Hadith Representative
Salamah bin Al-Akwa' berbaiat dua kali di Hudaibiyah, dan Nabi menjelaskan bahwa isinya adalah baiat untuk menyongsong kematian
Imam Muslim : 3372حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا هَاشِمُ بْنُ الْقَاسِمِ ح و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا أَبُو عَامِرٍ الْعَقَدِيُّ كِلَاهُمَا عَنْ عِكْرِمَةَ بْنِ عَمَّارٍ ح و حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الدَّارِمِيُّ وَهَذَا حَدِيثُهُ أَخْبَرَنَا أَبُو عَلِيٍّ الْحَنَفِيُّ عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الْمَجِيدِ حَدَّثَنَا عِكْرِمَةُ وَهُوَ ابْنُ عَمَّارٍ حَدَّثَنِي إِيَاسُ بْنُ سَلَمَةَ حَدَّثَنِي أَبِي قَالَ قَدِمْنَا الْحُدَيْبِيَةَ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَنَحْنُ أَرْبَعَ عَشْرَةَ مِائَةً وَعَلَيْهَا خَمْسُونَ شَاةً لَا تُرْوِيهَا قَالَ فَقَعَدَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى جَبَا الرَّكِيَّةِ فَإِمَّا دَعَا وَإِمَّا بَصَقَ فِيهَا قَالَ فَجَاشَتْ فَسَقَيْنَا وَاسْتَقَيْنَا قَالَ ثُمَّ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ دَعَانَا لِلْبَيْعَةِ فِي أَصْلِ الشَّجَرَةِ قَالَ فَبَايَعْتُهُ أَوَّلَ النَّاسِ ثُمَّ بَايَعَ وَبَايَعَ حَتَّى إِذَا كَانَ فِي وَسَطٍ مِنْ النَّاسِ قَالَ بَايِعْ يَا سَلَمَةُ قَالَ قُلْتُ قَدْ بَايَعْتُكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ فِي أَوَّلِ النَّاسِ قَالَ وَأَيْضًا قَالَ وَرَآنِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَزِلًا يَعْنِي لَيْسَ مَعَهُ سِلَاحٌ قَالَ فَأَعْطَانِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَجَفَةً أَوْ دَرَقَةً ثُمَّ بَايَعَ حَتَّى إِذَا كَانَ فِي آخِرِ النَّاسِ قَالَ أَلَا تُبَايِعُنِي يَا سَلَمَةُ قَالَ قُلْتُ قَدْ بَايَعْتُكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ فِي أَوَّلِ النَّاسِ وَفِي أَوْسَطِ النَّاسِ قَالَ وَأَيْضًا قَالَ فَبَايَعْتُهُ الثَّالِثَةَ ثُمَّ قَالَ لِي يَا سَلَمَةُ أَيْنَ حَجَفَتُكَ أَوْ دَرَقَتُكَ الَّتِي أَعْطَيْتُكَ قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ لَقِيَنِي عَمِّي عَامِرٌ عَزِلًا فَأَعْطَيْتُهُ إِيَّاهَا قَالَ فَضَحِكَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَالَ إِنَّكَ كَالَّذِي قَالَ الْأَوَّلُ اللَّهُمَّ أَبْغِنِي حَبِيبًا هُوَ أَحَبُّ إِلَيَّ مِنْ نَفْسِي ثُمَّ إِنَّ الْمُشْرِكِينَ رَاسَلُونَا الصُّلْحَ حَتَّى مَشَى بَعْضُنَا فِي بَعْضٍ وَاصْطَلَحْنَا قَالَ وَكُنْتُ تَبِيعًا لِطَلْحَةَ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ أَسْقِي فَرَسَهُ وَأَحُسُّهُ وَأَخْدِمُهُ وَآكُلُ مِنْ طَعَامِهِ وَتَرَكْتُ أَهْلِي وَمَالِي مُهَاجِرًا إِلَى اللَّهِ وَرَسُولِهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فَلَمَّا اصْطَلَحْنَا نَحْنُ وَأَهْلُ مَكَّةَ وَاخْتَلَطَ بَعْضُنَا بِبَعْضٍ أَتَيْتُ شَجَرَةً فَكَسَحْتُ شَوْكَهَا فَاضْطَجَعْتُ فِي أَصْلِهَا قَالَ فَأَتَانِي أَرْبَعَةٌ مِنْ الْمُشْرِكِينَ مِنْ أَهْلِ مَكَّةَ فَجَعَلُوا يَقَعُونَ فِي رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَبْغَضْتُهُمْ فَتَحَوَّلْتُ إِلَى شَجَرَةٍ أُخْرَى وَعَلَّقُوا سِلَاحَهُمْ وَاضْطَجَعُوا فَبَيْنَمَا هُمْ كَذَلِكَ إِذْ نَادَى مُنَادٍ مِنْ أَسْفَلِ الْوَادِي يَا لِلْمُهَاجِرِينَ قُتِلَ ابْنُ زُنَيْمٍ قَالَ فَاخْتَرَطْتُ سَيْفِي ثُمَّ شَدَدْتُ عَلَى أُولَئِكَ الْأَرْبَعَةِ وَهُمْ رُقُودٌ فَأَخَذْتُ سِلَاحَهُمْ فَجَعَلْتُهُ ضِغْثًا فِي يَدِي قَالَ ثُمَّ قُلْتُ وَالَّذِي كَرَّمَ وَجْهَ مُحَمَّدٍ لَا يَرْفَعُ أَحَدٌ مِنْكُمْ رَأْسَهُ إِلَّا ضَرَبْتُ الَّذِي فِيهِ عَيْنَاهُ قَالَ ثُمَّ جِئْتُ بِهِمْ أَسُوقُهُمْ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ وَجَاءَ عَمِّي عَامِرٌ بِرَجُلٍ مِنْ الْعَبَلَاتِ يُقَالُ لَهُ مِكْرَزٌ يَقُودُهُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى فَرَسٍ مُجَفَّفٍ فِي سَبْعِينَ مِنْ الْمُشْرِكِينَ فَنَظَرَ إِلَيْهِمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ دَعُوهُمْ يَكُنْ لَهُمْ بَدْءُ الْفُجُورِ وَثِنَاهُ فَعَفَا عَنْهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنْزَلَ اللَّهُ { وَهُوَ الَّذِي كَفَّ أَيْدِيَهُمْ عَنْكُمْ وَأَيْدِيَكُمْ عَنْهُمْ بِبَطْنِ مَكَّةَ مِنْ بَعْدِ أَنْ أَظْفَرَكُمْ عَلَيْهِمْ } الْآيَةَ كُلَّهَا قَالَ ثُمَّ خَرَجْنَا رَاجِعِينَ إِلَى الْمَدِينَةِ فَنَزَلْنَا مَنْزِلًا بَيْنَنَا وَبَيْنَ بَنِي لَحْيَانَ جَبَلٌ وَهُمْ الْمُشْرِكُونَ فَاسْتَغْفَرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِمَنْ رَقِيَ هَذَا الْجَبَلَ اللَّيْلَةَ كَأَنَّهُ طَلِيعَةٌ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَصْحَابِهِ قَالَ سَلَمَةُ فَرَقِيتُ تِلْكَ اللَّيْلَةَ مَرَّتَيْنِ أَوْ ثَلَاثًا ثُمَّ قَدِمْنَا الْمَدِينَةَ فَبَعَثَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِظَهْرِهِ مَعَ رَبَاحٍ غُلَامِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنَا مَعَهُ وَخَرَجْتُ مَعَهُ بِفَرَسِ طَلْحَةَ أُنَدِّيهِ مَعَ الظَّهْرِ فَلَمَّا أَصْبَحْنَا إِذَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ الْفَزَارِيُّ قَدْ أَغَارَ عَلَى ظَهْرِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَاسْتَاقَهُ أَجْمَعَ وَقَتَلَ رَاعِيَهُ قَالَ فَقُلْتُ يَا رَبَاحُ خُذْ هَذَا الْفَرَسَ فَأَبْلِغْهُ طَلْحَةَ بْنَ عُبَيْدِ اللَّهِ وَأَخْبِرْ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّ الْمُشْرِكِينَ قَدْ أَغَارُوا عَلَى سَرْحِهِ قَالَ ثُمَّ قُمْتُ عَلَى أَكَمَةٍ فَاسْتَقْبَلْتُ الْمَدِينَةَ فَنَادَيْتُ ثَلَاثًا يَا صَبَاحَاهْ ثُمَّ خَرَجْتُ فِي آثَارِ الْقَوْمِ أَرْمِيهِمْ بِالنَّبْلِ وَأَرْتَجِزُ أَقُولُ أَنَا ابْنُ الْأَكْوَعِ وَالْيَوْمُ يَوْمُ الرُّضَّعِ فَأَلْحَقُ رَجُلًا مِنْهُمْ فَأَصُكُّ سَهْمًا فِي رَحْلِهِ حَتَّى خَلَصَ نَصْلُ السَّهْمِ إِلَى كَتِفِهِ قَالَ قُلْتُ خُذْهَا وَأَنَا ابْنُ الْأَكْوَعِ وَالْيَوْمُ يَوْمُ الرُّضَّعِ قَالَ فَوَاللَّهِ مَا زِلْتُ أَرْمِيهِمْ وَأَعْقِرُ بِهِمْ فَإِذَا رَجَعَ إِلَيَّ فَارِسٌ أَتَيْتُ شَجَرَةً فَجَلَسْتُ فِي أَصْلِهَا ثُمَّ رَمَيْتُهُ فَعَقَرْتُ بِهِ حَتَّى إِذَا تَضَايَقَ الْجَبَلُ فَدَخَلُوا فِي تَضَايُقِهِ عَلَوْتُ الْجَبَلَ فَجَعَلْتُ أُرَدِّيهِمْ بِالْحِجَارَةِ قَالَ فَمَا زِلْتُ كَذَلِكَ أَتْبَعُهُمْ حَتَّى مَا خَلَقَ اللَّهُ مِنْ بَعِيرٍ مِنْ ظَهْرِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَّا خَلَّفْتُهُ وَرَاءَ ظَهْرِي وَخَلَّوْا بَيْنِي وَبَيْنَهُ ثُمَّ اتَّبَعْتُهُمْ أَرْمِيهِمْ حَتَّى أَلْقَوْا أَكْثَرَ مِنْ ثَلَاثِينَ بُرْدَةً وَثَلَاثِينَ رُمْحًا يَسْتَخِفُّونَ وَلَا يَطْرَحُونَ شَيْئًا إِلَّا جَعَلْتُ عَلَيْهِ آرَامًا مِنْ الْحِجَارَةِ يَعْرِفُهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَصْحَابُهُ حَتَّى أَتَوْا مُتَضَايِقًا مِنْ ثَنِيَّةٍ فَإِذَا هُمْ قَدْ أَتَاهُمْ فُلَانُ بْنُ بَدْرٍ الْفَزَارِيُّ فَجَلَسُوا يَتَضَحَّوْنَ يَعْنِي يَتَغَدَّوْنَ وَجَلَسْتُ عَلَى رَأْسِ قَرْنٍ قَالَ الْفَزَارِيُّ مَا هَذَا الَّذِي أَرَى قَالُوا لَقِينَا مِنْ هَذَا الْبَرْحَ وَاللَّهِ مَا فَارَقَنَا مُنْذُ غَلَسٍ يَرْمِينَا حَتَّى انْتَزَعَ كُلَّ شَيْءٍ فِي أَيْدِينَا قَالَ فَلْيَقُمْ إِلَيْهِ نَفَرٌ مِنْكُمْ أَرْبَعَةٌ قَالَ فَصَعِدَ إِلَيَّ مِنْهُمْ أَرْبَعَةٌ فِي الْجَبَلِ قَالَ فَلَمَّا أَمْكَنُونِي مِنْ الْكَلَامِ قَالَ قُلْتُ هَلْ تَعْرِفُونِي قَالُوا لَا وَمَنْ أَنْتَ قَالَ قُلْتُ أَنَا سَلَمَةُ بْنُ الْأَكْوَعِ وَالَّذِي كَرَّمَ وَجْهَ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا أَطْلُبُ رَجُلًا مِنْكُمْ إِلَّا أَدْرَكْتُهُ وَلَا يَطْلُبُنِي رَجُلٌ مِنْكُمْ فَيُدْرِكَنِي قَالَ أَحَدُهُمْ أَنَا أَظُنُّ قَالَ فَرَجَعُوا فَمَا بَرِحْتُ مَكَانِي حَتَّى رَأَيْتُ فَوَارِسَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَتَخَلَّلُونَ الشَّجَرَ قَالَ فَإِذَا أَوَّلُهُمْ الْأَخْرَمُ الْأَسَدِيُّ عَلَى إِثْرِهِ أَبُو قَتَادَةَ الْأَنْصَارِيُّ وَعَلَى إِثْرِهِ الْمِقْدَادُ بْنُ الْأَسْوَدِ الْكِنْدِيُّ قَالَ فَأَخَذْتُ بِعِنَانِ الْأَخْرَمِ قَالَ فَوَلَّوْا مُدْبِرِينَ قُلْتُ يَا أَخْرَمُ احْذَرْهُمْ لَا يَقْتَطِعُوكَ حَتَّى يَلْحَقَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَصْحَابُهُ قَالَ يَا سَلَمَةُ إِنْ كُنْتَ تُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ وَتَعْلَمُ أَنَّ الْجَنَّةَ حَقٌّ وَالنَّارَ حَقٌّ فَلَا تَحُلْ بَيْنِي وَبَيْنَ الشَّهَادَةِ قَالَ فَخَلَّيْتُهُ فَالْتَقَى هُوَ وَعَبْدُ الرَّحْمَنِ قَالَ فَعَقَرَ بِعَبْدِ الرَّحْمَنِ فَرَسَهُ وَطَعَنَهُ عَبْدُ الرَّحْمَنِ فَقَتَلَهُ وَتَحَوَّلَ عَلَى فَرَسِهِ وَلَحِقَ أَبُو قَتَادَةَ فَارِسُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِعَبْدِ الرَّحْمَنِ فَطَعَنَهُ فَقَتَلَهُ فَوَالَّذِي كَرَّمَ وَجْهَ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَتَبِعْتُهُمْ أَعْدُو عَلَى رِجْلَيَّ حَتَّى مَا أَرَى وَرَائِي مِنْ أَصْحَابِ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَا غُبَارِهِمْ شَيْئًا حَتَّى يَعْدِلُوا قَبْلَ غُرُوبِ الشَّمْسِ إِلَى شِعْبٍ فِيهِ مَاءٌ يُقَالُ لَهُ ذَو قَرَدٍ لِيَشْرَبُوا مِنْهُ وَهُمْ عِطَاشٌ قَالَ فَنَظَرُوا إِلَيَّ أَعْدُو وَرَاءَهُمْ فَخَلَّيْتُهُمْ عَنْهُ يَعْنِي أَجْلَيْتُهُمْ عَنْهُ فَمَا ذَاقُوا مِنْهُ قَطْرَةً قَالَ وَيَخْرُجُونَ فَيَشْتَدُّونَ فِي ثَنِيَّةٍ قَالَ فَأَعْدُو فَأَلْحَقُ رَجُلًا مِنْهُمْ فَأَصُكُّهُ بِسَهْمٍ فِي نُغْضِ كَتِفِهِ قَالَ قُلْتُ خُذْهَا وَأَنَا ابْنُ الْأَكْوَعِ وَالْيَوْمُ يَوْمُ الرُّضَّعِ قَالَ يَا ثَكِلَتْهُ أُمُّهُ أَكْوَعُهُ بُكْرَةَ قَالَ قُلْتُ نَعَمْ يَا عَدُوَّ نَفْسِهِ أَكْوَعُكَ بُكْرَةَ قَالَ وَأَرْدَوْا فَرَسَيْنِ عَلَى ثَنِيَّةٍ قَالَ فَجِئْتُ بِهِمَا أَسُوقُهُمَا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ وَلَحِقَنِي عَامِرٌ بِسَطِيحَةٍ فِيهَا مَذْقَةٌ مِنْ لَبَنٍ وَسَطِيحَةٍ فِيهَا مَاءٌ فَتَوَضَّأْتُ وَشَرِبْتُ ثُمَّ أَتَيْتُ رَسُولَ اللّ
A bara a fala moxo bE [Abu Bakr bin Abu Syaibah] bara a fala moxo bE [Hasyim Ibnul Qasim]. - a falaxi kira gbEtE nan ma- a falaxi moxo bE [Ishaq bin Ibrahim] a fala moxo bE [Abu Amir Al Aqadi] e firin birin kelixi [Ikrimah bin Ammar]. - a falaxi kira gbEtE nan ma- A bara a fala moxo bE [Abdullah bin 'Abdurrahman Ad Darimi] a nun yi hadisi nan a ra. A falaxi moxo bE [Abu Ali Al Hanafi Ubaidullah bin Abdul Majid] a fala moxo bE [Ikrimah] - na xan xili Ibn Ammar - a fala n bE [Iyas bin Salamah] kelife [a baba] a naxElE, 'Moxo nun Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam naxa gere so Hudaibiyah, na waxati moxo mixi kEmE naani nan nu na Sɔɔri tongo suuli, na nan a ra na sɛxɛ xiɲɛ mu nu nɔma muxu minde. Na dangi xanbi, Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam naxa dOxO xure sEti ma a nu sali ra bama xa na mu a nu a tufe a ma. Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam xa sali saabui ra naxan nabaxi xuruse xignE xun ma, won birin nO xi xignE min de won bOgnE ra. Na xanbi Rasulullah Salalahu Alaihi Wasallam naxa moxo xili moxo xa moxo yEtE sa a yi ra wuri bun ma. N bara n yEtE raso Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam bE a singe ra. Na xanbi a naxa siga a xa sEmbE sOtOde a boree yi ra naxee nu na na waxati. Won to so gnama tagi, Rasulullah Salalahu Alaihi Wasallam naxa a fala n bE: 'I xa duba, O Salamah'. N man naxa a fala a bE, 'n bara laayidi tongo i bE a singe ra, i tan Ala xa Mixi Sugandixi'. KOnO a naxa a fala n bE, 'I xa i yEtE ra gbata, O Salama'. N naxa a xa maxandi ratinmɛ. A to a to n mu geresose yo xanin ma, Rasulullah Salalahu Alaihi Wasallam naxa n ma sEmbE so n yi ra. Na xanbi a naxa sEmbE gbEtE sOtO kelife mixi dOnxE ma. Na waxati, a man naxa n maxOrin: 'Munfe ra i mu tinxi n na, O Salama?' N naxa a yabi, 'n bara laayidi tongo i bE, Ala xa Mixi Sugandixi, n bara laayidi tongo i bE sanmaya firin, a singe nun a tagi.' Na xanbi, Rasulullah Salalahu Alaihi Wasallam naxa a fala: 'I xa i yEtE suxu keren na, O Salamah!' A dOxO de n naxa tin a ra sanmaya saxan nde. N to gbata kalife ra, Rasulullah Salalahu Alaihi Wasallam naxa n ma xOxun: 'O Salamah, n naxan soxi i yi ra a na minden?' N naxa kata a xa maxOrin gni yabade, 'O Ala xa Mixi Sugandixi, n nu n ma sOrE Amir toxi nE, a fa li a fan mu geresose yo ra, na nan a ra n naxa a