Hadith Representative
Nabi tidak menceraikan istri-istrinya, melainkan bersumpah menjauhi mereka selama satu bulan
Imam Bukhari : 2288حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ بُكَيْرٍ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ عُقَيْلٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي ثَوْرٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا قَالَلَمْ أَزَلْ حَرِيصًا عَلَى أَنْ أَسْأَلَ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ عَنْ الْمَرْأَتَيْنِ مِنْ أَزْوَاجِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اللَّتَيْنِ قَالَ اللَّهُ لَهُمَا{ إِنْ تَتُوبَا إِلَى اللَّهِ فَقَدْ صَغَتْ قُلُوبُكُمَا }فَحَجَجْتُ مَعَه فَعَدَلَ وَعَدَلْتُ مَعَهُ بِالْإِدَاوَةِ فَتَبَرَّزَ حَتَّى جَاءَ فَسَكَبْتُ عَلَى يَدَيْهِ مِنْ الْإِدَاوَةِ فَتَوَضَّأَ فَقُلْتُ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ مَنْ الْمَرْأَتَانِ مِنْ أَزْوَاجِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اللَّتَانِ قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ لَهُمَا{ إِنْ تَتُوبَا إِلَى اللَّهِ فَقَدْ صَغَتْ قُلُوبُكُمَا }فَقَالَ وَا عَجَبِي لَكَ يَا ابْنَ عَبَّاسٍ عَائِشَةُ وَحَفْصَةُ ثُمَّ اسْتَقْبَلَ عُمَرُ الْحَدِيثَ يَسُوقُهُ فَقَالَ إِنِّي كُنْتُ وَجَارٌ لِي مِنْ الْأَنْصَارِ فِي بَنِي أُمَيَّةَ بْنِ زَيْدٍ وَهِيَ مِنْ عَوَالِي الْمَدِينَةِ وَكُنَّا نَتَنَاوَبُ النُّزُولَ عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَيَنْزِلُ يَوْمًا وَأَنْزِلُ يَوْمًا فَإِذَا نَزَلْتُ جِئْتُهُ مِنْ خَبَرِ ذَلِكَ الْيَوْمِ مِنْ الْأَمْرِ وَغَيْرِهِ وَإِذَا نَزَلَ فَعَلَ مِثْلَهُ وَكُنَّا مَعْشَرَ قُرَيْشٍ نَغْلِبُ النِّسَاءَ فَلَمَّا قَدِمْنَا عَلَى الْأَنْصَارِ إِذَا هُمْ قَوْمٌ تَغْلِبُهُمْ نِسَاؤُهُمْ فَطَفِقَ نِسَاؤُنَا يَأْخُذْنَ مِنْ أَدَبِ نِسَاءِ الْأَنْصَارِ فَصِحْتُ عَلَى امْرَأَتِي فَرَاجَعَتْنِي فَأَنْكَرْتُ أَنْ تُرَاجِعَنِي فَقَالَتْ وَلِمَ تُنْكِرُ أَنْ أُرَاجِعَكَ فَوَاللَّهِ إِنَّ أَزْوَاجَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ليُرَاجِعْنَهُ وَإِنَّ إِحْدَاهُنَّ لَتَهْجُرُهُ الْيَوْمَ حَتَّى اللَّيْلِ فَأَفْزَعَنِي فَقُلْتُ خَابَتْ مَنْ فَعَلَ مِنْهُنَّ بِعَظِيمٍ ثُمَّ جَمَعْتُ عَلَيَّ ثِيَابِي فَدَخَلْتُ عَلَى حَفْصَةَ فَقُلْتُ أَيْ حَفْصَةُ أَتُغَاضِبُ إِحْدَاكُنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْيَوْمَ حَتَّى اللَّيْلِ فَقَالَتْ نَعَمْ فَقُلْتُ خَابَتْ وَخَسِرَتْ أَفَتَأْمَنُ أَنْ يَغْضَبَ اللَّهُ لِغَضَبِ رَسُولِهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَتَهْلِكِينَ لَا تَسْتَكْثِرِي عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَا تُرَاجِعِيهِ فِي شَيْءٍ وَلَا تَهْجُرِيهِ وَاسْأَلِينِي مَا بَدَا لَكِ وَلَا يَغُرَّنَّكِ أَنْ كَانَتْ جَارَتُكَ هِيَ أَوْضَأَ مِنْكِ وَأَحَبَّ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُرِيدُ عَائِشَةَ وَكُنَّا تَحَدَّثْنَا أَنَّ غَسَّانَ تُنْعِلُ النِّعَالَ لِغَزْوِنَا فَنَزَلَ صَاحِبِي يَوْمَ نَوْبَتِهِ فَرَجَعَ عِشَاءً فَضَرَبَ بَابِي ضَرْبًا شَدِيدًا وَقَالَ أَنَائِمٌ هُوَ فَفَزِعْتُ فَخَرَجْتُ إِلَيْهِ وَقَالَ حَدَثَ أَمْرٌ عَظِيمٌ قُلْتُ مَا هُوَ أَجَاءَتْ غَسَّانُ قَالَ لَا بَلْ أَعْظَمُ مِنْهُ وَأَطْوَلُ طَلَّقَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نِسَاءَهُ قَالَ قَدْ خَابَتْ حَفْصَةُ وَخَسِرَتْ كُنْتُ أَظُنُّ أَنَّ هَذَا يُوشِكُ أَنْ يَكُونَ فَجَمَعْتُ عَلَيَّ ثِيَابِي فَصَلَّيْتُ صَلَاةَ الْفَجْرِ مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَدَخَلَ مَشْرُبَةً لَهُ فَاعْتَزَلَ فِيهَا فَدَخَلْتُ عَلَى حَفْصَةَ فَإِذَا هِيَ تَبْكِي قُلْتُ مَا يُبْكِيكِ أَوَلَمْ أَكُنْ حَذَّرْتُكِ أَطَلَّقَكُنَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَتْ لَا أَدْرِي هُوَ ذَا فِي الْمَشْرُبَةِ فَخَرَجْتُ فَجِئْتُ الْمِنْبَرَ فَإِذَا حَوْلَهُ رَهْطٌ يَبْكِي بَعْضُهُمْ فَجَلَسْتُ مَعَهُمْ قَلِيلًا ثُمَّ غَلَبَنِي مَا أَجِدُ فَجِئْتُ الْمَشْرُبَةَ الَّتِي هُوَ فِيهَا فَقُلْتُ لِغُلَامٍ لَهُ أَسْوَدَ اسْتَأْذِنْ لِعُمَرَ فَدَخَلَ فَكَلَّمَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثُمَّ خَرَجَ فَقَالَ ذَكَرْتُكَ لَهُ فَصَمَتَ فَانْصَرَفْتُ حَتَّى جَلَسْتُ مَعَ الرَّهْطِ الَّذِينَ عِنْدَ الْمِنْبَرِ ثُمَّ غَلَبَنِي مَا أَجِدُ فَجِئْتُ فَذَكَرَ مِثْلَهُ فَجَلَسْتُ مَعَ الرَّهْطِ الَّذِينَ عِنْدَ الْمِنْبَرِ ثُمَّ غَلَبَنِي مَا أَجِدُ فَجِئْتُ الْغُلَامَ فَقُلْتُ اسْتَأْذِنْ لِعُمَرَ فَذَكَرَ مِثْلَهُ فَلَمَّا وَلَّيْتُ مُنْصَرِفًا فَإِذَا الْغُلَامُ يَدْعُونِي قَالَ أَذِنَ لَكَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَدَخَلْتُ عَلَيْهِ فَإِذَا هُوَ مُضْطَجِعٌ عَلَى رِمَالِ حَصِيرٍ لَيْسَ بَيْنَهُ وَبَيْنَهُ فِرَاشٌ قَدْ أَثَّرَ الرِّمَالُ بِجَنْبِهِ مُتَّكِئٌ عَلَى وِسَادَةٍ مِنْ أَدَمٍ حَشْوُهَا لِيفٌ فَسَلَّمْتُ عَلَيْهِ ثُمَّ قُلْتُ وَأَنَا قَائِمٌ طَلَّقْتَ نِسَاءَكَ فَرَفَعَ بَصَرَهُ إِلَيَّ فَقَالَ لَا ثُمَّ قُلْتُ وَأَنَا قَائِمٌ أَسْتَأْنِسُ يَا رَسُولَ اللَّهِ لَوْ رَأَيْتَنِي وَكُنَّا مَعْشَرَ قُرَيْشٍ نَغْلِبُ النِّسَاءَ فَلَمَّا قَدِمْنَا عَلَى قَوْمٍ تَغْلِبُهُمْ نِسَاؤُهُمْ فَذَكَرَهُ فَتَبَسَّمَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثُمَّ قُلْتُ لَوْ رَأَيْتَنِي وَدَخَلْتُ عَلَى حَفْصَةَ فَقُلْتُ لَا يَغُرَّنَّكِ أَنْ كَانَتْ جَارَتُكِ هِيَ أَوْضَأَ مِنْكِ وَأَحَبَّ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُرِيدُ عَائِشَةَ فَتَبَسَّمَ أُخْرَى فَجَلَسْتُ حِينَ رَأَيْتُهُ تَبَسَّمَ ثُمَّ رَفَعْتُ بَصَرِي فِي بَيْتِهِ فَوَاللَّهِ مَا رَأَيْتُ فِيهِ شَيْئًا يَرُدُّ الْبَصَرَ غَيْرَ أَهَبَةٍ ثَلَاثَةٍ فَقُلْتُ ادْعُ اللَّهَ فَلْيُوَسِّعْ عَلَى أُمَّتِكَ فَإِنَّ فَارِسَ وَالرُّومَ وُسِّعَ عَلَيْهِمْ وَأُعْطُوا الدُّنْيَا وَهُمْ لَا يَعْبُدُونَ اللَّهَ وَكَانَ مُتَّكِئًا فَقَالَ أَوَفِي شَكٍّ أَنْتَ يَا ابْنَ الْخَطَّابِ أُولَئِكَ قَوْمٌ عُجِّلَتْ لَهُمْ طَيِّبَاتُهُمْ فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ اسْتَغْفِرْ لِي فَاعْتَزَلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ أَجْلِ ذَلِكَ الْحَدِيثِ حِينَ أَفْشَتْهُ حَفْصَةُ إِلَى عَائِشَةَ وَكَانَ قَدْ قَالَ مَا أَنَا بِدَاخِلٍ عَلَيْهِنَّ شَهْرًا مِنْ شِدَّةِ مَوْجِدَتِهِ عَلَيْهِنَّ حِينَ عَاتَبَهُ اللَّهُ فَلَمَّا مَضَتْ تِسْعٌ وَعِشْرُونَ دَخَلَ عَلَى عَائِشَةَ فَبَدَأَ بِهَا فَقَالَتْ لَهُ عَائِشَةُ إِنَّكَ أَقْسَمْتَ أَنْ لَا تَدْخُلَ عَلَيْنَا شَهْرًا وَإِنَّا أَصْبَحْنَا لِتِسْعٍ وَعِشْرِينَ لَيْلَةً أَعُدُّهَا عَدًّا فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الشَّهْرُ تِسْعٌ وَعِشْرُونَ وَكَانَ ذَلِكَ الشَّهْرُ تِسْعًا وَعِشْرِينَ قَالَتْ عَائِشَةُ فَأُنْزِلَتْ آيَةُ التَّخْيِيرِ فَبَدَأَ بِي أَوَّلَ امْرَأَةٍ فَقَالَ إِنِّي ذَاكِرٌ لَكِ أَمْرًا وَلَا عَلَيْكِ أَنْ لَا تَعْجَلِي حَتَّى تَسْتَأْمِرِي أَبَوَيْكِ قَالَتْ قَدْ أَعْلَمُ أَنَّ أَبَوَيَّ لَمْ يَكُونَا يَأْمُرَانِي بِفِرَاقِكَ ثُمَّ قَالَ إِنَّ اللَّهَ قَالَ{ يَا أَيُّهَا النَّبِيُّ قُلْ لِأَزْوَاجِكَ إِلَى قَوْلِهِ عَظِيمًا }قُلْتُ أَفِي هَذَا أَسْتَأْمِرُ أَبَوَيَّ فَإِنِّي أُرِيدُ اللَّهَ وَرَسُولَهُ وَالدَّارَ الْآخِرَةَ ثُمَّ خَيَّرَ نِسَاءَهُ فَقُلْنَ مِثْلَ مَا قَالَتْ عَائِشَةُ
Cuɛ kɔn la̱r [Yahya bin Bukair] cuɛ kɔn la̱r [Al Laits] kä ['Uqail] kä [Ibn Shihab] cuɛ wee, cuɛ ɣä jiök ['Ubaidullah bin 'Abdullah bin Abu Thaur] kä ['Abdullah bin 'Abbath radliallahu 'anhuma] cuɛ lar i̱ rɛw kɛ kui̱ [Umɔn cuɛ tekɛ ni̱ ciaaŋ kɛ] kä män göökni sallallaahu 'alaihi wasallam min ci Allah ɛ lar kä kɛn da̱ŋ rɛw: -'Mi ci yɛn da̱ŋ rɛw rɔ̱ ri̱t dueerikun kä Allah, kɛ kɔrɛ bi lo̱ckun da̱ŋ rɛw rɔ̱ ri̱t -kɛ nhök gɔɔyä- ...QS At-Tahrim 4-. Ɛ jɛn cua̱ jɛ gui̱l duŋni̱ ɣöö cuɛ ɣä lo̱k kä cua̱ jɛ guɔ̱ɔ̱r kɛ thak mi̱ ca thiäŋ kɛ pi̱w amäni mëë cɛ ben, kɛ kɔrɛ cua̱ pi̱w tin te rɛy thakä pi̱i̱ni̱ yuɔr tetni̱kɛ da̱ŋ rɛw amäni mëë cɛ rɔ moc kɛ lak.' 'Ɣän cä ga̱a̱c kɛ ji̱, O Ibn 'Abbath!, jɛn ɛ 'Aisyah kɛnɛ Ɣa̱ptha'. Kä ɛnɔ cu Umar ɣadith lat, cuɛ wee: ''Ɣän kɛnɛ raan thieekädä min bä kä Ansar cua kɔ te rɛy dhɔaar Banu Umayyah bin Zaid, ɛ raan dhɔaar ŋäthä rɛy Medina kä cua kɔ rɔ̱ ri̱t kɛ röm kɛ Rasul sallallaahu 'alaihi wasallam.' Kɛ cäŋ kɛl bä röm kɛ jɛ, kä cäŋ in dɔ̱ŋ bɛ röm kɛ jɛ, kä cäŋ kɛl bä röm kɛ jɛ. Mëë ci gua̱a̱th cop kɛ ɣöö bä jɛ jek, cua̱ thiec kɛ kui̱ nyuuth ëë ci ben piny kɛ cäŋ ɛmɔ kɛnɛ ŋɔak kɔ̱kiɛn. Kä mi ci gua̱a̱th gua̱n thieekädä cop, jɛn bä la̱t ni min cäät kɛ nɔmɔ. Kä kɔn nɛy tin la ji̱ Quraysh tin dee mänkiɛn kuëŋ piny, amäni mëë ci̱ kɔn ben kä Ansar, cuɛ ben raar ɛn ɣöö kɛ nɛy