Imam Tirmidzi : 1542

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ عَلْقَمَةَ بْنِ مَرْثَدٍ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا بَعَثَ أَمِيرًا عَلَى جَيْشٍ أَوْصَاهُ فِي خَاصَّةِ نَفْسِهِ بِتَقْوَى اللَّهِ وَمَنْ مَعَهُ مِنْ الْمُسْلِمِينَ خَيْرًا وَقَالَ اغْزُوا بِسْمِ اللَّهِ وَفِي سَبِيلِ اللَّهِ قَاتِلُوا مَنْ كَفَرَ بِاللَّهِ وَلَا تَغُلُّوا وَلَا تَغْدِرُوا وَلَا تُمَثِّلُوا وَلَا تَقْتُلُوا وَلِيدًا فَإِذَا لَقِيتَ عَدُوَّكَ مِنْ الْمُشْرِكِينَ فَادْعُهُمْ إِلَى إِحْدَى ثَلَاثِ خِصَالٍ أَوْ خِلَالٍ أَيَّتُهَا أَجَابُوكَ فَاقْبَلْ مِنْهُمْ وَكُفَّ عَنْهُمْ وَادْعُهُمْ إِلَى الْإِسْلَامِ وَالتَّحَوُّلِ مِنْ دَارِهِمْ إِلَى دَارِ الْمُهَاجِرِينَ وَأَخْبِرْهُمْ أَنَّهُمْ إِنْ فَعَلُوا ذَلِكَ فَإِنَّ لَهُمْ مَا لِلْمُهَاجِرِينَ وَعَلَيْهِمْ مَا عَلَى الْمُهَاجِرِينَ وَإِنْ أَبَوْا أَنْ يَتَحَوَّلُوا فَأَخْبِرْهُمْ أَنَّهُمْ يَكُونُوا كَأَعْرَابِ الْمُسْلِمِينَ يَجْرِي عَلَيْهِمْ مَا يَجْرِي عَلَى الْأَعْرَابِ لَيْسَ لَهُمْ فِي الْغَنِيمَةِ وَالْفَيْءِ شَيْءٌ إِلَّا أَنْ يُجَاهِدُوا فَإِنْ أَبَوْا فَاسْتَعِنْ بِاللَّهِ عَلَيْهِمْ وَقَاتِلْهُمْ وَإِذَا حَاصَرْتَ حِصْنًا فَأَرَادُوكَ أَنْ تَجْعَلَ لَهُمْ ذِمَّةَ اللَّهِ وَذِمَّةَ نَبِيِّهِ فَلَا تَجْعَلْ لَهُمْ ذِمَّةَ اللَّهِ وَلَا ذِمَّةَ نَبِيِّهِ وَاجْعَلْ لَهُمْ ذِمَّتَكَ وَذِمَمَ أَصْحَابِكَ لِأَنَّكُمْ إِنْ تَخْفِرُوا ذِمَّتَكُمْ وَذِمَمَ أَصْحَابِكُمْ خَيْرٌ مِنْ أَنْ تَخْفِرُوا ذِمَّةَ اللَّهِ وَذِمَّةَ رَسُولِهِ وَإِذَا حَاصَرْتَ أَهْلَ حِصْنٍ فَأَرَادُوكَ أَنْ تُنْزِلَهُمْ عَلَى حُكْمِ اللَّهِ فَلَا تُنْزِلُوهُمْ وَلَكِنْ أَنْزِلْهُمْ عَلَى حُكْمِكَ فَإِنَّكَ لَا تَدْرِي أَتُصِيبُ حُكْمَ اللَّهِ فِيهِمْ أَمْ لَا أَوْ نَحْوَ هَذَاقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ النُّعْمَانِ بْنِ مُقَرِّنٍ وَحَدِيثُ بُرَيْدَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا أَبُو أَحْمَدَ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ عَلْقَمَةَ بْنِ مَرْثَدٍ نَحْوَهُ بِمَعْنَاهُ وَزَادَ فِيهِ فَإِنْ أَبَوْا فَخُذْ مِنْهُمْ الْجِزْيَةَ فَإِنْ أَبَوْا فَاسْتَعِنْ بِاللَّهِ عَلَيْهِمْ قَالَ أَبُو عِيسَى هَكَذَا رَوَاهُ وَكِيعٌ وَغَيْرُ وَاحِدٍ عَنْ سُفْيَانَ وَرَوَى غَيْرُ مُحَمَّدِ بْنِ بَشَّارٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ مَهْدِيٍّ وَذَكَرَ فِيهِ أَمْرَ الْجِزْيَةِ

