इमाम तिर्मिधी : 3027

حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ كَعْبِ بْنِ مَالِكٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَ لَمْ أَتَخَلَّفْ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي غَزْوَةٍ غَزَاهَا حَتَّى كَانَتْ غَزْوَةُ تَبُوكَ إِلَّا بَدْرًا وَلَمْ يُعَاتِبْ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَحَدًا تَخَلَّفَ عَنْ بَدْرٍ إِنَّمَا خَرَجَ يُرِيدُ الْعِيرَ فَخَرَجَتْ قُرَيْشٌ مُغِيثِينَ لِعِيرِهِمْ فَالْتَقَوْا عَنْ غَيْرِ مَوْعِدٍ كَمَا قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ وَلَعَمْرِي إِنَّ أَشْرَفَ مَشَاهِدِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي النَّاسِ لَبَدْرٌ وَمَا أُحِبُّ أَنِّي كُنْتُ شَهِدْتُهَا مَكَانَ بَيْعَتِي لَيْلَةَ الْعَقَبَةِ حَيْثُ تَوَاثَقْنَا عَلَى الْإِسْلَامِ ثُمَّ لَمْ أَتَخَلَّفْ بَعْدُ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى كَانَتْ غَزْوَةُ تَبُوكَ وَهِيَ آخِرُ غَزْوَةٍ غَزَاهَا وَآذَنَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ النَّاسَ بِالرَّحِيلِ فَذَكَرَ الْحَدِيثَ بِطُولِهِ قَالَ فَانْطَلَقْتُ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَإِذَا هُوَ جَالِسٌ فِي الْمَسْجِدِ وَحَوْلَهُ الْمُسْلِمُونَ وَهُوَ يَسْتَنِيرُ كَاسْتِنَارَةِ الْقَمَرِ وَكَانَ إِذَا سُرَّ بِالْأَمْرِ اسْتَنَارَ فَجِئْتُ فَجَلَسْتُ بَيْنَ يَدَيْهِ فَقَالَ أَبْشِرْ يَا كَعْبُ بْنَ مَالِكٍ بِخَيْرِ يَوْمٍ أَتَى عَلَيْكَ مُنْذُ وَلَدَتْكَ أُمُّكَ فَقُلْتُ يَا نَبِيَّ اللَّهِ أَمِنْ عِنْدِ اللَّهِ أَمْ مِنْ عِنْدِكَ قَالَ بَلْ مِنْ عِنْدِ اللَّهِ ثُمَّ تَلَا هَؤُلَاءِ الْآيَاتِ { لَقَدْ تَابَ اللَّهُ عَلَى النَّبِيِّ وَالْمُهَاجِرِينَ وَالْأَنْصَارِ الَّذِينَ اتَّبَعُوهُ فِي سَاعَةِ الْعُسْرَةِ حَتَّى بَلَغَ إِنَّ اللَّهَ هُوَ التَّوَّابُ الرَّحِيمُ } قَالَ وَفِينَا أُنْزِلَتْ أَيْضًا { اتَّقُوا اللَّهَ وَكُونُوا مَعَ الصَّادِقِينَ } قَالَ قُلْتُ يَا نَبِيَّ اللَّهِ إِنَّ مِنْ تَوْبَتِي أَنْ لَا أُحَدِّثَ إِلَّا صِدْقًا وَأَنْ أَنْخَلِعَ مِنْ مَالِي كُلِّهِ صَدَقَةً إِلَى اللَّهِ وَإِلَى رَسُولِهِ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمْسِكْ عَلَيْكَ بَعْضَ مَالِكَ فَهُوَ خَيْرٌ لَكَ فَقُلْتُ فَإِنِّي أُمْسِكُ سَهْمِيَ الَّذِي بِخَيْبَرَ قَالَ فَمَا أَنْعَمَ اللَّهُ عَلَيَّ نِعْمَةً بَعْدَ الْإِسْلَامِ أَعْظَمَ فِي نَفْسِي مِنْ صِدْقِي رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ صَدَقْتُهُ أَنَا وَصَاحِبَايَ وَلَا نَكُونُ كَذَبْنَا فَهَلَكْنَا كَمَا هَلَكُوا وَإِنِّي لَأَرْجُو أَنْ لَا يَكُونَ اللَّهُ أَبْلَى أَحَدًا فِي الصِّدْقِ مِثْلَ الَّذِي أَبْلَانِي مَا تَعَمَّدْتُ لِكَذِبَةٍ بَعْدُ وَإِنِّي لَأَرْجُو أَنْ يَحْفَظَنِي اللَّهُ فِيمَا بَقِيَ قَالَ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ الزُّهْرِيِّ هَذَا الْحَدِيثُ بِخِلَافِ هَذَا الْإِسْنَادِ وَقَدْ قِيلَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ كَعْبِ بْنِ مَالِكٍ عَنْ عَمِّهِ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ كَعْبٍ وَقَدْ قِيلَ غَيْرُ هَذَا وَرَوَى يُونُسُ بْنُ يَزِيدَ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ كَعْبِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّ أَبَاهُ حَدَّثَهُ عَنْ كَعْبِ بْنِ مَالِكٍ

हे आम्हाला [अब्दु बिन हुमैद] यांनी सांगितले, ज्यांनी आम्हाला [अब्दुर्रज़्ज़ाक] यांच्याकडून सांगितले, ज्यांनी आम्हाला [मअमर] यांच्याकडून, [अज़-ज़ुहरी] यांच्याकडून, [अब्दुर्रहमान बिन काअब बिन मालिक] यांच्याकडून, त्यांच्या वडिलांकडून सांगितले, ज्यांनी म्हटले: मी पैगंबर (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) यांच्या सोबत एकाही लढाईत अनुपस्थित राहिलो नाही (किंवा उशिरा पोहोचलो नाही), तब्ूकच्या लढाईपर्यंत, बद्रच्या लढाईचा अपवाद वगळता. आणि पैगंबर (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) यांनी बद्रच्या लढाईत अनुपस्थित राहणाऱ्यांवर दोषारोप केला नाही, कारण त्या वेळी त्यांचा हेतू फक्त कुरैशच्या (मालाने भरलेल्या) कारवानाला आडवण्याचा होता. कुरैश त्यांच्या कारवाडाला मदत करण्यासाठी निघाले आणि त्यांनी त्यांना एका अशा ठिकाणी भेटले जिथे पूर्वी कोणताही करार झाला नव्हता, जसे की सर्वोच्च आणि गौरवशाली अल्लाहने सांगितले आहे. खरोखरच, पैगंबर (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) आणि लोकांमधील (मुसलमानांमधील) सर्वात प्रतिष्ठित ऐतिहासिक घटना म्हणजे बद्रची लढाई, आणि मी अकबाहच्या प्रतिज्ञा सोहळ्यातील माझ्या सहभागाची बदली बद्रच्या लढाईतील माझ्या सहभागाशी होण्याची इच्छा ठेवत नाही, ज्यात आम्ही (इस्लाम आणि जिहादच्या मार्गावर राहण्याची) प्रतिज्ञा केली होती, आणि त्यानंतर मी तब्बूकच्या लढाईपर्यंत, जी त्यांची शेवटची लढाई होती, पैगंबर (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) यांच्या मागे कधीही राहिले नाही, आणि त्यांनी लोकांना निघण्याचे आदेश दिले (यानंतर त्यांनी एक लांब हदीस सांगितली). मग मी पैगंबर (स.) यांना भेटलो, तेव्हा ते मशिदीत मुसलमानांनी वेढलेले बसले होते; त्यांच्या