ti̱ caa mänkiɛn kuëŋ piny. Kä cu mänkɔn ciɛŋ mään Ansar la̱th lät kɛ pɛ̈th. Kɛ cäŋ kɛl cua̱ ciekdä com duŋni̱ ɣöö cuɛ ɣä lo̱k kä cua̱ jɛ pën ɣöö bɛ ŋaknɔm ŋak kɛ ɣä duŋni̱ ɣöö cuɛ wee: ‘Ɛŋu pën yɛn ɣä ŋaknɔm kɛ ji̱? Kɛ Kuoth, kɛ thuɔ̱k ɛn walɛ ci män göökni sallallaahu 'alaihiwasallam ɛ lo̱k kä ram kɛl kä kɛ /ke̱nɛ ruac kɛ jɛ amäni̱ thiaŋ'. Cuä ga̱a̱c ɛlɔ̱ŋ mëë cä nɔmɔ liŋ kä cua̱ wee: ‘Riɛk ɛlɔ̱ŋ kɛ kui̱ nɛɛni tin lät ti̱ti̱’. Kä cua̱ pɛ̈th kɛ wä röm kɛ Ɣa̱ptha̱ kä cua̱ jɛ thiec: 'Ɣɔ̱ɔ̱n Ɣa̱pthaa, tëëkɛ ram kɛl kä yɛ ɛn walɛ mi̱ ci̱ jääk Kuɔth sallallaahu 'alaihi wasallam lo̱k amäni thiaŋ?' Cuɛ jɛ loc i̱: ‘Ɣɔ̱ɔ̱n’. Cuä wee: ‘Riɛk kɛnɛ bath. Kä ji̱n ci rɔ gaŋ kä ŋɛ̈ɛ̈ny Kuɔth kɛ ɣöö ci jääkdɛ ni sallallaahu 'alaihi wasallam gaak kä ci li̱w? /Cu Rasulullah thiec ɛlɔ̱ŋ kä /cu ŋaknɔm ŋak kɛ kui̱ kä duɔ̱ɔ̱r kä /cu ruac kɛ jɛ päl. Thiec ɣä kɛ min go̱o̱ri kä /cu lɔcdu jiääk mi̱ tëëkɛ -ciek göökni tin ca gɔ̱r i̱ sallallaahu 'alaihi wasallam-, ɛ määthdu, min gɔaa ni jɛn kä nhɔk ni jɛ ɛ gök ni Kuoth. Min lotdɛ ɛ ɣöö ''Ai̱thya radiallahu ''anɣa. Kɛ cäŋ kɛl cua kɔ ruac kɛ kui̱ ji̱ Ghossans ɛ la ji̱ cobbler tin la riali̱ ciökiɛn ikä kɛ kui̱ köör. Kä ɛnɔ cu määthdä wä - kɛ ɣöö bɛ wä röm kɛ Jak Kuɔth sallallaahu 'alaihi wasallam - kɛ cäŋ in cɛ loc jɔk kɛ kɔrɛ cuɛ luny jɔk kɛ gua̱a̱th 'Isha' kɛ go̱o̱nydɛ kɛ jɔw mi̱ di̱i̱t ɛlɔ̱ŋ rɛy duëëlä kä cuɛ wee: 'Cɛ ni̱n?' Cuä ga̱a̱c ɛlɔ̱ŋ kä cua̱ wä raar kɛ ɣöö bä jɛ wä jek. Cuɛ wee: ‘Cɛ tekɛ riɛk mi di̱i̱t’. Cuä thiec i̱: ‘Riɛk ɛmɔ ɛleeŋu? Kä ji̱ Ghassan cikɛ ben?' Cuɛ jɛ loc i̱: ‘Ëëy, kɛ thuɔ̱k ruac ɛmɔ di̱t ni jɛn kä bäärɛ ni jɛn kä riɛk ɛmɔ. Kä gök ni Kuoth cuɛ mänkɛ da̱k. Cu Umar ɛ jiök: ‘Ɛ riɛk mi̱ di̱i̱t kɛnɛ bath mi̱ di̱i̱t kä Hapshah. Ɣän cä car ɛn ɣöö nɛmɛ /cɛ bi tuɔɔk. Kä ɛnɔ cua̱ bieynikä kuëŋ piny kä cua̱ pal Fajr pal kɛɛl kɛ gök ni Kuoth ahu 'alaihi wasallam kɛ kɔrɛ Cuɛ wä rɛy duëël mi di̱i̱t kä cuɛ rɔ moc gua̱a̱th kärɔa ɛn wi̱ni. Kä ɛnɔ cua̱ röm kɛ Hapshah min wiee kä cua̱ jɛ thiec: ‘Ɛŋu mi ci ji̱ jakä wiee, /ka̱n ji̱ luek? Kä