Batalnya wudhu: tali pantat adalah kedua mata, maka barangsiapa yang tidur, hendaklah dia berwudhu

Imam Abu Dawud : 174

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ مَعِينٍ وَهَنَّادُ بْنُ السَّرِيِّ وَعُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ عَنْ عَبْدِ السَّلَامِ بْنِ حَرْبٍ وَهَذَا لَفْظُ حَدِيثِ يَحْيَى عَنْ أَبِي خَالِدٍ الدَّالَانِيِّ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَبِي الْعَالِيَةِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَسْجُدُ وَيَنَامُ وَيَنْفُخُ ثُمَّ يَقُومُ فَيُصَلِّي وَلَا يَتَوَضَّأُ قَالَ فَقُلْتُ لَهُ صَلَّيْتَ وَلَمْ تَتَوَضَّأْ وَقَدْ نِمْتَ فَقَالَ إِنَّمَا الْوُضُوءُ عَلَى مَنْ نَامَ مُضْطَجِعًا زَادَ عُثْمَانُ وَهَنَّادٌ فَإِنَّهُ إِذَا اضْطَجَعَ اسْتَرْخَتْ مَفَاصِلُهُقَالَ أَبُو دَاوُد قَوْلُهُ الْوُضُوءُ عَلَى مَنْ نَامَ مُضْطَجِعًا هُوَ حَدِيثٌ مُنْكَرٌ لَمْ يَرْوِهِ إِلَّا يَزِيدُ أَبُو خَالِدٍ الدَّالَانِيُّ عَنْ قَتَادَةَ وَرَوَى أَوَّلَهُ جَمَاعَةٌ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ وَلَمْ يَذْكُرُوا شَيْئًا مِنْ هَذَا وَقَالَ كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَحْفُوظًا وَقَالَتْ عَائِشَةُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَنَامُ عَيْنَايَ وَلَا يَنَامُ قَلْبِي و قَالَ شُعْبَةُ إِنَّمَا سَمِعَ قَتَادَةُ مِنْ أَبِي الْعَالِيَةِ أَرْبَعَةَ أَحَادِيثَ حَدِيثَ يُونُسَ بْنِ مَتَّى وَحَدِيثَ ابْنِ عُمَرَ فِي الصَّلَاةِ وَحَدِيثَ الْقُضَاةُ ثَلَاثَةٌ وَحَدِيثَ ابْنِ عَبَّاسٍ حَدَّثَنِي رِجَالٌ مَرْضِيُّونَ مِنْهُمْ عُمَرُ وَأَرْضَاهُمْ عِنْدِي عُمَرُ قَالَ أَبُو دَاوُد وَذَكَرْتُ حَدِيثَ يَزِيدَ الدَّالَانِيِّ لِأَحْمَدَ بْنِ حَنْبَلٍ فَانْتَهَرَنِي اسْتِعْظَامًا لَهُ وَقَالَ مَا لِيَزِيدَ الدَّالَانِيِّ يُدْخِلُ عَلَى أَصْحَابِ قَتَادَةَ وَلَمْ يَعْبَأْ بِالْحَدِيثِ

Dywedwyd wrthym gan [Yahya bin Ma'in] a [Hannad bin As Sariy] ac [Uthman bin Abu Syaibah] o [Abdussalam bin Harb] a dyma lafazh hadith Yahya o [Abu Khalid Ad-Dalani] o [Qatadah] o [Abu Al-'Aliyah] o [Ibn Abbas] fod Negesydd Allah sallallaahu 'alaihi wasallam unwaith wedi ymostwng a chysgu a gwneud sŵn, yna cododd i weddïo a pheidio â pherfformio ymolchi eto. Dywedodd ef - Ibn Abbas; Felly gofynnais iddo; Gweddïodd y brenin ac ni pherfformiodd ymolchi, er bod y brenin yn cysgu. Felly dywedodd: 'Yn wir, dim ond i bobl sy'n cysgu'n gorwedd y mae ymolchi'n orfodol'. Ychwanegodd [Uthman] ac [Hannad] gyda lafadl; 'Oherwydd pan fydd yn cysgu'n gorwedd, mae ei holl gymalau'n mynd yn wan'. Dywedodd Abu Dawud; Mae'r hadith am gyflawni ymolchi i bobl sy'n cysgu'n gorwedd yn hadith drwg, ni adroddodd neb ef heblaw Yazid Abu Khalid Ad-Dalani o Qatadah. Adroddwyd dechrau'r Hadith hwn gan y Jama'ah gan Ibn Abbas, ac ni soniasant ddim am hyn - ymolchi i'r rhai sy'n cysgu'n gorwedd-, a dywedodd; Cadwyd y Proffwyd sallallaahu 'alaihi wasallam - rhag cwsg ei galon -. A dywedodd Aisyah, boed i Allah fod yn fodlon â hi; Dywedodd y Proffwyd sallallaahu 'alaihi wasallam: 'Mae fy llygaid yn cysgu ond nid yw fy nghalon'. Dywedodd Shu'bah; Mewn gwirionedd, dim ond pedwar hadith a glywodd Qatadah gan Abu Al Aliyah, sef: hadith Yunus bin Matta, hadith Ibn Umar am weddïo, yr hadith am y datganiad bod tri grŵp o farnwyr, a hadith Ibn Abbas, a ddywedodd wrthyf am bobl sydd wedi'u bendithio, gan gynnwys Umar, a'r un sydd fwyaf bendigedig yn fy marn i yw Umar. Dywedodd Abu Dawud; Soniais unwaith am hadith Yazid Ad-Dalani wrth Ahmad bin Hanbal, felly fe'm rhybuddiodd yn gryf oherwydd ei wadu mawr o'r hanes hwnnw, a dywedodd; Beth sydd gan Yazid Ad-Dalani i'w wneud â dweud wrth ffrindiau Qatadah yr hyn na wnaethant ei adrodd? Nid oedd ef - Ahmad - yn poeni am yr hadith.