Hadith Representative
Mimpi Rasulullah tentang malaikat jibril dan mikail membawa beliau melihat siksaan di akhirat
Imam Bukhari : 1297بَاب حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ حَدَّثَنَا جَرِيرُ بْنُ حَازِمٍ حَدَّثَنَا أَبُو رَجَاءٍ عَنْ سَمُرَةَ بْنِ جُنْدَبٍ قَالَكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا صَلَّى صَلَاةً أَقْبَلَ عَلَيْنَا بِوَجْهِهِ فَقَالَ مَنْ رَأَى مِنْكُمْ اللَّيْلَةَ رُؤْيَا قَالَ فَإِنْ رَأَى أَحَدٌ قَصَّهَا فَيَقُولُ مَا شَاءَ اللَّهُ فَسَأَلَنَا يَوْمًا فَقَالَ هَلْ رَأَى أَحَدٌ مِنْكُمْ رُؤْيَا قُلْنَا لَا قَالَ لَكِنِّي رَأَيْتُ اللَّيْلَةَ رَجُلَيْنِ أَتَيَانِي فَأَخَذَا بِيَدِي فَأَخْرَجَانِي إِلَى الْأَرْضِ الْمُقَدَّسَةِ فَإِذَا رَجُلٌ جَالِسٌ وَرَجُلٌ قَائِمٌ بِيَدِهِ كَلُّوبٌ مِنْ حَدِيدٍ قَالَ بَعْضُ أَصْحَابِنَا عَنْ مُوسَى إِنَّهُ يُدْخِلُ ذَلِكَ الْكَلُّوبَ فِي شِدْقِهِ حَتَّى يَبْلُغَ قَفَاهُ ثُمَّ يَفْعَلُ بِشِدْقِهِ الْآخَرِ مِثْلَ ذَلِكَ وَيَلْتَئِمُ شِدْقُهُ هَذَا فَيَعُودُ فَيَصْنَعُ مِثْلَهُ قُلْتُ مَا هَذَا قَالَا انْطَلِقْ فَانْطَلَقْنَا حَتَّى أَتَيْنَا عَلَى رَجُلٍ مُضْطَجِعٍ عَلَى قَفَاهُ وَرَجُلٌ قَائِمٌ عَلَى رَأْسِهِ بِفِهْرٍ أَوْ صَخْرَةٍ فَيَشْدَخُ بِهِ رَأْسَهُ فَإِذَا ضَرَبَهُ تَدَهْدَهَ الْحَجَرُ فَانْطَلَقَ إِلَيْهِ لِيَأْخُذَهُ فَلَا يَرْجِعُ إِلَى هَذَا حَتَّى يَلْتَئِمَ رَأْسُهُ وَعَادَ رَأْسُهُ كَمَا هُوَ فَعَادَ إِلَيْهِ فَضَرَبَهُ قُلْتُ مَنْ هَذَا قَالَا انْطَلِقْ فَانْطَلَقْنَا إِلَى ثَقْبٍ مِثْلِ التَّنُّورِ أَعْلَاهُ ضَيِّقٌ وَأَسْفَلُهُ وَاسِعٌ يَتَوَقَّدُ تَحْتَهُ نَارًا فَإِذَا اقْتَرَبَ ارْتَفَعُوا حَتَّى كَادَ أَنْ يَخْرُجُوا فَإِذَا خَمَدَتْ رَجَعُوا فِيهَا وَفِيهَا رِجَالٌ وَنِسَاءٌ عُرَاةٌ فَقُلْتُ مَنْ هَذَا قَالَا انْطَلِقْ فَانْطَلَقْنَا حَتَّى أَتَيْنَا عَلَى نَهَرٍ مِنْ دَمٍ فِيهِ رَجُلٌ قَائِمٌ عَلَى وَسَطِ النَّهَرِقَالَ يَزِيدُ وَوَهْبُ بْنُ جَرِيرٍ عَنْ جَرِيرِ بْنِ حَازِمٍ وَعَلَى شَطِّ النَّهَرِ رَجُلٌ بَيْنَ يَدَيْهِ حِجَارَةٌ فَأَقْبَلَ الرَّجُلُ الَّذِي فِي النَّهَرِ فَإِذَا أَرَادَ أَنْ يَخْرُجَ رَمَى الرَّجُلُ بِحَجَرٍ فِي فِيهِ فَرَدَّهُ حَيْثُ كَانَ فَجَعَلَ كُلَّمَا