Rathulullah thallallaahu 'alaihi wathallam cɛ ji̱ da̱k?' Cuɛ jɛ loc i̱: ‘Ɣän /cä jɛ ŋäc, ɛntäämɛ tëë rɛy wec’. Kä ɛnɔ cua̱ wä raar kä cua̱ wä nhiam pulpitä kä cua̱ jɛ jek ɛn ɣöö gekädɛ tekɛ nɛy ti ŋuan - ti /ci cop kä wäl - ti ci rɔ̱ dol, tha̱a̱ŋkiɛn cukɛ wiee. Kä ɛnɔ cua̱ nyuur kɛɛl kɛ kɛ kɛ gua̱a̱th mi̱ tɔt kä cua̱ jɛ go̱r ɛlɔ̱ŋ ɛn ɣöö bä wä gua̱a̱th ëë cieŋ Jɛn thi̱n. Cuä Aswad, gatdɛ min tɔt min la läätdɛ jiök: 'Thiec nhök kɛ kui̱ 'Umar?' Kä cuɛ wä rɛc kä cuɛ ruac kɛ gök sallallaahu 'alaihi wasallam kä cuɛ ben raar kä cuɛ wee: 'Ɣän cä ji̱ la̱r min go̱o̱ri duŋni̱ ɣöö cuɛ biɛt'. Kä ɛnɔ cua̱ loc jɔk kä cua̱ rɔ dol kɛɛl kɛ nɛy tëë thia̱k kɛ pulpit. Kɛ gua̱a̱th mi̱ tɔt cu nhökdä rɔ nyɔk kɛ jiɛc kä cua̱ röm kɛ gat mi̱ tɔt kɛ kɔrɛ cua̱ jɛ la̱r min göörä ce̱tkɛ mëë nhiam kä cuɛ loc ce̱tkɛ mëë nhiam bä. Kä ɛnɔ cua̱ rɔ nyɔk kɛ nyuur kɛɛl kɛ nɛy tëë thia̱k kɛ pulpit. Cuɛ jɔɔc ɛn ɣöö ci nhökdä rɔ nyɔk kɛ jiɛc nhial, kä cua̱ nyɔk kɛ wä kä gat mi tɔt kä cua̱ jɛ jiök: ‘Thiec nhök kɛ kui̱ ‘Umar?’ Kä cuɛ jɛ loc ce̱tkɛ mëë nhiam bä. Mëë cä go̱r i̱ bä loc jɔk, cu gat mi tɔt ɣä cɔl kä cuɛ wee: ‘Rathulullah tha̱llallaahu ‘alaihi wasallam cɛ ji̱ nhök ɣöö bi ben rɛc’. Kä ɛnɔ cua̱ wä rɛc kɛ ɣöö bä jɛ wä röm kɛ jɛ, min kɛ jɛn gua̱a̱th ɛmɔ cuɛ tɔ̱ɔ̱c wi̱i̱ tɔ̱ɔ̱cä ce̱tkɛ matrɛth, kä cuɛ thil matrɛth kam tɔ̱ɔ̱cä kɛnɛ jɛ kɛ kui̱c ɛmɔ cua tɔ̱ɔ̱c la̱th kui̱c puɔ̱nydɛ. Cuɛ rɔ yuɔr wi̱i̱ pi̱i̱lä mi ca la̱t kɛ pɛ̈th mi ca thiäŋ kɛ kɔaŋ. Cuä jɛ ner kä cua̱ jɛ jiök ŋotdɛ cuŋä: ‘Ci mänkun da̱k’. Kä ɛnɔ cuɛ ɣä guic kä cuɛ wee: ‘/Ciɛ jɛn’. Kä cua̱ jɛ jiök: ‘Ci jiääk lɔaacdu kɛ ɣöö ci ɣä nɛn?’ Kä cua̱ jɛ jiök i̱ jiäk lɔcdu kɛ ɣöö ci ɣä nɛn? Kä kɔn lapnɛ ji̱ Quraish tin ca kɔn la̱th piny kɛ kui̱ määnkɔn. Mëë cakɔ ben ɛn wa̱nɛ mɛ cuakɔ röm kɛ nɛy ti ca ciɛŋ ɛ mänkiɛn. Kä cu 'Umar ɛ lar. Kä ɛnɔ cu gök ni Kuoth ɛ ŋot kɛ mi̱ ŋɛ̈thɛ. Kä cua̱ wee: 'Ɛŋu mi ci ɣä nɛn cä röm kɛ Hafthah kä cua̱ jɛ jiök: '/Cu lɔcdu jiääk mi tëëkɛ -ciek göökni sallallaahu 'alaihi wasallam-, thɔ̱ldu, min gɔaa ni jɛn kä nhɔk göökni