xa santidE so a yi ra'. A to yi masen gni ramE, Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam naxa yele a fa a fala: 'Awa, i luxi nE alo forie nu a falama ki naxE, 'Ala, n ma Rabb, i xa n xanuntenyi fi n ma naxan xanuxi dangi n yEtE ra''. LOn ndee dangi xanbi, mushrikin naxa moxo xili moxo xa lan boreya ra a nun moxo xa mixi xEndE singe ra. Won to dangi fe nde ra naxan mu buxi, won naxa lan won xa lanyi raba. A singe ra, n nu na Talhah bin Ubaidillah xa walikE nan na, n ma wali nu na ye fife soee ma a nun e maxafe. A xa wali sare ra, n naxa donse sɔtɔ a yi ra. N nu bara n yEtE sa n ma denbaya nun n ma naafuli ra n xa siga Ala nun a xa x sa kira xOn ma. Xa lanlanteya saxi moxo nun makka mixe tagi, ala ko moxo xa nO moxo yEtE ra kolon de, lOxun keren n naxa siga wurie yire n xa n malabu e bun ma. A to nu saxi wuri bun ma, keren na mushrikin naani kelife makka taa kui e naxa fa e nu na wOyEn fe rasulullah sallallahu alaihi wasallam xa fe ra, na nan n naxa xOnE e ra. Na xanbi n naxa siga wuri gbEtE ma n nu na e matofe e nu e dOxOma e naxa e xa geresosee ragoro e ma, na xanbi e naxa xi. Na waxati, xui nde naxa mE kelife geya bun ma, 'O Muhajirin, Ibn Zunaim bara faxa'. Na waxati keren n naxa mini n naxa siga na mixi naani yire naxee nu xife, n naxa e xa geresosee tongo. Salamah naxa a fala a bE, 'na xanbi n naxa a fala e bE, 'naxan muhamadi yatagi matOxOxi, wo ya ma naxan yo a yEtE ra tima, n na a xun sOnO ma nE'. A dOxOde, n naxa Qurasiy kafir naani xanin Annabi sallallahu alaihi wasallam ya i. Na waxati keren n naxa Amir to, n baba. A naxa mini a nu na Quraysh xamE nde nan xun ma na xan xili Mikraz ala ko a xa fa Annabi sallallahu alaihi wasallam ya i. Quraysh xamE na xan xili Mikraz a nu tinxi a xa soe fari naxan nu biraxi a fOxOra mixi tongo saxan nan nu na a xa mixie ya ma. Waxati dondoroti, Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam naxa e mato a fa a fala: 'E lu na, barima e fama nE e xa tinxintareya suxude kelife a fOlOde han a raɲɔnyi'. Na xanbi, Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam naxa e xa yunubie xafari, na xanbi Ala naxa yi masenyi ramini: '-A nun a tan nan e bElExE ratangaxi wo xa kanafe ma, a man wo bElExEe ratangaxi e kanafe ma Makka taa tagi, Ala wo to gbata e xun ma-' -Qs. Al Fath: 24-. Na fe dangi xanbi, moxo naxa gbilen Madina taa kui moxo birin naxa geeni. KOnO a singe, moxo naxa ti yire nde. Hali moxo nun Bani Lihyan ma kuya na waxati ma geya nan nu na, n naxan kolon, Bani Lihyan fan nu na Mushrik mixie nan na. Na xanbi, Rasulullah Salalahu Alaihi Wasallam naxa a fala a a fama diɲɛde mixi birin ma naxan nOma tede geya fari kOE ra. A nOndi ki ma, geya naxan nu na e ya ra a nu luxi nE alo a nu Rasulullah Shallalahu Alaihi Wasallam nun a boree nan tOrO ma na waxati. Na kɔɛ kerenyi, n naxa nɔ tede geya fari sanmaya firin, sanmaya saxan. A dOxO de moxo naxa so Madina taa kui. Na xanbi, Rasulullah Salalahu Alaihi Wasallam naxa Rabbah x n - a xa walikE - a xa yEtE xanin naxan nu na kote xungbe xaninfe, na xanbi n fan naxa siga Rabbah ra Talha xa soe fari. Na kuye iba, n naxa xibaaru mE a Abdurrahman Al Fazari nu wama moxo xa malan bore suxufe. A naxa mini a ma a na xibaarue nu lanxi, Abdurrahman naxa nO Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam xa yEtE suxude a nun a xa kotee. Muxu bara a mɛ a a bara nɔ na xɛmɛ faxade naxan nu na ɲɔxɔmɛ fari. Na waxati n naxa a fala Raba bE, 'O Raba, yi soe tongo i xa a so Talha bin Ubaidullah yi, i naxa nEmu, i xa a fala Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam bE a Mushrikin mixie bara yEtE suxu a naxan xErE. Na dangi xanbi, n naxa te geya fari, n ya rafindi Medina taa ma, n naxa a fala a xui itexi ra, ‹Wo taa mixie! ' Sanmaya saxan a xanbi ra. Na xanbi n naxa goro kelife geya fari n nu na n ma sEmbE sofe yaxuie ma, na waxati n nu wama n bOgnE ra limaniyafe, n naxa a fala, 'n tan nan na al akwa xa di ra', to nan na lOxE kanafen lOxE ra. 'N to nu na yaxuie keri fe, n naxa xamE nde to naxan kelixi Mushrikin. Na xanbi n naxa a fOlO santidE ra a ma. A mu bu, n naxa nO santidE nde sade a tunki ma, kelife yire makuye n naxa a fala a bE, "I xa santidE tongo, n tan nan na Al Akwa xa di ra", to lOxun nan a ra." Salamah naxa a fala, 'Ala xa fe ra, n na santidE rasofe yaxuie ma. A mu bu n naxa yaxuie to soe fari n ma xanbi ra. wuri xungbe to dangi soe fari, keren na. N naxa n ma santidE rabolo han a naxa a tOrO. A mu bu, yaxui sɔɔri gbegbe naxa fa. KOnO alo singe, n naxa te geya fari keren na. Kelife geya fari n naxa kata e xa siga yare n naxa gbeti woli e ma, a naxa mini a yi kira bara wali. E naxa gbilen e xanbi ra tEmui birin e naxa n lu n xa e fOxOra. Barima e mu tinxi na kote ma e nu naxan xaninfe, e naxa e xa see gbegbe lu Annabi Muxamed (s.a.w.) xa xurusee ma e nu naxee tongoxi, ala ko e xa xOrOxO e man xa nO e yEtE ratangade e xa woto ma. N naxa bira e xa kira fOxOra n nu na santidE wolife. N man naxa kirae raba gbeti ra ala ko Rasulullah Salalahu Alaihi Wasallam nun a bore xa a kolon n naxan naba yi yaxuie ra. E to nu na e bore ra, mushrikin sOree naxa kata e xa goro geya fari kira xunxuri nan fari geya fari. A fangni ra, Fulan bin Badri Al Fazari nu na a yEtE ra ala ko a xa e mali. Na dangi xanbi, e naxa dɔxɔ, e malabu barima e nu bara tagan, n tan naxa dɔxɔ geya fari. Kelife geya fari, n naxa Al Fazari xui mE a bore bE naxan nu goroxi geya fari, 'Yi nan a ra? Munse bara wo li? ' e naxa a yabi, ' moxo bara tagan, Ala xa fe ra, moxo mu gbata xi kOE ra, kOnO moxo nu na moxo xa sEmbE ra, na nan a ra moxo naxa moxo xa baloe gbegbe woli'. Na xanbi, Al Fazari naxa yaamari fi e naani ma e xa n ya rasiga, a raɲɔnyi mixi naani naxa e gi geya fari e xa n ya rasiga. N tan nun e tagi