Imam Bukhari : 2377

حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَاحِدِ بْنُ أَيْمَنَ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي أَيْمَنُ قَالَ دَخَلْتُ عَلَى عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا فَقُلْتُكُنْتُ غُلَامًا لِعُتْبَةَ بْنِ أَبِي لَهَبٍ وَمَاتَ وَوَرِثَنِي بَنُوهُ وَإِنَّهُمْ بَاعُونِي مِنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي عَمْرِو بْنِ عُمَرَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ المَخْزُومِيِّ فَأَعْتَقَنِي ابْنُ أَبِي عَمْرٍو وَاشْتَرَطَ بَنُو عُتْبَةَ الْوَلَاءَ فَقَالَتْ دَخَلَتْ بَرِيرَةُ وَهِيَ مُكَاتَبَةٌ فَقَالَتْ اشْتَرِينِي وَأَعْتِقِينِي قَالَتْ نَعَمْ قَالَتْ لَا يَبِيعُونِي حَتَّى يَشْتَرِطُوا وَلَائِي فَقَالَتْ لَا حَاجَةَ لِي بِذَلِكَ فَسَمِعَ بِذَلِكَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَوْ بَلَغَهُ فَذَكَرَ لِعَائِشَةَ فَذَكَرَتْ عَائِشَةُ مَا قَالَتْ لَهَا فَقَالَ اشْتَرِيهَا وَأَعْتِقِيهَا وَدَعِيهِمْ يَشْتَرِطُونَ مَا شَاءُوا فَاشْتَرَتْهَا عَائِشَةُ فَأَعْتَقَتْهَا وَاشْتَرَطَ أَهْلُهَا الْوَلَاءَ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْوَلَاءُ لِمَنْ أَعْتَقَ وَإِنْ اشْتَرَطُوا مِائَةَ شَرْطٍ

Mae wedi dweud wrthym fod [Abu Nu'aim] wedi dweud wrthym fod ['Abdul Wahid bin Aiman] wedi dweud, mae wedi dweud wrthyf fod fy nhad [Aiman] wedi dweud; Cyfarfûm â ['Aisyah] a dywedais: 'Roeddwn i ar un adeg yn ghulam - caethwas bach - yn perthyn i 'Utbah bin Abu Lahab ac yna bu farw. Yna etifeddodd y plant fi, yna fe'm gwerthon nhw i 'Abdullah bin 'Amru bin 'Umar bin 'Abdullah Al Makhzumiy, yna rhyddhaodd Ibn Abi 'Amru fi ond gwnaeth plant 'Utbah amodau fel bod y wala' yn aros yn eiddo iddyn nhw'. Felly dywedodd 'Aisha; 'Daeth Barirah unwaith tra ar y pryd roedd yn gaethwas mukatab - a oedd yn ceisio rhyddhau ei hun o'i statws caethwas - yna dywedodd: 'Prynwch fi a rhyddhewch fi'. 'Dywedodd Ayesha: 'Ie'. Dywedodd Barirah: 'Nid yw fy meistri eisiau fy ngwerthu nes bod eu hamodau wedi'u cyflawni, sef bod y wala yn 'aros yn eiddo iddyn nhw'. Dywedodd 'Aisyah: 'Does dim ots gen i am hynny'. Yna clywodd y Proffwyd sallallaahu 'alaihi wasallam am hyn neu daeth â newyddion am hyn ato, yna gofynnodd i 'Aisyah amdano a soniodd 'Aisyah am yr hyn a ddywedodd wrth Barirah. Felly dywedodd: 'Prynwch nhw yna rhyddhewch nhw a'u gadael gyda'r amodau maen nhw'n eu gwneud fel y mynnant. Felly prynodd 'Aisha ef a'i ryddhau tra bod ei feistr yn gofyn am ei warcheidiaeth. Felly dywedodd y Proffwyd sallallaahu 'alaihi wasallam: 'Mae gwarcheidiaeth yn perthyn i'r person sy'n ei rhyddhau hyd yn oed os ydyn nhw'n gwneud cant o amodau'.