चेहऱ्यावरून चंद्रप्रकाशासारखी तेजस्वी किरणे उधळत होती, कारण जेव्हा त्यांना आनंद होई, तेव्हा त्यांचा चेहरा प्रकाशाने उजळून उठे. मग मी येऊन त्याच्यासमोर बसलो, आणि त्याने म्हटले: 'अरे का'ब, आनंदी हो, तुझ्या जन्मानंतरचा हा तुझ्यासाठी सर्वात उत्तम दिवस आहे.' मी म्हटले: 'अल्लाहच्या प्रेषिता, हे अल्लाहकडून आहे की तुमच्याकडून?' त्याने म्हटले: 'अल्लाहकडून.' मग त्यांनी पठण केले: "खरोखरच, अल्लाहने पैगंबर (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम), मुहाजिरीन आणि अंसार यांचे तौबा (पश्चात्ताप) स्वीकारले, जे पैगंबराच्या (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) संकटाच्या काळात त्यांच्या पाठीशी उभे राहिले, त्यांच्या हृदयांपैकी काहींनी जवळजवळ वळण घेतले होते; मग अल्लाहने त्यांचे तौबा स्वीकारले. खरोखरच, अल्लाह त्यांच्याबद्दल अत्यंत दयाळू आणि करुणामय आहे." (अत-तौबा: ११७) आणि आमच्याबद्दलही हे अवतरण झाले: "हे विश्वासू लोकांनो, अल्लाहची भीती करा आणि नीतिमान लोकांबरोबर रहा." (अत-तौबा: ११९) मी म्हटले: 'अल्लाहच्या प्रेषिता, खरोखरच, माझ्या तौबाच्या प्रामाणिकपणाचा एक पुरावा म्हणजे मी फक्त सत्यच बोलणार आहे आणि माझे सर्व धन अल्लाह आणि त्याच्या प्रेषिताच्या मार्गात खर्च करणार आहे.' अल्लाहचे प्रेषित (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) म्हणाले: 'तुमच्या संपत्तीतून काही भाग थांबवून ठेवा, कारण ते तुमच्यासाठी चांगले आहे.' मी म्हणालो: 'खैबरमध्ये अजूनही माझा हिस्सा आहे.' इस्लाम स्वीकारल्यानंतर अल्लाहने मला दिलेल्या सर्वोत्तम कृपेपेक्षा, पैगंबर (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) यांच्याप्रती माझ्या प्रामाणिकपणापेक्षा मोठी कृपा नाही, जेव्हा मी आणि माझे दोन साथीदार (म्हणजे मिराराह बिन रबीआ आणि हिलाल बिन उमय्या अद-धमरी) सत्यवादी होतो; जर आम्ही खोटं बोललं असतं, तर आम्हीही त्यांचासारखे नाश पावलो असतो, आणि मला आशा आहे की अल्लाह कोणाच्याही प्रामाणिकपणाची तपासणी माझ्या तपासणीइतकी कठीण करणार नाही, मी जानबूजून खोटं बोलणार नाही; मला आशा आहे की अल्लाह माझ्या उर्वरित आयुष्यात माझा रक्षण करील. अबू ईसा म्हणाले: हा हदीस अझ-जुहरींकडून दुसऱ्या प्रसारण साखळीद्वारेही कथित आहे. काहीजण म्हणतात: [अब्दुर्रहमान बिन अब्दुल्ला बिन का'ब बिन मालिक] यांच्याकडून, त्यांच्या काका [उबैदुल्ला] यांच्याकडून, [का'ब] यांच्याकडून. इतर काहीजण वेगळं म्हणतात. [यूनुस बिन याझीद] यांनी [अज़-जुहरी] यांच्याकडून, [अब्दुर्रहमान बिन अब्दुल्लाह बिन का'ब बिन मालिक] यांच्याकडून ही हदीस नरायली की [त्यांच्या वडिलांनी] त्यांना [का'ब बिन मालिक] यांच्याकडून सांगितले होते.