Imom Termiziy : 1332

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ أَنْبَأَنَا مُطَرِّفٌ عَنْ الشَّعْبِيِّ حَدَّثَنَا أَبُو جُحَيْفَةَ قَالَ قُلْتُ لِعَلِيٍّيَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ هَلْ عِنْدَكُمْ سَوْدَاءُ فِي بَيْضَاءَ لَيْسَ فِي كِتَابِ اللَّهِ قَالَ لَا وَالَّذِي فَلَقَ الْحَبَّةَ وَبَرَأَ النَّسَمَةَ مَا عَلِمْتُهُ إِلَّا فَهْمًا يُعْطِيهِ اللَّهُ رَجُلًا فِي الْقُرْآنِ وَمَا فِي الصَّحِيفَةِ قُلْتُ وَمَا فِي الصَّحِيفَةِ قَالَ الْعَقْلُ وَفِكَاكُ الْأَسِيرِ وَأَنْ لَا يُقْتَلَ مُؤْمِنٌ بِكَافِرٍقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَلِيٍّ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَمَالِكِ بْنِ أَنَسٍ وَالشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ قَالُوا لَا يُقْتَلُ مُؤْمِنٌ بِكَافِرٍ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ يُقْتَلُ الْمُسْلِمُ بِالْمُعَاهِدِ وَالْقَوْلُ الْأَوَّلُ أَصَحُّ

Bizga [Ahmad bin Mani], bizga [Husyaim] bizga [Mutarrif]ga [Ash Sha'biy]dan, bizga [Abu Juhayfa]dan aytib berdi u dedi: Men [Ali]dan so'radim: Ey Amirul Mukminin, Allohning kitobida bo'lmagan oq-qora yozuvlaringiz (vahiylaringiz) bormi? U javob berdi: Yo'q, donlarni (o'simliklarga aylanishni) va jonlarni yaratgan Zotga qasamki (barcha tirik mavjudotlarning jonlari bo'lishi kerak), men Allohning Qur'on va Mushafda insonga bergan tushunchasidan boshqa hech narsa bilmayman. Men so'radim: Mushafda nima bor? U javob berdi: Aql. Va mo'minlar kofirlar tomonidan o'ldirilmasligi uchun. U aytdi: Bu holatda Abdulloh ibn Amrudan ham shunga o'xshash hadis bor. Abu Iso aytdi: Alining hadisi hasan-sahih hadis bo'lib, ba'zi olimlarning fikriga ko'ra, ya'ni Sufyon Ats Tsauriy, Malik bin Anas, Asy Syafi'iy, Ahmad va Ishoqning fikriga ko'ra, yaxshi amallar uchun qo'llanma hisoblanadi. Ular shunday fikrdalar: Mo'min kofirni o'ldirgani uchun o'ldirilmaydi, boshqa ba'zi olimlar esa shunday fikrdalar: Mo'min ahdga bog'langan kofirni o'ldirgani uchun o'ldiriladi. Birinchi fikr ishonchliroq.