جَاءَ لِيَخْرُجَ رَمَى فِي فِيهِ بِحَجَرٍ فَيَرْجِعُ كَمَا كَانَ فَقُلْتُ مَا هَذَا قَالَا انْطَلِقْ فَانْطَلَقْنَا حَتَّى انْتَهَيْنَا إِلَى رَوْضَةٍ خَضْرَاءَ فِيهَا شَجَرَةٌ عَظِيمَةٌ وَفِي أَصْلِهَا شَيْخٌ وَصِبْيَانٌ وَإِذَا رَجُلٌ قَرِيبٌ مِنْ الشَّجَرَةِ بَيْنَ يَدَيْهِ نَارٌ يُوقِدُهَا فَصَعِدَا بِي فِي الشَّجَرَةِ وَأَدْخَلَانِي دَارًا لَمْ أَرَ قَطُّ أَحْسَنَ مِنْهَا فِيهَا رِجَالٌ شُيُوخٌ وَشَبَابٌ وَنِسَاءٌ وَصِبْيَانٌ ثُمَّ أَخْرَجَانِي مِنْهَا فَصَعِدَا بِي الشَّجَرَةَ فَأَدْخَلَانِي دَارًا هِيَ أَحْسَنُ وَأَفْضَلُ فِيهَا شُيُوخٌ وَشَبَابٌ قُلْتُ طَوَّفْتُمَانِي اللَّيْلَةَ فَأَخْبِرَانِي عَمَّا رَأَيْتُ قَالَا نَعَمْ أَمَّا الَّذِي رَأَيْتَهُ يُشَقُّ شِدْقُهُ فَكَذَّابٌ يُحَدِّثُ بِالْكَذْبَةِ فَتُحْمَلُ عَنْهُ حَتَّى تَبْلُغَ الْآفَاقَ فَيُصْنَعُ بِهِ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ وَالَّذِي رَأَيْتَهُ يُشْدَخُ رَأْسُهُ فَرَجُلٌ عَلَّمَهُ اللَّهُ الْقُرْآنَ فَنَامَ عَنْهُ بِاللَّيْلِ وَلَمْ يَعْمَلْ فِيهِ بِالنَّهَارِ يُفْعَلُ بِهِ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ وَالَّذِي رَأَيْتَهُ فِي الثَّقْبِ فَهُمْ الزُّنَاةُ وَالَّذِي رَأَيْتَهُ فِي النَّهَرِ آكِلُوا الرِّبَا وَالشَّيْخُ فِي أَصْلِ الشَّجَرَةِ إِبْرَاهِيمُ عَلَيْهِ السَّلَام وَالصِّبْيَانُ حَوْلَهُ فَأَوْلَادُ النَّاسِ وَالَّذِي يُوقِدُ النَّارَ مَالِكٌ خَازِنُ النَّارِ وَالدَّارُ الْأُولَى الَّتِي دَخَلْتَ دَارُ عَامَّةِ الْمُؤْمِنِينَ وَأَمَّا هَذِهِ الدَّارُ فَدَارُ الشُّهَدَاءِ وَأَنَا جِبْرِيلُ وَهَذَا مِيكَائِيلُ فَارْفَعْ رَأْسَكَ فَرَفَعْتُ رَأْسِي فَإِذَا فَوْقِي مِثْلُ السَّحَابِ قَالَا ذَاكَ مَنْزِلُكَ قُلْتُ دَعَانِي أَدْخُلْ مَنْزِلِي قَالَا إِنَّهُ بَقِيَ لَكَ عُمُرٌ لَمْ تَسْتَكْمِلْهُ فَلَوْ اسْتَكْمَلْتَ أَتَيْتَ مَنْزِلَكَ
अस्मान् [मूसा बिन् इस्माइल] इत्यस्मै कथितं यत् [जरीर् बिन् हाजिम] [अबू राजा'] अस्मान् [समराह बिन् जुन्दाब] इत्यस्मात् कथितवान् यत्: नबी सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम इत्यस्य प्रथा आसीत्, यदा सः प्रार्थनां कृत्वा समाप्तवान्, तदा सः अस्मान् प्रति मुखं कृत्वा वदति स्म यत्, 'भवद्भिः मध्ये कस्य गतरात्रौ स्वप्नं दृष्टम्' इति। सः -समराह बिन् जुण्डब- अवदत्, 'यदि कस्यचित् स्वप्नं दृश्यते स्म तर्हि सः व्यक्तिः तत् कथयति स्म, तस्मिन् समये सः वदति स्म, 'मा' स्या-अल्लाह' - अल्लाहस्य इच्छानुसारम्-' इति। अन्यदा सः अस्मान् पृष्टवान् यत् - 'भवद्भिः कस्यचित् स्वप्नः आसीत् वा ?' वयं प्रत्युवाच- 'न' इति। सः अवदत्, 'किन्तु मया गतरात्रौ स्वप्नं दृष्टं यत् द्वौ पुरुषौ मम समीपम् आगतवन्तौ तदा तौ मम हस्तं गृहीत्वा शुद्धभूमिं -अल मुकद्दसा- -नगरं नीतवन्तौ, एतत् निष्पन्नं यत् एकः पुरुषः स्थितः आसीत् अपरः च तस्य हस्ते उपविष्टः आसीत् यत् सः नत-अन्तयुक्तं लोहदण्डं धारयति स्म -प्रायः किमपि लम्बनार्थं-। अस्माकं केचन मित्राणि अवदन्, मूसातः यत्: लोहदण्डः व्यक्तिस्य मुखस्य एकस्मिन् पार्श्वे - दाढतः - यावत् कण्ठस्य नाभिं न प्रविशति तावत् प्रविष्टः आसीत्। अथ मुखस्य परे पार्श्वे तदेव क्रियते, ततः मुखात् निष्कास्य पुनः अन्तः स्थापयित्वा इत्यादि। अहं पृष्टवान्- 'एतस्य किम् अर्थः ?' माम् आनयन्तौ जनाभ्यां गच्छतु इति अवदन् । अतः वयं अन्यं स्थानं गत्वा एकस्य कण्ठे अवलम्ब्य शयितस्य पुरुषस्य समीपम् आगताः, अन्यः पुरुषः तु शिरः मर्दयितुं शिलाम् अथवा विशालं शिलाखण्डं धारयन् शिरः उपरि स्थितः आसीत् यदा आहतः तदा शिला तस्य पुरुषस्य शिरः मर्दयति स्म, अतः सः पुरुषः तत् उद्धर्तुं तस्य समीपम् आगतः तथा च सः एतत् कर्तुं न त्यक्तवान् यावत् तस्य पुरुषस्य शिरः मूलस्थितौ न प्रत्यागच्छत्, ततः सः पुनः शिलाया सह आहतः यावत् सः मर्दितः न अभवत्। अहं पृष्टवान्- 'कोऽयं व्यक्तिः ?' उभौ अपि प्रत्युवाच - 'गच्छ' इति। अतः वयं यावत् अग्निकुण्डवत् छिद्रं न प्राप्नुमः यत्र उपरिभागः संकीर्णः अधः च विस्तृतः अस्ति तथा च अधः अग्निः प्रज्वलितः यः अग्निः समीपं आनीते सति ते - तस्य निवासिनः - उत्थापिताः भविष्यन्ति तथा च यदा सः निष्प्रभः भवति तदा तस्य निवासिनः तत्र पुनः आगमिष्यन्ति, तस्य निवासिनः स्त्रीपुरुषाः सन्ति। अहं पृष्टवान् - 'के सन्ति ?' । उभौ अपि प्रत्युवाच- 'गच्छ' इति। अतः वयं प्रस्थितवन्तः यावत् वयं एकां नदीं न प्राप्नुमः यस्याः जलं रक्तम् अस्ति, तत्र नदीमध्ये कश्चन पुरुषः स्थितः अस्ति' इति। [यजीद] तथा [वहब बिन् जरिर्] [जरिर् बिन् हाजिम] इत्यस्मात् उक्तवान् - 'नद्याः तटे च एकः पुरुषः शिलाधारकः अस्ति।' यदा नद्यां मध्ये स्थितः व्यक्तिः तस्य सम्मुखीभूय नदीतः निर्गन्तुं अभिप्रायं