Беҙгә әйтелгән [Мөхәммәт бин Басыяр] әйтте, беҙгә [Ғабдуррахман бин Мәхди] [Суфйән] [Әлҡәмә Мәртәд] [Сөләймән бин Бурайда] [атаһы] әйтте, ул әйтте: «Әгәр Рәсүлуллаһ шәллаллаһу ғәләйһи ғәләйһис-сәләм уларҙы һәр ваҡыт әрүәмигә ебәрһә, Аллаһы Тәғәлә уларҙы һәр ваҡыт әҙүәригә ебәрһә. мосолмандарға яҡшы кәңәштәр. Ул: «Аллаһ исеме менән һәм Аллаһ юлында һуғышығыҙ, Аллаһҡа ышанмағандар менән һуғышығыҙ, ғәнимә мөлкәтен урламағыҙ, алдамағыҙ, бәләкәй балаларҙы ҡаҡшатмағыҙ һәм үлтермәгеҙ», — тине. Әгәр мөшриктәр, дошмандарығыҙ осраһа, өс нәмәгә саҡырығыҙ. Был өс нәмәнең ҡайһыһын эшләһәләр ҙә, ҡабул итегеҙ, уның менән көрәшмәгеҙ; уларҙы ислам динен ҡабул итергә саҡырыу; үҙ иленән күсеп киткән халыҡ – мосолмандар – иленә күсеү; һәм уларға әйтегеҙ, әгәр улар был эште башҡарырға теләһә - хижра - шул саҡта улар ҙа һижрәт иткәндәр нимә аласаҡ, улар ҙа һижрәт иткәндәр кеүек бурыстар йөкләнәсәк. Әммә улар эмиграциянан баш тартһа, тимәк, уларҙың статусы ауыл ғәрәптәре кеүек буласаҡ, ауыл ғәрәптәренә ҡағылышлы закондар ҙа уларға ҡарата ҡулланыласаҡ. Улар джихадҡа ҡушылмаһа, ғәнимә йәки фаиғ алмай, әгәр ҙә баш тартһалар, үҙҙәре өсөн Аллаһтан ярҙам һорай һәм һуғыша. Әгәр ҙә һеҙ ҡәлғәне уратып алһағыҙ һәм улар һеҙҙән Аллаһтан һәм Уның Рәсүленән гарантиялар биреүегеҙҙе теләһәләр, быны эшләмәгеҙ. Әммә уларға үҙеңдең гарантияңды һәм дуҫтарыңдың гарантияһын бир, сөнки әгәр ҙә һин гарантияңды йәки дуҫтарыңдың гарантияһын юҡҡа сығарһаң, был Аллаһтың һәм Уның рәсүленең гарантияһын юҡҡа сығарыуҙан да яҡшыраҡ. Әгәр ҙә һин ҡәлғәне уратып алһаң, улар һинән Аллаһ ҡануны буйынса яза биреүеңде теләй икән, тимәк, һин быны эшләмә. Тик уларҙы ҡануның менән язала. Сөнки һеҙ белмәйһегеҙ, һеҙ уларҙы язалай алаһығыҙмы, Хоҙай ҡануны буйынса йәки юҡмы’. Аҙмы-күпме ошолай - тигән пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм -. Әбү Ғайса: «Был сүрәлә шулай уҡ Ән Нуғман бин Мөҡәрриндең бер хәҙисе лә бар», — тине. һәм хәҙис Бурайҙа хәсән сахих. Беҙгә [Мөхәммәт бин Басыйәр] әйтте, беҙгә [Әбү Әхмәт] [Суфьяндан] [Әлҡәмә бин Марцадтан] ошо хәҙис кеүек мәғәнәһе менән һөйләне. әммә ул хәҙистә өҫтәне: «Әгәр улар баш тартһалар, уларҙан джизәне алығыҙ, әгәр баш тартһалар, улар өсөн Аллаһтан ярҙам һорағыҙ -һуғышығыҙ-». Әбү Иса: «[Вәки] былай, ти һәм өҫтәүенә [Суфьяндан» хәҙисте лә һөйләне. Һәм Мөхәммәт бин Басыйәрҙән тыш, ул Ғабдуррахман бин Мәхдиҙән дә риүәйәт иткән, был хәҙистә джизйә тураһында ла телгә алған.