to nu ma kuya, e nu n xui ramE ma, n naxa a fala, 'wo tan naani, wo n kolon? ' e naxa a yabi, 'Ade, moxo mu i kolon, i tan nan na nde ra? ' N naxa a yabi, 'n tan nan na Salamah bin Al Akwa', mixi nan xa fe ra naxan Muhammad yatagi matOxO ma, n mu tinma wo xa balo, wo fan mu tinma n xa balo'. Na tɛmui n naxa na mixi naani ya ma keren xa yaabi mɛ alɔ n a fala ki naxɛ. Beenun n xa siga, n naxa Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam xanuntenyi ndee to e nu na soe fari kelife wurie xanbi ra n nu na dEndE xEn.' Salamah naxa a fala, 'N naxan toxi a singe Akhram Al Asadi nan a ra, a nun Abu Qatadah Al Ansari. Na dangi xanbi, Miqdad bin Aswad Al Kindi naxa mini. Salamah naxa a fala, 'Na xanbi n naxa Akhram xa soe sEmbE suxu, a fa li e naxa e gi n malide. N naxa a fala keren na, 'O Akhram, i yEtE ratanga e ma, i naxa a lu e xa i tOrO xa na mu i tOrO, han sEmbE soe xa fa kelife Rasulullah Shallallahu Alaihi Wasallam nun bore gbEtE.' A naxa a yabi, 'O Salamah, xa wo laxi Ala ra a nun Ala ra a nun kiiti lOxE, wo laxi a ra a koore nun yahannama findixi nE yati nan na, wo naxa n natO n xa faxa.' Salamah naxa a fala, 'na xanbi n naxa a lu a xa siga yare a xa gere so keren keren ma, na xanbi Abdurrahman naxa fa a ya ra a xa Akhram ya ra, a singe a naxa Abdurrahman xa soe maxOrin, kOnO a dOxO de Abdurrahman naxa nO Akhram bOxOde han a naxa bira. Abdurrahman naxa te a xa soe fari. Na dangi xanbi, Abu Qatadah - Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam xa soe fari - naxa siga Abdurrahman ya ra. Na xanbi Abu Qatadah naxa nO Abdurrahman faxade a faxa, na xan Muhammad Shallalahu Alaihi Wasallam yatagi matOxO ma, n naxa bira e fOxOra n sanyie ra han n mu Muhammad Shallalahu Alaihi Wasallam bore yo to a nun e xa bOxi. Soge gorofe ra, e naxa siga kira xOn ma geya fari ye yire na xan xili Dzu Qard, e xa ye min arena of thirst'. Salamah naxa a fala, 'Na xanbi e naxa n to n nu e gife e xanbi ra, n naxa e ratanga baa ma ala ko e naxa ye min.' Salama naxa a fala, 'na xanbi e naxa keli na yire e naxa siga gere sode geya fari.' Salamah naxa a fala, 'na xanbi n naxa n gi n naxa e keren to, n naxa a faxa santidE ra a sEngni xOnE ra'. Salamah naxa siga a falade, 'na xanbi n naxa a fala a xOnE ra, 'wo kata wo xa na santidE ramini n naxan sOxOxi, n tan nan na al akwa xa di ra', to lOxE nan na kanafen lOxE ra. Yaxuie naxa a fala, 'I tan nan na gEgEn ma, i tan nan na Akwa ra'? ' N naxa a yabi, 'na nan a ra, Ala yaxui, n tan nan na Akwa' naxan fe kobi ra bama wo bE gEgEn ma.' Akwa' naxa a masen, 'Yaxuie naxa a xa soe firin maxOrin geya fari. N naxa e firin birin xanin Rasulullah Sllallahu Alaihi Wasallam yire. Amir naxa bira n fOxOra a nu na geriba fate ma naxan nu na a kui, keren nu rafexi xignE ra, boore nu rafexi ye ra. N naxa wuli raba n naxa minse min, na xanbi n naxa Rasulullah Shallallahu Alaihi