Imam Bukhari : 3621

حَدَّثَنِي مُحَمَّدٌ حَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ صُهَيْبٍ حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ أَقْبَلَ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى الْمَدِينَةِ وَهُوَ مُرْدِفٌ أَبَا بَكْرٍ وَأَبُو بَكْرٍ شَيْخٌ يُعْرَفُ وَنَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ شَابٌّ لَا يُعْرَفُ قَالَ فَيَلْقَى الرَّجُلُ أَبَا بَكْرٍ فَيَقُولُ يَا أَبَا بَكْرٍ مَنْ هَذَا الرَّجُلُ الَّذِي بَيْنَ يَدَيْكَ فَيَقُولُ هَذَا الرَّجُلُ يَهْدِينِي السَّبِيلَ قَالَ فَيَحْسِبُ الْحَاسِبُ أَنَّهُ إِنَّمَا يَعْنِي الطَّرِيقَ وَإِنَّمَا يَعْنِي سَبِيلَ الْخَيْرِ فَالْتَفَتَ أَبُو بَكْرٍ فَإِذَا هُوَ بِفَارِسٍ قَدْ لَحِقَهُمْ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَذَا فَارِسٌ قَدْ لَحِقَ بِنَا فَالْتَفَتَ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ اللَّهُمَّ اصْرَعْهُ فَصَرَعَهُ الْفَرَسُ ثُمَّ قَامَتْ تُحَمْحِمُ فَقَالَ يَا نَبِيَّ اللَّهِ مُرْنِي بِمَا شِئْتَ قَالَ فَقِفْ مَكَانَكَ لَا تَتْرُكَنَّ أَحَدًا يَلْحَقُ بِنَا قَالَ فَكَانَ أَوَّلَ النَّهَارِ جَاهِدًا عَلَى نَبِيِّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَكَانَ آخِرَ النَّهَارِ مَسْلَحَةً لَهُ فَنَزَلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَانِبَ الْحَرَّةِ ثُمَّ بَعَثَ إِلَى الْأَنْصَارِ فَجَاءُوا إِلَى نَبِيِّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَبِي بَكْرٍ فَسَلَّمُوا عَلَيْهِمَا وَقَالُوا ارْكَبَا آمِنَيْنِ مُطَاعَيْنِ فَرَكِبَ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَبُو بَكْرٍ وَحَفُّوا دُونَهُمَا بِالسِّلَاحِ فَقِيلَ فِي الْمَدِينَةِ جَاءَ نَبِيُّ اللَّهِ جَاءَ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَشْرَفُوا يَنْظُرُونَ وَيَقُولُونَ جَاءَ نَبِيُّ اللَّهِ جَاءَ نَبِيُّ اللَّهِ فَأَقْبَلَ يَسِيرُ حَتَّى نَزَلَ جَانِبَ دَارِ أَبِي أَيُّوبَ فَإِنَّهُ لَيُحَدِّثُ أَهْلَهُ إِذْ سَمِعَ بِهِ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَلَامٍ وَهُوَ فِي نَخْلٍ لِأَهْلِهِ يَخْتَرِفُ لَهُمْ فَعَجِلَ أَنْ يَضَعَ الَّذِي يَخْتَرِفُ لَهُمْ فِيهَا فَجَاءَ وَهِيَ مَعَهُ فَسَمِعَ مِنْ نَبِيِّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثُمَّ رَجَعَ إِلَى أَهْلِهِ فَقَالَ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيُّ بُيُوتِ أَهْلِنَا أَقْرَبُ فَقَالَ أَبُو أَيُّوبَ أَنَا يَا نَبِيَّ اللَّهِ هَذِهِ دَارِي وَهَذَا بَابِي قَالَ فَانْطَلِقْ فَهَيِّئْ لَنَا مَقِيلًا قَالَ قُومَا عَلَى بَرَكَةِ اللَّهِ فَلَمَّا جَاءَ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَاءَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَلَامٍ فَقَالَ أَشْهَدُ أَنَّكَ رَسُولُ اللَّهِ وَأَنَّكَ جِئْتَ بِحَقٍّ وَقَدْ عَلِمَتْ يَهُودُ أَنِّي سَيِّدُهُمْ وَابْنُ سَيِّدِهِمْ وَأَعْلَمُهُمْ وَابْنُ أَعْلَمِهِمْ فَادْعُهُمْ فَاسْأَلْهُمْ عَنِّي قَبْلَ أَنْ يَعْلَمُوا أَنِّي قَدْ أَسْلَمْتُ فَإِنَّهُمْ إِنْ يَعْلَمُوا أَنِّي قَدْ أَسْلَمْتُ قَالُوا فِيَّ مَا لَيْسَ فِيَّ فَأَرْسَلَ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَقْبَلُوا فَدَخَلُوا عَلَيْهِ فَقَالَ لَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا مَعْشَرَ الْيَهُودِ وَيْلَكُمْ اتَّقُوا اللَّهَ فَوَاللَّهِ الَّذِي لَا إِلَهَ إِلَّا هُوَ إِنَّكُمْ لَتَعْلَمُونَ أَنِّي رَسُولُ اللَّهِ حَقًّا وَأَنِّي جِئْتُكُمْ بِحَقٍّ فَأَسْلِمُوا قَالُوا مَا نَعْلَمُهُ قَالُوا لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَهَا ثَلَاثَ مِرَارٍ قَالَ فَأَيُّ رَجُلٍ فِيكُمْ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَلَامٍ قَالُوا ذَاكَ سَيِّدُنَا وَابْنُ سَيِّدِنَا وَأَعْلَمُنَا وَابْنُ أَعْلَمِنَا قَالَ أَفَرَأَيْتُمْ إِنْ أَسْلَمَ قَالُوا حَاشَى لِلَّهِ مَا كَانَ لِيُسْلِمَ قَالَ أَفَرَأَيْتُمْ إِنْ أَسْلَمَ قَالُوا حَاشَى لِلَّهِ مَا كَانَ لِيُسْلِمَ قَالَ أَفَرَأَيْتُمْ إِنْ أَسْلَمَ قَالُوا حَاشَى لِلَّهِ مَا كَانَ لِيُسْلِمَ قَالَ يَا ابْنَ سَلَامٍ اخْرُجْ عَلَيْهِمْ فَخَرَجَ فَقَالَ يَا مَعْشَرَ الْيَهُودِ اتَّقُوا اللَّهَ فَوَاللَّهِ الَّذِي لَا إِلَهَ إِلَّا هُوَ إِنَّكُمْ لَتَعْلَمُونَ أَنَّهُ رَسُولُ اللَّهِ وَأَنَّهُ جَاءَ بِحَقٍّ فَقَالُوا كَذَبْتَ فَأَخْرَجَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ

ነጊሩኒ ኣሎ [መሓመድ] ነጊሩና ኣሎ [ዓብዱሽ ሻማድ] ነጊሩና ኣሎ [ኣቦይ] ነጊሩና ኣሎ [ዓብዱል ዓዚዝ ቢን ሹሃይብ] ነጊሩና ኣሎ [ኣናስ ቢን ማሊክ] ራድልያላሁ ዓንሁ ከምዚ ኢሉ፤ ረሱል ረሱል ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ኣብ ሕቖ ኣቡበከር ተሰቒሎም ናብ መዲና በጽሑ። ኣቡበከር ኣረጊትን ፍሉጥን ሰብ ክኸውን ከሎ፡ ነቢይ ኣላህ ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ገና ንእሽቶን ዘይፍለጥን እዩ ነይሩ። ኣናስ ራድያላሁ ዓንሁ ከምዚ ኢሉ፤ ስለዚ ሓደ ሰብኣይ ናብ ኣቡበከር መጺኡ ከምዚ በለ፤ 'ኦ ኣቡበከር እዚ ኣብ ቅድሜኻ ዘሎ ሰብ መን እዩ?'. ኣቡበከር ድማ ከምዚ ኢሎም መለሱ፤ 'መንገዲ ዘርኣየኒ ንሱ እዩ'። እቲ ሰብ ኣቡበከር ክብሎ ዝደለየ መምርሒ ናይቲ መስመር ምዃኑ ጥርጣረ ኣሕደረ። ብሓቂ ሓቂ መንገዲ ሰናይ -እስልምና- እዩ። ሽዑ ኣቡበከር ተገልቢጡ፡ ሃንደበት ሓደ ፈረሰኛ ሒዙዎም። ኣቡበከር ከምዚ ኢሎም፤ 'ኦ ረሱል ኣላህ ዝስዕበና ፈረሰኛ ኣሎ'። ስለዚ ነቢይ ኣላህ ተገልቢጡ ‘ኦ ኣላህ ናብ መሬት ደርብዮ’ በለ። ስለዚ እቲ ሰብኣይ ብፈረሱ ተደርበየ። ሽዑ እቲ ፈረስ እናጨደረ ደው በለ። እቲ ሰብኣይ ድማ፤ 'ኦ ነቢይ ኣላህ ዝደለኻዮ ኣዘዘኒ'። ኢሉ፤ 'ኣብ ዘለኻዮ ጽናሕ፡ ዝኾነ ሰብ ድማ ከይትብድሃና'። ኣናስ ራድያላሁ ዓንሁ ከምዚ ኢሉ፤ ስለዚ እቲ ሰብኣይ ኣብ መጀመርታ መዓልቲ ንነቢይ ኣላህ ንምሕላው ተቓሊሱ ኣብ መወዳእታ መዓልቲ ድማ ዋልታ ኮይኑሉ'። ሽዑ ረሱሉላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ኣብ ጎኒ ሓራ ደው ኢሉ፡ ድሕሪኡ ናብ ኣንሳር ልኡኽ ሰደደ። ስለዚ ምስ ነቢይ ኣላህ ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሰላምን ኣቡበከርን ክረኽብዎም መጺኦም ንኽልቲኦም ሰላም በሉ። ኢሎም፤ 'ክልቴኹም ብሰላም ተመላለሱን ተኣዚዝኩምን'። ስለዚ ነቢይ ኣላህ ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሰላምን ኣቡበከርን ንኽልቲኦም ተዓጢቖም እናኸበብዎም ኣብ ኣኽራኖም ተሰቒሎም። እዚ ከምዚ ኢሉ እንከሎ ኣብ መዲና ነቢይ ኣላህ መጺኦም፡ ነቢይ ኣላህ ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሰላም መጺኦም ዝብል ዜና ተዘርጊሑ ነበረ። ክርእዩ ድማ ናብ ላዕሊ ደየቡ፡ ኣእወዩ ድማ፤ 'ነቢይ ኣላህ መጺኡ፡ ነቢይ ኣላህ መጺኡ'። ክሳብ ኣብ ጎኒ እንዳ ኣቡ ኣዩብ ደው ዝብል ምጉዓዙ ቀጸለ። ግደ ሓቂ ብዛዕባ ስድርኡ ዛንታታት ክነግር ከሎ ዓብደላ ቢን ሰላም ሰሚዕዎ። ኣብቲ ግዜ እቲ ኣብ ጀርዲን ስየ ተምሪ ስድርኡ እዩ ነይሩ ንዓኣቶም ዝኸውን ፍረ። ስለዚ ነቲ ዝለቐሞ ከቐምጥ ተሃዊኹ ካብ ነቢይ ኣላህ ሰለላሁ ዓለይሂ ዎሰላም ክሰምዕ መጸ፡ ድሕሪኡ ናብ ስድርኡ ተመልሰ። ረሱል ረሱል ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ከምዚ ኢሎም ሓቲቶም: 'ኣየነይቲ ገዛ እያ ናብ ስድራና ዝቐረበት?' ኣቡ ኣዩብ መለሰሉ፤ 'ኣነ እየ ኦ ነቢ ናይ ኣላህ። እዚ ገዛይ እዚ ድማ ኣፍደገይ እዩ'። ብድሕሪኡ ድማ 'ኪድ ናይ ድሕሪ ቀትሪ ዕረፍትና ቦታ ኣዳልዉ' በለ። ኣቡ ኣዩብ ከምዚ ኢሎም፤ 'ክልቴኹም ብበረኸት ካብ ኣላህ ደው በሉ'። ናቢዩላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ምስ መጸ ዓብደላ ቢን ሰላም መጺኡ ኢሉ ሓተተ፤ 'ንስኻ ልኡኽ ናይ ኣላህ ምዃንካን ሓቂ ሒዝካ ከም ዝመጻእካን እምስክር እየ። ብርግጽ ኣይሁድ ኣነ መራሒኦምን ወዲ መራሒኦምን ዓሊሞምን ወዲ ዓሊሞምን ምዃነይ ፈሊጦም እዮም። ቅድሚ ናብ እስልምና ከም ዝኣተኹ ምፍላጦም ደዊልኩም ብዛዕባይ ሕተቶም። ምኽንያቱ፡ ናብ እስልምና ከም ዝኣተኹ እንተፈሊጦም፡ ብዛዕባይ ዘይህሉ ሓሶት ክዛረቡ እዮም'። ስለዚ ነቢይ ኣላህ ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ልኡኻት ሰዲዱሎም፡ መጺኦም ተራኺቦም። ረሱሉላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ከምዚ በሎም: ኣቱም ኣይሁድ ሕሰም ንዓኹም። ንኣላህ ፍርሑ። በላህ ብጀካ ንሱ ካልእ ዒባዳ ዝበቅዕ ኣምላኽ የለን ኣነ ሓቀኛ ልኡኽ ናይ ኣላህ ምዃነይ ብሓቂ ትፈልጥ ኢኻ ንሓቂ ሒዘ ናባኻትኩም ከም ዝመጻእኩ። መ ሽዑ ናብ እስልምና ክትኣትዉ ኢኹም'። ኢሎም፤ 'ኣይንፈልጥን ኢና'። ንረሱል ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ሰለስተ ግዜ ኢዮም። ኢሉ ሓቲቱ፤ 'ኣብ መንጎኹም ዓብደላ ቢን ሰላም መን እዩ?'. ንሳቶም ድማ፤ ‘ኣንታ መራሒናን ወዲ መራሒናን፡ ዓሊምናን ወዲ ዓሊምናን’ዩ። ንሱ ድማ 'ናብ እስልምና እንተዝቕየር እንታይ ምሓሰብካ' ኢሉ ሓተቶ። ኢሎም፤ ‘ቅዱስ ኣምላኽ ኩሉ ዝኽእል። ናብ እስልምና ክቕየር ኣይክእልን እዩ'። ደጊሙ ድማ 'ናብ እስልምና እንተዝቕየር እንታይ ምሓሰብኩም' ኢሉ ሓተተ። ደጊሞም ድማ፤ ‘ቅዱስ ኣምላኽ ኩሉ ዝኽእል። ናብ እስልምና ክቕየር ኣይክእልን እዩ'። ደጊሙ ድማ 'ብሓቂ ናብ እስልምና እንተዝቕየር እንታይ ምሓሰብካ' ኢሉ ሓተቶ። እናበሉ ይቕጽሉ፤ ‘ቅዱስ ኣምላኽ ኩሉ ዝኽእል። ናብ እስልምና ክቕየር ኣይክእልን እዩ'። ንሱ ድማ ‘ኦ ኢብን ሰላም ክትረኽቦም ውጻእ’ ኢሉ። ስለዚ ዓብደላ ቢን ሰላም ከምዚ ኢሉ ወጸ፤ 'ኣቱም ኣይሁድ ንኣላህ ፍርሑ። በላህ ብዘይካ ንሱ ካልእ ዒባዳ ዝበቅዕ ኣምላኽ የለን። ብርግጽ ንሱ ልኡኽ ኣላህ ምዃኑን ምስ ሓቂ ከም ዝመጸን ድሮ ትፈልጡ ኢኹም'። ስለዚ ድማ፤ 'ትሕሱ ኣለኻ'። ስለዚ ረሱል ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ንደገ ደርበዮም።