Imam Bukhari : 4925

حَدَّثَنِي إِسْحَاقُ بْنُ مَنْصُورٍ أَخْبَرَنَا رَوْحُ بْنُ عُبَادَةَ حَدَّثَنَا شِبْلٌ عَنْ ابْنِ أَبِي نَجِيحٍ عَنْ مُجَاهِدٍ{ وَالَّذِينَ يُتَوَفَّوْنَ مِنْكُمْ وَيَذَرُونَ أَزْوَاجًا }قَالَ كَانَتْ هَذِهِ الْعِدَّةُ تَعْتَدُّ عِنْدَ أَهْلِ زَوْجِهَا وَاجِبًا فَأَنْزَلَ اللَّهُ{ وَالَّذِينَ يُتَوَفَّوْنَ مِنْكُمْ وَيَذَرُونَ أَزْوَاجًا وَصِيَّةً لِأَزْوَاجِهِمْ مَتَاعًا إِلَى الْحَوْلِ غَيْرَ إِخْرَاجٍ فَإِنْ خَرَجْنَ فَلَا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ فِيمَا فَعَلْنَ فِي أَنْفُسِهِنَّ مِنْ مَعْرُوفٍ }قَالَ جَعَلَ اللَّهُ لَهَا تَمَامَ السَّنَةِ سَبْعَةَ أَشْهُرٍ وَعِشْرِينَ لَيْلَةً وَصِيَّةً إِنْ شَاءَتْ سَكَنَتْ فِي وَصِيَّتِهَا وَإِنْ شَاءَتْ خَرَجَتْ وَهُوَ قَوْلُ اللَّهِ تَعَالَى{ غَيْرَ إِخْرَاجٍ فَإِنْ خَرَجْنَ فَلَا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ }فَالْعِدَّةُ كَمَا هِيَ وَاجِبٌ عَلَيْهَا زَعَمَ ذَلِكَ عَنْ مُجَاهِدٍ وَقَالَ عَطَاءٌ قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍنَسَخَتْ هَذِهِ الْآيَةُ عِدَّتَهَا عِنْدَ أَهْلِهَا فَتَعْتَدُّ حَيْثُ شَاءَتْ وَقَوْلُ اللَّهِ تَعَالَى{ غَيْرَ إِخْرَاجٍ }وَقَالَ عَطَاءٌ إِنْ شَاءَتْ اعْتَدَّتْ عِنْدَ أَهْلِهَا وَسَكَنَتْ فِي وَصِيَّتِهَا وَإِنْ شَاءَتْ خَرَجَتْ لِقَوْلِ اللَّهِ{ فَلَا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ فِيمَا فَعَلْنَ فِي أَنْفُسِهِنَّ }قَالَ عَطَاءٌ ثُمَّ جَاءَ الْمِيرَاثُ فَنَسَخَ السُّكْنَى فَتَعْتَدُّ حَيْثُ شَاءَتْ وَلَا سُكْنَى لَهَا

Maňa aýtdy [Yshak bin Manşur] Bize aýtdy [Rauh bin Ubadah] [Syjl] [Ibn Najih] -den [Mujahidden] Allanyň sözi hakda: Araňyzda ölenler we aýallary galdyranlar -QS. Albaqarah 240-, ozal aýalynyň adamsynyň öýünde ýerine ýetiren iddi farzdy, soň Allah aýaty aýan etdi; 'WALLADZI YUTAFFAUNA MINKUM WA YADZARUUNA AZWAAJAW WASHIYYATAL LIAZWAAJIHIM MATAA'AN ILAL HAULI Gaýra IHRAAJ FAIN HARAJNA FALAA JUNAAHA' ALAIKUM FIIMAA MA'RUUF '. 'Siziň araňyzdan aradan çykyp, aýallary galdyranlar, aýallarynyň bir ýyllap ýaşamagy we iýmitlenmegi üçin wesýetnama bermelidirler, olara öýden çykmagy tabşyrman, ýöne ärleri öýden çykan aýallar bolsa, olaryň eden işleri üçin size günä ýokdur' - Albakara 240-. Ol şeýle düşündirdi: 'Alla sünnetiň kämilligini dört aý ýigrimi gün wesýet hökmünde etdi. Islese, wesýetine eýerip biler. Islemese, gidip biler. Allanyň 'GAÝRA IHRAJ, FA'IN HARAJNA FALAA JUNAHA ALEÝKUM' - aýalyna gitmegi aýtmazlyk bilen, eger aýal gitse, size günä ýokdur - ýagny, onuň üçin zerur bolan idde möhleti. ['Asa'] şeýle diýdi; [Ibn Abbas] şeýle diýdi; Bu aýatda - aýrylan - aýalyň idde möhletini äriniň öýünde geçirendigi aýdylýar. Şonuň üçin ol idde möhletini isleýän ýerinde geçirip biler'. Allah Tagalanyň sözi: 'Gaýra Ikharaaj' Ahta` şeýle diýdi: Eger aýal islese, idda döwrüni adamsynyň öýünde geçirip biler ýa-da wesýetinde galyp biler. Eger erkek islese, Allahyň sözi sebäpli çykyp biler: 'FALAA JÜNAÄHA 'ALEÝKUM FİÝMAA FÄ'ALNA Fİİ ANFUSİHİNNA'. -Onda olaryň eden işleri üçin size günä ýokdur - Atha` şeýle diýdi: Soňra miras aýaty nazil boldy we aýallaryň ýaşaýan ýeri bolan Sukna aýryldy, şonuň üçin ol isleýş ýerinde namaz okap bildi we onuň ýaşamaga ýeri ýok boldy.