Agama Nabi Ibrahim adalah agama yang lurus dan hanif

Imam Bukhari : 3541

قَالَ مُوسَى حَدَّثَنِي سَالِمُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ وَلَا أَعْلَمُهُ إِلَّا تَحَدَّثَ بِهِ عَنْ ابْنِ عُمَرَأَنَّ زَيْدَ بْنَ عَمْرِو بْنِ نُفَيْلٍ خَرَجَ إِلَى الشَّأْمِ يَسْأَلُ عَنْ الدِّينِ وَيَتْبَعُهُ فَلَقِيَ عَالِمًا مِنْ الْيَهُودِ فَسَأَلَهُ عَنْ دِينِهِمْ فَقَالَ إِنِّي لَعَلِّي أَنْ أَدِينَ دِينَكُمْ فَأَخْبِرْنِي فَقَالَ لَا تَكُونُ عَلَى دِينِنَا حَتَّى تَأْخُذَ بِنَصِيبِكَ مِنْ غَضَبِ اللَّهِ قَالَ زَيْدٌ مَا أَفِرُّ إِلَّا مِنْ غَضَبِ اللَّهِ وَلَا أَحْمِلُ مِنْ غَضَبِ اللَّهِ شَيْئًا أَبَدًا وَأَنَّى أَسْتَطِيعُهُ فَهَلْ تَدُلُّنِي عَلَى غَيْرِهِ قَالَ مَا أَعْلَمُهُ إِلَّا أَنْ يَكُونَ حَنِيفًا قَالَ زَيْدٌ وَمَا الْحَنِيفُ قَالَ دِينُ إِبْرَاهِيمَ لَمْ يَكُنْ يَهُودِيًّا وَلَا نَصْرَانِيًّا وَلَا يَعْبُدُ إِلَّا اللَّهَ فَخَرَجَ زَيْدٌ فَلَقِيَ عَالِمًا مِنْ النَّصَارَى فَذَكَرَ مِثْلَهُ فَقَالَ لَنْ تَكُونَ عَلَى دِينِنَا حَتَّى تَأْخُذَ بِنَصِيبِكَ مِنْ لَعْنَةِ اللَّهِ قَالَ مَا أَفِرُّ إِلَّا مِنْ لَعْنَةِ اللَّهِ وَلَا أَحْمِلُ مِنْ لَعْنَةِ اللَّهِ وَلَا مِنْ غَضَبِهِ شَيْئًا أَبَدًا وَأَنَّى أَسْتَطِيعُ فَهَلْ تَدُلُّنِي عَلَى غَيْرِهِ قَالَ مَا أَعْلَمُهُ إِلَّا أَنْ يَكُونَ حَنِيفًا قَالَ وَمَا الْحَنِيفُ قَالَ دِينُ إِبْرَاهِيمَ لَمْ يَكُنْ يَهُودِيًّا وَلَا نَصْرَانِيًّا وَلَا يَعْبُدُ إِلَّا اللَّهَ فَلَمَّا رَأَى زَيْدٌ قَوْلَهُمْ فِي إِبْرَاهِيمَ عَلَيْهِ السَّلَام خَرَجَ فَلَمَّا بَرَزَ رَفَعَ يَدَيْهِ فَقَالَ اللَّهُمَّ إِنِّي أَشْهَدُ أَنِّي عَلَى دِينِ إِبْرَاهِيمَوَقَالَ اللَّيْثُ كَتَبَ إِلَيَّ هِشَامٌ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَسْمَاءَ بِنْتِ أَبِي بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا قَالَتْ رَأَيْتُ زَيْدَ بْنَ عَمْرِو بْنِ نُفَيْلٍ قَائِمًا مُسْنِدًا ظَهْرَهُ إِلَى الْكَعْبَةِ يَقُولُ يَا مَعَاشِرَ قُرَيْشٍ وَاللَّهِ مَا مِنْكُمْ عَلَى دِينِ إِبْرَاهِيمَ غَيْرِي وَكَانَ يُحْيِي الْمَوْءُودَةَ يَقُولُ لِلرَّجُلِ إِذَا أَرَادَ أَنْ يَقْتُلَ ابْنَتَهُ لَا تَقْتُلْهَا أَنَا أَكْفِيكَهَا مَئُونَتَهَا فَيَأْخُذُهَا فَإِذَا تَرَعْرَعَتْ قَالَ لِأَبِيهَا إِنْ شِئْتَ دَفَعْتُهَا إِلَيْكَ وَإِنْ شِئْتَ كَفَيْتُكَ مَئُونَتَهَا