Wasallam to naxan nu na ye yire n nu naxan yaxuie ratangama ye minfe ma. A naxa mini a ra, Ala xa Mixi Sugandixi nan yEtE birin tongoxi a nun se birin n naxan ragataxi sOree yi ra, a nun tanbE nun burda dugi. Na waxati, Bilal nu bara yEtE faxa yEtE wuyaxi ma n nu naxee ratangaxi Mushrikie yi ra, a fa a bOgnE tongo a nun a xOnE a gan, na xanbi a naxa a fi Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam' ma. Salamah naxa a fala, 'N naxa a fala, 'Ala xa Mixi Sugandixi, n xa mixi kEmE sugandi yaxuie ya ma, na xanbi n naxa bira e fOxOra han mixi yo mu moxo rakolon moxo xa fe ra fo n naxa e xun sExE'. Salamah naxa a fala, 'Na kui Rasulullah Salalahu Alaihi Wasallam naxa yele ala ko a xa gnErE xa mini a fangni ra na lOxE. Na xanbi a naxa a maxOrin: 'O Salama, i bara i yEtE rafala i naxan na bama?' N naxa a yaabi, ‹Awa, Ala nan saabui ra naxan wo matɔxɔxi›. Na xanbi a naxa a fala: 'A kolon, O Salamah, e na Ghathafan mixie xa bOxi nan kui yakOsi'. Salamah naxa a fala, 'Na xanbi xamE nde naxa fa kelife Ghathafan a fa a fala, 'Na mixi nde nu bara yEtE faxa e bE, e nu na sube fate ma sElExun, e naxa bOxi to a nu tefe, e naxa e gi mafuren'. Na kuye iba, Rasulullah Salalahu Alaihi Wasallam naxa a fala: 'Sɔɔri fanyi naxan na soe fari to, Abu Qatadah nan a ra, sɔɔri fanyi naxan na sansi ra, Salamah nan a ra.» Salamah naxa a masen, 'Na xanbi Rasulullah Sallalah Alaihi Wasallam naxa lanpui firin so n yi ra, na nan ya; tanbɛe soe ragie bɛ, nun tanbɛe sansi ragie bɛ, na tɛmui n naxa e malan keren na. Na xanbi moxo naxa gbilen medina n naxa rasulullah shallallahu alaihi wasallam xanbi ra adzba`'. Salamah naxa a fala, 'Won to nu na kira tagi, -Salamah naxa a fala- Ansar bore nde nu na na xan moxo xili nE moxo xa siga gnErE ma. Salamah naxa a fala, 'Na xanbi, Ansar bore naxa a fala, 'Mixi yo mu na naxan wama a xa siga Madina? ' a man naxa a fala sanmaya wuyaxi'. Salama naxa a masen, 'N to a xa masen gni ramE, n naxa a fala, 'I wama mixi xungbe nan matOxOfe, xa na mu i wama mangEya sOtOfe mixi xungbe ya i? ' a naxa a yabi, 'Ade, kOnO Rasulullah Salalahu Alaihi Wasallam nan bE'. Salamah naxa a fala, 'N naxa a fala, 'Ala xa Mixi Sugandixi, n baba nun n nga xa fe ra, wo tin n xa n ma wali suxu xamEe xa gnErE kui!' A naxa a yabi: 'I wama xa i wama'. Salama naxa a fala, 'Won xa a fOlO.' Na xanbi n naxa n gi n sEngni ma, n naxa a lu a xa te geya keren xa na mu firin, barima n nu gaxuxi a sEmbE fama nE, na xanbi n naxa n gi a sanyie ra n man naxa a lu a xa te geya keren xa na mu firin. atan. Na xanbi n man naxa n gi a fangnira n nu nOma naxan na ala ko n xa n li a ra. Salamah naxa a fala, 'na xanbi n naxa a bOxun a tunki tagi'. Salamah naxa a fala, 'N naxElE, 'Ala xa fe ra, wo bara dangi wo ya ra''. -Iyasy naxa a fala; N ma gnOxun ma Salamah nan a fala- 'N bara a singe ra Medina'. Salamah naxa a fala, 'Ala xa fe ra, moxo