Imam Bukhari : 3944
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ هِشَامٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَلَمَّا سَارَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَامَ الْفَتْحِ فَبَلَغَ ذَلِكَ قُرَيْشًا خَرَجَ أَبُو سُفْيَانَ بْنُ حَرْبٍ وَحَكِيمُ بْنُ حِزَامٍ وَبُدَيْلُ بْنُ وَرْقَاءَ يَلْتَمِسُونَ الْخَبَرَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَقْبَلُوا يَسِيرُونَ حَتَّى أَتَوْا مَرَّ الظَّهْرَانِ فَإِذَا هُمْ بِنِيرَانٍ كَأَنَّهَا نِيرَانُ عَرَفَةَ فَقَالَ أَبُو سُفْيَانَ مَا هَذِهِ لَكَأَنَّهَا نِيرَانُ عَرَفَةَ فَقَالَ بُدَيْلُ بْنُ وَرْقَاءَ نِيرَانُ بَنِي عَمْرٍو فَقَالَ أَبُو سُفْيَانَ عَمْرٌو أَقَلُّ مِنْ ذَلِكَ فَرَآهُمْ نَاسٌ مِنْ حَرَسِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَدْرَكُوهُمْ فَأَخَذُوهُمْ فَأَتَوْا بِهِمْ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَسْلَمَ أَبُو سُفْيَانَ فَلَمَّا سَارَ قَالَ لِلْعَبَّاسِ احْبِسْ أَبَا سُفْيَانَ عِنْدَ حَطْمِ الْخَيْلِ حَتَّى يَنْظُرَ إِلَى الْمُسْلِمِينَ فَحَبَسَهُ الْعَبَّاسُ فَجَعَلَتْ الْقَبَائِلُ تَمُرُّ مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَمُرُّ كَتِيبَةً كَتِيبَةً عَلَى أَبِي سُفْيَانَ فَمَرَّتْ كَتِيبَةٌ قَالَ يَا عَبَّاسُ مَنْ هَذِهِ قَالَ هَذِهِ غِفَارُ قَالَ مَا لِي وَلِغِفَارَ ثُمَّ مَرَّتْ جُهَيْنَةُ قَالَ مِثْلَ ذَلِكَ ثُمَّ مَرَّتْ سَعْدُ بْنُ هُذَيْمٍ فَقَالَ مِثْلَ ذَلِكَ وَمَرَّتْ سُلَيْمُ فَقَالَ مِثْلَ ذَلِكَ حَتَّى أَقْبَلَتْ كَتِيبَةٌ لَمْ يَرَ مِثْلَهَا قَالَ مَنْ هَذِهِ قَالَ هَؤُلَاءِ الْأَنْصَارُ عَلَيْهِمْ سَعْدُ بْنُ عُبَادَةَ مَعَهُ الرَّايَةُ فَقَالَ سَعْدُ بْنُ عُبَادَةَ يَا أَبَا سُفْيَانَ الْيَوْمَ يَوْمُ الْمَلْحَمَةِ الْيَوْمَ تُسْتَحَلُّ الْكَعْبَةُ فَقَالَ أَبُو سُفْيَانَ يَا عَبَّاسُ حَبَّذَا يَوْمُ الذِّمَارِ ثُمَّ جَاءَتْ كَتِيبَةٌ وَهِيَ أَقَلُّ الْكَتَائِبِ فِيهِمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَصْحَابُهُ وَرَايَةُ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَعَ الزُّبَيْرِ بْنِ الْعَوَّامِ فَلَمَّا مَرَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِأَبِي سُفْيَانَ قَالَ أَلَمْ تَعْلَمْ مَا قَالَ سَعْدُ بْنُ عُبَادَةَ قَالَ مَا قَالَ قَالَ كَذَا وَكَذَا فَقَالَ كَذَبَ سَعْدٌ وَلَكِنْ هَذَا يَوْمٌ يُعَظِّمُ اللَّهُ فِيهِ الْكَعْبَةَ وَيَوْمٌ تُكْسَى فِيهِ الْكَعْبَةُ قَالَ وَأَمَرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ تُرْكَزَ رَايَتُهُ بِالْحَجُونِقَالَ عُرْوَةُ وَأَخْبَرَنِي نَافِعُ بْنُ جُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ قَالَ سَمِعْتُ الْعَبَّاسَ يَقُولُ لِلزُّبَيْرِ بْنِ الْعَوَّامِ يَا أَبَا عَبْدِ اللَّهِ هَا هُنَا أَمَرَكَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ تَرْكُزَ الرَّايَةَ قَالَ وَأَمَرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَوْمَئِذٍ خَالِدَ بْنَ الْوَلِيدِ أَنْ يَدْخُلَ مِنْ أَعْلَى مَكَّةَ مِنْ كَدَاءٍ وَدَخَلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ كُدَا فَقُتِلَ مِنْ خَيْلِ خَالِدِ بْنِ الْوَلِيدِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَوْمَئِذٍ رَجُلَانِ حُبَيْشُ بْنُ الْأَشْعَرِ وَكُرْزُ بْنُ جابِرٍ الْفِهْرِيُّ
