Imam Bukhari : 4297

حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ قَالَ حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ مَعِينٍ حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ قَالَ ابْنُ جُرَيْجٍ قَالَ ابْنُ أَبِي مُلَيْكَةَ وَكَانَ بَيْنَهُمَا شَيْءٌ فَغَدَوْتُ عَلَى ابْنِ عَبَّاسٍفَقُلْتُ أَتُرِيدُ أَنْ تُقَاتِلَ ابْنَ الزُّبَيْرِ فَتُحِلَّ حَرَمَ اللَّهِ فَقَالَ مَعَاذَ اللَّهِ إِنَّ اللَّهَ كَتَبَ ابْنَ الزُّبَيْرِ وَبَنِي أُمَيَّةَ مُحِلِّينَ وَإِنِّي وَاللَّهِ لَا أُحِلُّهُ أَبَدًا قَالَ قَالَ النَّاسُ بَايِعْ لِابْنِ الزُّبَيْرِ فَقُلْتُ وَأَيْنَ بِهَذَا الْأَمْرِ عَنْهُ أَمَّا أَبُوهُ فَحَوَارِيُّ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُرِيدُ الزُّبَيْرَ وَأَمَّا جَدُّهُ فَصَاحِبُ الْغَارِ يُرِيدُ أَبَا بَكْرٍ وَأُمُّهُ فَذَاتُ النِّطَاقِ يُرِيدُ أَسْمَاءَ وَأَمَّا خَالَتُهُ فَأُمُّ الْمُؤْمِنِينَ يُرِيدُ عَائِشَةَ وَأَمَّا عَمَّتُهُ فَزَوْجُ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُرِيدُ خَدِيجَةَ وَأَمَّا عَمَّةُ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَجَدَّتُهُ يُرِيدُ صَفِيَّةَ ثُمَّ عَفِيفٌ فِي الْإِسْلَامِ قَارِئٌ لِلْقُرْآنِ وَاللَّهِ إِنْ وَصَلُونِي وَصَلُونِي مِنْ قَرِيبٍ وَإِنْ رَبُّونِي رَبُّونِي أَكْفَاءٌ كِرَامٌ فَآثَرَ التُّوَيْتَاتِ وَالْأُسَامَاتِ وَالْحُمَيْدَاتِ يُرِيدُ أَبْطُنًا مِنْ بَنِي أَسَدٍ بَنِي تُوَيْتٍ وَبَنِي أُسَامَةَ وَبَنِي أَسَدٍ إِنَّ ابْنَ أَبِي الْعَاصِ بَرَزَ يَمْشِي الْقُدَمِيَّةَ يَعْنِي عَبْدَ الْمَلِكِ بْنَ مَرْوَانَ وَإِنَّهُ لَوَّى ذَنَبَهُ يَعْنِي ابْنَ الزُّبَيْرِ

Wedi dweud wrthyf [Abdullah bin Muhammad] dywedodd; Dywedodd wrthyf [Yahya bin Ma'in] Dywedodd wrthym [Hajjaj] dywedodd; Dywedodd [Ibn Juraij]; Dywedodd [Ibnmulaikah] pan oedd anghydfod rhwng Ibn Abbas ac Ibn Zubair; Felly es i at Ibn Abbas a dywedais wrtho; Ydych chi eisiau ymladd Ibn Zubair, sy'n golygu eich bod chi wedi gwneud yr hyn a wnaeth Allah yn anghyfreithlon yn gyfreithlon? Dywedodd [Ibn Abbas]; Rwy'n ceisio lloches yn Allah, yn wir mae Allah wedi rhestru Ibn Zubair a'r Bani Umayyah fel pobl a ganiataodd ryfel. Ac wrth Allah, mewn gwirionedd wnes i erioed ei ganiatáu o gwbl. Felly dywedodd pobl; 'Bay'at Ibn Zubair. Dywedodd Ibn Awalkah; pwy arall os nad ef? Mewn gwirionedd, ei dad oedd Hawari - cynorthwyydd y Proffwyd sallallaahu 'alaihi wasallam - sef Zubair -. Roedd ei daid yn ffrind i Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam yn ogof Hira - sef Abu Bakr -, roedd ei fam yn berchen ar ddau wregys - sef Asma -, ei fodryb oedd Ummul Mukminin - sef Aisyah -, hefyd roedd ei fodryb hefyd yn wraig i Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam - sef Khadijah -, ei nain oedd Shafiyyah, roedd Ibn Zubair yn berson a oedd â hunan-barch yn Islam, a ddysgodd y Qur'an ar gof, wrth Allah os byddaf yn cysylltu eu perthynas â mi bydd yn sicr o barhau, ac os byddant yn fy addysgu, wrth gwrs nhw yw'r bobl orau sydd wedi fy addysgu â gogoniant. Felly mewn gwirionedd nhw yw'r enghreifftiau gorau o Tautiyat, Usamaat, Humaidaat. Yr hyn a olygai oedd disgynyddion llwyth y Bani Asad, Bani Tuwait, a Bani Usamah. Yn wir, mae'n ymddangos bod mab Abu Al 'Ash yn cerdded yn chwilio am ogoniant, sef Al Malik bin Marwan. Ac mae wedi canmol ei gamgymeriad, -sef Ibn Jubair-.