-ሕጂ’ውን ካብቲ ዝሓለፈ ሓዲስ መስመር ትረኻ-፣ [ሙሴ] ከምዚ ኢሉ፣ ንዓይ [ሳሊም ቢን ዓብደላ]፣ ብዘይካ እቲ ካብ [ኢብን ዑመር] ራድያላሁ ዓንሁማ ዝነገረኒ፣ ዛይድ ቢን ዓምሩ ቢን ኑፋይል ክኽተሎ ዝደሊ ሃይማኖት እናደለየ ናብ ምድሪ ሶርያ ከም ዝኸደ ኣይፈልጥን እየ። ድሕሪኡ ምስ ሓደ ኣይሁዳዊ ምሁር - ሓደ መነኮስ - ተራኺቡ ብዛዕባ ሃይማኖቶም ሓተቶ። ዛይድ ከምዚ ኢሉ፤ ‘ብሓቂ ምናልባት ሃይማኖትካ ክሓቁፍ ይኽእል እየ። ስለዚ በጃኹም ግለጹለይ'። ስለዚ እቲ መነኮስ ከምዚ በለ፤ 'ናይ ኣላህ ቁጥዐ ክትካፈሉ እንተዘይደሊኹም ሃይማኖትና ኣይትስዓቡ'። ዛይድ ከምዚ ኢሉ፤ 'ኣነ ካብ ቁጥዓ ኣላህ ንምህዳም እንተዘይኮይኑ ኣይጎየኹን: ንእሽተይ ቁጥዐ ኣላህ ውን ፈጺመ ኣይጻወርን እየ። ስለዚ ከመይ ጌረ እየ ክጻወሮ ዝኽእል፧ ናብ ካልእ ሃይማኖት ከተመልክተኒ ትኽእል ዲኻ?’። እቲ ኣይሁዳዊ መነኮስ ከምዚ በለ፤ 'ብዘይካ ሃይማኖት ሓኒፍ ኣይፈልጥን እየ'። ዛይድ ሓቲቱ፤ 'ሃኒፍ እንታይ ማለት እዩ?'. እቲ መነኮስ ድማ፤ 'ናይ ነቢይ ኣብርሃም ሃይማኖት 'ኣላይሂስ ሰላም፡ ከምኡ ውን ኣይሁዳዊ ይኹን ክርስትያን ኣይነበረን፡ ብዘይካ ኣላህ ጥራይ ኣየምልኽን'። ስለዚ ዛይድ ከደ፡ ድሕሪኡ ምስ ሓደ ክርስትያን ምሁር - ሓደ ካህን - ተራኺቡ ከም ቀደሙ ነገሮ፡ እቲ ካህን ግን፤ 'መርገም ኣላህ እንተዘይተሳቒዩኩም ፈጺምኩም ሃይማኖትና ኣይትስዓቡ'። ስለዚ ዛይድ ከምዚ በለ፤ 'ኣነ ካብ ቁጥዓ ኣላህ ስለ ዝርሕቕ እንተዘይኮይነ ኣይጎየኹን: ካብ ኣላህን ቁጥዐ ኣላህን ውን ንእሽቶ መርገም ፈጺመ ኣይስከምን እየ። ስለዚ ከመይ ጌረ እየ ክጻወሮ ዝኽእል፧ ናብ ካልእ ሃይማኖት ከተመልክተኒ ትኽእል ዲኻ?’። እቲ ክርስቲያን ካህን ድማ፤ 'ብዘይካ ሃይማኖት ሓኒፍ ኣይፈልጥን እየ'። ዛይድ ሓቲቱ፤ 'ሃኒፍ እንታይ ማለት እዩ?' እቲ ካህን ድማ፤ 'ናይ ነቢይ ኣብርሃም ሃይማኖት 'ኣላይሂስ ሰላም፡ ከምኡ ውን ኣይሁዳዊ ይኹን ክርስትያን ኣይነበረን፡ ብዘይካ ኣላህ ጥራይ ኣየምልኽን'። ዛይድ ብዛዕባ ኢብራሂም ዓለይሂስ ሰላም ዝበልዎ ምስ ኣስተንተነ ዛይድ ከይዱ ድሕሪ ምቕራቡ ድማ ሰገደ፤ 'ኦ ኣላህ ሃይማኖት ኣብርሃም ከም ዝሓቖፍኩ እምስክር እየ'። ኣል ላይትስ ድማ ከምዚ ኢሉ፤ ሂሻም ካብ ኣቡኡ ካብ ኣስማ’ ቢቲ ኣቡበከር ራድሊያላሁ ዓንሁማ ዝብል ደብዳበ ጽሒፉለይ፤ ዛይድ ቢን ዓምሩ ቢን ኑፋይል ኣብ ካዕባ ሕቖኡ ተጸጊዑ ደው ኢሉ ክጭድር ርእየዮ፤ 'ኣቱም ህዝቢ ቁረሽ በላህ ካባኻትኩም ብዘይካ ኣነ ልዕሊ ሃይማኖት ኣብርሃም የለን'። ዛይድ ቀደም መብዛሕትኡ ግዜ ብህይወት ዝቕበራ ኣዋልድ ብህይወት ዘጽንሕ ዝነበረ ኮይኑ ንጓሉ ክቐትል ዝደሊ ሰብ፤ 'ንህይወቱ ከማልኦ እየ ኢልካ ኣይትቕተሎ'። ስለዚ ነታ ጓል ወሲዱ እታ ጓል ምስ ዓበየት ዛይድ ንኣቦ እታ ጓል፤ 'እንተደሊኻ ነዚ ቆልዓ ከረክበካ እየ፡ እንተደሊኻ ድማ ካብ ኣድላይነት ህይወት ሓራ ክገብረካ እየ'።