करोति तदा शिलाधारी पुरुषः शिलाधारिणः शिलाया मुखं प्रति क्षिपति यावत् सः नद्यः मध्ये स्वस्य मूलस्थानं न आगच्छति, तथा च भवति, यदा यदा सः नदीतः निर्गन्तुं इच्छति तदा सः शिलाया सह क्षिप्तः भविष्यति यावत् सः स्वस्य मूलस्थानं न आगच्छति। अहं पृष्टवान्- 'एतस्य किम् अर्थः ?' उभौ अपि प्रत्युवाच- 'गच्छ' इति। अतः वयं यावत् एकं हरित-उद्यानं न प्राप्नुमः, तस्य अन्तः विशाल-वृक्षैः पूर्णः आसीत् यदा तस्य अधः एकः वृद्धः बालकाः च आसन् तथा च एकः व्यक्तिः आसीत् यः वृक्षस्य समीपे अग्निम् आदाय आसीत्, यदा सः अग्निं प्रज्वलितवान्, ये जनाः मां उपरि नीतवन्तः, ते मां वृक्षं उपरि नीतवन्तौ ततः तौ मां एकस्मिन् गृहे -ग्रामे- स्थापयितवन्तौ यत् मया पूर्वं कदापि एतावत् सुन्दरं न दृष्टम् आसीत् तथा च अन्तः पुरुषाः, वृद्धाः, युवकाः, महिलाः, बालकाः च आसन्, ते च आसन् उभौ मां ततः बहिः नीतवन्तौ ततः पुनः वृक्षं नीत्वा ततः उत्तमं सुन्दरतरं गृहं स्थापयितवन्तौ, यस्मिन् वृद्धाः युवानः च आसन् अहं अवदम्- 'अद्य रात्रौ मां परितः नीत्वा पूर्वं दृष्टं व्याख्यातु' इति। अतः उभौ अपि अवदताम् - 'अच्छा।' यस्य मुखं लोहेन विद्धं पश्यसि सः मृषावादी अस्ति तथा च यदि सः अनृतं वदति तर्हि सः उफुक् नीतः भविष्यति तथा च न्यायदिनपर्यन्तं व्यवहारः भविष्यति। यथा यस्य व्यक्तिस्य शिरः भग्नं दृश्यते सः कश्चन अस्ति यस्य अल्लाहेन कुरानं पाठितम् आसीत् ततः सः एकरात्रं सुप्तवान् परन्तु दिवा कुरानस्य आचरणं न कृतवान्, तदा न्यायदिनपर्यन्तं तस्य व्यवहारः एव भविष्यति। तथा च ये जनाः भवन्तः तेषां भट्ट्यां पश्यन्ति ते व्यभिचारिणः सन्ति यदा तु भवन्तः नदीमध्ये ये जनाः पश्यन्ति ते सूदं खादन्ति’ यदा तु वृक्षस्य अधः वृद्धः पैगम्बर इब्राहिम ‘अलैहिस्सलम’ अस्ति, यदा तु तस्य परितः बालकाः मानवजातेः बालकाः सन्ति। यथा तु यः व्यक्तिः अग्निं प्रज्वलितवान् सः नरकस्य रक्षकः दूतः यदा प्रथमं गृहं भवन्तः प्रविशन्ति तत् सर्वेषां विश्वासिनां गृहं भवति यदा तु एतत् गृहं शहीदानां ग्रामः अस्ति’ अहं च गेब्रियलः अयं च मिका’इलः, अतः शिरः उत्थापयतु। अतः अहं शिरः उत्थापितवान् तदा मम शिरः उपरि मेघवत् किमपि अस्ति इति निष्पन्नम्। उभौ,: 'तत् तव स्थानम्' इति। अहं अवदम्- 'मम गृहं प्रविशतु' इति। उभौ अवदताम् - 'भवतः वयः अद्यापि अवशिष्टः अस्ति न च समाप्तः यदि समाप्तः अस्ति तर्हि भवतः गृहं अवश्यमेव प्रविशति' इति ।