Hadith Representative
Al Hasib
Imam Tirmidzi : 2918حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ آدَمَ بْنِ سُلَيْمَانَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ لَمَّا نَزَلَتْ هَذِهِ الْآيَةَ { إِنْ تُبْدُوا مَا فِي أَنْفُسِكُمْ أَوْ تُخْفُوهُ يُحَاسِبْكُمْ بِهِ اللَّهُ } قَالَ دَخَلَ قُلُوبَهُمْ مِنْهُ شَيْءٌ لَمْ يَدْخُلْ مِنْ شَيْءٍ فَقَالُوا لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ قُولُوا سَمِعْنَا وَأَطَعْنَا فَأَلْقَى اللَّهُ الْإِيمَانَ فِي قُلُوبِهِمْ فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَبَارَكَ وَتَعَالَى { آمَنَ الرَّسُولُ بِمَا أُنْزِلَ إِلَيْهِ مِنْ رَبِّهِ وَالْمُؤْمِنُونَ } الْآيَةَ { لَا يُكَلِّفُ اللَّهُ نَفْسًا إِلَّا وُسْعَهَا لَهَا مَا كَسَبَتْ وَعَلَيْهَا مَا اكْتَسَبَتْ رَبَّنَا لَا تُؤَاخِذْنَا إِنْ نَسِينَا أَوْ أَخْطَأْنَا } قَالَ قَدْ فَعَلْتُ { رَبَّنَا وَلَا تَحْمِلْ عَلَيْنَا إِصْرًا كَمَا حَمَلْتَهُ عَلَى الَّذِينَ مِنْ قَبْلِنَا } قَالَ قَدْ فَعَلْتُ { رَبَّنَا وَلَا تُحَمِّلْنَا مَا لَا طَاقَةَ لَنَا بِهِ وَاعْفُ عَنَّا وَاغْفِرْ لَنَا وَارْحَمْنَا } الْآيَةَ قَالَ قَدْ فَعَلْتُ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ هَذَا مِنْ غَيْرِ هَذَا الْوَجْهِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ وَفِي الْبَاب عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَآدَمُ بْنُ سُلَيْمَانَ يُقَالُ هُوَ وَالِدُ يَحْيَى بْنِ آدَمَ
بىزگە [مەھمۇد بىن غەيلان] بىزگە [ۋاكى] بىزگە [سۇفيان] دىن [ئادەم بىن سۇلايمان] دىن [سەئىد بىن جۇبەير] دىن [ئىبنى ئابباس] دىن ئۇ مۇنداق دېدى: «بۇ ئايەت چۈشكەندە، ئەگەر سىلەر قەلبىڭلاردىكىنى تۇغساڭلار ياكى يوشۇرساڭلار، ئاللاھ سىلەردىن قىلمىشلىرىڭلار توغرىسىدا ھېساب ئالىدۇ». بەقەرە سۈرىسى 284-ئايەت. ئىبنى ئابباس مۇنداق دېدى: «ئۇلارنىڭ قەلبىگە باشقا ھېچ نەرسىگە ئوخشىمايدىغان بىر نەرسە كىردى، ئۇلار پەيغەمبەر ئەلەيھىسسالامغا: «بىز ئاڭلىدۇق ۋە ئىتائەت قىلدۇق» دېدى. ئاندىن ئاللاھ ئۇلارنىڭ قەلبىگە ئىماننى ئورناتتى. شۇنىڭدىن كېيىن، ئاللاھ تەئالا بۇ ئايەتنى چۈشۈردى: پەيغەمبەر پەرۋەردىگارى تەرىپىدىن ئۇنىڭغا نازىل قىلىنغان قۇرئانغا ئىمان ئېيتتى، ئىمان ئېيتقانلار ۋە شۇنىڭغا ئوخشاش، ئاللاھ ھېچكىمگە پەقەت ئۇنىڭ كۈچى يەتكۈچە يۈك قىلمايدۇ. ئۇ تىرىشقان ياخشى ئەمەللىرى ئۈچۈن مۇكاپاتقا ئېرىشىدۇ، قىلغان يامانلىقى ئۈچۈن جازاغا ئۇچرايدۇ». -ئۇلار دۇئا قىلدى- «پەرۋەردىگارىمىز، ئەگەر بىز ئۇنتۇپ قالساق ياكى خاتا قىلساق، بىزنى جازالىماڭ». ئۇ: «مەن ئۇنى قىلدىم. پەرۋەردىگارىمىز، بىزدىن ئىلگىرىكىلەرگە يۈكلىگىنىڭدەك، بىزگە ئېغىر يۈك يۈكلىمىگىن» دېدى. ئۇ: «مەن ئۇنى قىلدىم. پەرۋەردىگارىمىز، بىزگە كۆتۈرەلمەيدىغان نەرسىنى يۈكلىمىگىن. بىزنى كەچۈرگىن، بىزنى كەچۈرگىن، بىزگە رەھىم قىلغىن ۋە شۇنىڭغا ئوخشاش ئىشلارنى قىلغىن» دېدى. ئۇ: «مەن ئۇنى قىلدىم» دېدى. ئەبۇ ئەيسا: «بۇ ھەدىس سەھىھ. بۇ ھەدىس يەنە ئىبنى ئابباستىن باشقا يول بىلەن رىۋايەت قىلىنغان. بۇ ئەھۋالدا، ئەبۇ ھۇرەيرە رەزىيەللاھۇ ئەنھۇدىن ئوخشاش بىر ھەدىس بار. بەزىلەر ئادەم بىن سۇلايماننىڭ ئۇنىڭ ئوغلى يەھيا بىن ئادەم ئىكەنلىكىنى ئېيتىدۇ.