Yandi tubaka nde, ntangu Ntumwa ya Nzambi salaka nzietelo sambu na kununga Mecque, bantu ya Quraysh waka nsangu ya kukwenda na yandi. Na yau, Abu Sufyan bin Harb, Hakim bin Hizam ti Budail bin Warqa’ sosaka mbala mosi nsangu ya Ntumwa saw. Bo landaka kusala nzietelo tii kuna bo kumaka na Marru Zhahran. Na mbala mosi bo monaka tiya mosi bonso nde yo vandaka tiya ya Arafat. Abu Sufyan tubaka nde ‘Inki kima yai, yo ke monana nde yo kele tiya ya Arafah’. Na ntangu yina, Budail bin Warqa tubaka nde: ‘Yo kele kisika ya tiya ya Banu Amru’. Na ntangu Abu Sufyan tubaka nde; ‘Kisika ya Banu Amru kele fioti kuluta yina’. Bakengidi ya Rasulullah na nima monaka bantu yai ya lukumu ya Quraish, bo sosaka yandi mpi kangaka yandi, mpi bo kangaka yandi na ntwala ya Rasulullah. Yo ke monana nde na nima Abu Sufyan kumaka Muzuluma. Ntangu Rauslullah vandaka kutala basoda, yandi tubilaka Abbas nde; ‘Pardo simba Abu Sufyan na kisika yina bashamo yina bo ke tobula misu na bo kele sambu yandi tala na kimpwanza yonso bisalu ya Bamizilma.’ Abbas mpi kangaka Abu Sufyan, na nima makanda mingi lutaka ti Ntumwa, bo kwendaka ekipi na ekipi kuluta Abu Sufyan. Na nima ekipi mosi lutaka yandi mpi Abu Sufyan yulaka nde ‘O Abbas, nani yai? Abasi vutulaka nde; ‘Bantu yai kele Bani-Gifar. Abu Sufyani tubaka nde; Inki mambu na mono ti ghifar, bo ti mono me kotaka ve ata fioti na mvita’. Na nima, Bani Juhainah lutaka mpi Abu Sufyan tubaka mambu ya mutindu mosi, Bani Sa’d bin Hudzaim lutaka mpi Abu Sufyan tubaka mambu ya mutindu mosi, Bani Sulaim lutaka mpi Abu Sufyan tubaka mambu ya mutindu mosi, tii kuna ekipi mosi lutaka yina Abu Sufyan me monaka ntete ve kele yai ata fioti?’ Abu Sufyani yulaka. Abasi vutulaka nde; ‘Bo kele banduku ya ba Ansar, yina Sa’d bin Ubadah ke twadisa mpi ke nata bendele. Sadi bin Ubada tubaka nde; 'O Abu Sufyan, bubu yayi kilumbu ya mvita, bubu yayi Kaaba me kuma halal - me lwala na mvita -'. Na nima Abu Sufyan tubaka nde ‘Kilumbu ya kitoko ya kuditanina! Na nima, ekipi mosi kwisaka ti bantu fioti, na nima Ntumwa, banduku na yandi, mpi drapo ya Ntumwa ti Zubair bin Awwam. Ntangu mfumu ya insi lutaka na ntwala ya Abu Sufyan, Abu Sufyan tubaka nde: ‘Keti nge waka ve mambu yina Sa’d bin Ubadah tubaka? Kuyula Ntumwa saw. Rasulullah vutulaka nde ‘luvunu ya Sa’d, kansi kima ya kieleka kele nde bubu yai kele kilumbu yina Allah ke kumisaka Kaaba, mpi kilumbu yina bo fwete pesa Kaaba kiswah -lele yina ke fikaka Kaaba-’. Na nima, Rasulullah pesaka bantuma sambu na kukuna bendele ya Bamizilma na mbanza Hujun. Yandi tubaka nde: “Mono waka [Abbas] ke tuba na Zuba; ‘O Abu Abdullah, awa kele kisika yina Ntumwa ya Nzambi pesaka nge ntuma ya kukuna bendele’. Na nima, yandi pesaka ntuma ya kukota na Makka na nzila ya zulu ya ngumba ya Kada, mpi yandi kotaka na Makka na nzila ya Mpunda - zina ya kisika yina -, basoda ya Khalid bin Walid yina vandaka kutambula na zulu ya bampunda fwaka bantu zole mpi Kusybi Aljabiar. Fihri.