Imam Bukhari : 3782

حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ عَنْ إِسْحَاقَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ قَالَ حَدَّثَنِي أَنَسٌأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعَثَ خَالَهُ أَخٌ لِأُمِّ سُلَيْمٍ فِي سَبْعِينَ رَاكِبًا وَكَانَ رَئِيسَ الْمُشْرِكِينَ عَامِرُ بْنُ الطُّفَيْلِ خَيَّرَ بَيْنَ ثَلَاثِ خِصَالٍ فَقَالَ يَكُونُ لَكَ أَهْلُ السَّهْلِ وَلِي أَهْلُ الْمَدَرِ أَوْ أَكُونُ خَلِيفَتَكَ أَوْ أَغْزُوكَ بِأَهْلِ غَطَفَانَ بِأَلْفٍ وَأَلْفٍ فَطُعِنَ عَامِرٌ فِي بَيْتِ أُمِّ فُلَانٍ فَقَالَ غُدَّةٌ كَغُدَّةِ الْبَكْرِ فِي بَيْتِ امْرَأَةٍ مِنْ آلِ فُلَانٍ ائْتُونِي بِفَرَسِي فَمَاتَ عَلَى ظَهْرِ فَرَسِهِ فَانْطَلَقَ حَرَامٌ أَخُو أُمِّ سُلَيْمٍ وَهُوَ رَجُلٌ أَعْرَجُ وَرَجُلٌ مِنْ بَنِي فُلَانٍ قَالَ كُونَا قَرِيبًا حَتَّى آتِيَهُمْ فَإِنْ آمَنُونِي كُنْتُمْ وَإِنْ قَتَلُونِي أَتَيْتُمْ أَصْحَابَكُمْ فَقَالَ أَتُؤْمِنُونِي أُبَلِّغْ رِسَالَةَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَجَعَلَ يُحَدِّثُهُمْ وَأَوْمَئُوا إِلَى رَجُلٍ فَأَتَاهُ مِنْ خَلْفِهِ فَطَعَنَهُ قَالَ هَمَّامٌ أَحْسِبُهُ حَتَّى أَنْفَذَهُ بِالرُّمْحِ قَالَ اللَّهُ أَكْبَرُ فُزْتُ وَرَبِّ الْكَعْبَةِ فَلُحِقَ الرَّجُلُ فَقُتِلُوا كُلُّهُمْ غَيْرَ الْأَعْرَجِ كَانَ فِي رَأْسِ جَبَلٍ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَلَيْنَا ثُمَّ كَانَ مِنْ الْمَنْسُوخِ إِنَّا قَدْ لَقِينَا رَبَّنَا فَرَضِيَ عَنَّا وَأَرْضَانَا فَدَعَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَيْهِمْ ثَلَاثِينَ صَبَاحًا عَلَى رِعْلٍ وَذَكْوَانَ وَبَنِي لَحْيَانَ وَعُصَيَّةَ الَّذِينَ عَصَوْا اللَّهَ وَرَسُولَهُ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ

Бицана нижеда [Муса бин ИсмагӀилица] бицана нижеда [ХӀаммам] [ИсхӀакъ бин ГӀабдуллагь бин Абу ТӀалгьа] гьес абуна, дида [Анасида] бицана, Аварагас саллаллагьу гӀалайгьи васаллам цо нухалъ жиндирго имгӀал, ай Умму Сулаймил вац, жиндир асхӀабзабазда цадахъ вукӀине витӀун вукӀанин. Маъуна. Мушриказул доб заманалда цевехъанлъун вукӀана ГӀамир бин Туфаил, гьес кьуна лъабго вариант. Туфаилица абуна: «Нужее гӀоло СахӀлалъул агьлу, дие гӀоло Мадаралъул агьлу, ялъуни дун нужер бетӀерлъун вукӀина яги дица нужеда данде рагъизе бугин ГъатӀафаналъул агьлу азарго ва азарго чи ракӀарун», - ян. Амирида Умму Фуланил рокъоб кьабун букӀана, цинги гьес абуна: «ХӀамида унти гӀадаб унти, Бану Фуланил хъизаналдаса чӀужугӀаданалъул рокъоб, дир чу дихъе баче», - ян. Гьедин хвана гьев жиндирго чуялда. Цинги ХӀарам, ай Умму Сулаймил вац - гьев вукӀана сакъат чи - ва гьев нухда вахъана Бани Фуланалдаса чигун цадахъ, гьес абуна: «Мун дида аскӀов вукӀине ккола, дун гьезухъе ине рес букӀине, гьез дие хӀинкъигьечӀолъиялъул гарантияби кьуни, мун гӀагарлъун вуго, амма гьез дун чӀвани, цинги гьел дур гьудулзабазухъе ине бегьула», - ян. ХӀарамица цинги кӀалъана: «Дица аварагасул рисалат саллаллагьу гӀалайгьи васаллам щвезабуни, мун божулищ?» Цинги ХӀарамица гьезда кӀалъайилан абуна, бихьулеб букӀахъе гьез гьезул цоясда сигнал кьуна, цинги гьев чияс нахъасан вачӀун гьесда жаниб лъугьинегӀан копье кьабун букӀана, «ХӀарамица абуна: «Аллагьу Акбар, КагӀбаялъул раббиялдалъун дун бергьуна», - ян. Ахиралда киналго асхӀабзаби асир гьарун чӀвана сакъатлъи ккарав чи гурони, гьеб мехалъ гьев вукӀана магӀарул тӀогьив, цинги Аллагьас нилъее жиндирго аят загьир гьабуна, цинги гьеб аят мансухӀалде гъорлъе уна, ай аят: «ХӀакъикъаталдаги нилъ нилъерго Раббигун дандчӀвана, гьединлъидал гьев нилъедаса рази вуго». Гьелдаса хадуб Аварагас саллаллагьу гӀалайгьи васаллам дугӀа гьабуна лъабкъоялда анцӀго къоялъ гьеб халкъ тӀагӀинабизе, ай Аллагьасе ва Гьесул Аварагасда мутӀигӀлъичӀел Рил, Дзакван, ЛахӀян ва Ушайясда данде.