بن سعد] [يحييٰ] کان [عمر بن ڪثير] کان [ابو محمد، مولا ابو قتاده] ٻڌايو آهي ته، رسول الله صلي الله عليه وسلم حنين جي جنگ ۾ فرمايو هو ته: 'جنهن وٽ جنگ ۾ مارجي ويلن جي ثبوت آهي، ان کي اهو مال غنيمت ملندو جيڪو هن آندو هو'. تنهن ڪري مان - ابو قتاده - فوري طور تي ان دشمن جي ثبوت ڳولڻ لاءِ اٿي بيٺو جنهن کي مون قتل ڪيو هو، پر ظاهر آهي ته مون کي ڪو به اهڙو نه مليو جيڪو منهنجي قتل جو شاهد هجي. تنهن ڪري مان ويٺس، ۽ مون کي پنهنجي مسئلي جي شڪايت رسول الله صلي الله عليه وسلم وٽ ڪرڻ جي ڪوشش ڪئي. پوءِ سندس جاءِ تي ويٺل هڪ دوست چيو؛ 'ڇا مقتول جو هٿيار مون وٽ آهي جنهن جو [ابو قتاده] هميشه ذڪر ڪندو آهي؟' ماڻهو جاري رکيو؛ 'مهرباني ڪري ابو قتاده کي چئو ته اهو مون لاءِ ڇڏي ڏئي!' تنهن ڪري ابو بڪر مداخلت ڪئي؛ 'ڪوبه پرواهه ناهي، اهو ناممڪن آهي ته رسول الله صلي الله عليه وسلم توهان کي چڙين کي غنيمت ڏئي ڇڏين، ۽ هو الله جي شينهن مان هڪ ڇڏي وڃي - يعني ابو قتاده - جيڪو الله ۽ سندس رسول لاءِ وڙهيو.' پوءِ رسول الله صلي الله عليه وسلم مون کي غنيمت ڏني، ۽ پوءِ مون هڪ گِباس خريد ڪئي. ۽ اها پهرين دولت هئي جيڪا مون ترقي ڪئي. [عبدالله] مون کي [الليث] کان ٻڌايو، پوءِ رسول الله صلي الله عليه وسلم اٿيا ۽ مون کي ڏني. حجاز جا عالم راءِ رکن ٿا؛ هڪ جج کي صرف ان علم سان فيصلو ڪرڻ جو حق ناهي جيڪو هن مقدمي دوران يا ان کان اڳ ڏٺو هو، جيتوڻيڪ مدعا عليه تسليم ڪيو ته حق عدالت ۾ سندس مخالف جو آهي. انهن مان ڪجهه تبصرو ڪيو ته هن کي فيصلو ڪرڻ جو حق ناهي جيستائين هو ٻن شاهدن کي نه سڏي ۽ پوءِ جج پنهنجو فيصلو ظاهر نه ڪري. دریں اثنا، عراقي عالمن جو خيال آهي ته هو عدالت جي اجلاس ۾ جيڪو ڪجهه ٻڌي ٿو يا ڏسي ٿو، اهو جج هن سان فيصلو ڪري ٿو، جڏهن ته عدالت جي اجلاس کان ٻاهر، هو ٻن شاهدن کي سڏڻ کان سواءِ ٻيو ڪو فيصلو نٿو ڪري سگهي. دریں اثنا، انهن مان هڪ ٻئي گروهه دليل ڏنو، 'جيتوڻيڪ هو عدالت کان ٻاهر هو، پر هن اڃا تائين فيصلو ڪيو - ٻن شاهدن کي سڏڻ کان سواءِ - ڇاڪاڻ ته جج هڪ قابل اعتماد شخص هو، ۽ شاهدي جو مقصد صرف سچائي ڳولڻ هو، جيتوڻيڪ جج جو علم ٻين شاهدن کان تمام گهڻو هو، پر هن کيس مسلمانن ۾ الزامن جو نشانو بڻايو ۽ انهن کي تعصب ۾ وجهي ڇڏيو، - جيتوڻيڪ نبي صلي الله عليه وسلم واقعي تعصب کي پسند نه ڪيو، جيئن سندس ٻن ساٿين جو خراب تعصب هو جڏهن نبي صلي الله عليه وسلم هليا ويا. هڪ عورت سان، نبي صلي الله عليه وسلم فوري طور تي ٻنهي جي تعصب کي اهو چئي ختم ڪري ڇڏيو ته؛ 'توهان کي خبر آهي، اها عورت شافعيه آهي، - منهنجي زال-'.