jɛ ɛlɔ̱ŋ'. Min cu Umar ɛ lot ɛ ''Ai̱thya radiallahu' anɣa'. Kä ɛnɔ cuɛ nyɔk kɛ pɛ̈th. Kä cua̱ nyuur mëë cä jɛ nɛn wëë kɛ mi̱ pɛ̈thɛ kɛ kɔrɛ cua̱ dueldɛ guic. Kɛ Allah, /thiɛlɛ mi cä nɛn ɛn wi̱ni, kɛ ɣöö cu wäŋkä guic jɔk kɛnɛ jɔk /cɛ kuɛ̈ɛ̈ kä gua̱th da̱ŋ diɔ̱k. Kä cua̱ wee: 'Thiec Allah kɛ ɣöö bɛ wi̱cmuɔ̱ɔ̱n jakä di̱t kɛ kui̱ ummahdu kɛ ɣöö amäni̱ ji̱ Persia kɛnɛ ji̱ Ramawi cua kɛ jakä di̱t kä cua wi̱cmuɔ̱ɔ̱n ka̱m jɛ cäŋ ni̱ mëë /cikɛ Allah pal'. Kɛ jɛn gua̱a̱th ɛmɔ cuɛ ŋot kɛ mi̱ tɔ̱ɔ̱cɛ kä cuɛ wee: ‘Ji̱n diw, Ɣɔ̱ɔ̱n Ibn Al Khaththob? Kɛn kɛ nɛy ti ci gɔɔydiɛn pɛ̈th rɛy teekä ɣɔaa ɛmɛ.’ Cuä wee: ''Ɣɔ̱ɔ̱n, jääk Kuɔth, thiec ɣä kɛ pälikä'. Cuɛ ben raar ɛn ɣöö ɛ kui̱ ruacdä min cä lat ce̱tkɛ nɔmɔ ɛn ɣöö cu Rathul-ullah thallallaahu 'alaihi wathallam rɔ moc kɛ gua̱a̱th mi̱ dɔ̱ŋ mëë ci̱ Ɣapthah ɛ la̱r 'Aisyah radiallahu 'anha. Kɛ nhiam cuɛ wee: /Cä bi cieŋ kɛɛl kɛ kɛ kɛ pay kɛl kɛ ɣöö cɛ gaak kɛ kɛ kɛ kɔr kä mëë ci Allah ɛ duäc. Mëë ci ni̱n ti jiɛn rɛw wi̱cdɛ bäŋuan thuuk, cu ram ëë nhiam ëë cɛ ben kä jɛ ɛ 'Aisyah. Kä cu A-yaa jɛ jiök i̱: 'Ji̱n ci rɔ yac i̱ /ci bi ben kä kɔ kɛ pay kɛl, kä ɛn walɛ ci kɔn wä ni̱n kɛ wäär in jiɛn rɛw wi̱cdɛ bäŋuan kärɔa, cä jɛ kuɛn'. Kä ɛnɔ cu gök ni Kuoth ɛ lar i̱: 'Pay ɛmɛ tekɛ ni̱n ti jiɛn rɛw wi̱cdɛ bäŋuan'. Pa Ɛpuc, tëëkɛ ni̱n ti jiɛn rɛw wi̱cdɛ bäŋuan rɛy pay kɛl. Kä cu 'Aisyah radiallahu 'anha wee: 'Kä cu cio̱o̱k takhyiir -kuëny- ben piny. Kä ɛnɔ cuɛ tok kɛ ɣä ala ciekdɛ min nhiam. Cuɛ wee: ‘Ɛpuc, ɣän ti̱emä ji̱ duɔ̱ɔ̱r, ɛ ɣöö /cu pɛ̈th amäni mi ci ruac gua̱n kɛnɛ man thiec’. 'Aisyah radiallahu 'anha cuɛ wee: 'Ɣän ŋa̱cä jɛ ni̱ wal ɛn ɣöö /ke̱n diëëthkä ɣä jiök i̱ bä ji̱ da̱k.' Kä cuɛ wee: 'Ɛpuc ci Allah ɛ lar: - 'Ɣɔ̱ɔ̱n, ruacni kɛ mänkun... amäni mi ci cop kä ruacdɛ... ɛ muc mi di̱i̱t- QS Al Ahzab: 28 -29-. Aisyah, a Kuoth lɔcdɛ tɛɛth kɛ jɛ, cuɛ wee: ‘Ɛ jɛn min ca la̱r gua̱n kɛnɛ man? Ɛpuc ɣän nhɔakä Allah, Ja̱kdɛ kɛnɛ tëk in jɔak'. Kä cu mänkɛ ɛ kuany ni min cäät kɛ nɔmɔ kä cukɛ wee, ce̱tkɛ min ca lar i̱ 'Aisyah radiallahu' anha.